ΠΡΟΤΆΣΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΫ ΕΙΣΑΓΓΕΛΈΑ

SIR GORDON SLYNN

της 4ης Φεβρουαρίου 1987 ( *1 )

Κύριε πρόεδρε,

Κύριοι δικαστές,

Κατά της Fourage ( το γένος Rousseau ), προέδρου του διοικητικού συμβουλίου της ανώνυμης εταιρίας Paris Distribution Centre Leclerc της Bottière, Nantes, ασκήθηκε ποινική δίωξη διότι προσέφερε προς πώληση 1144 βιβλία σε τιμή κατώτερη από εκείνη που προέκυπτε από την εφαρμογή του νόμου 81-766 της 10ης Αυγούστου 1981 (όπως τροποποιήθηκε από το νόμο 85-500 της 13ης Μαΐου 1985 ) και από το διάταγμα 85-556 της 29ης Μαΐου 1985. Όπως γνωρίζει καλώς το Δικαστήριο, οι νόμοι αυτοί απαγορεύουν, υπό την επιφύλαξη ορισμένων παρεκκλίσεων, να πωλούνται τα βιβλία, που εκδίδονται ή εισάγονται στη Γαλλία κατά τα τελευταία δύο έτη σε τιμή κατώτερη του 95 % της τιμής που ορίζει ο εκδότης ή ο εισαγωγέας, εκτός αν τα βιβλία εισάγονται από άλλο κράτος μέλος της Κοινότητας, αφού εκδόθηκαν σε ένα τέτοιο κράτος ή αφού εκδόθηκαν στη Γαλλία, εξάχθηκαν κατόπιν από τη Γαλλία σε άλλο κράτος μέλος της Κοινότητας.

Η Rousseau αθωώθηκε από το Tribunal de police της Nantes με το σκεπτικό ότι η ενιαία τιμή βιβλίου δεν ίσχυε για τα βιβλία που εκδόθηκαν στη Γαλλία και ξαναεισάχθηκαν προερχόμενα από άλλο κράτος μέλος και διότι δεν ήταν δυνατό να γίνει διάκριση μεταξύ των εν λόγω βιβλίων που εκδόθηκαν στη Γαλλία και εκείνων που ξαναεισάχθηκαν προερχόμενα από άλλο κράτος μέλος. Κρίνοντας κατόπιν εφέσεως του Procureur général, το Cour d'appel της Rennes παρέπεμψε στο Δικαστήριο το εξής ερώτημα:

«Τα άρθρα 3, στοιχείο στ), και 7 της Συνθήκης ΕΟΚ έχουν την έννοια ότι απαγορεύουν στο έδαφος ενός και του αυτού κράτους μέλους και για τα βιβλία που έχουν εκδοθεί από τον ίδιο εκδότη την εγκαθίδρυση διπλού νομικού συστήματος — maximum εκπτώσεις ή πλήρη ελευθερία τιμών — ο καθορισμός και η εφαρμογή του οποίου εξαρτώνται από το αν τα βιβλία που πωλούνται στο κράτος αυτό έχουν ή όχι προηγουμένως εξαχθεί και ξαναεισάχθηκαν; »

Το προκείμενο πρόβλημα στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι το ίδιο με εκείνο που ετέθη στην υπόθεση 355/85, Driancourt κατά Cognet, στην οποία το Δικαστήριο, με απόφαση της 23ης Οκτωβρίου 1986 (Συλλογή 1986, σσ. 3231, 3238) αποφάνθηκε:

« Ούτε το άρθρο 7 της Συνθήκης ΕΟΚ ούτε καμία άλλη διάταξη ή αρχή της Συνθήκης ΕΟΚ έχουν εφαρμογή σε περίπτωση διαφορετικής μεταχειρίσεως στο πλαίσιο νομοθεσίας, προβλέπουσας τον καθορισμό λιανικής τιμής πωλήσεως βιβλίων από τον εκδότη ή τον εισαγωγέα ενός βιβλίου και επιβαλλόμενης σε κάθε λιανοπωλητή, και κατά την οποία η τιμή των βιβλίων που εκδίδονται και τυπώνονται στο οικείο κράτος μέλος είναι ελεύθερη όταν πρόκειται για βιβλία τα οποία επανεισάγονται αφού προηγουμένως είχαν εξαχθεί σε άλλο κράτος μέλος, ενώ η τιμή επιβάλλεται από τον εκδότη όταν πρόκειται για βιβλία τα οποία δεν έχουν διέλθει κατά την εμπορία τα ενδοκοινοτικά σύνορα. »

Κατά την άποψή μου, το άρθρο 3, στοιχείο στ ), δεν εφαρμόζεται απευθείας στις εκκρεμείς δίκες ενώπιον εθνικού δικαστηρίου. Η ύπαρξη δυσμενούς διακρίσεως λόγω ιθαγένειας, ασυμβίβαστη με το άρθρο 7 της Συνθήκης, δεν έχει αποδειχθεί. Το άρθρο 30 δεν αντιτίθεται στις διαφορές τιμών που μπορούν να υπάρχουν μεταξύ των βιβλίων τα οποία ξαναεισάχθηκαν στη Γαλλία προερχόμενα από άλλο κράτος μέλος ή εκείνα που δεν προέρχονται. Πρέπει συνεπώς να δοθεί απάντηση με τους ίδιους όρους όπως εκείνοι στην απάντηση που δόθηκε σην υπόθεση Cognet.

Πρέπει να παρατηρηθεί ότι η απόφαση του Δικαστηρίου που εκδόθηκε στην υπόθεση Cognet γνωστοποιήθηκε στο παραπέμπον δικαστήριο το οποίο εν πάση περιπτώσει ενέμεινε στην αίτηση του για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως. Δεδομένου ότι σε παρόμοιες δίκες ( όπως ανέφερα στις προτάσεις μου που αναπτύχθηκαν στις 12 Δεκεμβρίου 1985 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 271 μέχρι 274/84 και 6 και 7/85, Procureur de la République κατά Chiron, Συλλογή 1986, σ. 530) κατά το κοινοτικό, κυρίως δικονομικό, δίκαιο, το εθνικό δικαστήριο έχει τη δυνατότητα να ανακαλέσει την αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως, είναι ευκταίο, για τα κράτη μέλη όπου αυτό δεν φαίνεται να είναι δυνατό προς το παρόν, να βρεθεί μια λύση ώστε τα εθνικά δίκαια, κυρίως ως προς τη διαδικασία, να προβλέπουν τη δυνατότητα ανακλήσεως όταν δεν τίθεται κανένα νέο ερώτημα, ούτε προβάλλεται νέο επιχείρημα και όταν η απάντηση του Δικαστηρίου δεν μπορεί παρά να είναι μόνον η ίδια.

Το εθνικό δικαστήριο είναι αρμόδιο για να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων της Fourage (το γένος Rousseau)· τα έξοδα στα οποία υπεβλήθη η Επιτροπή δεν αποδίδονται.

( *1 ) Μετάφραση από τα αγγλικά.