ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 17.12.2025
COM(2025) 989 final
2025/0419(COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 όσον αφορά την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του σε κατάντη εμπορεύματα και μέτρα κατά της καταστρατήγησης
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
{SEC(2025) 989 final} - {SWD(2025) 987 final} - {SWD(2025) 988 final} - {SWD(2025) 989 final}
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/956 για τη θέσπιση μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (στο εξής: κανονισμός για τον ΜΣΠΑ) τέθηκε σε ισχύ την 1η Οκτωβρίου 2023. Ο ΜΣΠΑ διασφαλίζει ότι η φιλοδοξία της ΕΕ για το κλίμα δεν υπονομεύεται από τη διαρροή άνθρακα, η οποία συμβαίνει όταν εταιρείες με έδρα στην ΕΕ μεταφέρουν την παραγωγή εμπορευμάτων υψηλής έντασης άνθρακα σε τρίτες χώρες με λιγότερο αυστηρές πολιτικές για το κλίμα. Μπορεί επίσης να συμβεί όταν προϊόντα της ΕΕ αντικαθίστανται από φθηνότερες αλλά υψηλότερης έντασης άνθρακα εισαγωγές. Συνεπώς, η διαρροή άνθρακα έχει ως αποτέλεσμα τον εκτοπισμό των εκπομπών από την ΕΕ σε τρίτες χώρες αντί να οδηγεί στην επιδιωκόμενη μείωση των παγκόσμιων ανθρακούχων εκπομπών. Ο ΜΣΠΑ αντιμετωπίζει αυτόν τον κίνδυνο διασφαλίζοντας ότι στα εμπορεύματα υψηλής έντασης άνθρακα που εισάγονται στην ΕΕ εφαρμόζεται τιμή ανθρακούχων εκπομπών ισοδύναμη με εκείνη που ισχύει για τους εγχώριους παραγωγούς στο πλαίσιο του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (στο εξής: ΣΕΔΕ της ΕΕ). Μετά από μεταβατική περίοδο που ισχύει από τον Οκτώβριο του 2023, η επόμενη φάση του ΜΣΠΑ ξεκινά τον Ιανουάριο του 2026, με σταδιακή εφαρμογή της τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών στις εισαγόμενες ενσωματωμένες εκπομπές.
Γενικός στόχος της νομοθετικής πρότασης είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ, ώστε να μειωθούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και να καταπολεμηθεί η κλιματική αλλαγή σε παγκόσμιο επίπεδο.
Για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής του ΜΣΠΑ, με την πρόταση θα τροποποιηθεί ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ, ώστε να αντιμετωπιστούν τρία βασικά ζητήματα. Πρώτον, με την πρόταση θα επεκταθεί το πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ για την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα για τα προϊόντα που βρίσκονται σε επόμενα στάδια της αξιακής αλυσίδας των προϊόντων χάλυβα και αργιλίου τα οποία εμπίπτουν επί του παρόντος στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ. Δεύτερον, με την πρόταση θα αντιμετωπιστούν οι απόπειρες αποφυγής της συμμόρφωσης με την υποχρέωση ΜΣΠΑ. Τρίτον, με την πρόταση θα βελτιωθούν οι τεχνικοί κανόνες για τον καταλογισμό των εκπομπών στην ηλεκτρική ενέργεια, με στόχο την ενθάρρυνση της απανθρακοποίησης των εισαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας. Όπου απαιτείται, η πρόταση θα επιφέρει επίσης ορισμένες απλουστεύσεις και βελτιώσεις μικρής κλίμακας στην εφαρμογή του μηχανισμού και θα καταστεί δυνατή η δημιουργία ολοκληρωμένου χώρου ΜΣΠΑ με τις χώρες ΕΟΧ/ΕΖΕΣ.
Ο ΜΣΠΑ εφαρμόζεται επί του παρόντος σε περιορισμένο σύνολο βασικών υλικών αγαθών, τα οποία παρατίθενται στο παράρτημα I του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ (αργίλιο, τσιμέντο, ηλεκτρική ενέργεια, λιπάσματα, υδρογόνο και σίδηρος και χάλυβας). Αυτά τα βασικά υλικά χρησιμοποιούνται συχνά ως ενδιάμεσες εισροές στην παραγωγή εμπορευμάτων που βρίσκονται σε επόμενα στάδια της αξιακής αλυσίδας (κατάντη προϊόντα). Οι ενωσιακοί παραγωγοί αυτών των κατάντη προϊόντων βρίσκονται αντιμέτωποι με διπλή αύξηση του κόστους, η οποία θα μπορούσε να κινητροδοτήσει τη μετεγκατάσταση και, κατ’ επέκταση, την «εξαγωγή» των ενωσιακών εκπομπών από την ΕΕ στο εξωτερικό, ακυρώνοντας έτσι την αποτελεσματικότητα της πολιτικής της ΕΕ για το κλίμα. Πρώτον, η αυξημένη φιλοδοξία της ΕΕ για το κλίμα και η σταδιακή κατάργηση των δωρεάν δικαιωμάτων στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ αναμένεται να αυξήσουν το κόστος των βασικών υλικών εγχώριας προέλευσης. Δεύτερον, η σταδιακή εφαρμογή του ΜΣΠΑ αναμένεται να αυξήσει το κόστος των εισαγόμενων βασικών υλικών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του. Λόγω αυτής της διπλής αύξησης του κόστους, υπάρχει αυξανόμενο χάσμα μεταξύ, αφενός, του συνολικού κόστους άνθρακα με το οποίο βρίσκονται αντιμέτωποι οι εγχώριοι κατάντη παραγωγοί και, αφετέρου, του κόστους άνθρακα με το οποίο βρίσκονται αντιμέτωποι οι παραγωγοί τρίτων χωρών. Το χάσμα αυτό συνεπάγεται σημαντικό κίνδυνο διαρροής άνθρακα για ορισμένα κατάντη προϊόντα.
Αναγνωρίζοντας αυτόν τον κίνδυνο, το άρθρο 30 παράγραφος 3 του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ επιβάλλει στην Επιτροπή να προσδιορίζει για πιθανή συμπερίληψη στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ κατάντη προϊόντα που διατρέχουν κίνδυνο διαρροής άνθρακα. Στο ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα που εξέδωσε η Επιτροπή καθορίζονται οι στόχοι για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ΜΣΠΑ, με εστίαση στα κατάντη προϊόντα έντασης χάλυβα και αργιλίου. Σύμφωνα με αυτόν τον στόχο και βάσει αξιολόγησης στην οποία προσδιορίζονται τα κατάντη προϊόντα που διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο διαρροής άνθρακα και περιέχουν σημαντικό μερίδιο εμπορευμάτων ΜΣΠΑ, με την παρούσα πρόταση θα επεκταθεί το πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ σε επιλεγμένα κατάντη προϊόντα έντασης χάλυβα και αργιλίου. Η πιθανή επέκταση σε κατάντη προϊόντα άλλων τομέων του ΜΣΠΑ, και συγκεκριμένα σε προϊόντα που σχετίζονται με το τσιμέντο, τα λιπάσματα και το υδρογόνο, αναλύεται στην έκθεση επανεξέτασης της Επιτροπής που προβλέπεται στο άρθρο 30 παράγραφος 2 του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ. Η επέκταση στα εν λόγω εμπορεύματα θα εξεταστεί σε μελλοντική νομοθετική αναθεώρηση.
Στο ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα τονίστηκε επίσης η σημασία της αντιμετώπισης του κινδύνου καταστρατήγησης και αποφυγής του ΜΣΠΑ, ο οποίος θα μπορούσε να υπονομεύσει την αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ όσον αφορά την πρόληψη του κινδύνου διαρροής άνθρακα. Το ισχύον πλαίσιο επιβολής του ΜΣΠΑ παρέχει ήδη διάφορες διασφαλίσεις κατά της καταστρατήγησης, μεταξύ άλλων για την αντιμετώπιση των κινδύνων εσφαλμένης κατάταξης και διασάφησης λιγότερων εμπορευμάτων από τα πραγματικά. Κατά τη διάρκεια, ωστόσο, της μεταβατικής περιόδου, διάφοροι συμφεροντούχοι (μεταξύ των οποίων εθνικές αρμόδιες αρχές, τελωνειακές αρχές, επιχειρηματικές ενώσεις, καθώς και μεμονωμένες εταιρείες) εξέφρασαν ανησυχίες ότι ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ περιέχει ανεπαρκείς διασφαλίσεις έναντι του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης έντασης εκπομπών και του κινδύνου καταχρηστικών πρακτικών. Η πρόταση περιέχει διατάξεις οι οποίες αποσκοπούν στην αντιμετώπιση αυτών των κινδύνων.
Η πείρα από την εφαρμογή του ΜΣΠΑ κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου και οι παρατηρήσεις των συμφεροντούχων έχουν καταδείξει ότι οι κανόνες για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας είναι υπερβολικά άκαμπτοι. Ειδικότερα, το υφιστάμενο πλαίσιο δεν αναγνωρίζει επαρκώς την πρόοδο που έχουν σημειώσει οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας τρίτων χωρών όσον αφορά την απανθρακοποίηση της οικείας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, με αποτέλεσμα να αποθαρρύνεται το εμπόριο ηλεκτρικής ενέργειας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και να παρέχονται περιορισμένα κίνητρα στους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας τρίτων χωρών για τη μείωση των εκπομπών. Οι ελλείψεις αυτές οφείλονται σε δύο βασικά ζητήματα. Πρώτον, σύμφωνα με τον κανονισμό για τον ΜΣΠΑ, οι προκαθορισμένες τιμές εκπομπών για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας αντικατοπτρίζουν μόνο την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα. Συνεπώς, οι εν λόγω προκαθορισμένες τιμές ενδέχεται να υπερεκτιμούν την περιεκτικότητα σε άνθρακα της ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτες χώρες που εξάγουν σχετικά καθαρή ενέργεια στην ΕΕ. Δεύτερον, έχει αποδειχθεί ότι είναι πολύ δύσκολο να ικανοποιηθούν στην πράξη οι προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται για τη δήλωση των πραγματικών εκπομπών ηλεκτρικής ενέργειας. Η πρόταση περιέχει διατάξεις για την αντιμετώπιση των ζητημάτων αυτών.
Τέλος, η πρόταση θα επιφέρει επίσης μικρές βελτιώσεις στην εφαρμογή του μηχανισμού, όπως η επέκταση της δυνατότητας των εθνικών αρμόδιων αρχών να ζητούν εγγύηση, η αποσαφήνιση ότι οι φορείς εκμετάλλευσης μπορούν να ανταλλάσσουν δεδομένα επαληθευμένων εκπομπών με άλλους φορείς εκμετάλλευσης ή ο εξορθολογισμός της υποχρέωσης τήρησης αρχείων που υπέχει ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Η πρόταση, σκοπός της οποίας είναι η βελτίωση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ, θα συμβάλει στην εξασφάλιση της επίτευξης των φιλόδοξων στόχων της Ένωσης για το κλίμα. Το ευρωπαϊκό νομοθέτημα για το κλίμα θέτει ως νομικά δεσμευτικό στόχο για την ΕΕ την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 και τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55 % έως το 2030 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Στις αρχές του τρέχοντος έτους, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε περαιτέρω στόχο μείωσης των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 90 % έως το 2040. Η σχεδιαζόμενη μείωση του συνολικού αριθμού των δικαιωμάτων ΣΕΔΕ της ΕΕ αναμένεται να αυξήσει την τιμή των ανθρακούχων εκπομπών που καταβάλλεται για τις εκπομπές στην ΕΕ. Η αύξηση αυτή εντείνει την ανάγκη για αποτελεσματικά και αξιόπιστα μέσα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα. Η διεύρυνση του χάσματος όσον αφορά την τιμή ανθρακούχων εκπομπών μεταξύ των ενωσιακών παραγωγών και των παραγωγών τρίτων χωρών αυξάνει τόσο τους κινδύνους κατάντη διαρροής άνθρακα όσο και τον κίνδυνο αποφυγής και καταστρατήγησης.
Η πρόταση εντάσσεται στο πλαίσιο ευρύτερης προσπάθειας για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ. Βασίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2025/2083 όσον αφορά την απλούστευση και την ενίσχυση του ΜΣΠΑ με την επίτευξη πρόσθετων απλουστεύσεων, ενώ διατηρείται ταυτόχρονα ο περιβαλλοντικός στόχος του μηχανισμού. Για παράδειγμα, η παρούσα πρόταση θα βελτιώσει τους κανόνες για τη χρήση προκαθορισμένων τιμών όσον αφορά τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας, διευκολύνοντας παράλληλα τη δήλωση πραγματικών τιμών για την ηλεκτρική ενέργεια.
Η Επιτροπή προέβη επίσης σε ευρεία επανεξέταση του ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 2 του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ. Κατά την επανεξέταση αυτήν έγινε απολογισμός του τρόπου με τον οποίο έχει λειτουργήσει μέχρι στιγμής ο μηχανισμός, μέσω της εκτίμησης τόσο των σχέσεων με τις αναπτυσσόμενες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των λιγότερο αναπτυγμένων χωρών(στο εξής: ΛΑΧ), όσο και των επιπτώσεων σε αυτές, και εξετάστηκαν τα πιθανά επόμενα βήματα. Κατά την επανεξέταση ελήφθη επίσης υπόψη η δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης του ΜΣΠΑ σε άλλους τομείς του ΣΕΔΕ της ΕΕ που διατρέχουν κίνδυνο διαρροής άνθρακα, καθώς και σε κατάντη προϊόντα άλλων τομέων (τσιμέντο, λιπάσματα και υδρογόνο). Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκδίδει επί του παρόντος σειρά εκτελεστικών και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, με τις οποίες θα καθοριστούν οι τεχνικοί κανόνες για τη λειτουργία του ΜΣΠΑ στο υφιστάμενο πεδίο εφαρμογής του.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Η προτεινόμενη πρωτοβουλία αποτελεί μέρος της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία και ευθυγραμμίζεται στενά με τους στόχους της επικείμενης πράξης για την επιτάχυνση της βιομηχανικής παραγωγής.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ βασίζεται στο άρθρο 192 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΣΛΕΕ). Σύμφωνα με το άρθρο 191 και το άρθρο 192 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, η Ένωση συμβάλλει στην επιδίωξη, μεταξύ άλλων, της διατήρησης, προστασίας και βελτίωσης της ποιότητας του περιβάλλοντος, της προώθησης, σε διεθνές επίπεδο, μέτρων για την αντιμετώπιση των περιφερειακών ή παγκόσμιων περιβαλλοντικών προβλημάτων, και ιδίως της καταπολέμησης της αλλαγής του κλίματος.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Ο ΜΣΠΑ δημιούργησε ένα κοινό ομοιόμορφο πλαίσιο που διασφαλίζει την ισοδυναμία της πολιτικής για την τιμολόγηση των ανθρακούχων εκπομπών που εφαρμόζεται στην εσωτερική αγορά της ΕΕ με την πολιτική για την τιμολόγηση των ανθρακούχων εκπομπών που εφαρμόζεται στις εισαγωγές. Η ομοιόμορφη εφαρμογή του ΜΣΠΑ είναι καίριας σημασίας προκειμένου να αποφευχθεί το ενδεχόμενο υπαγωγής στον ΜΣΠΑ κάθε εμπορεύματος που τίθεται σε ελεύθερη κυκλοφορία στην Ένωση. Η αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ εξαρτάται από ενιαίο μήνυμα ως προς τις τιμές των ανθρακούχων εκπομπών που θα εφαρμόζεται με συνεκτικό τρόπο για τους σχετικούς τομείς σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ προϋποθέτουν εξίσου ομοιόμορφη εφαρμογή.
Οι διαφορετικοί βαθμοί έκθεσης στον κίνδυνο διαρροής άνθρακα δεν παρέχουν επαρκή αιτιολόγηση για την ανάληψη δράσης σε εθνικό επίπεδο. Ο μηχανισμός στοχεύει στις εκπομπές που εκλύονται εκτός της Ένωσης και, όπως και το ΣΕΔΕ της ΕΕ, ο ΜΣΠΑ επιτυγχάνει μεγαλύτερη αποδοτικότητα όταν εφαρμόζεται με ομοιόμορφο τρόπο σε ευρύτερη κλίμακα.
•Αναλογικότητα
Σκοπός της πρότασης είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ, με στόχο τη διατήρηση της αποτελεσματικότητας και της ακεραιότητας των πολιτικών της ΕΕ για το κλίμα. Ταυτόχρονα, σχεδιάστηκαν επιλογές πολιτικής με σκοπό να περιοριστούν οι επιπτώσεις στη διοικητική επιβάρυνση για τις εταιρείες, τις αρχές και άλλους συμφεροντούχους.
Η προτεινόμενη επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ΜΣΠΑ στα κατάντη προϊόντα υψηλής έντασης χάλυβα και αργιλίου βασίζεται στη λογική του υφιστάμενου κανονισμού για τον ΜΣΠΑ και του ΣΕΔΕ της ΕΕ, με εστίαση στα προϊόντα και στους τομείς όπου παρατηρούνται οι υψηλότερες ενσωματωμένες εκπομπές και ο υψηλότερος κίνδυνος διαρροής άνθρακα. Επιπλέον, όπως περιγράφεται στο σημείο 8.1 της εκτίμησης των επιπτώσεων που συνοδεύει την πρόταση, οι επιλογές πολιτικής αξιολογήθηκαν ως προς τις πιθανές επιπτώσεις τους από πλευράς πολυπλοκότητας και διοικητικής επιβάρυνσης. Η εκτίμηση των επιπτώσεων αυτών διενεργήθηκε με τη χρήση ενός συνόλου δεικτών αποδοτικότητας και αναλογικότητας, συμπεριλαμβανομένων των συνολικών εκπομπών παραγωγής και εισαγωγής ανά κωδικό ΣΟ και ενός δείκτη που αποτυπώνει την υλική σύσταση των κατάντη προϊόντων. Τα προϊόντα με υψηλότερο μερίδιο βασικών υλικών στο βάρος τους έχουν περισσότερες ενσωματωμένες εκπομπές σε σχέση με το συνολικό βάρος του προϊόντος και, κατά συνέπεια, διατρέχουν συνήθως τον μεγαλύτερο κίνδυνο διαρροής. Επιπλέον, χρησιμοποιήθηκαν δείκτες προκειμένου να διασφαλιστεί ότι κατά την επιλογή των εμπορευμάτων λαμβάνεται επίσης υπόψη η πολυπλοκότητα των αλυσίδων εφοδιασμού. Βάσει των ανωτέρω, με την πρόταση επεκτείνεται το πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ σε επιλεγμένα κατάντη προϊόντα έντασης χάλυβα και αργιλίου κατά τρόπο ώστε να μεγιστοποιούνται τα περιβαλλοντικά οφέλη με την κάλυψη πρόσθετων εκπομπών, ενώ περιορίζονται παράλληλα, στο μέτρο του δυνατού, η διοικητική επιβάρυνση και η πολυπλοκότητα για τους εισαγωγείς και τους φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών.
Η πρόταση σχετικά με τον κίνδυνο καταστρατήγησης και αποφυγής σταθμίζει εξίσου την ανάγκη να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ και να περιοριστούν η πολυπλοκότητα και η διοικητική επιβάρυνση του μηχανισμού. Χρησιμοποιεί ευέλικτη και στοχευμένη προσέγγιση, μέσω εκτελεστικών και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, για τον εντοπισμό των εισαγωγών που διατρέχουν κίνδυνο καταστρατήγησης ή άλλων πρακτικών που αποσκοπούν στην αποφυγή υποχρεώσεων ΜΣΠΑ, για τις οποίες θα πρέπει να ισχύουν πρόσθετοι όροι για τη χρήση πραγματικών εκπομπών.
Με την πρόταση για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας θα απλουστευθούν οι όροι για τη δήλωση πραγματικών τιμών εκπομπών. Με αυτόν τον τρόπο , θα βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ όσον αφορά την παροχή κινήτρων για την απανθρακοποίηση σε τρίτες χώρες, ενώ θα καταστεί ταυτόχρονα πιο εφικτή η χρήση των πραγματικών τιμών εκπομπών για όλους τους συμφεροντούχους. Οι αλλαγές στην προσέγγιση όσον αφορά τις προκαθορισμένες τιμές για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας δεν δημιουργούν επιπλέον πολυπλοκότητα για τους εισαγωγείς ούτε για τους φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Η πρόταση απαιτεί την τροποποίηση του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ. Θεσπίζει ειδικούς κανόνες οι οποίοι είναι αναγκαίοι για την εφαρμογή του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ. Επιπλέον, ο παρών κανονισμός απαιτεί ομοιόμορφη και συνεπή εφαρμογή και επιβολή σε ολόκληρη την Ένωση προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι του άρθρου 32 (σχετικά με την υιοθέτηση κοινής προσέγγισης για την εξωτερική πολιτική) και του άρθρου 207 της ΣΛΕΕ (σχετικά με κοινές πολιτικές εμπορίου και συναλλαγών).
Ως εκ τούτου, οι στόχοι της παρούσας πρότασης μπορούν να επιτευχθούν με τον καλύτερο τρόπο μέσω ενός κανονισμού, καθώς με αυτόν τον τρόπο θα διασφαλιστεί ότι θα ισχύσουν άμεσα οι διατάξεις του.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΟΥΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΥΧΟΥΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Η πρόταση βασίζεται στην πείρα που αποκτήθηκε από την εφαρμογή του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ από τότε που ο μηχανισμός άρχισε να εφαρμόζεται κατά τη μεταβατική του φάση την 1η Οκτωβρίου 2023.
•Διαβουλεύσεις με τους συμφεροντούχους
Από την έναρξη εφαρμογής του ΜΣΠΑ κατά τη μεταβατική του φάση την 1η Οκτωβρίου 2023, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαβουλεύονται συνεχώς με συμφεροντούχους στην Ένωση και σε τρίτες χώρες μέσω πολλαπλών διαύλων επικοινωνίας. Από την 1η Ιουλίου έως τις 26 Αυγούστου 2025 πραγματοποιήθηκε πρόσκληση υποβολής στοιχείων και δημόσια διαβούλευση σχετικά με τα θέματα της επέκτασης του πεδίου εφαρμογής σε κατάντη προϊόντα, του κινδύνου καταστρατήγησης και των πρακτικών που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τους στόχους του ΜΣΠΑ, καθώς και της ηλεκτρικής ενέργειας. Με βάση τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης, οι περισσότεροι κατάντη συμφεροντούχοι θεωρούν ότι υπάρχει κίνδυνος διαρροής άνθρακα λόγω του ΜΣΠΑ σε κατάντη τομείς. Συμφωνούν σε μεγάλο βαθμό ότι η επέκταση του ΜΣΠΑ σε κατάντη προϊόντα θα μειώσει αυτόν τον κίνδυνο διαρροής άνθρακα, θα ενισχύσει την πολιτική της ΕΕ για το κλίμα, θα προωθήσει την καινοτομία χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών και θα ενθαρρύνει τόσο την κατανάλωση προϊόντων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών στην ΕΕ όσο και τις παγκόσμιες προσπάθειες τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών. Οι περισσότεροι από όσους απάντησαν ανέφεραν ότι ο υφιστάμενος ΜΣΠΑ διατρέχει κίνδυνο καταστρατήγησης, ο οποίος θα μπορούσε να υπονομεύσει την αποτελεσματικότητά του. Οι περισσότεροι από όσους απάντησαν ανέφεραν επίσης ότι η υφιστάμενη μεθοδολογία όσον αφορά τον υπολογισμό των προκαθορισμένων τιμών για την ηλεκτρική ενέργεια δεν είναι κατάλληλη, διότι δεν λαμβάνει υπόψη την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από μη ορυκτές πηγές καυσίμων. Επιπροσθέτως, οι περισσότεροι από όσους απάντησαν ανέφεραν ότι πρέπει να απλουστευθούν οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια.
Επιπλέον των ανωτέρω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής πραγματοποίησαν εκτενείς διαβουλεύσεις με δημόσιες αρχές τόσο εντός της ΕΕ όσο και τρίτων χωρών, καθώς και με εκπροσώπους του κλάδου, εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών και διεθνείς ή διακυβερνητικούς οργανισμούς. Οι διαβουλεύσεις αυτές έλαβαν τη μορφή διμερών συναντήσεων, συζητήσεων στο πλαίσιο της ομάδας εμπειρογνωμόνων για τον ΜΣΠΑ, συνεντεύξεων στο πλαίσιο ειδικών μελετών για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής σε κατάντη προϊόντα και στην ηλεκτρική ενέργεια, καθώς και ερευνών των εθνικών αρμόδιων αρχών και των τελωνειακών αρχών εντός του πλαισίου διαχείρισης κινδύνων ΜΣΠΑ.
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Η πρόταση εκπονήθηκε με βάση σειρά μελετών και συμβουλών εμπειρογνωμόνων, στις οποίες αναλύθηκαν οι πιθανές επιλογές σχεδιασμού, καθώς και οι περιβαλλοντικές, κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της.
Πριν από την κατάρτιση της πρότασης εκπονήθηκε ειδική υποστηρικτική μελέτη, η οποία επικεντρώθηκε στην επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ΜΣΠΑ στα κατάντη εμπορεύματα έντασης χάλυβα και αργιλίου. Εκτός από τη μελέτη αυτή, πραγματοποιήθηκε ειδική μοντελοποίηση των κοινωνικοοικονομικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων με την υποστήριξη του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενώ οι υπηρεσίες της Επιτροπής προέβησαν σε εκτενή έρευνα τεκμηρίωσης και διεξοδική στατιστική ανάλυση. Επιπλέον, στο πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας εξετάστηκαν οι πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν στο πλαίσιο τομεακών μελετών, συμπεριλαμβανομένης μελέτης σχετικά με την ηλεκτρική ενέργεια ως εμπόρευμα ΜΣΠΑ.
Για την τεκμηρίωση της ανάλυσης που αναφέρεται ανωτέρω, οι υπηρεσίες της Επιτροπής πραγματοποίησαν στοχευμένες διαβουλεύσεις με τους σχετικούς οικονομικούς φορείς και τα κράτη μέλη και προέβησαν σε ανταλλαγές απόψεων με συμφεροντούχους μέσω της ομάδας εμπειρογνωμόνων για τον ΜΣΠΑ, καθώς και στο πλαίσιο ειδικών συνεδριάσεων με συμφεροντούχους. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής ανέλυσαν επίσης τα δεδομένα που συλλέχθηκαν μέσω της τριμηνιαίας έκθεσης ΜΣΠΑ που υπέβαλαν οι διασαφιστές κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Η επιτροπή ρυθμιστικού ελέγχου εξέδωσε θετική γνώμη με επιφυλάξεις σχετικά με την εκτίμηση επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων συστάσεων για βελτίωση. Η έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων αναθεωρήθηκε περαιτέρω ώστε να ληφθούν υπόψη οι συστάσεις αυτές.
Στην εκτίμηση των επιπτώσεων περιγράφονται οι επιλογές πολιτικής που εξετάστηκαν για την κατάντη επέκταση, για πρόσθετες διασφαλίσεις κατά της καταστρατήγησης και των πρακτικών που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τους στόχους του ΜΣΠΑ, καθώς και για αναθεωρημένους κανόνες σχετικά με τις προϋποθέσεις εφαρμογής πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια. Στην εκτίμηση αξιολογούνται όλες οι επιλογές ως προς την αποτελεσματικότητά τους για την αντιμετώπιση των σχετικών ζητημάτων. Επιπλέον, περιγράφονται οι επιπτώσεις των πιθανών επιλογών πολιτικής στους οικονομικούς και κοινωνικούς δείκτες, καθώς και στη διοικητική επιβάρυνση, και συνάγεται τελικά το συμπέρασμα σχετικά με την προτιμώμενη επιλογή. Οι επιλογές πολιτικής συγκρίνονται με βασικό σενάριο το οποίο αντικατοπτρίζει τον ΜΣΠΑ βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας του. Το βασικό σενάριο περιλαμβάνει επίσης την εφαρμογή της ενωσιακής δέσμης προσαρμογής στον στόχο του 55 % (στο εξής: δέσμη «Fit for 55») για το κλίμα, συμπεριλαμβανομένης της σταδιακής κατάργησης των δωρεάν δικαιωμάτων στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ. Επιπλέον, το βασικό σενάριο βασίζεται στην παραδοχή της εφαρμογής της απλούστευσης του ΜΣΠΑ, όπως εγκρίθηκε τον Οκτώβριο του 2025, συμπεριλαμβανομένου του de minimis ορίου των 50 τόνων εμπορευμάτων ΜΣΠΑ βάσει μάζας ανά εισαγωγέα και ανά έτος (για τέσσερις κατηγορίες εμπορευμάτων ΜΣΠΑ).
Για την πιθανή επέκταση του πεδίου εφαρμογής σε κατάντη προϊόντα των βασικών υλικών χάλυβα και αργιλίου, ο κίνδυνος διαρροής άνθρακα των προϊόντων αξιολογήθηκε με τη χρήση δύο βασικών κριτηρίων. Πρώτον, η ένταση των εμπορικών συναλλαγών των εμπορευμάτων συνεκτιμήθηκε ως προσεγγιστική τιμή για την εμπορευσιμότητά τους. Τα εμπορεύματα που είναι ευκολότερα εμπορεύσιμα διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο διαρροής άνθρακα μέσω μετατόπισης της παραγωγής ή αντικατάστασης με εισαγωγές από τρίτες χώρες. Δεύτερον, ένας δείκτης αύξησης του κόστους αποτυπώνει τον βαθμό στον οποίο το κόστος άνθρακα των εισροών ΜΣΠΑ διαμορφώνει το συνολικό κόστος ενός κατάντη εμπορεύματος σε σύγκριση με τη συνολική προστιθέμενη αξία του. Επιπλέον, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι περιλαμβάνονται μόνο τα προϊόντα που έχουν τη μεγαλύτερη σημασία για το κλίμα, εξαιρέθηκαν από την επιλογή τα εμπορεύματα κάτω από ένα καθορισμένο κατώτατο όριο συνολικών ενσωματωμένων εκπομπών σε τομεακό επίπεδο. Η εφαρμογή διαφορετικών ορίων για τα εν λόγω κριτήρια είχε ως αποτέλεσμα τρεις αντιπροσωπευτικές επιλογές για κατάντη επέκταση. Η επιλογή 1 καλύπτει στοχευμένη επέκταση η οποία αφορά μόνο τα εμπορεύματα με τον υψηλότερο κίνδυνο διαρροής άνθρακα και την υψηλότερη ένταση εκπομπών. Η επιλογή 2 καλύπτει σταθμισμένη επέκταση η οποία επικεντρώνεται σε κατάντη εμπορεύματα που διατρέχουν κίνδυνο και παρουσιάζουν υψηλή ένταση εκπομπών. Η επιλογή 3 καλύπτει ευρεία επέκταση σε όλα τα κατάντη εμπορεύματα που διατρέχουν κίνδυνο.
Η εκτίμηση των επιπτώσεων καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η επιλογή 2 είναι η προτιμώμενη επιλογή, δεδομένου του στόχου για μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών οφελών, με παράλληλο περιορισμό του κόστους όσον αφορά την πρόσθετη πολυπλοκότητα και διοικητική επιβάρυνση. Στο πλαίσιο της επιλογής αυτής, τα περιβαλλοντικά οφέλη όσον αφορά τις καλυπτόμενες εκπομπές, τη μείωση της διαρροής άνθρακα και την εκτιμώμενη μείωση των εκπομπών υπερβαίνουν σημαντικά τα οφέλη της επιλογής 1. Από την άλλη πλευρά, τα περιβαλλοντικά οφέλη στο πλαίσιο της επιλογής 2 είναι παρόμοια με εκείνα της επιλογής 3, ενώ το αναμενόμενο κόστος είναι σαφώς πιο περιορισμένο. Σε σύγκριση με την επιλογή 3, η επιλογή 2 επηρεάζει λιγότερους εισαγωγείς, περιλαμβάνει λιγότερους νέους κωδικούς ΣΟ και αφορά εν γένει εμπορεύματα με μικρότερο βαθμό πολυπλοκότητας για τον υπολογισμό των ενσωματωμένων εκπομπών.
Για την περαιτέρω αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα, εξετάστηκαν δύο βασικές επιλογές όσον αφορά το σκραπ. Η επιλογή 1 προβλέπει τη συμπερίληψη του σκραπ πριν από την κατανάλωση στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ ως πρόδρομης ύλης ΜΣΠΑ. Η επιλογή 2 περιλαμβάνει σκραπ τόσο πριν από την κατανάλωση όσο και μετά την κατανάλωση ως πρόδρομες ύλες ΜΣΠΑ. Η εκτίμηση των επιπτώσεων καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η επιλογή 1 αντικατοπτρίζει τη βέλτιστη συνολική προσέγγιση, διότι στοχεύει μόνο σε τομείς υψηλού κινδύνου για την ελαχιστοποίηση της περιττής διοικητικής επιβάρυνσης. Ειδικότερα, θεωρήθηκε ότι η συμπερίληψη του σκραπ μετά την κατανάλωση ως πρόδρομης ύλης ΜΣΠΑ, όπως προτείνεται στην επιλογή 2, θα μπορούσε να αποτελέσει αρνητικό κίνητρο για την κυκλική οικονομία και δεν θα ήταν συνεπής με διάφορες πολιτικές της ΕΕ στον συγκεκριμένο τομέα.
Όσον αφορά τις πρακτικές καταστρατήγησης που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τους στόχους του ΜΣΠΑ, εξετάστηκαν δύο επιλογές πολιτικής, αμφότερες με κοινή δέσμη μέτρων.
Η κοινή δέσμη μέτρων συνίσταται, πρώτον, στην εξουσιοδότηση της Επιτροπής να αναλύει περαιτέρω τους κωδικούς ΣΟ, ώστε να αποτυπώνει καλύτερα τη συγκεκριμένη σύσταση των διαφόρων προϊόντων που υπάγονται σε οποιονδήποτε δεδομένο κωδικό ΣΟ εντός του πεδίου εφαρμογής του ΜΣΠΑ. Με την εξουσιοδότηση αυτή, θα είναι δυνατό να αποτυπώνεται η σχετική σύσταση προϊόντων που υπάγονται στον ίδιο κωδικό ΣΟ. Δεύτερον, παρέχει στην Επιτροπή την εξουσιοδότηση να καθορίζει πρόσθετες προϋποθέσεις όσον αφορά τη χρήση πραγματικών εκπομπών για ορισμένους κωδικούς ΣΟ / εγκαταστάσεις τρίτων χωρών σε περίπτωση υψηλού κινδύνου καταχρηστικών πρακτικών. Με αυτόν τον τρόπο, θα είναι δυνατή η θέσπιση πρόσθετων προϋποθέσεων που πρέπει να πληρούνται για τη χρήση πραγματικών επαληθευμένων τιμών σε σχέση με συγκεκριμένες περιπτώσεις εμπορευμάτων, καθώς και στοιχείων που αποδεικνύουν ότι δεν έχουν υλοποιηθεί οι καταχρηστικές πρακτικές. Οι εν λόγω προϋποθέσεις και τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία θα πρέπει να σχεδιάζονται κατά τρόπο αναλογικό και δεν θα πρέπει να συνεπάγονται περιττή επιβάρυνση για τους φορείς εκμετάλλευσης και τους εισαγωγείς.
Η επιλογή 1 προτείνει τη συμπερίληψη σκραπ αργιλίου και χάλυβα πριν από την κατανάλωση ως πρόδρομης ύλης, ώστε να επιτρέπεται έτσι η απόδοση εκπομπών σε σκραπ ως πρόδρομη ύλη. Εξουσιοδοτεί επίσης την Επιτροπή να ζητεί πρόσθετα αποδεικτικά στοιχεία για την απόδειξη του τόπου παραγωγής, ώστε να αντιμετωπίζεται με αυτόν τον τρόπο ο κίνδυνος υποβολής ψευδούς δήλωσης έντασης εκπομπών λόγω έλλειψης ιχνηλασιμότητας. Η απαίτηση παροχής πρόσθετων αποδεικτικών στοιχείων θα στοχεύει σε εισαγωγές συγκεκριμένων κωδικών ΣΟ και χωρών καταγωγής με τον σημαντικότερο κίνδυνο καταστρατήγησης λόγω υποβολής ψευδούς δήλωσης έντασης εκπομπών.
Η επιλογή 2 βασίζεται στην επιλογή 1, αλλά επεκτείνει περαιτέρω το πεδίο εφαρμογής των μέτρων πολιτικής που περιλαμβάνει. Επιπλέον του σκραπ πριν από την κατανάλωση, η επιλογή αυτή θα περιλαμβάνει επίσης σκραπ μετά την κατανάλωση ως πρόδρομη ύλη ΜΣΠΑ. Η απαίτηση παροχής αποδεικτικών στοιχείων σχετικά με τον τόπο παραγωγής θα ισχύει για όλους τους κωδικούς ΣΟ / όλες τις χώρες καταγωγής. Επομένως, θα επηρεάσει όλες τις δηλώσεις ΜΣΠΑ που βασίζονται σε πραγματικές τιμές για τις εκπομπές.
Η προτιμώμενη επιλογή είναι η επιλογή 1 λόγω της σταθμισμένης και αναλογικής προσέγγισής της, η οποία παρέχει τη δυνατότητα αποτελεσματικής αντιμετώπισης των κινδύνων καταστρατήγησης.
Εξετάστηκαν τέσσερις επιλογές για την αντιμετώπιση των ελλείψεων ως προς τη μεταχείριση των εισαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας. Οι επιλογές αυτές διαφέρουν όσον αφορά τη μεθοδολογία που χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό του συντελεστή εκπομπών και τις προϋποθέσεις για τη δήλωση πραγματικών τιμών. Καλύπτουν τους διάφορους συνδυασμούς δύο βασικών επιλογών πολιτικής: i) διατήρηση της υφιστάμενης προσέγγισης για συντελεστή εκπομπών CO2 από ορυκτά καύσιμα της χώρας εξαγωγής ή μετάβαση σε μέσο συντελεστή εκπομπών δικτύου της χώρας εξαγωγής· ii) τροποποίηση του κριτηρίου που συνδέεται με τη συμφόρηση με αναφορά στην απουσία διαρθρωτικής συμφόρησης ή πλήρης κατάργησή του. Επιπλέον, για όλες τις επιλογές ισχύουν δύο στοιχεία. Πρώτον, υπάρχει ένα τροποποιημένο κριτήριο με το οποίο αποσαφηνίζεται ότι οι συμφωνίες αγοράς ενέργειας (στο εξής: ΣΑΕ) περιλαμβάνουν μόνο φυσικές ΣΑΕ, ενώ επιτρέπεται παράλληλα και η χρήση έμμεσων ΣΑΕ. Δεύτερον, η προϋπόθεση σχετικά με τον ορισμό της δυναμικότητας τροποποιείται και ισχύει μόνο σε περίπτωση άμεσης κατανομής δυναμικότητας.
Η προτιμώμενη επιλογή για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας είναι η μετάβαση σε μέσο συντελεστή εκπομπών δικτύου για τις χώρες εξαγωγής και η κατάργηση του κριτηρίου για τη χρήση πραγματικών τιμών εκπομπών που συνδέεται με τη συμφόρηση. Ο μέσος συντελεστής εκπομπών δικτύου θα αντικατοπτρίζει καλύτερα την τάση απανθρακοποίησης της χώρας καταγωγής, δεδομένου ότι θα λαμβάνεται επίσης υπόψη η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές. Σε συνδυασμό με τις αλλαγές στις προϋποθέσεις σχετικά με τις ΣΑΕ και τον ορισμό της δυναμικότητας, η άρση της προϋπόθεσης απουσίας συμφόρησης στο δίκτυο θα διευκολύνει περαιτέρω την αναφορά πραγματικών τιμών.
•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου
Η επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ΜΣΠΑ σε κατάντη προϊόντα έντασης χάλυβα και αργιλίου ευνοείται από την απλούστευση του μηχανισμού, όπως εγκρίθηκε τον Οκτώβριο του 2025. Το de minimis όριο των 50 τόνων εισαγόμενων εμπορευμάτων ΜΣΠΑ εξαιρεί περίπου 182 000 εισαγωγείς από το υφιστάμενο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ, μειώνοντας έτσι το διοικητικό κόστος για τους εισαγωγείς κατά περίπου 1 123 εκατ. EUR ετησίως. Το de minimis όριο ευνοεί επίσης τους κατάντη εισαγωγείς, δεδομένου ότι πάνω από το 90 % των εισαγωγέων που δραστηριοποιούνται σε τομείς οι οποίοι καλύπτονται από την επέκταση βάσει της παρούσας πρότασης εξαιρούνται από τις υποχρεώσεις ΜΣΠΑ, ενώ διατηρείται παράλληλα πάνω από το 99 % των εκπομπών εντός του πεδίου εφαρμογής.
Οι επιπτώσεις όλων των επιλογών πολιτικής που εξετάστηκαν (όπως περιγράφεται στην ενότητα της εκτίμησης των επιπτώσεων) αποτέλεσαν αντικείμενο προσεκτικής εκτίμησης όσον αφορά τις επιπτώσεις τους στη διοικητική επιβάρυνση. Η δέσμη μέτρων πολιτικής, όπως περιλαμβάνεται στην παρούσα πρόταση, επιλέχθηκε κατόπιν στάθμισης των περιβαλλοντικών οφελών με την ανάγκη να περιοριστεί η πρόσθετη διοικητική επιβάρυνση και να αποφευχθεί η αύξηση της πολυπλοκότητας του ΜΣΠΑ. Αυτό περιγράφεται επίσης στην ενότητα σχετικά με την αναλογικότητα και στην περίληψη της εκτίμησης των επιπτώσεων της παρούσας αιτιολογικής έκθεσης.
Η κατάντη επέκταση του ΜΣΠΑ έχει μετρίου βαθμού επίπτωση στον αριθμό των ΜΜΕ-εισαγωγέων (και των ΜΜΕ-παραγωγών τρίτων χωρών) που εμπίπτουν πλέον στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ, ενώ το ήμισυ περίπου των νέων εισαγωγέων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής είναι ΜΜΕ. Συνολικά, το αποτέλεσμα είναι να βρίσκονται αντιμέτωπες με υποχρεώσεις ΜΣΠΑ περίπου 3 800-3 900 επιπλέον ΜΜΕ.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Η πρόταση σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται ειδικότερα στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πιο συγκεκριμένα, συμβάλλει στον στόχο για υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος σύμφωνα με την αρχή της αειφόρου ανάπτυξης, όπως ορίζεται στο άρθρο 37 του Χάρτη.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Σκοπός της κατάντη επέκτασης δεν είναι η δημιουργία εσόδων, αλλά η ενίσχυση της κλιματικής αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ όσον αφορά την πρόληψη της διαρροής άνθρακα. Σύμφωνα με την εκτίμηση των επιπτώσεων, η πρόταση προβλέπεται να αποφέρει έως το 2030 ετήσια έσοδα ύψους περίπου 0,58 δισ. EUR. Μετά το 2030, δεδομένου ότι καταργούνται σταδιακά οι δωρεάν κατανομές στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ και τίθεται σταδιακά σε εφαρμογή ο ΜΣΠΑ, τα έσοδα αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται και να ανέλθουν έως το 2035 σε εκτιμώμενο ποσό ύψους 0,69 δισ. EUR. Οι επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της ΕΕ εκτιμώνται κατά μέσο όρο σε 0,2 δισ. EUR ετησίως για την περίοδο 2028-2034, σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2028-2034.
Τα μέτρα που λαμβάνονται για την αντιμετώπιση των κινδύνων αποφυγής και καταστρατήγησης θα συμβάλουν στη διασφάλιση της υλοποίησης των προβλεπόμενων εσόδων στην πράξη.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Η μεταβατική περίοδος του ΜΣΠΑ ισχύει έως το τέλος του 2025, ενώ η οριστική φάση αρχίζει το 2026.
Πριν από το τέλος της μεταβατικής περιόδου, και σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 2 του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ, η Επιτροπή πρέπει να υποβάλει στοιχεία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τη μορφή ολοκληρωμένης έκθεσης επανεξέτασης σχετικά με τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τη μεταβατική περίοδο. Στην έκθεση αυτή θα περιγράφονται επίσης τα πιθανά μελλοντικά βήματα για περαιτέρω αναθεωρήσεις και επεκτάσεις του πεδίου εφαρμογής. Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται επί του παρόντος στο στάδιο των προπαρασκευαστικών εργασιών για την έκδοση σειράς εκτελεστικών και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, με τις οποίες θα καθοριστούν οι τεχνικοί κανόνες για τη λειτουργία του ΜΣΠΑ στο υφιστάμενο πεδίο εφαρμογής του.
Η Επιτροπή θα συνεχίσει να παρακολουθεί και να αξιολογεί την εφαρμογή του ΜΣΠΑ και θα υποβάλει σχετική έκθεση σύμφωνα με τις απαιτήσεις του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ.
•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης
Ο παρών κανονισμός τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/956 ως εξής:
Το άρθρο 1 σημείο 1 αποσαφηνίζει την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 μετά την ενσωμάτωσή του στη συμφωνία για τον ΕΟΧ και αναθέτει στην Επιτροπή την εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων ώστε να τροποποιηθεί αναλόγως το παράρτημα III του εν λόγω κανονισμού.
Το άρθρο 1 σημείο 1 στοιχεία γ) και δ) προβλέπει τη δυνατότητα αναγνώρισης της μεταφοράς του σχετικού κεκτημένου της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στο εθνικό δίκαιο, με σκοπό να ζητείται η ενσωμάτωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας τρίτης χώρας στην αγορά της Ένωσης μέσω σύζευξης των αγορών, με τη χρήση μνημονίου συνεννόησης μεταξύ της Επιτροπής και των τρίτων χωρών.
Το άρθρο 1 σημείο 1 στοιχείο ε) και σημείο 19 προβλέπουν τη δυνατότητα έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων στο πλαίσιο επείγουσας διαδικασίας, με σκοπό την προσθήκη τρίτης χώρας ή εδάφους στον κατάλογο των εξαιρούμενων τρίτων χωρών ή εδαφών του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956.
Το άρθρο 1 σημείο 1 στοιχείο ε) παρέχει στην Ένωση τη δυνατότητα σύναψης συμφωνιών με τρίτες χώρες, ώστε να λαμβάνεται υπόψη ο μηχανισμός τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών και να διασφαλίζεται η αμοιβαία αναγνώριση οργανισμών διαπίστευσης.
Το άρθρο 1 σημείο 3, σημείο 5 στοιχείο α) 2, στοιχείο γ) και σημείο 8 στοιχεία β) και γ) αναθέτουν στην Επιτροπή την εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, ώστε να ζητείται, σε περιπτώσεις στις οποίες υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία που υποδεικνύουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών, για υποσύνολο κωδικών ΣΟ και χωρών καταγωγής, να παρέχονται πρόσθετα στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι δεν έχουν υλοποιηθεί οι εν λόγω καταχρηστικές πρακτικές.
Το άρθρο 1 σημείο 2, σημείο 6 στοιχείο γ), και σημείο 21 έως σημείο 23 στοιχείο β) επεκτείνουν το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 σε ορισμένα κατάντη εμπορεύματα έντασης χάλυβα και αργιλίου και παρέχουν τη δυνατότητα εφαρμογής σταδιακής προσαύξησης για ορισμένα από τα εν λόγω εμπορεύματα.
Το άρθρο 1 σημείο 4 προσθέτει απαίτηση σύμφωνα με την οποία ο έμμεσος τελωνειακός αντιπρόσωπος που υποβάλλει αίτηση αδειοδότησης οφείλει να αναφέρει, στην αίτησή του, τον αριθμό EORI ή άλλον εθνικό αριθμό ταυτοποίησης των εκπροσωπούμενων εισαγωγέων.
Το άρθρο 1 σημείο 5 στοιχείο α) 1 και σημείο 8 στοιχείο α) προβλέπουν την καταχώριση του φορέα εκμετάλλευσης στο μητρώο ΜΣΠΑ για τον προσδιορισμό των ενσωματωμένων εκπομπών με βάση πραγματικές επαληθευμένες εκπομπές.
Το άρθρο 1 σημείο 5 στοιχεία β) και γ) επιβάλλει στον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ την υποχρέωση να παρέχει, κατά περίπτωση, αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με τον τόπο και τον χρόνο παραγωγής των εμπορευμάτων που δηλώνονται με βάση τις πραγματικές εκπομπές.
Το άρθρο 1 σημείο 5 στοιχείο β) αποσαφηνίζει ότι ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων σχετικά με τις διαδικασίες για την επανεξέταση των δηλώσεων ΜΣΠΑ.
Το άρθρο 1 σημείο 6 στοιχείο α) και σημείο 24 προβλέπουν τη συμπερίληψη υλικών εισροής (πρόδρομων υλών) στη μεθοδολογία προσδιορισμού των ενσωματωμένων εκπομπών στα εμπορεύματα.
Το άρθρο 1 σημείο 6 στοιχείο β), σημείο 8 στοιχείο δ) και σημείο 23 παρέχουν στον φορέα εκμετάλλευσης τη δυνατότητα να γνωστοποιεί στον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ μόνο ένα υποσύνολο των στοιχείων δεδομένων που απαιτούνται για την υποβολή εκθέσεων, τον υπολογισμό και την επαλήθευση πραγματικών εκπομπών.
Το άρθρο 1 σημείο 7 αποσαφηνίζει ότι ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων σχετικά με τις προϋποθέσεις βεβαίωσης των προσόντων του ανεξάρτητου προσώπου που είναι υπεύθυνο για την πιστοποίηση της καταβληθείσας τιμής ανθρακούχων εκπομπών, συμπεριλαμβανομένης της χορήγησης διαπίστευσης από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης.
Το άρθρο 1 σημείο 9 στοιχείο β) αποσαφηνίζει ότι ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τη λογιστική καταγραφή της τιμής ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί στο εξωτερικό με βάση την αρχή της ισοδυναμίας και λαμβανομένων υπόψη των προσπαθειών που καταβάλλονται για τα πιστωτικά μόρια ανθρακούχων εκπομπών.
Το άρθρο 1 σημείο 8 στοιχείο γ) αποσαφηνίζει ότι ένας φορέας εκμετάλλευσης μπορεί να γνωστοποιεί στοιχεία σχετικά με την επαλήθευση των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες σε υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες) σε άλλον φορέα εκμετάλλευσης.
Το άρθρο 1 σημείο 9 επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές να απαιτούν την παροχή εγγύησης σε πρόσθετες περιπτώσεις και να τη χρησιμοποιούν, όταν ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ δεν παραδίδει την επαρκή ποσότητα πιστοποιητικών ΜΣΠΑ, για την ανάκτηση τυχόν εκκρεμούς χρηματοοικονομικής προσαρμογής.
Το άρθρο 1 σημείο 10 αποσαφηνίζει ότι ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τον καθορισμό των διαδικασιών επαλήθευσης που πρέπει να χρησιμοποιούν οι ελεγκτές.
Το άρθρο 1 σημείο 11 αποσαφηνίζει ότι η Επιτροπή ή η αρμόδια αρχή μπορεί, στο πλαίσιο της επανεξέτασης της δήλωσης ΜΣΠΑ, να ζητήσει από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ να παράσχει αποδεικτικά στοιχεία ότι τα εισαγόμενα εμπορεύματα παρήχθησαν στη δηλωθείσα εγκατάσταση, καθώς και για τη δηλωθείσα περίοδο παραγωγής.
Το άρθρο 1 σημείο 12 προβλέπει ειδικό κανόνα υπολογισμού της τιμής των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ όταν πραγματοποιείται μόνο ένας πλειστηριασμός στον χώρο πλειστηριασμών.
Το άρθρο 1 σημείο 13 αποσαφηνίζει ότι η απαίτηση σύμφωνα με την οποία οι αδειοδοτημένοι διασαφιστές ΜΣΠΑ πρέπει να μεριμνούν ώστε ο αριθμός των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ στον λογαριασμό που τηρούν στο μητρώο ΜΣΠΑ στο τέλος κάθε τριμήνου να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 50 % βασίζεται σε ετήσιο κύκλο και, ως εκ τούτου, θα πρέπει να εξαιρεί από τον τριμηνιαίο υπολογισμό τα πιστοποιητικά που αγοράζονται κατά τη διάρκεια άλλων ετών εκτός του ημερολογιακού έτους.
Το άρθρο 1 σημείο 14 εξορθολογίζει τη διαδικασία επαναγοράς με την άρση της συμμετοχής της Επιτροπής στη διαδικασία επαναγοράς.
Το άρθρο 1 σημείο 15 στοιχείο α) αποσαφηνίζει τον ρόλο του αριθμού λογαριασμού ΜΣΠΑ στον προσδιορισμό του προσώπου που είναι υπεύθυνο για την ανάληψη των υποχρεώσεων ΜΣΠΑ.
Το άρθρο 1 σημείο 15 στοιχεία β) και γ) επιτρέπει στις αρμόδιες αρχές να ζητούν επαλήθευση της ορθότητας των σχετικών τελωνειακών δεδομένων και πληροφοριών που κοινοποιούνται μέσω του μητρώου ΜΣΠΑ. αναθέτει στην Επιτροπή την εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τον προσδιορισμό της υλικής και χημικής σύστασης ενός εμπορεύματος και επιτρέπει στις τελωνειακές αρχές να κοινοποιούν τις πληροφορίες αυτές στην Επιτροπή.
Το άρθρο 1 σημείο 15 στοιχεία α) και δ) αναθέτει στην Επιτροπή την εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τον προσδιορισμό της υλικής και χημικής σύστασης ενός εμπορεύματος και επιτρέπει στις τελωνειακές αρχές να κοινοποιούν τις πληροφορίες αυτές στην Επιτροπή.
Το άρθρο 1 σημείο 16 ορίζει μια νέα πρακτική καταστρατήγησης, η οποία συνίσταται στην τεχνητή προσαρμογή των αλυσίδων εφοδιασμού εμπορευμάτων ώστε να ευνοούνται από χαμηλότερη προκαθορισμένη τιμή.
Το άρθρο 1 σημείο 17 αναθέτει στην Επιτροπή την εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων για την αφαίρεση εμπορεύματος από το παράρτημα I σε περίπτωση σοβαρών και απρόβλεπτων περιστάσεων που προκαλούν σοβαρή ζημία στην εσωτερική αγορά της Ένωσης.
Το άρθρο 1 σημείο 18 τροποποιεί τις εξουσιοδοτήσεις που παρέχονται στην Επιτροπή από τους συννομοθέτες για την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων υπό το πρίσμα των αλλαγών που επιφέρει η παρούσα πρόταση.
Το άρθρο 1 σημείο 20 αποσαφηνίζει ότι η έκθεση αξιολόγησης της λειτουργίας του ΜΣΠΑ θα πρέπει να περιλαμβάνει εκτίμηση των επιπτώσεων του ΜΣΠΑ στους τομείς που θα καλύπτονται στο μέλλον και ότι η έκθεση μπορεί, κατά περίπτωση, να συνοδεύεται από νομοθετική πρόταση.
Το άρθρο 1 σημείο 22 αλλάζει τον συντελεστή εκπομπών για την εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια, ώστε να λαμβάνεται υπόψη η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από όλες τις πηγές. Αλλάζει επίσης τις προϋποθέσεις για την εφαρμογή των πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια, ώστε να καταστούν πιο ευέλικτες.
Το άρθρο 2 περιέχει διατάξεις σχετικά με την έναρξη ισχύος και την εφαρμογή των προτεινόμενων μέτρων. Για να είναι δυνατή η έγκαιρη υποβολή των πρώτων δηλώσεων ΜΣΠΑ έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2027, οι αλλαγές τόσο στη μέθοδο που χρησιμοποιείται όσον αφορά τον υπολογισμό του συντελεστή εκπομπών για την εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια όσο και στις προϋποθέσεις για την εφαρμογή πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα ισχύουν για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας που πραγματοποιούνται από την 1η Ιανουαρίου 2026. Οι αλλαγές που απαιτούν εφαρμογή στο μητρώο ΜΣΠΑ ή έναρξη λειτουργίας στην αρχή του ημερολογιακού έτους, συμπεριλαμβανομένης της επέκτασης του πεδίου εφαρμογής σε κατάντη προϊόντα, θα ισχύσουν από την 1η Ιανουαρίου 2028.
2025/0419 (COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 όσον αφορά την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του σε κατάντη εμπορεύματα και μέτρα κατά της καταστρατήγησης
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 192 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
Αφού ζήτησαν τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/956 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου είχε σχεδιαστεί αρχικά με περιορισμένο πεδίο εφαρμογής, το οποίο κάλυπτε τα εμπορεύματα που είναι περισσότερο εκτεθειμένα στον κίνδυνο διαρροής άνθρακα και είναι υψηλότερης έντασης άνθρακα. Το πεδίο εφαρμογής του εν λόγω κανονισμού θα πρέπει να επεκταθεί σταδιακά, ώστε να καλύπτει προϊόντα τα οποία βρίσκονται σε επόμενα στάδια της αξιακής αλυσίδας των εμπορευμάτων που παρατίθενται στο παράρτημα I του εν λόγω κανονισμού.
(2)Η Επιτροπή, στην ανακοίνωσή της με τίτλο «Ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα», καθόρισε τους στόχους για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (στο εξής: ΜΣΠΑ) σε ορισμένα κατάντη προϊόντα έντασης χάλυβα και αργιλίου, καθώς και για την αντιμετώπιση του κινδύνου καταστρατήγησης και πρακτικών που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τους στόχους του ΜΣΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της ανακατεύθυνσης από τρίτες χώρες εμπορευμάτων χαμηλής έντασης εκπομπών προς την αγορά της Ένωσης ελλείψει προσπαθειών απανθρακοποίησης του συνόλου της παραγωγής τους.
(3)Δεδομένου ότι στόχος του ΜΣΠΑ είναι να δημιουργήσει κίνητρα για τη μείωση των εκπομπών από φορείς εκμετάλλευσης σε τρίτες χώρες, η Ένωση δεσμεύεται να συνεργαστεί με τρίτες χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος και να τις στηρίξει για την απανθρακοποίηση των μεταποιητικών βιομηχανιών τους στο πλαίσιο της εξωτερικής διάστασης της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και σε ευθυγράμμιση με τη συμφωνία του Παρισιού. Η Ένωση θα πρέπει να συνεχίσει να στηρίζει τις χώρες αυτές μέσω του προϋπολογισμού της, ιδίως τις ΛΑΧ, προκειμένου να συμβάλει στη διασφάλιση της προσαρμογής τους στις υποχρεώσεις βάσει του παρόντος κανονισμού. Η Ένωση θα πρέπει να συνεχίσει να στηρίζει δράσεις μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και προσαρμογής σε αυτή στις εν λόγω χώρες, μεταξύ άλλων στις προσπάθειές τους για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές και τον μετασχηματισμό των βιομηχανιών τους, εντός του ανώτατου ορίου του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και της χρηματοδοτικής στήριξης που παρέχει η Ένωση στη διεθνή χρηματοδότηση για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Αυτό ενισχύεται περαιτέρω στο παγκόσμιο όραμα της ΕΕ για το κλίμα και την ενέργεια, το οποίο δείχνει ότι η ΕΕ θα συνεργαστεί προδραστικά με εταίρους για τη διασφάλιση καλύτερης συνοχής μεταξύ των εσωτερικών και των εξωτερικών πολιτικών της ΕΕ. Ενώ ο ΜΣΠΑ τίθεται σταδιακά σε εφαρμογή, η Ένωση σκοπεύει να ενισχύσει τις εταιρικές σχέσεις και να στηρίξει ευρύτερες προσπάθειες μετριασμού της κλιματικής αλλαγής, μεταξύ άλλων με την παροχή χρηματοδοτικής στήριξης στο πλαίσιο των προσπαθειών απανθρακοποίησης των χωρών.
(4)Μετά την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, τα κράτη της ΕΖΕΣ που εφαρμόζουν τον ΜΣΠΑ δεν θα πρέπει να θεωρούνται τρίτες χώρες για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού και θα πρέπει να διαγραφούν από το παράρτημα III του εν λόγω κανονισμού. Θα δημιουργηθεί κοινός χώρος ΜΣΠΑ, όπου το όριο σύμφωνα με το άρθρο 2α του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 θα τεθεί από κοινού σε εφαρμογή στις εισαγωγές στην Ένωση και στα τελωνειακά εδάφη των κρατών της ΕΖΕΣ που εφαρμόζουν τον ΜΣΠΑ.
(5)Μετά την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, ο εν λόγω κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται στα μεταποιημένα προϊόντα από εμπορεύματα του παραρτήματος I καταγόμενα από τρίτη χώρα τα οποία προκύπτουν από το καθεστώς της τελειοποίησης προς επανεξαγωγή που αναφέρεται στο άρθρο 256 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013, όταν επανεξάγονται στο τελωνειακό έδαφος κράτους της ΕΖΕΣ που έχει ενσωματώσει τον ΜΣΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι εισάγονται σε ένα από τα εν λόγω τελωνειακά εδάφη. Θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τον καθορισμό λεπτομερών όρων εφαρμογής του ΜΣΠΑ σχετικά με τα εν λόγω εμπορεύματα.
(6)Μετά την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι ο εν λόγω κανονισμός δεν εφαρμόζεται σε εμπορεύματα που είχαν προηγουμένως τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στο τελωνειακό έδαφος κρατών της ΕΖΕΣ που έχουν ενσωματώσει τον ΜΣΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι ο διασαφιστής αναγράφει στην επακόλουθη τελωνειακή διασάφηση ότι τα εμπορεύματα είχαν προηγουμένως τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία εντός του τελωνειακού εδάφους των κρατών της ΕΖΕΣ.
(7)Μετά την ενσωμάτωση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, τα κράτη της ΕΖΕΣ που εφαρμόζουν τον ΜΣΠΑ δεν θα πρέπει να θεωρούνται τρίτες χώρες για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού και θα πρέπει να διαγραφούν από το παράρτημα III του εν λόγω κανονισμού. Θα δημιουργηθεί κοινός χώρος ΜΣΠΑ, όπου το όριο σύμφωνα με το άρθρο 2α του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 θα τεθεί από κοινού σε εφαρμογή στις εισαγωγές στην Ένωση και στα τελωνειακά εδάφη των κρατών της ΕΖΕΣ που εφαρμόζουν τον ΜΣΠΑ.
(8)Οι ροές ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτες χώρες που προκύπτουν από ενέργειες στις οποίες προβαίνουν οι διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς προκειμένου να διαφυλαχθούν η ασφάλεια και η προστασία της λειτουργίας των δικτύων τους, συμπεριλαμβανομένης της αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης και μη προγραμματισμένων ροών, δεν θα πρέπει να υπόκεινται στις διατάξεις του παρόντος κανονισμού.
(9)Η δέουσα αναγνώριση της προόδου που έχουν σημειώσει οι σχετικές τρίτες χώρες όσον αφορά τη σύζευξη αγορών των συστημάτων ηλεκτρικής ενέργειας εξασφαλίζει ότι τυχόν χρονικά περιορισμένες εξαιρέσεις, όπως προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, ευθυγραμμίζονται πλήρως με τους στρατηγικούς στόχους της Ένωσης και με τα συγκεκριμένα επιτεύγματα των εν λόγω τρίτων χωρών. Η αποδοτική χρήση των υφιστάμενων υποδομών ηλεκτρικής ενέργειας και η ενσωμάτωση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας τρίτων χωρών στην εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της Ένωσης είναι ουσιαστικής σημασίας για τη μείωση του κόστους τόσο για τα κράτη μέλη όσο και για τις σχετικές τρίτες χώρες, καθώς και για τη διαφύλαξη της ασφάλειας του εφοδιασμού. Η αναγνώριση αυτή θα πρέπει να προωθηθεί μέσω μνημονίου συνεννόησης μεταξύ της Επιτροπής και των τρίτων χωρών που έχουν μεταφέρει πλήρως στο εθνικό τους δίκαιο το σχετικό κεκτημένο της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, κατόπιν επαλήθευσης από την Επιτροπή. Το μνημόνιο συνεννόησης θα πρέπει να καθορίζει το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή της εξαίρεσης που προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2023/956, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη την τήρηση των σχετικών κανόνων της αγοράς και των ιδρυμάτων διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς (ΔΣΜ) σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/943 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1222 της Επιτροπής, καθώς και την πρόοδο που έχουν σημειώσει οι σχετικές χώρες ως προς τα μέσα τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών που είναι ισοδύναμα με το ΣΕΔΕ της ΕΕ όσον αφορά την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
(10)Για να διασφαλιστεί ότι το ενιαίο κατώτατο όριο βάσει μάζας δεν υπερβαίνει το 1 % των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες στα εισαγόμενα εμπορεύματα και μεταποιημένα προϊόντα μετά την επέκταση του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 σε κατάντη προϊόντα, η ετήσια αξιολόγηση του ορίου κατά το έτος 2027 θα πρέπει να διενεργηθεί με βάση τα στοιχεία για τις εισαγωγές που καλύπτουν τα κατάντη εμπορεύματα τα οποία καλύπτονται από την εν λόγω επέκταση.
(11)Ο ΜΣΠΑ επιδιώκει να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο διαρροής άνθρακα διασφαλίζοντας ότι τα προϊόντα, ανεξάρτητα από το αν εισάγονται ή παράγονται στην Ένωση, υπόκεινται σε ισοδύναμη τιμή ανθρακούχων εκπομπών. Ωστόσο, όσο υπάρχει σημαντικός αριθμός διεθνών εταίρων της Ένωσης οι οποίοι ακολουθούν προσεγγίσεις πολιτικής που δεν επιτυγχάνουν το ίδιο επίπεδο φιλοδοξίας για το κλίμα, υπάρχει κίνδυνος διαρροής άνθρακα, με αποτέλεσμα οι συνολικές εκπομπές να είναι υψηλότερες απ’ ό,τι θα ήταν χωρίς τη διαρροή άνθρακα.
(12)Θα ήταν δυνατό να προκύψουν καταχρηστικές πρακτικές όταν οι φορείς εκμεταλλεύονται τη δυνατότητα χρήσης πραγματικών εκπομπών με σκοπό την αδικαιολόγητη αποφυγή, εν όλω ή εν μέρει, της οικονομικής υποχρέωσης του ΜΣΠΑ και, κατά συνέπεια, υπονομεύουν την αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ όσον αφορά την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα στην Ένωση και την επίτευξη των στόχων της ενωσιακής πολιτικής για το κλίμα.
(13)Η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί τις επιπτώσεις του ΜΣΠΑ στην εσωτερική αγορά της Ένωσης με σκοπό την αξιολόγηση του κινδύνου καταχρηστικών πρακτικών που υπονομεύουν την αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ και του δυνητικού αντικτύπου στην εσωτερική αγορά της Ένωσης, μεταξύ άλλων μέσω ανάλυσης των διασαφήσεων εισαγωγής και των δηλώσεων ΜΣΠΑ ή βάσει οποιασδήποτε άλλης σχετικής πηγής πληροφοριών, μεταξύ άλλων από τα κράτη μέλη μέσω ανταλλαγών στο πλαίσιο της ομάδας εμπειρογνωμόνων για τον ΜΣΠΑ ή άλλων σχετικών ανταλλαγών.
(14)Για να εξασφαλιστεί η δυνατότητα ταχείας αντίδρασης στην περίπτωση που υπάρχουν αποδεικτικά στοιχεία τα οποία υποδεικνύουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων για τον καθορισμό, όσον αφορά τη χρήση των πραγματικών εκπομπών για συνδυασμό εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής, των πληροφοριών που πρέπει να δηλώνονται, καθώς και των στοιχείων που αποδεικνύουν ότι δεν έχουν υλοποιηθεί οι εν λόγω καταχρηστικές πρακτικές. Όταν η Επιτροπή διαπιστώνει ότι υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία τα οποία υποδεικνύουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών, θα πρέπει να υποχρεούται να ενεργεί μέσω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων εντός τριών μηνών από τη διαπίστωση. Οι εν λόγω προϋποθέσεις και τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία θα πρέπει να έχουν σχεδιαστεί κατά τρόπο αναλογικό και δεν θα πρέπει να συνεπάγονται περιττή επιβάρυνση για τους φορείς εκμετάλλευσης και τους εισαγωγείς.
(15)Για την ταυτοποίηση των εισαγωγέων που εκπροσωπούνται από έμμεσο τελωνειακό αντιπρόσωπο, η αίτηση αδειοδότησης θα πρέπει να περιλαμβάνει τον αριθμό καταχώρισης και ταυτοποίησης οικονομικών φορέων (στο εξής: EORI), ή οποιοδήποτε άλλο είδος εθνικού αριθμού ταυτοποίησης, των εκπροσωπούμενων εισαγωγέων.
(16)Για την αντιμετώπιση του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης των ενσωματωμένων εκπομπών που προσδιορίζονται βάσει των πραγματικών εκπομπών, θα πρέπει να επιτρέπεται στην Επιτροπή και στην αρμόδια αρχή να ζητούν από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ να παρέχει στοιχεία που αποδεικνύουν ότι τα εισαγόμενα εμπορεύματα παρήχθησαν στη δηλωθείσα εγκατάσταση και για τη δηλωθείσα περίοδο παραγωγής. Για ορισμένα εμπορεύματα, όπως εκείνα που παρουσιάζουν υψηλότερο επίπεδο ανομοιογένειας όσον αφορά την ένταση των εκπομπών, ή μόνο σε ορισμένες περιπτώσεις, τα αποδεικτικά στοιχεία θα πρέπει να απαιτούνται στο πλαίσιο της δήλωσης ΜΣΠΑ. Θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τον προσδιορισμό των εμπορευμάτων για τα οποία θα πρέπει να απαιτούνται τα εν λόγω αποδεικτικά στοιχεία στο πλαίσιο της δήλωσης ΜΣΠΑ, καθώς και του συγκεκριμένου είδους αποδεικτικών στοιχείων που πρέπει να παρέχονται.
(17)Για την ευχερέστερη επεξεργασία των πληροφοριών σχετικά με τους φορείς εκμετάλλευσης σε τρίτες χώρες, τη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης για τον φορέα εκμετάλλευσης και τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ, καθώς και για τη διευκόλυνση της επανεξέτασης των δηλώσεων ΜΣΠΑ, η καταχώριση των φορέων εκμετάλλευσης θα πρέπει να αποτελεί αναγκαίο στάδιο για τον προσδιορισμό των ενσωματωμένων εκπομπών βάσει των πραγματικών επαληθευμένων εκπομπών.
(18)Για την προώθηση εναρμονισμένης προσέγγισης όσον αφορά την επανεξέταση των δηλώσεων ΜΣΠΑ, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι η Επιτροπή μπορεί, στο πλαίσιο της εκτελεστικής πράξης σχετικά με τον τυποποιημένο μορφότυπο της δήλωσης ΜΣΠΑ, να καθορίζει διαδικασίες για την επανεξέταση των δηλώσεων ΜΣΠΑ.
(19)Στις εκπομπές από την παραγωγή σκραπ πριν από την κατανάλωση στην Ένωση εφαρμόζεται τιμή ανθρακούχων εκπομπών, δεδομένου ότι, στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ, οι εκπομπές μετρώνται σε επίπεδο εγκατάστασης. Εφόσον στο σκραπ αργιλίου πριν από την κατανάλωση και στο σκραπ χάλυβα πριν από την κατανάλωση βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 αποδίδονται μηδενικές εκπομπές, στα εισαγόμενα εμπορεύματα τα οποία χρησιμοποιούν ως υλικό εισροής σκραπ αργιλίου πριν από την κατανάλωση και σκραπ χάλυβα πριν από την κατανάλωση εφαρμόζεται χαμηλότερη τιμή ανθρακούχων εκπομπών σε σύγκριση με εμπορεύματα που παράγονται στην Ένωση, με αποτέλεσμα να εξασθενεί η αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ όσον αφορά την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα εμπορευμάτων που παρατίθενται στο παράρτημα I.
(20)Προκειμένου να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα του ΜΣΠΑ για την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα των εμπορευμάτων, οι εκπομπές σκραπ αργιλίου πριν από την κατανάλωση και σκραπ χάλυβα πριν από την κατανάλωση θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των ενσωματωμένων εκπομπών των εμπορευμάτων. Δεδομένου ότι το σκραπ πριν από την κατανάλωση αποτελεί παραπροϊόν που παράγεται ακούσια κατά τη διεργασία παραγωγής προϊόντων από μέταλλο και επαναχρησιμοποιείται απευθείας σε διεργασία παραγωγής, δεν θεωρείται ότι διατρέχει αυτό καθαυτό κίνδυνο διαρροής άνθρακα. Συνεπώς, οι εκπομπές σκραπ αργιλίου πριν από την κατανάλωση και σκραπ χάλυβα πριν από την κατανάλωση θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη μόνο όταν χρησιμοποιούνται ως πρόδρομη ύλη για εμπορεύματα που παρατίθενται στο παράρτημα I του εν λόγω κανονισμού. Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει ότι η παρακολούθηση, η υποβολή εκθέσεων και η επαλήθευση των εκπομπών οι οποίες είναι ενσωματωμένες σε σκραπ πριν από την κατανάλωση και χρησιμοποιούνται ως υλικό εισροής (πρόδρομη ύλη) δεν καταστρατηγούνται, μεταξύ άλλων με την ψευδή αναφορά σκραπ πριν από την κατανάλωση ως σκραπ μετά την κατανάλωση προκειμένου να προσδιοριστεί χαμηλότερη τιμή ενσωματωμένων εκπομπών.
(21)Για να διευκολυνθεί η εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956, η Ένωση μπορεί, στο πλαίσιο του εκτελεστικού κανονισμού για τη λογιστική καταγραφή της τιμής των ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί στο εξωτερικό, να λαμβάνει υπόψη τα πιστωτικά μόρια ανθρακούχων εκπομπών σύμφωνα με το άρθρο 6 της συμφωνίας του Παρισιού.
(22)Είναι σκόπιμο να διευκρινιστεί ότι, λόγω του εμπορικά ευαίσθητου χαρακτήρα ορισμένων στοιχείων που απαιτούνται για την υποβολή εκθέσεων, τον υπολογισμό και την επαλήθευση των πραγματικών εκπομπών, ο φορέας εκμετάλλευσης μπορεί να επιλέξει να γνωστοποιεί μόνο περίληψη των εν λόγω στοιχείων που είναι αναγκαία για τον προσδιορισμό και την επαλήθευση των ενσωματωμένων εκπομπών, καθώς και για την εφαρμογή των προϋποθέσεων όσον αφορά τη χρήση πραγματικών εκπομπών για σχετικούς συνδυασμούς εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής. Ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ θα πρέπει να υποχρεούται να τηρεί αρχεία μόνο των στοιχείων που γνωστοποιούνται.
(23)Προκύπτουν ειδικές προκλήσεις για τη χρήση των πραγματικών εκπομπών που είναι ενσωματωμένες σε κατάντη εμπορεύματα τα οποία παράγονται με πολλαπλά υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες), καθώς και όταν τα εν λόγω υλικά ανήκουν σε διαφορετικούς τομείς ΜΣΠΑ ή σε τομείς που δεν καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Τα εμπορεύματα αυτά έχουν συνήθως μεγαλύτερες και πιο σύνθετες παγκόσμιες αξιακές αλυσίδες και η παραγωγή τους περιλαμβάνει πολλαπλά στάδια παραγωγής. Η άντληση επαληθευμένων πληροφοριών σχετικά με τις πραγματικές εκπομπές των υλικών εισροής τους (πρόδρομες ύλες) θα είναι δύσκολη από διοικητική άποψη, κάτι που θα αποθαρρύνει με τη σειρά του τη χρήση των πραγματικών εκπομπών. Για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αυτών, η χρήση προκαθορισμένων τιμών για τα συγκεκριμένα εμπορεύματα θα πρέπει να διευκολύνεται μέσω της μη εφαρμογής της προσαύξησης, με την επιφύλαξη της περιβαλλοντικής ακεραιότητας του ΜΣΠΑ.
(24)Δεδομένου ότι η πιστοποίηση των εγγράφων τεκμηρίωσης της τιμής ανθρακούχων εκπομπών μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν από την εισαγωγή του εμπορεύματος στην Ένωση, δεν είναι σκόπιμο να απαιτείται από το πρόσωπο που πιστοποιεί τα στοιχεία που περιέχονται στα έγγραφα τεκμηρίωσης της τιμής ανθρακούχων εκπομπών να είναι ανεξάρτητο από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ.
(25)Δεδομένου ότι για να αφαιρεθεί η τιμή ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί πράγματι σε τρίτη χώρα απαιτείται οι ενσωματωμένες εκπομπές να βασίζονται στις πραγματικές επαληθευμένες εκπομπές, και εφόσον η πιστοποίηση των εγγράφων τεκμηρίωσης της τιμής ανθρακούχων εκπομπών πρέπει να βασίζεται στην προηγούμενη επαλήθευση των ενσωματωμένων εκπομπών, η επαλήθευση των ενσωματωμένων εκπομπών και η πιστοποίηση της τιμής ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί για τις εν λόγω εκπομπές συνδέονται στενά και μπορούν ενδεχομένως να πραγματοποιηθούν από το ίδιο πρόσωπο. Επιπλέον, η πιστοποίηση της τιμής ανθρακούχων εκπομπών θα πρέπει να υπόκειται σε παρόμοιες διαδικασίες ελέγχου και εποπτείας με εκείνες που διεξάγονται για την επαλήθευση των εκπομπών. Επομένως, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σχετικά με τις προϋποθέσεις βεβαίωσης των προσόντων του προσώπου που είναι υπεύθυνο για την πιστοποίηση, μέσω του μητρώου ΜΣΠΑ, των πληροφοριών που περιέχονται στα έγγραφα τεκμηρίωσης της τιμής ανθρακούχων εκπομπών, συμπεριλαμβανομένης δε της χορήγησης διαπίστευσης από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης, και να καλύπτει τις αναγκαίες διαδικασίες πιστοποίησης και την ανταλλαγή πληροφοριών.
(26)Για λόγους διευκόλυνσης της επαλήθευσης των ενσωματωμένων εκπομπών στην περίπτωση σύνθετων εμπορευμάτων, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι ο φορέας εκμετάλλευσης θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ανταλλάσσει πληροφορίες, μεταξύ άλλων σχετικά με την επαλήθευση των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες σε υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες), με άλλον φορέα εκμετάλλευσης.
(27)Για την εξασφάλιση της οικονομικής επιφάνειας του αιτούντος ή του αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ, θα πρέπει να επιτρέπεται στις αρμόδιες αρχές να απαιτούν τη σύσταση εγγύησης σε άλλες περιπτώσεις πλην εκείνων στις οποίες ο αιτών δεν ήταν εγκατεστημένος κατά τη διάρκεια των δύο οικονομικών ετών που προηγούνται του έτους υποβολής της αίτησης. Για τη διαφύλαξη της ορθής είσπραξης των εσόδων, είναι επίσης σκόπιμο να δοθεί η δυνατότητα στις αρμόδιες αρχές να χρησιμοποιούν τη συσταθείσα εγγύηση, όταν ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ δεν συμμορφώνεται με την υποχρέωσή του να διαθέτει, στο τέλος κάθε τριμήνου, τον αριθμό των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που αντιστοιχεί στο 50 % των εκπομπών οι οποίες είναι ενσωματωμένες στα εμπορεύματα που έχει εισαγάγει στην Ένωση από την αρχή του έτους.
(28)Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι, για να έχουν οι εθνικοί οργανισμοί διαπίστευσης, η Επιτροπή και οι αρμόδιες αρχές τη δυνατότητα να ελέγχουν και να παρακολουθούν τους ελεγκτές, είναι αναγκαίο να καθοριστούν οι διαδικασίες επαλήθευσης που πρέπει να χρησιμοποιούν οι ελεγκτές.
(29)Προκειμένου να διατηρηθεί η αποτελεσματικότητά του ως μέτρου για την πρόληψη της διαρροής άνθρακα, η τιμή των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ πρέπει να υπολογίζεται από την Επιτροπή με βάση τους εβδομαδιαίους μέσους όρους των πλειστηριαζόμενων δικαιωμάτων στο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της Ένωσης (στο εξής: ΣΕΔΕ της ΕΕ). Για να διασφαλιστεί ότι η τιμή του πιστοποιητικού ΜΣΠΑ αντικατοπτρίζει πάντοτε αυστηρά τις τιμές του ΣΕΔΕ, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί ειδικός κανόνας υπολογισμού για τις ημερολογιακές εβδομάδες κατά τις οποίες πραγματοποιείται μόνο ένας πλειστηριασμός στον χώρο πλειστηριασμών.
(30)Από το 2027 και μετά οι αδειοδοτημένοι διασαφιστές ΜΣΠΑ που υπερβαίνουν το ενιαίο κατώτατο όριο βάσει μάζας πρέπει να μεριμνούν ώστε ο αριθμός των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ στον λογαριασμό που τηρούν στο μητρώο ΜΣΠΑ στο τέλος κάθε τριμήνου να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο 50 % των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες στα εισαγόμενα εμπορεύματα από την αρχή του εν λόγω έτους. Δεδομένου ότι ο κανόνας αυτός βασίζεται σε ετήσιο κύκλο, στον οποίο στηρίζεται το όριο επαναγοράς των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ, είναι σκόπιμο να εξαιρεθούν από τον αριθμό των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που επηρεάζονται από τον τριμηνιαίο υπολογισμό τα πιστοποιητικά που αγοράστηκαν κατά τη διάρκεια άλλων ετών πλην του εν λόγω ημερολογιακού έτους.
(31)Για τον εξορθολογισμό της διαδικασίας επαναγοράς, την αύξηση της αποδοτικότητας της διαδικασίας και τη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης, με παράλληλη διατήρηση της ακεραιότητας της ασφάλειας και της άρτιας εποπτείας, θα πρέπει να παρέχεται η δυνατότητα άμεσης επαναγοράς των πλεοναζόντων πιστοποιητικών ΜΣΠΑ του αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ από την αρμόδια αρχή.
(32)Για ορισμένα εμπορεύματα, όπως η περιεκτικότητα του τσιμέντου σε κλίνκερ, η περιεκτικότητα των λιπασμάτων σε άζωτο ή τα κραματικά στοιχεία χάλυβα, η υλική και χημική σύσταση του εμπορεύματος αποτελούν σημαντικό καθοριστικό παράγοντα των ενσωματωμένων εκπομπών. Για την αντιμετώπιση του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης των ενσωματωμένων εκπομπών που προσδιορίζονται βάσει πραγματικών εκπομπών για ορισμένα εμπορεύματα που παρουσιάζουν σε υψηλότερο επίπεδο ανομοιογένειας όσον αφορά την ένταση των εκπομπών, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης εκτελεστικών πράξεων για τον προσδιορισμό της υλικής και χημικής σύστασης ενός εμπορεύματος στην τελωνειακή διασάφηση.
(33)Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι παρέχονται στις αρμόδιες αρχές και στην Επιτροπή όλες οι τελωνειακές πληροφορίες και τα δεδομένα που είναι αναγκαία για την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 από τις τελωνειακές αρχές, είναι αναγκαίο να προσδιοριστούν τα σχετικά δικαιολογητικά έγγραφα, οι πληροφορίες και τα δεδομένα, συμπεριλαμβανομένου του εκκαθαριστικού λογαριασμού, που πρέπει να κοινοποιούνται από τις τελωνειακές αρχές.
(34)Είναι σκόπιμο να αποσαφηνιστεί ότι ο αριθμός λογαριασμού ΜΣΠΑ που περιλαμβάνεται στην τελωνειακή διασάφηση, στον εκκαθαριστικό λογαριασμό, στη δήλωση παραλαβής ή σε οποιοδήποτε άλλο σχετικό τελωνειακό έγγραφο κατά τον χρόνο θέσης των εμπορευμάτων σε ελεύθερη κυκλοφορία θα πρέπει να χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό του προσώπου που είναι υπεύθυνο για την ανάληψη των υποχρεώσεων που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
(35)Για τη διασφάλιση της ακρίβειας των τελωνειακών δεδομένων και των πληροφοριών που τίθενται στη διάθεση των αρμόδιων αρχών στο μητρώο ΜΣΠΑ, θα πρέπει να επιτρέπεται στις αρμόδιες αρχές να ζητούν από τις τελωνειακές αρχές ή την Επιτροπή να επικυρώσουν τις εν λόγω πληροφορίες. Θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό του πεδίου εφαρμογής των πληροφοριών, καθώς και της περιοδικότητας, του χρονοδιαγράμματος και των μέσων για την κοινοποίηση των εν λόγω πληροφοριών.
(36)Για την πρόληψη πρακτικών που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την επίτευξη των στόχων του ΜΣΠΑ, η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί συνεχώς, σε ενωσιακό επίπεδο, τις πρακτικές καταστρατήγησης που συνίστανται στην τεχνητή προσαρμογή της αλυσίδας εφοδιασμού των εμπορευμάτων προκειμένου να αποφεύγονται οι υποχρεώσεις που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2023/956.
(37)Για να εξασφαλιστεί η δυνατότητα ταχείας αντίδρασης στην περίπτωση σοβαρών και απρόβλεπτων συνεπειών από τη συμπερίληψη εμπορεύματος στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ, οι οποίες προκαλούν σοβαρή ζημία στην εσωτερική αγορά της Ένωσης, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων για την αφαίρεση εμπορεύματος από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956.
(38)Για τη διασφάλιση της καλύτερης ευθυγράμμισης με τη συνδυασμένη ονοματολογία (στο εξής: ΣΟ) που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2658/87 του Συμβουλίου, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί η περιγραφή ορισμένων κωδικών ΣΟ που περιλαμβάνονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956.
(39)Με τη σταδιακή κατάργηση της μεταβατικής δωρεάν κατανομής δικαιωμάτων δυνάμει της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, με την οποία θεσπίζεται σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου εντός της Ένωσης (στο εξής: ΣΕΔΕ της ΕΕ), και τη σταδιακή εφαρμογή του ΜΣΠΑ, ο κίνδυνος διαρροής άνθρακα είναι πιθανό να μετατοπιστεί από τους ανάντη τομείς που καλύπτονται επί του παρόντος από τον ΜΣΠΑ σε κατάντη προϊόντα. Συνεπώς, για να διατηρηθεί η αποτελεσματικότητα των στόχων του ΜΣΠΑ, είναι αναγκαίο το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 να επεκταθεί σε προϊόντα που βρίσκονται σε επόμενα στάδια της αξιακής αλυσίδας.
(40)Σύμφωνα με το ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα, η επέκταση του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 θα πρέπει να επικεντρωθεί στους τομείς της μεταλλουργίας και σε εμπορεύματα που περιέχουν σημαντικό μερίδιο προϊόντων ΜΣΠΑ. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να καλύπτει τα κατάντη εμπορεύματα έντασης χάλυβα και αργιλίου που εισάγονται περισσότερο στην Ένωση, από πλευράς αριθμού, αξίας και όγκου, και βρίσκονται αντιμέτωπα με τον υψηλότερο κίνδυνο διαρροής άνθρακα. Οι τομείς του χάλυβα και του αργιλίου παρουσιάζουν επίσης το υψηλότερο επίπεδο τεχνικής σκοπιμότητας για τον υπολογισμό των πραγματικών εκπομπών που είναι ενσωματωμένες στα εμπορεύματα.
(41)Η επιλογή των κατάντη εμπορευμάτων έντασης χάλυβα και αργιλίου θα πρέπει να βασίζεται σε σαφώς καθορισμένα κριτήρια και όρια, ώστε να αποτυπώνεται ο κίνδυνος διαρροής άνθρακα που συνδέεται με κάθε προϊόν, συμπεριλαμβανομένων του μεριδίου τους όσον αφορά τις ενσωματωμένες εκπομπές, της σημασίας τους για το κλίμα και της τεχνικής σκοπιμότητας της συμπερίληψής τους στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956. Ο κίνδυνος διαρροής άνθρακα θα πρέπει να αποτιμάται τόσο ως προς την εμπορευσιμότητα του προϊόντος όσο και ως προς τη σύγκριση μεταξύ, αφενός, του κόστους άνθρακα που είναι ενσωματωμένος στα υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες) του προϊόντος και, αφετέρου, της συνολικής προστιθέμενης αξίας του προϊόντος. Με βάση τα ίδια κριτήρια, η Επιτροπή θα πρέπει στο μέλλον να προβεί σε αξιολόγηση της επέκτασης του πεδίου εφαρμογής του εν λόγω κανονισμού σε επιπλέον κατάντη εμπορεύματα και να παρουσιάσει τα συμπεράσματά της σε έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
(42)Σύμφωνα με τις αρχές και τις μεθόδους υπολογισμού που εφαρμόζονται σε άλλα εμπορεύματα, οι ενσωματωμένες εκπομπές σε κατάντη εμπορεύματα θα πρέπει να υπολογίζονται με βάση τις πραγματικές εκπομπές που επαληθεύονται από ελεγκτή ή με παραπομπή σε προκαθορισμένες τιμές που υπολογίζονται και διατίθενται από την Επιτροπή. Δεδομένου ότι τα όρια συστήματος των διεργασιών παραγωγής περιορίζονται στα όρια συστήματος των διεργασιών παραγωγής που καλύπτονται από το ΣΕΔΕ της ΕΕ, ο καταλογισμός των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες σε κατάντη εμπορεύματα θα πρέπει να περιορίζεται στις εκπομπές που περιέχονται στα υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες). Τα υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες) κατάντη εμπορευμάτων που δεν παρατίθενται στο παράρτημα II του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956 θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τον υπολογισμό των ενσωματωμένων εκπομπών.
(43)Για περιορισμένο αριθμό κατάντη εμπορευμάτων, οι ενσωματωμένες εκπομπές ενδέχεται, ανάλογα με την υλική σύσταση του εμπορεύματος, να μην εμπίπτουν καθόλου στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ. Για τον λόγο αυτό, είναι αναγκαίο να αποσαφηνιστεί ότι τα κατάντη εμπορεύματα που κατασκευάζονται αποκλειστικά από υλικά τα οποία δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ΜΣΠΑ δεν θα πρέπει να καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956.
(44)Προκύπτουν ειδικές προκλήσεις για τη χρήση πραγματικών εκπομπών ενσωματωμένων σε κατάντη εμπορεύματα τα οποία παράγονται με πολλαπλά υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες), καθώς και όταν τα εν λόγω υλικά ανήκουν σε διαφορετικούς τομείς ΜΣΠΑ ή σε τομείς που δεν καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Τα εμπορεύματα αυτά έχουν συνήθως μεγαλύτερες και πιο σύνθετες παγκόσμιες αξιακές αλυσίδες και η παραγωγή τους περιλαμβάνει πολλαπλά στάδια παραγωγής. Η άντληση επαληθευμένων πληροφοριών σχετικά με τις πραγματικές εκπομπές των υλικών εισροής τους (πρόδρομες ύλες) θα είναι δύσκολη από διοικητική άποψη, κάτι που θα αποθαρρύνει με τη σειρά του τη χρήση πραγματικών εκπομπών. Για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αυτών, η χρήση προκαθορισμένων τιμών για τα συγκεκριμένα εμπορεύματα θα πρέπει να διευκολύνεται μέσω της μη εφαρμογής της προσαύξησης, με την επιφύλαξη της περιβαλλοντικής ακεραιότητας του ΜΣΠΑ.
(45)Προκύπτουν ειδικές προκλήσεις για τη χρήση πραγματικών εκπομπών ενσωματωμένων σε κατάντη εμπορεύματα τα οποία καλύπτονται από τους τομείς «Σίδηρος και χάλυβας», «Αργίλιο» και «Συνδυασμένα προϊόντα από μέταλλο» που αναφέρονται στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956. Λόγω των προκλήσεων όσον αφορά τη συλλογή δεδομένων κατά μήκος της αλυσίδας εφοδιασμού ορισμένων από τα συστατικά των εν λόγω εμπορευμάτων, οι συγκεκριμένες ενσωματωμένες εκπομπές όλων των εμπορευμάτων που καλύπτονται από τα εν λόγω τμήματα θα πρέπει να υπολογίζονται ως συνάρτηση των ενσωματωμένων εκπομπών των υλικών εισροής (πρόδρομες ύλες) που περιέχονται στα εμπορεύματα.
(46)Η μέθοδος που χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό του συντελεστή εκπομπών όσον αφορά την εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα πρέπει να τροποποιηθεί ώστε να λαμβάνεται υπόψη η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από όλες τις πηγές, συμπεριλαμβανομένων των μη ορυκτών πηγών καυσίμων. Ως εκ τούτου, οι αναθεωρημένες προκαθορισμένες τιμές για την εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα πρέπει να υπολογίζονται και να διατίθενται από την Επιτροπή.
(47)Για τη διασφάλιση συνεκτικής μεθοδολογικής προσέγγισης όσον αφορά τις προκαθορισμένες τιμές που εφαρμόζονται για τις έμμεσες εκπομπές, θα πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι η εναλλακτική προκαθορισμένη τιμή όσον αφορά τις έμμεσες εκπομπές, για την οποία μια τρίτη χώρα ή ομάδα τρίτων χωρών μπορεί να αποδείξει ότι είναι χαμηλότερη από εκείνη που έχει καθορίσει η Επιτροπή, θα πρέπει να βασίζεται στην ίδια μέθοδο υπολογισμού με τις προκαθορισμένες τιμές για τις έμμεσες εκπομπές που έχει προσδιορίσει η Επιτροπή.
(48)Για να διευκολυνθεί ο προσδιορισμός των ενσωματωμένων εκπομπών ηλεκτρικής ενέργειας με βάση τις πραγματικές εκπομπές, οι προϋποθέσεις για την εφαρμογή των πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα πρέπει να καταστούν πιο ευέλικτες. Είναι σκόπιμο να διευκρινιστεί ότι επιτρέπεται η χρήση ορισμένων συμφωνιών αγοράς ενέργειας που έχουν συναφθεί με τη μεσολάβηση ενδιαμέσου. Επιπλέον, λαμβανομένου υπόψη ότι είναι πρακτικά δύσκολο να αποδειχθεί η απουσία φυσικής συμφόρησης στο δίκτυο σε οποιοδήποτε σημείο του δικτύου κατά τον χρόνο της εισαγωγής, τόσο το κριτήριο αυτό όσο και το εναλλακτικό κριτήριο για την απόδειξη της άμεσης σύνδεσης με το σύστημα μεταφοράς της Ένωσης θα πρέπει να καταργηθούν. Τέλος, δεν θα πρέπει να είναι αναγκαίο να αποδειχθεί σαφής ορισμός της κατανεμημένης δυναμικότητας διασύνδεσης όταν η δυναμικότητα μεταφοράς κατανέμεται μέσω έμμεσης κατανομής δυναμικότητας.
(49)Λόγω του εμπορικά ευαίσθητου χαρακτήρα ορισμένων στοιχείων στα οποία βασίζεται η επαλήθευση ενσωματωμένων εκπομπών, η έκθεση επαλήθευσης θα πρέπει να περιέχει μόνο τα στοιχεία που είναι αναγκαία για τον καθορισμό των ενσωματωμένων εκπομπών των εμπορευμάτων. Τα στοιχεία σχετικά με τις εκπομπές που εκλύονται από την εγκατάσταση ή σχετικά με εμπορεύματα που δεν περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, μολονότι υπόκεινται σε επανεξέταση από τον ελεγκτή, δεν θα πρέπει να περιλαμβάνονται στην έκθεση επαλήθευσης.
(50)Για την τροποποίηση ορισμένων μη ουσιωδών στοιχείων του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την αφαίρεση εμπορευμάτων από το πεδίο εφαρμογής του παραρτήματος I, όπου είναι αναγκαίο, λόγω σοβαρής ζημίας στην εσωτερική αγορά της Ένωσης που προκαλείται από σοβαρές και απρόβλεπτες περιστάσεις, και έως ότου εκλείψουν αυτές οι σοβαρές και απρόβλεπτες περιστάσεις. Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο θα πρέπει να λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους θα πρέπει να έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
(51)Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, δηλαδή η επέκταση του μηχανισμού που έχει θεσπίσει η Ένωση για την πρόληψη του κινδύνου διαρροής άνθρακα και, ως εκ τούτου, τη μείωση των παγκόσμιων εκπομπών άνθρακα, καθώς και την αντιμετώπιση του κινδύνου καταστρατήγησης και πρακτικών που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τους στόχους του ΜΣΠΑ, δεν είναι δυνατό να επιτευχθούν ικανοποιητικά από τα κράτη μέλη, είναι όμως δυνατό, λόγω της κλίμακας ή των αποτελεσμάτων της δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να θεσπίζει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας του άρθρου 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη αυτών των στόχων.
(52)Συνεπώς, ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/956 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως,
(53)Για τον προσδιορισμό των ενσωματωμένων εκπομπών της ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να είναι δυνατή η υποβολή των πρώτων δηλώσεων ΜΣΠΑ έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2027 βάσει του παρόντος κανονισμού, οι αλλαγές τόσο στη μέθοδο που χρησιμοποιείται όσον αφορά τον υπολογισμό του συντελεστή εκπομπών για την εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια όσο και στις προϋποθέσεις για την εφαρμογή των πραγματικών ενσωματωμένων εκπομπών στην εισαγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα πρέπει να ισχύουν για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας που πραγματοποιούνται από την 1η Ιανουαρίου 2026. Για να εξασφαλιστεί επαρκής προβλεψιμότητα, η επέκταση του πεδίου εφαρμογής του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956, ώστε να συμπεριλαμβάνονται και τα υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες) που παρατίθενται στο παράρτημα VIII, θα πρέπει να εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου 2028.
(54)Συνεπώς, ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/956 θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Τροποποιήσεις του κανονισμού (ΕΕ) 2023/956
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/956 τροποποιείται ως εξής:
(1)Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:
α)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2α:
«2α. Ο παρών κανονισμός, μετά την ενσωμάτωσή του στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, εφαρμόζεται επίσης στα μεταποιημένα προϊόντα από εμπορεύματα του παραρτήματος I καταγόμενα από τρίτη χώρα τα οποία προκύπτουν από το καθεστώς της τελειοποίησης προς επανεξαγωγή που αναφέρεται στο άρθρο 256 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013, όταν επανεξάγονται στο τελωνειακό έδαφος της Νορβηγίας ή της Ισλανδίας, υπό την προϋπόθεση ότι εισάγονται στις εν λόγω χώρες.
Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό των λεπτομερών όρων εφαρμογής του ΜΣΠΑ στα εν λόγω προϊόντα. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης η οποία αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 2 του παρόντος κανονισμού.»·
β)στην παράγραφο 4 προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Ο παρών κανονισμός, μετά την ενσωμάτωσή του στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, και κατά παρέκκλιση από τις παραγράφους 1 και 2, δεν εφαρμόζεται σε εμπορεύματα καταγωγής τρίτων χωρών που είχαν προηγουμένως τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στο τελωνειακό έδαφος κρατών της ΕΖΕΣ που έχουν ενσωματώσει τον ΜΣΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι ο διασαφιστής αναγράφει στην επακόλουθη τελωνειακή διασάφηση που υποβάλλεται στο τελωνειακό έδαφος της Ένωσης ότι τα εμπορεύματα είχαν προηγουμένως τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στο τελωνειακό έδαφος των εν λόγω κρατών της ΕΖΕΣ και υπό την προϋπόθεση ότι, κατόπιν αιτήματος της τελωνειακής αρχής, ο διασαφιστής καθιστά διαθέσιμα έγγραφα ή στοιχεία που αποδεικνύουν ότι τα εμπορεύματα είχαν προηγουμένως τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στο τελωνειακό έδαφος των αντίστοιχων κρατών της ΕΖΕΣ. Ο διασαφιστής φέρει ευθύνη για τη διαθεσιμότητα των εν λόγω αποδεικτικών στοιχείων κατά τον χρόνο υποβολής της τελωνειακής διασάφησης.»·
γ)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 7α:
«Αν τρίτη χώρα έχει ζητήσει την ενσωμάτωση της οικείας αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην αντίστοιχη αγορά της Ένωσης μέσω σύζευξης αγορών δυνάμει διεθνούς συμφωνίας, η Επιτροπή μπορεί, αφού διακριβώσει ότι η σχετική τρίτη χώρα έχει μεταφέρει πλήρως στο εθνικό της δίκαιο το κεκτημένο της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, να συνάψει μνημόνιο συνεννόησης με την εν λόγω τρίτη χώρα.
Το μνημόνιο συνεννόησης που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο καθορίζει το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή της εξαίρεσης που προβλέπεται στο άρθρο 2 παράγραφος 7 και το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή μέσου τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών που είναι ισοδύναμο με το ΣΕΔΕ της ΕΕ, όσον αφορά την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.»·
δ)η παράγραφος 8 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Η τρίτη χώρα ή το έδαφος που πληροί όλες τις προϋποθέσεις της παραγράφου 7 παρατίθεται στο παράρτημα III σημείο 2. Κατά την αξιολόγηση του αν πληρούνται οι προϋποθέσεις που ορίζονται στην παράγραφο 7 του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις εξελίξεις σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που καθορίζεται σε μνημόνιο συνεννόησης δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφος 7α.»·
ε)οι παράγραφοι 11 και 12 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«11. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 28 για την τροποποίηση των καταλόγων τρίτων χωρών ή εδαφών που παρατίθενται στο παράρτημα III σημείο 1 ή 2 με την προσθήκη ή την αφαίρεση τρίτης χώρας ή εδάφους, ανάλογα με το αν πληρούνται οι προϋποθέσεις που ορίζονται στις παραγράφους 6, 7 ή 9 του παρόντος άρθρου όσον αφορά την εν λόγω τρίτη χώρα ή το έδαφος, ή ως συνέπεια της ενσωμάτωσης του ΜΣΠΑ στη συμφωνία για τον ΕΟΧ. Όταν, σε περίπτωση προσθήκης τρίτης χώρας στον κατάλογο των τρίτων χωρών ή εδαφών που παρατίθεται στο σημείο 2 του παραρτήματος III, το επιβάλλουν επιτακτικοί λόγοι επείγουσας ανάγκης, η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 28α εφαρμόζεται στις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο.
Η Ένωση μπορεί να συνάπτει συμφωνίες με τρίτες χώρες ή εδάφη προκειμένου να λαμβάνονται υπόψη οι μηχανισμοί τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών στις εν λόγω χώρες ή εδάφη για τους σκοπούς της εφαρμογής του άρθρου 9, καθώς και η αμοιβαία αναγνώριση των οργανισμών διαπίστευσης τρίτων χωρών για τη διαπίστευση νομικού προσώπου ως ελεγκτή σύμφωνα με το άρθρο 18.».
(2)Στο άρθρο 2α παράγραφος 3 προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Για τους σκοπούς της αξιολόγησης του 2027, η οποία πρέπει να διενεργηθεί έως τις 30 Απριλίου 2027, η Επιτροπή χρησιμοποιεί τα στοιχεία για τις εισαγωγές εμπορευμάτων που περιέχονται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού και στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΕ) XX/XX [τροποποιητικός κανονισμός].».
(3)Στο άρθρο 3 προστίθεται το ακόλουθο σημείο 35):
«35) “καταχρηστικές πρακτικές”: πρακτικές που ασκούνται από φορέα με σκοπό την αποκόμιση οφέλους με την αδικαιολόγητη αποφυγή, εν όλω ή εν μέρει, της οικονομικής υποχρέωσης στο πλαίσιο του ΜΣΠΑ και, κατά συνέπεια, την υπονόμευση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ όσον αφορά την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα στην ΕΕ.».
(4)Στο άρθρο 5 παράγραφος 5, το στοιχείο η) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«η) αριθμός EORI ή άλλος εθνικός αριθμός ταυτοποίησης, ονόματα και στοιχεία επικοινωνίας των προσώπων για λογαριασμό των οποίων ενεργεί ο αιτών, κατά περίπτωση.».
(5)Το άρθρο 6 τροποποιείται ως εξής:
α)η παράγραφος 2 τροποποιείται ως εξής:
(1)το στοιχείο β) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«β) τις συνολικές εκπομπές που ενσωματώνονται στα εμπορεύματα που αναφέρονται στο στοιχείο α) της παρούσας παραγράφου, εκφραζόμενες σε τόνους εκπομπών ισοδυνάμου CO2 ανά μεγαβατώρα ηλεκτρικής ενέργειας ή, για τα λοιπά εμπορεύματα, σε τόνους εκπομπών ισοδυνάμου CO2 ανά τόνο κάθε είδους εμπορεύματος, υπολογιζόμενες σύμφωνα με το άρθρο 7 και, όταν οι ενσωματωμένες εκπομπές προσδιορίζονται με βάση τις πραγματικές εκπομπές που παρέχονται από τον φορέα εκμετάλλευσης μέσω του μητρώου ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 10, επαληθευμένες σύμφωνα με το άρθρο 8·»·
(2)προστίθενται τα ακόλουθα στοιχεία ε) και στ):
«ε) κατά περίπτωση, για τους σκοπούς της αντιμετώπισης του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης που προκύπτει από την έλλειψη ιχνηλασιμότητας της αλυσίδας εφοδιασμού, στοιχεία τα οποία αποδεικνύουν ότι τα εμπορεύματα που εισήχθησαν κατά το προηγούμενο ημερολογιακό έτος είχαν παραχθεί στη δηλωθείσα εγκατάσταση και κατά τον πραγματικό χρόνο παραγωγής που αναφέρεται στη δήλωση ΜΣΠΑ·
στ) όταν, κατ’ εφαρμογή κατ’ εξουσιοδότηση πράξης που εκδίδεται σύμφωνα με την παράγραφο 7, οι ενσωματωμένες εκπομπές προσδιορίζονται με βάση τις πραγματικές εκπομπές για συνδυασμό εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής που παρουσιάζουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών, στοιχεία που αποδεικνύουν ότι δεν έχει υλοποιηθεί ο υψηλός κίνδυνος καταχρηστικών πρακτικών.»·
β)στην παράγραφο 6, η πρώτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σχετικά με τον τυποποιημένο μορφότυπο της δήλωσης ΜΣΠΑ, συμπεριλαμβανομένων λεπτομερών πληροφοριών ανά εγκατάσταση και ανά χώρα καταγωγής ή άλλη τρίτη χώρα και ανά είδος εμπορευμάτων που πρέπει να δηλώνονται προς δικαιολόγηση των συνολικών μεγεθών που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, ιδίως σε ό,τι αφορά τις ενσωματωμένες εκπομπές, την καταβληθείσα τιμή ανθρακούχων εκπομπών, την προκαθορισμένη τιμή ανθρακούχων εκπομπών για τους σκοπούς του άρθρου 9 παράγραφος 4, τη διαδικασία υποβολής της δήλωσης ΜΣΠΑ μέσω του μητρώου ΜΣΠΑ, συμπεριλαμβανομένων των διαδικασιών για την επανεξέταση των δηλώσεων ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 19, καθώς και τις ρυθμίσεις για την παράδοση των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που αναφέρονται στην παράγραφο 2 στοιχείο γ) του παρόντος άρθρου, σύμφωνα με το άρθρο 22 παράγραφος 1, ιδίως όσον αφορά τη διαδικασία και την επιλογή από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ των προς παράδοση πιστοποιητικών.»·
γ)προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι 6α και 7:
«6α. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σχετικά με τον προσδιορισμό εμπορευμάτων ή συνδυασμού εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής για τα οποία πρέπει να περιλαμβάνονται αποδεικτικά στοιχεία στη δήλωση ΜΣΠΑ σύμφωνα με την παράγραφο 2 στοιχείο ε), καθώς και σχετικά με το συγκεκριμένο είδος αποδεικτικών στοιχείων που πρέπει να παρέχονται. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης η οποία αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 2.
7. Η Επιτροπή παρακολουθεί, σε ενωσιακό επίπεδο, τις επιπτώσεις του ΜΣΠΑ στην εσωτερική αγορά της Ένωσης. Αν η Επιτροπή, αφού λάβει υπόψη σχετικές πληροφορίες, μεταξύ άλλων από τις διασαφήσεις εισαγωγής και τις δηλώσεις ΜΣΠΑ, διαπιστώσει ότι υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία που υποδεικνύουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών για συνδυασμό εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής, μπορεί να ενημερώνει τους εισαγωγείς και τους αδειοδοτημένους διασαφιστές ΜΣΠΑ σχετικά με τους εν λόγω κινδύνους, μπορεί να ενημερώνει τις αρμόδιες αρχές και τις τελωνειακές αρχές σχετικά με τους εν λόγω κινδύνους, με σκοπό την αύξηση του επιπέδου ελέγχου τους, και της ανατίθεται η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 28 για τη συμπλήρωση του παρόντος κανονισμού με τον καθορισμό των μεθόδων προσδιορισμού του συνδυασμού εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής, των στοιχείων που πρέπει να δηλώνονται για τη χρήση των πραγματικών εκπομπών όσον αφορά τους εν λόγω συνδυασμούς εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής, καθώς και των αποδεικτικών στοιχείων που πρέπει να παρέχονται για την απόδειξη της απουσίας κατάχρησης.
Η Επιτροπή εκδίδει τις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο εντός τριών μηνών από τη διαπίστωση ότι υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία που υποδεικνύουν υψηλό κίνδυνο καταχρηστικών πρακτικών.».
(6)Το άρθρο 7 τροποποιείται ως εξής:
α)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2α:
«2α. Οι ενσωματωμένες εκπομπές σε υλικά εισροής (πρόδρομες ύλες) που παρατίθενται στο παράρτημα VIII λαμβάνονται υπόψη για τον προσδιορισμό των ενσωματωμένων εκπομπών σε εμπορεύματα.»·
β)η παράγραφος 5 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«5. Ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ τηρεί αρχεία με τα στοιχεία που γνωστοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 7 και απαιτούνται για τον υπολογισμό των ενσωματωμένων εκπομπών, σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζονται στο παράρτημα V. Τα εν λόγω αρχεία παρουσιάζουν επαρκή βαθμό λεπτομέρειας ώστε η Επιτροπή και η αρμόδια αρχή να μπορούν να προβαίνουν σε επανεξέταση της δήλωσης ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 2.»·
γ)στην παράγραφο 7 προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Οι εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο μπορούν να παρέχουν κατάλογο των κατάντη εμπορευμάτων για τα οποία, λόγω της πολυπλοκότητας της αλυσίδας εφοδιασμού και με την επιφύλαξη της περιβαλλοντικής ακεραιότητας του ΜΣΠΑ, δεν εφαρμόζεται προσαύξηση.».
(7)Το άρθρο 9 τροποποιείται ως εξής:
α)η παράγραφος 2 τροποποιείται ως εξής:
(1)η τρίτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Οι πληροφορίες που περιέχονται στα εν λόγω έγγραφα πιστοποιούνται από πρόσωπο ανεξάρτητο από τις αρχές της τρίτης χώρας.»·
(2)προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Το ανεξάρτητο πρόσωπο που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο μπορεί να είναι νομικό πρόσωπο διαπιστευμένο από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης για το σχετικό πεδίο εφαρμογής της διαπίστευσης.»·
β)η παράγραφος 5 τροποποιείται ως εξής:
(1)το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις, με βάση την αρχή της ισοδυναμίας, σχετικά με τη μετατροπή της ετήσιας μέσης τιμής ανθρακούχων εκπομπών που έχει πράγματι καταβληθεί σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου και των ετήσιων προκαθορισμένων τιμών ανθρακούχων εκπομπών που προσδιορίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου σε αντίστοιχη μείωση του αριθμού των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ προς παράδοση. Οι εν λόγω πράξεις διέπουν επίσης τη μετατροπή σε ευρώ της εκφραζόμενης σε ξένο νόμισμα τιμής ανθρακούχων εκπομπών με βάση την ετήσια μέση συναλλαγματική ισοτιμία, τα απαιτούμενα αποδεικτικά της πραγματικής καταβολής της τιμής ανθρακούχων εκπομπών, παραδείγματα τυχόν συναφούς ελάφρυνσης ή άλλης μορφής αποζημίωσης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, τα προσόντα του ανεξάρτητου προσώπου που αναφέρεται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου και τις προϋποθέσεις βεβαίωσης των προσόντων και της ανεξαρτησίας του εν λόγω προσώπου. Τα προσόντα που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο περιλαμβάνουν τη χορήγηση διαπίστευσης από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης, τον καθορισμό των διαδικασιών πιστοποίησης, καθώς και τις κατάλληλες ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ του ανεξάρτητου προσώπου, των εθνικών οργανισμών διαπίστευσης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρμόδιων αρχών. Ανατίθεται επίσης στην Επιτροπή η εξουσία να ρυθμίζει τις προϋποθέσεις για την αφαίρεση πιστωτικών μορίων ανθρακούχων εκπομπών σύμφωνα με το άρθρο 6 της συμφωνίας του Παρισιού. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης η οποία αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 2.
(2)προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Τα προσόντα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο περιλαμβάνουν τη χορήγηση διαπίστευσης από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης, τον καθορισμό των διαδικασιών πιστοποίησης, καθώς και τις κατάλληλες ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ του ανεξάρτητου προσώπου, των εθνικών οργανισμών διαπίστευσης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρμόδιων αρχών.».
(8)Το άρθρο 10 τροποποιείται ως εξής:
α)η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«1. Για να εξασφαλιστεί η δυνατότητα επαλήθευσης των ενσωματωμένων εκπομπών με βάση τις πραγματικές εκπομπές, καθώς και η δυνατότητα προσδιορισμού, κατά περίπτωση, της τιμής ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί σε τρίτη χώρα, η Επιτροπή, κατόπιν αιτήματος φορέα εκμετάλλευσης εγκατάστασης που βρίσκεται σε τρίτη χώρα, καταχωρίζει τα στοιχεία σχετικά με τον εν λόγω φορέα εκμετάλλευσης και την εγκατάστασή του στο μητρώο ΜΣΠΑ που αναφέρεται στο άρθρο 14.»·
β)στην παράγραφο 5 προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο ε):
«ε) διασφαλίζει, κατά περίπτωση σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 7, ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις που προβλέπονται όσον αφορά τη χρήση των πραγματικών εκπομπών, για σχετικούς συνδυασμούς εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής.»·
γ)στην παράγραφο 7, η πρώτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Ο φορέας εκμετάλλευσης μπορεί να γνωστοποιεί τα στοιχεία σχετικά με τις προϋποθέσεις όσον αφορά τη χρήση των πραγματικών εκπομπών, για τους σχετικούς συνδυασμούς εμπορευμάτων και χωρών καταγωγής σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 7, την επαλήθευση των ενσωματωμένων εκπομπών και την τιμή ανθρακούχων εκπομπών που έχει καταβληθεί σε τρίτη χώρα, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 5 του παρόντος άρθρου, σε αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ ή σε άλλον φορέα εκμετάλλευσης.»·
δ)στην παράγραφο 7, η δεύτερη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Ο φορέας εκμετάλλευσης μπορεί να γνωστοποιεί στον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ μόνο περίληψη των στοιχείων που περιέχονται στην παράγραφο 5 στοιχεία α), β), γ) και ε). Ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ έχει δικαίωμα να χρησιμοποιήσει τα εν λόγω γνωστοποιηθέντα στοιχεία για την εκπλήρωση της υποχρέωσης που αναφέρεται στο άρθρο 8.
Αν ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ επιλέξει να υποβάλει τη δήλωση ΜΣΠΑ βάσει των εν λόγω γνωστοποιηθέντων στοιχείων, ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ παραμένει υπεύθυνος για την παράδοση του ορθού αριθμού πιστοποιητικών ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 22 παράγραφος 1.».
(9)Το άρθρο 17 τροποποιείται ως εξής:
α)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 5α:
«5α. Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 5, αν η αρμόδια αρχή διαπιστώσει ότι ο αιτών ή ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ δεν αποδεικνύει την οικονομική του ικανότητα για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που υπέχει δυνάμει του παρόντος κανονισμού, μεταξύ άλλων με τη μη συμμόρφωση προς την απαίτηση που καθορίζεται στο άρθρο 22 παράγραφος 2, η αρμόδια αρχή μπορεί να απαιτήσει τη σύσταση εγγύησης.
Η αρμόδια αρχή καθορίζει το ποσό αυτής της εγγύησης στο ποσό που υπολογίζεται ως η συνολική αξία του αριθμού των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που θα πρέπει να παραδώσει ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 22, σχετικά με ένα από τα ακόλουθα:
α)
εισαγωγές εμπορευμάτων που δηλώνονται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 5 στοιχείο ζ)·
β)
την ποσότητα των εισαγόμενων εμπορευμάτων που δηλώνεται στην τελωνειακή διασάφηση και άλλα σχετικά στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η αρμόδια αρχή από τα δύο προηγούμενα ημερολογιακά έτη· ή
γ)
εκτίμηση ως προς το αν υπήρχε υπέρβαση του ενιαίου κατώτατου ορίου βάσει μάζας κατά μέσο όρο που αντιστοιχεί στους σχετικούς τομείς που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό.
Η εγγύηση που συστήνεται είναι τραπεζική εγγύηση, πληρωτέα σε πρώτη ζήτηση, από χρηματοπιστωτικό ίδρυμα που λειτουργεί στην Ένωση ή άλλη μορφή εγγύησης που παρέχει ισοδύναμη διασφάλιση.»·
β)η παράγραφος 7 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«7. Όταν απαιτείται εγγύηση σύμφωνα με την παράγραφο 5, η αρμόδια αρχή αποδεσμεύει την εγγύηση αμέσως μετά τις 30 Σεπτεμβρίου του δεύτερου έτους κατά το οποίο ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ παρέδωσε πιστοποιητικά ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 22.
Όταν απαιτείται εγγύηση σύμφωνα με την παράγραφο 5α, η αρμόδια αρχή αποδεσμεύει την εγγύηση αμέσως μετά τις 30 Σεπτεμβρίου του δεύτερου έτους κατά το οποίο ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ παρέδωσε πιστοποιητικά ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 22. Παρά τα οριζόμενα ανωτέρω, η αρμόδια αρχή μπορεί να αποφασίσει να παρατείνει τη διάρκεια της εγγύησης, εφόσον η παράταση αυτή είναι δεόντως αιτιολογημένη.
Σε περίπτωση που ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ δεν παραδίδει επαρκή ποσότητα πιστοποιητικών ΜΣΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 22 και κατόπιν απόφασης σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 5, η αρμόδια αρχή χρησιμοποιεί τη συσταθείσα εγγύηση για την ανάκτηση της εκκρεμούς χρηματοοικονομικής προσαρμογής.
Η αρμόδια αρχή καθορίζει το προς ανάκτηση ποσό με βάση τον αριθμό των πιστοποιητικών που θα έπρεπε να έχουν παραδοθεί και την τιμή των πιστοποιητικών κατά την ημερομηνία λήψης της απόφασης.».
(10)Στο άρθρο 18 παράγραφος 3 προστίθεται η ακόλουθη περίοδος:
«Οι εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις προσδιορίζουν επίσης τις διαδικασίες επαλήθευσης που πρέπει να χρησιμοποιούν οι ελεγκτές.».
(11)Στο άρθρο 19 προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 2α:
«2α. Εάν οι ενσωματωμένες εκπομπές προσδιορίζονται με βάση τις πραγματικές εκπομπές, η Επιτροπή ή η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους στο οποίο είναι εγκατεστημένος ο διασαφιστής ΜΣΠΑ μπορεί, στο πλαίσιο της επανεξέτασης της δήλωσης ΜΣΠΑ, να ζητήσει από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ να παράσχει στοιχεία που αποδεικνύουν ότι τα εισαγόμενα εμπορεύματα παρήχθησαν στην εγκατάσταση που αναφέρεται στη δήλωση ΜΣΠΑ.».
(12)Το άρθρο 21 τροποποιείται ως εξής:
α)στην παράγραφο 1, το δεύτερο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
Για τις ημερολογιακές εβδομάδες στις οποίες δεν υπάρχει πλειστηριασμός στον χώρο πλειστηριασμών, η τιμή των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ είναι ο μέσος όρος των τιμών κλεισίματος των δικαιωμάτων ΣΕΔΕ της ΕΕ της τελευταίας εβδομάδας κατά την οποία πραγματοποιήθηκαν πλειστηριασμοί στον χώρο πλειστηριασμών. Για τις ημερολογιακές εβδομάδες στις οποίες πραγματοποιείται μόνο ένας πλειστηριασμός στον χώρο πλειστηριασμών, η τιμή των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ είναι ο μέσος όρος της εν λόγω τιμής κλεισίματος και των τιμών κλεισίματος της τελευταίας εβδομάδας κατά την οποία πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι του ενός πλειστηριασμοί στον χώρο πλειστηριασμών.»·
β)στην παράγραφο 2, η πρώτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Η Επιτροπή δημοσιεύει την τιμή των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ στον ιστότοπό της ή με οποιονδήποτε άλλο κατάλληλο τρόπο την πρώτη εργάσιμη ημέρα της επόμενης ημερολογιακής εβδομάδας.».
(13)Στο άρθρο 22 παράγραφος 2 προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Από το 2028 ο υπολογισμός που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο βασίζεται μόνο στα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ που αγοράστηκαν από τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ κατά τη διάρκεια του ίδιου έτους.».
(14)Στο άρθρο 23 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο, η πρώτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Τα πλεονάζοντα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ αγοράζονται εκ νέου μέσω της κοινής κεντρικής πλατφόρμας που αναφέρεται στο άρθρο 20.».
(15)Το άρθρο 25 τροποποιείται ως εξής:
α)η παράγραφος 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«2. Οι τελωνειακές αρχές κοινοποιούν περιοδικά και αυτόματα στην Επιτροπή, ιδίως μέσω του μηχανισμού επιτήρησης που θεσπίζεται σύμφωνα με το άρθρο 56 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013, συγκεκριμένες πληροφορίες σχετικά με τα εμπορεύματα που έχουν δηλωθεί για εισαγωγή. Οι πληροφορίες αυτές περιλαμβάνουν τον αριθμό EORI ή τη μορφή ταυτοποίησης, που δηλώνεται σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 2 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2015/2446, του εισαγωγέα ή του αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ, καθώς και τον αριθμό λογαριασμού ΜΣΠΑ του αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ, τον οκταψήφιο κωδικό ΣΟ των εμπορευμάτων, την ποσότητα, τη χώρα καταγωγής, την ημερομηνία της τελωνειακής διασάφησης και το τελωνειακό καθεστώς, καθώς και κάθε άλλο δεδομένο σχετικό με τη συμμόρφωση με τον παρόντα κανονισμό, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, εκκαθαριστικών λογαριασμών, διασαφήσεων επανεξαγωγής και ισοδύναμων τελωνειακών εγγράφων. Αν ο εισαγωγέας δεν διαθέτει αριθμό EORI, οι τελωνειακές αρχές κοινοποιούν επίσης στην Επιτροπή το όνομα, τη διεύθυνση και, εφόσον υπάρχουν, τα στοιχεία επικοινωνίας του εισαγωγέα.
Ο αριθμός λογαριασμού ΜΣΠΑ που παρέχεται στην τελωνειακή διασάφηση, ή σε οποιοδήποτε άλλο σχετικό έγγραφο κατά τη διασάφηση εμπορευμάτων που παρατίθενται στο παράρτημα I ή μεταποιημένων προϊόντων που λαμβάνονται από τα εν λόγω εμπορεύματα για εισαγωγή, προσδιορίζει τον αδειοδοτημένο διασαφιστή ΜΣΠΑ που αναλαμβάνει τις υποχρεώσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.»·
β)στην παράγραφο 3 προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Αν η αρμόδια αρχή θεωρεί ότι τα στοιχεία είναι εσφαλμένα ή ανακριβή, μπορεί να ζητήσει από τις τελωνειακές αρχές ή την Επιτροπή να επαληθεύσουν την ορθότητα ή την ακρίβεια των εν λόγω στοιχείων.»·
γ)στην παράγραφο 6, η πρώτη περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό του πεδίου εφαρμογής των πληροφοριών, καθώς και της περιοδικότητας, του χρονοδιαγράμματος και των μέσων για την κοινοποίηση των εν λόγω πληροφοριών δυνάμει των παραγράφων 2 και 3 του παρόντος άρθρου.»·
δ)προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 7:
«7. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον προσδιορισμό της υλικής και χημικής σύστασης των εμπορευμάτων που παρατίθενται στο παράρτημα I. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης η οποία αναφέρεται στο άρθρο 29 παράγραφος 2.».
(16)Στο άρθρο 27 παράγραφος 2 προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο γ):
«γ) τεχνητή προσαρμογή των αλυσίδων εφοδιασμού ώστε τα εμπορεύματα να ευνοούνται από χαμηλότερες προκαθορισμένες τιμές.».
(17)Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 27α:
«Άρθρο 27α
Σοβαρές και απρόβλεπτες περιστάσεις
Η Επιτροπή παρακολουθεί την κατάσταση, σε ενωσιακό επίπεδο, με στόχο την παρακολούθηση των επιπτώσεων του ΜΣΠΑ στην εσωτερική αγορά της Ένωσης. Αν η Επιτροπή, αφού λάβει υπόψη τα σχετικά αποδεικτικά στοιχεία, κρίνει ότι η συμπερίληψη ενός εμπορεύματος στο παράρτημα I προκαλεί σοβαρή ζημία στην εσωτερική αγορά της Ένωσης λόγω σοβαρών και απρόβλεπτων περιστάσεων που σχετίζονται με τις επιπτώσεις στις τιμές των εμπορευμάτων, εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 28 για την αφαίρεση του εν λόγω εμπορεύματος από το παράρτημα I έως ότου εκλείψουν οι εν λόγω σοβαρές και απρόβλεπτες περιστάσεις.».
(18)Το άρθρο 28 τροποποιείται ως εξής:
α)οι παράγραφοι 2 και 3 αντικαθίστανται από το ακόλουθο κείμενο:
«2. Η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρεται στο άρθρο 2 παράγραφοι 10 και 11, στο άρθρο 2α παράγραφος 3, στο άρθρο 6 παράγραφος 7, στο άρθρο 18 παράγραφος 3, στο άρθρο 20 παράγραφοι 5α και 6, στο άρθρο 27 παράγραφος 6 και στο άρθρο 27α ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο πέντε ετών από την [ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος τροποποιητικού κανονισμού]. Η Επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της πενταετούς περιόδου. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.
3. Η εξουσιοδότηση που αναφέρεται στο άρθρο 2 παράγραφοι 10 και 11, στο άρθρο 2α παράγραφος 3, στο άρθρο 6 παράγραφος 7, στο άρθρο 18 παράγραφος 3, στο άρθρο 20 παράγραφοι 5α και 6, στο άρθρο 27 παράγραφος 6 και στο άρθρο 27α μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο.»·
β) η παράγραφος 7 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«7. Κατ’ εξουσιοδότηση πράξη η οποία εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφοι 10 και 11, του άρθρου 2α παράγραφος 3, του άρθρου 6 παράγραφος 7, του άρθρου 18 παράγραφος 3, του άρθρου 20 παράγραφοι 5α και 6, του άρθρου 27 παράγραφος 6 και του άρθρου 27α τίθεται σε ισχύ μόνο αν δεν διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα κοινοποίησης της πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, πριν λήξει αυτή η προθεσμία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η προθεσμία αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.».
(19)Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 28α:
«Άρθρο 28
Διαδικασία επείγοντος
1. Κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο αρχίζει να ισχύει αμέσως και εφαρμόζεται εφόσον δεν διατυπωθεί αντίρρηση σύμφωνα με την παράγραφο 2. Η κοινοποίηση της κατ’ εξουσιοδότηση πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο εκθέτει τους λόγους για τους οποίους γίνεται χρήση της διαδικασίας επείγοντος.
2. Τόσο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο το Συμβούλιο δύνανται να προβάλουν αντιρρήσεις κατά της κατ’ εξουσιοδότηση πράξης με τη διαδικασία του άρθρου 28 παράγραφος 7. Στην περίπτωση αυτή, η Επιτροπή καταργεί την πράξη αμέσως μόλις της κοινοποιηθεί η περί αντιρρήσεων απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.».
(20)Στο άρθρο 30 παράγραφος 6, το δεύτερο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Πριν από την 1η Ιανουαρίου 2028, καθώς και ανά διετία στη συνέχεια, η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού και τη λειτουργία του ΜΣΠΑ. Η έκθεση αυτή μπορεί, κατά περίπτωση, να συνοδεύεται από νομοθετική πρόταση ή εκτελεστικές ή κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Η έκθεση περιέχει τουλάχιστον τα ακόλουθα:
α) αξιολόγηση των επιπτώσεων του ΜΣΠΑ στα εξής:
i) διαρροή άνθρακα, μεταξύ άλλων σε σχέση με τις εξαγωγές·
ii) τους τομείς που καλύπτονται·
iii) τις επιπτώσεις στην εσωτερική αγορά, τις οικονομικές και εδαφικές επιπτώσεις σε ολόκληρη την Ένωση·
iv) τον πληθωρισμό και την τιμή των βασικών προϊόντων·
v) τις επιπτώσεις στις βιομηχανίες που χρησιμοποιούν εμπορεύματα τα οποία παρατίθενται στο παράρτημα I·
vi) το διεθνές εμπόριο, συμπεριλαμβανομένης της ανακατανομής των πόρων· και
vii) τις ΛΑΧ.
β) αξιολόγηση για τα εξής:
i) το σύστημα διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης της εφαρμογής και της διαχείρισης των εγγυήσεων και της αδειοδότησης των διασαφιστών ΜΣΠΑ από κράτη μέλη·
ii) το πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας επέκτασης του πεδίου εφαρμογής του παρόντος κανονισμού σε πρόσθετα εμπορεύματα που διατρέχουν κίνδυνο διαρροής άνθρακα·
iiα) την καταλληλότητα εκτελεστικών πράξεων και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που εκδίδονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού·
iiβ) την καταλληλότητα των μεθόδων καθορισμού των προκαθορισμένων τιμών και της προσαύξησης που εφαρμόζεται στις προκαθορισμένες τιμές·
iii) πρακτικές καταστρατήγησης·
iv) την επιβολή κυρώσεων στα κράτη μέλη·
v) την εφαρμογή του ενιαίου κατώτατου ορίου βάσει μάζας, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας προσαύξησης του εν λόγω κατώτατου ορίου και της καθιέρωσης συμπληρωματικού κατώτατου ορίου βάσει αποστολής·
γ) τα αποτελέσματα των ερευνών και τα πρόστιμα που επιβλήθηκαν·
δ) συγκεντρωτικές πληροφορίες σχετικά με την ένταση εκπομπών για κάθε χώρα καταγωγής για τα διάφορα εμπορεύματα που παρατίθενται στο παράρτημα I.».
(21)Το παράρτημα I τροποποιείται σύμφωνα με το παράρτημα I του παρόντος κανονισμού.
(22)Το παράρτημα IV τροποποιείται σύμφωνα με το παράρτημα II του παρόντος κανονισμού.
(23)Στο παράρτημα VI, το σημείο 2 τροποποιείται ως εξής:
α)τα στοιχεία ζ) έως ι) απαλείφονται·
β)προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο ιαα):
«ιαα) υλική σύσταση κάθε κατάντη εμπορεύματος.».
(24)Προστίθεται νέο παράρτημα VIII, όπως ορίζεται στο παράρτημα III του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 2
Έναρξη ισχύος και εφαρμογή
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τα σημεία 1 και 6 του παραρτήματος II εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2026.
Ωστόσο, το άρθρο 1 σημείο 6 στοιχείο α), το άρθρο 1 σημείο 8 στοιχεία α), β) και γ), το άρθρο 1 σημεία 21, 23 και 24, καθώς και το παράρτημα II σημείο 2, εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2028.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες,
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Για το Συμβούλιο
Η Πρόεδρος
Ο/Η Πρόεδρος
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ3
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας3
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής3
1.3.Στόχοι3
1.3.1.Γενικοί στόχοι3
1.3.2.Ειδικοί στόχοι3
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις3
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων3
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:4
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας4
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας4
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.4
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος4
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα5
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής5
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της6
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού6
2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ8
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων8
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου8
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται8
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους8
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)8
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας9
3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ10
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται10
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις12
3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις12
3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό12
3.2.1.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό17
3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις22
3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις24
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό24
3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό24
3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων24
3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους25
3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό25
3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό26
3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους26
3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας28
3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο28
3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση28
3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα29
4.Ψηφιακές διαστάσεις29
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας30
4.2.Δεδομένα30
4.3.Ψηφιακές λύσεις31
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας31
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής32
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας
Μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής
1.3.Στόχοι
1.3.1.Γενικοί στόχοι
Υπό το πρίσμα των αυξημένων φιλοδοξιών της ΕΕ για το κλίμα, πρωταρχικός στόχος της θέσπισης ενός ΜΣΠΑ είναι η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής μέσω της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ και παγκοσμίως.
Σκοπός της τροποποιητικής πρότασης είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ όσον αφορά την αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα.
1.3.2.Ειδικοί στόχοι
Ο πρωταρχικός στόχος της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής διαρθρώνεται περαιτέρω σε μια σειρά ειδικών στόχων, και συγκεκριμένα: i) Αντιμετώπιση του κινδύνου διαρροής άνθρακα στο πλαίσιο του αυξημένου επιπέδου φιλοδοξίας της ΕΕ. ii) Συμβολή στην παροχή σταθερού και ασφαλούς πλαισίου πολιτικής για επενδύσεις σε τεχνολογίες χαμηλών ή μηδενικών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. iii) Διασφάλιση ότι η εγχώρια παραγωγή και οι εισαγωγές υπόκεινται σε παρόμοιο επίπεδο τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών. iv) Ενθάρρυνση των παραγωγών σε τρίτες χώρες που εξάγουν στην ΕΕ να υιοθετήσουν τεχνολογίες χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. v) Διασφάλιση της αποτελεσματικότητας του μέτρου, ελαχιστοποίηση του κινδύνου καταστρατήγησης, εξασφαλίζοντας κατά αυτόν τον τρόπο περιβαλλοντική ακεραιότητα. vi) Διασφάλιση αναλογικής διοικητικής επιβάρυνσης για τις επιχειρήσεις και τις δημόσιες αρχές κατά την εφαρμογή του μέτρου.
Σκοπός της τροποποιητικής πρότασης είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ για την προστασία από τον κίνδυνο διαρροής άνθρακα, με την επέκταση του πεδίου εφαρμογής σε κατάντη προϊόντα, τη θέσπιση πρόσθετων διατάξεων κατά της αποφυγής και την αποσαφήνιση των κανόνων που ισχύουν για τις εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας.
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις
Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους στοχευόμενους δικαιούχους / τις στοχευόμενες ομάδες.
Η θέσπιση του ΜΣΠΑ προβλέπεται ότι θα επιφέρει μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου τόσο στην ΕΕ των 27 όσο και στον υπόλοιπο κόσμο στους τομείς που καλύπτονται από τον ΜΣΠΑ. Ο ΜΣΠΑ αναμένεται επίσης να μειώσει τους κινδύνους διαρροής άνθρακα, αντικαθιστώντας συνεπώς σταδιακά τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ.
Όσον αφορά τις οικονομικές επιπτώσεις, από τη μοντελοποίηση που διενεργήθηκε πριν από την έγκριση του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ προέκυψε ότι η θέσπιση του ΜΣΠΑ και άλλων μέτρων που απαιτούνται για την επίτευξη των αυξημένων φιλοδοξιών της ΕΕ για το κλίμα θα μπορούσε να οδηγήσει σε συρρίκνωση του ΑΕΠ για την ΕΕ των 27 κατά 0,22 % έως 0,23 % το 2030. Οι επιπτώσεις όσον αφορά τις επενδύσεις είναι περιορισμένες. Από την πλευρά της κατανάλωσης, ο ΜΣΠΑ φαίνεται να έχει ελαφρώς ισχυρότερες αρνητικές επιπτώσεις σε σχέση με το σενάριο αυξημένης φιλοδοξίας για το κλίμα και μη θέσπισης ΜΣΠΑ.
Μέσω της αποτελεσματικής μείωσης της διαρροής άνθρακα, η θέσπιση ΜΣΠΑ οδηγεί σε μείωση των εισαγωγών στην ΕΕ των 27. Συνολικά, οι κοινωνικές επιπτώσεις του ΜΣΠΑ είναι περιορισμένες.
Αναμένεται να υπάρξουν διοικητικές επιπτώσεις για την Επιτροπή, τις επιχειρήσεις και τις εθνικές αρχές. Συνολικά, το κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις και τις αρχές, παρότι σημαντικό, αναμένεται να είναι αναλογικό και διαχειρίσιμο υπό το πρίσμα των περιβαλλοντικών οφελών του μέτρου.
Εκτιμάται ότι η τροποποιητική πρόταση θα μειώσει τις ετήσιες παγκόσμιες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά περίπου 0,7 Mt ισοδυνάμου CO2 έως το 2030. Επιπλέον, αναμένεται να μειώσει περαιτέρω τη διαρροή άνθρακα. Σύμφωνα με το μοντέλο που ανέπτυξε το Κοινό Κέντρο Ερευνών (JRC), εκτιμάται ότι ο ΜΣΠΑ —βάσει τις ισχύουσας νομοθεσίας του— θα μειώσει το ποσοστό διαρροής άνθρακα κατά 43 % σε σύγκριση με το σενάριο μη εφαρμογής του ΜΣΠΑ. Η επέκταση του πεδίου εφαρμογής σε επιλεγμένα κατάντη προϊόντα χάλυβα και αργιλίου εκτιμάται ότι θα μειώσει περαιτέρω το ποσοστό διαρροής άνθρακα, με συνολική μείωση κατά 76 % σε σύγκριση με το σενάριο μη εφαρμογής του ΜΣΠΑ. Οι μακροοικονομικές επιπτώσεις της κατάντη επέκτασης είναι αμελητέες, με εκτιμώμενη επίπτωση στο ΑΕΠ της ΕΕ μικρότερη του 0,001 % και ήσσονος σημασίας επιπτώσεις συνολικά στις εμπορικές συναλλαγές, στην παραγωγή και στις τιμές καταναλωτή στην ΕΕ.
Σκοπός της κατάντη επέκτασης δεν είναι η δημιουργία εσόδων, αλλά η ενίσχυση της κλιματικής αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ όσον αφορά την πρόληψη της διαρροής άνθρακα. Ωστόσο, η πρόταση προβλέπεται να αποφέρει έως το 2030 ετήσια έσοδα ύψους περίπου 0,58 δισ. EUR. Μετά το 2030, δεδομένου ότι καταργούνται σταδιακά οι δωρεάν κατανομές στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ της ΕΕ και τίθεται σταδιακά σε εφαρμογή ο ΜΣΠΑ, τα έσοδα αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται και να ανέλθουν έως το 2035 σε εκτιμώμενο ποσό ύψους 0,69 δισ. EUR.
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων
Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.
|
Στόχοι
|
Δείκτες
|
Εργαλεία μέτρησης / πηγές δεδομένων
|
|
Μείωση εκπομπών αερίων θερμοκηπίου
|
-Επίπεδο εκπομπών στην ΕΕ
-Επίπεδο εκπομπών παγκοσμίως
|
-Στατιστικές εκπομπών
-Τομεακές στατιστικές
-Δηλώσεις τρίτων χωρών σχετικά με το αν ο ΜΣΠΑ παρείχε κίνητρα για τη δική τους τιμολόγηση των ανθρακούχων εκπομπών
|
|
Ενθάρρυνση καθαρότερων διεργασιών παραγωγής σε τρίτες χώρες
|
-Εξέλιξη των πραγματικών εκπομπών για τομείς του ΜΣΠΑ σε τρίτες χώρες
-Επίπεδο εισαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας
-Ποσοστό των αναφερόμενων πραγματικών τιμών για την ηλεκτρική ενέργεια
|
-Επίπεδο εκπομπών που αποδεικνύεται από παραγωγούς τρίτων χωρών που υπόκεινται στον ΜΣΠΑ
-Μητρώο ΜΣΠΑ
|
|
Πρόληψη της διαρροής άνθρακα
|
-Ως δείκτες των εκπομπών ανωτέρω
-Επίπεδα εκπομπών στην ΕΕ σε σχέση με τις παγκόσμιες εκπομπές
-Εμπορικές ροές σε τομείς του ΜΣΠΑ
-Εμπορικές ροές επόμενου σταδίου
|
-Στατιστικές εκπομπών
-Στατιστικές εμπορίου
-Τομεακές στατιστικές
|
|
Εξασφάλιση συνέπειας με πολιτικές της ΕΕ
|
-Ευθυγράμμιση της τιμής πιστοποιητικών εισαγωγής με την τιμή στο ΣΕΔΕ της ΕΕ
|
-Στατιστικά στοιχεία από τις αρχές του ΣΕΔΕ της ΕΕ και του ΜΣΠΑ
|
|
Περιορισμός της διοικητικής επιβάρυνσης
|
-Έγκαιρη αντιμετώπιση της εκτέλεσης του ΜΣΠΑ (π.χ. πιθανή διαδικασία διασταύρωσης)
-Έλεγχοι του πραγματικού επιπέδου εκπομπών από τον εξαγωγέα
|
-Παρατηρήσεις από τον κλάδο παραγωγής και τις δημόσιες αρχές που είναι υπεύθυνες για την εφαρμογή του ΜΣΠΑ
-Απαιτούμενος αριθμός μελών προσωπικού για τη διοίκηση του ΜΣΠΑ
|
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:
νέα δράση
νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια
την παράταση υφιστάμενης δράσης
συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας
Ο ΜΣΠΑ θεσπίστηκε τον Οκτώβριο του 2023. Ένα απλουστευμένο σύστημα του ΜΣΠΑ εφαρμόζεται επί του παρόντος έως το τέλος του 2025. Συγκεκριμένα, εφαρμόζεται επί του παρόντος μεταβατική περίοδος (δοκιμαστική συλλογή δεδομένων) προκειμένου να διευκολυνθεί η ομαλή σταδιακή εφαρμογή του ΜΣΠΑ και να δοθεί στους εμπόρους και τους εισαγωγείς η δυνατότητα προσαρμογής.
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής είναι αρμόδιες για την εφαρμογή και την επιβολή του ΜΣΠΑ τόσο κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου (2023-2025) όσο και κατά τη διάρκεια της οριστικής φάσης (από το 2026).
Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, αυτό συνεπαγόταν τη συλλογή πληροφοριών από τους εισαγωγείς εμπορευμάτων ΜΣΠΑ στην ΕΕ σχετικά με τις ενσωματωμένες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου των εν λόγω εμπορευμάτων, καθώς και την ανάλυση δεδομένων.
Ο μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (ΜΣΠΑ) προβλέπει τη σταδιακή θέσπιση των διαφόρων καθηκόντων που απαιτούνται για την αποτελεσματική εφαρμογή του. Πρώτον, πρέπει να καταρτιστούν ορισμένες εκθέσεις και επανεξετάσεις προκειμένου να διευκολυνθεί η θέσπιση της οικονομικής υποχρέωσης. Αναγνωρίζοντας αυτό, ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ προβλέπει την εφαρμογή του σε δύο διαδοχικές περιόδους: τη μεταβατική περίοδο από τον Οκτώβριο του 2023 έως το τέλος του 2025 και την οριστική περίοδο από τις αρχές του 2026.
Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, η υποχρέωση που επιβάλλεται στους εισαγωγείς και στις αρχές της ΕΕ (τελωνειακές αρχές) περιορίζεται στην υποβολή των τριμηνιαίων εκθέσεων ΜΣΠΑ επιπλέον των διασαφήσεων εισαγωγής.
Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, τέθηκε σε εφαρμογή μεταβατικό σύστημα διαχείρισης πληροφοριών (μεταβατική περίοδος ΜΣΠΑ — ΜΠ ΜΣΠΑ) για τη στήριξη της υποβολής και της συλλογής τριμηνιαίων εκθέσεων, καθώς και της αφομοίωσης δεδομένων από κάθε έκθεση σε συγκεντρωτική βάση δεδομένων, ώστε να καταστεί δυνατή η αποτελεσματική ανάλυσή τους για τους σκοπούς της υποβολής εκθέσεων σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού.
Επιπλέον, κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου, οι τελωνειακές αρχές είναι επιφορτισμένες με την ενημέρωση των διασαφιστών σχετικά με την υποχρέωση υποβολής στοιχείων, προκειμένου να συμβάλουν στη συγκέντρωση πληροφοριών, καθώς και στην ευαισθητοποίηση σχετικά με την ανάγκη αίτησης απόκτησης ιδιότητας αδειοδοτημένου διασαφιστή, κατά περίπτωση (πριν από την πρώτη εισαγωγή εμπορευμάτων ΜΣΠΑ από την 1η Ιανουαρίου 2026).
Η οριστική περίοδος θα αρχίσει την 1.1.26 για τις βασικές υπηρεσίες διαχείρισης δηλώσεων και πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που παρατίθενται εδώ, και ένα έτος νωρίτερα για την καταχώριση και τη διεκπεραίωση των αδειών αδειοδοτημένων διασαφιστών ΜΣΠΑ από τις αρμόδιες αρχές:
— Οι εισαγωγείς έχουν δικαίωμα να εισάγουν τα εν λόγω εμπορεύματα μόνο αφού τους χορηγηθεί άδεια (εκτός από την περίπτωση της παρέκκλισης) από τις αρμόδιες αρχές, ή αν διορίσουν αντιπρόσωπο αδειοδοτημένο ως διασαφιστή ΜΣΠΑ. Οι τελωνειακές αρχές δεν θα πρέπει να επιτρέπουν την εισαγωγή εμπορευμάτων ΜΣΠΑ χωρίς τη συμμετοχή αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ. Επιπλέον, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να διενεργούν ελέγχους στα εμπορεύματα, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ταυτοποίηση του αδειοδοτημένου διασαφιστή ΜΣΠΑ, τον οκταψήφιο κωδικό ΣΟ, την ποσότητα και τη χώρα καταγωγής των εισαγόμενων εμπορευμάτων, την ημερομηνία διασάφησης και το τελωνειακό καθεστώς. Η Επιτροπή θα πρέπει να περιλαμβάνει τους κινδύνους που σχετίζονται με τον ΜΣΠΑ στον σχεδιασμό των κοινών κριτηρίων και προτύπων κινδύνου σύμφωνα με το άρθρο 50 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 952/2013.
— Ο ΜΣΠΑ θα πρέπει να βασίζεται σε σύστημα δήλωσης στο πλαίσιο του οποίου ένας αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ, ο οποίος μπορεί να ενεργεί για λογαριασμό του ή να εκπροσωπεί έναν ή περισσότερους εισαγωγείς, υποβάλλει σε ετήσια βάση δήλωση των εκπομπών που είναι ενσωματωμένες στα εμπορεύματα που εισάγονται στο τελωνειακό έδαφος της Ένωσης και παραδίδει αριθμό πιστοποιητικών ΜΣΠΑ που αντιστοιχεί σε αυτές τις δηλωθείσες εκπομπές.
— Ο αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ζητεί μείωση του αριθμού των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ προς παράδοση, αντίστοιχη με την τιμή ανθρακούχων εκπομπών που έχει πράγματι καταβληθεί ήδη για τις εκπομπές αυτές σε άλλες δικαιοδοσίες. Ο τροποποιητικός κανονισμός προτείνει τη θέσπιση προκαθορισμένης τιμής ανθρακούχων εκπομπών, η οποία θα επιτρέπει στους διασαφιστές να ζητούν έκπτωση όταν δεν μπορεί να αποδειχθεί ότι έχει πράγματι καταβληθεί τιμή ανθρακούχων εκπομπών.
— Οι ενσωματωμένες δηλωθείσες εκπομπές θα πρέπει να επαληθεύονται από πρόσωπο που έχει διαπιστευτεί από εθνικό οργανισμό διαπίστευσης της ΕΕ στον οποίο δηλώνονται οι πραγματικές εκπομπές.
— Το κεντρικό σύστημα του ΜΣΠΑ θα πρέπει να παρέχει στους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων παραγωγής σε τρίτες χώρες τη δυνατότητα να καταχωρίζονται στο μητρώο ΜΣΠΑ και να θέτουν στη διάθεση αδειοδοτημένων διασαφιστών ΜΣΠΑ τις επαληθευμένες ενσωματωμένες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου τους από την παραγωγή εμπορευμάτων. Η Επιτροπή θα πρέπει να διαχειρίζεται το μητρώο ΜΣΠΑ το οποίο περιέχει δεδομένα σχετικά με τους αδειοδοτημένους διασαφιστές ΜΣΠΑ, τους φορείς εκμετάλλευσης και τις εγκαταστάσεις σε τρίτες χώρες. Ο τροποποιητικός κανονισμός προτείνει να επιτραπεί στους διαπιστευμένους ελεγκτές η πρόσβαση στο μητρώο, ώστε να βελτιωθεί η αξιοπιστία των δεδομένων για τις εκπομπές που ανταλλάσσουν οι φορείς εκμετάλλευσης με τους διασαφιστές μέσω του μητρώου.
— Για να μειωθεί ο κίνδυνος διαρροής άνθρακα, η Επιτροπή θα πρέπει να αναλάβει δράση για την αντιμετώπιση των πρακτικών καταστρατήγησης.
— Για την πώληση και την επαναγορά πιστοποιητικών ΜΣΠΑ θα πρέπει να δημιουργηθεί κοινή κεντρική πλατφόρμα. Για την εποπτεία των συναλλαγών στην κοινή κεντρική πλατφόρμα, η Επιτροπή θα πρέπει να διευκολύνει τις ανταλλαγές πληροφοριών και τη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών, καθώς και μεταξύ των εν λόγω αρχών και της Επιτροπής. Επιπλέον, θα πρέπει να καθιερωθεί ταχεία ροή πληροφοριών μεταξύ της κοινής κεντρικής πλατφόρμας και του μητρώου ΜΣΠΑ.
— Η Επιτροπή θα πρέπει να διενεργεί ελέγχους βάσει κινδύνου και να επανεξετάζει αναλόγως το περιεχόμενο των δηλώσεων ΜΣΠΑ. Για σκοπούς επιβολής του παρόντος κανονισμού, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να διενεργούν ελέγχους μεμονωμένων δηλώσεων ΜΣΠΑ. Τα συμπεράσματα από τους ελέγχους μεμονωμένων δηλώσεων ΜΣΠΑ θα πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή και θα πρέπει να τίθενται στη διάθεση άλλων αρμόδιων αρχών στο μητρώο ΜΣΠΑ.
— Τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι υπεύθυνα για τον ορθό καθορισμό και την είσπραξη των εσόδων που προκύπτουν από την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
Ως εκ τούτου, κατά τη διάρκεια της οριστικής περιόδου, ο αριθμός των καθηκόντων που ανατίθενται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή αυξάνεται δραστικά, με αποτέλεσμα να απαιτείται αύξηση των αναγκών στελέχωσης. Στα καθήκοντα που θα εκτελεί η ομάδα αυτή θα συγκαταλέγονται η εποπτεία της αδειοδότησης των διασαφιστών ΜΣΠΑ από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, η διαχείριση της κεντρικής βάσης δεδομένων και του κεντρικού μητρώου, ο συντονισμός και η ανταλλαγή πληροφοριών με τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, ο έλεγχος των δηλώσεων και η εποπτεία της εξωτερικής πλατφόρμας και, τέλος, καθήκοντα που απαιτούν νομικές αρμοδιότητες, όπως η επίλυση δικαστικών διαφορών και η εποπτεία της ανάκτησης και της οικονομικής ευθύνης. Η δομή της ομάδας ορίζεται περαιτέρω στη συνέχεια.
Κατά τη διάρκεια της οριστικής περιόδου, η Επιτροπή θα είναι υπεύθυνη για την πλειονότητα των καθηκόντων που απορρέουν από τον κανονισμό για τον ΜΣΠΑ.
Με την τροποποιητική πρόταση θεσπίζονται νέες διατάξεις κατά της αποφυγής, οι οποίες συνεπάγονται πρόσθετα καθήκοντα που πρέπει να εκτελεί η Επιτροπή από το 2027 και μετά. Στα καθήκοντα αυτά περιλαμβάνονται η ανάπτυξη, η εφαρμογή και η εποπτεία της θέσης σε λειτουργία των νέων διατάξεων κατά της αποφυγής. Ειδικότερα, για τα μέτρα αυτά θα απαιτηθούν πρόσθετοι έλεγχοι εγκυρότητας των αποδεικτικών στοιχείων που παρέχονται από τους εισαγωγείς, οι οποίοι τεκμαίρεται ότι επαληθεύουν την εγκυρότητα των στοιχείων που παρέχονται στη δήλωση ΜΣΠΑ.
Επιπλέον, λόγω των αλλαγών που προτείνονται στην τροποποιητική πράξη, προκύπτουν πρόσθετες χρηματοδοτικές ανάγκες για τη χρηματοδότηση των αναλυτικών πληροφοριών που παρέχονται στην Επιτροπή για την εκτέλεση των ουσιωδών καθηκόντων που πρέπει να εκτελούνται από το 2027 και μετά. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει (και να επικαιροποιεί ετησίως) προκαθορισμένες τιμές για τα νέα εμπορεύματα που προστίθενται στο παράρτημα I του κανονισμού. Επιπλέον, οι αρμοδιότητές της όσον αφορά την παρακολούθηση και τον εντοπισμό πρακτικών καταστρατήγησης και αποφυγής έχουν επεκταθεί, με αποτέλεσμα να απαιτείται η απόκτηση βάσεων δεδομένων και πληροφοριών για την αγορά, ώστε να τροφοδοτείται ένα αξιόπιστο σύστημα ανάλυσης και εντοπισμού κινδύνων. Εκτιμάται ότι, για τον σκοπό αυτό, θα απαιτηθούν δαπάνες εκτός ΤΠ ύψους 2 εκατ. EUR για το 2027, επιπλέον των δημοσιονομικών αναγκών που προσδιορίζονται στο νομοθετικό δημοσιονομικό και ψηφιακό δελτίο που συνοδεύει την πρόταση απλούστευσης και ενίσχυσης του ΜΣΠΑ (+ 2 εκατ. EUR σε ετήσια βάση).
Προϋπολογισμός ΤΠ του ΜΣΠΑ
Ο προϋπολογισμός του ΜΣΠΑ που πρόκειται να διατεθεί/δεσμευθεί για την περίοδο 2023-2027 εκτιμήθηκε ότι ανέρχεται σε 120,69 εκατ. EUR. Ο προϋπολογισμός ΤΠ του ΜΣΠΑ περιλαμβάνει υπηρεσίες ανάλυσης και ανάπτυξης, υπηρεσίες υλοποίησης, υπηρεσίες λειτουργίας, υπηρεσίες υπολογιστικού νέφους και/ή άδειες υλισμικού και λογισμικού εντός των εγκαταστάσεων για το μεταβατικό και το οριστικό σύστημα ΜΣΠΑ, όπως περιγράφεται κατωτέρω:
— Το κόστος των κεφαλαιουχικών δαπανών εκτιμήθηκε με βάση τον πραγματικό προϋπολογισμό που δεσμεύθηκε και τον προϋπολογισμό που εγκρίθηκε από την εταιρική διακυβέρνηση ΤΠ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τη μορφή εγκεκριμένων εγγράφων οραματισμού για τα ακόλουθα παλαιότερα έργα ΤΠ της ΓΔ TAXUD, λόγω των ομοιοτήτων τους όσον αφορά το μοντέλο αρχιτεκτονικής ΤΠ: CDS, CRMS2, SURV3, REX, CSRD2, EBTI, τελωνειακά διευρωπαϊκά συστήματα διαχείρισης διασαφήσεων που ανέπτυξε και διαχειρίζεται η ΓΔ TAXUD.
— Το κόστος λειτουργικών δαπανών αξιολογήθηκε με βάση τις τρέχουσες ετήσιες δαπάνες υποδομής και λειτουργίας της ΓΔ TAXUD, τις προβλέψεις της για υποδομές ΤΠ, δραστηριότητες υποστήριξης ΤΠ και εξυπηρέτησης για τα συστήματα παραγωγής που δημιουργήθηκαν από τα προαναφερθέντα έργα.
— Η τιμολόγηση βασίζεται στην ισχύουσα τιμολόγηση των συμβάσεων-πλαισίων.
Στη γραμμή του προϋπολογισμού για την πολιτική ΤΠ, δεν περιλαμβάνεται ο προϋπολογισμός της κοινής προμήθειας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των κρατών μελών της πλατφόρμας για την αγορά και την πώληση πιστοποιητικών για τη διαχείριση πράξεων.
Η ομάδα ΜΣΠΑ θα αποτελείται από 90 υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (συμπεριλαμβανομένων 15 υπαλλήλων στον τομέα της ΤΠ) το 2027.
Η κατανομή του συνολικού προσωπικού, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού ΤΠ, από το 2023 έως το 2027, θα έχει ως εξής:
|
Έτος
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
Αριθμός συνολικών πόρων
|
20
|
33
|
44
|
66
|
90
|
|
Ομάδα ΜΣΠΑ
|
12
|
21
|
29
|
50
|
74
|
|
Ομάδα ΤΠ του ΜΣΠΑ
|
8
|
12
|
15
|
16
|
16
|
Η στρατηγική σημασία, το μέγεθος και η πολυπλοκότητα του έργου ΤΠ για τον ΜΣΠΑ απαιτούν τη σύσταση ειδικής ομάδας ΤΠ του ΜΣΠΑ η οποία θα διαχειρίζεται τη συνολική υλοποίηση και λειτουργία του έργου.
Η ομάδα ΤΠ του ΜΣΠΑ αποτελείται από 16 μέλη εξειδικευμένων προφίλ ΤΠ για τον καθορισμό και τη διαχείριση της αρχιτεκτονικής του συστήματος ΤΠ του ΜΣΠΑ και την οργάνωση και τον σχεδιασμό του έργου, των δραστηριοτήτων όσον αφορά την ανάπτυξη, την υλοποίηση, την οργάνωση του μοντέλου υπηρεσιών, τη διαχείριση των λειτουργιών και την υποστήριξη στο πλαίσιο του εμπορίου, των υπηρεσιών της Επιτροπής, των κλιματικών και τελωνειακών αρχών, παράλληλα με τα μεταβατικά και οριστικά συστήματα ΤΠ του ΜΣΠΑ.
Το προτεινόμενο σχέδιο ανάπτυξης της ομάδας ΤΠ του ΜΣΠΑ είναι το ακόλουθο:
|
Έτος
|
2023
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
Αριθμός πόρων
|
8
|
12
|
15
|
15
|
15
|
|
AD
|
4
|
5
|
5
|
5
|
5
|
|
CA
|
4
|
7
|
10
|
10
|
10
|
Θα προσληφθεί πρόσθετο εξωτερικό προσωπικό (PXE) από τον προϋπολογισμό ΤΠ του ΜΣΠΑ ανάλογα με τις ανάγκες.
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.
Λόγοι για ανάληψη δράσης σε επίπεδο ΕΕ (εκ των προτέρων) Η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου αποτελεί, κατά βάση, διασυνοριακό ζήτημα που απαιτεί ουσιαστική δράση στη μεγαλύτερη δυνατή κλίμακα. Ως υπερεθνικός οργανισμός, η ΕΕ είναι σε θέση να θεσπίσει μια αποτελεσματική πολιτική για το κλίμα στην ΕΕ, όπως έπραξε με το ΣΕΔΕ της ΕΕ.
Υπάρχει ήδη εναρμονισμένη τιμή ανθρακούχων εκπομπών σε επίπεδο ΕΕ. Πρόκειται για την τιμή που προκύπτει από το ΣΕΔΕ της ΕΕ για τους τομείς που καλύπτει το σύστημα. Ο μόνος ουσιαστικός τρόπος για να εξασφαλιστεί ισοδυναμία μεταξύ της πολιτικής τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών που εφαρμόζεται στην εσωτερική αγορά της ΕΕ και της πολιτικής τιμολόγησης των ανθρακούχων εκπομπών που εφαρμόζεται στις εισαγωγές είναι η ανάληψη δράσης σε επίπεδο Ένωσης.
Η όποια πρωτοβουλία πρέπει να υλοποιηθεί κατά τρόπο που να παρέχει στους εισαγωγείς, ανεξάρτητα από τη χώρα καταγωγής και τον λιμένα εισόδου ή προορισμού εντός της ΕΕ, ενιαίους όρους και κίνητρα για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, που θα είναι ισοδύναμα με εκείνα για τους εγχώριους παραγωγούς. Ο μόνος αποτελεσματικός τρόπος για να γίνει αυτό είναι η ανάληψη δράσης σε επίπεδο ΕΕ.
Η προτεινόμενη απλούστευση που θεσπίζεται με τον τροποποιητικό κανονισμό θα έχει καλύτερα αποτελέσματα σε επίπεδο ΕΕ ώστε να διασφαλιστεί η ασφάλεια δικαίου και η συνέπεια. Με αυτόν τον τρόπο θα εξασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού για τις εταιρείες και τις αρχές σε ολόκληρη την Ένωση, οι οποίες θα επωφεληθούν από τον εξορθολογισμό των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων που απορρέουν από την παρούσα πρόταση.
Αναμενόμενη ενωσιακή προστιθέμενη αξία (εκ των υστέρων) Παράλληλα με το ΣΕΔΕ της ΕΕ, η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και η προστασία από τον κίνδυνο διαρροής άνθρακα στην ενιαία αγορά της ΕΕ μπορούν να επιτευχθούν κατά τον πλέον κατάλληλο τρόπο σε επίπεδο ΕΕ. Επιπλέον, η ανάγκη για ελάχιστο διοικητικό κόστος επιτυγχάνεται καλύτερα μέσω της θέσπισης συνεπών κανόνων για ολόκληρη την ενιαία αγορά, γεγονός που υπογραμμίζει περαιτέρω την προστιθέμενη αξία μιας παρέμβασης σε επίπεδο ΕΕ.
Η δημόσια διαβούλευση επιβεβαίωσε την προστιθέμενη αξία της ανάληψης δράσης για τον ΜΣΠΑ σε επίπεδο ΕΕ. Συγκεκριμένα, οι συμφεροντούχοι συμφωνούν ότι απαιτείται ένας ΜΣΠΑ σε επίπεδο ΕΕ λόγω των υφιστάμενων διαφορών στο επίπεδο φιλοδοξίας μεταξύ της ΕΕ και του υπόλοιπου κόσμου και προκειμένου να υποστηριχθούν οι παγκόσμιες προσπάθειες για το κλίμα. Επιπλέον, λαμβανομένης υπόψη της θέσης της στο διεθνές εμπόριο, αν η ΕΕ θεσπίσει ΜΣΠΑ, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις στις διεθνείς φιλοδοξίες για το κλίμα θα είναι πιο σημαντικές και ενδέχεται να αποτελέσουν παράδειγμα προς μίμηση.
Κατά αυτόν τον τρόπο, ο στόχος της μείωσης των εκπομπών και της κλιματικής ουδετερότητας απαιτεί —χωρίς εξίσου φιλόδοξες παγκόσμιες πολιτικές— ανάληψη δράσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος
Η τροποποιητική πρόταση βασίζεται στην πείρα που αποκτήθηκε από την εφαρμογή του ΜΣΠΑ από τότε που ο μηχανισμός άρχισε να εφαρμόζεται κατά τη μεταβατική του φάση την 1η Οκτωβρίου 2023.
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα
Στις 16 Ιουλίου 2025 η Επιτροπή παρουσίασε την πρότασή της για ένα φιλόδοξο και δυναμικό πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (στο εξής: ΠΔΠ), το οποίο ανέρχεται σε σχεδόν 2 τρισ. EUR. Η Επιτροπή παρουσίας πέντε νέους ιδίους πόρους για τη χρηματοδότηση των προτεραιοτήτων της, ενώ παράλληλα θα αποπληρώνονται όσα έχει δανειστεί η ΕΕ στο πλαίσιο του NextGenerationEU και θα περιοριστούν οι εθνικές συνεισφορές στον προϋπολογισμό της ΕΕ. Οι προτεινόμενοι νέοι ίδιοι πόροι περιλαμβάνουν τον ΜΣΠΑ, ο οποίος αναμένεται να αποφέρει περίπου 1,45 δισ. EUR ετησίως (τρέχουσες τιμές), κατά μέσο όρο, κατά την περίοδο μεταξύ του 2028 και του 2034.
Με την τροποποιητική πρόταση αυξάνονται περαιτέρω τα καθήκοντα και οι αρμοδιότητες της Επιτροπής όσον αφορά τη διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής του ΜΣΠΑ και της μη καταστρατήγησης/αποφυγής του. Για τον σκοπό αυτό, απαιτείται πρόσθετη δημοσιονομική στήριξη εντός του τρέχοντος ΠΔΠ. Επιπλέον, και με την επιφύλαξη της έκβασης των διαπραγματεύσεων σχετικά με το επόμενο ΠΔΠ, δεδομένου ότι τα περισσότερα καθήκοντα έχουν εφαρμογή σε επαναλαμβανόμενη βάση, πρέπει να διατεθούν τα κατάλληλα χρηματοδοτικά μέσα ως μέρος του επόμενου ΠΔΠ.
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής
Το κόστος υλοποίησης για τον ΜΣΠΑ θα χρηματοδοτηθεί από τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της
περιορισμένη διάρκεια
–
με ισχύ από [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ έως [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ
–
Δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών.
απεριόριστη διάρκεια
–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,
–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού
Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή
– από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης
–
από τους εκτελεστικούς οργανισμούς
Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη
Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:
– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει
– σε διεθνείς οργανισμούς και στις οργανώσεις τους (να προσδιοριστούν)
– στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων
– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού
– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου
– σε οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο και έχουν αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, στον βαθμό που τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στους οποίους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας βάσει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη
–σε οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος, διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή το δίκαιο της Ένωσης και είναι επιλέξιμοι για να τους ανατεθεί, σύμφωνα με ειδικούς τομεακούς κανόνες, η εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης ή δημοσιονομικών εγγυήσεων, στον βαθμό που οι εν λόγω οργανισμοί ελέγχονται από οργανισμούς δημοσίου δικαίου ή από οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο επιφορτισμένους με δημόσια υπηρεσία και τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις υπό μορφή από κοινού και εις ολόκληρον ευθύνης από τους ελέγχοντες οργανισμούς ή ισοδύναμες χρηματοοικονομικές εγγυήσεις και οι οποίες μπορεί να περιορίζονται, για κάθε δράση, στο μέγιστο ποσό της στήριξης της Ένωσης.
Παρατηρήσεις
2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων
Η Επιτροπή θα εξασφαλίσει τη θέσπιση μηχανισμών για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση της λειτουργίας του ΜΣΠΑ, καθώς και για την αξιολόγησή του σε σχέση με τους κύριους στόχους πολιτικής.
Πριν από το τέλος της μεταβατικής περιόδου στο τέλος του 2025 και στη συνέχεια ανά διετία, η Επιτροπή θα δημοσιεύει ολοκληρωμένες αξιολογήσεις της λειτουργίας του ΜΣΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της διακυβέρνησής του.
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται
Η σε μεγάλο βαθμό συγκεντρωτική δομή καθιστά δυνατή την ομοιόμορφη και αποτελεσματική εφαρμογή του ΜΣΠΑ σε ολόκληρη την ΕΕ, μεταξύ άλλων σε κράτη μέλη με πιο περιορισμένη διοικητική ικανότητα σε κλιματικά ζητήματα. Η πλειονότητα των καθηκόντων εφαρμογής και επιβολής έχει ανατεθεί στις υπηρεσίες της Επιτροπής. Απαιτείται επίσης αυξημένος αριθμός καθηκόντων ελέγχου, προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή εφαρμογή και διαχείριση του ΜΣΠΑ. Η Επιτροπή έχει προβλέψει επίσης αυξημένο αριθμό μέτρων για την πρόληψη της απάτης.
Η παρούσα τροποποιητική πρόταση περιλαμβάνει ορισμένες διατάξεις για τη μείωση του κινδύνου καταστρατήγησης και αποφυγής, με σκοπό την αύξηση της αποτελεσματικότητας του ΜΣΠΑ. Αυτό με τη σειρά του συνεπάγεται πρόσθετες χρηματοδοτικές ανάγκες για την Επιτροπή ώστε να είναι σε θέση να εκτελέσει αυτά τα πρόσθετα καθήκοντα και να επεκτείνει το μητρώο ΜΣΠΑ.
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους
Ο ΜΣΠΑ θα βασίζεται σε ένα σύστημα δήλωσης, το οποίο ενέχει τον κίνδυνο μη υποβολής δήλωσης ή υποβολής ψευδούς δήλωσης. Εντοπίστηκαν κίνδυνοι μη υποβολής δήλωσης και υποβολής ψευδούς δήλωσης (π.χ. ως προς την ένταση των εκπομπών, τους εισαγόμενους όγκους, τον τόπο παραγωγής των εμπορευμάτων ΜΣΠΑ).
Δημιουργείται επί του παρόντος σύστημα εσωτερικού ελέγχου για την ενσωμάτωση των γραμμών άμυνας όπου εφαρμόζονται τόσο αυτοματοποιημένοι έλεγχοι όσο και έλεγχοι βασιζόμενοι στην κρίση εμπειρογνωμόνων, καθώς και εκτιμήσεις κινδύνων. Για τον εντοπισμό των εν λόγω κινδύνων, προγραμματίζεται η εφαρμογή τεχνικών ανάλυσης δεδομένων.
Για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος μη υποβολής δήλωσης, το σύστημα απαιτεί άδεια πριν από την εισαγωγή εμπορευμάτων που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού. Οι εθνικές τελωνειακές αρχές θα είναι επιφορτισμένες με την εκτέλεση αυτού του κανόνα, μη θέτοντας σε ελεύθερη κυκλοφορία τα συγκεκριμένα εμπορεύματα για όσο διάστημα ο διασαφιστής δεν είναι αδειοδοτημένος σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Επιπλέον, οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα παρακολουθούν επίσης συχνά κατά τη διάρκεια ενός συγκεκριμένου έτους πιθανές περιπτώσεις εισαγωγέων που δεν έχουν κινήσει διαδικασία αδειοδότησης παρότι έχουν φθάσει ή προσεγγίζουν το όριο υποβολής εκθέσεων ΜΣΠΑ (μεταξύ άλλων σε περίπτωση διασυνοριακών εισαγωγών).
Για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος υποβολής ψευδούς δήλωσης, θα θεσπιστεί προσέγγιση βάσει κινδύνου που θα στηρίζεται σε προκαθορισμένα κριτήρια, καθώς και σε τυχαίους ελέγχους. Η υφιστάμενη πρόταση ΜΣΠΑ προβλέπει την ανάθεση εξουσιοδοτήσεων στις υπηρεσίες της Επιτροπής ώστε να μπορούν να ζητούν αποδεικτικά στοιχεία που επιτρέπουν τη χρήση πραγματικών εκπομπών για ορισμένους κωδικούς ΣΟ ή για ορισμένες χώρες καταγωγής. Η πρόταση προβλέπει επίσης την επιβολή πρόσθετων προϋποθέσεων όσον αφορά τη χρήση πραγματικών εκπομπών για ορισμένους κωδικούς ΣΟ και/ή για ορισμένες χώρες καταγωγής.
Η εφαρμογή αποτρεπτικού καθεστώτος κυρώσεων θα λειτουργεί επίσης αποτρεπτικά για πιθανή καταστρατήγηση. Ο έλεγχος θα πραγματοποιείται τόσο στο επίπεδο της δήλωσης ΜΣΠΑ από τις εθνικές αρχές όσο και στο επίπεδο των διασαφήσεων εισαγωγής από τις τελωνειακές αρχές.
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα ελέγχουν την ορθή εφαρμογή του ΜΣΠΑ, και ειδικότερα την παράδοση πιστοποιητικών ΜΣΠΑ και την ορθή εφαρμογή του ελάχιστου ορίου. Θα εφαρμοστεί ισχυρό σύστημα διαχείρισης κινδύνων προκειμένου εξασφαλιστούν οικονομικά αποδοτικοί έλεγχοι και να αντιμετωπιστούν οι κίνδυνοι καταστρατήγησης.
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας
Τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης θα πρέπει να προστατεύονται σε όλα τα στάδια του κύκλου των δαπανών με αναλογικά μέτρα που να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την πρόληψη, τον εντοπισμό και τη διερεύνηση παρατυπιών, την ανάκτηση απολεσθέντων, αχρεωστήτως καταβληθέντων ή κακώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων και, όταν ενδείκνυται, την επιβολή διοικητικών και οικονομικών κυρώσεων.
Οι αποτελεσματικές δράσεις για την καταπολέμηση της απάτης προϋποθέτουν την ενεργό συνεργασία και την ανταλλαγή γνώσεων και πληροφοριών μεταξύ των τελωνειακών αρχών και των αρμόδιων αρχών, τόσο σε εθνικό όσο και σε ενωσιακό επίπεδο· μπορεί επίσης να απαιτείται η συνεργασία με τρίτες χώρες. Ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ προβλέπει ήδη, στην τρέχουσα έκδοσή του, ισχυρούς διαύλους συνεργασίας μεταξύ των εθνικών αρμόδιων αρχών και των τελωνειακών αρχών. Δημιουργήθηκε δίκτυο διαχείρισης κινδύνων ΜΣΠΑ, το οποίο έχει ξεκινήσει ήδη να εργάζεται για την καταπολέμηση της καταστρατήγησης του ΜΣΠΑ, καθώς αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για την υφιστάμενη πρόταση όσον αφορά τις επιχειρησιακές βελτιώσεις του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση των κινδύνων καταστρατήγησης.
Η τροποποιητική πρόταση ενισχύει περαιτέρω τους κινδύνους καταστρατήγησης στους οποίους είναι εκτεθειμένος ο ΜΣΠΑ, ιδίως 1) μέσω ενισχυμένων ικανοτήτων παρακολούθησης της ιχνηλασιμότητας που θα αποσκοπούν στην αντιμετώπιση του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης έντασης εκπομπών, 2) μέσω αυξημένου βαθμού λεπτομέρειας όσον αφορά την υποβολή στοιχείων σχετικά με την υλική και χημική σύσταση των κωδικών ΣΟ που θα αποσκοπούν στην αντιμετώπιση του κινδύνου υποβολής ψευδούς δήλωσης έντασης εκπομπών και, τέλος, 3) μέσω μέτρων κατά των καταχρηστικών πρακτικών. Τέλος, προτείνεται να συμπεριληφθούν σκραπ πριν από την κατανάλωση ως πρόδρομη ύλη ΜΣΠΑ, που προσδιορίστηκε ως δίαυλος καταστρατήγησης για την τεχνητή μείωση των εκπομπών μιας διεργασίας παραγωγής και, κατά συνέπεια, της σχετικής οικονομικής υποχρέωσης στο πλαίσιο του ΜΣΠΑ.
Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στους μη αξιόπιστους οικονομικούς φορείς (π.χ. εικονική εταιρεία, αφανείς έμποροι) και στο διασυνοριακό εμπόριο εντός της ΕΕ. Το δίκτυο διαχείρισης κινδύνων ΜΣΠΑ που αναφέρεται ανωτέρω θα έχει ως στόχο την αντιμετώπιση των εν λόγω κινδύνων.
Θα πρέπει να αναληφθεί ταχεία δράση για την καταπολέμηση της απάτης προκειμένου να υπάρξει αντίδραση σε νέους/νεοεμφανιζόμενους κινδύνους απάτης. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να αναφέρουν και να ανταλλάσσουν γνώσεις σχετικά με πρακτικές δόλιας συμπεριφοράς. Το μητρώο ΜΣΠΑ εφαρμόζεται επί του παρόντος με αρχές ανταλλαγής γνώσεων και αυτοματοποιημένους ελέγχους, καθώς και με την ανταλλαγή ελέγχων και πληροφοριών μεταξύ συμφεροντούχων. Το σύστημα διαχείρισης κινδύνων ΜΣΠΑ θα βασίζεται κυρίως σε καθιερωμένες και λειτουργικές διεπαφές επικοινωνίας με τις τελωνειακές αρχές (CRMS2) για την κοινοποίηση πιθανών περιπτώσεων καταστρατήγησης.
Όταν ένας αδειοδοτημένος διασαφιστής ΜΣΠΑ ή εισαγωγέας δεν συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον κανονισμό για τον ΜΣΠΑ, θα επιβάλλονται πρόστιμα. Σε περίπτωση επανειλημμένων αδικημάτων, η εθνική αρμόδια αρχή μπορεί να αποφασίσει την αναστολή του λογαριασμού του διασαφιστή.
3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται
·Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού
Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Είδος δαπάνης
|
Συμμετοχή
|
|
|
Αριθμός
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
χωρών ΕΖΕΣ
|
υποψήφιων χωρών και δυνάμει υποψήφιων μελών
|
άλλων τρίτων χωρών
|
άλλα έσοδα με ειδικό προορισμό
|
|
7
|
20 01 02 01
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
|
3
|
09 20 04 01 (ΜΣΠΑ)
|
ΜΔΠ
|
ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
·Νέες γραμμές του προϋπολογισμού των οποίων έχει ζητηθεί η δημιουργία
Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Είδος δαπάνης
|
Συμμετοχή
|
|
|
Αριθμός
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
χωρών ΕΖΕΣ
|
υποψήφιων χωρών και δυνάμει υποψήφιων μελών
|
άλλων τρίτων χωρών
|
άλλα έσοδα με ειδικό προορισμό
|
|
ά.α.
|
ά.α.
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
ΝΑΙ/ΟΧΙ
|
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις
3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως αναλύεται κατωτέρω
Τα ποσά που αφορούν την περίοδο προγραμματισμού 2028-2034 είναι ενδεικτικά και δεν προδικάζουν την έκβαση των υπό εξέλιξη διαπραγματεύσεων σχετικά με το επόμενο ΠΔΠ.
3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
3
|
Φυσικοί πόροι και περιβάλλον (ΤΠ)
|
|
ΓΔ: TAXUD
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
Επιχειρησιακές πιστώσεις
|
|
Γραμμή προϋπολογισμού 09 20 04 01 (ΜΣΠΑ)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1α)
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
|
Πληρωμές
|
(2α)
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1β)
|
|
|
|
|
0,000
|
|
|
Πληρωμές
|
(2β)
|
|
|
|
|
0,000
|
|
Πιστώσεις διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενες από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων
|
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
|
(3)
|
|
|
|
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων
για τη ΓΔ TAXUD
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=1α+1β+3
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
|
Πληρωμές
|
=2α+2β+3
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων
|
(6)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 3
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
(6)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των τομέων 1 έως 6
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
28,090
|
34,750
|
33,700
|
35,150
|
131,690
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
(ποσό αναφοράς)
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
17,530
|
21,157
|
32,090
|
34,067
|
104,844
|
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
29,100
|
24,823
|
25,568
|
26,335
|
27,125
|
27,939
|
28,777
|
189,667
|
|
|
Πληρωμές
|
18,042
|
15,142
|
15,852
|
16,064
|
25,769
|
26,542
|
31,367
|
148,778
|
|
• ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των τομέων 1 έως 3
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
29,100
|
24,823
|
25,568
|
26,335
|
27,125
|
27,939
|
28,777
|
189,667
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
(ποσό αναφοράς)
|
Πληρωμές
|
18,042
|
15,142
|
15,852
|
16,064
|
25,769
|
26,542
|
31,367
|
148,778
|
* Τα αριθμητικά στοιχεία που αφορούν το ΠΔΠ 2028-2034 στον πίνακα ανωτέρω είναι όλα αυστηρώς ενδεικτικά εν αναμονή της έκβασης των διαπραγματεύσεων, η οποία δεν μπορεί να προδικαστεί.
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
7
|
«Διοικητικές δαπάνες»
|
|
ΓΔ TAXUD
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
8,572
|
6,271
|
8,740
|
11,700
|
35,283
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,600
|
0,300
|
0,306
|
0,312
|
1,518
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ TAXUD
|
Πιστώσεις
|
9,172
|
6,571
|
9,046
|
12,012
|
36,801
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 7 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)
|
9,172
|
6,571
|
9,046
|
12,012
|
36,801
|
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
ΓΔ TAXUD
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
93,051
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,310
|
0,319
|
0,329
|
0,339
|
0,349
|
0,359
|
0,370
|
2,375
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ TAXUD
|
Πιστώσεις
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 4 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
* Τα αριθμητικά στοιχεία που αφορούν το ΠΔΠ 2028-2034 στον πίνακα ανωτέρω είναι όλα αυστηρώς ενδεικτικά εν αναμονή της έκβασης των διαπραγματεύσεων, η οποία δεν μπορεί να προδικαστεί.
|
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
2024
|
Έτος
2025
|
Έτος
2026
|
Έτος
2027
|
Έτος 2028
|
Έτος 2029
|
Έτος 2030
|
Έτος 2031
|
Έτος 2032
|
Έτος 2033
|
Έτος 2034
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7 (περίοδος προγραμματισμού 2021-2027)· ΤΟΜΕΑΣ 4 (περίοδος προγραμματισμού 2028-2034)
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
8,572
|
6,271
|
8,740
|
11,700
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
13,293
|
128,334
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες — Αποστολές
|
0,600
|
0,300
|
0,306
|
0,312
|
0,310
|
0,319
|
0,329
|
0,339
|
0,349
|
0,359
|
0,370
|
3,893
|
|
Σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7 (περίοδος προγραμματισμού 2021-2027)· ΤΟΜΕΑΣ 4 (περίοδος προγραμματισμού 2028-2034)
|
9,172
|
6,571
|
9,046
|
12,012
|
13,603
|
13,612
|
13,622
|
13,632
|
13,642
|
13,652
|
13,663
|
132,227
|
* Τα αριθμητικά στοιχεία που αφορούν το ΠΔΠ 2028-2034 στον πίνακα ανωτέρω είναι όλα αυστηρώς ενδεικτικά εν αναμονή της έκβασης των διαπραγματεύσεων, η οποία δεν μπορεί να προδικαστεί.
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 7
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
37,262
|
41,321
|
42,746
|
47,162
|
168,491
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
26,702
|
27,728
|
41,136
|
46,079
|
141645
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 4
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
42,703
|
38,435
|
39,190
|
39,967
|
40,767
|
41,591
|
42,440
|
285,091
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
29,892
|
26,904
|
26,257
|
26,778
|
39,136
|
39,928
|
44,986
|
233,881
|
* Τα αριθμητικά στοιχεία που αφορούν το ΠΔΠ 2028-2034 στον πίνακα ανωτέρω είναι όλα αυστηρώς ενδεικτικά εν αναμονή της έκβασης των διαπραγματεύσεων, η οποία δεν μπορεί να προδικαστεί.
|
|
|
Έτος
2024
|
Έτος
2025
|
Έτος
2026
|
Έτος
2027
|
Έτος 2028
|
Έτος 2029
|
Έτος 2030
|
Έτος 2031
|
Έτος 2032
|
Έτος 2033
|
Έτος 2034
|
ΣΥΝΟΛΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟΥ ΔΕΛΤΙΟΥ
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 7 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
37,262
|
41,321
|
42,746
|
47,162
|
42,703
|
38,435
|
39,190
|
39,967
|
40,767
|
41,591
|
42,440
|
453,584
|
|
|
|
Πληρωμές
|
26,702
|
27,728
|
41,136
|
46,079
|
29,892
|
26,904
|
26,257
|
26,778
|
39,136
|
39,928
|
44,986
|
375,526
|
|
3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις (δεν συμπληρώνεται για αποκεντρωμένους οργανισμούς)
Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Να προσδιοριστούν οι στόχοι και τα αποτελέσματα
|
|
|
Έτος 2024
|
Έτος 2025
|
Έτος 2026
|
Έτος 2027
|
Να εγγραφούν όσα έτη απαιτούνται ώστε να αποτυπώνεται η διάρκεια των επιπτώσεων (βλ. σημείο 1.6)
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
|
|
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ
|
|
|
Είδος
|
Μέσο κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Αριθ.
|
Κόστος
|
Συνολικός αριθ.
|
Συνολικό κόστος
|
|
ΕΙΔΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ αριθ. 1…
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Μερικό σύνολο για τον ειδικό στόχο αριθ. 1
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΕΙΔΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ αριθ. 2 ...
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
– Αποτέλεσμα
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Μερικό σύνολο για τον ειδικό στόχο αριθ. 2
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΑ
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα.
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως αναλύεται κατωτέρω
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
|
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
8,572
|
6,271
|
8,740
|
11,700
|
35,283
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0,600
|
0,300
|
0,306
|
0,312
|
1,518
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
9,172
|
6,571
|
9,046
|
12,012
|
36,801
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
9,172
|
6,571
|
9,046
|
12,012
|
36,801
|
3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως αναλύεται κατωτέρω
3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης (ΙΠΑ)
|
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΠΔΠ
2028-34
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
21
|
21
|
25
|
30
|
30 ανά έτος
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε ΙΠΑ)
|
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
12
|
23
|
40
|
60
|
60 ανά έτος
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Γραμμή διοικητικής στήριξης
[XX.01.YY.YY]
|
– στην έδρα
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
33
|
44
|
65
|
90
|
90 ανά έτος
|
Προσωπικό που απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης (σε ΙΠΑ):
|
|
Θα καλυφθεί από το εν ενεργεία προσωπικό που είναι διαθέσιμο στις υπηρεσίες της Επιτροπής
|
Έκτακτο πρόσθετο προσωπικό*
|
|
|
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τον τομέα 7 ή από τη γραμμή για την έρευνα
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τη γραμμή BA
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τέλη
|
|
Θέσεις απασχόλησης στον πίνακα προσωπικού
|
ά.α.
|
ά.α.
|
ά.α.
|
ά.α.
|
|
Εξωτερικό προσωπικό (AC, END, INT)
|
ά.α.
|
ά.α.
|
ά.α.
|
ά.α.
|
Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:
|
Μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων
|
Ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ απαιτεί από την Επιτροπή να προβεί στην έκδοση διαφόρων κατ’ εξουσιοδότηση και εκτελεστικών πράξεων μόλις εκδοθεί ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ. Θα χρειαστεί επίσης προσωπικό της Επιτροπής για την επανεξέταση και την αξιολόγηση της λειτουργίας του συστήματος ΜΣΠΑ και για την εφαρμογή του συστήματος ΤΠ.
Με την τροποποιητική πρόταση θεσπίζονται νέες διατάξεις κατά της αποφυγής, οι οποίες συνεπάγονται πρόσθετα καθήκοντα που πρέπει να εκτελεί η Επιτροπή από το 2027 και μετά. Ειδικότερα, για τα μέτρα αυτά θα απαιτηθούν πρόσθετοι έλεγχοι εγκυρότητας των αποδεικτικών στοιχείων που παρέχονται από τους εισαγωγείς, οι οποίοι τεκμαίρεται ότι επαληθεύουν την εγκυρότητα των στοιχείων που παρέχονται στη δήλωση ΜΣΠΑ.
|
|
Εξωτερικού προσωπικού
|
Πολλά καθήκοντα είναι δυνατό να εκτελούνται από εξωτερικούς υπαλλήλους.
Με την τροποποιητική πρόταση θεσπίζονται νέες διατάξεις κατά της αποφυγής, οι οποίες συνεπάγονται πρόσθετα καθήκοντα που πρέπει να εκτελεί η Επιτροπή από το 2027 και μετά. Ειδικότερα, για τα μέτρα αυτά θα απαιτηθούν πρόσθετοι έλεγχοι εγκυρότητας των αποδεικτικών στοιχείων που παρέχονται από τους εισαγωγείς, οι οποίοι τεκμαίρεται ότι επαληθεύουν την εγκυρότητα των στοιχείων που παρέχονται στη δήλωση ΜΣΠΑ.
|
3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας
Υποχρεωτικά: Στον πίνακα που ακολουθεί θα πρέπει να συμπεριληφθεί η βέλτιστη εκτίμηση των επενδύσεων ψηφιακής τεχνολογίας που συνεπάγεται η πρόταση/πρωτοβουλία.
Κατ’ εξαίρεση, όταν απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης/πρωτοβουλίας, οι πιστώσεις του τομέα 7 θα πρέπει να παρατίθενται στην καθορισμένη γραμμή.
Οι πιστώσεις των τομέων 1-6 θα πρέπει να καταχωρίζονται ως «δαπάνες ΤΠ στο πλαίσιο πολιτικών προς υποστήριξη επιχειρησιακών προγραμμάτων». Οι δαπάνες αυτές αφορούν τον επιχειρησιακό προϋπολογισμό που θα χρησιμοποιηθεί για την επαναχρησιμοποίηση/αγορά/ανάπτυξη πλατφορμών/εργαλείων ΤΠ που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση της πρωτοβουλίας και τις συναφείς επενδύσεις (π.χ. άδειες, μελέτες, αποθήκευση δεδομένων κ.λπ.). Οι πληροφορίες στον παρόντα πίνακα θα πρέπει να συνάδουν με τα στοιχεία που παρατίθενται στο σημείο 4 «Ψηφιακές διαστάσεις».
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων ψηφιακού τομέα και πιστώσεων ΤΠ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2021-2027
|
|
|
2024
|
2025
|
2026
|
2027
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 7
|
|
Δαπάνες ΤΠ (εσωτερικές)
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
|
Δαπάνες ΤΠ για πολιτικές που υποστηρίζουν επιχειρησιακά προγράμματα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
5,000
|
5,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
5,000
|
5,000
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
5,000
|
5,000
|
3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
–
μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του σχετικού τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).
–
συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μηχανισμών, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ
Για το 2027 απαιτούνται πρόσθετες δαπάνες ΤΠ ύψους 3 εκατ. EUR για την κάλυψη του σχεδιασμού και της ανάπτυξης της ΤΠ που είναι αναγκαία για την προσαρμογή του μητρώου ΜΣΠΑ στο νέο πεδίο εφαρμογής και στα νέα μοντέλα, τη βελτίωση των εργαλείων ανάλυσης της διαχείρισης κινδύνων, την ενσωμάτωση των πρόσθετων κατάντη προϊόντων και των υπηρεσιών καταπολέμησης της αποφυγής/καταστρατήγησης, καθώς και για την ενίσχυση των υπηρεσιών ΤΠ και της στήριξης της απαιτούμενης ικανότητας, της κατάντη επέκτασης και των λειτουργιών που υποστηρίζουν τη διαχείριση κινδύνων και τον εντοπισμό περιπτώσεων καταστρατήγησης και αποφυγής, στο πλαίσιο του μητρώου ΜΣΠΑ και/ή του χώρου εργαστηρίου δεδομένων ΜΣΠΑ.
Επιπλέον, από το 2027 και μετά απαιτούνται άλλα 2 εκατ. EUR σε ετήσια βάση, με την επιφύλαξη της έκβασης των διαπραγματεύσεων σχετικά με το επόμενο ΠΔΠ, για την αξιοποίηση της αναλυτικής εμπειρογνωσίας που θα επιτρέψει την εκτέλεση των καθηκόντων που ανατίθενται στην Επιτροπή σύμφωνα με την τροποποιητική πρόταση. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει (και να επικαιροποιεί ετησίως) προκαθορισμένες τιμές για τα νέα εμπορεύματα που προστίθενται στο παράρτημα I του κανονισμού. Επιπλέον, οι αρμοδιότητές της όσον αφορά την παρακολούθηση και τον εντοπισμό πρακτικών καταστρατήγησης και αποφυγής έχουν επεκταθεί, με αποτέλεσμα να απαιτείται η απόκτηση βάσεων δεδομένων και πληροφοριών για την αγορά, ώστε να τροφοδοτείται ένα αξιόπιστο σύστημα ανάλυσης και εντοπισμού κινδύνων. Το κόστος αυτό δεν καλύφθηκε στο προηγούμενο νομοθετικό δημοσιονομικό δελτίο και θα προκύψει ουσιαστικά από το 2027 και μετά.
–
συνεπάγεται αναθεώρηση του ΠΔΠ.
3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
– δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους
–
προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω:
Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος 2024
|
Έτος 2025
|
Έτος 2026
|
Έτος 2027
|
Σύνολο
|
|
Προσδιορισμός του φορέα συγχρηματοδότησης
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ συγχρηματοδοτούμενων πιστώσεων
|
|
|
|
|
|
3.3.
Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στα έσοδα.
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία έχει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που περιγράφονται κατωτέρω:
–
στους ιδίους πόρους
–
στα λοιπά έσοδα
–
να αναφερθεί αν τα έσοδα προορίζονται για γραμμές δαπανών
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Γραμμή εσόδων του προϋπολογισμού:
|
Διαθέσιμες πιστώσεις για το τρέχον οικονομικό έτος
|
Επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας
|
|
|
|
Έτος 2026
|
Έτος 2027
|
Έτος 2028
|
Έτος 2029
|
Έτος 2030
|
|
Άρθρο
|
|
p.m.
|
p.m.
|
p.m.
|
p.m.
|
p.m.
|
Ως προς τα έσοδα για ειδικό προορισμό, να προσδιοριστούν οι γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται.
Άλλες παρατηρήσεις (π.χ. μέθοδος/τύπος για τον υπολογισμό των επιπτώσεων στα έσοδα ή τυχόν άλλες πληροφορίες).
Οι επιπτώσεις στους ιδίους πόρους αναγράφονται με την ένδειξη «p.m.», όπως σε σχέση με την πρόταση COM(2025) 574 της Επιτροπής για την τροποποίηση της απόφασης για το σύστημα των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι επιπτώσεις σε άλλα έσοδα αναγράφονται με την ένδειξη «p.m.», όπως σε σχέση με την είσπραξη των εσόδων από τα τέλη (άρθρο 20) για τη χρηματοδότηση της κοινής πλατφόρμας ΜΣΠΑ, για την οποία η εκτίμηση θα γίνει γνωστή μόνο μετά τον καθορισμό των λεπτομερειών σχετικά με τα τέλη.
4.Ψηφιακές διαστάσεις
Δεν υπάρχουν αλλαγές στις ψηφιακές έννοιες και την αρχιτεκτονική που εγκρίθηκαν από τον καταστατικό χάρτη έργου για το οριστικό σύστημα ΜΣΠΑ, όσον αφορά τις ψηφιακές απαιτήσεις, τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται, την ψηφιακή λύση, την αξιολόγηση της δυνατότητας επαναχρησιμοποίησης και τα μέτρα για τη στήριξη της ψηφιακής εφαρμογής.
Οι επιπτώσεις του αυξημένου αριθμού των εμπορευμάτων ΜΣΠΑ (180 πρόσθετοι κωδικοί ΣΟ) —ο οποίος αυξάνεται λόγω της επέκτασης σε κατάντη προϊόντα— θα έχει ως αποτέλεσμα περίπου 7 500 νέους εισαγωγείς. Η διαχείριση κινδύνων, και συγκεκριμένα η παρακολούθηση της καταστρατήγησης, η οποία αναλύθηκε, αξιολογήθηκε και συμπεριλήφθηκε στον καταστατικό χάρτη έργου, θα επεκταθεί πλέον ώστε να καλύπτει πρόσθετα εμπορεύματα και συναφή χαρακτηριστικά. Βασικός στόχος της συνιστώσας διαχείρισης κινδύνων είναι η υποστήριξη του εντοπισμού των παρατυπιών και ο περιορισμός του κινδύνου απάτης.
Επίσης, θα πρέπει να προστεθούν επιπλέον χαρακτηριστικά/διεργασίες που απαιτούνται για τη διαχείριση της ηλεκτρικής ενέργειας ως εμπορεύματος ΜΣΠΑ, ωστόσο αυτά δεν αλλάζουν τον σχεδιασμό του ΜΣΠΑ.
Επίσης, οι αλλαγές με σκοπό την απλούστευση δεν οδηγούν σε αλλαγή της αρχιτεκτονικής της ψηφιακής λύσης, ωστόσο, απαιτούν πρόσθετο προϋπολογισμό προκειμένου να υλοποιηθεί η αλλαγή και η επέκταση υφιστάμενων επιχειρηματικών διεργασιών του ΜΣΠΑ.
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας
|
Όπως φαίνεται στο ανωτέρω διάγραμμα, το μητρώο ΜΣΠΑ λαμβάνει πληροφορίες για τις εισαγωγές εμπορευμάτων ΜΣΠΑ από τα τελωνειακά συστήματα της ΕΕ είτε από τα κράτη μέλη είτε μέσω της ΓΔ TAXUD, μαζί με την τελωνειακή ταυτοποίηση των εισαγωγέων και τη δασμολογική κατάταξη των εισαγόμενων εμπορευμάτων. Αντίστοιχα, το σύστημα ΜΣΠΑ καθιστά τις άδειες ΜΣΠΑ των διασαφιστών ΜΣΠΑ διαθέσιμες στα εθνικά τελωνειακά συστήματα εισαγωγών με σκοπό την επιβολή του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ κατά τον εκτελωνισμό των εμπορευμάτων ΜΣΠΑ. Το σύστημα πληροφοριών ΜΣΠΑ ανταλλάσσει με τα τελωνειακά συστήματα της ΕΕ πληροφορίες σχετικά με τη διαχείριση κινδύνων. Η διεπαφή με τα τελωνειακά συστήματα της ΕΕ αποτελεί στοιχείο ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία του ΜΣΠΑ, δεδομένου ότι η όλη συλλογιστική του ΜΣΠΑ είναι η αποφυγή της διπλής συλλογής πληροφοριών, ζητώντας από τους διασαφιστές ΜΣΠΑ να συμπληρώνουν τις εισαγωγές τους με έκθεση σχετικά με τις εκπομπές που προκύπτουν κατά την παραγωγή τους σε τρίτες χώρες. Η αρχή της «υποβολής δεδομένων μία φορά» αποτελεί βασική αρχή του ΜΣΠΑ.
Ο ΜΣΠΑ θα αλληλεπιδρά επίσης με τον νέο μηχανισμό ΜΣΠΑ (συστήματα ΤΠ ή άλλα μέσα) των εθνικών αρμόδιων αρχών για την προώθηση της ενσωμάτωσης των εθνικών διαδικασιών επιβολής του ΜΣΠΑ σε όλα τα κράτη μέλη και των εθνικών διαδικασιών για την είσπραξη προστίμων και τη συλλογή πληροφοριών ανάκτησης.
Ένα άλλο βασικό νέο εξωτερικό σύστημα για τον ΜΣΠΑ είναι η κοινή κεντρική πλατφόρμα, το σύστημα πληροφοριών μέσω του οποίου οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα αγοράζουν τα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ από τα κράτη μέλη. Η τιμή των πιστοποιητικών θα καθορίζεται από την τιμή των δικαιωμάτων που ορίζεται στο σύστημα ΣΕΔΕ. Οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα πρέπει να διατηρούν στους λογαριασμούς ΜΣΠΑ υπόλοιπο 50 % σε τριμηνιαία βάση, ώστε να διασφαλίζεται ότι είναι σε θέση να παραδίδουν τον απαιτούμενο αριθμό πιστοποιητικών για την αντιστάθμιση των δηλωθεισών εκπομπών και των τιμών εκπομπών που έχουν ήδη καταβληθεί σε τρίτες χώρες. Η Επιτροπή θα επαναγοράζει τα πλεονάζοντα πιστοποιητικά από τους διασαφιστές ΜΣΠΑ εξ ονόματος των κρατών μελών. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να δημιουργήσουν και να διαχειρίζονται από κοινού την εν λόγω πλατφόρμα, η οποία ωστόσο δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του μητρώου ΜΣΠΑ. Η διεπαφή με την κοινή κεντρική πλατφόρμα έχει καθοριστική σημασία για την παροχή των αναγκαίων πιστοποιητικών των διασαφιστών ΜΣΠΑ στους λογαριασμούς ΜΣΠΑ. Οι λογαριασμοί και τα πιστοποιητικά θα αποτελούν ιδιαίτερα ευαίσθητες πληροφορίες.
Το σύστημα ΣΕΔΕ θα ορίζει απλώς την τιμή πώλησης των πιστοποιητικών.
Οι κύριοι χρήστες του μητρώου ΜΣΠΑ είναι οι διασαφιστές ΜΣΠΑ. Η ΓΔ TAXUD αναμένει περίπου 20 000 διασαφιστές το 2026 μετά την έγκριση της απλούστευσης, αλλά σύμφωνα με τον προγραμματισμό μας αναμένονται 40 000 διασαφιστές λόγω της αύξησης από την επέκταση του ΜΣΠΑ σε κατάντη εμπορεύματα. Οι διασαφιστές θα χρησιμοποιούν το μητρώο ΜΣΠΑ για να δηλώνουν τις εκπομπές που συσσωρεύονται κατά την παραγωγή των εισαγόμενων εμπορευμάτων τους σε ετήσια βάση (τον Μάιο κάθε έτους), να παρακολουθούν το τριμηνιαίο υπόλοιπο των λογαριασμών ΜΣΠΑ όσον αφορά τα πιστοποιητικά έναντι των δηλωθεισών εισαγωγών και να αλληλεπιδρούν με τις εθνικές τελωνειακές αρχές κατά τον έλεγχο των δηλώσεων ΜΣΠΑ. Οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα ελέγχονται πρώτα από τις εθνικές αρμόδιες αρχές μέσω του μητρώου ΜΣΠΑ και, στη συνέχεια, θα λαμβάνουν άδεια για την εισαγωγή εμπορευμάτων ΜΣΠΑ και θα τους χορηγείται λογαριασμός ΜΣΠΑ. Στη συνέχεια, οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα μπορούν να δηλώνουν ετησίως τις εκπομπές τους στο μητρώο ΜΣΠΑ και να παραδίδουν τα απαιτούμενα πιστοποιητικά.
Οι φορείς εκμετάλλευσης των εγκαταστάσεων που παράγουν τα εμπορεύματα ΜΣΠΑ στις τρίτες χώρες θα εγγράφονται στο μητρώο ΜΣΠΑ προτού καταχωρίσουν τα στοιχεία εκπομπών των προϊόντων τους. Οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα μπορούν να παραπέμπουν στις καταχωρίσεις των φορέων εκμετάλλευσης για να τεκμηριώνουν τις δηλωθείσες εκπομπές τους. Αυτό αποτελεί σημαντικό μέτρο για τη μείωση της κανονιστικής επιβάρυνσης των διασαφιστών ΜΣΠΑ και για τη βελτίωση της ποιότητας των δεδομένων ΜΣΠΑ. Παρότι δεν υπάρχουν στοιχεία που να τεκμηριώνουν κάποια εκτίμηση στο παρόν στάδιο, η ΓΔ TAXUD εκτιμά ότι ο αριθμός των φορέων εκμετάλλευσης θα ανέρχεται σε 20 000-50 000 το 2026.
Οι εθνικές αρμόδιες αρχές (στο εξής: ΕΑΑ) του ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιούν το μητρώο ΜΣΠΑ για να χορηγούν πρόσβαση στους διασαφιστές ΜΣΠΑ, να διαχειρίζονται τις άδειες ΜΣΠΑ, να παρακολουθούν τους λογαριασμούς και τις δηλώσεις ΜΣΠΑ και να αλληλεπιδρούν με τους διασαφιστές ΜΣΠΑ, ώστε να διασφαλίζεται η συμμόρφωσή τους με τον κανονισμό ΜΣΠΑ. Αποτελούν το ενιαίο σημείο επαφής με τους διασαφιστές ΜΣΠΑ.
Άλλες αρχές θα έχουν πρόσβαση στο μητρώο ΜΣΠΑ ώστε να συμβάλλουν στη διαχείριση κινδύνων και στην επιβολή αναφορικά με το αντίστοιχο πεδίο αρμοδιοτήτων τους. Το μητρώο ΜΣΠΑ θα συντονίζει και θα υποστηρίζει τη διυπηρεσιακή συνεργασία για την προώθηση της συμμόρφωσης. Οι εθνικές τελωνειακές διοικήσεις θα επικυρώνουν την άδεια ΜΣΠΑ κατά τον έλεγχο των διασαφήσεων εισαγωγής χρησιμοποιώντας τις υπηρεσίες αναπαραγωγής και επικύρωσης του μητρώου ΜΣΠΑ μέσω του συστήματος ενιαίας θυρίδας της ΕΕ για την ανταλλαγή πιστοποιητικών EU CSW-CERTEX.
Η Επιτροπή θα αναθέτει και θα τηρεί επικαιροποιημένους τους λογαριασμούς ΜΣΠΑ των διασαφιστών ΜΣΠΑ στο μητρώο ΜΣΠΑ, συνδυάζοντας τις πληροφορίες από τις εισαγωγές που λαμβάνουν οι εθνικές τελωνειακές διοικήσεις, τις εκπομπές από τις ετήσιες δηλώσεις, το πλήθος των πιστοποιητικών, την αγορά τους που αναφέρεται από την κοινή κεντρική πλατφόρμα, την ετήσια παράδοσή τους που επιβεβαιώνεται από τον διασαφιστή ΜΣΠΑ και την επαναγορά αχρησιμοποίητων πιστοποιητικών. Η Επιτροπή θα χρησιμοποιεί το μητρώο ΜΣΠΑ για την παρακολούθηση των εισαγόμενων εμπορευμάτων και των σχετικών εκπομπών, για σκοπούς διαχείρισης κινδύνων, και ιδίως του κινδύνου καταστρατήγησης. Το μητρώο ΜΣΠΑ θα παρέχει επίσης ειδική διεπαφή για το σύστημα διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων CRMS2, ώστε να διασφαλιστεί η ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τους κινδύνους που σχετίζονται με τον ΜΣΠΑ με τον τελωνειακό τομέα. Το μητρώο ΜΣΠΑ θα παρέχει επίσης μια συνιστώσα διαχείρισης υποθέσεων που θα επιτρέπει στις αρχές να δημιουργούν, να εμπλουτίζουν, να παρακολουθούν και να επιλύουν υποθέσεις, να ανταλλάσσουν κοινοποιήσεις και αποτελέσματα και να παρακολουθούν επικαιροποιημένο κατάλογο όλων των υποθέσεων σε ολόκληρο το σύστημα.
Η πρόσβαση όλων των παραγόντων στο μητρώο ΜΣΠΑ πραγματοποιείται μέσω ειδικών δικτυακών πυλών που υποστηρίζονται από κατανεμημένη διαχείριση πρόσβασης μεταξύ των συμφεροντούχων:
·Οι ΕΑΑ θα διαχειρίζονται την πρόσβαση των διασαφιστών ΜΣΠΑ στη δικτυακή πύλη διασαφιστών ΜΣΠΑ, χρησιμοποιώντας είτε εθνικά διαπιστευτήρια που έχουν ήδη χορηγηθεί από τις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις είτε κωδικό της υπηρεσίας EU Login·
·Η Επιτροπή θα διαχειρίζεται την πρόσβαση των φορέων εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών στην ίδια δικτυακή πύλη, χρησιμοποιώντας διαπιστευτήρια που χορηγούνται από την υπηρεσία EU Login. Απομένει να διευκρινιστεί αν η Επιτροπή θα βασιστεί σε εξωτερικά αξιόπιστα μέρη στα οποία θα αναθέσει τη χορήγηση της άδειας πρόσβασης στο μητρώο ΜΣΠΑ·
·Οι ΕΑΑ, η Επιτροπή και άλλες αρχές θα διαχειρίζονται την πρόσβαση στους εκάστοτε χρήστες τους.
Το βασικό μητρώο ΜΣΠΑ απεικονίζει τις αυτοματοποιημένες διαδικασίες που θα εφαρμόζει η Επιτροπή για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που υπέχει δυνάμει του κανονισμού για τον ΜΣΠΑ, όπως συνοψίζονται ανωτέρω. Η διαχείριση δεδομένων αναφοράς θα αποτελεί βασική υποστηρικτική διεργασία με την οποία θα διασφαλίζεται η συνοχή και η ακεραιότητα όλων των αυτοματοποιημένων διαδικασιών που εξυπηρετούν τη συνεργασία και τη σύμπραξη όλων των συμφεροντούχων. Πέραν του «απλού» καταλόγου εμπορευμάτων, των εθνικών αρμόδιων αρχών και της τιμής των εκπομπών, θα απαριθμούνται οι ειδικές παράμετροι που χρησιμοποιούνται για την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις εκπομπές σύμφωνα με συγκεκριμένες μεθοδολογίες και την προκαθορισμένη τιμή για τις εκπομπές, όπως έχει οριστεί. Η προκαθορισμένη τιμή έχει καίρια σημασία για την επικύρωση της αξιοπιστίας των δηλωθεισών εκπομπών.
|
4.2.Δεδομένα
|
Ο ΜΣΠΑ θα επεξεργάζεται τους ακόλουθους πόρους δεδομένων:
·Στοιχεία διασαφιστών ΜΣΠΑ. (Φάση 2)
·Φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών και τα δεδομένα των εγκαταστάσεών τους. (Φάση 2)
·Δεδομένα αναφοράς ΜΣΠΑ. (Φάση 2)
·Δεδομένα διαχείρισης της πρόσβασης χρηστών στον ΜΣΠΑ. (Φάση 2)
·Λειτουργίες διασαφιστή ΜΣΠΑ/ εισαγωγέα. (Φάση 2)
·Λειτουργίες των αρχών της Επιτροπής στον ΜΣΠΑ. (Φάση 2)
·Φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών για τη φάση 2 και λειτουργίες διαπιστευμένων ελεγκτών (προς επιβεβαίωση στη φάση 3).
·Στοιχεία, επανεξέταση και δεδομένα του κύκλου ζωής των δηλώσεων ΜΣΠΑ. (Φάση 3)
·Δεδομένα εισαγόμενων εμπορευμάτων ΜΣΠΑ. (Φάση 3)
·Εκπομπές ΜΣΠΑ και δεδομένα υπολογισμού. (Φάση 3)
·Δεδομένα καθολικού (μητρώου) του ΜΣΠΑ. (Φάση 3)
·Δεδομένα διαχείρισης πιστοποιητικών ΜΣΠΑ. (Φάση 3)
·Δεδομένα παρακολούθησης της μη συμμόρφωσης με τον ΜΣΠΑ, διερεύνησης της καταστρατήγησης και διαχείρισης κινδύνων. (Φάση 3)
·Υποβολή εκθέσεων ΜΣΠΑ, πίνακες εργαλείων, κοινοποιήσεις και δεδομένα διαχείρισης εγγράφων. (Φάση 3)
·Πύλη ανταλλαγής κινδύνων ΜΣΠΑ Ri. (Φάση 3)
·Λειτουργίες των εθνικών αρμόδιων αρχών. (Φάση 3)
Περισσότερες λεπτομέρειες για κάθε στοιχείο δεδομένων παρέχονται στον πίνακα που ακολουθεί:
|
Περιγραφή κύριου στοιχείου του οριστικού ΜΣΠΑ
|
Περιγραφή σχετικής επιχειρηματικής συνιστώσας / σχετικών διεργασιών
|
|
Δεδομένα διαχείρισης πιστοποιητικών ΜΣΠΑ
|
Η διαχείριση του κύκλου ζωής των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ παρέχει πληροφορίες σχετικά με τα πιστοποιητικά, τον αριθμό των πιστοποιητικών που υποβάλλονται σε επεξεργασία και την αξία τους, διαχειρίζεται τον κύκλο ζωής του πιστοποιητικού, ενώ παρέχει επίσης και πληροφορίες για σκοπούς παρακολούθησης κινδύνων και περιπτώσεων μη συμμόρφωσης.
|
|
Στοιχεία διασαφιστών ΜΣΠΑ
|
Δεδομένα αδειοδότησης, αναπαραγωγής και επικύρωσης άδειας διασαφιστή.
Λογαριασμός διασαφιστή και δεδομένα διαχείρισης λογαριασμού διασαφιστή.
Διαχείριση αδειών ΜΣΠΑ, υπεύθυνη για τη διαχείριση του κύκλου ζωής της άδειας ΜΣΠΑ που χορηγεί η ΕΑΑ σε εισαγωγείς ή έμμεσους αντιπροσώπους.
Κοινοποιεί τις απαιτούμενες πληροφορίες του λογαριασμού διασαφιστή ΜΣΠΑ στις υπηρεσίες αναπαραγωγής και επικύρωσης αδειών ΜΣΠΑ, οι οποίες τηρούν τις πληροφορίες σχετικά με τους αδειοδοτημένους διασαφιστές ΜΣΠΑ που πρέπει να παρέχονται στις ΕΑΑ και στις εθνικές αρμόδιες τελωνειακές διοικήσεις που είναι υπεύθυνες για την αξιολόγηση των αδειών των εισαγωγέων.
|
|
Στοιχεία, επανεξέταση και δεδομένα του κύκλου ζωής των δηλώσεων ΜΣΠΑ.
|
Διαχείριση του κύκλου ζωής των δηλώσεων και δεδομένα υποβολής των δηλώσεων.
Διαχείριση και αναφορά του κύκλου ζωής των δηλώσεων ΜΣΠΑ (δημιουργία δήλωσης, εισαγόμενα εμπορεύματα, εκπομπές, έλεγχος, οριστικοποίηση ή απόρριψη).
|
|
Εκπομπές ΜΣΠΑ και δεδομένα υπολογισμού.
|
Υπολογισμός των εκπομπών των εισαγόμενων εμπορευμάτων του διασαφιστή ΜΣΠΑ με βάση τα δεδομένα που λαμβάνονται ανά διασαφιστή, τα δεδομένα αναφοράς, τα δεδομένα μητρώου (τιμές του ίδιου του διασαφιστή), τους φορείς εκμετάλλευσης και τρίτες χώρες (έκθεση επαλήθευσης) κ.λπ.
|
|
Δεδομένα εισαγόμενων εμπορευμάτων ΜΣΠΑ.
|
Οι δικτυακές πύλες των ΕΑΑ και της Επιτροπής διαθέτουν διεπαφές που παρακολουθούν την εισχώρηση δεδομένων SURV3 (συμπεριλαμβανομένου του εντοπισμού προβλημάτων) και επιτρέπουν στους χρήστες να εισάγουν χειροκίνητα δεδομένα, μέσω μεταφόρτωσης δεσμών αρχείων, για εισαγόμενα εμπορεύματα, καθώς και δεδομένα για εμπορεύματα τελειοποίησης προς επανεξαγωγή. Στη συνέχεια, τα δεδομένα αυτά θα υποβάλλονται σε επεξεργασία, θα αποθηκεύονται εντός των δικτυακών πυλών και, στη συνέχεια, θα διαβιβάζονται στο παρασκήνιο του μητρώου προς ενοποίηση.
|
|
Δεδομένα καθολικού (μητρώου) του ΜΣΠΑ.
Σημείωση: Τα ακριβή δεδομένα προς αποθήκευση στο καθολικό δεν έχουν οριστικοποιηθεί ακόμα. Η βασική ιδέα είναι το καθολικό να αποτελεί ένα αμετάβλητο ημερολόγιο και έχουν εξεταστεί τα κατάλληλα μέτρα ασφαλείας. Το εν λόγω στοιχείο θα επαναξιολογηθεί κατά τη διάρκεια της φάσης 3.
|
Επεξεργασία και δεδομένα συναλλαγών λογαριασμού καθολικού του μητρώου.
Το καθολικό του μητρώου ΜΣΠΑ διαχειρίζεται, λογιστικοποιεί και καταχωρίζει εγγραφές σε ημερολόγιο των δεδομένων του διασαφιστή (συμπεριλαμβανομένου του αριθμού λογαριασμού) και των συναλλαγών μεταξύ των σχετικών συνιστωσών του ΜΣΠΑ μέσω επεξεργασίας δεδομένων που δεν επιφέρει αλλοίωση και αμετάβλητης αποθήκευσης δεδομένων (μεταξύ άλλων για τη διαχείριση του κύκλου ζωής της δήλωσης, τη διαχείριση των αδειών και των λογαριασμών, τη διαχείριση πιστοποιητικών, την παρακολούθηση κινδύνων και περιπτώσεων μη συμμόρφωσης, τις υπηρεσίες αναπαραγωγής και επικύρωσης αδειών κ.λπ.).
|
|
Δεδομένα παρακολούθησης της μη συμμόρφωσης με τον ΜΣΠΑ, διερεύνησης της καταστρατήγησης και διαχείρισης κινδύνων.
|
Σύστημα πληροφοριών ΜΣΠΑ που χρησιμοποιείται για τον εντοπισμό, την παρακολούθηση και τη βελτίωση πιθανών ή επιβεβαιωμένων περιπτώσεων παρατυπιών και μη συμμόρφωσης στο σύστημα ΜΣΠΑ.
Εντοπισμός, παρακολούθηση, διερεύνηση και αναφορά περιπτώσεων καταστρατήγησης και άλλων παράτυπων πρακτικών που δεν συνάδουν με τον κανονισμό για τον ΜΣΠΑ.
Συνιστώσα εκτίμησης και διαχείρισης κινδύνων (συμπεριλαμβανομένων των αποτελεσμάτων των αξιολογήσεων των δηλώσεων) για τον εντοπισμό και την εκτίμηση κινδύνων (π.χ. ανάλυση συμβάντων κινδύνου, εκθέσεις επαλήθευσης, αποτελέσματα ελέγχου κινδύνων κ.λπ.) που σχετίζονται με τη διαδικασία ελέγχου των δηλώσεων και πιθανές παρατυπίες και καταστρατήγηση των υπηρεσιών παρασκηνίου του μητρώου ΜΣΠΑ (περαιτέρω διερεύνηση).
Ενσωματώνει τις πληροφορίες και τη λειτουργικότητα μεταξύ των ερευνών, της διαχείρισης κινδύνων και του ασφαλούς φόρουμ για τις αντίστοιχες δραστηριότητες.
|
|
Δεδομένα αναφοράς ΜΣΠΑ.
|
Κύρια πηγή για όλα τα δεδομένα αναφοράς του ΜΣΠΑ που διασφαλίζει τη συνέπεια και την ακεραιότητα των δεδομένων σε όλες τις συνιστώσες του ΜΣΠΑ (άμεσα ή έμμεσα).
|
|
Υποβολή εκθέσεων ΜΣΠΑ, πίνακες εργαλείων, κοινοποιήσεις και δεδομένα διαχείρισης εγγράφων.
|
Κρίσιμο εργαλείο για την παρακολούθηση και την επίβλεψη του συστήματος του ΜΣΠΑ και των ΒΔΕ, καθώς και συλλογή και ανάλυση σχετικών επιχειρηματικών δεικτών μέτρησης.
Χρησιμοποιείται για την κοινοποίηση επιχειρηματικών πληροφοριών στους σχετικούς χρήστες του ΜΣΠΑ και του συστήματος του ΜΣΠΑ· περιλαμβάνει τη δυνατότητα απάντησης σε κοινοποιήσεις, όπου απαιτείται/χρειάζεται.
Χρησιμοποιείται για την αποθήκευση, την ανάκτηση και τη διαχείριση εγγράφων που επηρεάζουν πολλά τμήματα σε ολόκληρο το σύστημα ΜΣΠΑ.
|
|
Πύλη ανταλλαγής κινδύνων ΜΣΠΑ.
|
Μια γέφυρα μεταξύ της πολιτικής ΜΣΠΑ και της τελωνειακής πολιτικής για την ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τους κινδύνους που σχετίζονται με τον ΜΣΠΑ με τα τελωνεία. Η πύλη αυτή, η οποία αποτελεί μέρος του μητρώου ΜΣΠΑ, θα εξασφαλίζει την ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τους κινδύνους από το μητρώο ΜΣΠΑ με το σύστημα διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων 2, μέσω διεπαφής μεταξύ συστημάτων. .
Όλες οι άλλες δομημένες και/ή μη δομημένες πληροφορίες/δεδομένα που προέρχονται και/ή εξάγονται από το σύστημα ΜΣΠΑ και αποθηκεύονται και/ή υποβάλλονται σε επεξεργασία σε χώρους αποθήκευσης και τοποθεσίες μέσων εκτός του συστήματος ΜΣΠΑ.
|
|
Δεδομένα διαχείρισης της πρόσβασης χρηστών στον ΜΣΠΑ.
|
Δεδομένα πρόσβασης, σύνδεσης και διαχείρισης της πρόσβασης των χρηστών (π.χ. διασαφιστές, τελωνειακές αρχές των κρατών μελών, αρχές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ.λπ.) στο σύστημα ΜΣΠΑ.
|
|
Φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών και τα δεδομένα των εγκαταστάσεών τους.
|
Επιτρέπει στους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών που παράγουν εμπορεύματα ΜΣΠΑ να εγγράφονται στο μητρώο και να διαγράφονται από αυτό (π.χ. παύση λειτουργίας) ως φορείς εκμετάλλευσης ΜΣΠΑ και να παρέχουν σχετικές πληροφορίες όσον αφορά τις διεργασίες/μεθόδους παραγωγής, τις παραμέτρους χαρακτηρισμού, τα δεδομένα εκπομπών και τις εκθέσεις επαλήθευσης κ.λπ.
Η σχετική έκθεση επαλήθευσης μπορεί να διατίθεται προς χρήση από τους διασαφιστές ΜΣΠΑ — οι πληροφορίες αυτές περιλαμβάνουν εμπιστευτικά δεδομένα παραγωγής και παραμέτρων χαρακτηρισμού που ενδέχεται να μην είναι διαθέσιμα στους διασαφιστές, αλλά μόνο στην Επιτροπή και στις ΕΑΑ.
|
|
Λειτουργίες διασαφιστή ΜΣΠΑ/ εισαγωγέα
|
Κύριες επιχειρηματικές λειτουργίες που εκτελούνται από τον διασαφιστή/έμπορο βάσει διαδικασιών που εκτελούνται/κινούνται μέσω της δικτυακής πύλης διασαφιστών ΜΣΠΑ.
|
|
Λειτουργίες της Επιτροπής στον ΜΣΠΑ
|
Κύριες επιχειρηματικές λειτουργίες που εκτελούνται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή βάσει διαδικασιών που εκτελούνται/κινούνται μέσω της δικτυακής πύλης ΜΣΠΑ της Επιτροπής.
|
|
Παρακολούθηση της μη συμμόρφωσης με τον ΜΣΠΑ, διερεύνηση της καταστρατήγησης και λειτουργία διαχείρισης κινδύνων
|
Σύστημα πληροφοριών ΜΣΠΑ που χρησιμοποιείται για τον εντοπισμό, την παρακολούθηση και τη βελτίωση πιθανών ή επιβεβαιωμένων περιπτώσεων παρατυπιών και μη συμμόρφωσης στο σύστημα ΜΣΠΑ.
|
|
Λειτουργίες των εθνικών αρμόδιων αρχών
|
Κύριες επιχειρηματικές λειτουργίες που εκτελούνται από τις εθνικές αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους (ΕΑΑ/εθνικές αρμόδιες τελωνειακές διοικήσεις) βάσει διαδικασιών που εκτελούνται/κινούνται μέσω της δικτυακής πύλης του ΜΣΠΑ για τις ΕΑΑ.
|
|
Φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών και λειτουργίες διαπιστευμένων ελεγκτών
|
Κύριες επιχειρηματικές λειτουργίες που εκτελούνται από φορείς εκμετάλλευσης και εγκαταστάσεις τρίτων χωρών και από διαπιστευμένους ελεγκτές (προς επιβεβαίωση) βάσει διαδικασιών που εκτελούνται/κινούνται μέσω της δικτυακής πύλης ΜΣΠΑ για φορείς εκμετάλλευσης και εγκαταστάσεις τρίτων χωρών.
|
|
4.3.Ψηφιακές λύσεις
|
Η αρχιτεκτονική υψηλού επιπέδου του μητρώου ΜΣΠΑ θα αποτελείται από 3 επίπεδα:
·Το επίπεδο δικτυακής πύλης προσφέρει διαφορετικές δικτυακές πύλες για καθεμία από τις κοινότητες χρηστών του μητρώου ΜΣΠΑ: διασαφιστές ΜΣΠΑ, φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών, εθνικές αρμόδιες αρχές ΜΣΠΑ, την Επιτροπή, τις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις, την OLAF και άλλες υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής·
·Το επίπεδο διαχείρισης της πρόσβασης των χρηστών: διαχειρίζεται την επαλήθευση ταυτότητας και τις άδειες των χρηστών του μητρώου ΜΣΠΑ. Οι εθνικές αρμόδιες αρχές θα πρέπει να παρέχουν και να διαχειρίζονται την πρόσβαση των διασαφιστών ΜΣΠΑ (αναμένεται να υπερβαίνουν τους 20 000 το 2026), ενώ η Επιτροπή θα πράττει το ίδιο για τους φορείς εκμετάλλευσης τρίτων χωρών (εκτιμάται να ανέρχονται σε 50 000 το 2026), οι δε διοικήσεις κάθε κράτους μέλους και της ΕΕ θα είναι υπεύθυνες για την πρόσβαση των χρηστών τους·
·Το επίπεδο παρασκηνίου: διαχειρίζεται όλα τα δεδομένα και τους κανόνες που απαιτούνται για τον ΜΣΠΑ, καθώς και όλες τις αλληλεπιδράσεις με εξωτερικά συστήματα. Επισημαίνεται ότι: διαχειρίζεται όλα τα δεδομένα και τους κανόνες που απαιτούνται για τον ΜΣΠΑ, καθώς και όλες τις αλληλεπιδράσεις με εξωτερικά συστήματα. Επισημαίνεται ότι:
oΟ ΜΣΠΑ θα εφαρμόζει πολυάριθμες ροές εργασιών, κοινοποιήσεις και ανταλλαγές πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής, των εθνικών αρμόδιων αρχών και των διασαφιστών ΜΣΠΑ, ειδικότερα στους τομείς της υποβολής και της επανεξέτασης δηλώσεων (συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης κινδύνων)·
oΗ διαχείριση των λογαριασμών των διασαφιστών, η διαχείριση των πιστοποιητικών ΜΣΠΑ (δυνητικά χρηματοοικονομικά στοιχεία), η διαχείριση κινδύνων και η ασφαλής ανταλλαγή πληροφοριών έχουν υψηλές απαιτήσεις ασφάλειας.
|
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας
|
Ο ΜΣΠΑ είναι διασυνοριακός βάσει σχεδιασμού, καθώς υποστηρίζει τον κύκλο ζωής του ΜΣΠΑ σε ολόκληρη την ΕΕ, και ειδικότερα τον συντονισμό της εκτίμησης κινδύνων και της επανεξέτασης των δηλώσεων ΜΣΠΑ μεταξύ όλων των ΕΑΑ και της Επιτροπής.
Θα διασφαλίζει τη συνεργασία μεταξύ των εθνικών τελωνειακών συστημάτων, αξιοποιώντας τις υπηρεσίες και τις διεπαφές ΤΠ της Επιτροπής (όπως τα συστήματα SURV3, EU CSW – CERTEX, CRMS2), καθώς και νέες συνιστώσες, ειδικά σχεδιασμένες για τους σκοπούς του ΜΣΠΑ.
Το μητρώο ΜΣΠΑ έχει σχεδιαστεί για να στηρίζει τη διαλειτουργικότητα με έμφαση στον ανοικτό χαρακτήρα, τη δομοστοιχείωση, την αποσύνδεση και τις άρτιες διεπαφές κατά τη χρήση. Θα αλληλεπιδρά με τα εθνικά συστήματα ΜΣΠΑ, με την κοινή κεντρική πλατφόρμα, τα τελωνειακά συστήματα της ΕΕ από τη ΓΔ TAXUD και τις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις, καθώς και με τα συστήματα άλλων ΓΔ μέσω ανοικτών διεπαφών.
Το κεντρικό αποθετήριο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί τις υφιστάμενες διεπαφές των τελωνειακών συστημάτων της ΕΕ που διαχειρίζεται η ΓΔ TAXUD και θα καθορίζει ειδικούς μορφότυπους για τα τελωνειακά αρχεία εισαγωγών και τελειοποίησης προς επανεξαγωγή που πρέπει να παρέχονται από τις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις. Οι νέες διεπαφές με τα εθνικά τελωνειακά συστήματα θα δημοσιευθούν στις αρχές του 2024, ώστε να έχουν οι εθνικές τελωνειακές διοικήσεις επαρκή χρόνο να προετοιμάσουν αναλόγως τα συστήματά τους.
Η διεπαφή S2S μεταξύ του μητρώου ΜΣΠΑ και της κοινής κεντρικής πλατφόρμας θα βασίζεται στην ανταλλαγή δομημένων μηνυμάτων και θα είναι διαθέσιμη στις αρχές του 2024, ώστε να δοθεί επαρκής χρόνος τόσο στο μητρώο ΜΣΠΑ όσο και στην κοινή κεντρική πλατφόρμα να ενσωματώσουν τις αντίστοιχες διεπαφές έως τα μέσα του 2025.
Όλες αυτές οι διεπαφές θα βασίζονται σε δομημένα μηνύματα και θα συμμορφώνονται, στο μέτρο του δυνατού, με το υπόδειγμα τελωνειακών δεδομένων της ΕΕ (EUCDM) και με το παράρτημα B του ενωσιακού τελωνειακού κώδικα. Οι προδιαγραφές A2B και B2B θα αναφέρονται σε εκτελεστική πράξη για τον ΜΣΠΑ.
Περιορισμοί ως προς τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης
Η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης βρίσκεται στον πυρήνα των αρχών αρχιτεκτονικής που έχουν εγκριθεί για το κεντρικό μητρώο ΜΣΠΑ. Υπάρχουν δύο πτυχές της δυνατότητας επαναχρησιμοποίησης: η χρήση εξωτερικών υπηρεσιών από το μητρώο ΜΣΠΑ και η επαναχρησιμοποίηση συνιστωσών στην κατασκευή του μητρώου ΜΣΠΑ.
Δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης υπηρεσιών και συνιστωσών της ΓΔ TAXUD
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί τις τελωνειακές υπηρεσίες της ΕΕ που προσφέρει η ΓΔ TAXUD εξαρχής για:
·να ανακτά τις πληροφορίες EORI του εμπόρου·
·να αντλεί τα τελωνειακά αρχεία εισαγωγών από τη βάση δεδομένων Surveillance 3·
·να αντλεί τα εμπορεύματα ΜΣΠΑ από το σύστημα TARIC·
·να προσφέρει την υπηρεσία αναπαραγωγής και επικύρωσης των αδειών ΜΣΠΑ στα εθνικά τελωνειακά συστήματα μέσω της ενιαίας θυρίδας EU CSW-CERTEX και·
·να ανταλλάσσει ασφαλείς πληροφορίες με το σύστημα CRMS2.
Η διαχείριση της πρόσβασης των χρηστών στις δικτυακές πύλες του μητρώου ΜΣΠΑ θα ανατεθεί στο σύστημα UUM&DS, επιτρέποντας, αφενός, σε όσα κράτη μέλη επιθυμούν να επαναχρησιμοποιούν τα τελωνειακά διαπιστευτήρια των διασαφιστών ΜΣΠΑ να παρέχουν πρόσβαση στη δικτυακή πύλη των διασαφιστών ΜΣΠΑ και, αφετέρου, στην Επιτροπή (ή σε έμπιστα τρίτα μέρη) να χορηγεί δικαίωμα πρόσβασης στους φορείς εκμετάλλευσης των εγκαταστάσεων τρίτων χωρών στα διαπιστευτήρια επαλήθευσης ταυτότητας του EU Login. Οι φορείς εκμετάλλευσης της δικτυακής πύλης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών θα αξιοποιούν τη χρήση της Access της ΕΕ για την αδειοδότηση χρήστη, ενώ θα βασίζονται παράλληλα στο EU Login για την επαλήθευση ταυτότητας χρήστη.
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα επαναχρησιμοποιεί διάφορες τεχνολογικές συνιστώσες της ΓΔ TAXUD και του επιχειρηματικού περιβάλλοντος ΤΠ χωρίς να θέτει σε κίνδυνο τη συμμόρφωσή του με την αρχή της επίπλευσης που ορίζεται στην επισκόπηση της αρχιτεκτονικής του προσαρτήματος 2, και συγκεκριμένα:
·Την αρχιτεκτονική του ενδιάμεσου λογισμικού TSOAP της ΓΔ TAXUD, το οποίο θα επαναχρησιμοποιείται σε καθένα από τα τμήματα του μητρώου ΜΣΠΑ·
·Τα εμπορικά προϊόντα παρακολούθησης και ελέγχου ELK και Kafka·
·Τις πηγές της διαχείρισης του πλαισίου τελωνειακών εφαρμογών (TATAFng) της ΓΔ TAXUD·
·Την τεκμηρίωση και τον πηγαίο κώδικα του συστήματος διαχείρισης τελωνειακών αποφάσεων της ΓΔ TAXUD για το σύστημα αδειών του ΜΣΠΑ·
·Την τεκμηρίωση και τον πηγαίο κώδικα του συστήματος αναφοράς πελατών της ΓΔ TAXUD με σκοπό την παροχή των αδειών ΜΣΠΑ στα εθνικά τελωνειακά συστήματα για τον έλεγχό τους κατά τον εκτελωνισμό εισαγωγών·
·Την τεκμηρίωση και τον πηγαίο κώδικα του συστήματος διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων 2 (CRMS2) της ΓΔ TAXUD με σκοπό την παροχή της πύλης ανταλλαγής κινδύνων· Την τεκμηρίωση και τον πηγαίο κώδικα του συστήματος διαχείρισης τελωνειακών κινδύνων 2 (CRMS2) της ΓΔ TAXUD με σκοπό την παροχή της πύλης ανταλλαγής κινδύνων RSecure·
·Τη μέθοδο TEMPO της ΓΔ TAXUD, συμπεριλαμβανομένης της μεθοδολογίας διαχείρισης έργων PM²·
·Τα 2 κέντρα δεδομένων της ΓΔ TAXUD για τη δοκιμή, την ενσωμάτωση και για όσο διάστημα η λειτουργία του μητρώου ΜΣΠΑ έχει ανατεθεί στη ΓΔ TAXUD, μαζί με το σύστημα προστασίας της, την ομαδοποίηση Active-Active, την εξισορρόπηση φορτίου και τη λειτουργία Active-Passive των 2 κέντρων δεδομένων για τη διασφάλιση της δυνατότητας κλιμάκωσης, της υψηλής διαθεσιμότητας, της αποκατάστασης λειτουργίας μετά από καταστροφή και μέρους της ασφάλειας που απαιτείται από το μητρώο ΜΣΠΑ.
Πρέπει να σημειωθεί ότι η ΓΔ TAXUD ακολουθεί όλες τις συστάσεις της DIGIT από το 2014 κατά τον σχεδιασμό υπηρεσιών επιχειρηματικών εφαρμογών, υπηρεσιών δεδομένων και υπηρεσιών κοινής ωφελείας για τη δημιουργία εφαρμογών υπηρεσιοστρεφούς αρχιτεκτονικής.
Δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης επιχειρηματικών υπηρεσιών και συνιστωσών της ΕΕ
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί το EU Login για την επαλήθευση της ταυτότητας των διασαφιστών ΜΣΠΑ από το σύστημα UUM&DS τύπου Δ των κρατών μελών, των φορέων εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών και όλων των υπαλλήλων των εθνικών αρμόδιων αρχών, της Επιτροπής, των εθνικών τελωνειακών διοικήσεων και άλλων υπηρεσιών της Επιτροπής. Το μητρώο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί το τελωνειακό δίκτυο ηλεκτρονικής ταυτοποίησης eIDAS για την επαλήθευση της ταυτότητας των διασαφιστών ΜΣΠΑ από το σύστημα UUM&DS τύπου Α.Β και Γ των κρατών μελών.
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί το σύστημα UUM&DS και την Access της ΕΕ για την αδειοδότηση όλων των χρηστών του.
Θα εξεταστεί το ενδεχόμενο πλήρους μετάβασης από το σύστημα UUM&DS στην Access της ΕΕ όταν όλες οι λειτουργίες του UUM&DS θα προσφέρονται από την Access της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης του τελωνειακού δικτύου ηλεκτρονικής ταυτοποίησης eIDAS. Επί του παρόντος, οι φορείς εκμετάλλευσης της δικτυακής πύλης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών βασίζονται για την αδειοδότηση χρήστη στην Access της ΕΕ.
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα χρησιμοποιεί το EU Sign, μια υπηρεσία υπό τη διαχείριση της Επιτροπής που χειρίζεται εγκεκριμένες ηλεκτρονικές υπογραφές, με σκοπό τη διασφάλιση της προέλευσης και της ακεραιότητας των ηλεκτρονικών εγγράφων και, κατ’ επέκταση, την ενίσχυση της συνολικής τους ασφάλειας και γνησιότητας στο πλαίσιο του ΜΣΠΑ.
Το μητρώο ΜΣΠΑ θα καθιστά διαθέσιμες τις δημόσιες πληροφορίες του ΜΣΠΑ στον Europa.
Επιπλέον, η ΓΔ TAXUD επιθυμεί να μεγιστοποιήσει την επαναχρησιμοποίηση επιχειρηματικών υπηρεσιών και συνιστωσών που θα πληρούν ορισμένες από τις απαιτήσεις ΜΣΠΑ, να ελαχιστοποιήσει τον κίνδυνο όσον αφορά την έγκαιρη ανάπτυξή του και να διασφαλίσει την ποιότητα της λειτουργίας του, μειώνοντας παράλληλα τις σχετικές κεφαλαιουχικές και λειτουργικές δαπάνες.
|
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής
|
Ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ ορίζει την ανάπτυξη του μητρώου ΜΣΠΑ σε δύο περιόδους που χωρίζονται σε 3 διαδοχικές φάσεις:
·Προοπτική περιόδων: σταδιακή ανάπτυξη κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου από το 4ο τρίμηνο του 2023 έως το 4ο τρίμηνο του 2025, ακολουθούμενη από οριστική περίοδο από το 1ο τρίμηνο του 2026.
oΚατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, οι εισαγωγείς ΜΣΠΑ δηλώνουν τις εκπομπές των εισαγόμενων εμπορευμάτων τους σε τριμηνιαία βάση, αλλά δεν υποχρεούνται να αγοράζουν και να παραδίδουν πιστοποιητικά. Πρόκειται για τη δοκιμαστική περίοδο του συστήματος του ΜΣΠΑ.
oΚατά τη διάρκεια της οριστικής περιόδου, η οποία αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2026, οι διασαφιστές ΜΣΠΑ πρέπει να έχουν άδεια, δηλώνουν τις εκπομπές τους μία φορά ετησίως, αγοράζουν πιστοποιητικά για να τηρούν στον λογαριασμό ΜΣΠΑ υπόλοιπο τουλάχιστον 50 % μεταξύ των εκπομπών τους και των πιστοποιητικών που έχουν αγοράσει και παραδίδουν τα πιστοποιητικά τους με τις ετήσιες δηλώσεις τους.
·Προοπτική φάσεων και μερών:
oΦάση 1 του ΜΣΠΑ: οι «εκθέσεις ΜΣΠΑ» από τους εισαγωγείς εμπορευμάτων ΜΣΠΑ (το λεγόμενο μέρος 1) θα πρέπει να χρησιμοποιούνται σε όλη τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου από το 4ο τρίμηνο του 2023 (εκτός του πεδίου εφαρμογής του καταστατικού χάρτη έργου)·
oΦάση 2 του ΜΣΠΑ: οι «εκθέσεις ΜΣΠΑ» που παρέχονται από τους εισαγωγείς εμπορευμάτων ΜΣΠΑ (μέρος 1), η άδεια διασαφιστή ΜΣΠΑ και η εγγραφή των φορέων εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων τρίτων χωρών (το λεγόμενο μέρος 2) από τις 31 Δεκεμβρίου 2024 εν αναμονή της οριστικής περιόδου·
Φάση 3 του ΜΣΠΑ: το μέρος 2 εμπλουτίζεται με τις δηλώσεις και τα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ μαζί με την πλήρη διαχείριση των λογαριασμών ΜΣΠΑ (το λεγόμενο μέρος 3) από την έναρξη της οριστικής περιόδου, αλλά χωρίς το μέρος 1 «εκθέσεις ΜΣΠΑ» από το τέλος της μεταβατικής περιόδου στις 31 Δεκεμβρίου 2025.
Ανάπτυξη σε δύο φάσεις/μέρη του μητρώου ΜΣΠΑ
Η φάση 1 του ΜΣΠΑ (υλοποίηση του μέρους 1 του ΜΣΠΑ και λειτουργία του από το 4ο τρίμηνο του 2023 έως το τέλος του 2025) καλύπτεται εξ ολοκλήρου από τον καταστατικό χάρτη έργου της μεταβατικής περιόδου
Τα δύο κατωτέρω διαγράμματα απεικονίζουν την προσέγγιση για την επίτευξη του πλήρους πεδίου εφαρμογής του οριστικού συστήματος σε δύο φάσεις, απεικονίζοντας τις κοινότητες χρηστών, τα εμπλεκόμενα εξωτερικά συστήματα και τις κύριες οντότητες που τελούν υπό διαχείριση στο πεδίο κάλυψης των αντίστοιχων φάσεων. Ανατρέξτε στην επόμενη ενότητα για τον ορισμό των εξωτερικών συστημάτων και των οντοτήτων.
Πεδίο κάλυψης του μέρους 2 του ΜΣΠΑ: επιπλέον του μέρους 1 «εκθέσεις ΜΣΠΑ» από τους εισαγωγείς εμπορευμάτων ΜΣΠΑ, προστίθεται το μέρος 2 «Άδειες και εγκαταστάσεις ΜΣΠΑ» (με πράσινο χρώμα στα ακόλουθα διαγράμματα), το οποίο θα αρχίσει να λειτουργεί στις 31 Δεκεμβρίου 2024, όπως ορίζει ο κανονισμός για τον ΜΣΠΑ. Στη συνέχεια, τόσο το μέρος 1 όσο και το μέρος 2 θα διατηρηθούν και θα εξελιχθούν περαιτέρω κατά το υπόλοιπο της μεταβατικής περιόδου. Το μέρος «Άδειες και εγκαταστάσεις ΜΣΠΑ» θα ενσωματωθεί στο οριστικό σύστημα ΜΣΠΑ, ενώ οι «εκθέσεις ΜΣΠΑ» θα καταργηθούν σταδιακά στο τέλος της μεταβατικής περιόδου. Το μέρος 1 και το μέρος 2 διασυνδέουν το μητρώο ΜΣΠΑ με τα εθνικά τελωνειακά συστήματα εισαγωγών, με τα εθνικά τελωνειακά συστήματα τελειοποίησης προς επανεξαγωγή και με τα υποστηρικτικά τελωνειακά συστήματα της ΕΕ της ΓΔ TAXUD για την προώθηση της συμμόρφωσης με την ελάχιστη επιβάρυνση για το εμπόριο. Το μέρος 2 του ΜΣΠΑ προστίθεται εν αναμονή του οριστικού συστήματος παραδίδοντας την πρώτη συνιστώσα του.
Χρονοδιάγραμμα της φάσης 2 του ΜΣΠΑ: Αρχίζει στις 31 Δεκεμβρίου 2024 και λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2025 με την έναρξη της οριστικής περιόδου. Η κοινότητα χρηστών επεκτείνεται στους φορείς εκμετάλλευσης των εγκαταστάσεων στις τρίτες χώρες, ενώ οι διασαφιστές ΜΣΠΑ θα πρέπει να λάβουν τις απαιτούμενες άδειες για την οριστική περίοδο.
Πεδίο κάλυψης του μέρους 3 του ΜΣΠΑ: Το μέρος «Δηλώσεις ΜΣΠΑ, λογαριασμοί και διαχείριση κινδύνων» (με μοβ χρώμα στο ακόλουθο διάγραμμα) θα τεθεί σε λειτουργία κατά την έναρξη της οριστικής περιόδου που έχει προγραμματιστεί για την 1η Ιανουαρίου 2026. Πρόκειται για τον πυρήνα του οριστικού συστήματος ΜΣΠΑ. Το μέρος 3 του ΜΣΠΑ περιλαμβάνει επίσης τις διεπαφές με τα εθνικά συστήματα εισαγωγών για τις άδειες ΜΣΠΑ μέσω της ενιαίας θυρίδας EU CSW-CERTEX, την κοινή κεντρική πλατφόρμα για την αγορά πιστοποιητικών ΜΣΠΑ, το ΣΕΔΕ, την OLAF και τα συστήματα των εθνικών αρμόδιων αρχών. Επιπλέον, προσθέτει τις δυνατότητες πιστοποιητικών ΜΣΠΑ στο μητρώο ΜΣΠΑ, καθώς και όλες τις ικανότητες διαχείρισης κινδύνων. Δεδομένου ότι τα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ και οι ενότητες διαχείρισης κινδύνων χειρίζονται εμπιστευτικές πληροφορίες και παρακολουθούν περιπτώσεις καταστρατήγησης και μη συμμόρφωσης, το μέρος 3 του ΜΣΠΑ διαχειρίζεται ευαίσθητες πληροφορίες και απαιτεί εξαιρετικά ασφαλείς διαδικασίες. Το μέρος αυτό θα διατηρηθεί και θα εξελιχθεί περαιτέρω κατά τη διάρκεια της οριστικής περιόδου.
Χρονοδιάγραμμα της φάσης 3 του ΜΣΠΑ: Αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2026 και συμπίπτει με την οριστική περίοδο. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης, θα λειτουργούν παράλληλα και σε στενή αλληλεπίδραση μόνο τα μέρη 2 και 3 του ΜΣΠΑ, καθώς το μέρος 1 αφορούσε ειδικά τη μεταβατική περίοδο και καταργείται σταδιακά. Η κοινότητα των χρηστών επεκτείνεται στις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις.
Πεδίο κάλυψης του μέρους 3 του ΜΣΠΑ: Το μέρος «Δηλώσεις ΜΣΠΑ, λογαριασμοί και διαχείριση κινδύνων» (με μοβ χρώμα στο ακόλουθο διάγραμμα) θα τεθεί σε λειτουργία κατά την έναρξη της οριστικής περιόδου που έχει προγραμματιστεί για την 1η Ιανουαρίου 2026. Πρόκειται για τον πυρήνα του οριστικού συστήματος ΜΣΠΑ. Το μέρος 3 του ΜΣΠΑ περιλαμβάνει επίσης τις διεπαφές με τα εθνικά συστήματα εισαγωγών για τις άδειες ΜΣΠΑ μέσω της ενιαίας θυρίδας EU CSW-CERTEX, την κοινή κεντρική πλατφόρμα για την αγορά πιστοποιητικών ΜΣΠΑ, το CRMS2 για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικών με τη διαχείριση κινδύνων από τα τελωνεία της ΕΕ, το ΣΕΔΕ, την OLAF και τα συστήματα των εθνικών αρμόδιων αρχών. Επιπλέον, προσθέτει τις δυνατότητες πιστοποιητικών ΜΣΠΑ στο μητρώο ΜΣΠΑ, καθώς και όλες τις ικανότητες διαχείρισης κινδύνων. Δεδομένου ότι τα πιστοποιητικά ΜΣΠΑ και οι ενότητες διαχείρισης κινδύνων χειρίζονται εμπιστευτικές πληροφορίες και παρακολουθούν περιπτώσεις καταστρατήγησης και μη συμμόρφωσης, το μέρος 3 του ΜΣΠΑ διαχειρίζεται ευαίσθητες πληροφορίες και απαιτεί εξαιρετικά ασφαλείς διαδικασίες. Το μέρος αυτό θα διατηρηθεί και θα εξελιχθεί περαιτέρω κατά τη διάρκεια της οριστικής περιόδου.
Χρονοδιάγραμμα της φάσης 3 του ΜΣΠΑ: Αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2026 και συμπίπτει με την οριστική περίοδο. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης, θα λειτουργούν παράλληλα και σε στενή αλληλεπίδραση μόνο τα μέρη 2 και 3 του ΜΣΠΑ, καθώς το μέρος 1 αφορούσε ειδικά τη μεταβατική περίοδο και καταργείται σταδιακά. Η κοινότητα των χρηστών επεκτείνεται στις εθνικές τελωνειακές διοικήσεις.
Φάση 3 του ΜΣΠΑ — Αρχιτεκτονική υψηλού επιπέδου
|