ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 16.7.2025
COM(2025) 551 final
2025/0227(COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη θέσπιση του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη»
{SEC(2025) 548 final} - {SWD(2025) 552 final} - {SWD(2025) 553 final}
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Η παρούσα πρόταση υποβάλλεται στο πλαίσιο του τομέα εξωτερικής πολιτικής του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (στο εξής: ΠΔΠ) 2028-2034. Στην ανακοίνωση με τίτλο «Η πορεία προς το προσεχές Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο», καθορίζονται οι κύριες προτεραιότητες και αρχές της εξωτερικής δράσης της ΕΕ στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ, η οποία επιδιώκεται να είναι απλούστερη, πιο εστιασμένη, πιο ευέλικτη, να έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο και να υλοποιήσει τις προτεραιότητες της ΕΕ.
Το διεθνές τοπίο έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια και φαίνεται πολύ λιγότερο προβλέψιμο και σταθερό. Ο αντίκτυπος της τρέχουσας γεωπολιτικής αστάθειας στην ΕΕ και στις χώρες-εταίρους αυξάνεται, ιδίως μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, την αποδέσμευση της κυβέρνησης των ΗΠΑ από την εξωτερική βοήθεια, τον αυξανόμενο κίνδυνο πανδημιών, τις εμπορικές εντάσεις και τον τεχνολογικό ανταγωνισμό. Οι προκλήσεις αυτές, σε συνδυασμό με το διευρυνόμενο χάσμα ως προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (στο εξής: ΣΒΑ) έως το 2030, απαιτούν από την ΕΕ να προσαρμόσει τη χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης της για την καλύτερη εξυπηρέτηση των στρατηγικών της συμφερόντων και την αντιμετώπιση των τρεχουσών και μελλοντικών κρίσεων.
Στόχος του προτεινόμενου μηχανισμού, με την ονομασία «Παγκόσμια Ευρώπη», είναι η προάσπιση και η προώθηση των αξιών, των αρχών και των συμφερόντων της Ένωσης παγκοσμίως, προκειμένου να επιδιωχθούν οι στόχοι και οι αρχές της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στα άρθρα 8 και 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΣΕΕ). Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, προωθώντας αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις με χώρες-εταίρους και συνεισφέροντας ταυτόχρονα στη βιώσιμη ανάπτυξη των χωρών-εταίρων και στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης. Με τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη», θα βελτιωθεί επίσης η θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων.
Ο προτεινόμενος μηχανισμός βασίζεται σε τέσσερις κύριες κατευθυντήριες αρχές, οι οποίες αναλύονται περαιτέρω στις διάφορες ενότητες του παρόντος εγγράφου.
–Απλούστευση της αρχιτεκτονικής του τομέα εξωτερικής πολιτικής, μέσω ενός βασικού μηχανισμού για την εξωτερική δράση της ΕΕ και με έναν οριζόντιο κανονισμό για τις επιδόσεις σε ολόκληρο το ΠΔΠ, ο οποίος θα καλύπτει την παρακολούθηση, την υποβολή εκθέσεων, την αξιολόγηση και την επικοινωνία.
–Συνοχή της δράσης, με αυξημένη γεωγραφική εστίαση, μεγαλύτερη έμφαση στη συνοχή, τη συνέπεια και τη συμπληρωματικότητα μεταξύ εσωτερικών και εξωτερικών προγραμμάτων, καθώς και ισχυρότερη προσέγγιση «Ομάδα Ευρώπη».
–Ευελιξία του μηχανισμού, με τη διατήρηση ορισμένων από τις δυνατότητες ευελιξίας του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων του γενικού αποθεματικού του (στο εξής: αποθεματικό), των δυνατοτήτων χρηματοδοτικής ευελιξίας και της δυνατότητας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, και με την αύξησή τους, μέσω της μείωσης των στόχων και της διευκόλυνσης των μεταφορών πιστώσεων μεταξύ και εντός των πυλώνων, καθώς μέσω και των δυνατοτήτων δημοσιονομικής ευελιξίας μεταξύ των ΠΔΠ (περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την αρχιτεκτονική και τις δυνατότητες ευελιξίας κατωτέρω).
–Αντίκτυπος της δράσης της ΕΕ, με ενισχυμένη εργαλειοθήκη που καθιστά δυνατή τη δημιουργία ολοκληρωμένων δεσμών· με εξορθολογισμένο και αποτελεσματικότερο πλαίσιο εγγυήσεων και συνδυαστικής χρηματοδότησης, καθώς και με ισχυρότερη προώθηση των ευρωπαϊκών συμφερόντων.
Για την περαιτέρω απλούστευση, την αύξηση της συνοχής και τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» εξυπηρετεί ευρύ φάσμα πολιτικών, και συγκεκριμένα τις πολιτικές διεύρυνσης, γειτονίας, διεθνών εταιρικών σχέσεων και ανθρωπιστικής βοήθειας, διαφυλάσσοντας τις ιδιαιτερότητες κάθε πολιτικής, οι οποίες προωθούνται μέσω ευρέος φάσματος εργαλείων. Μέσω της παρούσας πρότασης, η ΕΕ θα εξακολουθήσει να επιτυγχάνει τους στόχους της προενταξιακής διαδικασίας, να συνεργάζεται με χώρες-εταίρους, μεταξύ άλλων σε περίπλοκα πλαίσια, και να παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια. Ο προτεινόμενος μηχανισμός θα παράσχει επίσης αυξημένες οικονομικές και εμπορικές ευκαιρίες, προς αμοιβαίο όφελος της Ένωσης και των χωρών-εταίρων, θα στηρίξει τη βιώσιμη ανάπτυξη, θα προωθήσει τα ανθρώπινα δικαιώματα, την ισότητα των φύλων και την πολυμερή συνεργασία της ΕΕ, θα καταπολεμήσει τα βαθύτερα αίτια της αντικανονικής μετανάστευσης, του αναγκαστικού εκτοπισμού, της αστάθειας, της κλιματικής αλλαγής και θα προστατεύσει το περιβάλλον. Οι γενικοί στόχοι του μηχανισμού περιγράφονται λεπτομερώς στο άρθρο 4 του προτεινόμενου κανονισμού και οι ειδικοί στόχοι προσδιορίζονται και περιγράφονται λεπτομερώς στο παράρτημα II.
Με βάση την πείρα που αποκτήθηκε από τον ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, που αντικατέστησε έντεκα προηγούμενους κανονισμούς, σύμφωνα με τις προτεραιότητες που καθορίζονται στην ανακοίνωση με τίτλο «Η πορεία προς το προσεχές Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο» και όπως συνάγεται στην εκτίμηση των επιπτώσεων που συνοδεύει τον παρόντα κανονισμό, ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» ενσωματώνει τις εξής πράξεις, οι οποίες αποτελούν τη βάση της:
–τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947 για τη θέσπιση Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη (στο εξής: ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη), για την τροποποίηση και κατάργηση της απόφασης αριθ. 466/2014/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1601 και του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου·
–τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1529 για τη θέσπιση του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας (ΜΠΒ III)·
–τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/792 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Φεβρουαρίου 2024, για τη θέσπιση του Μέσου Διευκόλυνσης για την Ουκρανία·
–τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/1449 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαΐου 2024, για τη θέσπιση της διευκόλυνσης μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης για τα Δυτικά Βαλκάνια·
–τον κανονισμό (ΕΕ) 2025/535 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Μαρτίου 2025, για τη θέσπιση της Διευκόλυνσης Μεταρρυθμίσεων και Ανάπτυξης για τη Δημοκρατία της Μολδαβίας.
Δεδομένου του μεγέθους και του απρόβλεπτου χαρακτήρα των αναγκών, η βοήθεια για την ανασυγκρότηση της Ουκρανίας και η προενταξιακή βοήθεια για τη χώρα θα χρηματοδοτηθούν πέραν των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ (από το λεγόμενο «περιθώριο» του ΠΔΠ) και θα παρασχεθούν μέσω του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη». Επιπλέον, οι δράσεις ανθρωπιστικής βοήθειας θα χρηματοδοτηθούν στο πλαίσιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη» και θα υλοποιηθούν σύμφωνα με τον κανονισμό για την ανθρωπιστική βοήθεια. Ακόμη, θα μπορούσε να χορηγηθεί μακροοικονομική συνδρομή σε χώρες που αντιμετωπίζουν κρίσεις στο ισοζύγιο πληρωμών, η οποία θα χρηματοδοτηθεί στο πλαίσιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη». Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα αποτελέσει τον βασικό μηχανισμό του τομέα εξωτερικής πολιτικής και θα συμπληρωθεί με τη σύνδεση των υπερπόντιων χωρών και εδαφών με την Ένωση, η οποία θεσπίστηκε με την απόφαση (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου, καθώς και με τον προϋπολογισμό της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας. Επιπλέον, ο μηχανισμός θα εφαρμοστεί σύμφωνα με τον οριζόντιο κανονισμό για τις επιδόσεις, όπως περιγράφεται λεπτομερώς στο κεφάλαιο 5 του παρόντος εγγράφου με τίτλο «Άλλα στοιχεία».
Σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο όπου η Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονο γεωπολιτικό και γεωοικονομικό ανταγωνισμό, ο οποίος χαρακτηρίζεται από παγκόσμιες προκλήσεις, από την κλιματική αλλαγή έως τις εντάσεις σε σχέση με τους περιορισμένους πόρους, τη διαρκή μεταναστευτική πίεση και τις διαταραχές στην οικονομία και στο εμπόριο, πέραν των απειλών κατά της ασφάλειας και της αστάθειας, η εξωτερική δράση πρέπει να ανταποκρίνεται συνεχώς και ταχέως στις αναδυόμενες ανάγκες, καθώς και να λειτουργεί υπέρ της προώθησης στρατηγικών προτεραιοτήτων, ώστε να επιδιώκει αποτελεσματικά τις προτεραιότητες της Ένωσης και των εταίρων. Ο μηχανισμός δημιουργείται για να συνδυάσει την ανάγκη προβλεψιμότητας με την ανάγκη ταχείας προσαρμογής σε ένα εξελισσόμενο γεωπολιτικό πλαίσιο.
Με την ενίσχυση της αρχής της γεωγραφικής εστίασης που θεσπίζεται στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, θα διασφαλιστεί η συνοχή και η συμπληρωματικότητα της δράσης. Η εσωτερική αρχιτεκτονική του προτεινόμενου μηχανισμού ακολουθεί αυτήν την αρχή και αποτελείται από πέντε γεωγραφικούς πυλώνες και έναν παγκόσμιο πυλώνα, καθένας από τους οποίους αποτελείται από μια συνιστώσα που μπορεί να προγραμματιστεί και μια που δεν επιδέχεται προγραμματισμό. Ο μηχανισμός θα εφαρμοστεί κυρίως μέσω των πέντε γεωγραφικών συνιστωσών που μπορούν να προγραμματιστούν, οι οποίες θα συμπληρώνονται από τις γεωγραφικές συνιστώσες που δεν επιδέχονται προγραμματισμό. Ο παγκόσμιος πυλώνας θα επικεντρωθεί σε παγκόσμιες πρωτοβουλίες και θα είναι συμπληρωματικός προς τους γεωγραφικούς πυλώνες. Οι έξι πυλώνες υποστηρίζονται από ένα αδιάθετο αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων, για την αύξηση της ευελιξίας, καθώς και της ικανότητας της Ένωσης να ανταποκρίνεται σε απρόβλεπτες ανάγκες και να προσαρμόζει τις εταιρικές της σχέσεις στις αναδυόμενες προτεραιότητες, με βάση την πείρα που αποκτήθηκε από την εφαρμογή των Ευρωπαϊκών Ταμείων Ανάπτυξης και του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη.
Στην πρόσφατη αξιολόγηση των εξωτερικών μηχανισμών (2014-2020 και 2021-2027), επιβεβαιώθηκε ότι οι μηχανισμοί εξωτερικής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του τρέχοντος ΠΔΠ είναι σε μεγάλο βαθμό κατάλληλοι για τον επιδιωκόμενο σκοπό και επιτυγχάνουν τους στόχους τους. Ωστόσο, επισημάνθηκε ότι το μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό τοπίο αποκάλυψε και ορισμένες αρχιτεκτονικές αδυναμίες στον σχεδιασμό τους, ιδίως σε σχέση με την ευελιξία τους. Όσον αφορά τον ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, στην αξιολόγηση τονίστηκε ότι θα μπορούσε να συμβάλει ακόμη καλύτερα σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση που θα συμβιβάζει τα συμφέροντα, τις εταιρικές σχέσεις και τις αξίες της ΕΕ, συνδυάζοντας περαιτέρω τους στόχους των εσωτερικών και εξωτερικών θεματικών πολιτικών της ΕΕ. Όσον αφορά τον ΜΠΒ III, η ανωτέρω αξιολόγηση κατέδειξε ότι η ευελιξία του μηχανισμού περιορίστηκε από το γεγονός ότι, κατά την εφαρμογή, ο ετήσιος σχεδιασμός υπερίσχυσε του στρατηγικού πολυετούς προγραμματισμού. Τα διδάγματα που αντλήθηκαν, σε συνδυασμό με το ολοένα και πιο ασταθές γεωπολιτικό πλαίσιο, ώθησαν την Επιτροπή στην περαιτέρω απλούστευση της αρχιτεκτονικής των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης και στην παροχή μεγαλύτερης ευελιξίας. Στην πρόταση για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» διατηρούνται επίσης οι δυνατότητες ευελιξίας που παρέχονται ήδη στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη και του ΜΠΒ III όσον αφορά τις μεταφορές κονδυλίων. Επιπλέον, οι επανεισροές που προέρχονται από χρηματοδοτικά μέσα και από το πλεόνασμα των δημοσιονομικών εγγυήσεων θα διατίθενται προς επαναχρησιμοποίηση στο πλαίσιο του συγκεκριμένου μηχανισμού. Άλλα στοιχεία που ενισχύουν την ευελιξία είναι η δυνατότητα έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, που προβλέπεται ήδη στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, και η διευκόλυνση των μεταφορών πιστώσεων μεταξύ και εντός των πυλώνων στο πλαίσιο της αρχιτεκτονικής του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη». Επιπλέον, ο προτεινόμενος μηχανισμός δεν περιλαμβάνει θεματικούς στόχους. Στην πρόταση για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη», περιλαμβάνεται ένας στόχος σχετικά με τις δαπάνες για επίσημη αναπτυξιακή βοήθεια.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Όπως προαναφέρθηκε, η πρόταση για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» εξυπηρετεί, στο πλαίσιο ενός μηχανισμού, ευρύ φάσμα πολιτικών, και συγκεκριμένα τις πολιτικές διεύρυνσης, γειτονίας, διεθνών εταιρικών σχέσεων και ανθρωπιστικής βοήθειας, διαφυλάσσοντας τις ιδιαιτερότητες κάθε πολιτικής. H παρούσα πρόταση παρέχει ένα ευνοϊκό πλαίσιο μέσω του οποίου μπορούν να υλοποιηθούν οι πολιτικές εξωτερικής δράσης και οι διεθνείς δεσμεύσεις. Οι κύριες διεθνείς δεσμεύσεις περιλαμβάνουν την Ατζέντα του 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, τη συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, το παγκόσμιο πλαίσιο για τη βιοποικιλότητα Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ, το πρόγραμμα δράσης της Αντίς Αμπέμπα, το πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών (2015-2030), τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης σχετικά με τη βία κατά των γυναικών και το σύμφωνο για το μέλλον. Εντός της ΕΕ, το πλαίσιο πολιτικής περιλαμβάνει τις διατάξεις της Συνθήκης σχετικά με την εξωτερική δράση, τις συμφωνίες σύνδεσης, τις συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας, τις πολυμερείς συμφωνίες στις οποίες η Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος και άλλες συμφωνίες που καθιερώνουν νομικά δεσμευτική σχέση μεταξύ της Ένωσης και χωρών-εταίρων, καθώς και τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τα συμπεράσματα του Συμβουλίου, τις διακηρύξεις των συνόδων κορυφής και τα συμπεράσματα των συνεδριάσεων με χώρες-εταίρους σε επίπεδο αρχηγών κρατών ή κυβερνήσεων ή σε υπουργικό επίπεδο, τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τις ανακοινώσεις της Επιτροπής και τις κοινές ανακοινώσεις με τον ύπατο εκπρόσωπο της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Θα διασφαλιστεί η συνέπεια και η συμπληρωματικότητα μεταξύ των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης της Ένωσης, ιδίως με την ανθρωπιστική βοήθεια (που χρηματοδοτείται στο πλαίσιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη»), τη σύνδεση των υπερπόντιων χωρών και εδαφών με την Ένωση, την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας και τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό για την Ειρήνη (που χρηματοδοτείται εκτός του προϋπολογισμού της Ένωσης), καθώς και με τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Διεθνούς Συνεργασίας για την Πυρηνική Ασφάλεια και τον Παροπλισμό.
Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα παράσχει στήριξη με στόχο τη ρεαλιστική και αποτελεσματική προετοιμασία των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών για τη μελλοντική τους προσχώρηση στην ΕΕ. Για την εκπλήρωση αυτής της φιλοδοξίας, απαιτείται ευθυγράμμιση, στο μέτρο του δυνατού, του σχεδιασμού της προενταξιακής στήριξης στο πλαίσιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη» με τους προσανατολισμούς των σχετικών εσωτερικών προγραμμάτων.
Η χρηματοδότηση από τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» θα πρέπει επίσης να χρησιμοποιηθεί για την προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και της διαγενεακής δικαιοσύνης, καθώς και για την ενίσχυση της ανάπτυξης δεξιοτήτων, της καινοτομίας και της πολιτιστικής πολυμορφίας, μέσω της συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, της νεολαίας και της έρευνας, κατά τρόπο που συνάδει με τον κανονισμό Erasmus+. Επιπλέον, στο πλαίσιο αυτό, θα διασφαλιστεί επίσης η συνέπεια και η συμπληρωματικότητα με το εμπόριο και τις επενδύσεις, την οικονομική συνεργασία και τη συνεργασία όσον αφορά τη μετανάστευση, την ασφάλεια και άλλους τομείς.
Ειδικότερα, για την εξυπηρέτηση της νέας οικονομικής εξωτερικής πολιτικής και σε συνέργεια με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, ο μηχανισμός θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης, καθώς θα ανταποκρίνεται στις οικονομικές προκλήσεις και θα αξιοποιεί ταχέως τις ευκαιρίες για στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης, μεταξύ άλλων με την υποστήριξη της εξωτερικής διάστασης των εσωτερικών πολιτικών της Ένωσης. Με τον τρόπο αυτόν, θα αξιοποιηθούν οι δυνατότητες των αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων για τη βιώσιμη ανάπτυξη τόσο στην Ένωση όσο και στις χώρες-εταίρους.
Επιπροσθέτως, ο μηχανισμός θα συμβάλει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και στην προώθηση της σταθερότητας, αντιμετωπίζοντας την αστάθεια με μια προσέγγιση που βασίζεται στη σύνδεση μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης, τις κρίσεις στο ισοζύγιο πληρωμών, καθώς και τις ανάγκες ανάκαμψης και ανασυγκρότησης μετά από συγκρούσεις.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Το πέμπτο μέρος τίτλος III κεφάλαια 1 και 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρέχει το νομικό πλαίσιο για τη συνεργασία με τις χώρες-εταίρους.
Η παρούσα πρόταση βασίζεται στα άρθρα 209, 212 και 322 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Υποβάλλεται από την Επιτροπή σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 294 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Η χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης της ΕΕ έχει ως στόχο τη συνεργασία με τις χώρες-εταίρους, καθώς και την προώθηση πολυμερών λύσεων για τις παγκόσμιες προκλήσεις. Παρέχει στην ΕΕ τη δυνατότητα να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της, να προωθεί τις αξίες και τα πρότυπά της, να στηρίζει τους στόχους των εσωτερικών της πολιτικών, να διαφυλάσσει την ασφάλειά της και να προστατεύει τους πολίτες της. Θα πρέπει να επικεντρωθεί περισσότερο στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης και στη μείωση των εξαρτήσεών της, ιδίως μέσω της εξασφάλισης κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού. Επιπλέον, είναι προς το συμφέρον της ΕΕ να διατηρήσει τον ρόλο της ως αξιόπιστου παγκόσμιου παράγοντα.
Στην προαναφερθείσα αξιολόγηση των εξωτερικών μηχανισμών (ΠΔΠ 2014-2020 και 2021-2027), επιβεβαιώθηκε η προστιθέμενη αξία που προσφέρουν οι μηχανισμοί εξωτερικής χρηματοδότησης στις εξωτερικές σχέσεις της ΕΕ, καθώς παρέχουν πιο ολοκληρωμένη και σημαντική προσφορά στις χώρες-εταίρους, βελτιώνοντας την ικανότητά τους να αντιμετωπίζουν κοινές προτεραιότητες με την ΕΕ και συμβάλλοντας στη βιώσιμη ανάπτυξη.
Ως συμβαλλόμενο μέρος στις περισσότερες πολυμερείς διαδικασίες, η ΕΕ μπορεί να συνεργάζεται με πολυμερείς και περιφερειακούς εταίρους σε βασικούς τομείς πολιτικής. Η ΕΕ, από κοινού με τα κράτη μέλη, μπορεί να επιτύχει μεγαλύτερο αντίκτυπο, σε σύγκριση με τις χωριστές ενέργειες των κρατών μελών της, καθώς συντονίζει τις κοινές θέσεις και εκφράζεται με ισχυρότερη φωνή. Κατέχοντας μια από τις κορυφαίες θέσεις παγκοσμίως στη στήριξη και την υπεράσπιση του πολυμερούς και βασισμένου σε κανόνες συστήματος παγκόσμιας διακυβέρνησης, η ΕΕ διαθέτει αξιοπιστία ως έντιμος διαμεσολαβητής και υπέρμαχος των βασικών διεθνών πράξεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτή η επιρροή σε πολυμερή και περιφερειακά φόρουμ παρέχει επίσης τη δυνατότητα στην Ένωση να προβάλλει τις πολιτικές και τις αξίες της σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς και να επηρεάζει τη διαμόρφωση παγκόσμιων κανόνων και ρυθμιστικών προτύπων. Η χρηματοδοτική δέσμευση της ΕΕ αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συνολικής δέσμευσης σε διάφορες πολυμερείς συμφωνίες (π.χ. για το κλίμα και τη βιοποικιλότητα).
Μέσω της αυξημένης χρήσης δημοσιονομικών εγγυήσεων, χρηματοδοτικών μέσων και συνδυαστικών πράξεων, η ΕΕ παρέχει κίνητρα για δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις, τις οποίες και συγκεντρώνει, μεταξύ άλλων προς όφελος χωρών και τομέων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά την πρόσβαση στις χρηματοπιστωτικές αγορές, επενδύσεων που προωθούν την οικονομική ανθεκτικότητα, καθώς και της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα. Η μη ανάληψη δράσης από την ΕΕ θα διευρύνει το επενδυτικό κενό για τη χρηματοδότηση των ΣΒΑ και θα επιδεινώσει περαιτέρω την κατάσταση των ευάλωτων χωρών, αποδυναμώνοντας παράλληλα τον ρόλο της ΕΕ ως γεωπολιτικού και γεωοικονομικού παράγοντα και ως παγκόσμιου παράγοντα σε πολυμερή φόρουμ.
Τέλος, η ΕΕ δίνει το έναυσμα για τη συνεργασία μεταξύ αναπτυξιακών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Μέσω της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής, παρέχεται άκρως αναγκαία χρηματοδότηση σε χώρες που αντιμετωπίζουν κρίσεις στο ισοζύγιο πληρωμών, με ευνοϊκούς όρους.
•Αναλογικότητα
Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, ο προτεινόμενος κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων του.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Σύμφωνα με τα άρθρα 209 και 212 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στα οποία καθορίζεται η συνήθης νομοθετική διαδικασία που πρέπει να χρησιμοποιείται για τη θέσπιση μέτρων σχετικά με την υλοποίηση της συνεργασίας με χώρες-εταίρους, η πρόταση έχει τη μορφή κανονισμού, ώστε να εξασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρμογή της, ο δεσμευτικός χαρακτήρας της στο σύνολό της και η άμεση εφαρμογή της. Το νομοθετικό δημοσιονομικό και ψηφιακό δελτίο που προσαρτάται στην παρούσα πρόταση παρουσιάζει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις και τους απαιτούμενους ανθρώπινους και διοικητικούς πόρους.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Η ενδιάμεση αξιολόγηση των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του ΠΔΠ 2021-2027 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι είναι σε μεγάλο βαθμό κατάλληλοι για τον επιδιωκόμενο σκοπό, βρίσκονται σε καλό δρόμο για την επίτευξη των στόχων που αναμενόταν να επιτύχουν κατά τον χρόνο της έγκρισής τους και ότι οι στόχοι αυτοί παραμένουν συναφείς.
ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη
Στην ενδιάμεση αξιολόγηση επισημάνθηκε επίσης ότι, εντός του εξελισσόμενου γεωπολιτικού πλαισίου, έχει αποδειχθεί η σημασία του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη και της ενισχυμένης ευελιξίας του για την επιδίωξη των προτεραιοτήτων της ΕΕ, καθώς και για τη στήριξη των χωρών-εταίρων, ιδίως στο πλαίσιο της πανδημίας COVID-19, του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και των μεταναστευτικών πιέσεων. Ο ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη επέτρεψε επίσης στην ΕΕ να προωθήσει τις εσωτερικές πολιτικές και τις προτεραιότητές της με πιο συνεκτικό τρόπο προς τον εξωτερικό κόσμο, ενώ είναι αναγκαίο να συμβάλει καλύτερα σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση που θα συμβιβάζει τα συμφέροντα, τις εταιρικές σχέσεις και τις αξίες της ΕΕ. Όσον αφορά τα οφέλη της απλούστευσης, στην ενδιάμεση αξιολόγηση τονίστηκε ότι ο ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη παρέχει μια ενιαία νομική βάση για ένα μεγάλο μέρος των εξωτερικών παρεμβάσεων της ΕΕ. Αντικαθιστώντας μεγάλο αριθμό των μηχανισμών του προηγούμενου ΠΔΠ, επέφερε σημαντική αύξηση της συνοχής και της συμπληρωματικότητας.
Στην ενδιάμεση αξιολόγηση αναφέρθηκε ότι οι διάφορες δυνατότητες ευελιξίας στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη έχουν αποδείξει τη σημασία τους. Ωστόσο, το αποθεματικό του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη εξαντλήθηκε σχεδόν κατά την πρώτη τριετία εφαρμογής, κάτι το οποίο καταδεικνύει αναντιστοιχία μεταξύ των διαθέσιμων κονδυλίων και των πραγματικών αναγκών. Επιπλέον, ο ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη δεν σχεδιάστηκε για να στηρίξει χώρες σε εμπόλεμη κατάσταση, στην κλίμακα που απαιτείται για την Ουκρανία. Επομένως, εγκρίθηκε ένα νέο χρηματοδοτικό μέσο, το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία για την περίοδο 2024-27, με σκοπό τη στήριξη της Ουκρανίας τόσο ενόψει του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας όσο και στην πορεία της χώρας προς την ένταξη στην ΕΕ. Σε γενικές γραμμές, η ενδιάμεση αξιολόγηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι για την καλύτερη αξιοποίηση των ευκαιριών και τη μεγιστοποίηση της επιρροής της ΕΕ, ενδέχεται να απαιτηθούν διαφοροποιημένες στρατηγικές αντιμετώπισης.
ΜΠΒ III
Στην ενδιάμεση αξιολόγηση επισημάνθηκε ότι ο ΜΠΒ III έχει αποδείξει τη γενική αποτελεσματικότητά του ως προενταξιακός μηχανισμός. Θεωρήθηκε ότι ο μηχανισμός ευθυγραμμίζεται με τη νέα μεθοδολογία διεύρυνσης και επικεντρώνεται στις θεμελιώδεις αρχές της διαδικασίας προσχώρησης στην ΕΕ. Στην ενδιάμεση αξιολόγηση τονίστηκε επίσης ότι ο ΜΠΒ III υπήρξε αποτελεσματικός όσον αφορά την προώθηση της κοινωνικοοικονομικής ανάπτυξης και τη μόχλευση των αναγκαίων επενδύσεων στο πλαίσιο του οικονομικού και επενδυτικού σχεδίου, ενώ υπάρχει ανάγκη περαιτέρω επιτάχυνσης της σύγκλισης με την ΕΕ. Επιπλέον, στην ενδιάμεση αξιολόγηση επισημάνθηκε ότι, παρότι ο ΜΠΒ III έχει σχεδιαστεί ως μηχανισμός βασισμένος σε επιδόσεις τόσο ως προς το πεδίο εφαρμογής όσο και ως προς την ένταση της βοήθειας, η εξισορρόπηση μεταξύ της αξιολόγησης των επιδόσεων με την αρχή της δίκαιης κατανομής έχει περιορίσει την οικονομική επιβράβευση σε δικαιούχους με καλές επιδόσεις.
Στην ενδιάμεση αξιολόγηση σημειώθηκε ότι ο ΜΠΒ III υπήρξε ευέλικτος κατά την αντιμετώπιση έκτακτων εξωτερικών γεγονότων παρά το ότι δεν διέθετε αντίστοιχο αποθεματικό με αυτό του μηχανισμού ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη. Η απουσία προκαθορισμένων χρηματοδοτικών κονδυλίων ανά χώρα παρείχε την απαιτούμενη ευελιξία στο πρόγραμμα βοήθειας ανάλογα με τις επείγουσες και εξελισσόμενες ανάγκες.
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Για την ενδιάμεση αξιολόγηση και την εκτίμηση των επιπτώσεων για την παρούσα πρόταση, η προσέγγιση διαβούλευσης περιλάμβανε τη συλλογή στοιχείων από ευρύ φάσμα ενδιαφερόμενων μερών σχετικά με τους μηχανισμούς εξωτερικής χρηματοδότησης. Οι ανοικτές δημόσιες διαβουλεύσεις τόσο για την ενδιάμεση αξιολόγηση όσο και για την εκτίμηση των επιπτώσεων απευθύνονταν σε όλες τις κατηγορίες ενδιαφερόμενων μερών, συμπεριλαμβανομένων των πολιτών. Η συνοπτική έκθεση σχετικά με τα αποτελέσματα της διαβούλευσης που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αξιολόγησης έχει δημοσιευθεί στον ιστότοπο «Πείτε την άποψή σας» και περιέχει επισκόπηση των απαντήσεων που ελήφθησαν. Η συνοπτική έκθεση σχετικά με την ανοικτή δημόσια διαβούλευση ενόψει της εκτίμησης των επιπτώσεων του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη» παρατίθεται στο παράρτημα 2 της εκτίμησης των επιπτώσεων. Διενεργήθηκε επίσης στοχευμένη διαβούλευση για την ενδιάμεση αξιολόγηση, προκειμένου να συγκεντρωθούν οι απόψεις συγκεκριμένων κατηγοριών ενδιαφερόμενων μερών. Στο πλαίσιο των στοχευμένων διαβουλεύσεων, ζητήθηκε η γνώμη εμπειρογνωμόνων και αναπτυξιακών οργανισμών των κρατών μελών της ΕΕ, δικτύων και πλατφορμών της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών αρχών, αναπτυξιακών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και των Ηνωμένων Εθνών, μέσω ειδικών συνεδριάσεων. Η σύνοψη αυτών των στοχευμένων διαβουλεύσεων παρατίθεται στη συνοπτική έκθεση των διαβουλεύσεων με τα ενδιαφερόμενα μέρη, στο παράρτημα V της ενδιάμεσης αξιολόγησης.
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Η ενδιάμεση έκθεση αξιολόγησης και το σχετικό έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής βασίστηκαν σε μεγάλο βαθμό στην ανεξάρτητη μελέτη που εκπονήθηκε από εξωτερικούς συμβούλους. Στην εν λόγω μελέτη αξιολογήθηκαν και τα πέντε υποχρεωτικά κριτήρια αξιολόγησης (δηλαδή η αποτελεσματικότητα, η αποδοτικότητα, η συνάφεια, η συνοχή και η ενωσιακή προστιθέμενη αξία). Καλύφθηκαν επίσης τα κριτήρια αξιολόγησης του αντικτύπου και της βιωσιμότητας. Στις μεθόδους αξιολόγησης που χρησιμοποιήθηκαν περιλαμβάνονταν: i) εξέταση των εγγράφων και των αναλυτικών δεδομένων· ii) περισσότερες από 340 συνεντεύξεις iii) μια σειρά στοχευμένων ερευνών· iv) στοχευμένες διαβουλεύσεις και ανοικτή δημόσια διαβούλευση, όπως επεξηγούνται ανωτέρω. Αυτός ο συνδυασμός ποιοτικών και ποσοτικών μεθόδων, με τη χρήση τόσο κύριων όσο και δευτερευουσών πηγών στοιχείων, παρείχε ολοκληρωμένη βάση τεκμηρίωσης για την αξιολόγηση. Η εμπειρογνωσία αυτή χρησιμοποιήθηκε επίσης ως βάση τεκμηρίωσης για την εκτίμηση των επιπτώσεων της παρούσας πρότασης, μαζί με τα αποτελέσματα των ανοικτών δημόσιων διαβουλεύσεων, όπως επεξηγούνται ανωτέρω.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Όσον αφορά την εκτίμηση των επιπτώσεων που συνοδεύει την παρούσα πρόταση, στις 13 Ιουνίου 2025 η επιτροπή ρυθμιστικού ελέγχου διατύπωσε τη γνώμη της χωρίς επιφυλάξεις, η οποία αναφερόταν στη συγκεκριμένη προσέγγιση που σχετίζεται με τη διαδικασία του ΠΔΠ. Μετά τη διατύπωση γνώμης από την επιτροπή, η εκτίμηση των επιπτώσεων αναθεωρήθηκε προκειμένου να ενσωματωθούν οι συστάσεις της.
Γενικός στόχος της εκτίμησης των επιπτώσεων ήταν ο σχεδιασμός μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης που προωθούν αποτελεσματικά τα στρατηγικά συμφέροντα της ΕΕ, ενώ παράλληλα ανταποκρίνονται σε καταστάσεις αστάθειας και κρίσης. Από την άποψη αυτήν, η ισορροπία μεταξύ ευελιξίας και προβλεψιμότητας ήταν η θεμελιώδης παράμετρος πολιτικής για τον σχεδιασμό πιθανών επιλογών πολιτικής. Στο πλαίσιο αυτό, εξετάστηκαν οι ακόλουθες επιλογές:
•
Επιλογή 1: Ένας πλήρως ευέλικτος μηχανισμός εξωτερικής χρηματοδότησης ο οποίος θα βασίζεται αποκλειστικά σε στρατηγικές προτεραιότητες που καθορίζονται ετησίως, χωρίς πολυετή προγραμματισμό. Η στήριξη της Ουκρανίας όσον αφορά τις προενταξιακές ανάγκες και τις ανάγκες ανασυγκρότησης θα καλυφθεί πέραν των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ.
•
Επιλογή 2: Ένας μηχανισμός εξωτερικής χρηματοδότησης με βάση ενδεικτικά γεωγραφικά και συνολικά κονδύλια τα οποία θα καλύπτουν τον πολυετή σχεδιασμό της χρηματοδότησης που μπορεί να προγραμματιστεί και αυτής που δεν επιδέχεται προγραμματισμό, εξισορροπώντας την ευελιξία και την προβλεψιμότητα. Η στήριξη της Ουκρανίας όσον αφορά τις προενταξιακές ανάγκες και τις ανάγκες ανασυγκρότησης θα καλυφθεί πέραν των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ.
•
Επιλογή 3: Ένας μηχανισμός εξωτερικής χρηματοδότησης με βάση ενδεικτικά γεωγραφικά και συνολικά κονδύλια τα οποία θα καλύπτουν τον πολυετή σχεδιασμό της χρηματοδότησης που μπορεί να προγραμματιστεί και αυτής που δεν επιδέχεται προγραμματισμό, εξισορροπώντας την ευελιξία και την προβλεψιμότητα. Οι προενταξιακές ανάγκες της Ουκρανίας θα καλυφθούν από τον συγκεκριμένο μηχανισμό εντός των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ, ενώ οι ανάγκες ανασυγκρότησης της Ουκρανίας θα καλυφθούν πέραν των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ.
Βάσει ανάλυσης των επιπτώσεων και σύγκρισης, η επιλογή 2 αναδείχθηκε ως η προτιμώμενη επιλογή. Η ανάλυση της αποτελεσματικότητας, της συνοχής και της αποδοτικότητας των τριών επιλογών σε σχέση με το βασικό σενάριο πραγματοποιήθηκε με τη χρήση των ειδικών στόχων της εκτίμησης των επιπτώσεων. Η επιλογή 2 διακρίθηκε λόγω της ισορροπίας μεταξύ ευελιξίας και προβλεψιμότητας, η οποία υποστήριζε καλύτερα αυτούς τους στόχους, παρέχοντας αξιόπιστη στήριξη στην Ουκρανία σε ένα αβέβαιο πλαίσιο και προστατεύοντας παράλληλα την ικανότητα του εξωτερικού μηχανισμού να ανταποκρίνεται στις ανάγκες και τις προτεραιότητες άλλων γεωγραφικών περιοχών.
Όσον αφορά τον αναμενόμενο αντίκτυπο, αμφότερες οι επιλογές 2 και 3 είναι πιθανότερο να στηρίξουν την προώθηση των στρατηγικών συμφερόντων της ΕΕ και τη βιώσιμη ανάπτυξη των χωρών-εταίρων, σε σχέση με την επιλογή 1.
Οι επιλογές 2 και 3 είναι επίσης πιθανό να συνεκτιμήσουν καλύτερα τις διασυνδέσεις μεταξύ διαφόρων ΣΒΑ, εξισορροπώντας τις τρεις διαστάσεις της βιώσιμης ανάπτυξης (οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική). Ενισχύουν τη συνοχή μεταξύ εσωτερικών και εξωτερικών πολιτικών, αφενός, και μεταξύ των εξωτερικών πολιτικών, αφετέρου. Η αρχή της γεωγραφικής εστίασης, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης περιφερειακών κονδυλίων στο πλαίσιο των γεωγραφικών πυλώνων, διευκολύνει την ευθυγράμμιση με τους στρατηγικούς στόχους της ΕΕ (π.χ. μέσω της Global Gateway, των συνολικών εταιρικών σχέσεων, των εταιρικών σχέσεων καθαρού εμπορίου και επενδύσεων, άλλων παρόμοιων εταιρικών σχέσεων). Με την ευθυγράμμιση αυτήν, παρέχεται επίσης η δυνατότητα πιο συντονισμένων προσπαθειών για την αντιμετώπιση των κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών προκλήσεων και, ως εκ τούτου, διασφαλίζεται ότι οι πολιτικές αλληλοενισχύονται αντί να λειτουργούν μεμονωμένα ή σε ακούσια αντιπαράθεση. Στο πλαίσιο αυτό, οι επιλογές 2 και 3 έχουν την ικανότητα να ενσωματώνουν καλύτερα στόχους πολιτικής όπως η ανταγωνιστικότητα, η οικονομική ασφάλεια, οι ανθεκτικές αξιακές αλυσίδες και η περιβαλλοντική βιωσιμότητα, καθώς οι στόχοι αυτοί επιδιώκονται στρατηγικά από κοινού.
Σε σύγκριση με την επιλογή 3, η επιλογή 2 θα διασφαλίσει τη συνέχεια όσον αφορά την προσέγγιση του Μέσου Διευκόλυνσης για την Ουκρανία, θα αντιμετωπίσει συνολικά τις βραχυπρόθεσμες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ανάγκες και θα καλύψει τις διασυνδέσεις μεταξύ της ενταξιακής πορείας και της μεταπολεμικής ανασυγκρότησης της Ουκρανίας. Επιπλέον, η επιλογή 2 καθιστά δυνατή την επίτευξη ισορροπίας μεταξύ της παροχής αξιόπιστης στήριξης στην Ουκρανία σε ένα αβέβαιο πλαίσιο και της παράλληλης προστασίας της ικανότητας του εξωτερικού μηχανισμού να ανταποκρίνεται στις ανάγκες και τις προτεραιότητες άλλων γεωγραφικών περιοχών.
Με βάση αυτές τις εκτιμήσεις, προκρίθηκε η επιλογή 2 για την παρούσα πρόταση.
•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου
Η πρόταση προβλέπει απλούστευση από την άποψη του προγράμματος REFIT. Ο περαιτέρω εξορθολογισμός διαφόρων μηχανισμών με τη συγχώνευσή τους σε έναν ευρύ μηχανισμό, όπως περιγράφεται λεπτομερώς ανωτέρω, θα μειώσει τους οικονομικούς και επιχειρησιακούς φραγμούς που παρουσιάζονται στο πλαίσιο των υφιστάμενων μηχανισμών. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, η απλούστευση συμβάλλει στην αυξημένη σαφήνεια των διαδικασιών και της διαχείρισης των πόρων. Όσον αφορά την ευθυγράμμιση των κανόνων, οι οριζόντιες διατάξεις του κανονισμού για τις επιδόσεις θα αποτελέσουν ένα συνεκτικό και εναρμονισμένο πλαίσιο για τον νέο μηχανισμό και τα άλλα προγράμματα του ΠΔΠ και θα καταστήσουν ευκολότερη την κατανόηση για τους εταίρους και τους εκτελεστικούς φορείς.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Ένας από τους γενικούς στόχους της εξωτερικής δράσης της ΕΕ που απορρέουν από τη Συνθήκη (άρθρο 3 παράγραφος 5 και άρθρα 8 και 21 της ΣΕΕ) είναι η στήριξη και η προώθηση της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο μηχανισμός έχει ως στόχο την εφαρμογή μιας προσέγγισης με βάση τα ανθρώπινα δικαιώματα η οποία διέπεται από την αρχή «κανείς στο περιθώριο», καθώς και από τις αρχές της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων για οποιονδήποτε λόγο. Η προσέγγιση με βάση τα δικαιώματα περιλαμβάνει όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα, αστικά και πολιτικά ή οικονομικά, κοινωνικά και πολιτισμικά, προκειμένου να ενσωματωθούν οι αρχές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε όλες τις δραστηριότητες που υποστηρίζονται από την εξωτερική δράση της ΕΕ. Η στήριξη για τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δημοκρατία και τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, η οποία διοχετεύθηκε κυρίως μέσω ειδικών θεματικών προγραμμάτων στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη, εξακολουθεί να αποτελεί προτεραιότητα του μηχανισμού και διοχετεύεται τόσο μέσω των γεωγραφικών πυλώνων, με σκοπό τη μεγιστοποίηση του αντικτύπου, όσο και μέσω του παγκόσμιου πυλώνα, για τις παγκόσμιες πρωτοβουλίες.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει τη διάθεση ενδεικτικού χρηματοδοτικού κονδυλίου ύψους 200 309 000 000 EUR (σε τρέχουσες τιμές) για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» κατά την περίοδο 2028-2034. Επιπλέον, οι χρηματοδοτικοί πόροι για την Ουκρανία διατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* [κανονισμός για το ΠΔΠ] του Συμβουλίου. Η αναλυτική εκτίμηση των δημοσιονομικών επιπτώσεων της πρότασης παρουσιάζεται στο νομοθετικό δημοσιονομικό και ψηφιακό δελτίο που προσαρτάται στην παρούσα πρόταση.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Ο μηχανισμός θα πρέπει να εφαρμοστεί σύμφωνα με τον προαναφερθέντα οριζόντιο κανονισμό για τις επιδόσεις σε ολόκληρο το ΠΔΠ, με τον οποίο θεσπίζονται οι κανόνες για την παρακολούθηση των δαπανών και το πλαίσιο επιδόσεων για τον προϋπολογισμό, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων για τη διασφάλιση της ομοιόμορφης εφαρμογής των αρχών της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» και της ισότητας των φύλων που αναφέρονται στο άρθρο 33 παράγραφος 2 στοιχεία δ) και στ) αντίστοιχα του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 (στο εξής: δημοσιονομικός κανονισμός), των κανόνων για την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις επιδόσεις των προγραμμάτων και των δραστηριοτήτων της Ένωσης, των κανόνων για τη δημιουργία ενιαίας πύλης, των κανόνων για την αξιολόγηση των προγραμμάτων, καθώς και άλλων οριζόντιων διατάξεων που εφαρμόζονται σε όλα τα προγράμματα της Ένωσης, όπως εκείνες που αφορούν την ενημέρωση, την επικοινωνία και την προβολή.
•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης
Ο προτεινόμενος μηχανισμός («Παγκόσμια Ευρώπη») περιέχει παρεκκλίσεις από τις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού, οι οποίες αιτιολογούνται σε αρκετές αιτιολογικές σκέψεις, και συγκεκριμένα:
Αιτιολογική σκέψη 37 — σχετικά με τη μη θέσπιση συντελεστή προβλέψεων για δάνεια προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του συγκεκριμένου μηχανισμού.
Αιτιολογική σκέψη 64 — σχετικά με τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των μεταφερθέντων κονδυλίων του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη». Επιπλέον, η αιτιολογική σκέψη αναφέρεται στη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των επανεισροών που προέρχονται από χρηματοδοτικά μέσα, στο πλαίσιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη».
Αιτιολογική σκέψη 65 — σχετικά με τη δυνατότητα αύξησης των διαθέσιμων πόρων για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη», με τη διάθεση των πλεονασμάτων από τρέχουσες και παλαιότερες δημοσιονομικές εγγυήσεις και χρηματοδοτική συνδρομή για την εξωτερική δράση σε αυτήν.
Αιτιολογικές σκέψεις 68 και 69 — σχετικά με τη δυνατότητα παροχής στήριξης υπό μορφή επιχορηγήσεων, έγκαιρα και με ευέλικτο τρόπο, χωρίς να απαιτείται πρόσκληση υποβολής προτάσεων, μεταξύ άλλων σε οντότητες του ιδιωτικού τομέα από τα κράτη μέλη.
Αιτιολογική σκέψη 81 — σχετικά με τη δυνατότητα προώθησης της συμμετοχής επιλέξιμων οντοτήτων ή προσώπων και αντισυμβαλλομένων από χώρες-εταίρους που επωφελούνται από τη δημοσιονομική εγγύηση ή τα χρηματοδοτικά μέσα, καθώς και τη δυνατότητα αύξησης της ελκυστικότητας για τον ιδιωτικό τομέα και μεγιστοποίησης του αντικτύπου των επενδύσεων, με τη διεύρυνση της επιλεξιμότητας για τη δημοσιονομική εγγύηση σε οντότητες χωρίς αποστολή δημόσιας υπηρεσίας.
ΤΙΤΛΟΣ I: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1 (Αντικείμενο) — ορίζει τον μηχανισμό που δημιουργείται με τον κανονισμό, ο οποίος περιλαμβάνεται στα προγράμματα εξωτερικής δράσης της ΕΕ.
Άρθρο 2 (Ορισμοί) — περιλαμβάνει ορισμούς στο πλαίσιο της βασικής ορολογίας που χρησιμοποιείται στον κανονισμό.
Άρθρο 3 (Πεδίο εφαρμογής και δομή) — περιγράφει τη δομή του μηχανισμού, που αποτελείται από πέντε γεωγραφικούς πυλώνες και έναν παγκόσμιο πυλώνα. Αποσαφηνίζει την εσωτερική δομή των πυλώνων, οι οποίοι χωρίζονται σε συνιστώσες που μπορούν να προγραμματιστούν και σε συνιστώσες που δεν επιδέχονται προγραμματισμό, και περιγράφει λεπτομερώς τη φύση των δράσεων που δεν επιδέχονται προγραμματισμό. Το άρθρο καθορίζει επίσης το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής κάθε πυλώνα και επεξηγεί τη συμπληρωματικότητα των πυλώνων και των συνιστωσών.
Οι χώρες και τα εδάφη που καλύπτονται από τους γεωγραφικούς πυλώνες παρατίθενται στο παράρτημα I.
Άρθρο 4 (Στόχοι του μηχανισμού) — καθορίζει τον γενικό στόχο, που ισχύει για όλους τους πυλώνες του μηχανισμού, καθώς και τους ειδικούς στόχους, οι οποίοι περιγράφονται λεπτομερώς στο παράρτημα II.
Άρθρο 5 (Συνέπεια, συνοχή, συνέργειες και συμπληρωματικότητα) — επεξηγεί τη σχέση μεταξύ του συγκεκριμένου μηχανισμού και όλων των τομέων εξωτερικής δράσης, καθώς και τις συνέργειες, τη συνέπεια και τη συμπληρωματικότητά του με τα εσωτερικά προγράμματα της ΕΕ.
Άρθρο 6 (Προϋπολογισμός) — αναφέρεται στο συνολικό κονδύλιο για τον μηχανισμό, παρέχει λεπτομερή ενδεικτική κατανομή ανά πυλώνα και προσδιορίζει τις πηγές στήριξης για την Ουκρανία. Αναφέρεται επίσης στο «αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων», για το οποίο μπορούν να αυξηθούν τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο.
Άρθρο 7 (Αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων) — αναφέρεται στους σκοπούς του αποθεματικού αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων. Περιλαμβάνει διάταξη για την ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη χρήση του αποθεματικού αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων και για τη συνεκτίμηση των παρατηρήσεών τους.
Άρθρο 8 (Πλαίσιο πολιτικής) — αναφέρεται στο γενικό πλαίσιο πολιτικής για την εφαρμογή του μηχανισμού. Η πολιτική πάνω στην οποία θα βασιστεί η εφαρμογή του μηχανισμού καθορίζεται βάσει υφιστάμενων συμφωνιών, στρατηγικών, πορισμάτων, ψηφισμάτων και άλλων παρόμοιων εγγράφων. Περιλαμβάνει διάταξη για την ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την ανταλλαγή απόψεων μαζί τους.
Άρθρο 9 (Γενικές αρχές) — παραθέτει τις διάφορες αρχές που ισχύουν για ολόκληρο τον μηχανισμό, όπως η εστίαση στον μετασχηματιστικό αντίκτυπο, η εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης, η διατήρηση της δέσμευσης της Ένωσης σε εξαιρετικά ασταθή και πολύπλοκα πλαίσια, καθώς και η προώθηση της δημοκρατίας, της χρηστής διακυβέρνησης, του κράτους δικαίου, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, της ισότητας των φύλων, της ενδυνάμωσης των γυναικών και των νέων. Στο άρθρο υπογραμμίζεται επίσης η σημασία της αρχής της αποτελεσματικότητας της ανάπτυξης, καθώς και της συνεργασίας και του διαλόγου με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, τις τοπικές αρχές και τον ιδιωτικό τομέα.
Άρθρο 10 (Ενσωμάτωση) — λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να ενσωματωθούν η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, η προστασία του περιβάλλοντος και η ισότητα των φύλων στην εφαρμογή του μηχανισμού.
Άρθρο 11 (Προσέγγιση «Ομάδα Ευρώπη») — καθορίζει τον στόχο, τις λεπτομέρειες και τη φιλοδοξία της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη», η οποία αποσκοπεί στον περαιτέρω συντονισμό των δράσεων και στη συγκέντρωση πόρων για την επίτευξη κοινών στόχων.
Άρθρο 12 (Μετανάστευση και αναγκαστικός εκτοπισμός) — παρουσιάζει την ολοκληρωμένη προσέγγιση για την αντικανονική μετανάστευση, τον αναγκαστικό εκτοπισμό και τα βαθύτερα αίτιά τους.
ΤΙΤΛΟΣ II — ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥ
Περιλαμβάνει τα κεφάλαια που αφορούν την εφαρμογή του μηχανισμού, συμπεριλαμβανομένου του πολυετούς προγραμματισμού.
Κεφάλαιο I — Γενικές διατάξεις προγραμματισμού (άρθρα 13-17): καλύπτει τις διάφορες διατάξεις σχετικά με τον πολυετή προγραμματισμό, ιδίως τη γενική προσέγγιση, τις αρχές για τα γεωγραφικά προγράμματα, το περιεχόμενο των εγγράφων προγραμματισμού, καθώς και τη διαδικασία έγκρισής τους.
Κεφάλαιο II — Σχέδια δράσης, μέτρα και αρχές εφαρμογής (άρθρα 18-22): παρουσιάζει τα σχέδια δράσης και τα μέτρα που μπορούν να εγκριθούν, καθώς και τις αντίστοιχες διαδικασίες. Το άρθρο 22 περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με τις δυνατότητες ευελιξίας.
Κεφάλαιο III — Εργαλειοθήκη εφαρμογής (άρθρα 23-28): καλύπτει τα διαθέσιμα εργαλεία για την επίτευξη των στόχων του μηχανισμού, ιδίως τις δημοσιονομικές εγγυήσεις, τη συνδυαστική χρηματοδότηση και τη χρηματοδοτική συνδρομή.
ΤΙΤΛΟΣ IV — ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Τίτλος III (άρθρα 29-35). Το άρθρο 30 του παρόντος τίτλου καλύπτει την άσκηση της εξουσιοδότησης για την τροποποίηση του άρθρου 6 παράγραφος 5, του άρθρου 24 παράγραφοι 1, 2 και 3 και του παραρτήματος II. Στο άρθρο 31 παρουσιάζονται οι πρόσθετοι κανόνες εφαρμογής για τον πυλώνα Ευρώπη. Στο άρθρο 32 θεσπίζεται η επιτροπή, δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Η εν λόγω επιτροπή είναι αρμόδια για την έκδοση γνώμης σχετικά με τα έγγραφα πολυετούς προγραμματισμού και τα ετήσια προγράμματα εργασίας (σχέδια δράσης και μέτρα). Η πρόταση περιλαμβάνει δύο παραρτήματα, ως ακολούθως:
— Παράρτημα I — Κατάλογος χωρών και εδαφών
— Παράρτημα II — Ειδικοί στόχοι
2025/0227 (COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη θέσπιση του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη»
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 209 και 212 και το άρθρο 322 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Ο παρών κανονισμός αποσκοπεί στη θέσπιση του προγράμματος «Παγκόσμια Ευρώπη» (στο εξής: μηχανισμός), με σκοπό την προάσπιση και την προώθηση των αξιών, των αρχών και των συμφερόντων της Ένωσης παγκοσμίως, προκειμένου να επιδιωχθούν οι στόχοι και οι αρχές της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στα άρθρα 8 και 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΣΕΕ).
(2)Σύμφωνα με το άρθρο 21 της ΣΕΕ, η Ένωση οφείλει να μεριμνά για τη συνοχή μεταξύ των διαφόρων τομέων της εξωτερικής της δράσης και μεταξύ αυτών και των άλλων πολιτικών της, καθώς και να εργάζεται για την επίτευξη υψηλού βαθμού συνεργασίας σε όλους τους τομείς των διεθνών σχέσεων. Για την αύξηση της συνοχής και τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, ο μηχανισμός θα πρέπει να εξυπηρετεί ευρύ φάσμα ενωσιακών πολιτικών, και συγκεκριμένα τις πολιτικές διεύρυνσης, γειτονίας, διεθνών εταιρικών σχέσεων, ανθρωπιστικής βοήθειας, καθώς και τις εξωτερικές πτυχές των άλλων πολιτικών της ΕΕ, οι οποίες προωθούνται μέσω ευρέος φάσματος εργαλείων.
(3)Σύμφωνα με το άρθρο 9 της απόφασης 2010/427/ΕΕ του Συμβουλίου, ο ύπατος εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (στο εξής: ύπατος εκπρόσωπος), υπό την ιδιότητά του ως αντιπροέδρου της Επιτροπής, αναλαμβάνει τον συνολικό πολιτικό συντονισμό της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, εξασφαλίζοντας την ενότητα, τη συνεκτικότητα και την αποτελεσματικότητά της, ιδίως μέσω της εφαρμογής του παρόντος μηχανισμού.
(4)Η εφαρμογή του μηχανισμού θα πρέπει να καθοδηγείται από τα στρατηγικά θεματολόγια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τα σχετικά ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και τις πολιτικές κατευθύνσεις της Επιτροπής, που καθορίζουν το όραμα, τους στρατηγικούς προσανατολισμούς και τις προτεραιότητες της Ένωσης. Παράλληλα με την αξιοποίηση της εξουσίας και των εταιρικών σχέσεων της Ένωσης, η εξωτερική δράση που υλοποιείται στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει να προστατεύει και να προωθεί τις αξίες της Ένωσης, να ενισχύει την ειρήνη και την ασφάλεια και να στηρίζει την ετοιμότητα, την ευημερία και την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης. Για την προώθηση των προτεραιοτήτων και των συμφερόντων της Ένωσης στο πλαίσιο της εξωτερικής της δράσης, η Ένωση θα πρέπει να συνεργάζεται με χώρες-εταίρους και διεθνείς οργανισμούς.
(5)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλλει στη διασφάλιση της συνέπειας, της συνοχής, των συνεργειών και της συμπληρωματικότητας τόσο μεταξύ εσωτερικών και εξωτερικών πολιτικών της Ένωσης όσο και μεταξύ των εξωτερικών πολιτικών της, προκειμένου να προωθεί ταυτόχρονα τα θεμελιώδη και στρατηγικά συμφέροντα της Ένωσης και τη βιώσιμη ανάπτυξη στις χώρες-εταίρους και να στηρίζει την εκπλήρωση των παγκόσμιων δεσμεύσεών της.
(6)Η κύρια προσέγγιση για τις δράσεις που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει να συνίσταται σε γεωγραφικές δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν σε εθνικό, πολυκρατικό, περιφερειακό και διαπεριφερειακό επίπεδο, προκειμένου να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος της ενωσιακής συνδρομής. Η προσέγγιση αυτή θα πρέπει να συμπληρώνεται, κατά περίπτωση, από γεωγραφικές δράσεις που δεν επιδέχονται προγραμματισμό, συμπεριλαμβανομένων δράσεων οι οποίες αφορούν την ανθρωπιστική βοήθεια και τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή, καλύπτουν τις ανάγκες της αντιμετώπισης κρίσεων, της διαφύλαξης της ειρήνης και της άσκησης εξωτερικής πολιτικής και ενισχύουν την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα, καθώς και από παγκόσμιες δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν και που δεν επιδέχονται προγραμματισμό.
(7)Οι γεωγραφικές δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν θα πρέπει να πλαισιώνουν τη μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη συνεργασία της Ένωσης με χώρες και περιφέρειες-εταίρους για τη δημιουργία αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων.
(8)Παρότι ο προϋπολογισμός για τη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων ανθρωπιστικής βοήθειας της Ένωσης θα πρέπει να διατίθεται στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, οι εν λόγω επιχειρήσεις θα πρέπει να υλοποιούνται σύμφωνα με το Μέσο Ανθρωπιστικής Βοήθειας που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου.
(9)Παρότι οι δημοσιονομικοί πόροι για τη χρηματοδότηση της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής της Ένωσης θα πρέπει να διατίθενται στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, οι εν λόγω επιχειρήσεις θα πρέπει να υλοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 212 και το άρθρο 213 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΣΛΕΕ).
(10)
(11)Οι δράσεις για την ανθεκτικότητα θα πρέπει να παρέχουν στην Ένωση τη δυνατότητα να εντείνει τη συνεργασία της, εφόσον απαιτείται, υπό το πρίσμα της αστάθειας του εξωτερικού πλαισίου. Θα πρέπει να είναι ευέλικτες, μεταξύ άλλων όσον αφορά την αντίδραση έναντι της αστάθειας και των κρίσεων και την ενίσχυση των δράσεων για την αντιμετώπισή τους, τη στήριξη της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης, την κάλυψη των αναγκών ανάκαμψης και ανασυγκρότησης μετά από συγκρούσεις, καθώς και την αντιμετώπιση κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
(12)Οι δράσεις για την ανταγωνιστικότητα θα πρέπει να παρέχουν στην Ένωση τη δυνατότητα να ανταποκρίνεται στις οικονομικές προκλήσεις και να αξιοποιεί ταχέως τις ευκαιρίες για στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης, μεταξύ άλλων με την υποστήριξη της εξωτερικής διάστασης των εσωτερικών πολιτικών της Ένωσης. Κατά περίπτωση, θα πρέπει να συμβάλουν ώστε να δημιουργούνται ολοκληρωμένες αμοιβαία επωφελείς δέσμες εταιρικών σχέσεων με χώρες-εταίρους.
(13)Οι ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής θα πρέπει να περιλαμβάνουν δράσεις οι οποίες παρέχουν τη δυνατότητα στην Ένωση να ανταποκρίνεται σε έκτακτες και απρόβλεπτες καταστάσεις ή σε επιτακτικά συμφέροντα εξωτερικής πολιτικής, μεταξύ άλλων όταν απειλούνται η ειρήνη, η δημοκρατία, η δημόσια τάξη, η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών. Οι εν λόγω δράσεις θα πρέπει να σχεδιάζονται με γνώμονα την αποτελεσματική, αποδοτική, ολοκληρωμένη και ευαίσθητη στο θέμα των συγκρούσεων αντίδραση της Ένωσης, για την επίτευξη ειρήνης, σταθερότητας και πρόληψης των συγκρούσεων σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, κρίσεων, αστάθειας, υβριδικών απειλών, αναδυόμενων κρίσεων ή φυσικών καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων της ασφάλειας και της προστασίας των ατόμων, ιδίως εκείνων που είναι εκτεθειμένα σε σεξουαλική και έμφυλη βία, σε καταστάσεις αστάθειας· ή καταστάσεις οι οποίες υπάρχει κίνδυνος να κλιμακωθούν σε ένοπλες συγκρούσεις ή να αποσταθεροποιήσουν σοβαρά μία ή περισσότερες εμπλεκόμενες χώρες-εταίρους. Θα πρέπει επίσης να στηρίζουν καινοτόμες πρωτοβουλίες για την κάλυψη των αναγκών της εξωτερικής πολιτικής, σε όλα τα ζητήματα πολιτικής, οικονομίας και ασφάλειας, και να παρέχουν στην Ένωση τη δυνατότητα να ενεργεί όταν διαφαίνεται ευκαιρία για την επίτευξη των στόχων της που είναι δύσκολο να επιτευχθούν με άλλα μέσα.
(14)Ο μηχανισμός θα πρέπει να βασίζεται στις δράσεις που υποστηρίζονταν προηγουμένως δυνάμει των κανονισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ) 2021/947, (ΕΕ) 2021/1529, (ΕΕ) 2024/792, (ΕΕ) 2024/1449, (ΕΕ) 2025/535.
(15)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, προωθώντας αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις με χώρες-εταίρους και συνεισφέροντας ταυτόχρονα στη βιώσιμη ανάπτυξη των χωρών-εταίρων και στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης. Θα πρέπει να βελτιώσει τη θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων, συμπεριλαμβανομένων της καταπολέμησης της κλιματικής αλλαγής και της προστασίας της βιοποικιλότητας. Θα πρέπει επίσης να παρέχει περισσότερες οικονομικές και εμπορικές ευκαιρίες, προς αμοιβαίο όφελος της Ένωσης και των χωρών-εταίρων.
(16)Η δράση της Ένωσης θα πρέπει να βασίζεται στο διεθνές δίκαιο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένης της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, η οποία εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στις 10 Δεκεμβρίου 1948, και στο διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο, καθώς και να προάγει τον σεβασμό προς τα ανωτέρω, θα πρέπει δε να διέπεται από την οικουμενικότητα και το αδιαίρετο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
(17)Το άρθρο 49 της ΣΕΕ προβλέπει ότι κάθε ευρωπαϊκό κράτος το οποίο σέβεται τις αξίες του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, του κράτους δικαίου, καθώς και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των ατόμων που ανήκουν σε μειονότητες, και δεσμεύεται να προάγει αυτές τις αξίες, μπορεί να ζητήσει να γίνει μέλος της Ένωσης. Οι αξίες αυτές είναι κοινές στα κράτη μέλη εντός κοινωνίας που χαρακτηρίζεται από τον πλουραλισμό, την απαγόρευση των διακρίσεων, την ανοχή, τη δικαιοσύνη, την αλληλεγγύη, την ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών, τη διαγενεακή δικαιοσύνη και την πολιτιστική πολυμορφία. Η διαδικασία διεύρυνσης βασίζεται σε καθορισμένα κριτήρια, σε δίκαιες και αυστηρές προϋποθέσεις, καθώς και στην αρχή των ιδίων επιδόσεων. Ευρωπαϊκό κράτος που έχει υποβάλει αίτηση προσχώρησης στην Ένωση μπορεί να γίνει μέλος της Ένωσης μόνον όταν επιβεβαιωθεί ότι πληροί απολύτως τα κριτήρια προσχώρησης που καθορίστηκαν στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στην Κοπεγχάγη τον Ιούνιο του 1993 (κριτήρια της Κοπεγχάγης) και υπό την προϋπόθεση ότι η Ένωση έχει την ικανότητα να εντάξει το νέο μέλος. Η αταλάντευτη προσήλωση στην προσέγγιση «προτεραιότητα στις θεμελιώδεις αρχές», βάσει της οποίας δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο κράτος δικαίου, στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, στα θεμελιώδη δικαιώματα, στη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών και στη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης, καθώς και στα οικονομικά κριτήρια, παραμένει ουσιαστικής σημασίας. Η πρόοδος εξαρτάται από την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων που είναι αναγκαίες για την ευθυγράμμιση με το κεκτημένο της Ένωσης, εκ μέρους κάθε υποψήφιας και δυνάμει υποψήφιας χώρας.
(18)Η πολιτική διεύρυνσης της Ένωσης αποτελεί στρατηγική επένδυση για την ειρήνη, την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία στην Ευρώπη και βελτιώνει τη θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων. Παρέχει επίσης περισσότερες οικονομικές και εμπορικές ευκαιρίες, προς αμοιβαίο όφελος της Ένωσης και των επίδοξων κρατών μελών, ενώ παράλληλα εξασφαλίζει τον σταδιακό μετασχηματισμό των χωρών-εταίρων. Η προοπτική της προσχώρησης στην Ένωση έχει ισχυρό μετασχηματιστικό αντίκτυπο, καθώς εμπεριέχει θετικές δημοκρατικές, πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές αλλαγές. Είναι προς το κοινό συμφέρον της Ένωσης και των εταίρων της να προωθήσουν τις προσπάθειες μεταρρύθμισης των πολιτικών, νομικών και οικονομικών συστημάτων των εν λόγω εταίρων ενόψει της μελλοντικής τους προσχώρησης στην Ένωση και να στηρίξουν τη διαδικασία ένταξής τους.
(19)Από την έναρξη του απρόκλητου και αδικαιολόγητου επιθετικού πολέμου που εξαπέλυσε η Ρωσία κατά της Ουκρανίας στις 24 Φεβρουαρίου 2022, η Ένωση, τα κράτη μέλη της και τα ευρωπαϊκά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα έχουν κινητοποιήσει μια άνευ προηγουμένου στήριξη για την οικονομική, κοινωνική και χρηματοπιστωτική ανθεκτικότητα της Ουκρανίας. Λόγω της κλίμακας των ζημιών που προκλήθηκαν στην Ουκρανία, απαιτείται σημαντική και ευέλικτη στήριξη προς τη χώρα για τη διατήρηση των λειτουργιών της κυβέρνησής της, την παροχή δημόσιων υπηρεσιών, καθώς και για τη στήριξη της ανάκαμψης, της ανασυγκρότησης και του εκσυγχρονισμού της. Ο μηχανισμός θα πρέπει να αποτελέσει το πλαίσιο παροχής συνδρομής για την ταχεία ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της χώρας, προκειμένου να κινητοποιηθούν επενδύσεις και να βελτιωθεί η πρόσβαση σε χρηματοδότηση, καθώς και να διευκολυνθεί η ευθυγράμμιση της Ουκρανίας με τα πρότυπα και τις αξίες της Ένωσης, ενόψει της προσχώρησής της στην Ένωση. Η πορεία της Ουκρανίας προς την προσχώρηση θα πρέπει να είναι στενά συνδεδεμένη με τις προσπάθειες ανασυγκρότησης. Η στήριξη στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να ενσωματώνεται στις διεθνείς προσπάθειες προς μια χρηματοδοτική αρχιτεκτονική για την ανάκαμψη της Ουκρανίας και να παρέχεται σε συντονισμό με σχετικούς δωρητές και διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, με σκοπό τη διασφάλιση του κατάλληλου συντονισμού και της συμπληρωματικότητας της στήριξης.
(20)Σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1 της ΣΕΕ, η Ένωση οφείλει να αναπτύσσει προνομιακές σχέσεις με τις γειτονικές χώρες, με στόχο την εγκαθίδρυση χώρου ευημερίας και καλής γειτονίας, ο οποίος θεμελιώνεται στις αξίες της Ένωσης και χαρακτηρίζεται από στενές και ειρηνικές σχέσεις βασιζόμενες στη συνεργασία.
(21)Η Ένωση θα πρέπει να συνάψει αμοιβαία επωφελείς και ειδικά προσαρμοσμένες εταιρικές σχέσεις, εστιάζοντας σε στρατηγικές προτεραιότητες και προωθώντας την περιφερειακή συνεργασία στην Ανατολική Γειτονία, συμπεριλαμβανομένης της περιοχής του Εύξεινου Πόντου, και συμβάλλοντας στον μετριασμό των προκλήσεων που ανακύπτουν από τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.
(22)Η Ένωση θα πρέπει να αναπτύξει μια προσέγγιση πιο εστιασμένη στη Μέση Ανατολή, στη Βόρεια Αφρική και στον Περσικό Κόλπο, λαμβάνοντας υπόψη τις διασυνδέσεις μεταξύ των περιοχών αυτών. Θα πρέπει να εμβαθύνει τις σχέσεις της με τις περιοχές της Μέσης Ανατολής, της Βόρειας Αφρικής και του Περσικού Κόλπου, σύμφωνα με τα αντίστοιχα στρατηγικά πλαίσια και τις επίσημες συμφωνίες, ιδίως μέσω αμοιβαία επωφελών και ειδικά προσαρμοσμένων εταιρικών σχέσεων σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος, με σεβασμό των αξιών και των αρχών της Ένωσης.
(23)Οι διεθνείς εταιρικές σχέσεις της Ένωσης αποσκοπούν στην ανάπτυξη δεσμών και στην οικοδόμηση εταιρικών σχέσεων με χώρες-εταίρους, ιδίως για τον περιορισμό και, μακροπρόθεσμα, την εξάλειψη της φτώχειας, σύμφωνα με τον κύριο στόχο της πολιτικής της Ένωσης στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη, όπως ορίζεται στο άρθρο 208 της ΣΛΕΕ. Οι διεθνείς εταιρικές σχέσεις της Ένωσης συμβάλλουν επίσης στην επίτευξη άλλων στόχων της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, ιδίως στη διαφύλαξη των αξιών και των θεμελιωδών συμφερόντων της Ένωσης, για την προώθηση της βιώσιμης οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής ανάπτυξης των χωρών-εταίρων.
(24)Με την εφαρμογή του μηχανισμού, θα πρέπει να στηρίζεται η στρατηγική Global Gateway, η εξωτερική επενδυτική στρατηγική της Ένωσης για την προώθηση των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης από κοινού με τις χώρες-εταίρους. Ως βασικός πυλώνας της οικονομικής εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης, αποσκοπεί στην τόνωση της ανάπτυξης ασφαλών και ποιοτικών υποδομών σε χώρες-εταίρους για τη δημιουργία βιώσιμης ευημερίας και αξιοπρεπών θέσεων εργασίας, ενισχύοντας έτσι τις συνδέσεις μεταξύ της Ένωσης και των εταίρων της, ενώ παράλληλα ωφελεί τα στρατηγικά και οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ. Με τη στρατηγική αυτήν, μοχλεύονται επενδύσεις σε ασφαλείς υποδομές, με έμφαση στην ψηφιοποίηση, στο κλίμα και την ενέργεια, στις μεταφορές, στην υγεία, στην εκπαίδευση και την έρευνα. Η στρατηγική στηρίζει χώρες οι οποίες επιδιώκουν να αυξήσουν την ανθεκτικότητά τους με βιώσιμο τρόπο, ενισχύοντας παράλληλα τις εταιρικές σχέσεις που είναι σημαντικές για την ανοικτή στρατηγική αυτονομία της Ένωσης. Η Global Gateway αποτελεί επίσης μια προσφορά βασισμένη σε αξίες, η οποία προωθεί υψηλά κοινωνικά, περιβαλλοντικά, οικονομικά πρότυπα και πρότυπα διακυβέρνησης και προασπίζει τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
(25)Η Ένωση θα πρέπει να εμπλακεί σε πλαίσια που αντιμετωπίζουν εξαιρετικά υψηλά επίπεδα αστάθειας, σε περιοχές συγκρούσεων και σε άλλα πολύπλοκα περιβάλλοντα και να τους παράσχει στήριξη μέσω διαφοροποιημένης προσέγγισης, με σκοπό την αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτίων της αστάθειας, παρέχοντας παράλληλα πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες και προωθώντας την ανθεκτικότητα των πληθυσμών, σε ολόκληρο το εύρος της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης.
(26)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στη διατήρηση της ειρήνης, στην πρόληψη των συγκρούσεων και στην ενίσχυση της διεθνούς ασφάλειας. Σύμφωνα με τη στρατηγική ProtectEU, ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει σε μια συνεκτική και ολοκληρωμένη προσέγγιση της ασφάλειας, ώστε να ενισχυθεί η ασφάλεια της Ένωσης.
(27)Ο μηχανισμός θα πρέπει να ενισχύσει την ανθεκτικότητα της δημοκρατίας στις χώρες-εταίρους, μεταξύ άλλων με την αντιμετώπιση της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό, την ενδυνάμωση των ελεύθερων και πλουραλιστικών μέσων ενημέρωσης, την προώθηση της συμμετοχής των πολιτών, τη διασφάλιση του δίκαιου και ακέραιου χαρακτήρα των εκλογικών και άλλων δημοκρατικών διαδικασιών, καθώς και με τη συμμετοχή σε δραστηριότητες δημόσιας διπλωματίας.
(28)Σύμφωνα με το πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών 2015-2030, που εγκρίθηκε από την τρίτη παγκόσμια διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών στις 18 Μαρτίου 2015, θα πρέπει να αναγνωριστεί η ανάγκη μετάβασης από την αντιμετώπιση και συγκράτηση των κρίσεων προς μια περισσότερο διαρθρωτική, μακροπρόθεσμη προσέγγιση η οποία θα αντιμετωπίζει αποτελεσματικότερα τις καταστάσεις αστάθειας, τις φυσικές και τις ανθρωπογενείς καταστροφές, καθώς και τις παρατεταμένες κρίσεις. Χρειάζεται να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή και να υιοθετηθούν συλλογικές προσεγγίσεις όσον αφορά τη μείωση των κινδύνων, τη διαχείριση των κινδύνων καταστροφών, την έγκαιρη προειδοποίηση, την πρόληψη και τον μετριασμό των κινδύνων, καθώς και την ετοιμότητα έναντι αυτών, και επίσης απαιτούνται περισσότερες προσπάθειες για την ενίσχυση της ταχείας αντίδρασης και της βιώσιμης ανάκαμψης. Ο παρών μηχανισμός θα πρέπει να στηρίξει μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις που ενισχύουν τη διαχείριση κινδύνων καταστροφών και κρίσεων, να επενδύσει στην ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και να ενισχύσει την ανθεκτικότητα ζωτικών κοινωνικών λειτουργιών. Ως εκ τούτου, ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στην ενίσχυση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης.
(29)Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού δεν μπορούν να επιτευχθούν ικανοποιητικά από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας του άρθρου 5 της ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα απαιτούμενα για την επίτευξη των στόχων αυτών.
(30)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στον συλλογικό στόχο της Ένωσης, που καθορίστηκε από την Επιτροπή Αναπτυξιακής Βοήθειας του ΟΟΣΑ, για παροχή του 0,7 % του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος ως επίσημης αναπτυξιακής βοήθειας (στο εξής: ΕΑΒ), εντός του χρονοδιαγράμματος που ορίζει η Ατζέντα του 2030, η οποία εγκρίθηκε από τα Ηνωμένα Έθνη τον Σεπτέμβριο του 2015 (στο εξής: Ατζέντα του 2030), στηρίζοντας ρεαλιστικές και επαληθεύσιμες δράσεις για την εκπλήρωση της εν λόγω δέσμευσης, σχετικά με την πρόοδο των οποίων θα πρέπει να συνεχιστούν η παρακολούθηση και η υποβολή εκθέσεων. Θα πρέπει επίσης να προωθήσει αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις για τη βιώσιμη ανάπτυξη, μεταξύ άλλων μέσω της κινητοποίησης ιδιωτικών πόρων. Η συνολική στήριξη του μηχανισμού για τη βιώσιμη ανάπτυξη —συμπεριλαμβανομένης της ιδιωτικής χρηματοδότησης που θα κινητοποιηθεί— θα πρέπει να παρακολουθείται μέσω της συνολικής δημόσιας στήριξης για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
(31)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στον συλλογικό στόχο της Ένωσης για παροχή ΕΑΒ ύψους 0,2 % του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, εντός του χρονοδιαγράμματος που ορίζει η Ατζέντα του 2030, στηρίζοντας ρεαλιστικές και επαληθεύσιμες δράσεις για την εκπλήρωση της εν λόγω δέσμευσης, σχετικά με την πρόοδο των οποίων θα πρέπει να συνεχιστούν η παρακολούθηση και η υποβολή εκθέσεων.
(32)Ο μηχανισμός θα πρέπει να ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης, ιδίως συμβάλλοντας στη βιωσιμότητα, την ανθεκτικότητα και τη διαφοροποίηση των αλυσίδων αξίας και εφοδιασμού, ανταποκρινόμενος σε υψηλά πρότυπα υπεύθυνης επιχειρηματικής πρακτικής, και αυξάνοντας τις οικονομικές ευκαιρίες. Θα πρέπει να διασφαλιστεί η συνοχή μεταξύ της εφαρμογής των πολιτικών της Ένωσης για το εμπόριο, την οικονομική ασφάλεια και τη βιομηχανία και του μηχανισμού, συμπεριλαμβανομένων των συνεργειών με εταιρικές σχέσεις καθαρού εμπορίου και επενδύσεων. Ειδικότερα, προκειμένου να αξιοποιηθούν οι δυνατότητες των αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων για τη βιώσιμη ανάπτυξη στην Ένωση και στις χώρες-εταίρους, θα πρέπει να ενθαρρυνθούν οι συνέργειες του μηχανισμού με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας της Ένωσης, που θεσπίστηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τον κανονισμό (ΕΕ) [XXX], καθώς και με τον μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη», που θεσπίστηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τον κανονισμό (ΕΕ) [XXX], με σκοπό τη στήριξη έργων κοινού ενδιαφέροντος μεταξύ κρατών μελών και χωρών-εταίρων, για το μέρος του έργου που υλοποιείται στο έδαφος της χώρας-εταίρου.
(33)Θα πρέπει να διασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα μεταξύ των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης της Ένωσης, ιδίως με την απόφαση (ΕΕ) 2021/1764του Συμβουλίου για τη σύνδεση των Υπερπόντιων Χωρών και Εδαφών με την Ένωση, τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Διεθνούς Συνεργασίας για την Πυρηνική Ασφάλεια και τον Παροπλισμό που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (Ευρατόμ) [XXX] [ΜΣΠΑΠ] του Συμβουλίου, την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας, και τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό για την Ειρήνη, που θεσπίστηκε με την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2015/509 του Συμβουλίου, ο οποίος χρηματοδοτείται εκτός του προϋπολογισμού της Ένωσης.
(34)Η Ένωση θα πρέπει να επιδιώξει την αποτελεσματικότερη δυνατή χρήση των διαθέσιμων πόρων σε όλα τα χρηματοδοτικά της μέσα. Στο πλαίσιο αυτό, ο μηχανισμός θα πρέπει να επιτρέπει τόσο τις συνεισφορές από και προς άλλα προγράμματα της Ένωσης, όσο και τον συνδυασμό της χρηματοδότησης με αυτά. Με τον τρόπο αυτόν, θα πρέπει να συνεισφέρει στις προτεραιότητες και τα συμφέροντα της Ένωσης, καθώς και στη βιώσιμη ανάπτυξη στις χώρες-εταίρους της Ένωσης. Αυτό περιλαμβάνει, κατά περίπτωση, συνεκτικότητα και συμπληρωματικότητα με τη μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή.
(35)Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να καθορίζει ενδεικτικό χρηματοδοτικό κονδύλιο για τον μηχανισμό. Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, οι τρέχουσες τιμές υπολογίζονται με την εφαρμογή σταθερού αποπληθωριστή 2 %.
(36)Σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο οικονομικό, κοινωνικό και γεωπολιτικό περιβάλλον, οι πρόσφατες εμπειρίες έχουν αναδείξει την ανάγκη μεγαλύτερης ευελιξίας όσον αφορά το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και τα προγράμματα δαπανών της Ένωσης. Για τον σκοπό αυτόν, και σύμφωνα με τους στόχους του παρόντος κανονισμού, για τη χρηματοδότηση θα πρέπει να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι εξελισσόμενες ανάγκες πολιτικής και οι προτεραιότητες της Ένωσης, όπως προσδιορίζονται στα σχετικά έγγραφα που δημοσιεύει η Επιτροπή, στα συμπεράσματα του Συμβουλίου και στα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται επαρκής προβλεψιμότητα για την εκτέλεση του προϋπολογισμού.
(37)Ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) …/… του Συμβουλίου (στο εξής: κανονισμός για το ΠΔΠ) επιτρέπει την κινητοποίηση των αναγκαίων πιστώσεων στον προϋπολογισμό της Ένωσης πέραν των ανώτατων ορίων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για την κάλυψη των δανειακών υποχρεώσεων της Ένωσης που σχετίζονται με τα δάνεια προς την Ουκρανία. Με τον τρόπο αυτόν καθίσταται οικονομικά δυνατή, δυνάμει του παρόντος κανονισμού, η έγκριση χρηματοδοτικής συνδρομής προς την Ουκρανία υπό μορφή δανείων, σύμφωνα με το άρθρο 223 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
(38)Δεδομένης της δημοσιονομικής κάλυψης δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) …/… (κανονισμός για το ΠΔΠ), είναι σκόπιμο να μη μειωθεί το μέγιστο ποσό των συνολικών δημοσιονομικών υποχρεώσεων της Ένωσης που καλύπτουν τις δημοσιονομικές εγγυήσεις και τη χρηματοδοτική συνδρομή υπό μορφή δανείων δυνάμει του παρόντος κανονισμού κατά το ποσό της χρηματοδοτικής συνδρομής που χορηγείται στην Ουκρανία υπό μορφή δανείων δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Είναι επίσης σκόπιμο να μην καθοριστούν προβλέψεις και, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 214 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, να μην καθοριστεί συντελεστής προβλέψεων για δάνεια προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού.
(39)Όσον αφορά τη στήριξη της Ένωσης προς την Ουκρανία, εκτός από τη στήριξη υπό μορφή δανείων, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί από το (αποθεματικό για την Ουκρανία), που προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* [κανονισμός για το ΠΔΠ] του Συμβουλίου, για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2028 έως την 31η Δεκεμβρίου 2034. Οι πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και οι αντίστοιχες πιστώσεις πληρωμών από το (αποθεματικό για την Ουκρανία) θα πρέπει να κινητοποιούνται ετησίως μέσω της διαδικασίας του προϋπολογισμού. Επιπλέον, θα πρέπει να είναι δυνατή η χρήση πιστώσεων που κινητοποιούνται για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού από το αποθεματικό που αναφέρεται στο άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* [κανονισμός για το ΠΔΠ] του Συμβουλίου για την παροχή στήριξης στην Ουκρανία δυνάμει του κανονισμού (Ευρατόμ) […] (στο εξής: ΜΣΠΑΠ).
(40)Στο πλαίσιο των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης, που θεσπίζονται βάσει του άρθρου 29 της ΣΕΕ και του άρθρου 215 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, δεν επιτρέπεται να διατίθενται κονδύλια ή οικονομικοί πόροι, άμεσα ή έμμεσα, σε κατονομαζόμενα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, οντότητες ή φορείς ή προς όφελος αυτών. Ως εκ τούτου, τα εν λόγω φυσικά ή νομικά πρόσωπα, οι οντότητες ή οι φορείς, καθώς και τα νομικά πρόσωπα, οι οντότητες ή οι φορείς που τελούν υπό την κυριότητα ή τον έλεγχό τους, δεν θα πρέπει να λαμβάνουν στήριξη από τον μηχανισμό.
(41)Σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο όπου η Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονο γεωπολιτικό και γεωοικονομικό ανταγωνισμό, ο οποίος χαρακτηρίζεται από παγκόσμιες προκλήσεις, από την κλιματική αλλαγή και την απώλεια της βιοποικιλότητας έως τις εντάσεις σε σχέση με τους περιορισμένους πόρους, τις τεχνολογικές εξαρτήσεις, τη διαρκή μεταναστευτική πίεση και τις διαταραχές στην οικονομία και στο εμπόριο, πέραν των απειλών κατά της ασφάλειας και της αστάθειας, η εξωτερική δράση πρέπει να ανταποκρίνεται συνεχώς και ταχέως στις αναδυόμενες ανάγκες, καθώς και να λειτουργεί υπέρ της προώθησης στρατηγικών προτεραιοτήτων, ώστε να επιδιώκει αποτελεσματικά τις προτεραιότητες της Ένωσης και των εταίρων. Προκειμένου να αυξηθεί η ικανότητα της Ένωσης να ανταποκρίνεται σε απρόβλεπτες ανάγκες και να προσαρμόζει τις εταιρικές της σχέσεις στις αναδυόμενες προτεραιότητες, με βάση την πείρα που αποκτήθηκε από τα Ευρωπαϊκά Ταμεία Ανάπτυξης και τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947, ένα ποσό θα πρέπει να αφεθεί αδιάθετο ως αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων. Θα πρέπει να κινητοποιείται σύμφωνα με τις διαδικασίες που θεσπίζονται στον παρόντα κανονισμό.
(42)Το γενικό πλαίσιο δράσης θα πρέπει να είναι η επιδίωξη μιας παγκόσμιας τάξης βασισμένης σε κανόνες και αξίες, με την πολυμέρεια ως βασική της αρχή και τα Ηνωμένα Έθνη στον πυρήνα της. Η Ατζέντα του 2030, μαζί με τη συμφωνία του Παρισιού που εγκρίθηκε στο πλαίσιο της σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (στο εξής: συμφωνία του Παρισιού), το παγκόσμιο πλαίσιο για τη βιοποικιλότητα Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ, το πρόγραμμα δράσης της Αντίς Αμπέμπα της τρίτης διεθνούς διάσκεψης για τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης και το σύμφωνο για το μέλλον αποτελούν την απάντηση της διεθνούς κοινότητας στις παγκόσμιες προκλήσεις και τάσεις όσον αφορά τη βιώσιμη ανάπτυξη. Ο μηχανισμός θα πρέπει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή στις διασυνδέσεις μεταξύ των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης και στις ολοκληρωμένες δράσεις που μπορούν να αποφέρουν παράλληλα οφέλη και να ανταποκριθούν σε πολλαπλούς στόχους με συνεκτικό τρόπο.
(43)Ο μηχανισμός θα πρέπει να στηρίζει την εφαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης της Σαμόας μεταξύ της Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και των μελών του Οργανισμού Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού, αφετέρου, η οποία υπογράφηκε στη Σαμόα στις 15 Νοεμβρίου 2023 και εφαρμόζεται προσωρινά από την 1η Ιανουαρίου 2024. Ο μηχανισμός θα πρέπει επίσης να στηρίζει τη συνέχιση της καθιερωμένης συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και των συγκεκριμένων περιοχών, για παράδειγμα με την Αφρικανική Ένωση, σύμφωνα με το κοινό όραμα ΕΕ–ΑΕ για το 2030.
(44)Η Ένωση θα πρέπει να διασφαλίζει τη συνοχή των πολιτικών για την ανάπτυξη, όπως προβλέπεται στο άρθρο 208 της ΣΛΕΕ. Η Ένωση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τους στόχους της συνεργασίας για την ανάπτυξη οι οποίοι περιλαμβάνονται στις πολιτικές της Ένωσης που ενδέχεται να επηρεάσουν αναπτυσσόμενες χώρες και εδάφη. Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή των πολιτικών για τη βιώσιμη ανάπτυξη, απαιτείται να ληφθεί υπόψη ο αντίκτυπος όλων των πολιτικών για τη βιώσιμη ανάπτυξη, σε όλα τα επίπεδα —σε εθνικό επίπεδο, εντός της Ένωσης, σε άλλες χώρες και σε παγκόσμιο επίπεδο.
(45)Σύμφωνα με τις διεθνείς δεσμεύσεις της, η Ένωση θα πρέπει να εφαρμόζει τις αρχές της αποτελεσματικότητας της ανάπτυξης, δηλαδή την ανάληψη ιδίας ευθύνης από τις αναπτυσσόμενες χώρες και εδάφη για τις αναπτυξιακές προτεραιότητες, την εστίαση στα αποτελέσματα, τις εταιρικές σχέσεις για συμπεριληπτική ανάπτυξη, τη διαφάνεια και την αμοιβαία λογοδοσία. Στο πλαίσιο αυτό, η Ένωση και τα κράτη μέλη της θα πρέπει να μεγιστοποιήσουν την προστιθέμενη αξία της συλλογικής τους συνδρομής προς χώρες και περιφέρειες-εταίρους. Η εφαρμογή του μηχανισμού θα πρέπει να καθοδηγείται από τα αποτελέσματα που αναμένονται από αυτόν, δηλαδή τις εκροές, τις εκβάσεις και τον αντίκτυπο.
(46)Η Ένωση θα πρέπει να προωθήσει τη στενή διαβούλευση με τις τοπικές αρχές και την κοινωνία των πολιτών, καθώς και να υποστηρίξει τη συμμετοχή τους όσον αφορά τη συμβολή στη βιώσιμη ανάπτυξη και την υλοποίηση των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης σε τοπικό επίπεδο. Η Ένωση θα πρέπει επίσης να στηρίξει τη δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για την κοινωνία των πολιτών, εντός του οποίου αυτές οι οργανώσεις θα μπορούν να εκτελούν αποτελεσματικά το έργο τους. Ο μηχανισμός θα πρέπει να παρέχει ενωσιακή στήριξη στις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και στις τοπικές αρχές για την επιδίωξη των αξιών, των συμφερόντων και των στόχων της Ένωσης. Θα πρέπει να λαμβάνεται δεόντως υπόψη η γνώμη των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών αρχών, καθώς και να έχουν έγκαιρη πρόσβαση σε σχετικές πληροφορίες, ώστε να τους δίνεται η δυνατότητα επαρκούς συμμετοχής.
(47)Η εφαρμογή του μηχανισμού θα πρέπει να καθοδηγείται από τις αρχές της ισότητας των φύλων, της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών, καθώς και της πρόληψης και καταπολέμησης της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, και θα πρέπει να επιδιώκει την προστασία και την προώθηση των δικαιωμάτων των γυναικών σύμφωνα με τον χάρτη πορείας για τα δικαιώματα των γυναικών, τη στρατηγική για την ισότητα των φύλων, τα σχέδια δράσης της ΕΕ για θέματα φύλου, τα σχετικά συμπεράσματα του Συμβουλίου και τις διεθνείς συμβάσεις, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης σχετικά με τη βία κατά των γυναικών. Η ενίσχυση της ισότητας των φύλων και της ενδυνάμωσης των γυναικών στο πλαίσιο της εξωτερικής δράσης της Ένωσης και η αύξηση των προσπαθειών για την επίτευξη των ελάχιστων προτύπων επιδόσεων που προβλέπονται στα σχέδια δράσης της ΕΕ για θέματα φύλου θα πρέπει να οδηγήσουν σε μια μετασχηματιστική και ευαίσθητη ως προς τη διάσταση του φύλου προσέγγιση σε όλες τις εξωτερικές δράσεις και διεθνείς συνεργασίες της Ένωσης. Η ισότητα των φύλων και η ενδυνάμωση των γυναικών και των κοριτσιών θα πρέπει να ενσωματωθούν στο πλαίσιο του μηχανισμού και να αποτυπώνονται επαρκώς σε όλες τις δράσεις.
(48)Ο μηχανισμός θα πρέπει να στηρίζει τα παιδιά και τους νέους ως βασικούς παράγοντες αλλαγής, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις ανάγκες και στην ενδυνάμωσή τους. Θα πρέπει να επιδιώκει την πρόληψη και την καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω ηλικίας, εθνοτικής καταγωγής, θρησκείας και πεποιθήσεων, αναπηρίας ή γενετήσιου προσανατολισμού. Θα πρέπει να προωθεί τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία.
(49)Καθώς αναγνωρίζεται ότι η τριπλή πλανητική κρίση της κλιματικής αλλαγής, της απώλειας βιοποικιλότητας και της ρύπανσης επιδεινώθηκε την τελευταία δεκαετία και δεν μπορεί να επιλυθεί μόνο από την Ένωση, ο μηχανισμός θα πρέπει να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στην επίτευξη των πολυμερώς συμφωνηθέντων στόχων για το κλίμα και το περιβάλλον, στηρίζοντας τη διεθνή συνεργασία. Στο πλαίσιο αυτό, η Ένωση θα πρέπει να στηρίξει τις πλέον ευάλωτες χώρες, ιδίως τα αναπτυσσόμενα μικρά νησιωτικά κράτη και τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες.
(50)Λόγω της σημασίας που έχει η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, σύμφωνα με τις δεσμεύσεις της Ένωσης για την εφαρμογή της συμφωνίας του Παρισιού και του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ και για την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης, ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στην ενσωμάτωση της δράσης για το κλίμα στις πολιτικές της Ένωσης. Οι σχετικές δράσεις θα πρέπει να προσδιορίζονται κατά την εφαρμογή του μηχανισμού και η συνολική συνεισφορά του μηχανισμού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στις σχετικές διαδικασίες παρακολούθησης, αξιολόγησης και επανεξέτασης. Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στην ανάσχεση και την αντιστροφή της μείωσης της βιοποικιλότητας, με βάση τις διασυνδέσεις μεταξύ των κλιματικών στόχων και των στόχων για τη βιοποικιλότητα.
(51)Η δράση της Ένωσης στον τομέα της κλιματικής αλλαγής και της βιοποικιλότητας θα πρέπει να στηρίζει τη δίκαιη μετάβαση σε μια κλιματικά ουδέτερη, ανθεκτική στην κλιματική αλλαγή, αποδοτική ως προς τη χρήση των πόρων και κυκλική οικονομία. Θα πρέπει ιδίως να ευνοεί την τήρηση και την εφαρμογή της συμφωνίας του Παρισιού, της σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή, της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τη βιολογική ποικιλότητα, της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την καταπολέμηση της απερήμωσης και της συμφωνίας σχετικά με τη διατήρηση και τη βιώσιμη χρήση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας σε περιοχές πέραν της εθνικής δικαιοδοσίας. Ειδικότερα, η χρηματοδότηση που χορηγείται στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει να συνάδει με τον μακροπρόθεσμο στόχο της συμφωνίας του Παρισιού να συγκρατηθεί η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη αρκετά κάτω από τους 2 °C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα και παράλληλα να γίνουν προσπάθειες για περιορισμό της αύξησης της θερμοκρασίας στον 1,5 °C, καθώς και να στηρίζει τον στόχο αυτόν. Ο μηχανισμός θα πρέπει να συνάδει με τον στόχο να αυξηθεί η ικανότητα προσαρμογής στις δυσμενείς επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, να μειωθεί η ευπάθεια, να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται με τους στόχους του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ. Σύμφωνα με το ευρωπαϊκό σύμφωνο για τους ωκεανούς, ο μηχανισμός θα πρέπει να προωθεί τη διατήρηση των ωκεανών και να ενισχύει τη διεθνή διακυβέρνηση των ωκεανών που βασίζεται σε κανόνες. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δίνεται σε δράσεις που αποφέρουν παράλληλα οφέλη και επιτυγχάνουν πολλαπλούς στόχους, μεταξύ άλλων για το κλίμα, τη βιοποικιλότητα και το περιβάλλον.
(52)Βάσει του άρθρου 33 παράγραφος 2 στοιχείο δ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, απαιτείται τα προγράμματα και οι δραστηριότητες να υλοποιούνται, στο μέτρο του δυνατού και κατά περίπτωση, χωρίς να βλάπτουν σημαντικά τους περιβαλλοντικούς στόχους που ορίζονται στο άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 (στο εξής: αρχή της μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης). Για να διασφαλιστεί η συνεπής εφαρμογή της εν λόγω αρχής σε ολόκληρο τον προϋπολογισμό, ο μηχανισμός θα πρέπει να εφαρμόζει την αρχή της μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης σύμφωνα με τους κοινούς κανόνες που θεσπίζονται με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [κανονισμός για τις επιδόσεις] και ακολουθώντας την ενιαία τεχνική καθοδήγηση (καθοδήγηση για τη μη πρόκληση σημαντικής βλάβης).
(53)Ο μηχανισμός θα πρέπει να προωθεί την ψηφιακή συνεργασία με τις χώρες-εταίρους και την ψηφιακή μετάβασή τους, σύμφωνα με τη διεθνή ψηφιακή στρατηγική για την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας.
(54)Σύμφωνα με το άρθρο 210 της ΣΛΕΕ, η Ένωση και τα κράτη μέλη της θα πρέπει να αυξήσουν τον συλλογικό τους αντίκτυπο συγκεντρώνοντας το πληρέστερο δυνατό φάσμα των αντίστοιχων πόρων και ικανοτήτων τους.
(55)Οι πολιτικές διεθνούς συνεργασίας της Ένωσης και των κρατών μελών θα πρέπει να λειτουργούν στο πλαίσιο της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη», ώστε να αλληλοσυμπληρώνονται και να αλληλοενισχύονται μέσω αυτής για να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα, τον αντίκτυπο και την προστιθέμενη αξία της συλλογικής τους συνδρομής.
(56)Η Ένωση, τα κράτη μέλη της, οι εκτελεστικοί φορείς και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα των κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένων των ιδρυμάτων αναπτυξιακής χρηματοδότησης, καθώς και των οργανισμών εξαγωγικών πιστώσεων των κρατών μελών, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (στο εξής: ΕΤΕπ) και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (στο εξής: ΕΤΑΑ) θα πρέπει να επιδιώκουν τη στήριξη των χωρών-εταίρων και των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης εκτός της Ένωσης μέσω δράσεων οι οποίες προσδιορίζονται και υλοποιούνται από κοινού. Η προσέγγιση αυτή θα πρέπει να είναι συμπεριληπτική και ανοικτή σε εταίρους και ενδιαφερόμενα μέρη που συμμερίζονται τις ίδιες απόψεις, με σκοπό τη συγκέντρωση πόρων και την από κοινού συμβολή στην επίτευξη κοινών στόχων, μεταξύ άλλων μέσω της χρήσης δημοσιονομικών εγγυήσεων και συνδυαστικής χρηματοδότησης.
(57)Η Ένωση θα πρέπει να προαγάγει τον εποικοδομητικό χειρισμό όλων των πτυχών της μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού, επιδιώκοντας να διασφαλίσει ότι η μετανάστευση πραγματοποιείται με ασφαλή και ορθά ρυθμισμένο τρόπο και ότι παρέχεται στήριξη στους δια της βίας εκτοπισθέντες και στις κοινότητες υποδοχής τους. Είναι σημαντικό να ενισχυθεί περαιτέρω η συνεργασία με τις χώρες-εταίρους στον τομέα της μετανάστευσης και παράλληλα να επιδειχθεί σεβασμός στις αρμοδιότητες των κρατών μελών, να αξιοποιηθούν τα οφέλη της εύτακτης, ασφαλούς, κανονικής και υπεύθυνης μετανάστευσης και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η αντικανονική μετανάστευση. Η εν λόγω συνεργασία θα πρέπει να συμβάλει ώστε να μετριαστεί ο αντίκτυπος του αναγκαστικού εκτοπισμού, να διασφαλιστεί η πρόσβαση σε διεθνή προστασία, να αντιμετωπιστούν τα βαθύτερα αίτια της αντικανονικής μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού, να βελτιωθεί η διαχείριση των συνόρων και να συνεχιστούν οι προσπάθειες για την πρόληψη της αντικανονικής μετανάστευσης, να καταπολεμηθούν η εμπορία ανθρώπων και η παράνομη διακίνηση μεταναστών και να γίνουν προσπάθειες για αξιοπρεπή και βιώσιμη επιστροφή, επανεισδοχή και επανένταξη, κατά περίπτωση, με βάση την αμοιβαία λογοδοσία και τον πλήρη σεβασμό των ανθρωπιστικών υποχρεώσεων και των υποχρεώσεων σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα δυνάμει του διεθνούς και του ενωσιακού δικαίου και μέσω συνεργασίας με εκπροσώπους της διασποράς και στήριξης των οδών νόμιμης μετανάστευσης. Ως εκ τούτου, η αποτελεσματική συνεργασία των χωρών-εταίρων με την Ένωση στον τομέα αυτόν θα πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο του μηχανισμού. Είναι σημαντικό να υπάρξει μεγαλύτερη συνοχή μεταξύ των πολιτικών μετανάστευσης, ασύλου και επιστροφής και της εξωτερικής πολιτικής, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η εξωτερική βοήθεια της Ένωσης στηρίζει τις χώρες-εταίρους στην αποτελεσματικότερη διαχείριση της μετανάστευσης με στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη. Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει σε μια συντονισμένη, ολιστική και διαρθρωμένη προσέγγιση της μετανάστευσης, μεγιστοποιώντας τις συνέργειες και εφαρμόζοντας την αναγκαία μόχλευση.
(58)Ο μηχανισμός θα πρέπει να δίνει τη δυνατότητα στην Ένωση, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, να ανταποκρίνεται συνολικά στις προκλήσεις, τις ανάγκες και τις ευκαιρίες που σχετίζονται με τη μετανάστευση και τον αναγκαστικό εκτοπισμό, με συνεκτικότητα και συμπληρωματικότητα ως προς την πολιτική της Ένωσης για τη μετανάστευση και το άσυλο. Οι δράσεις που σχετίζονται με τη μετανάστευση στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει να συμβάλουν στην αποτελεσματική εφαρμογή των συμφωνιών και των διαλόγων μεταξύ της Ένωσης και των χωρών-εταίρων για τη μετανάστευση, μέσω της ενθάρρυνσης μορφών συνεργασίας που βασίζονται σε μια ευέλικτη παροτρυντική προσέγγιση και υποστηρίζονται από μηχανισμό συντονισμού στο πλαίσιο του μηχανισμού. Ο μηχανισμός συντονισμού θα πρέπει να καθιστά δυνατή την αντιμετώπιση των συνεχιζόμενων και αναδυόμενων προκλήσεων της μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, κάνοντας χρήση όλων των ενδεδειγμένων συνιστωσών μέσω ευέλικτης χρηματοδότησης, με παράλληλη τήρηση των χρηματοδοτικών του κονδυλίων και αξιοποίηση της ευέλικτης εφαρμογής τους. Οι δράσεις αυτές θα πρέπει να υλοποιούνται με πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου, μεταξύ άλλων του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τους πρόσφυγες και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, καθώς και των αρμοδιοτήτων της Ένωσης και των κρατών μελών.
(59)Στο πλαίσιο του μηχανισμού, η Ένωση θα πρέπει να ασχοληθεί με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατική διακυβέρνηση σε όλα τα επίπεδα, μεταξύ άλλων μέσω αποστολών παρακολούθησης των εκλογών, σύμφωνα με το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία. Κατά περίπτωση, η συνδρομή της Ένωσης σε τομείς που αφορούν την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αξιών και αρχών και τη στήριξη παραγόντων της κοινωνίας των πολιτών δεν θα πρέπει να εξαρτάται από τη συναίνεση των κυβερνήσεων και των δημόσιων αρχών των οικείων χωρών-εταίρων. Δεδομένου ότι ο σεβασμός της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου είναι ουσιώδους σημασίας για τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση και την αποτελεσματική ενωσιακή χρηματοδότηση, όπως αναφέρεται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η συνδρομή θα μπορούσε να ανασταλεί σε περιπτώσεις υποβάθμισης της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ή του κράτους δικαίου σε τρίτες χώρες.
(60)Η χρηματοδότηση στο πλαίσιο του μηχανισμού θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί προκειμένου να χρηματοδοτηθούν δράσεις για τη διεθνή διάσταση του προγράμματος Erasmus+, μεταξύ άλλων σύμφωνα με την Ένωση Δεξιοτήτων. Ο πολυετής προγραμματισμός της διεθνούς διάστασης του Erasmus+ στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού θα πρέπει να εφαρμοστεί σύμφωνα με τις διαδικασίες που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) [XXX] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [κανονισμός Erasmus+].
(61)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλλει στην προώθηση των διεθνών πολιτιστικών σχέσεων και να αναγνωρίζει τον ρόλο του πολιτισμού στην προώθηση των αξιών της Ένωσης.
(62)Ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 εφαρμόζεται στον παρόντα μηχανισμό. Ορίζει τους κανόνες για την κατάρτιση και την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων σχετικά με τις επιχορηγήσεις, τα βραβεία, τις μη χρηματοοικονομικές δωρεές, τις προμήθειες, την έμμεση διαχείριση, τη χρηματοδοτική συνδρομή, τα χρηματοδοτικά μέσα και τις δημοσιονομικές εγγυήσεις.
(63)Τα ετήσια ή πολυετή σχέδια δράσης και τα μέτρα που αναφέρονται στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να συνιστούν προγράμματα εργασίας κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Τα ετήσια ή πολυετή σχέδια δράσης θα πρέπει να συνίστανται σε μία σειρά μέτρων που συγκεντρώνονται σε ενιαίο έγγραφο.
(64)Οι κανόνες σχετικά με την πραγματική εγκατάσταση ή την ιθαγένεια, ή το είδος των συμμετεχόντων στις διαδικασίες ανάθεσης, μεταξύ άλλων όσον αφορά τον άμεσο και έμμεσο έλεγχό τους από οντότητες χώρας-εταίρου, καθώς και σχετικά με την καταγωγή των προϊόντων, μπορούν να περιορίζονται, μεταξύ άλλων όταν οι περιορισμοί αυτοί είναι προς το στρατηγικό συμφέρον της Ένωσης. Οι εν λόγω περιορισμοί μπορούν, για παράδειγμα, να εφαρμοστούν σε προμηθευτές υψηλού κινδύνου, κατά περίπτωση.
(65)Παράλληλα με την τήρηση της αρχής της ετήσιας κατάρτισης του προϋπολογισμού της Ένωσης, η εξωτερική αστάθεια επιβάλλει τη διατήρηση των δυνατοτήτων ευελιξίας που επιτρέπονται ήδη βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 όσον αφορά τις μεταφορές ποσών. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, για να διασφαλιστεί η αποδοτική χρήση των ενωσιακών κονδυλίων τόσο για τους πολίτες της Ένωσης όσο και για τις χώρες-εταίρους, ώστε να μεγιστοποιηθούν τα ενωσιακά κονδύλια που διατίθενται για τις παρεμβάσεις εξωτερικής δράσης της Ένωσης, οι μεταφορές ποσών που απορρέουν από τον μηχανισμό θα πρέπει να διατίθενται προς επαναχρησιμοποίηση στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 212 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, τα έσοδα, οι επιστροφές και οι ανακτήσεις από χρηματοδοτικά μέσα που έχουν θεσπιστεί μέσω προγραμμάτων εξωτερικής δράσης βάσει του παρόντος ή προηγούμενου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου θα πρέπει να διατίθενται προς επαναχρησιμοποίηση στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού. Με τον τρόπο αυτόν, θα διατίθενται οι αναγκαίοι πόροι για τη χρηματοδότηση των πλέον επιτακτικών πρόσθετων αναγκών των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ τη δεδομένη στιγμή.
(66)Προκειμένου να αυξηθούν οι πόροι που διατίθενται για τον μηχανισμό μέσω της εκχώρησης των πλεονασμάτων που σχετίζονται με το Ταμείο εγγυήσεων για τις εξωτερικές δράσεις, το οποίο ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009, το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (στο εξής: ΕΤΒΑ), το οποίο θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1601, το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη+ (στο εξής: ΕΤΒΑ+), το οποίο θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947, την εγγύηση για την Ουκρανία, η οποία θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2024/792, τη χρηματοδοτική συνδρομή υπό μορφή δανείων, η οποία θεσπίστηκε δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2024/1449 και (ΕΕ) 2025/535, καθώς και τη δημοσιονομική εγγύηση και τη χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, απαιτούνται παρεκκλίσεις από το άρθρο 216 παράγραφος 4 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 και το άρθρο 31 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947. Με τον τρόπο αυτόν, θα διατίθενται οι αναγκαίοι πόροι για τη χρηματοδότηση των πλέον επιτακτικών πρόσθετων αναγκών των εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ τη δεδομένη στιγμή.
(67)Για να εξασφαλιστεί ευελιξία, το άρθρο 114 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 δεν θα πρέπει να εφαρμόζεται στις πολυετείς δράσεις στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού.
(68)Οι τύποι χρηματοδότησης και οι μέθοδοι υλοποίησης δυνάμει του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να επιλέγονται με βάση την ικανότητά τους να συμβάλουν στην επίτευξη των ειδικών στόχων των δράσεων και να αποφέρουν αποτελέσματα, λαμβανομένων υπόψη, ιδίως, του κόστους των ελέγχων, της διοικητικής επιβάρυνσης και του αναμενόμενου κινδύνου μη συμμόρφωσης. Κατά την επιλογή αυτήν, θα πρέπει να εξετάζεται το ενδεχόμενο χρήσης κατ’ αποκοπή ποσών, μοναδιαίων δαπανών και ενιαίων συντελεστών, καθώς και χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες της σχετικής πράξης όπως αναφέρεται στο άρθρο 125 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Η Ένωση θα πρέπει να είναι σε θέση να αναθέσει καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού δυνάμει του άρθρου 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημείο viii) του κανονισμού (ΕΕ) 2024/2509 στο Ινστιτούτο Μελετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για Θέματα Ασφάλειας και στην Ευρωπαϊκή Ακαδημία Ασφάλειας και Άμυνας για την υλοποίηση δράσεων στο πλαίσιο του μηχανισμού.
(69)Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 192 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η Ένωση θα πρέπει να είναι σε θέση να παράσχει στήριξη υπό μορφή επιχορηγήσεων εγκαίρως και με ευέλικτο τρόπο, χωρίς να απαιτείται πρόσκληση υποβολής προτάσεων, για παράδειγμα, σε αντίξοες συνθήκες και περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης και κρίσεων, με σκοπό τη στήριξη υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άλλων παραγόντων της κοινωνίας των πολιτών. Υπό τους όρους που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι επιχορηγήσεις που χρηματοδοτούνται από τον μηχανισμό θα μπορούσαν επίσης να παρασχεθούν σε οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και σε άλλες οντότητες που δεν διαθέτουν νομική προσωπικότητα βάσει του εφαρμοστέου εθνικού δικαίου.
(70)Με την επιφύλαξη της χρήσης ανταγωνιστικών διαδικασιών, εάν κρίνεται σκόπιμο, σύμφωνα με το άρθρο 192 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να παράσχουν επιχορηγήσεις σε οντότητες ιδιωτικού δικαίου χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων όταν το σχετικό έργο είναι προς το στρατηγικό συμφέρον της Ένωσης και στηρίζει τους στόχους του μηχανισμού. Μια τέτοια απευθείας ανάθεση θα μπορούσε να δικαιολογηθεί, για παράδειγμα, προκειμένου να καταστεί δυνατή η πραγματοποίηση επενδύσεων ή η χρηματοδότηση μελετών σκοπιμότητας σε στρατηγικούς τομείς, όπως οι κρίσιμες πρώτες ύλες, η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και οι ψηφιακές και άλλες υποδομές, ιδίως στο πλαίσιο ολοκληρωμένων δεσμών, ώστε να ενισχυθεί η στρατηγική αυτονομία της Ένωσης. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, κάθε τέτοια ανάθεση θα πρέπει να τηρεί τις γενικές αρχές που εφαρμόζονται στις επιχορηγήσεις και να αιτιολογείται δεόντως στην απόφαση ανάθεσης.
(71)Σύμφωνα με την προσέγγιση «Ομάδα Ευρώπη», οι δράσεις υπό έμμεση διαχείριση θα πρέπει, κατά προτίμηση, να ανατίθενται στην ΕΤΕπ, στην ΕΤΑΑ ή σε οργανισμό κράτους μέλους κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
(72)Υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης με χώρες-εταίρους ή με τους φορείς που αυτές ορίζουν όταν η Επιτροπή διατηρεί ευθύνες δημοσιονομικής διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 157 παράγραφος 7 δεύτερο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, όταν η Επιτροπή διενεργεί πληρωμές εξ ονόματος των αναθετουσών αρχών απευθείας στους αποδέκτες τους, θα πρέπει να είναι σε θέση να ανακτήσει στη συνέχεια τα σχετικά οφειλόμενα ποσά απευθείας από τους αποδέκτες των αναθετουσών αρχών. Ομοίως, σε περιπτώσεις έμμεσης διαχείρισης όπου οι χώρες-εταίροι ή οι φορείς που αυτές ορίζουν δεν εκτελούν ή δεν είναι σε θέση να εκτελέσουν τα καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού που τους έχουν ανατεθεί, η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να τις υποκαταστήσει προσωρινά και να ενεργήσει εξ ονόματός τους και για λογαριασμό τους υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης.
(73)Δυνάμει του άρθρου 85 παράγραφος 1 της απόφασης (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου, τα πρόσωπα και οι οντότητες που είναι εγκατεστημένες σε υπερπόντιες χώρες και εδάφη είναι επιλέξιμα για χρηματοδότηση, με την επιφύλαξη των κανόνων και των στόχων του μηχανισμού και των ενδεχόμενων ρυθμίσεων που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο συνδέεται η σχετική υπερπόντια χώρα ή έδαφος. Για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και του αντικτύπου της ενωσιακής δράσης, θα πρέπει να ενθαρρύνεται η συνεργασία σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος μεταξύ των χωρών και περιφερειών-εταίρων, των υπερπόντιων χωρών και εδαφών, καθώς και των εξόχως απόκεντρων περιοχών της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 349 της ΣΛΕΕ.
(74)Ο μηχανισμός θα πρέπει να καθιστά δυνατή την παροχή στήριξης με τη μορφή δημοσιονομικών εγγυήσεων και χρηματοδοτικής συνδρομής. Οι προβλέψεις και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τις εν λόγω πράξεις και τη χρηματοδοτική συνδρομή θα πρέπει να υποστηρίζονται από πιστώσεις στο πλαίσιο του μηχανισμού.
(75)Για τη διασφάλιση της συνέπειας, η δημοσιονομική εγγύηση, τα χρηματοδοτικά μέσα, μεταξύ άλλων και όταν συνδυάζονται με μη επιστρεπτέα στήριξη στο πλαίσιο συνδυαστικών πράξεων, και η χρηματοδοτική συνδρομή μέσω του μηχανισμού θα πρέπει να εκτελούνται σύμφωνα με τον τίτλο X του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 και με τις τεχνικές ρυθμίσεις, τους όρους και τις προϋποθέσεις που καθορίζει η Επιτροπή για τους σκοπούς της εφαρμογής του.
(76)Μετά το ΕΤΒΑ την περίοδο 2017-2020 και το ΕΤΒΑ+ την περίοδο 2021-2027, πρόκειται για το τρίτο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο στο οποίο χρησιμοποιείται δημοσιονομική εγγύηση για τη στήριξη εξωτερικών δράσεων. Η δημοσιονομική εγγύηση έχει καταστεί τυποποιημένο εργαλείο στη χρηματοδοτική εργαλειοθήκη της Ένωσης, ενώ οι κύριοι κανόνες και οι διαδικασίες της κατοχυρώνονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Στον παρόντα κανονισμό προβλέπονται μόνο ειδικές διατάξεις που εφαρμόζονται στη δημοσιονομική εγγύηση στο πλαίσιο του μηχανισμού. Από την άλλη πλευρά, καθώς αναγνωρίζεται ότι οι επενδύσεις που κινητοποιεί η Ένωση σε χώρες-εταίρους ενδέχεται να απαιτούν ευέλικτη χρήση και συνδυασμό των διαφόρων μορφών ενωσιακής χρηματοδότησης που διατίθενται μέσω του μηχανισμού, δεν προβλέπεται ιδιαίτερη μεταχείριση των συνδυαστικών πράξεων και της δημοσιονομικής εγγύησης στο πλαίσιο ειδικού ταμείου, όπως το ΕΤΒΑ ή το ΕΤΒΑ+.
(77)Για να εξασφαλιστεί προβλεψιμότητα και ευελιξία, είναι αναγκαίο να καθοριστεί το μέγιστο ποσό της δημοσιονομικής εγγύησης και το μέγιστο ποσό των συνολικών δημοσιονομικών υποχρεώσεων της Ένωσης που καλύπτουν τη δημοσιονομική εγγύηση και τη χρηματοδοτική συνδρομή υπό μορφή δανείων στο πλαίσιο του μηχανισμού.
(78)Σύμφωνα με το άρθρο 214 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να καλύπτει την επανεξέταση των συντελεστών προβλέψεων. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να είναι δυνατή η τροποποίηση των συντελεστών προβλέψεων καθ’ όλη τη διάρκεια του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου μετά από τακτική επανεξέταση, η οποία θα πρέπει να βασίζεται στο πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων της Επιτροπής, λαμβανομένης υπόψη της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.
(79)Για τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να προβλέπει τη δυνατότητα τρίτων μερών και χωρών-εταίρων να συνεισφέρουν στη δημοσιονομική εγγύηση.
(80)Η δημοσιονομική εγγύηση που εγκρίνεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να μπορεί να χρησιμεύσει ως οριζόντιο εργαλείο υλοποίησης και για την απόφαση (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου και τον κανονισμό (Ευρατόμ) [XXX] [ΜΣΠΑΠ], προκειμένου να παρασχεθεί στήριξη στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της Ένωσης, σύμφωνα με τους στόχους και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που καθορίζονται στα εν λόγω προγράμματα. Για τον σκοπό αυτόν, οι αντίστοιχες προβλέψεις δημοσιονομικών υποχρεώσεων θα πρέπει να πραγματοποιούνται από το χρηματοδοτικό κονδύλιο των εν λόγω άλλων προγραμμάτων.
(81)Για τη διασφάλιση της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της δημοσιονομικής πειθαρχίας και για τον περιορισμό των εκκρεμών πληρωμών, οι προβλέψεις για τη δημοσιονομική εγγύηση και τη χρηματοδοτική συνδρομή δεν θα πρέπει να δεσμευθούν μετά το τέλος του τελευταίου έτους του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και θα πρέπει να συσταθούν έως το τέλος του τρίτου έτους μετά τη λήξη του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου. Στις δημοσιονομικές δεσμεύσεις για τις εν λόγω προβλέψεις, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η πρόοδος ως προς τη χορήγηση της δημοσιονομικής εγγύησης και της χρηματοδοτικής συνδρομής. Για τη σύσταση των προβλέψεων, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η πρόοδος όσον αφορά την έγκριση και την υπογραφή των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων, καθώς και όσον αφορά την εκταμίευση της χρηματοδοτικής συνδρομής.
(82)Για την προώθηση της συμμετοχής επιλέξιμων εκτελεστικών φορέων και αντισυμβαλλομένων από χώρες-εταίρους που επωφελούνται από τη δημοσιονομική εγγύηση ή τα χρηματοδοτικά μέσα, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η χώρα-εταίρος δεν θα πρέπει να υποχρεούται να συνεισφέρει στη δημοσιονομική εγγύηση ή στα χρηματοδοτικά μέσα. Επιπλέον, προκειμένου να παρασχεθεί ευελιξία, να αυξηθεί η ελκυστικότητα για τον ιδιωτικό τομέα και να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος των επενδύσεων, θα πρέπει να προβλεφθεί παρέκκλιση από το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) και το άρθρο 211 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η οποία θα επιτρέπει σε φορείς που υπόκεινται στο ιδιωτικό δίκαιο και παρέχουν επαρκή διασφάλιση της χρηματοδοτικής τους ικανότητας και στους οποίους δεν έχει ανατεθεί αποστολή δημόσιας υπηρεσίας ούτε η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα να είναι επιλέξιμοι εκτελεστικοί φορείς και αντισυμβαλλόμενοι.
(83)Η συνδυαστική χρηματοδότηση και οι δημοσιονομικές εγγυήσεις διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην επενδυτική στρατηγική της Ένωσης σε χώρες-εταίρους. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο να συσταθεί ένα επενδυτικό συμβούλιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη», το οποίο θα παρέχει στρατηγική και επιχειρησιακή καθοδήγηση στην Επιτροπή κατά την εφαρμογή τους.
(84)Η χρηματοδοτική συνδρομή ενδείκνυται να οργανωθεί βάσει της διαφοροποιημένης στρατηγικής χρηματοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 224 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, όπου καθορίζεται ως ενιαία μέθοδος χρηματοδότησης, η οποία αναμένεται να ενισχύσει τη ρευστότητα των χρεωστικών τίτλων της Ένωσης, καθώς και την ελκυστικότητα και την οικονομική αποδοτικότητα της έκδοσης ομολόγων της Ένωσης.
(85)Η Επιτροπή θα μπορούσε να παρέχει χρηματοδοτική συνδρομή στις χώρες-εταίρους με τη μορφή δανείων βάσει πολιτικής. Πρωταρχικός σκοπός των εν λόγω δανείων βάσει πολιτικής θα πρέπει να είναι η στήριξη των προγραμμάτων μεταρρυθμίσεων της χώρας-εταίρου και η κινητοποίηση επενδύσεων. Θα πρέπει να συμβάλλουν στην επίτευξη των εθνικών στόχων πολιτικής και στην αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων. Οι όροι που εφαρμόζονται στα δάνεια βάσει πολιτικής θα πρέπει, κατά περίπτωση, να ευθυγραμμίζονται με τις προϋποθέσεις στήριξης από τον προϋπολογισμό σύμφωνα με το άρθρο 241 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Πριν από την έγκριση οποιουδήποτε δανείου θα πρέπει να διενεργείται ανάλυση χρέους. Στην ανάλυση αυτήν, θα πρέπει να αξιολογείται η ικανότητα της χώρας να διατηρήσει τα επίπεδα χρέους της κατά τη διάρκεια του δανείου.
(86)Για την τροποποίηση μη ουσιωδών στοιχείων του παρόντος κανονισμού, πρέπει να ανατίθεται στην Επιτροπή η αρμοδιότητα έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ, όσον αφορά την τροποποίηση των ειδικών στόχων που παρατίθενται στο παράρτημα II, το ποσοστό των δαπανών που πληρούν τα κριτήρια της ΕΑΒ και τα μέγιστα ποσά της δημοσιονομικής εγγύησης και των συντελεστών προβλέψεων. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, και οι διαβουλεύσεις αυτές να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου. Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
(87)Η συνεργασία με τις χώρες-εταίρους που καλύπτονται από τον πυλώνα Ευρώπη πραγματοποιείται στο πλαίσιο ειδικής σχέσης με την Ένωση, μεταξύ άλλων μέσω της προετοιμασίας των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών για μελλοντική προσχώρηση, κατά περίπτωση. Για τη συνεργασία αυτήν, απαιτείται η θέσπιση ειδικών όρων που αντικατοπτρίζουν αυτήν την εξαιρετικά φιλόδοξη σχέση. Για τον σκοπό αυτόν, όσον αφορά τους εταίρους της διεύρυνσης και της Ανατολικής Γειτονίας που περιλαμβάνονται στον πυλώνα Ευρώπη, θα πρέπει να θεσπιστούν ειδικοί κανόνες για τα σχετικά σχέδια βάσει επιδόσεων, στα οποία στηρίζεται ο προγραμματισμός, σύμφωνα με την αντίστοιχη υψηλή φιλοδοξία των αμοιβαίων σχέσεων μεταξύ των χωρών-εταίρων και της Ένωσης. Προκειμένου να εξασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την υλοποίηση της εν λόγω δέσμευσης και για τις ρυθμίσεις εφαρμογής που έχουν ως στόχο την προετοιμασία της διαχείρισης των εσωτερικών ταμείων, όπως τα διαρθρωτικά ταμεία, τα ταμεία γεωργικής και αγροτικής ανάπτυξης και τα ταμεία διασυνοριακής συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, της έμμεσης διαχείρισης από τις χώρες-εταίρους, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή. Αυτές οι ενιαίες προϋποθέσεις θα πρέπει να τροποποιούνται όταν το απαιτούν οι περιστάσεις.
(88)Στο πλαίσιο της συνδρομής που παρέχεται στους εταίρους της διεύρυνσης και της Ανατολικής Γειτονίας οι οποίοι περιλαμβάνονται στον πυλώνα Ευρώπη, η συνεργασία θα πρέπει να βασίζεται στα διδάγματα που αντλήθηκαν από τη διαχείριση και την εκτέλεση προηγούμενης συνδρομής και μηχανισμών βάσει επιδόσεων, μεταξύ άλλων όσον αφορά τα σχετικά σχέδια βάσει επιδόσεων, τις προϋποθέσεις που συνδέονται με τις αρχές του κράτους δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, τις επιδόσεις, τις δομές και τα συστήματα ελέγχου που πρέπει να δημιουργηθούν κατά την προετοιμασία της προσχώρησης. Κατά περίπτωση, μπορεί να παρέχεται χρηματοδοτική συνδρομή με τη μορφή δανείου βάσει πολιτικής σε χώρες-εταίρους που εφαρμόζουν σχέδια βάσει επιδόσεων.
(89)Προκειμένου να εξασφαλιστούν ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του μηχανισμού μέσω των σχετικών εκτελεστικών πράξεων, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις που έχουν άμεση εφαρμογή όταν επιβάλλεται από επιτακτικούς λόγους επείγουσας ανάγκης, σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις που σχετίζονται με κρίσεις ή άμεσες απειλές για την ειρήνη, τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα ή τις θεμελιώδεις ελευθερίες.
(90)Ο μηχανισμός θα πρέπει να συμβάλει στην ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των πολιτών για την Ένωση, στο πλαίσιο της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη» στις χώρες-εταίρους. Στόχος θα πρέπει να είναι η καθιέρωση της Ένωσης ως αξιόπιστου εταίρου ανάλογου με την κλίμακα, το πεδίο εφαρμογής και τη φιλοδοξία της πολιτικής δέσμευσης και των συνεχών επενδύσεων της Ένωσης. Αυτό θα πρέπει να επιτευχθεί μέσω αποτελεσματικής στρατηγικής επικοινωνίας και σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [κανονισμός για τις επιδόσεις].
(91)Ο μηχανισμός πρόκειται να εφαρμοστεί σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [κανονισμός για τις επιδόσεις], με τον οποίο θεσπίζονται οι κανόνες για την παρακολούθηση των δαπανών και το πλαίσιο επιδόσεων για τον προϋπολογισμό, μεταξύ άλλων οι κανόνες για τη διασφάλιση της ομοιόμορφης εφαρμογής των αρχών της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης» και της ισότητας των φύλων, που αναφέρονται στο άρθρο 33 παράγραφος 2 στοιχεία δ) και στ) αντίστοιχα του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι κανόνες για την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις επιδόσεις των προγραμμάτων και των δραστηριοτήτων της Ένωσης, οι κανόνες για τη δημιουργία πύλης ενωσιακής χρηματοδότησης, οι κανόνες για την αξιολόγηση των προγραμμάτων, καθώς και άλλες οριζόντιες διατάξεις που εφαρμόζονται σε όλα τα προγράμματα της Ένωσης, όπως εκείνες που αφορούν την ενημέρωση, την επικοινωνία και την προβολή.
(92)Οι αναφορές στους μηχανισμούς εξωτερικής βοήθειας της Ένωσης στο άρθρο 9 της απόφασης 2010/427/ΕΕ, οι οποίοι αποτέλεσαν προδρόμους του μηχανισμού που θεσπίζεται με τον παρόντα κανονισμό, θα πρέπει να νοούνται ως αναφορές στον παρόντα κανονισμό. Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει ότι ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σύμφωνα με τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης όπως προβλέπεται στην εν λόγω απόφαση.
(93)Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, τον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, τον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου και τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου, τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης πρέπει να προστατεύονται μέσω αναλογικών μέτρων, συμπεριλαμβανομένων της πρόληψης, του εντοπισμού, της διόρθωσης και της διερεύνησης παρατυπιών και περιπτώσεων απάτης, της ανάκτησης των απολεσθέντων, αχρεωστήτως καταβληθέντων ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων και, όταν χρειάζεται, της επιβολής διοικητικών κυρώσεων. Ειδικότερα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 και (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) μπορεί να διενεργεί έρευνες, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και εξακριβώσεων, με σκοπό να διαπιστωθεί αν υπάρχει απάτη, διαφθορά ή άλλη παράνομη δραστηριότητα εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία μπορεί να διερευνά και να ασκεί δίωξη σε περιπτώσεις απάτης και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, όπως προβλέπεται στην οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, πρόσωπα ή οντότητες που είναι αποδέκτες κονδυλίων της Ένωσης πρέπει να συνεργάζονται πλήρως για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, να παρέχουν τα αναγκαία δικαιώματα και την πρόσβαση που απαιτείται στην Επιτροπή, στην OLAF, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και να διασφαλίζουν ότι τυχόν τρίτοι που συμμετέχουν στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης εκχωρούν ισοδύναμα δικαιώματα.
(94)Ο παρών μηχανισμός αντικαθιστά τα προγράμματα που θεσπίστηκαν με τους κανονισμούς (ΕΕ) 2021/947, (ΕΕ) 2021/1529, (ΕΕ) 2024/792, (ΕΕ) 2024/1449 και (ΕΕ) 2025/535,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Τίτλος I — Γενικές διατάξεις
Άρθρο 1 — Αντικείμενο
Ο παρών κανονισμός θεσπίζει τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» (στο εξής: μηχανισμός).
Καθορίζει τους στόχους του μηχανισμού, τον προϋπολογισμό του για την περίοδο 2028-2034, τις μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης και τους κανόνες για την παροχή της εν λόγω χρηματοδότησης.
Άρθρο 2 — Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1)«εθνικό ενδεικτικό πρόγραμμα»: ενδεικτικό πρόγραμμα το οποίο καλύπτει μία χώρα-εταίρο·
2)«πολυκρατικό ενδεικτικό πρόγραμμα»: ενδεικτικό πρόγραμμα το οποίο καλύπτει περισσότερες από μία χώρες-εταίρους·
3)«περιφερειακό ενδεικτικό πρόγραμμα»: πολυκρατικό ενδεικτικό πρόγραμμα το οποίο καλύπτει περισσότερες από μία χώρες-εταίρους εντός της ίδιας γεωγραφικής περιοχής που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1·
4)«διαπεριφερειακό ενδεικτικό πρόγραμμα»: πολυκρατικό ενδεικτικό πρόγραμμα το οποίο καλύπτει περισσότερες από μία χώρες-εταίρους σε γεωγραφικές περιοχές διαφορετικές από εκείνες που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1·
5)«προσχωρούσα χώρα»: χώρα για την οποία έχει υπογραφεί συνθήκη σχετικά με την προσχώρησή της στην Ένωση· για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, οι αναφορές σε υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες χώρες περιλαμβάνουν επίσης τις προσχωρούσες χώρες·
6)«υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες χώρες»: οποιαδήποτε από τις ακόλουθες χώρες: Βοσνία και Ερζεγοβίνη, Γεωργία, Δημοκρατία της Αλβανίας, Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας, Δημοκρατία της Μολδαβίας, Δημοκρατία της Σερβίας, Δημοκρατία της Τουρκίας, Ισλανδία, Κόσοβο, Μαυροβούνιο, Ουκρανία και κάθε άλλη χώρα στην οποία θα χορηγηθεί καθεστώς υποψήφιας ή δυνάμει υποψήφιας χώρας με απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στο μέλλον·
7)«διασυνοριακή συνεργασία»: η συνεργασία μεταξύ α) κρατών μελών και μίας ή περισσότερων χωρών-εταίρων κατά μήκος των εξωτερικών παρακείμενων χερσαίων και θαλάσσιων συνόρων της Ένωσης· β) δύο ή περισσότερων υποψήφιων ή δυνάμει υποψήφιων χωρών που καλύπτονται από τον πυλώνα Ευρώπη, ο οποίος αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο α) του παρόντος κανονισμού.
8)«οργάνωση της κοινωνίας των πολιτών»: αυτές περιλαμβάνουν ευρύ φάσμα φορέων με πολλαπλούς ρόλους και εντολές που μπορεί να ποικίλλουν διαχρονικά και μεταξύ θεσμικών οργάνων και χωρών, και περιλαμβάνουν όλες τις μη κρατικές, μη κερδοσκοπικές, ανεξάρτητες και μη βίαιες δομές, μέσω των οποίων οι άνθρωποι οργανώνονται για την επιδίωξη κοινών στόχων και ιδανικών, μεταξύ άλλων πολιτικών, πολιτιστικών, θρησκευτικών, περιβαλλοντικών, κοινωνικών ή οικονομικών, οι οποίες δραστηριοποιούνται σε τοπικό, εθνικό, περιφερειακό ή διεθνές επίπεδο και περιλαμβάνουν αστικές και αγροτικές, επίσημες και ανεπίσημες οργανώσεις·
9)«τοπική αρχή»: περιλαμβάνει δημόσιους οργανισμούς με νομική προσωπικότητα, οι οποίοι είναι μέρη της κρατικής δομής, κάτω από το επίπεδο της κεντρικής κυβέρνησης, όπως κοινότητες, δήμοι, επαρχίες ή περιφέρειες, οι οποίοι λογοδοτούν στους πολίτες και αποτελούνται συνήθως από ένα όργανο λήψης αποφάσεων ή χάραξης πολιτικής, όπως συμβούλιο ή συνέλευση, και από ένα εκτελεστικό όργανο, όπως δήμαρχος ή άλλος αξιωματούχος με εκτελεστική εξουσία, και οι οποίοι εκλέγονται ή επιλέγονται άμεσα ή έμμεσα σε τοπικό επίπεδο·
10)«χώρα-εταίρος»: κάθε χώρα ή έδαφος εκτός ΕΕ·
11)«πραγματικά εγκατεστημένος σε χώρα ή έδαφος»: όταν μια νομική οντότητα έχει την καταστατική της έδρα, την κεντρική της διοίκηση ή τον κύριο τόπο επιχειρηματικής δραστηριότητάς της στην εν λόγω χώρα ή έδαφος. Ωστόσο, μια νομική οντότητα που έχει μόνο την καταστατική της έδρα στην εν λόγω χώρα ή έδαφος πρέπει να ασκεί δραστηριότητα που συνδέεται κατά τρόπο πραγματικό και συνεχή με την οικονομία της εν λόγω χώρας ή εδάφους·
12)«χρηματοδοτούμενη από κοινού»: δράση το συνολικό κόστος της οποίας κατανέμεται μεταξύ αρκετών οντοτήτων και οι πόροι συγκεντρώνονται κατά τρόπον ο οποίος δεν καθιστά δυνατό πλέον τον προσδιορισμό της πηγής χρηματοδότησης για κάθε επιμέρους δραστηριότητα που πραγματοποιείται στο πλαίσιο της δράσης·
13)«αναπτυσσόμενες χώρες και εδάφη»: αποδέκτες ΕΑΒ που περιλαμβάνονται στον κατάλογο τον οποίο δημοσιεύει η Επιτροπή Αναπτυξιακής Βοήθειας του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης.
Άρθρο 3 — Πεδίο εφαρμογής και δομή
1. Ο μηχανισμός συνίσταται στους ακόλουθους πυλώνες:
α)Ευρώπη·
β)Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος·
γ)Υποσαχάρια Αφρική·
δ)Ασία και Ειρηνικός·
ε)Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική·
στ)παγκόσμιος πυλώνας.
Τα στοιχεία α) έως ε) του πρώτου εδαφίου μπορούν να καλύπτουν οποιαδήποτε χώρα-εταίρο παρατίθεται στο παράρτημα I.
Το στοιχείο στ) του πρώτου εδαφίου μπορεί να καλύπτει όλες τις χώρες-εταίρους, καθώς και τις υπερπόντιες χώρες και εδάφη που συνδέονται με κράτος μέλος όπως ορίζεται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ.
2. Οι πυλώνες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) έως ε) περιλαμβάνουν:
α)δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν σε εθνικό, πολυκρατικό, περιφερειακό και διαπεριφερειακό επίπεδο·
β)δράσεις που δεν επιδέχονται προγραμματισμό σε εθνικό, πολυκρατικό, περιφερειακό και διαπεριφερειακό επίπεδο, μέσω των ακόλουθων συνιστωσών:
i) ανθρωπιστική βοήθεια·
ii) μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή·
iii) ανθεκτικότητα·
iv) ανταγωνιστικότητα·
v) ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής.
3. Ο πυλώνας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο στ) περιλαμβάνει:
α)δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν σε παγκόσμιο επίπεδο·
β)δράσεις που δεν επιδέχονται προγραμματισμό σε παγκόσμιο επίπεδο, μέσω των ακόλουθων συνιστωσών:
i) ανθρωπιστική βοήθεια·
ii) ανθεκτικότητα·
iii) ανταγωνιστικότητα· και
iv) ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής.
4. Οι δράσεις μέσω του μηχανισμού υλοποιούνται πρωτίστως στο πλαίσιο ενός ή περισσότερων από τους πυλώνες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) έως ε).
Οι δράσεις οι οποίες υλοποιούνται στο πλαίσιο του πυλώνα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο στ) στηρίζουν παγκόσμιες πρωτοβουλίες και είναι συμπληρωματικές προς τις δράσεις που χρηματοδοτούνται δυνάμει της παραγράφου 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) έως ε).
Οι δράσεις που δεν επιδέχονται προγραμματισμό είναι συμπληρωματικές προς τις δράσεις που μπορούν να προγραμματιστούν, και σχεδιάζονται και υλοποιούνται κατά τρόπο ώστε να καθίσταται δυνατή, κατά περίπτωση, η συνέχειά τους στο πλαίσιο δράσεων που μπορούν να προγραμματιστούν.
5. Οι δράσεις ανθρωπιστικής βοήθειας που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του μηχανισμού υλοποιούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/96.
Άρθρο 4 — Στόχοι του μηχανισμού
1. Οι γενικοί στόχοι του μηχανισμού είναι οι ακόλουθοι:
α)η προάσπιση και η προώθηση των αξιών και των συμφερόντων της Ένωσης παγκοσμίως, προκειμένου να επιδιωχθούν οι στόχοι και οι αρχές της εξωτερικής της δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στα άρθρα 8 και 21 της ΣΕΕ·
β)η συμβολή στην προώθηση της πολυμέρειας και μιας διεθνούς τάξης βασισμένης σε κανόνες, στην επίτευξη των διεθνών δεσμεύσεων και στόχων που έχει συμφωνήσει η Ένωση, ιδίως των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης, της Ατζέντας του 2030, της συμφωνίας του Παρισιού και του παγκόσμιου πλαισίου για τη βιοποικιλότητα Κουνμίνγκ-Μόντρεαλ·
γ)η προώθηση ισχυρότερων αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων με τις χώρες-εταίρους, με ταυτόχρονη συμβολή στη βιώσιμη ανάπτυξη των χωρών-εταίρων και στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης.
2. Οι ειδικοί στόχοι του μηχανισμού καθορίζονται στο παράρτημα II.
Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 για την τροποποίηση του παραρτήματος II.
Άρθρο 5 — Συνέπεια, συνοχή, συνέργειες και συμπληρωματικότητα
1. Κατά την εφαρμογή του μηχανισμού, διασφαλίζονται η συνέπεια, η συνοχή, οι συνέργειες και η συμπληρωματικότητα με όλους τους τομείς εξωτερικής δράσης της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων άλλων μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης, και με άλλες σχετικές πολιτικές και προγράμματα της Ένωσης.
Η Ένωση προσπαθεί να διασφαλίσει τη συνοχή των πολιτικών για τη βιώσιμη ανάπτυξη. Λαμβάνει υπόψη τον αντίκτυπο όλων των εσωτερικών και εξωτερικών πολιτικών για τη βιώσιμη ανάπτυξη και προωθεί την αύξηση των συνεργειών και της συμπληρωματικότητας, ιδίως όσον αφορά το εμπόριο και τις επενδύσεις, την οικονομική συνεργασία και τη συνεργασία σε άλλους τομείς.
2. Ο μηχανισμός μπορεί να συνεισφέρει σε δράσεις που καθορίζονται και υλοποιούνται δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) [XXX] [Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας], (ΕΕ) [XXX] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη»] και (ΕΕ) [XXX] [μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη»], όταν οι εν λόγω δράσεις συνάδουν με το άρθρο 4 του παρόντος κανονισμού.
3. Μια δράση που έχει λάβει συνεισφορά της Ένωσης από άλλο πρόγραμμα μπορεί επίσης να λάβει συνεισφορά στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού. Οι κανόνες του σχετικού προγράμματος της Ένωσης εφαρμόζονται στην αντίστοιχη συνεισφορά ή μπορεί να εφαρμοστεί ενιαίο σύνολο κανόνων σε όλες τις συνεισφορές και να συναφθεί ενιαία νομική δέσμευση. Εάν η συνεισφορά της Ένωσης παρέχεται βάσει επιλέξιμων δαπανών, η σωρευτική στήριξη από τον προϋπολογισμό της Ένωσης δεν υπερβαίνει τις συνολικές επιλέξιμες δαπάνες της δράσης και μπορεί να υπολογίζεται κατ’ αναλογία, σύμφωνα με τα έγγραφα όπου καθορίζονται οι προϋποθέσεις για τη στήριξη.
Άρθρο 6 — Προϋπολογισμός
1. Το συνολικό ενδεικτικό χρηματοδοτικό κονδύλιο για την εφαρμογή του μηχανισμού κατά την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2028 έως την 31η Δεκεμβρίου 2034 είναι 200 309 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές. Αποτελείται από τα ακόλουθα ενδεικτικά ποσά:
α)Ευρώπη: 43 174 000 000 EUR·
β) Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος: 42 934 000 000 EUR·
γ)Υποσαχάρια Αφρική: 60 531 000 000 EUR·
δ)Χώρες της Ασίας και του Ειρηνικού: 17 050 000 000 EUR·
ε)Αμερική και Καραϊβική: 9 144 000 000 EUR·
στ)παγκόσμιος πυλώνας: 12 668 000 000 EUR.
2. Επιπλέον, οι χρηματοδοτικοί πόροι για την Ουκρανία διατίθενται μέσω του μηχανισμού σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* [κανονισμός για το ΠΔΠ] του Συμβουλίου.
Η χρηματοδοτική στήριξη προς την Ουκρανία υπό μορφή δανείων διατίθεται μέσω του μηχανισμού για ποσό έως 100 000 000 000 EUR για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2028 έως την 31η Δεκεμβρίου 2034. Στο συνολικό ποσό που εκταμιεύεται για δάνεια προς την Ουκρανία, λαμβάνονται υπόψη τα ποσά που διατίθενται σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο και το ποσό που αναφέρεται στο τρίτο εδάφιο.
Το άθροισμα των πόρων που διατίθενται σύμφωνα με το πρώτο και το δεύτερο εδάφιο δεν υπερβαίνει τα 100 000 000 000 EUR για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2028 έως την 31η Δεκεμβρίου 2034.
Οι χρηματοδοτικοί πόροι που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο μπορούν να χρησιμοποιούνται, κατά περίπτωση, για την παροχή στήριξης δυνάμει του κανονισμού (Ευρατόμ) [XXX] (ΜΣΠΑΠ) με αποκλειστικό σκοπό τη χρηματοδότηση δαπανών για την Ουκρανία. Κατά τη χρήση των εν λόγω κονδυλίων, εφαρμόζεται ο κανονισμός (Ευρατόμ) [XXX] (ΜΣΠΑΠ).
3. Το αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων ύψους 14 808 000 000 EUR αυξάνει τα ποσά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου σύμφωνα με το άρθρο 7.
4. Το χρηματοδοτικό κονδύλιο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου και οι χρηματοδοτικοί πόροι για την Ουκρανία που διατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* του Συμβουλίου [κανονισμός για το ΠΔΠ] και αναφέρονται στην παράγραφο 2 μπορούν επίσης να χρησιμοποιούνται για τεχνική και διοικητική βοήθεια ως προς την εφαρμογή του μηχανισμού, όπως δραστηριότητες προετοιμασίας, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, δραστηριότητες ενημέρωσης και επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένης της εταιρικής επικοινωνίας σχετικά με τις πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης στον εξωτερικό τομέα, και εταιρικά συστήματα και πλατφόρμες τεχνολογίας πληροφοριών, καθώς και για κάθε άλλη τεχνική και διοικητική βοήθεια, συμπεριλαμβανομένης της χρηματοδότησης των δαπανών της Επιτροπής για το προσωπικό και τις ανάγκες του προσωπικού που διαχειρίζεται τον μηχανισμό στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Ένωσης.
5. Τουλάχιστον το 90 % των δαπανών στο πλαίσιο του μηχανισμού πληρούν τα κριτήρια για ΕΑΒ (στο εξής: στόχος της ΕΑΒ), συνιστώντας, ως εκ τούτου, συνεισφορά στις συλλογικές δεσμεύσεις για την ΕΑΒ, μεταξύ άλλων απέναντι στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες. Εάν μια χώρα-εταίρος πάψει να είναι επιλέξιμη για ΕΑΒ κατά τη διάρκεια της περιόδου εφαρμογής του μηχανισμού, οι δαπάνες που αναλαμβάνονται υπέρ της εν λόγω χώρας-εταίρου αφότου καταστεί μη επιλέξιμη εξαιρούνται από την αξιολόγηση του στόχου της ΕΑΒ. Οι δαπάνες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου εξαιρούνται από την αξιολόγηση του στόχου της ΕΑΒ.
6. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για την τροποποίηση του ποσοστού που ορίζεται στην παράγραφο 5.
7. Τα κράτη μέλη, τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οι οργανισμοί της Ένωσης, οι χώρες-εταίροι, οι διεθνείς οργανισμοί, τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ή άλλα τρίτα μέρη μπορούν να καταβάλλουν πρόσθετες συνεισφορές, χρηματοδοτικές ή σε είδος, στον μηχανισμό. Οι πρόσθετες χρηματοδοτικές συνεισφορές συνιστούν εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 2 στοιχεία α), δ) ή ε) ή του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
Άρθρο 7 — Αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων
1. Το ποσό που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 3 χρησιμοποιείται όπου είναι περισσότερο αναγκαίο και δεόντως αιτιολογημένο, ιδίως για τους ακόλουθους σκοπούς:
α)για να διασφαλίζει τη δέουσα απόκριση της Ένωσης σε περίπτωση απρόβλεπτων περιστάσεων·
β)για να αντιμετωπίσει νέες ανάγκες ή αναδυόμενες προκλήσεις, όπως αυτές στα σύνορα της Ένωσης ή σε αυτά των γειτονικών της χωρών, που συνδέονται με κρίσεις, φυσικές ή ανθρωπογενείς, βίαιες συγκρούσεις και καταστάσεις μετά την κρίση ή μεταναστευτικές πιέσεις και εκτόπιση πληθυσμών·
γ)για να προωθούνται νέες ενωσιακές ή διεθνείς πρωτοβουλίες ή προτεραιότητες.
2. Η Επιτροπή ενημερώνει λεπτομερώς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πριν κινητοποιήσει τα κονδύλια από το αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων και, κατά περίπτωση, λαμβάνει υπόψη τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τη φύση και τους στόχους της εν λόγω κινητοποίησης και τα προβλεπόμενα ποσά χρηματοδότησης.
3. Η χρήση των κονδυλίων αυτών αποφασίζεται σύμφωνα με τις διαδικασίες που καθορίζονται στα άρθρα 17 και 19 ή στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/96.
Άρθρο 8 — Πλαίσιο πολιτικής
1. Οι πολιτικές της Ένωσης, όπως ορίζονται στις συμφωνίες σύνδεσης, στις συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας, στις πολυμερείς συμφωνίες στις οποίες η Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος και σε άλλες συμφωνίες που καθιερώνουν νομικά δεσμευτική σχέση μεταξύ της Ένωσης και χωρών-εταίρων, καθώς και στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στα συμπεράσματα του Συμβουλίου, στις διακηρύξεις των συνόδων κορυφής ή στα συμπεράσματα των συνεδριάσεων με χώρες-εταίρους σε επίπεδο αρχηγών κρατών ή κυβερνήσεων ή σε υπουργικό επίπεδο, στα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στις ανακοινώσεις της Επιτροπής και στις κοινές ανακοινώσεις με τον ύπατο εκπρόσωπο, αποτελούν το γενικό πλαίσιο πολιτικής για την εφαρμογή του μηχανισμού.
2. Η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο και, με πρωτοβουλία οποιουδήποτε από τα τρία αυτά θεσμικά όργανα, ανταλλάσσει απόψεις μαζί τους. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μπορεί να ανταλλάσσει τακτικά απόψεις με την Επιτροπή όσον αφορά τα δικά του προγράμματα βοήθειας.
Άρθρο 9 — Γενικές αρχές
1. Η Ένωση συγκεντρώνει τα μέσα που διαθέτει εκεί όπου μπορούν να έχουν τον μεγαλύτερο δυνατό μετασχηματιστικό αντίκτυπο, με σκοπό τη στήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης και την εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης.
2. Η Ένωση εξακολουθεί να εμπλέκεται σε πλαίσια που αντιμετωπίζουν εξαιρετικά υψηλά επίπεδα αστάθειας, σε περιοχές συγκρούσεων και σε άλλα πολύπλοκα περιβάλλοντα.
Σε καταστάσεις κρίσεων, σε καταστάσεις που έπονται κρίσεων ή σε εξαιρετικά επισφαλείς καταστάσεις, λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι ειδικές ανάγκες του πληθυσμού των οικείων χωρών ή περιφερειών εταίρων. Όταν χώρες ή περιφέρειες εταίροι εμπλέκονται άμεσα σε καταστάσεις κρίσεων, σε καταστάσεις που έπονται κρίσεων ή σε εξαιρετικά επισφαλείς καταστάσεις ή επηρεάζονται από αυτές, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση της στήριξης και του συντονισμού μεταξύ όλων των σχετικών φορέων, ώστε να διευκολυνθεί η μετάβαση από την κατάσταση έκτακτης ανάγκης στη βιώσιμη ανάπτυξη και τη σταθερή ειρήνη, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται η συνέπεια μεταξύ διεθνούς συνεργασίας και ανθρωπιστικής βοήθειας, σύμφωνα με τη σύνδεση μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης.
3. Η Ένωση επιζητεί την προώθηση, την ανάπτυξη και την εδραίωση των αρχών της δημοκρατίας, της χρηστής διακυβέρνησης, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, βάσει των οποίων ιδρύθηκε, ιδίως μέσω του διαλόγου και της συνεργασίας με χώρες και περιφέρειες-εταίρους και με την κοινωνία των πολιτών, μεταξύ άλλων μέσω της δράσης σε πολυμερή φόρουμ.
4. Για τις δράσεις στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, εφαρμόζεται μια προσέγγιση με βάση τα ανθρώπινα δικαιώματα η οποία περιλαμβάνει όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η προσέγγιση αυτή διέπεται από την αρχή «κανείς στο περιθώριο», καθώς και από τις αρχές της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων για οποιονδήποτε λόγο, μεταξύ άλλων έναντι των ατόμων με αναπηρία.
5. Ο μηχανισμός προωθεί την ισότητα των φύλων και την ενδυνάμωση των κοριτσιών και των γυναικών, ενώ προλαμβάνει και καταπολεμά τη βία κατά των γυναικών και την ενδοοικογενειακή βία. Επίσης, δίνει ιδιαίτερη προσοχή στα δικαιώματα του παιδιού, καθώς και στην προστασία και την ενδυνάμωση των νέων.
6. Ο μηχανισμός εφαρμόζεται σε πλήρη συμφωνία με τη δέσμευση της Ένωσης όσον αφορά την προαγωγή, την προστασία και την τήρηση όλων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και όσον αφορά την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή της Διακήρυξης και της Πλατφόρμας Δράσης του Πεκίνου της Διεθνούς Διάσκεψης για τον Πληθυσμό και την Ανάπτυξη και των αποτελεσμάτων των αναθεωρητικών τους διασκέψεων, με ισχύουσα τη δέσμευση για τη σεξουαλική και αναπαραγωγική υγεία και τα συναφή δικαιώματα, στο πλαίσιο αυτό. Ο μηχανισμός στηρίζει επίσης τη δέσμευση της Ένωσης όσον αφορά την προαγωγή, την προστασία και την τήρηση του δικαιώματος κάθε ατόμου να έχει τον πλήρη έλεγχο και να αποφασίζει ελεύθερα και υπεύθυνα για ζητήματα που άπτονται της σεξουαλικότητας και της σεξουαλικής και αναπαραγωγικής του υγείας, χωρίς διακρίσεις, καταναγκασμό και βία. Επιπλέον, στηρίζει την ανάγκη για καθολική πρόσβαση σε ποιοτική, οικονομικά προσιτή και ολοκληρωμένη ενημέρωση και εκπαίδευση για τη σεξουαλική και αναπαραγωγική υγεία, συμπεριλαμβανομένης της ολοκληρωμένης εκπαίδευσης για τη σεξουαλικότητα, και σε συναφείς υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης.
7. Η Ένωση στηρίζει, κατά περίπτωση, την υλοποίηση διμερούς, περιφερειακής και πολυμερούς συνεργασίας και διαλόγου, συμφωνιών σύνδεσης και εταιρικής σχέσης, καθώς και εμπορικών συμφωνιών.
Η Ένωση προωθεί την πολυμέρεια και μια βασισμένη σε κανόνες προσέγγιση όσον αφορά τα παγκόσμια αγαθά και τις προκλήσεις και συνεργάζεται με τα κράτη μέλη, τις χώρες-εταίρους, τους διεθνείς οργανισμούς και άλλους δωρητές.
Στις σχέσεις με τις χώρες-εταίρους λαμβάνονται υπόψη οι προηγούμενες επιδόσεις τους στην εφαρμογή δεσμεύσεων, διεθνών συμφωνιών και συμβατικών σχέσεων με την Ένωση.
8. Η συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και των χωρών-εταίρων, αφετέρου, βασίζεται στις αρχές της αποτελεσματικότητας της ανάπτυξης και τις προωθεί, κατά περίπτωση, σε όλες τις εκφάνσεις της, δηλαδή στην ανάληψη ιδίας ευθύνης από τις χώρες-εταίρους για τις αναπτυξιακές προτεραιότητες, στην εστίαση στα αποτελέσματα, στις εταιρικές σχέσεις για συμπεριληπτική ανάπτυξη, στη διαφάνεια και στην αμοιβαία λογοδοσία. Η Ένωση προωθεί την αποδοτική και αποτελεσματική κινητοποίηση και χρήση των πόρων.
9. Σύμφωνα με την αρχή της συμπεριληπτικής εταιρικής σχέσης, κατά περίπτωση, η Επιτροπή διασφαλίζει ότι λαμβάνεται δεόντως υπόψη η γνώμη των σχετικών ενδιαφερόμενων φορέων των χωρών-εταίρων, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών αρχών, και τους παρέχεται έγκαιρη πρόσβαση στις σχετικές πληροφορίες, ώστε να είναι σε θέση να διαδραματίσουν ουσιαστικό ρόλο κατά τον σχεδιασμό, την υλοποίηση και τις συναφείς διαδικασίες παρακολούθησης των προγραμμάτων και των δράσεων στο πλαίσιο του μηχανισμού.
10. Η Επιτροπή προβαίνει σε τακτική ανταλλαγή πληροφοριών με την κοινωνία των πολιτών εντός της Ένωσης.
11. Η Επιτροπή διασφαλίζει επίσης την επιδίωξη ενισχυμένου διαλόγου με τον ιδιωτικό τομέα.
Άρθρο 10 — Ενσωμάτωση
Η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, η προστασία του περιβάλλοντος και η ισότητα των φύλων ενσωματώνονται στα προγράμματα και στις δράσεις στο πλαίσιο του μηχανισμού, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [κανονισμός για τις επιδόσεις]. Οι προτεραιότητες αυτές λαμβάνονται υπόψη κατά τον σχεδιασμό και την υλοποίηση δράσεων στο πλαίσιο του μηχανισμού, προκειμένου οι εν λόγω δράσεις να αποφέρουν παράλληλα οφέλη και να ανταποκριθούν σε πολλαπλούς στόχους με συνεκτικό τρόπο.
Άρθρο 11 — Προσέγγιση «Ομάδα Ευρώπη»
1. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη επιδιώκουν τον στενό συντονισμό των δράσεών τους για την αποφυγή αλληλεπικαλύψεων και τη βελτίωση της συνοχής και της συμπληρωματικότητας μεταξύ της βοήθειας που παρέχεται στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού και κάθε άλλης βοήθειας την οποία παρέχουν τα κράτη μέλη, οι εκτελεστικοί φορείς, τα ιδρύματα αναπτυξιακής χρηματοδότησης και οι οργανισμοί εξαγωγικών πιστώσεων των κρατών μελών, καθώς και η ΕΤΕπ και η ΕΤΑΑ.
2. Κατά τις διάφορες φάσεις του κύκλου εφαρμογής, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη επιδιώκουν την εξασφάλιση έγκαιρων διαβουλεύσεων και συχνών ανταλλαγών πληροφοριών μεταξύ τους, μέσω των οποίων επιχειρούν να προσδιορίσουν, να συζητήσουν και να εφαρμόσουν από κοινού δράσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την ενημέρωση, την επικοινωνία και την προβολή.
3. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη, ενεργώντας στο πλαίσιο της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη», αποσκοπούν στη συνεργασία με εταίρους και ενδιαφερόμενα μέρη που συμμερίζονται τις ίδιες απόψεις, μεταξύ άλλων για τη συγκέντρωση πόρων, ώστε να συμβάλουν από κοινού στην επίτευξη κοινών στόχων.
Άρθρο 12 — Μετανάστευση και αναγκαστικός εκτοπισμός
1. Η Ένωση συνεργάζεται με χώρες-εταίρους βάσει ολοκληρωμένης προσέγγισης για τη μετανάστευση, ιδίως όσον αφορά την πρόληψη της αντικανονικής μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού, συμπεριλαμβανομένων των βαθύτερων αιτίων τους.
2. Η προσέγγιση αυτή μεγιστοποιεί τις συνέργειες και δημιουργεί ολοκληρωμένες εταιρικές σχέσεις, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις χώρες καταγωγής, διέλευσης και αναχώρησης, στο πλαίσιο ενιαίας προσέγγισης για το σύνολο της διαδρομής. Συνδυάζει όλα τα κατάλληλα εργαλεία και την αναγκαία μόχλευση μέσω μιας ευέλικτης προσέγγισης, με δυνατότητα αλλαγών, κατάλληλων για το συγκεκριμένο πλαίσιο, στην κατανομή της χρηματοδότησης που σχετίζεται με τη μετανάστευση, σύμφωνα με τους στόχους και τις αρχές προγραμματισμού του μηχανισμού που ορίζονται στα άρθρα 4 και 14. Λαμβάνει υπόψη την αποτελεσματική συνεργασία και εφαρμογή των συμφωνιών, των ρυθμίσεων και των διαλόγων της Ένωσης σχετικά με τη μετανάστευση. Οι εν λόγω δράσεις υλοποιούνται με πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς δικαίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τους πρόσφυγες, καθώς και των αρμοδιοτήτων της ΕΕ και των κρατών μελών.
3. Σε περίπτωση που οι υπηρεσίες της Επιτροπής, σε διαβούλευση με την ΕΥΕΔ, εντοπίσουν σοβαρές ελλείψεις σε χώρα-εταίρο οι οποίες σχετίζονται ιδίως με την υποχρέωση επανεισδοχής των υπηκόων της από τα κράτη μέλη, η Επιτροπή μπορεί να αναστείλει τις πληρωμές ή την υλοποίηση προγράμματος. Σε καμία περίπτωση η αναστολή αυτή δεν επηρεάζει την ανθρωπιστική βοήθεια.
4. Για την αξιολόγηση της ύπαρξης των σοβαρών ελλείψεων που αναφέρονται στην παράγραφο 3, και κατόπιν διαβουλεύσεων με τη δικαιούχο χώρα, η Επιτροπή βασίζεται στις αξιολογήσεις οι οποίες διενεργούνται σύμφωνα με το άρθρο 25α του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 810/2009 και το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1806, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τη συνολική σχέση της Ένωσης με την οικεία δικαιούχο χώρα, μεταξύ άλλων στον τομέα της μετανάστευσης, καθώς και την αρχή της αναλογικότητας.
5. Εάν η Επιτροπή κρίνει ότι οι λόγοι που δικαιολογούσαν το μέτρο το οποίο ελήφθη σύμφωνα με την παράγραφο 3 δεν ισχύουν πλέον, η Επιτροπή αίρει την αναστολή.
ΤΙΤΛΟΣ II — Εφαρμογή του μηχανισμού
Κεφάλαιο I — Διατάξεις γενικού προγραμματισμού
Άρθρο 13 — Γενική προσέγγιση προγραμματισμού
1. Οι δράσεις βάσει του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο α) και παράγραφος 3 στοιχείο α) βασίζονται στον προγραμματισμό.
2. Βάσει του άρθρου 8, τα έγγραφα προγραμματισμού παρέχουν ένα συνεκτικό πλαίσιο για τη συνεργασία μεταξύ της Ένωσης, των χωρών ή περιφερειών εταίρων και άλλων εταίρων, το οποίο συνάδει με τον συνολικό σκοπό και το πεδίο εφαρμογής, τους στόχους και τις αρχές που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.
Η Επιτροπή διαβουλεύεται με άλλους δωρητές και φορείς, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών και των εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών και του ιδιωτικού τομέα, κατά περίπτωση.
Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων που προβλέπονται στο δεύτερο εδάφιο.
3. Ο μηχανισμός συνεισφέρει στις δράσεις που θεσπίζονται βάσει του κανονισμού (ΕΕ) [XXX] [Erasmus+]. Στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, καταρτίζεται ενιαίο έγγραφο προγραμματισμού για τη διάρκεια του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου. Κατά τη χρήση των κονδυλίων αυτών, εφαρμόζεται ο κανονισμός (ΕΕ) [XXX] [Erasmus+].
Άρθρο 14 — Αρχές γεωγραφικού προγραμματισμού
1. Ο προγραμματισμός βάσει του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο α) βασίζεται στις ακόλουθες αρχές:
α)οι δράσεις βασίζονται, στο μέτρο του δυνατού, σε διάλογο μεταξύ της Ένωσης, των κρατών μελών και των οικείων χωρών-εταίρων, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών, των περιφερειακών και των τοπικών αρχών, με τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών·
β)ο προγραμματισμός μπορεί να προβλέπει δραστηριότητες συνεργασίας οι οποίες χρηματοδοτούνται από τις διαφορετικές πιστώσεις που καθορίζονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 και από άλλα ενωσιακά προγράμματα σύμφωνα με τις σχετικές νομικές πράξεις.
2. Ο προγραμματισμός δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία α) έως ε) παρέχει ειδικό, προσαρμοσμένο πλαίσιο συνεργασίας με βάση, κατά περίπτωση, τα ακόλουθα στοιχεία:
α)τις προτεραιότητες των χωρών και περιφερειών-εταίρων, οι οποίες καθορίζονται βάσει του διαλόγου που αναφέρεται στην παράγραφο 1, λαμβανομένων επίσης υπόψη των εθνικών ή περιφερειακών στρατηγικών και σχεδίων·
β)την εταιρική σχέση με την Ένωση, συμπεριλαμβανομένης της προώθησης αμοιβαίων συμφερόντων και κοινών προτεραιοτήτων, καθώς και το επίπεδο φιλοδοξίας των από κοινού συμφωνηθέντων στόχων·
γ)για τις υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες χώρες και τις χώρες-εταίρους στην περιφέρεια της Ανατολικής Γειτονίας, τα αποτελέσματα στους τομείς των πολιτικών μεταρρυθμίσεων, της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης και της σύγκλισης με το κεκτημένο της ΕΕ·
δ)την ικανότητα και τη δέσμευση των χωρών και περιφερειών-εταίρων ως προς την προώθηση κοινών αξιών και αρχών, καθώς και τη στήριξη πολυμερών συμμαχιών και ενός διεθνούς συστήματος βασισμένου σε κανόνες·
ε)το επίπεδο ανάπτυξης των χωρών και περιφερειών-εταίρων και τη δέσμευσή τους να αντιμετωπίσουν τους παράγοντες που επιφέρουν την αστάθεια, την αντικανονική μετανάστευση και τον αναγκαστικό εκτοπισμό, συμπεριλαμβανομένων των βαθύτερων αιτίων τους·
στ)την ικανότητα των χωρών και περιφερειών-εταίρων να κινητοποιούν και να αξιοποιούν αποτελεσματικά τους εγχώριους πόρους, καθώς και να έχουν πρόσβαση σε χρηματοδοτικούς πόρους άλλων φορέων, συμπεριλαμβανομένου του ιδιωτικού τομέα·
ζ)την ικανότητα απορρόφησης των χωρών και περιφερειών-εταίρων και τον δυνητικό αντίκτυπο της ενωσιακής χρηματοδότησης στις χώρες και περιφέρειες-εταίρους.
Άρθρο 15 — Έγγραφα γεωγραφικού προγραμματισμού
1. Όσον αφορά τις δράσεις δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο α), η εφαρμογή του μηχανισμού πραγματοποιείται μέσω πολυετών εθνικών, πολυκρατικών, περιφερειακών ή διαπεριφερειακών ενδεικτικών προγραμμάτων.
2. Στα πολυετή ενδεικτικά προγράμματα που αναφέρονται στην παράγραφο 1, καθορίζονται οι τομείς προτεραιότητας που επιλέγονται για ενωσιακή χρηματοδότηση, οι ειδικοί στόχοι και, κατά περίπτωση, τα ενδεικτικά χρηματοδοτικά κονδύλια και οι μέθοδοι εφαρμογής.
3. Τα εν λόγω πολυετή ενδεικτικά προγράμματα βασίζονται σε:
α)εθνική ή περιφερειακή στρατηγική, η οποία έγινε αποδεκτή από την Επιτροπή ως βάση για το αντίστοιχο πολυετές ενδεικτικό πρόγραμμα, κατά την έγκριση του τελευταίου εγγράφου. Για τους εταίρους της διεύρυνσης και της Ανατολικής Γειτονίας που καλύπτονται από το άρθρο 3 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α), κατά περίπτωση, το έγγραφο αυτό μπορεί να λάβει τη μορφή σχεδίου βάσει επιδόσεων και να συμμορφώνεται με τους κανόνες εφαρμογής που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 31 του παρόντος κανονισμού·
β)έγγραφο πλαίσιο που καθορίζει την πολιτική της Ένωσης έναντι του ενδιαφερόμενου εταίρου ή εταίρων, συμπεριλαμβανομένου κοινού εγγράφου μεταξύ της Ένωσης και των κρατών μελών·
γ)κοινό έγγραφο μεταξύ της Ένωσης και του ενδιαφερόμενου εταίρου ή εταίρων το οποίο καθορίζει κοινές προτεραιότητες και αμοιβαίες δεσμεύσεις.
Άρθρο 16 — Έγγραφα παγκόσμιου προγραμματισμού
1. Όσον αφορά τις δράσεις δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 3 στοιχείο α), η εφαρμογή του μηχανισμού πραγματοποιείται μέσω πολυετών ενδεικτικών προγραμμάτων.
2. Στα πολυετή ενδεικτικά προγράμματα που αναφέρονται στην παράγραφο 1, καθορίζονται η στρατηγική της Ένωσης, οι προτεραιότητες που επιλέγονται για ενωσιακή χρηματοδότηση, οι ειδικοί στόχοι και τα ενδεικτικά χρηματοδοτικά κονδύλια.
Κατά περίπτωση, καθορίζονται οι πόροι και οι προτεραιότητες παρέμβασης για συμμετοχή σε παγκόσμιες πρωτοβουλίες.
Άρθρο 17 — Έγκριση και τροποποίηση των πολυετών ενδεικτικών προγραμμάτων
1. Η Επιτροπή εγκρίνει μέσω εκτελεστικών πράξεων τα πολυετή ενδεικτικά προγράμματα που αναφέρονται στα άρθρα 15 και 16. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 2. Η διαδικασία αυτήν εφαρμόζεται επίσης στις επανεξετάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα την ουσιαστική τροποποίηση του περιεχομένου του πολυετούς ενδεικτικού προγράμματος.
2. Τα πολυετή ενδεικτικά προγράμματα μπορούν να επανεξετάζονται σε ad hoc βάση, όποτε κρίνεται απαραίτητο για την αποτελεσματική υλοποίηση, ιδίως όταν υπάρχουν ουσιαστικές αλλαγές στο πλαίσιο πολιτικής που αναφέρεται στο άρθρο 8 ή σε συνέχεια κατάστασης κρίσης ή κατάστασης που έπεται κρίσης.
3. Για δεόντως αιτιολογημένους επιτακτικούς λόγους επείγουσας ανάγκης, όπως οι κρίσεις ή οι άμεσες απειλές για την ειρήνη, τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα ή τις θεμελιώδεις ελευθερίες, η Επιτροπή μπορεί να τροποποιεί τα πολυετή ενδεικτικά προγράμματα που αναφέρονται στα άρθρα 15 και 16, μέσω εκτελεστικών πράξεων οι οποίες έχουν άμεση εφαρμογή και εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 5.
Κεφάλαιο II — Σχέδια δράσης, μέτρα και αρχές εφαρμογής
Άρθρο 18 — Σχέδια δράσης και μέτρα
1. Η Επιτροπή εγκρίνει ετήσια ή πολυετή σχέδια δράσης και μέτρα. Τα μέτρα μπορούν να λαμβάνουν τη μορφή μεμονωμένων μέτρων, ειδικών μέτρων, μέτρων στήριξης ή εκτάκτων μέτρων βοήθειας. Στο πλαίσιο των σχεδίων δράσης και των μέτρων, λαμβάνεται υπόψη το συγκεκριμένο πλαίσιο και προσδιορίζονται για κάθε δράση οι επιδιωκόμενοι στόχοι, τα αναμενόμενα αποτελέσματα και οι σχετικές δραστηριότητες, οι μέθοδοι εφαρμογής, καθώς και ο προϋπολογισμός και οι πιθανές δαπάνες στήριξης.
2. Οι δράσεις οι οποίες χρηματοδοτούνται με ποσά που μπορούν να προγραμματιστούν βασίζονται σε έγγραφα προγραμματισμού. Τα σχέδια δράσης καταρτίζονται χωρίς αποκλεισμούς, με διαφάνεια και εγκαίρως.
3. Όπου απαιτείται, μια δράση μπορεί να υιοθετηθεί ως μεμονωμένο μέτρο πριν ή μετά την έγκριση των σχεδίων δράσης. Τα μεμονωμένα μέτρα τα οποία χρηματοδοτούνται με ποσά που μπορούν να προγραμματιστούν βασίζονται σε έγγραφα προγραμματισμού, εκτός από δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.
4. Σε περίπτωση απρόβλεπτων αναγκών και περιστάσεων, και όταν η χρηματοδότηση δεν είναι εφικτή από καταλληλότερες πηγές, η Επιτροπή δύναται να εγκρίνει ειδικά μέτρα που δεν προβλέπονται στα έγγραφα προγραμματισμού.
5. Η Επιτροπή μπορεί να εγκρίνει έκτακτα μέτρα βοήθειας για δράσεις οι οποίες καλύπτουν ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής.
Το έκτακτο μέτρο βοήθειας έχει διάρκεια έως 18 μήνες, η οποία μπορεί να παραταθεί δύο φορές κατά έξι επιπλέον μήνες το πολύ, έως 30 μήνες συνολικά κατά ανώτατο όριο, σε περίπτωση αντικειμενικών και απρόβλεπτων εμποδίων στην εφαρμογή του.
Σε περιπτώσεις παρατεταμένων κρίσεων και συγκρούσεων, η Επιτροπή μπορεί να εγκρίνει δεύτερο έκτακτο μέτρο βοήθειας, με διάρκεια που δεν υπερβαίνει τους 18 μήνες. Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, μπορούν να εγκριθούν περαιτέρω μέτρα όταν είναι ουσιώδους σημασίας να συνεχιστεί η ενωσιακή δράση και αυτό δεν μπορεί να διασφαλιστεί με άλλα μέσα.
6. Όταν οι δαπάνες στήριξης που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 4 δεν περιλαμβάνονται στα σχέδια δράσης ή στα μέτρα του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή εγκρίνει, κατά περίπτωση, μέτρα στήριξης.
Άρθρο 19 — Θέσπιση σχεδίων δράσης και μέτρων
1. Τα σχέδια δράσης και τα μέτρα θεσπίζονται με εκτελεστικές πράξεις. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 2.
2. Η διαδικασία που αναφέρεται στην παράγραφο 1 δεύτερη περίοδος δεν εφαρμόζεται στα ακόλουθα:
α)σχέδια δράσης και μεμονωμένα μέτρα για τα οποία η ενωσιακή χρηματοδότηση δεν υπερβαίνει τα 10 000 000 EUR·
β)ειδικά μέτρα για τα οποία η ενωσιακή χρηματοδότηση δεν υπερβαίνει τα 20 000 000 EUR·
γ)έκτακτα μέτρα βοήθειας του άρθρου 18 παράγραφος 5 καθώς και σχέδια δράσης που θεσπίζονται με σκοπό την υλοποίηση δράσεων για την κάλυψη αναγκών αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής για τα οποία η ενωσιακή χρηματοδότηση δεν υπερβαίνει τα 40 000 000 EUR·
δ)τεχνικές τροποποιήσεις των σχεδίων δράσης και των μέτρων, υπό την προϋπόθεση ότι αυτές δεν επηρεάζουν ουσιαστικά τους στόχους του σχετικού σχεδίου δράσης ή μέτρου, όπως:
i) αλλαγή της μεθόδου εφαρμογής·
ii) ανακατανομή ποσών μεταξύ ενεργειών του ιδίου σχεδίου δράσης·
iii) αύξηση του προϋπολογισμού των σχεδίων δράσης και των μέτρων κατά ποσοστό έως και 20 % του προϋπολογισμού αυτού·
ε)επιδοτήσεις επιτοκίου και κόστους δανεισμού που παρέχονται στη δικαιούχο χώρα-εταίρο και συνδέονται με χρηματοδοτική συνδρομή, εφόσον αιτιολογούνται δεόντως.
Τα σχέδια δράσης και τα μέτρα που θεσπίζονται σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο, εκτός των έκτακτων μέτρων βοήθειας για την κάλυψη αναγκών αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής και των τεχνικών τροποποιήσεων, κοινοποιούνται από την Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στα κράτη μέλη, μέσω της αρμόδιας επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 1, εντός ενός μηνός από τη θέσπισή τους.
3. Πριν από τη θέσπιση ή την παράταση των έκτακτων μέτρων βοήθειας που αναφέρονται στην παράγραφο 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ), η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με τον χαρακτήρα και τους στόχους των εν λόγω μέτρων, καθώς και τα προβλεπόμενα ποσά χρηματοδότησης. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο προτού προβεί σε σημαντικές επί της ουσίας τροποποιήσεις ήδη θεσπισμένων έκτακτων μέτρων βοήθειας. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τη σχετική προσέγγιση πολιτικής για τον προγραμματισμό και την επακόλουθη υλοποίηση των εν λόγω μέτρων, χάριν της συνοχής της εξωτερικής δράσης της Ένωσης.
4. Στην περίπτωση δεόντως αιτιολογημένων επιτακτικών λόγων επείγουσας ανάγκης, όπως κρίσεων που περιλαμβάνουν φυσικές ή ανθρωπογενείς καταστροφές ή άμεσων απειλών κατά της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ή των θεμελιωδών ελευθεριών, η Επιτροπή δύναται να εγκρίνει σχέδια δράσης και μέτρα ή τροποποιήσεις υφιστάμενων σχεδίων δράσης και μέτρων, ως εκτελεστικές πράξεις που έχουν άμεση εφαρμογή, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 5.
Άρθρο 20 — Κανόνες επιλεξιμότητας
1. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 10 και 11 του παρόντος άρθρου, οι συμμετέχοντες σε διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων για δράσεις που χρηματοδοτούνται δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχεία β) έως ε) είναι υπήκοοι ή πραγματικά εγκατεστημένοι σε οποιοδήποτε από τα ακόλουθα:
α)κράτος μέλος, υπερπόντια χώρα ή έδαφος που συνδέεται με κράτος μέλος όπως ορίζεται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ ή μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου·
β)προσχωρούσα χώρα, υποψήφια ή δυνάμει υποψήφια χώρα·
γ)αναπτυσσόμενη χώρα ή έδαφος που δεν είναι μέλος της ομάδας G-20·
δ)χώρα-εταίρο στην περιφέρεια της Νότιας Γειτονίας που αναφέρεται στο παράρτημα I·
ε)οποιαδήποτε άλλη χώρα-εταίρο, όταν είναι δικαιούχος της δράσης που χρηματοδοτείται στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού·
στ)χώρα για την οποία καθορίζεται από την Επιτροπή αμοιβαία πρόσβαση στην εξωτερική χρηματοδότηση·
ζ)χώρα που είναι μέλος του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, στην περίπτωση συμβάσεων που υλοποιούνται σε λιγότερο ανεπτυγμένη χώρα η οποία περιλαμβάνεται στον κατάλογο αποδεκτών ΕΑΒ.
2. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 10 και 11 του παρόντος άρθρου, οι συμμετέχοντες σε διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων για δράσεις οι οποίες χρηματοδοτούνται δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) είναι υπήκοοι ή πραγματικά εγκατεστημένοι σε χώρα ή έδαφος που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχεία α), β), δ), ε) και στ) του παρόντος άρθρου ή σε χώρα-εταίρο στην περιφέρεια της Ανατολικής Γειτονίας που αναφέρεται στο παράρτημα I.
3. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, η συμμετοχή σε διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων για δράσεις που χρηματοδοτούνται δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο στ) και του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο β) σημείο v) είναι ανοικτή χωρίς περιορισμούς.
4. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, η συμμετοχή σε προμήθειες, επιχορηγήσεις και απονομή βραβείων είναι επίσης ανοικτή σε διεθνείς οργανισμούς.
5. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, όλα τα προϊόντα που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του μηχανισμού μπορούν να προέρχονται από οποιαδήποτε χώρα ή έδαφος.
6. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, οι κανόνες επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο παρόν άρθρο δεν ισχύουν και δεν δημιουργούν περιορισμούς ως προς την ιθαγένεια για τα φυσικά πρόσωπα που απασχολούνται ή έχουν άλλως συνάψει νόμιμη σύμβαση με επιλέξιμο ανάδοχο ή, κατά περίπτωση, με επιλέξιμο υπεργολάβο.
7. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, για δράσεις που υλοποιούνται υπό την άμεση ή έμμεση διαχείριση οντοτήτων που αναφέρονται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημεία ii) έως ix) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι χώρες και τα εδάφη που είναι επιλέξιμα σύμφωνα με τους κανόνες των εν λόγω οντοτήτων για τους σκοπούς της συμμετοχής σε διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων είναι επίσης επιλέξιμα, πέραν των χωρών και των εδαφών που είναι επιλέξιμα δυνάμει του παρόντος άρθρου. Τα προϊόντα προέρχονται από τις χώρες και τα εδάφη που είναι επιλέξιμα σύμφωνα με τους κανόνες των εν λόγω οντοτήτων, πέραν των χωρών και των εδαφών που είναι επιλέξιμα για διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων δυνάμει του παρόντος άρθρου.
Με την επιφύλαξη της παραγράφου 10 του παρόντος άρθρου, για δράσεις οι οποίες υλοποιούνται από οντότητες που δεν καλύπτονται από το προηγούμενο εδάφιο, όταν οι δράσεις αυτές είναι χρηματοδοτούμενες από κοινού με τρίτα μέρη τα οποία δεν είναι αποδέκτες των εν λόγω δράσεων, οι αποδέκτες αυτοί μπορούν να αποφασίσουν ότι οι χώρες και τα εδάφη που είναι επιλέξιμα βάσει των κανόνων των εν λόγω τρίτων μερών για τους σκοπούς της συμμετοχής σε διαδικασίες προμηθειών, επιχορηγήσεων και απονομής βραβείων είναι επιλέξιμα πέραν των χωρών και των εδαφών που είναι επιλέξιμα δυνάμει του παρόντος άρθρου.
8. Όταν τρίτο μέρος παρέχει χρηματοδότηση σε καταπιστευματικό ταμείο που έχει συσταθεί από την Επιτροπή ή μέσω εξωτερικών εσόδων με ειδικό προορισμό, εφαρμόζονται οι κανόνες επιλεξιμότητας που προβλέπει η ιδρυτική πράξη του καταπιστευματικού ταμείου ή η συμφωνία με το τρίτο μέρος σε περίπτωση εξωτερικών εσόδων με ειδικό προορισμό.
9. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 10 και 11, στην περίπτωση δράσεων που χρηματοδοτούνται από τον παρόντα μηχανισμό και από άλλο πρόγραμμα της Ένωσης ή από διάφορους πυλώνες του παρόντος μηχανισμού, εφαρμόζονται οι κανόνες επιλεξιμότητας με τυχόν περιορισμούς και επεκτάσεις τους που προβλέπονται από οποιοδήποτε από τα εν λόγω προγράμματα ή τους πυλώνες.
10. Οι κανόνες επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο παρόν άρθρο ή το είδος των συμμετεχόντων στις διαδικασίες ανάθεσης, μεταξύ άλλων όσον αφορά τον άμεσο και έμμεσο έλεγχό τους από οντότητες χώρας-εταίρου, μπορούν να περιορίζονται, όταν οι περιορισμοί αυτοί απαιτούνται λόγω της ειδικής φύσης ή των στόχων της δραστηριότητας ή της εφαρμογής περιοριστικών μέτρων της Ένωσης ή όταν οι εν λόγω περιορισμοί είναι αναγκαίοι για την αποτελεσματική υλοποίηση της δραστηριότητας ή είναι προς το στρατηγικό συμφέρον της Ένωσης. Οι περιορισμοί επιλεξιμότητας εφαρμόζονται σε προμηθευτές υψηλού κινδύνου, για λόγους ασφάλειας.
Οι κανόνες επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο παρόν άρθρο μπορούν επίσης να περιορίζονται από μέτρα αντίδρασης της Ένωσης τα οποία θεσπίζονται δυνάμει του κανονισμού για την προστασία της Ένωσης και των κρατών μελών της από τον οικονομικό εξαναγκασμό από τρίτες χώρες και του κανονισμού (ΕΕ) 2022/1031 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
11. Οι κανόνες επιλεξιμότητας που καθορίζονται στο παρόν άρθρο μπορούν να επεκτείνονται σε περίπτωση επείγουσας ανάγκης ή μη διαθεσιμότητας επιλέξιμων συμμετεχόντων στις αγορές των οικείων χωρών ή εδαφών ή σε άλλες δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις όπου η εφαρμογή των κανόνων επιλεξιμότητας θα καθιστούσε την πραγματοποίηση της δράσης αδύνατη ή εξαιρετικά δυσχερή ή όταν η επέκταση αυτήν είναι προς το στρατηγικό συμφέρον της Ένωσης.
12. Προκειμένου να ενισχυθούν οι τοπικές ικανότητες, αγορές και αγοραστικές δραστηριότητες, όταν ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 προβλέπει ανάθεση βάσει μίας και μόνο προσφοράς, δίνεται προτεραιότητα σε τοπικούς και περιφερειακούς οικονομικούς φορείς. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, η συμμετοχή τοπικών και περιφερειακών οικονομικών φορέων προωθείται σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του εν λόγω κανονισμού. Προωθούνται κριτήρια βιωσιμότητας και δέουσας επιμέλειας.
Άρθρο 21 — Εξαιρούμενες δραστηριότητες
Η ενωσιακή χρηματοδότηση στο πλαίσιο του μηχανισμού δεν στηρίζει δράσεις ή μέτρα που ενδέχεται να οδηγήσουν σε παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις χώρες-εταίρους.
Άρθρο 22 — Μεταφορές, ετήσιες δόσεις, επιστροφές, έσοδα και ανακτήσεις από χρηματοδοτικά μέσα και πλεονάσματα από τη δημοσιονομική εγγύηση
1. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι μη χρησιμοποιηθείσες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και πιστώσεις πληρωμών στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού μεταφέρονται αυτόματα και μπορούν να δεσμεύονται και να χρησιμοποιούνται από τον παρόντα μηχανισμό υπό την αντίστοιχη γραμμή του προϋπολογισμού που προσδιορίζεται στο άρθρο 6 παράγραφος 1, αντίστοιχα, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του επόμενου οικονομικού έτους. Το ποσό που μεταφέρεται είναι το πρώτο που χρησιμοποιείται το επόμενο οικονομικό έτος.
Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις μεταφερθείσες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
2. Οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις για την ανάληψη ενεργειών των οποίων η υλοποίηση εκτείνεται σε περισσότερα του ενός οικονομικά έτη μπορούν να κατανέμονται σε περισσότερα οικονομικά έτη με ετήσιες δόσεις, σύμφωνα με το άρθρο 112 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
Το άρθρο 114 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 δεν εφαρμόζεται στις πολυετείς δράσεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου. Η Επιτροπή αποδεσμεύει αυτόματα τυχόν τμήμα δημοσιονομικής δέσμευσης για δράση η οποία, έως την 31η Δεκεμβρίου του πέμπτου έτους μετά το έτος της δημοσιονομικής δέσμευσης, δεν έχει χρησιμοποιηθεί για τον σκοπό της προχρηματοδότησης ή της πραγματοποίησης ενδιάμεσης πληρωμής, ή για την οποία δεν έχει υποβληθεί πιστοποιημένη δήλωση δαπάνης ή οποιοδήποτε αίτημα πληρωμής.
3. Εάν ο κανονισμός αρχίσει να ισχύει μετά την 1.1.2028: από την 1η Ιανουαρίου 2028, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 212 παράγραφος 3 πρώτο, δεύτερο και τέταρτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 και με την επιφύλαξη του άρθρου 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792, τα έσοδα, οι επιστροφές και οι ανακτήσεις από χρηματοδοτικά μέσα για την εξωτερική δράση τα οποία θεσπίστηκαν με βασικές πράξεις που εκδόθηκαν πριν από το 2021, δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2021/1529, (ΕΕ) 2021/947 και (ΕΕ) 2024/792, καθώς και του παρόντος κανονισμού, μπορούν να χρησιμοποιούνται για την παροχή ενωσιακής στήριξης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού.
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 21 παράγραφος 3 στοιχείο στ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 και από το άρθρο 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792, οι πόροι που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο διατίθενται στη γραμμή προϋπολογισμού του μηχανισμού από την οποία προέρχονται και συνιστούν εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό, κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
4. Εάν ο κανονισμός αρχίσει να ισχύει μετά την 1.1.2028: από την 1η Ιανουαρίου 2028, σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 3 της απόφασης (ΕΕ) 2022/1628 και κατά παρέκκλιση από το άρθρο 31 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, τυχόν πλεόνασμα προβλέψεων στο Ταμείο εγγυήσεων για τις εξωτερικές δράσεις, το οποίο ιδρύθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009, μπορεί να χρησιμοποιείται για την παροχή ενωσιακής στήριξης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού.
Εάν ο κανονισμός αρχίσει να ισχύει μετά την 1.1.2028: από την 1η Ιανουαρίου 2028, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 216 παράγραφος 4 στοιχείο α) του κανονισμού 2024/2509 και με την επιφύλαξη του άρθρου 12 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792 και του άρθρου 14 παράγραφος 3 της απόφασης (ΕΕ) 2022/1628, τυχόν πλεόνασμα προβλέψεων για τις δημοσιονομικές εγγυήσεις και τη χρηματοδοτική συνδρομή που θεσπίζονται δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2017/1601, (ΕΕ) 2021/947, (ΕΕ) 2024/792, (ΕΕ) 2024/1449, (ΕΕ) 2025/535 και του παρόντος κανονισμού μπορεί να χρησιμοποιείται για την παροχή ενωσιακής στήριξης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού.
Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792, οι πόροι που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο διατίθενται στη γραμμή προϋπολογισμού του μηχανισμού από την οποία προέρχονται και συνιστούν εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό, κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού 2024/2509.
Κεφάλαιο III — Εργαλειοθήκη εφαρμογής
Άρθρο 23 — Εφαρμογή και μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης
1. Ο μηχανισμός εφαρμόζεται είτε άμεσα είτε έμμεσα μέσω οποιασδήποτε από τις οντότητες που παρατίθενται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, συμπεριλαμβανομένων των οντοτήτων κατά την έννοια του στοιχείου γ) σημείο ix). Η Επιτροπή μπορεί επίσης να αναθέτει καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού στο Ινστιτούτο Μελετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για Θέματα Ασφάλειας και στην Ευρωπαϊκή Ακαδημία Ασφάλειας και Άμυνας σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) σημείο viii) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
2. Η ενωσιακή χρηματοδότηση μπορεί να παρέχεται μέσω των τύπων χρηματοδότησης που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, συμπεριλαμβανομένων των συνεισφορών στα καταπιστευματικά ταμεία που συστήνει η Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 238 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, και εκείνων που εγκρίνονται ειδικά στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού. Η δημοσιονομική εγγύηση, τα χρηματοδοτικά μέσα, μεταξύ άλλων όταν συνδυάζονται με επιχορηγήσεις ή με άλλες μορφές μη επιστρεπτέας στήριξης στο πλαίσιο συνδυαστικών πράξεων, και η χρηματοδοτική συνδρομή του μηχανισμού εκτελούνται σύμφωνα με τον τίτλο X του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
3. Όταν συνεργάζεται με οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και ενδιαφερόμενους φορείς των χωρών-εταίρων, όπως οι τοπικές αρχές, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητές τους, συμπεριλαμβανομένων των αναγκών τους και του γενικού πλαισίου, κατά τον καθορισμό των τρόπων χρηματοδότησης, του είδους της συνεισφοράς, της συμμετοχής, των ρυθμίσεων αξιολόγησης και ανάθεσης και των διοικητικών διατάξεων για τη διαχείριση των επιχορηγήσεων, με σκοπό να προσεγγίσει και να ανταποκριθεί με τον καλύτερο τρόπο στο ευρύτερο δυνατό φάσμα των εν λόγω ενδιαφερόμενων φορέων. Ενθαρρύνονται ειδικές ρυθμίσεις σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, όπως οι χρηματοδοτικές συμφωνίες-πλαίσια εταιρικής σχέσης, η χρηματοδοτική στήριξη τρίτων, οι επιχορηγήσεις που παρέχονται χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων ή οι απλουστευμένες μορφές χρηματοδότησης που αναφέρονται στο άρθρο 125 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
4. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 198 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι επιχορηγήσεις μπορούν να παρέχονται χωρίς πρόσκληση υποβολής προτάσεων στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α)επιχορηγήσεις μικρής αξίας σε υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων για τη χρηματοδότηση επειγουσών δράσεων και αναγκών προστασίας, μεταξύ άλλων μέσω μηχανισμών για την προστασία των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που διατρέχουν κίνδυνο, καθώς και σε διαμεσολαβητές και άλλους παράγοντες της κοινωνίας των πολιτών που συμμετέχουν σε διάλογο σχετικά με κρίσεις και ένοπλες συγκρούσεις, την επίλυση συγκρούσεων, τη συμφιλίωση και την οικοδόμηση της ειρήνης, κατά περίπτωση χωρίς την ανάγκη συγχρηματοδότησης·
β)επιχορηγήσεις, κατά περίπτωση, χωρίς την ανάγκη συγχρηματοδότησης, για τη χρηματοδότηση δράσεων σε λίαν αντίξοες συνθήκες όπου η δημοσίευση πρόσκλησης υποβολής προτάσεων αντενδείκνυται, μεταξύ άλλων σε καταστάσεις όπου παρατηρείται σοβαρή έλλειψη θεμελιωδών ελευθεριών, συμπεριλαμβανομένων παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σημειώνονται απειλές κατά των δημοκρατικών θεσμών, κλιμάκωση κρίσεων ή ένοπλες συγκρούσεις, κατά τις οποίες υφίσταται σοβαρότατος κίνδυνος για την ασφάλεια των ανθρώπων ή οι οργανώσεις και οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι διαμεσολαβητές και άλλοι παράγοντες της κοινωνίας των πολιτών που συμμετέχουν σε διάλογο σχετικά με την κρίση και την ένοπλη σύγκρουση, τη συμφιλίωση και την οικοδόμηση ειρήνης δρουν υπό τις πλέον αντίξοες συνθήκες· οι επιχορηγήσεις αυτές δεν υπερβαίνουν το 1 000 000 EUR και η διάρκειά τους δεν υπερβαίνει τους 18 μήνες, ενώ μπορεί να παραταθεί κατά 12 επιπλέον μήνες, σε περίπτωση αντικειμενικών και απρόβλεπτων εμποδίων κατά την εκτέλεσή τους·
γ)επιχορηγήσεις στο Παγκόσμιο Δίκτυο για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα·
δ)επιχορηγήσεις μικρού ύψους σε οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών με τη χρήση, στο μέτρο του δυνατού, απλουστευμένων μορφών χρηματοδότησης σύμφωνα με το άρθρο 125 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509·
ε)όταν είναι αναγκαίο και δεόντως αιτιολογημένο στα σχέδια δράσης και στα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 18, επιχορηγήσεις σε νομικές οντότητες ιδιωτικού δικαίου οι οποίες είναι πραγματικά εγκατεστημένες σε κράτος μέλος, για τη διευκόλυνση επενδύσεων που είναι προς το στρατηγικό συμφέρον της Ένωσης και στηρίζουν τους στόχους του μηχανισμού.
5. Σε τομείς που αφορούν την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της δημοκρατίας και τη στήριξη παραγόντων της κοινωνίας των πολιτών, η Ένωση μπορεί να παρέχει βοήθεια ανεξάρτητα από τη συναίνεση των κυβερνήσεων και άλλων δημόσιων αρχών των οικείων χωρών-εταίρων· οι εν λόγω δράσεις στηρίζουν κυρίως παράγοντες της κοινωνίας των πολιτών, με συνεκτίμηση των μορφών και των μεθόδων εκτέλεσης που αναφέρονται στην παράγραφο 4 του παρόντος άρθρου.
6. Η στήριξη από τον προϋπολογισμό, μεταξύ άλλων μέσω συμβάσεων εκτέλεσης τομεακών μεταρρυθμίσεων, βασίζεται στην ανάληψη ιδίας ευθύνης από τη χώρα, στην αμοιβαία λογοδοσία και στην προσήλωση των χωρών εταίρων, λαμβανομένων υπόψη των επιδόσεών τους και της προόδου τους, όσον αφορά τις οικουμενικές αξίες, τη δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα και το κράτος δικαίου και αποσκοπεί στην ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων μεταξύ της Ένωσης και των χωρών εταίρων. Περιλαμβάνει ενισχυμένο διάλογο περί πολιτικών, ανάπτυξη ικανοτήτων και βελτιωμένη διακυβέρνηση, συμπληρώνοντας τις προσπάθειες των εταίρων να εισπράττουν περισσότερα και να δαπανούν καλύτερα προκειμένου να στηρίξουν τη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη και τη δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας, μεταξύ άλλων για τους νέους, την εξάλειψη της φτώχειας, τη μείωση των ανισοτήτων και την οικοδόμηση και εδραίωση δημοκρατιών και ειρηνικών κοινωνιών. Η στήριξη από τον προϋπολογισμό συμβάλλει επίσης στην ισότητα των φύλων.
Κάθε απόφαση για παροχή στήριξης από τον προϋπολογισμό βασίζεται στις πολιτικές δημοσιονομικής στήριξης που έχουν συμφωνηθεί από την Ένωση, ένα συγκεκριμένο σύνολο κριτηρίων επιλεξιμότητας και μια προσεκτική εκτίμηση των κινδύνων και των οφελών.
Η στήριξη από τον προϋπολογισμό διαφοροποιείται κατά τρόπον ώστε να ανταποκρίνεται καλύτερα στο πολιτικό, οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό πλαίσιο της εκάστοτε χώρας εταίρου, λαμβανομένων υπόψη των καταστάσεων αστάθειας.
Κατά την παροχή στήριξης από τον προϋπολογισμό σύμφωνα με το άρθρο 241 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η Επιτροπή καθορίζει σαφώς και παρακολουθεί τα κριτήρια για τις προϋποθέσεις της στήριξης από τον προϋπολογισμό, μεταξύ άλλων την πρόοδο των μεταρρυθμίσεων και τη διαφάνεια, και στηρίζει την ανάπτυξη του κοινοβουλευτικού ελέγχου και των εθνικών ικανοτήτων λογιστικού ελέγχου, καθώς και την αύξηση της διαφάνειας και της πρόσβασης του κοινού στις πληροφορίες.
Η εκταμίευση της στήριξης από τον προϋπολογισμό βασίζεται σε δείκτες που καταδεικνύουν την ικανοποιητική πρόοδο που σημειώνεται ως προς την επίτευξη των στόχων που έχουν συμφωνηθεί με τη χώρα εταίρο.
6. Σύμφωνα με το άρθρο 196 παράγραφος 2 δεύτερο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις οι οποίες προσδιορίζονται στα σχέδια δράσης και στα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 18, οι δραστηριότητες που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο του μηχανισμού και οι υποκείμενες δαπάνες που θα πραγματοποιηθούν το 2028 μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμες από την 1η Ιανουαρίου 2028, ακόμη και αν οι δραστηριότητες αυτές υλοποιηθούν και οι δαπάνες αυτές πραγματοποιηθούν πριν από την υποβολή της αίτησης επιχορήγησης.
7. Η υλοποίηση δράσεων υπό έμμεση διαχείριση, μεταξύ άλλων μέσω χρηματοδοτικών μέσων, δημοσιονομικών εγγυήσεων και συνδυαστικών πράξεων στο πλαίσιο του μηχανισμού, ανατίθεται, όποτε είναι δυνατόν και σύμφωνα με το άρθρο 157 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, στην ΕΤΕπ, στην ΕΤΑΑ ή σε οργανισμό κράτους μέλους, ενδεχομένως συνδυαστικά με άλλες συμπληρωματικές μορφές χρηματοδοτικής στήριξης, τόσο από τα κράτη μέλη όσο και από τρίτα μέρη.
8. Οι φόροι, οι δασμοί και οι επιβαρύνσεις που προκύπτουν κατά την εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης δυνάμει του παρόντος κανονισμού και επιβάλλονται από χώρες-εταίρους μπορούν να είναι επιλέξιμα έξοδα για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του μηχανισμού, υπό τους όρους που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, με εξαίρεση τους φόρους, τους δασμούς και τις επιβαρύνσεις που στοχεύουν ειδικά στη χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης.
9. Για τους σκοπούς του άρθρου 153 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η επιτροπή αξιολόγησης μπορεί να απαρτίζεται εν μέρει ή εν όλω από εξωτερικούς εμπειρογνώμονες.
10. Σε περίπτωση έμμεσης διαχείρισης με χώρες-εταίρους, φορείς που αυτές έχουν ορίσει, οργανισμούς των χωρών-εταίρων ή φορείς σε περιφερειακό ή παγκόσμιο επίπεδο, όταν η Επιτροπή διατηρεί ευθύνες δημοσιονομικής διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 157 παράγραφος 7 δεύτερο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, η Επιτροπή ανακτά, εφόσον απαιτείται και με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων των αναθετουσών αρχών, τα οφειλόμενα ποσά από τους αποδέκτες των αναθετουσών αρχών σύμφωνα με τα άρθρα 101 έως 106 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, με εξαίρεση το άρθρο 101 παράγραφοι 7, 8 και 9, μεταξύ άλλων μέσω απόφασης εκτελεστής υπό τους ίδιους όρους με εκείνους που ορίζονται στο άρθρο 299 της ΣΛΕΕ. Η συμφωνία χρηματοδότησης περιέχει διατάξεις για τον εν λόγω σκοπό.
Σε περίπτωση που η εν λόγω χώρα-εταίρος, ο φορέας που έχει ορίσει η χώρα-εταίρος, ο οργανισμός της χώρας-εταίρου ή ο φορέας σε περιφερειακό ή παγκόσμιο επίπεδο δεν εκπληρώνει τα καθήκοντά του όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού ή τις υποχρεώσεις, τις αρχές, τους στόχους και τους κανόνες που διέπουν την άσκηση της έμμεσης διαχείρισης, η Επιτροπή μπορεί να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα, μεταξύ άλλων να αντικαταστήσει την οντότητα, προσωρινά ή οριστικά, και να ενεργεί εξ ονόματος και για λογαριασμό της υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης. Στην περίπτωση αυτήν, η Επιτροπή δύναται να λάβει, από τους πόρους που διατίθενται στην εν λόγω χώρα-εταίρο, οικονομική αποζημίωση για τον πρόσθετο διοικητικό φόρτο εργασίας που προκύπτει.
11. Οι ομαδοποιημένες προμήθειες, κατά την έννοια του άρθρου 168 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, που χρηματοδοτούνται δυνάμει του παρόντος κανονισμού μπορούν να πραγματοποιούνται με οποιαδήποτε χώρα-εταίρο.
12. Η συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και των εταίρων της μπορεί να περιλαμβάνει τη συμμετοχή σε δομές που έχουν συσταθεί για τον συντονισμό του προγραμματισμού με άλλους δωρητές ή για τη διαχείριση της υλοποίησης των δράσεων, τη διατύπωση κοινών δηλώσεων με σκοπό να ενισχυθεί η προβολή της συνεισφοράς της Ένωσης και να διασφαλιστεί η αποτελεσματική εκτέλεση και ο συντονισμός του προϋπολογισμού, καθώς και τη σύναψη συμφωνιών χρηματοδότησης με οργανισμούς των χωρών εταίρων ή φορείς σε περιφερειακό ή παγκόσμιο επίπεδο.
Άρθρο 24 — Δημοσιονομικές εγγυήσεις και χρηματοδοτική συνδρομή: μέγιστη ενωσιακή στήριξη, χρηματοδότηση και δανειοληπτικές πράξεις
1. Η Ένωση μπορεί να παρέχει στήριξη με τη μορφή δημοσιονομικής εγγύησης μέχρι ανώτατου ποσού 95 000 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές. Το μέγιστο ποσό της δημοσιονομικής εγγύησης μειώνεται ανάλογα με τα ποσά της χρηματοδοτικής συνδρομής που υλοποιείται ως μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή υπό μορφή δανείων και δανείων βάσει πολιτικής, τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 23 παράγραφος 2, καθώς και ανάλογα με τα ποσά των δανείων που χορηγούνται δυνάμει του κανονισμού (Ευρατόμ) [XXX] (ΜΣΠΑΠ).
2. Ο συντελεστής προβλέψεων για τη δημοσιονομική εγγύηση και τη χρηματοδοτική συνδρομή που αναφέρεται στην παράγραφο 1 κυμαίνεται μεταξύ 9 % και 50 %, ανάλογα με το είδος των πράξεων. Ο συντελεστής προβλέψεων είναι 9 % για τη χρηματοδοτική συνδρομή και για τις δημοσιονομικές εγγυήσεις που καλύπτουν τους κινδύνους αθέτησης δημόσιου χρέους που συνδέονται με τις δανειοδοτικές πράξεις.
3. Η στήριξη της Ένωσης προς την Ουκρανία με τη μορφή δημοσιονομικής εγγύησης και χρηματοδοτικής συνδρομής δεν συνυπολογίζεται στο μέγιστο ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.
Η Ένωση μπορεί να παρέχει στήριξη στην Ουκρανία με τη μορφή δημοσιονομικής εγγύησης έως 48 000 000 000 EUR σε τρέχουσες τιμές. Ο συντελεστής προβλέψεων για τη δημοσιονομική εγγύηση η οποία εγγυάται για πράξεις στήριξης της Ουκρανίας ορίζεται αρχικά σε 70 %.
Δεν συστήνονται προβλέψεις και, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 214 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, δεν καθορίζεται συντελεστής προβλέψεων για τα δάνεια προς την Ουκρανία.
4. Η Επιτροπή επανεξετάζει τους συντελεστές προβλέψεων δυνάμει των παραγράφων 2 και 3 του παρόντος άρθρου ετησίως σύμφωνα με την αξιολόγηση που αναφέρεται στο άρθρο 41 παράγραφος 5 στοιχείο ζ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509 και με το πλαίσιο διαχείρισης κινδύνων της Επιτροπής.
5. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 30 για την τροποποίηση των παραγράφων 2 και 3 του παρόντος άρθρου, με σκοπό την προσαρμογή των συντελεστών προβλέψεων που αναφέρονται σε αυτές και την αύξηση των μέγιστων ποσών που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 3 του παρόντος άρθρου, κατά 20 % και 30 % των ποσών αυτών αντίστοιχα.
6. Με την επιφύλαξη του άρθρου 6 παράγραφος 7, τα κράτη μέλη, οι χώρες-εταίροι και άλλα τρίτα μέρη μπορούν να καταβάλλουν ειδικές συνεισφορές στη δημοσιονομική εγγύηση, τα χρηματοδοτικά μέσα ή τη χρηματοδοτική συνδρομή σύμφωνα με το άρθρο 211 παράγραφος 2 και το άρθρο 221 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509. Οι εν λόγω συνεισφορές στη δημοσιονομική εγγύηση ή τη χρηματοδοτική συνδρομή έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση του ποσού της δημοσιονομικής εγγύησης ή της χρηματοδοτικής συνδρομής.
7. Όταν οι συνεισφορές που αναφέρονται στην παράγραφο 6 καταβάλλονται σε μετρητά, συνιστούν εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό, κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 2 στοιχεία α), δ) και ε) και του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
8. Η δημοσιονομική εγγύηση που θεσπίζεται σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 3 του παρόντος άρθρου μπορεί να χρησιμοποιείται, έως τα ανώτατα ποσά που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 3 του παρόντος άρθρου, για την παροχή στήριξης δυνάμει της απόφασης (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου και του κανονισμού (Ευρατόμ) [XXX] (ΜΣΠΑΠ), σύμφωνα με τους στόχους και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που καθορίζονται στα προγράμματα αυτά. Για τον σκοπό αυτόν, οι προβλέψεις χρηματοδοτούνται από τα χρηματοδοτικά κονδύλια των εν λόγω άλλων προγραμμάτων της Ένωσης.
9. Τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως ε) χρησιμοποιούνται για τις προβλέψεις της δημοσιονομικής εγγύησης και της χρηματοδοτικής συνδρομής που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου. Οι προβλέψεις της στήριξης της Ένωσης προς την Ουκρανία με τη μορφή δημοσιονομικής εγγύησης που αναφέρεται στην παράγραφο 3 χρηματοδοτούνται από τους χρηματοδοτικούς πόρους οι οποίοι διατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* [κανονισμός για το ΠΔΠ] του Συμβουλίου που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2, μεταξύ άλλων όταν η δημοσιονομική εγγύηση παρέχεται για δραστηριότητες δυνάμει του κανονισμού (Ευρατόμ) [XXX] (ΜΣΠΑΠ).
10. Οι προβλέψεις που αναφέρονται στις παραγράφους 8 και 9 του παρόντος άρθρου δεν δεσμεύονται μετά το τέλος του τελευταίου έτους του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου.
11. Σύμφωνα με το άρθρο 214 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι προβλέψεις που αναφέρονται στις παραγράφους 8 και 9 συστήνονται έως και το τρίτο έτος μετά τη λήξη του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και λαμβάνουν υπόψη την πρόοδο ως προς την έγκριση και την υπογραφή των χρηματοδοτικών και επενδυτικών πράξεων ή την εκταμίευση της χρηματοδοτικής συνδρομής, καθώς και το προφίλ κινδύνου των πράξεων.
12. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται, εξ ονόματος της Ένωσης, να δανείζεται τα αναγκαία κεφάλαια για την εκτέλεση της χρηματοδοτικής συνδρομής που παρέχεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Η Επιτροπή δανείζεται τα κεφάλαια από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σύμφωνα με το άρθρο 224 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509.
Άρθρο 25 — Εφαρμογή της δημοσιονομικής εγγύησης και των χρηματοδοτικών μέσων
1. Η δημοσιονομική εγγύηση χρησιμοποιείται προκειμένου να εγγυηθεί για πράξεις αντισυμβαλλομένων σε κρατικό και υποκρατικό επίπεδο, καθώς και στον ιδιωτικό τομέα.
2. Όταν οι χώρες-εταίροι συνεισφέρουν σε χρηματοδοτικά μέσα ή στη δημοσιονομική εγγύηση, οι επιλέξιμοι εκτελεστικοί φορείς ή οι αντισυμβαλλόμενοι από τις οικείες χώρες μπορούν επίσης να είναι επιλέξιμοι εκτελεστικοί φορείς ή αντισυμβαλλόμενοι. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 211 παράγραφος 5 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι επιλέξιμοι εκτελεστικοί φορείς ή αντισυμβαλλόμενοι από χώρες-εταίρους που επωφελούνται από τη δημοσιονομική εγγύηση ή τα χρηματοδοτικά μέσα μπορούν επίσης να είναι επιλέξιμοι.
3. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο γ) και το άρθρο 211 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, όταν τα χρηματοδοτικά μέσα ή η δημοσιονομική εγγύηση εφαρμόζονται υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης, είναι επιλέξιμοι οι φορείς που παρέχουν επαρκή διασφάλιση της χρηματοδοτικής τους ικανότητας και υπόκεινται στο ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους, χώρας-εταίρου που επωφελείται από τα χρηματοδοτικά μέσα ή τη δημοσιονομική εγγύηση ή χώρας εταίρου που έχει συνεισφέρει στα χρηματοδοτικά μέσα ή στη δημοσιονομική εγγύηση.
4. Η Επιτροπή διασφαλίζει την αποτελεσματική, αποδοτική και δίκαιη χρήση των διαθέσιμων πόρων από τους επιλέξιμους εκτελεστικούς φορείς και τους αντισυμβαλλομένους, συμπεριλαμβανομένων των μικρών και μεσαίων αντισυμβαλλομένων, προωθώντας παράλληλα τη συνεργασία μεταξύ τους και λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις ικανότητες, την προστιθέμενη αξία και την πείρα τους.
5. Προκειμένου να διασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από τους αντισυμβαλλομένους κάθε σημαντική πληροφορία σχετικά με πράξεις τους οι οποίες δεν καλύπτονται από τη δημοσιονομική εγγύηση που αναφέρεται στο άρθρο 24.
6. Το επενδυτικό συμβούλιο του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη» (στο εξής: επενδυτικό συμβούλιο) παρέχει στρατηγική και επιχειρησιακή καθοδήγηση στην Επιτροπή όσον αφορά την εφαρμογή της δημοσιονομικής εγγύησης που αναφέρεται στο άρθρο 24 και της συνδυαστικής χρηματοδότησης. Το επενδυτικό συμβούλιο θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό του. Το επενδυτικό συμβούλιο συνέρχεται τουλάχιστον μία φορά ετησίως και, εφόσον είναι δυνατόν, εκδίδει τις γνώμες του με συναίνεση.
Το επενδυτικό συμβούλιο απαρτίζεται από εκπροσώπους της Επιτροπής και του ύπατου εκπροσώπου, όλων των κρατών μελών και της ΕΤΕπ. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει καθεστώς παρατηρητή. Οι συνεισφέροντες, οι επιλέξιμοι εκτελεστικοί φορείς και οι αντισυμβαλλόμενοι, οι χώρες-εταίροι, οι σχετικοί περιφερειακοί οργανισμοί και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη μπορούν, κατά περίπτωση, να συμμετέχουν με την ιδιότητα του παρατηρητή. Η προεδρία του επενδυτικού συμβουλίου ασκείται από κοινού από την Επιτροπή και τον ύπατο εκπρόσωπο.
Άρθρο 26 — Εκτέλεση δανείων βάσει πολιτικής
1. Η Επιτροπή εκδίδει αποφάσεις, μέσω εκτελεστικών πράξεων, για τη διάθεση του ποσού του δανείου βάσει πολιτικής σε χώρα-εταίρο και για τον καθορισμό της περιόδου διαθεσιμότητας του δανείου, η οποία δεν υπερβαίνει τα τρία έτη μετά τη λήξη του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 32 παράγραφος 2. Εάν η απόφαση αυτήν αποτελεί μέρος σχεδίου δράσης ή μέτρου, εφαρμόζονται τα άρθρα 18 και 19.
2. Επιπλέον των στοιχείων που προβλέπονται στο άρθρο 223 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2024/2509, οι δανειακές συμβάσεις για δάνεια βάσει πολιτικής καθορίζουν το μέγιστο ποσό του δανείου, την περίοδο διαθεσιμότητας, τη μέγιστη διάρκεια κάθε εκταμίευσης του δανείου και τους λεπτομερείς όρους και προϋποθέσεις της στήριξης. Οι εν λόγω συμβάσεις μπορούν επίσης να περιλαμβάνουν το ποσό της προχρηματοδότησης και τους κανόνες για την εκκαθάριση της προχρηματοδότησης.
Άρθρο 27 — Κεφαλαιακή συμμετοχή σε ιδρύματα αναπτυξιακής χρηματοδότησης
Τα ποσά που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως ε) μπορούν να χρησιμοποιούνται ως συνεισφορά στα χρηματοδοτικά κεφάλαια ευρωπαϊκών και άλλων ιδρυμάτων αναπτυξιακής χρηματοδότησης.
Άρθρο 28 — Διασυνοριακή συνεργασία
1. Η διασυνοριακή συνεργασία καλύπτει τη συνεργασία κατά μήκος των εξωτερικών παρακείμενων χερσαίων και θαλάσσιων συνόρων, τη διακρατική συνεργασία σε ευρύτερα διακρατικά εδάφη ή σε εδάφη που περιβάλλουν θαλάσσιες λεκάνες, καθώς και τη διαπεριφερειακή συνεργασία.
2. Οι πυλώνες που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχεία α) και β) μπορούν να συνεισφέρουν στα προγράμματα διασυνοριακής συνεργασίας που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου και συγχρηματοδοτούνται από τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [κανονισμός για τις εθνικές και περιφερειακές εταιρικές σχέσεις]. Ποσοστό έως 3 % του χρηματοδοτικού κονδυλίου για τον πυλώνα που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο α) μπορεί να κατανέμεται ενδεικτικά για τη στήριξη αυτών των προγραμμάτων.
3. Οι συνεισφορές σε προγράμματα διασυνοριακής συνεργασίας καθορίζονται και χρησιμοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο XX (Οριζόντιες διατάξεις για τα ταμεία — προγράμματα εξωτερικής διασυνοριακής συνεργασίας) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [εθνικές και περιφερειακές εταιρικές σχέσεις].
Τίτλος III — Τελικές διατάξεις
Άρθρο 29 — Επέκταση του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής
1. Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις και όταν η δράση που πρόκειται να υλοποιηθεί είναι παγκόσμιου, διαπεριφερειακού ή περιφερειακού χαρακτήρα, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει, στο πλαίσιο των σχετικών πολυετών ενδεικτικών προγραμμάτων ή των σχετικών σχεδίων δράσης ή μέτρων, να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής των δράσεων σε υπερπόντιες χώρες και εδάφη που συνδέονται με κράτος μέλος όπως ορίζεται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ, προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνοχή και η αποτελεσματικότητα της ενωσιακής χρηματοδότησης ή να προωθηθεί η περιφερειακή ή διαπεριφερειακή συνεργασία.
2. Η Επιτροπή μπορεί να συμπεριλάβει ειδικό χρηματοδοτικό κονδύλιο για να βοηθήσει χώρες και περιφέρειες-εταίρους να ενισχύσουν τη συνεργασία τους με γειτονικές εξόχως απόκεντρες περιοχές της Ένωσης και με υπερπόντιες χώρες και εδάφη που συνδέονται με κράτος μέλος όπως ορίζεται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ. Για τον σκοπό αυτόν, ο μηχανισμός μπορεί να συνεισφέρει, κατά περίπτωση και βάσει της αμοιβαιότητας και της αναλογικότητας όσον αφορά το επίπεδο χρηματοδότησης δυνάμει της απόφασης (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου ή του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [εθνικές και περιφερειακές εταιρικές σχέσεις], σε δράσεις τις οποίες υλοποιεί χώρα ή περιφέρεια εταίρος ή οποιαδήποτε άλλη οντότητα δυνάμει του παρόντος κανονισμού, χώρα, έδαφος ή οποιαδήποτε άλλη οντότητα δυνάμει της απόφασης (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου ή εξόχως απόκεντρη περιοχή της Ένωσης στο πλαίσιο κοινών επιχειρησιακών προγραμμάτων ή σε προγράμματα ή μέτρα διαπεριφερειακής συνεργασίας που έχουν θεσπιστεί και εφαρμόζονται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [εθνικές και περιφερειακές εταιρικές σχέσεις].
Άρθρο 30 — Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Για την περίοδο ισχύος του παρόντος κανονισμού, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για την τροποποίηση του άρθρου 6 παράγραφος 5, του άρθρου 24 παράγραφοι 1, 2 και 3 και του παραρτήματος II.
3. Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο παρόν άρθρο μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Η ανάκληση τίθεται σε ισχύ την επομένη της δημοσίευσης της σχετικής απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν θίγει το κύρος των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ισχύουν ήδη.
4. Πριν εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή διεξάγει διαβουλεύσεις με εμπειρογνώμονες που ορίζουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις αρχές της διοργανικής συμφωνίας της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου.
5. Μόλις εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
6. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται δυνάμει του παρόντος άρθρου τίθεται σε ισχύ μόνο αν δεν διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα κοινοποίησης της πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ή αν, πριν λήξει αυτή η προθεσμία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η προθεσμία αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 31 — Θέσπιση περαιτέρω κανόνων εφαρμογής για τον πυλώνα Ευρώπη
Για τους εταίρους της διεύρυνσης και της Ανατολικής Γειτονίας οι οποίοι περιλαμβάνονται στον πυλώνα που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο α), η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστική πράξη όπου καθορίζονται ενιαίες προϋποθέσεις για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, όσον αφορά τον σχεδιασμό και το περιεχόμενο των σχεδίων βάσει επιδόσεων, τις επιδόσεις, τις δομές και τα συστήματα ελέγχου που πρέπει να δημιουργηθούν κατά την προετοιμασία της προσχώρησης, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο της διαχείρισης των διαρθρωτικών και των γεωργικών ταμείων, καθώς και των ταμείων διασυνοριακής συνεργασίας. Η εν λόγω εκτελεστική πράξη εκδίδεται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 32 παράγραφος 2.
Άρθρο 32 — Διαδικασία επιτροπής
1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή αποτελεί επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Η επιτροπή μπορεί να συνεδριάζει με διάφορες συνθέσεις.
2. Οσάκις γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
3. Ο εσωτερικός κανονισμός της επιτροπής προβλέπει προθεσμίες που χαρακτηρίζονται από αναλογικότητα και παρέχουν έγκαιρα και πραγματικά στα μέλη της επιτροπής δυνατότητες να εξετάσουν τα σχέδια εκτελεστικών πράξεων και να διατυπώσουν τις απόψεις τους, σύμφωνα με το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.
4. Εφόσον η γνώμη της επιτροπής πρέπει να ληφθεί με γραπτή διαδικασία, η εν λόγω διαδικασία περατώνεται χωρίς αποτέλεσμα, εάν, εντός της προθεσμίας για την έκδοση γνώμης, ο πρόεδρος της επιτροπής το αποφασίσει ή το ζητήσει απλή πλειοψηφία των μελών της επιτροπής.
5. Οσάκις γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011, σε συνδυασμό με το άρθρο 5.
6. Η εκδοθείσα απόφαση παραμένει σε ισχύ καθ’ όλη τη διάρκεια του εγκεκριμένου ή τροποποιημένου εγγράφου, σχεδίου δράσης ή μέτρου.
7. Όταν κρίνεται σκόπιμο, παρατηρητής της ΕΤΕπ καλείται να παραστεί στις συνεδριάσεις της επιτροπής για τα θέματα που αφορούν την ΕΤΕπ.
8. Τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν την εξέταση κάθε άλλου θέματος που αφορά την εφαρμογή του μηχανισμού.
Άρθρο 33 — Ρήτρα Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης
Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σύμφωνα με την απόφαση 2010/427/ΕΕ, και ιδίως τα άρθρα 3 και 9.
Άρθρο 34 — Κατάργηση και μεταβατικές διατάξεις
1. Οι κανονισμοί (ΕΕ) 2021/947, (ΕΕ) 2021/1529, (ΕΕ) 2024/792, (ΕΕ) 2024/1449 και (ΕΕ) 2025/535 καταργούνται από την [1η Ιανουαρίου 2028].
2. Ο παρών κανονισμός δεν επηρεάζει τη συνέχιση ή την τροποποίηση δράσεων που έχουν δρομολογηθεί δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1085/2006, του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 231/2014, του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1529, του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947, του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792, του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1449 και του κανονισμού (ΕΕ) 2025/535, οι οποίοι εξακολουθούν να εφαρμόζονται στις εν λόγω δράσεις έως τη λήξη τους. Ωστόσο, σε δράσεις δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1529 και του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 εφαρμόζεται το άρθρο 23 του παρόντος κανονισμού, αντί των άρθρων 26 και 27 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947.
3. Το χρηματοδοτικό κονδύλιο για τον μηχανισμό μπορεί επίσης να καλύπτει τις δαπάνες τεχνικής και διοικητικής βοήθειας που απαιτούνται για να εξασφαλιστεί η μετάβαση μεταξύ του παρόντος κανονισμού και των μέτρων που θεσπίστηκαν δυνάμει των κανονισμών (ΕΕ) 2021/947, (ΕΕ) 2021/1529 και (ΕΕ) 2024/1449.
4. Το χρηματοδοτικό κονδύλιο για τον μηχανισμό μπορεί να καλύπτει δραστηριότητες που συνδέονται με την προετοιμασία τυχόν σχετικού μελλοντικού κανονισμού.
5. Αν κριθεί αναγκαίο, μπορούν να εγγραφούν στον ενωσιακό προϋπολογισμό πιστώσεις για την περίοδο πέραν του 2034 με σκοπό την κάλυψη των δαπανών που προβλέπονται στο άρθρο 6 παράγραφος 4 προκειμένου να καταστεί εφικτή η διαχείριση των δράσεων που δεν θα έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2034.
6. Τα χρηματοδοτικά κονδύλια που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως ε) και οι χρηματοδοτικοί πόροι οι οποίοι διατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 20XX/XXX* του Συμβουλίου [κανονισμός για το ΠΔΠ] που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2 μπορούν να χρηματοδοτούν την αναπλήρωση των προβλέψεων για τις δημοσιονομικές εγγυήσεις οι οποίες εγκρίνονται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1601 και του κανονισμού (ΕΕ) 2024/792, τις δημοσιονομικές εγγυήσεις και τη χρηματοδοτική συνδρομή που εγκρίνονται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947 και δυνάμει βασικών πράξεων των οποίων οι προβλέψεις διέπονται από τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009, καθώς και για τη χρηματοδοτική συνδρομή που εγκρίνεται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2024/1449 και του κανονισμού (ΕΕ) 2025/535.
Άρθρο 35 — Έναρξη ισχύος και εφαρμογή
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2028.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες,
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Για το Συμβούλιο
Η Πρόεδρος
Ο Πρόεδρος
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ3
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας3
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής3
1.3.Στόχοι3
1.3.1.Γενικοί στόχοι3
1.3.2.Ειδικοί στόχοι3
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις3
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων3
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:4
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας4
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας4
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.4
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος4
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα5
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής5
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της6
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού6
2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ8
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων8
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου8
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται8
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους8
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)8
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας9
3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ10
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται10
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις12
3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις12
3.2.1.1.Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό12
3.2.1.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό17
3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται από επιχειρησιακές πιστώσεις22
3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις24
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό24
3.2.3.2.Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό24
3.2.3.3.Σύνολο πιστώσεων24
3.2.4.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους25
3.2.4.1.Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό25
3.2.4.2.Χρηματοδοτούμενες από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό26
3.2.4.3.Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους26
3.2.5.Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας28
3.2.6.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο28
3.2.7.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση28
3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα29
4.Ψηφιακές διαστάσεις29
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας30
4.2.Δεδομένα30
4.3.Ψηφιακές λύσεις31
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας31
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής32
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας
1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής
1.3.Στόχοι
1.3.1.Γενικοί στόχοι
Γενικός στόχος του προτεινόμενου μηχανισμού, με την ονομασία «Παγκόσμια Ευρώπη», είναι η προάσπιση και η προώθηση των αξιών, των αρχών και των συμφερόντων της Ένωσης παγκοσμίως, προκειμένου να επιδιωχθούν οι στόχοι και οι αρχές της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στα άρθρα 8 και 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΣΕΕ).
1.3.2.Ειδικοί στόχοι
Οι ειδικοί στόχοι του μηχανισμού αναλύονται στο παράρτημα II.
1.3.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις
Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους στοχευόμενους δικαιούχους / τις στοχευόμενες ομάδες.
Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, προωθώντας αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις με τρίτες χώρες και συνεισφέροντας ταυτόχρονα στη βιώσιμη ανάπτυξη των τρίτων χωρών και στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης. Με τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη», θα βελτιωθεί επίσης η θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων.
1.3.4.Δείκτες επιδόσεων
Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.
Οι δείκτες εκροών και αποτελεσμάτων για τους σκοπούς της παρακολούθησης της προόδου και των επιτευγμάτων του παρόντος προγράμματος θα αντιστοιχούν στους κοινούς δείκτες που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [κανονισμός για τις επιδόσεις].
1.4.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:
νέα δράση
νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια
την παράταση υφιστάμενης δράσης
συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση
1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας
1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας
Στόχος του προτεινόμενου μηχανισμού, με την ονομασία «Παγκόσμια Ευρώπη», είναι η προάσπιση και η προώθηση των αξιών, των αρχών και των συμφερόντων της Ένωσης παγκοσμίως, προκειμένου να επιδιωχθούν οι στόχοι και οι αρχές της εξωτερικής δράσης της Ένωσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στα άρθρα 8 και 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΣΕΕ).
Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, προωθώντας αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις με τρίτες χώρες και συνεισφέροντας ταυτόχρονα στη βιώσιμη ανάπτυξη των τρίτων χωρών και στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης. Με τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη», θα βελτιωθεί επίσης η θέση της Ένωσης όσον αφορά την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων.
1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή δράση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.
Λόγοι ανάληψης δράσης σε επίπεδο ΕΕ (εκ των προτέρων)
Το διεθνές τοπίο έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια και φαίνεται πολύ λιγότερο προβλέψιμο και σταθερό. Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένου του παγκόσμιου αντικτύπου του, η αστάθεια και η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, οι πανδημίες, οι εμπορικές εντάσεις, ο οικονομικός εξαναγκασμός, ο ανταγωνισμός όσον αφορά την τεχνολογία και την πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες, καθώς και η αποδέσμευση της κυβέρνησης των ΗΠΑ από την αναπτυξιακή συνεργασία, την ανθρωπιστική βοήθεια και τους πολυμερείς οργανισμούς αποτελούν σημαντικές γεωπολιτικές και γεωοικονομικές προκλήσεις τόσο για την ΕΕ όσο και για τις χώρες-εταίρους. Επιπλέον, το χάσμα ως προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) έως το 2030 εξακολουθεί να διευρύνεται, η παγκόσμια αστάθεια αυξάνεται και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και της απώλειας βιοποικιλότητας εξακολουθούν να εντείνονται. Λόγω των προκλήσεων αυτών, απαιτείται από την ΕΕ να εξακολουθήσει να προσαρμόζει τη χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης της.
Η χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης της ΕΕ έχει ως στόχο τη συνεργασία με τρίτες χώρες, καθώς και την προώθηση πολυμερών λύσεων για τις παγκόσμιες προκλήσεις. Παρέχει στην ΕΕ τη δυνατότητα να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της, να προωθεί τις αξίες και τα πρότυπά της, να στηρίζει τους στόχους των εσωτερικών της πολιτικών, να διαφυλάσσει την ασφάλειά της και να προστατεύει τους πολίτες της. Στην ενδιάμεση αξιολόγηση των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης της ΕΕ για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2021-2027, επιβεβαιώθηκε η προστιθέμενη αξία που προσφέρουν οι μηχανισμοί εξωτερικής χρηματοδότησης στις εξωτερικές σχέσεις της ΕΕ, καθώς παρέχουν πιο ολοκληρωμένη και σημαντική προσφορά στις χώρες-εταίρους, βελτιώνοντας την ικανότητά τους να αντιμετωπίζουν κοινές προτεραιότητες με την ΕΕ και συμβάλλοντας στη βιώσιμη ανάπτυξη.
Ως συμβαλλόμενο μέρος στις περισσότερες πολυμερείς διαδικασίες, η ΕΕ μπορεί να συνεργάζεται με πολυμερείς και περιφερειακούς εταίρους σε βασικούς τομείς πολιτικής. Η ΕΕ, από κοινού με τα κράτη μέλη, μπορεί να επιτύχει μεγαλύτερο αντίκτυπο, σε σύγκριση με τις χωριστές ενέργειες των κρατών μελών της, καθώς συντονίζει τις κοινές θέσεις και εκφράζεται με ισχυρότερη φωνή. Κατέχοντας μια από τις κορυφαίες θέσεις παγκοσμίως στη στήριξη και την υπεράσπιση του πολυμερούς και βασισμένου σε κανόνες συστήματος παγκόσμιας διακυβέρνησης, η ΕΕ διαθέτει αξιοπιστία ως έντιμος διαμεσολαβητής και υπέρμαχος των βασικών διεθνών πράξεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτή η επιρροή σε πολυμερή και περιφερειακά φόρουμ παρέχει επίσης τη δυνατότητα στην Ένωση να προβάλλει τις πολιτικές και τις αξίες της σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς και να επηρεάζει τη διαμόρφωση παγκόσμιων κανόνων και ρυθμιστικών προτύπων. Η χρηματοδοτική δέσμευση της ΕΕ αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συνολικής δέσμευσης σε διάφορες πολυμερείς συμφωνίες (π.χ. για το κλίμα και τη βιοποικιλότητα).
Μέσω της αυξημένης χρήσης δημοσιονομικών εγγυήσεων και συνδυαστικών πράξεων, η ΕΕ παρέχει κίνητρα για δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις, τις οποίες και συγκεντρώνει, μεταξύ άλλων προς όφελος χωρών και τομέων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά την πρόσβαση στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Τέλος, η ΕΕ δίνει το έναυσμα για τη συνεργασία μεταξύ αναπτυξιακών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Μέσω της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής παρέχεται άκρως αναγκαία χρηματοδότηση σε χώρες που αντιμετωπίζουν κρίσεις στο ισοζύγιο πληρωμών, με ευνοϊκούς όρους.
Αναμενόμενη ενωσιακή προστιθέμενη αξία (εκ των υστέρων)
Η προστιθέμενη αξία που αναμένεται να προκύψει από τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» θα πρέπει να αποτελέσει συνέχεια των πορισμάτων της ενδιάμεσης αξιολόγησης των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης της ΕΕ για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2021-2027. Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» θα πρέπει να παράσχει τη δυνατότητα για εδραίωση και εξορθολογισμό της χρηματοδότησης της εξωτερικής δράσης, ώστε η Ένωση να είναι σε θέση να προστατεύει τα συμφέροντά της στο εξωτερικό και να προσαρμόζεται στις εξελισσόμενες συνθήκες και ανάγκες. Η Ένωση προσπαθεί να διασφαλίσει τη συνοχή των πολιτικών, λαμβάνοντας υπόψη τον αντίκτυπο όλων των εσωτερικών και εξωτερικών πολιτικών και προωθώντας την αύξηση των συνεργειών και της συμπληρωματικότητας.
Ο μηχανισμός «Παγκόσμια Ευρώπη» παρέχει όλα τα εργαλεία ώστε η ΕΕ να λειτουργεί αποτελεσματικά στο πλαίσιο της εξωτερικής της δράσης. Η ετοιμότητα αυτής της εργαλειοθήκης θα διασφαλίσει ότι χρησιμοποιούνται τα πλέον κατάλληλα εργαλεία σε κάθε περίπτωση, ανάλογα με τους στόχους και την κατάσταση που επικρατεί, ενώ υπάρχει δυνατότητα προσαρμογής στις εξελίξεις.
Με τον τρόπο αυτόν, θα αξιοποιηθούν οι δυνατότητες των αμοιβαία επωφελών δεσμών εταιρικών σχέσεων που στοχεύουν μεμονωμένες χώρες-εταίρους.
1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος
Στην ενδιάμεση αξιολόγηση των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης της ΕΕ, επιβεβαιώνεται ότι οι υφιστάμενοι μηχανισμοί είναι σε μεγάλο βαθμό κατάλληλοι για τον επιδιωκόμενο σκοπό. Στην αξιολόγηση υποστηρίζεται ότι ο ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη βρίσκεται σε καλό δρόμο για την επίτευξη των στόχων που αναμενόταν να εκπληρώσει κατά τον χρόνο της έγκρισής του. Επιπλέον, οι στόχοι του ΜΓΑΔΣ-Παγκόσμια Ευρώπη παραμένουν συναφείς και ο μηχανισμός εξυπηρετεί αποτελεσματικά την εφαρμογή της στρατηγικής Global Gateway. Στο ίδιο πνεύμα, από την ενδιάμεση αξιολόγηση προκύπτει ότι ο ΜΠΒ III έχει αποδείξει τη γενική αποτελεσματικότητά του ως προενταξιακός μηχανισμός και βρίσκεται επίσης σε καλό δρόμο για την επίτευξη των στόχων του. Το μέσο ευθυγραμμίζεται με τη μεθοδολογία διεύρυνσης και αντικατοπτρίζει τις εξελίξεις της πολιτικής της ΕΕ, όπως η εστίαση στις περιβαλλοντικές, ψηφιακές και οικονομικές προτεραιότητες.
Ωστόσο, μετά από χρόνια αστάθειας στη γειτονία της ΕΕ και πέραν αυτής, τα γεωπολιτικά διακυβεύματα για την ΕΕ είναι πολύ υψηλότερα από ό,τι κατά την έγκριση του ΠΔΠ 2021-2027. Η ΕΕ λειτουργεί σε ένα εξαιρετικά ασταθές και απρόβλεπτο περιβάλλον, το οποίο χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική αντιπαλότητα, γεωοικονομικό ανταγωνισμό, στρατηγικές εξαρτήσεις, προκλήσεις όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα, καθώς και από την επιδείνωση της τριπλής πλανητικής κρίσης της κλιματικής αλλαγής, της απώλειας βιοποικιλότητας και της ρύπανσης και την αυξανόμενη παγκόσμια αστάθεια. Αυτό το μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό τοπίο και μια σειρά πολλαπλών κρίσεων έχουν αποκαλύψει ορισμένες αρχιτεκτονικές αδυναμίες στον σχεδιασμό των μηχανισμών εξωτερικής χρηματοδότησης.
Ταυτόχρονα, η σύνδεση μεταξύ των εξωτερικών και των εσωτερικών πολιτικών της ΕΕ αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία και επί του παρόντος δεν καλύπτεται επαρκώς —ούτε από τους μηχανισμούς εξωτερικής χρηματοδότησης ούτε από εκείνους της εσωτερικής χρηματοδότησης— και η αλληλεπίδραση των μηχανισμών εξωτερικής και εσωτερικής χρηματοδότησης δεν είναι η βέλτιστη.
Ως εκ τούτου, ενώ οι υφιστάμενοι μηχανισμοί εξωτερικής χρηματοδότησης είναι αποτελεσματικοί για την επίτευξη των αναμενόμενων αποτελεσμάτων, το μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό τοπίο και η εποχή των πολλαπλών κρίσεων έχουν αποκαλύψει ορισμένες αρχιτεκτονικές αδυναμίες στον σχεδιασμό τους. Τα πλαίσια των χωρών-εταίρων, καθώς και το περιφερειακό και το παγκόσμιο πλαίσιο εξελίσσονται με ταχείς ρυθμούς, ενώ η κατανομή μεταξύ επιμέρους εκ των προτέρων προγραμματισμένων μέσων με προκαθορισμένο σκοπό δεν συμβάλλει στην ταχεία προσαρμογή. Επί του παρόντος, διάφορα σκέλη της χρηματοδότησης της εξωτερικής δράσης είναι κατακερματισμένα σε διάφορα χρηματοδοτικά μέσα. Οι οικονομικοί και επιχειρησιακοί φραγμοί μεταξύ των διαφόρων μέσων εμποδίζουν τις συνεργιστικές προσεγγίσεις σε περιφερειακό επίπεδο (δηλαδή τη σύνδεση μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης), την ευέλικτη ανταπόκριση σε εξελισσόμενες προτεραιότητες και την αλληλεπίδραση μεταξύ των πολιτικών της διεύρυνσης και της γειτονίας. Ως εκ τούτου, μπορούν να προκύψουν οφέλη, όσον αφορά τις συνέργειες και την ευελιξία συνολικά, εάν εξασφαλιστεί μια κοινή πηγή χρηματοδότησης για τους περισσότερους μηχανισμούς εξωτερικής δράσης της Ένωσης και παράλληλα διατηρηθεί η ικανότητα της Ένωσης να ασκεί πολιτική ανθρωπιστικής βοήθειας βάσει αρχών, σύμφωνα με το άρθρο 214 της ΣΛΕΕ. Συνεπώς, παρότι ο προϋπολογισμός για τη χρηματοδότηση των επιχειρήσεων ανθρωπιστικής βοήθειας της Ένωσης θα πρέπει να διατίθεται στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού, οι εν λόγω επιχειρήσεις θα πρέπει να εξακολουθήσουν να υλοποιούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/96 του Συμβουλίου.
Τέλος, με την ανακοίνωση με τίτλο «Η πορεία προς το προσεχές Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο», επιδιώκεται να ευθυγραμμιστεί περισσότερο η χρηματοδότηση της εξωτερικής δράσης με τα στρατηγικά συμφέροντα της ΕΕ. Ωστόσο, η υφιστάμενη εργαλειοθήκη (τρόποι παρέμβασης) δεν επαρκεί για την προώθησή τους.
1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα
Με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα εξασφαλιστεί η συνέπεια με άλλους τομείς εξωτερικής δράσης και με άλλες σχετικές πολιτικές της ΕΕ, καθώς και η συνοχή των αναπτυξιακών πολιτικών. Σύμφωνα με την Ατζέντα του 2030, αυτό σημαίνει τη συνεκτίμηση του αντικτύπου όλων των πολιτικών για τη βιώσιμη ανάπτυξη σε όλα τα επίπεδα —σε εθνικό επίπεδο, εντός της ΕΕ, σε άλλες χώρες και σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ο κανονισμός έχει εξουσιοδοτικό χαρακτήρα, κάτι που του παρέχει τη δυνατότητα να καλύπτει διάφορους στόχους πολιτικής, σε συνέργεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης. Επιπλέον, θα πρέπει να επιδιωχθούν συνέργειες με δράσεις στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της ΕΕ, ώστε να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος των συνδυασμένων παρεμβάσεων. Ειδικότερα, η σύνδεση με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας θα είναι ζωτικής σημασίας για τη μετάβαση διαφόρων αξόνων εργασίας (π.χ. κρίσιμες πρώτες ύλες και σχετικές αξιακές αλυσίδες, οικονομική ασφάλεια και συμφωνία για καθαρή βιομηχανία) στο επόμενο επίπεδο. Οι συνέργειες με τα στρατηγικά συμφέροντα της Ένωσης ενισχύονται επίσης με την επικαιροποιημένη εργαλειοθήκη. Τέλος, η εφαρμογή του παρόντος κανονισμού θα παρακολουθείται και θα αξιολογείται μέσω του πλαισίου επιδόσεων για το ΠΔΠ μετά το 2027, με το οποίο εξασφαλίζεται αυξημένη συνοχή μεταξύ των διαφόρων προγραμμάτων της Ένωσης όσον αφορά την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.
1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής
1.6.Διάρκεια της πρότασης/πρωτοβουλίας και των δημοσιονομικών επιπτώσεών της
περιορισμένη διάρκεια
–
με ισχύ από [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ έως [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ
–
δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών.
απεριόριστη διάρκεια
–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,
–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.
1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού
Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή
– από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης·
–
από τους εκτελεστικούς οργανισμούς
Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη
Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:
– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει
– σε διεθνείς οργανισμούς και στους οργανισμούς αυτών (να προσδιοριστούν)
– στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων
– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού
– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου
– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο και έχουν αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, στον βαθμό που τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στους οποίους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις
– σε οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφαλείας βάσει του τίτλου V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη
–σε οργανισμούς που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος μέλος, διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους ή το δίκαιο της Ένωσης και είναι επιλέξιμοι για να τους ανατεθεί, σύμφωνα με ειδικούς τομεακούς κανόνες, η εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης ή δημοσιονομικών εγγυήσεων, στον βαθμό που οι εν λόγω οργανισμοί ελέγχονται από οργανισμούς δημοσίου δικαίου ή από οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο επιφορτισμένους με δημόσια υπηρεσία και τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις υπό μορφή από κοινού και εις ολόκληρον ευθύνης από τους ελέγχοντες οργανισμούς ή ισοδύναμες χρηματοοικονομικές εγγυήσεις και οι οποίες μπορεί να περιορίζονται, για κάθε δράση, στο μέγιστο ποσό της στήριξης της Ένωσης.
Παρατηρήσεις
Οι εξωτερικές δαπάνες προϋποθέτουν την ικανότητα χρήσης όλων των προβλεπόμενων τρόπων διαχείρισης, όπως ενδείκνυται και αποφασίζεται κατά την εφαρμογή.
ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων
Η Επιτροπή θα δημοσιεύσει έκθεση υλοποίησης το αργότερο τέσσερα έτη μετά την έναρξη της υλοποίησης του προγράμματος, προκειμένου να αξιολογήσει την πρόοδο που θα έχει σημειωθεί ως προς την επίτευξη των στόχων του, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) [XXX] [κανονισμός για τις επιδόσεις]. Η Επιτροπή θα διενεργήσει εκ των υστέρων αξιολόγηση το αργότερο τρία έτη μετά τη λήξη της περιόδου του ΠΔΠ, με σκοπό την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας, της συνάφειας, της συνοχής και της ενωσιακής προστιθέμενης αξίας του προγράμματος.
2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου
2.2.1.Αιτιολόγηση των μεθόδων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της στρατηγικής ελέγχου που προτείνονται
Μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού
Όσον αφορά τους τρόπους διαχείρισης, δεν προβλέπονται ουσιαστικές αλλαγές και η πείρα που έχουν αποκτήσει οι υπηρεσίες της Επιτροπής και οι φορείς υλοποίησης στο πλαίσιο των προηγούμενων προγραμμάτων θα συμβάλει σε καλύτερα αποτελέσματα στο μέλλον.
Οι δράσεις που θα χρηματοδοτηθούν βάσει του παρόντος κανονισμού θα υλοποιηθούν υπό την άμεση διαχείριση των κεντρικών υπηρεσιών της Επιτροπής και/ή διαμέσου της ανάθεσης αρμοδιοτήτων στις αντιπροσωπείες της Ένωσης και υπό την έμμεση διαχείριση οποιασδήποτε από τις οντότητες που παρατίθενται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του δημοσιονομικού κανονισμού, με σκοπό την καλύτερη επίτευξη των στόχων του κανονισμού.
Όσον αφορά την έμμεση διαχείριση, όπως ορίζεται στο άρθρο 157 του δημοσιονομικού κανονισμού, η Επιτροπή πρέπει να εξασφαλίζει επίπεδο προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ ισοδύναμο με εκείνο που εξασφαλίζεται υπό άμεση διαχείριση. Θα διεξαχθεί εκ των προτέρων αξιολόγηση των συστημάτων και διαδικασιών των οντοτήτων κατά πυλώνες, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας και με τη δέουσα συνεκτίμηση της φύσης της δράσης και των σχετικών χρηματοοικονομικών κινδύνων. Εφόσον το επιβάλλει η εφαρμογή ή έχουν διατυπωθεί επιφυλάξεις στις ετήσιες εκθέσεις δραστηριοτήτων, θα καταρτίζονται και θα εφαρμόζονται σχέδια δράσης με ειδικά μέτρα μετριασμού. Επιπλέον, η εφαρμογή μπορεί να συνοδεύεται από κατάλληλα μέτρα επιτήρησης τα οποία επιβάλλει η Επιτροπή.
Θα χρησιμοποιηθεί επίσης στήριξη από τον προϋπολογισμό.
Θα χρησιμοποιηθούν καινοτόμα χρηματοδοτικά μέσα, μεταξύ άλλων σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα των κρατών μελών και άλλα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, για δραστηριότητες συνδυαστικής χρηματοδότησης. Ο δημοσιονομικός κανονισμός εξακολουθεί να παρέχει τη δυνατότητα χρήσης καταπιστευματικών ταμείων.
Σκοπός της διαδικασίας εσωτερικού ελέγχου και διαχείρισης είναι να παρέχει εύλογη βεβαιότητα όσον αφορά την επίτευξη των στόχων σχετικά με την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα των πράξεων, την αξιοπιστία των οικονομικών εκθέσεων και τη συμμόρφωση με το οικείο νομοθετικό και διαδικαστικό πλαίσιο.
Αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα
Για να διασφαλιστούν η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητα των πράξεων (και να μετριαστεί το υψηλό επίπεδο κινδύνου στο περιβάλλον της εξωτερικής βοήθειας), εκτός από όλα τα στοιχεία της ευρείας στρατηγικής και της διαδικασίας προγραμματισμού της Επιτροπής, το περιβάλλον εσωτερικού ελέγχου και τις λοιπές απαιτήσεις του πλαισίου εσωτερικού ελέγχου της Επιτροπής, οι υπηρεσίες υλοποίησης θα εξακολουθήσουν να διαθέτουν ένα προσαρμοσμένο πλαίσιο διαχείρισης της βοήθειας στο πλαίσιο όλων των μηχανισμών, το οποίο θα περιλαμβάνει:
— αποκεντρωμένη διαχείριση του μεγαλύτερου μέρους της εξωτερικής βοήθειας από τις επιτόπιες αντιπροσωπείες της Ένωσης·
— σαφείς και επίσημες γραμμές δημοσιονομικής λογοδοσίας [από τον κύριο διατάκτη (γενικό διευθυντή) και, μέσω δευτερεύουσας εξουσιοδότησης, από τον δευτερεύοντα διατάκτη (διευθυντή) των κεντρικών υπηρεσιών έως τον επικεφαλής της αντιπροσωπείας]·
— τακτική υποβολή εκθέσεων από τις αντιπροσωπείες της Ένωσης στις κεντρικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης ετήσιας δήλωσης αξιοπιστίας του επικεφαλής της αντιπροσωπείας·
— παροχή ουσιαστικού προγράμματος κατάρτισης στο προσωπικό τόσο των κεντρικών υπηρεσιών όσο και των αντιπροσωπειών·
— σημαντική στήριξη και καθοδήγηση των αντιπροσωπειών από τις κεντρικές υπηρεσίες (μεταξύ άλλων μέσω διαδικτύου)·
— τακτικές επισκέψεις επιτήρησης στις αντιπροσωπείες ανά 3 έως 6 έτη·
— μέθοδο διαχείρισης κύκλου έργων και προγραμμάτων που περιλαμβάνει: εργαλεία υποστήριξης της ποιότητας που αφορούν τον σχεδιασμό της παρέμβασης, τη μέθοδο υλοποίησής της, τον χρηματοδοτικό μηχανισμό, το σύστημα διαχείρισης, την αξιολόγηση και επιλογή των διαφόρων εταίρων υλοποίησης, κ.λπ.· διαχείριση προγραμμάτων και έργων, εργαλεία παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων με γνώμονα την αποτελεσματική υλοποίηση, συμπεριλαμβανομένης της τακτικής εξωτερικής επιτόπιας παρακολούθησης των έργων· και σημαντικές συνιστώσες αξιολόγησης και ελέγχου. Θα επιδιωχθούν απλουστεύσεις, με την επέκταση της χρήσης επιλογών απλουστευμένου κόστους, όπου κρίνεται σκόπιμο και εφικτό. Θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται προσέγγιση διαφοροποίησης των ελέγχων βάσει κινδύνου, ανάλογα με τους υποκείμενους κινδύνους.
Οικονομικές εκθέσεις και λογιστική
Οι υπηρεσίες υλοποίησης θα συνεχίσουν να επιδιώκουν την εφαρμογή των υψηλότερων προτύπων στη λογιστική και στις οικονομικές εκθέσεις, χρησιμοποιώντας το εσωτερικό χρηματοπιστωτικό σύστημα (SUMMA) της Επιτροπής, καθώς και τα ειδικά εργαλεία εξωτερικής βοήθειας, όπως το OPSYS.
Όσον αφορά τη συμμόρφωση με το οικείο νομοθετικό και διαδικαστικό πλαίσιο, οι μέθοδοι ελέγχου της συμμόρφωσης καθορίζονται στην ενότητα 2.3 (μέτρα για την πρόληψη της απάτης και των παρατυπιών).
2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους
Το επιχειρησιακό περιβάλλον της συνεργασίας στο πλαίσιο του παρόντος μηχανισμού χαρακτηρίζεται από τους κινδύνους μη επίτευξης των στόχων του μηχανισμού, πλημμελούς δημοσιονομικής διαχείρισης και/ή μη συμμόρφωσης με τους εφαρμοστέους κανόνες (σφάλματα νομιμότητας και κανονικότητας) όσον αφορά:
–την οικονομική και πολιτική αστάθεια, καθώς και τις φυσικές καταστροφές και τα ακραία κλιματικά φαινόμενα που ενδέχεται να οδηγήσουν σε δυσκολίες και καθυστερήσεις στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση των παρεμβάσεων, ιδίως σε ευάλωτα κράτη·
–τις περιορισμένες θεσμικές και διοικητικές ικανότητες στις χώρες-εταίρους που ενδέχεται να οδηγήσουν σε δυσκολίες και καθυστερήσεις στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση των παρεμβάσεων·
–τις γεωγραφικά διασκορπισμένες παρεμβάσεις (που καλύπτουν κατά προσέγγιση πολλά κράτη, εδάφη και περιφέρειες) οι οποίες ενδέχεται να δημιουργήσουν προβλήματα υλικοτεχνικής υποστήριξης και πόρων στην παρακολούθηση, ιδίως για τις επιτόπιες δραστηριότητες παρακολούθησης·
–την ποικιλομορφία των δυνητικών εταίρων ή δικαιούχων, που διαθέτουν διαφορετικές δομές και ικανότητες εσωτερικού ελέγχου, λόγω της οποίας ενδέχεται να κατακερματιστούν οι διαθέσιμοι πόροι της Επιτροπής για τη στήριξη και την παρακολούθηση της υλοποίησης και, κατά συνέπεια, να μειωθεί η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητά τους·
–την περιορισμένη διαθεσιμότητα ποιοτικών και ποσοτικών δεδομένων σχετικά με τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπο της εφαρμογής της εξωτερικής βοήθειας στις χώρες-εταίρους, η οποία μπορεί να υπονομεύσει την ικανότητα της Επιτροπής να υποβάλει εκθέσεις και να λογοδοτεί για τα αποτελέσματα.
Για την αντιμετώπιση του κινδύνου δημοσιονομικών σφαλμάτων, η Επιτροπή θα διενεργεί τους κατάλληλους εκ των προτέρων και εκ των υστέρων ελέγχους. Κατά περίπτωση και εάν είναι εφικτό, η διενέργεια λογιστικών ελέγχων στα συστήματα θα λειτουργεί ως εργαλείο για τον εντοπισμό των βαθύτερων αιτίων των σφαλμάτων στα συστήματα ελέγχου των οντοτήτων και θα ενεργοποιεί τα αναγκαία μέτρα μετριασμού.
Επιπλέον, η Επιτροπή δημιουργεί ένα σύστημα για τη συνεχή στοχευμένη εκτίμηση κινδύνου σε επίπεδο συμβάσεων και οντοτήτων, ώστε να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητά της στην πρόληψη σφαλμάτων, διαχειριστικών αδυναμιών και παρατυπιών. Οι βασικοί παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα υψηλού ποσοστού σφαλμάτων και αρνητικού αντικτύπου στη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, ιδίως σε σχέση με τα δεδομένα που παρέχει το ιστορικό προηγούμενων ελέγχων και παρακολούθησης, εντοπίστηκαν και συγκεντρώθηκαν σε πίνακα προφίλ κινδύνου. Ο πίνακας θα αποτελέσει σημαντικό εργαλείο για την αποτελεσματικότερη στόχευση των μελλοντικών ελέγχων, των προσπαθειών παρακολούθησης και άλλων μέσων μετριασμού, με σκοπό την εύλογη μείωση των κινδύνων σφαλμάτων, διαχειριστικών αδυναμιών και παρατυπιών.
Δεδομένου του περιβάλλοντος υψηλού κινδύνου, τα συστήματα πρέπει να προβλέπουν μεγάλη συχνότητα δυνητικών σφαλμάτων συμμόρφωσης στις συναλλακτικές πράξεις και να επενδύσουν, το συντομότερο δυνατό, σε υψηλού επιπέδου ελέγχους πρόληψης, ανίχνευσης και διόρθωσης των εν λόγω σφαλμάτων πριν από τη διαδικασία πληρωμών ή κατά τη διάρκειά της. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι οι έλεγχοι συμμόρφωσης θα δίνουν μεγαλύτερη βαρύτητα στη διενέργεια σημαντικών εκ των προτέρων επαληθεύσεων σε πολυετή βάση, τόσο από εξωτερικούς ελεγκτές όσο και από το επιτόπιο προσωπικό της Επιτροπής, πριν από την καταβολή των τελικών ποσών για τα έργα (παρότι θα εξακολουθήσουν να διενεργούνται ορισμένοι εκ των υστέρων λογιστικοί έλεγχοι), κάτι το οποίο υπερβαίνει κατά πολύ τις οικονομικές διασφαλίσεις που προβλέπει ο δημοσιονομικός κανονισμός. Το πλαίσιο αυτό περιλαμβάνει:
–διενέργεια εκ των προτέρων επαληθεύσεων των συναλλαγών από υπαλλήλους της Επιτροπής·
–λογιστικούς ελέγχους και επαληθεύσεις (υποχρεωτικά, αλλά και βάσει κινδύνου), μεταξύ άλλων από το Ελεγκτικό Συνέδριο·
–εκ των υστέρων επαληθεύσεις (βάσει κινδύνου) και ανακτήσεις.
2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)
Τα έξοδα εσωτερικού ελέγχου / διαχείρισης που προβλέπονται για τις συνολικές (επιχειρησιακές + διοικητικές) αναλήψεις υποχρεώσεων στο πλαίσιο του χαρτοφυλακίου δαπανών που χρηματοδοτείται από τον γενικό προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034 αφορούν μόνο τα έξοδα της Επιτροπής, εξαιρουμένων των κρατών μελών ή των εντεταλμένων οντοτήτων. Οι εντεταλμένες οντότητες μπορούν να παρακρατούν ποσοστό έως και 7 % για τη διαχείριση των κονδυλίων, μέρος του οποίου μπορεί να χρησιμοποιείται για σκοπούς ελέγχου. Στα εν λόγω έξοδα διαχείρισης συνεκτιμώνται όλοι οι υπάλληλοι των κεντρικών υπηρεσιών και των αντιπροσωπειών, οι υποδομές, οι μετακινήσεις, η κατάρτιση, η παρακολούθηση και οι συμβάσεις αξιολόγησης και λογιστικού ελέγχου (συμπεριλαμβανομένων εκείνων που συνάπτονται από τους δικαιούχους).
Παρότι θα εξακολουθήσουν να επιδιώκονται βελτιώσεις στη φύση και τη στοχοθέτηση των δραστηριοτήτων διαχείρισης και των ελέγχων συμμόρφωσης σε σχέση με το χαρτοφυλάκιο, τα έξοδα αυτά είναι αναγκαία στο σύνολό τους για την αποτελεσματική και αποδοτική επίτευξη των στόχων των μηχανισμών με έναν ελάχιστο κίνδυνο μη συμμόρφωσης (υπολειμματικό ποσοστό σφάλματος κάτω του 2 %). Είναι δε σημαντικά χαμηλότερα από τους κινδύνους που ενέχει η κατάργηση ή ο περιορισμός των εσωτερικών ελέγχων σε αυτόν τον τομέα υψηλού κινδύνου.
Όσον αφορά τη συμμόρφωση, στόχος του μηχανισμού είναι η διατήρηση, αφενός, του παραδοσιακού επιπέδου κινδύνου μη συμμόρφωσης (ποσοστό σφαλμάτων) και, αφετέρου, του υπολειμματικού «καθαρού» επιπέδου σφάλματος κάτω του 2 % (σε πολυετή βάση μετά την εκτέλεση όλων των προγραμματισμένων ελέγχων και διορθώσεων σε συμβάσεις που έχουν κλείσει). Όταν εντοπίζονται αδυναμίες, θα εφαρμόζονται στοχευμένα διορθωτικά μέτρα, υπό το πρίσμα της εξασφάλισης ελάχιστων ποσοστών σφαλμάτων.
2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας
Δεν προβλέπονται ουσιαστικές αλλαγές όσον αφορά τα μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας, ενώ η πείρα που έχουν αποκτήσει οι υπηρεσίες της Επιτροπής και οι φορείς υλοποίησης στο πλαίσιο των προηγούμενων προγραμμάτων θα συμβάλει σε καλύτερα αποτελέσματα στο μέλλον. Το πλαίσιο συμμόρφωσης συνίσταται μεταξύ άλλων στα ακόλουθα σημαντικά στοιχεία:
Προληπτικά μέτρα
–Υποχρεωτική βασική κατάρτιση σε θέματα απάτης για το προσωπικό διαχείρισης της βοήθειας και τους ελεγκτές.
–Παροχή καθοδήγησης (μεταξύ άλλων μέσω διαδικτύου), συμπεριλαμβανομένων υφιστάμενων εγχειριδίων διαδικασιών, όπως το συνοδευτικό εγχειρίδιο, ο πρακτικός οδηγός για τη σύναψη συμβάσεων και η εργαλειοθήκη δημοσιονομικής διαχείρισης (για τους εταίρους υλοποίησης).
–Εκ των προτέρων αξιολόγηση, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι αρχές που διαχειρίζονται τα σχετικά κονδύλια στο πλαίσιο κοινής και αποκεντρωμένης διαχείρισης έχουν θεσπίσει τα κατάλληλα μέτρα για την καταπολέμηση της απάτης, ώστε να προλαμβάνονται και να εντοπίζονται οι περιπτώσεις απάτης κατά τη διαχείριση των κονδυλίων της ΕΕ.
–Εκ των προτέρων διεξοδική εξέταση των μηχανισμών καταπολέμησης της απάτης που διαθέτει η χώρα-εταίρος, στο πλαίσιο της αξιολόγησης του κριτηρίου επιλεξιμότητας της διαχείρισης δημόσιων οικονομικών για τη λήψη στήριξης από τον προϋπολογισμό (δηλαδή έμπρακτη δέσμευση για την καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς, κατάλληλες ελεγκτικές αρχές, επαρκής ικανότητα απονομής δικαιοσύνης και αποτελεσματικοί μηχανισμοί αντίδρασης και επιβολής κυρώσεων).
–Αποτελεσματικοί μηχανισμοί καταπολέμησης της απάτης με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων και τεχνολογιών, για την πρόληψη και τον εντοπισμό των περιπτώσεων απάτης ή διαφθοράς, καθώς και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των κυβερνοεπιθέσεων, ιδίως σε σχέση με νέα χρηματοδοτικά μέσα, όπως η συνδυαστική χρηματοδότηση, η χρηματοδότηση που δεν συνδέεται με τις δαπάνες και/ή οι δημοσιονομικές εγγυήσεις.
Μέτρα εντοπισμού και διόρθωσης
–Αναστολή της χρηματοδότησης της ΕΕ σε περιπτώσεις σοβαρής απάτης, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς μεγάλης κλίμακας, έως την ανάληψη της κατάλληλης δράσης από τις αρχές για τη διόρθωση και την πρόληψη παρόμοιων περιπτώσεων απάτης στο μέλλον.
–EDES (σύστημα έγκαιρου εντοπισμού και αποκλεισμού).
–Αναστολή/λύση συμβάσεων.
–Διαδικασία αποκλεισμού.
Με τις στρατηγικές των οικείων υπηρεσιών για την καταπολέμηση της απάτης, οι οποίες ευθυγραμμίζονται με τους στόχους και τις προτεραιότητες της στρατηγικής της Επιτροπής για την καταπολέμηση της απάτης (CAFS) και του αντίστοιχου σχεδίου δράσης της, διασφαλίζεται ότι τα συστήματα που χρησιμοποιούνται για τη διάθεση κονδυλίων της ΕΕ σε τρίτες χώρες καθιστούν δυνατή την ανάκτηση σχετικών δεδομένων, με σκοπό τη διοχέτευση των δεδομένων αυτών στην εκτίμηση και τη διαχείριση του κινδύνου απάτης (π.χ. διπλή χρηματοδότηση, διόγκωση του κόστους, στημένοι διαγωνισμοί, σύγκρουση συμφερόντων, αθέμιτες συμπράξεις)· και, εφόσον απαιτείται, μπορούν να δημιουργηθούν ομάδες δικτύωσης και κατάλληλα εργαλεία ΤΠ / ψηφιακά εργαλεία με στόχο τον έγκαιρο εντοπισμό και την πρόληψη των κινδύνων απάτης και των περιπτώσεων απάτης που σχετίζονται με τον τομέα εξωτερικής βοήθειας.
3. ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ
3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται
|
Τομέας 3 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου — Γειτονικές χώρες και υπόλοιπος κόσμος
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Είδος δαπάνης
|
|
|
Αριθμός
|
ΔΠ/ΜΔΠ
|
|
|
07 01 Δαπάνες στήριξης για την ομάδα «Παγκόσμια Ευρώπη»
|
ΜΔΠ
|
|
|
07 01 01 Δαπάνες στήριξης για τον μηχανισμό «Παγκόσμια Ευρώπη» εκτός της Ουκρανίας
|
ΜΔΠ
|
|
|
07 01 02 Δαπάνες στήριξης για την παροχή στήριξης στην Ουκρανία
|
ΜΔΠ
|
|
|
07 02 Πυλώνας Ευρώπη
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 01 Διεύρυνση — Προετοιμασία για προσχώρηση
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 02 Ανατολική Γειτονία — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 03 Δυτική Ευρώπη — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 04 Παροχή στήριξης στην Ουκρανία
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 10 Ευρώπη — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 11 Ευρώπη — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 12 Ευρώπη — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 13 Ευρώπη — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 14 Ευρώπη — Επιχορηγήσεις μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής (ΜΧΣ)
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 20 Ευρώπη — Προβλέψεις του κοινού ταμείου προβλέψεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 30 Ευρώπη — Εδαφική και διασυνοριακή συνεργασία
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 Πυλώνας Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 01 Μέση Ανατολή — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 02 Βόρεια Αφρική — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 03 Περσικός Κόλπος — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 10 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 11 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 12 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 02 13 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 14 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Επιχορηγήσεις ΜΧΣ
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 20 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Προβλέψεις του κοινού ταμείου προβλέψεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 03 30 Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος — Εδαφική και διασυνοριακή συνεργασία
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 Πυλώνας Υποσαχάρια Αφρική
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 01 Δυτική Αφρική — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 02 Ανατολική και Κεντρική Αφρική — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 03 Μεσημβρινή Αφρική και Ινδικός Ωκεανός — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 10 Υποσαχάρια Αφρική — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 11 Υποσαχάρια Αφρική — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 12 Υποσαχάρια Αφρική — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 13 Υποσαχάρια Αφρική — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 14 Υποσαχάρια Αφρική — Επιχορηγήσεις ΜΧΣ
|
ΔΠ
|
|
|
07 04 20 Υποσαχάρια Αφρική — Προβλέψεις του κοινού ταμείου προβλέψεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 Πυλώνας Ασία και Ειρηνικός
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 01 Κεντρική Ασία — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 02 Νότια και Ανατολική Ασία — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 03 Ειρηνικός — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 10 Ασία και Ειρηνικός — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 11 Ασία και Ειρηνικός — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 12 Ασία και Ειρηνικός — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 13 Ασία και Ειρηνικός — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 14 Ασία και Ειρηνικός — Επιχορηγήσεις ΜΧΣ
|
ΔΠ
|
|
|
07 05 20 Ασία και Ειρηνικός — Προβλέψεις του κοινού ταμείου προβλέψεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 Πυλώνας Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 01 Βόρεια και Νότια Αμερική — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 02 Καραϊβική — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 10 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 11 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 12 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 13 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 14 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Επιχορηγήσεις ΜΧΣ
|
ΔΠ
|
|
|
07 06 20 Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική — Προβλέψεις του κοινού ταμείου προβλέψεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 Παγκόσμιος πυλώνας
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 01 Παγκόσμιος πυλώνας — Προγράμματα
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 10 Παγκόσμιος πυλώνας — Ανάγκες αντιμετώπισης κρίσεων, διαφύλαξης της ειρήνης και άσκησης εξωτερικής πολιτικής
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 11 Παγκόσμιος πυλώνας — Ανθρωπιστική βοήθεια
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 12 Παγκόσμιος πυλώνας — Ανθεκτικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 07 13 Παγκόσμιος πυλώνας — Ανταγωνιστικότητα
|
ΔΠ
|
|
|
07 08 Αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 Περάτωση προγενέστερων προγραμμάτων εξωτερικής δράσης
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 Περάτωση προγενέστερων δράσεων
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 01 Περάτωση προγενέστερων δράσεων στο πλαίσιο του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 02 Περάτωση προηγούμενων δράσεων στο πλαίσιο της ανθρωπιστικής βοήθειας
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 03 Περάτωση προηγούμενων δράσεων στο πλαίσιο του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 04 Περάτωση προηγούμενων δράσεων στο πλαίσιο της διευκόλυνσης μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης για τα Δυτικά Βαλκάνια
|
ΔΠ
|
|
|
07 09 99 05 Περάτωση προηγούμενων δράσεων στο πλαίσιο του Μέσου Διευκόλυνσης για την Ουκρανία
|
ΔΠ
|
[1]
ΔΠ = Διαχωριζόμενες πιστώσεις / ΜΔΠ = Μη διαχωριζόμενες πιστώσεις.
3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις
3.2.1.
Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως αναλύεται κατωτέρω
3.2.1.1.
Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
3
|
Γειτονικές χώρες και υπόλοιπος κόσμος
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
Επιχειρησιακές πιστώσεις
|
|
07 02 (Πυλώνας Ευρώπη)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1α)
|
43,174
|
|
|
Πληρωμές
|
(2α)
|
π.υ.
|
|
07 03 (Πυλώνας Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1β)
|
42,934
|
|
|
Πληρωμές
|
(2β)
|
π.υ.
|
|
07 04 (Πυλώνας Υποσαχάρια Αφρική)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1γ)
|
60,531
|
|
|
Πληρωμές
|
(2γ)
|
π.υ.
|
|
07 05 (Πυλώνας Ασία και Ειρηνικός)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1δ)
|
17,050
|
|
|
Πληρωμές
|
(2δ)
|
π.υ.
|
|
07 06 (Πυλώνας Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1ε)
|
9,144
|
|
|
Πληρωμές
|
(2ε)
|
π.υ.
|
|
07 07 (Παγκόσμιος πυλώνας)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1στ)
|
12,668
|
|
|
Πληρωμές
|
(2στ)
|
π.υ.
|
|
07 08 (Αποθεματικό αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων)
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1ζ)
|
14,808
|
|
|
Πληρωμές
|
(2ζ)
|
π.υ.
|
|
Πιστώσεις διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενες από το κονδύλιο του προγράμματος
|
|
07 01 (Δαπάνες στήριξης για την ομάδα «Παγκόσμια Ευρώπη»)
|
|
(3)
|
π.υ.
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=1α+1β+1γ+1δ+1ε+1στ+1ζ+3
|
200,309
|
|
|
Πληρωμές
|
=2α+2β+2γ+2δ+2ε+2στ+2ζ+3
|
π.υ.
|
Από το σύνολο των ανωτέρω πιστώσεων, ενδεικτικό ποσό ύψους 25 000 000 000 EUR θα διατεθεί για τη χρηματοδότηση δράσεων ανθρωπιστικής βοήθειας. Δεδομένου ότι η ανθρωπιστική βοήθεια αποτελεί εργαλείο προσανατολισμένο στις ανάγκες το οποίο δεν επιδέχεται προγραμματισμό, τα κονδύλια ανά πυλώνα θα καθοριστούν σε μεταγενέστερο στάδιο, μεταξύ άλλων μέσω της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού.
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
π.υ.
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
π.υ.
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων
|
(6)
|
π.υ.
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 3
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
200,309
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
π.υ.
|
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
4
|
«Διοικητικές δαπάνες»
|
|
ΓΔ: <…….>
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
2973,502
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
568,242
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ <…….>
|
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
3541,744
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΓΔ: <…….>
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ <…….>
|
Πιστώσεις
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 4 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
3541,744
|
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 4
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
3.2.1.2.
Πιστώσεις από εξωτερικά έσοδα με ειδικό προορισμό
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Αριθμός
|
|
|
ΓΔ: <…….>
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Επιχειρησιακές πιστώσεις
|
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1α)
|
|
|
|
|
|
|
|
0
|
|
|
Πληρωμές
|
(2α)
|
|
|
|
|
|
|
|
0
|
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(1β)
|
|
|
|
|
|
|
|
0
|
|
|
Πληρωμές
|
(2β)
|
|
|
|
|
|
|
|
0
|
|
Πιστώσεις διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενες από το κονδύλιο ειδικών
προγραμμάτων
|
|
Γραμμή του προϋπολογισμού
|
|
(3)
|
|
|
|
|
|
|
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=1α+1β+3
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
για τη ΓΔ <…….>
|
Πληρωμές
|
=2α+2β+3
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
(4)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
Πληρωμές
|
(5)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων
|
(6)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ <….>
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
=4+6
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
=5+6
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
4
|
«Διοικητικές δαπάνες»
|
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
ΓΔ: <…….>
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ <…….>
|
Πιστώσεις
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΓΔ: <…….>
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2024
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ ΓΔ <…….>
|
Πιστώσεις
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 4 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 7
|
Αναλήψεις υποχρεώσεων
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου
|
Πληρωμές
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
3.2.3.
Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως αναλύεται κατωτέρω
3.2.3.1. Πιστώσεις από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
|
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 4
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
2 973 502
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
568,242
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 4
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
3 541 744
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
3 174 402
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
π.υ.
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
3 174 402
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
6 716 146
|
3.2.3.3.
Σύνολο πιστώσεων
|
ΣΥΝΟΛΟ
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΩΝ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ + ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 4
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
424,786
|
2 973 502
|
|
Άλλες διοικητικές δαπάνες
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
81,177
|
568,242
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 4
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
505,963
|
3 541 744
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
|
Ανθρώπινοι πόροι
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
3 174 402
|
|
Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
0,000
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
453,486
|
3 174 402
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
959,449
|
6 716 146
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Οι απαιτούμενες πιστώσεις για ανθρώπινους πόρους και άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα θα καλυφθούν από τις πιστώσεις της ΓΔ που έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχουν ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, οι οποίες θα συμπληρωθούν, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετα κονδύλια που μπορεί να χορηγηθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.
3.2.4.
Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων
–
Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως αναλύεται κατωτέρω
3.2.4.1.
Χρηματοδοτούμενες από τον ψηφισθέντα προϋπολογισμό
Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης (ΙΠΑ)
|
ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε ΙΠΑ)
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
|
στήριξης
|
— στην έδρα
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
|
[XX.01.YY.YY]
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 4
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 4
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
3.2.4.3.
Σύνολο εκτιμώμενων αναγκών σε ανθρώπινους πόρους
|
ΣΥΝΟΛΟ ΨΗΦΙΣΘΕΙΣΩΝ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ + ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΕΣΟΔΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΟ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)
|
|
20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
1 347
|
|
20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
469
|
|
01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 11 (άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
• Εξωτερικό προσωπικό (σε μονάδες ισοδυνάμου πλήρους απασχόλησης)
|
|
20 02 01 (AC, END από το συνολικό κονδύλιο)
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
208
|
|
20 02 03 (AC, AL, END και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
42
|
|
στήριξης
|
— στην έδρα
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
786
|
|
[XX.01.YY.YY]
|
– στις αντιπροσωπείες της ΕΕ
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
2 580
|
|
01 01 01 02 (AC, END — έμμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
01 01 01 12 (AC, END — άμεση έρευνα)
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — τομέας 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν) — εκτός του τομέα 7
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
5 432
|
Προσωπικό που απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης (σε ΙΠΑ):
|
|
Θα καλυφθεί από το εν ενεργεία προσωπικό που είναι διαθέσιμο στις υπηρεσίες της Επιτροπής
|
Έκτακτο πρόσθετο προσωπικό
|
|
|
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τον τομέα 4 ή από τη γραμμή για την έρευνα
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τη γραμμή BA
|
Θα χρηματοδοτηθεί από τέλη
|
|
Θέσεις απασχόλησης στον πίνακα προσωπικού
|
1 675
|
141
|
Άνευ αντικειμένου
|
|
|
Εξωτερικό προσωπικό (AC, END, INT)
|
3 302
|
—
|
314
|
|
Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:
|
Μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων
|
|
|
Εξωτερικού προσωπικού
|
|
3.2.5.
Επισκόπηση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επενδύσεις ψηφιακής τεχνολογίας
Υποχρεωτικά: Στον πίνακα που ακολουθεί θα πρέπει να συμπεριληφθεί η βέλτιστη εκτίμηση των επενδύσεων ψηφιακής τεχνολογίας που συνεπάγεται η πρόταση/πρωτοβουλία.
Κατ’ εξαίρεση, όταν απαιτείται για την εφαρμογή της πρότασης/πρωτοβουλίας, οι πιστώσεις του τομέα 4 θα πρέπει να παρατίθενται στην καθορισμένη γραμμή.
Οι πιστώσεις των τομέων 1-3 θα πρέπει να καταχωρίζονται ως «δαπάνες ΤΠ στο πλαίσιο πολιτικών προς υποστήριξη επιχειρησιακών προγραμμάτων». Οι δαπάνες αυτές αφορούν τον επιχειρησιακό προϋπολογισμό που θα χρησιμοποιηθεί για την επαναχρησιμοποίηση/αγορά/ανάπτυξη πλατφορμών/εργαλείων ΤΠ που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση της πρωτοβουλίας και τις συναφείς επενδύσεις (π.χ. άδειες, μελέτες, αποθήκευση δεδομένων κ.λπ.). Οι πληροφορίες στον παρόντα πίνακα θα πρέπει να συνάδουν με τα στοιχεία που παρατίθενται στο σημείο 4 «Ψηφιακές διαστάσεις».
|
ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων ψηφιακού τομέα και πιστώσεων ΤΠ
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
ΣΥΝΟΛΟ ΠΔΠ 2028-2034
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
ΤΟΜΕΑΣ 4
|
|
Δαπάνες ΤΠ* (εσωτερικές)
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
311,797
|
|
Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 4
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
44,542
|
311,797
|
|
Εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
|
Δαπάνες ΤΠ για πολιτικές που υποστηρίζουν επιχειρησιακά προγράμματα
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 4
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
0
|
Οι εσωτερικές δαπάνες ΤΠ στο πλαίσιο του τομέα 4 υπολογίζονται με πολλαπλασιασμό των ΙΠΑ επί 8 200 EUR ανά ΙΠΑ.
3.2.6.
Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
–
μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του οικείου τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).
–
συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μέσων, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ.
–
συνεπάγεται αναθεώρηση του ΠΔΠ.
3.2.7.
Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση
Η πρόταση/πρωτοβουλία:
–
δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους
–
προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω:
Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)
|
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Έτος
|
Σύνολο
|
|
|
2028
|
2029
|
2030
|
2031
|
2032
|
2033
|
2034
|
|
|
Προσδιορισμός του φορέα συγχρηματοδότησης
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ συγχρηματοδοτούμενων πιστώσεων
|
|
|
|
|
|
|
|
|
[1]
Τα αποτελέσματα είναι τα προϊόντα και οι υπηρεσίες που θα παρασχεθούν (π.χ.: αριθμός ανταλλαγών φοιτητών που θα χρηματοδοτηθούν, αριθμός χλμ. οδών που θα κατασκευαστούν κ.λπ.).
[2]
Όπως περιγράφεται στο τμήμα 1.3.2. «Ειδικοί στόχοι»
3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα
4.Ψηφιακές διαστάσεις
4.1.Απαιτήσεις ψηφιακής σημασίας
4.2.Δεδομένα
4.3.Ψηφιακές λύσεις
4.4.Αξιολόγηση διαλειτουργικότητας
4.5.Μέτρα στήριξης της ψηφιακής εφαρμογής
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 16.7.2025
COM(2025) 551 final
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ
της
Πρότασης
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη θέσπιση του μηχανισμού «Παγκόσμια Ευρώπη»
{SEC(2025) 548 final} - {SWD(2025) 552 final} - {SWD(2025) 553 final}
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I — Κατάλογος χωρών και εδαφών
Παράρτημα I.Α — Ευρώπη
Περιοχή διεύρυνσης και Ανατολικής Γειτονίας
Αρμενία
Αζερμπαϊτζάν
Βοσνία και Ερζεγοβίνη
Γεωργία
Ισλανδία
Κόσοβο
Μαυροβούνιο
Δημοκρατία της Αλβανίας
Δημοκρατία της Μολδαβίας
Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας
Δημοκρατία της Σερβίας
Δημοκρατία της Τουρκίας
Ουκρανία
Η στήριξη της Ένωσης στην περιοχή αυτήν μπορεί επίσης να ωφελήσει την ανεξάρτητη κοινωνία των πολιτών και τα ανεξάρτητα, ελεύθερα μέσα ενημέρωσης της Ρωσίας/Λευκορωσίας, σε πλήρη συμμόρφωση με τα περιοριστικά μέτρα της Ένωσης.
Άλλες ευρωπαϊκές χώρες
Πριγκιπάτο της Ανδόρας
Πριγκιπάτο του Λιχτενστάιν
Πριγκιπάτο του Μονακό
Βασίλειο της Νορβηγίας
Δημοκρατία του Αγίου Μαρίνου
Ελβετική Συνομοσπονδία
Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας
Κράτος της Πόλης του Βατικανού
Παράρτημα I.Β — Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος
Νότια Γειτονία
Αλγερία
Αίγυπτος
Ισραήλ
Ιορδανία
Λίβανος
Λιβύη
Μαρόκο
Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη
Συρία
Τυνησία
Άλλες χώρες
Μπαχρέιν
Ιράν
Ιράκ
Κουβέιτ
Ομάν
Κατάρ
Σαουδική Αραβία
Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Υεμένη
Παράρτημα I.Γ — Υποσαχάρια Αφρική
Ανγκόλα
Μπενίν
Μποτσουάνα
Μπουρκίνα Φάσο
Μπουρούντι
Πράσινο Ακρωτήριο
Καμερούν
Κεντροαφρικανική Δημοκρατία
Τσαντ
Κομόρες
Κονγκό
Ακτή Ελεφαντοστού
Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό
Τζιμπουτί
Ισημερινή Γουινέα
Ερυθραία
Εσουατίνι
Αιθιοπία
Γκαμπόν
Γκάμπια
Γκάνα
Γουινέα
Γουινέα Μπισάου
Κένυα
Λεσότο
Λιβερία
Μαδαγασκάρη
Μαλάουι
Μαλί
Μαυριτανία
Μαυρίκιος
Μοζαμβίκη
Ναμίμπια
Νίγηρας
Νιγηρία
Ρουάντα
Σάο Τομέ και Πρίνσιπε
Σενεγάλη
Σεϋχέλλες
Σιέρα Λεόνε
Σομαλία
Νότια Αφρική
Νότιο Σουδάν
Σουδάν
Τανζανία
Τόγκο
Ουγκάντα
Ζάμπια
Ζιμπάμπουε
Παράρτημα I.Δ — Ασία και Ειρηνικός
Αφγανιστάν
Αυστραλία
Μπανγκλαντές
Σουλτανάτο του Μπρουνέι
Μπουτάν
Καμπότζη
Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας
Νήσοι Κουκ
Λαοκρατική Δημοκρατία της Κορέας
Φίτζι
Ινδία
Ινδονησία
Ιαπωνία
Καζακστάν
Κιριμπάτι
Κιργιζία
Λαϊκή Δημοκρατία του Λάος
Μαλαισία
Μαλδίβες
Νήσοι Μάρσαλ
Ομόσπονδες Πολιτείες της Μικρονησίας
Μογγολία
Μιανμάρ
Ναούρου
Νεπάλ
Νέα Ζηλανδία
Νιούε
Πακιστάν
Παλάου
Παπούα-Νέα Γουινέα
Φιλιππίνες
Σαμόα
Σινγκαπούρη
Νήσοι Σολομώντος
Νότια Κορέα
Σρι Λάνκα
Ταϊβάν
Τατζικιστάν
Ταϊλάνδη
Ανατολικό Τιμόρ
Τόνγκα
Τουρκμενιστάν
Τουβαλού
Ουζμπεκιστάν
Βανουάτου
Βιετνάμ
Παράρτημα I.Ε — Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική
Αντίγκουα και Μπαρμπούντα
Αργεντινή
Μπαχάμες
Μπαρμπέιντος
Μπελίζ
Βολιβία
Βραζιλία
Καναδάς
Χιλή
Κολομβία
Κόστα Ρίκα
Κούβα
Ντομίνικα
Δομινικανή Δημοκρατία
Ισημερινός
Ελ Σαλβαδόρ
Γρενάδα
Γουατεμάλα
Γουιάνα
Αϊτή
Ονδούρα
Τζαμάικα
Μεξικό
Νικαράγουα
Παναμάς
Παραγουάη
Περού
Άγιος Χριστόφορος και Νέβις
Αγία Λουκία
Άγιος Βικέντιος και Γρεναδίνες
Σουρινάμ
Τρίνινταντ και Τομπέιγκο
Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής
Ουρουγουάη
Βενεζουέλα
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II — Ειδικοί στόχοι
Παράρτημα II.Α — Ευρώπη
1)Προετοιμασία των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών για προσχώρηση στην Ένωση
1)Στήριξη της διαδικασίας διεύρυνσης με την επιτάχυνση της ευθυγράμμισης με τις αξίες, τη νομοθεσία, τους κανόνες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές (το κεκτημένο) της Ένωσης, μέσω της έγκρισης και της υλοποίησης μεταρρυθμίσεων ενόψει της μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση και μέσω της σταδιακής ενσωμάτωσης.
2)Ενίσχυση των θεμελιωδών αρχών της διαδικασίας διεύρυνσης σύμφωνα με το πλαίσιο πολιτικής για τη διεύρυνση, συμπεριλαμβανομένων της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, των οικονομικών κριτηρίων, της μεταρρύθμισης της δημόσιας διοίκησης, του ανεξάρτητου και αποτελεσματικού δικαστικού συστήματος, των θεμελιωδών δικαιωμάτων, του ελέγχου των δημόσιων προμηθειών και των στατιστικών στοιχείων, του δημοσιονομικού ελέγχου, της δικαιοσύνης, της ελευθερίας και της ασφάλειας.
3)Στήριξη της καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος, αποτελεσματική ενίσχυση της διαχείρισης της μετανάστευσης, αντιμετώπιση της αντικανονικής μετανάστευσης, στήριξη της ευθυγράμμισης των πολιτικών για τις θεωρήσεις, καθώς και αποτελεσματική διαχείριση των συνόρων και, κατά περίπτωση, προετοιμασία για την προσχώρηση στον χώρο Σένγκεν.
4)Προώθηση της περιφερειακής οικονομικής ολοκλήρωσης και της σταδιακής ένταξης στην ενιαία αγορά της Ένωσης, με αποτέλεσμα τη βελτίωση των σχέσεων γειτονίας, τη θετική αξιολόγηση της ενσωμάτωσης στην Ένωση και τη μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων των δικαιούχων και της Ένωσης.
5)Επιτάχυνση της κοινωνικοοικονομικής και κανονιστικής σύγκλισης των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών με την Ένωση και της μετάβασής τους σε οικονομίες ικανές να αντεπεξέλθουν στις ανταγωνιστικές πιέσεις της ενιαίας αγοράς της Ένωσης, ιδίως μέσω των αυξημένων εμπορικών και επενδυτικών ροών, των ανθεκτικών και βιώσιμων αξιακών αλυσίδων που παρέχουν αξιοπρεπείς θέσεις εργασίας, καθώς και της μετάβασης σε ψηφιακή οικονομία και οικονομία ΤΝ.
6)Επιτάχυνση της ευθυγράμμισης των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών με τα κλιματικά και περιβαλλοντικά πρότυπα της Ένωσης και στήριξη της εφαρμογής τους.
7)Ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, ανάπτυξη τοπικών ικανοτήτων και επένδυση στο διοικητικό προσωπικό των δικαιούχων χωρών. Υποστήριξη της διαφάνειας, της λογοδοσίας, των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και της χρηστής διακυβέρνησης σε όλα τα επίπεδα, μεταξύ άλλων με την πρόληψη της διαφθοράς και την ενίσχυση της συνεργασίας των δημόσιων αρχών με τους παράγοντες της κοινωνίας των πολιτών. Βελτίωση των εθνικών συστημάτων ελέγχου ενόψει της προσχώρησης, μεταξύ άλλων όσον αφορά τις εξουσίες εποπτείας και έρευνας σχετικά με την κατανομή των δημόσιων πόρων και την πρόσβαση σε αυτούς, καθώς και στους τομείς της διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών και του ελέγχου των δημόσιων προμηθειών των κρατικών ενισχύσεων.
8)Στήριξη της εδαφικής συνοχής, της διασυνοριακής συνεργασίας κατά μήκος των χερσαίων και θαλάσσιων συνόρων, με έμφαση στις μεταφορικές συνδέσεις του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών που επεκτείνεται σε γειτονικές χώρες, όπως ορίζεται στον κανονισμό 2024/1679 για το ΔΕΔ-Μ, καθώς και της γεωργίας και της αγροτικής ανάπτυξης.
9)Μετάβαση προς την πλήρη ευθυγράμμιση των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών με την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης.
10)Ενίσχυση των ικανοτήτων στρατηγικής επικοινωνίας, μεταξύ άλλων με σκοπό να εξασφαλιστούν δημόσια υποστήριξη και κατανόηση των αξιών της Ένωσης και των οφελών και των υποχρεώσεων που συνεπάγεται η ενδεχόμενη προσχώρηση στην Ένωση, με παράλληλη αντιμετώπιση της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό, καθώς και της παραπληροφόρησης.
2)Οικοδόμηση αμοιβαία επωφελών εταιρικών σχέσεων με τους εταίρους της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των υποψήφιων και των δυνάμει υποψήφιων χωρών, συμβολή στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης και προώθηση των αξιών της Ένωσης και μιας ειρηνικής, σταθερής, ισχυρής και ενωμένης Ευρώπης.
1)Προώθηση ενισχυμένης εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ένωσης και των ευρωπαϊκών χωρών-εταίρων, καθώς και μεταξύ των χωρών εταίρων.
2)Υποστήριξη της εφαρμογής των συμφωνιών σύνδεσης ή άλλων υφιστάμενων και μελλοντικών συμφωνιών, με σκοπό να στηριχθούν η σύναψη και η υλοποίηση συνολικών εταιρικών σχέσεων, μεταξύ άλλων μέσω της παροχής χρηματοδοτικής στήριξης για την επίτευξη των αποτελεσμάτων που ορίζονται στα σχετικά σχέδια βάσει επιδόσεων.
3)Ενίσχυση του κράτους δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της καταπολέμησης και της πρόληψης της διαφθοράς, καθώς και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, μεταξύ άλλων με την καταπολέμηση των διακρίσεων, την προώθηση της ισότητας των φύλων, των δικαιωμάτων και της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών και με την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας. Διευκόλυνση της δικαστικής συνεργασίας, προώθηση των δικαιωμάτων των παιδιών και των ατόμων με αναπηρία και της προσβασιμότητας, ενίσχυση των δικαιωμάτων των θυμάτων εγκληματικών πράξεων και συμβολή στην ενίσχυση της δημοκρατίας και της πολιτικής σταθερότητας.
4)Προώθηση των σχέσεων καλής γειτονίας, της συμφιλίωσης και της επίλυσης διαφορών και προαγωγή της ειρήνης, της σταθερότητας και της ασφάλειας.
5)Προετοιμασία για κρίσεις, αναδυόμενες κρίσεις και καταστάσεις που έπονται κρίσεων και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους· στήριξη της ειρήνης, της σταθερότητας και της πρόληψης των συγκρούσεων.
6)Ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας· βελτίωση της συνεργασίας με τις δικαστικές αρχές και τα όργανα επιβολής του νόμου, με σκοπό την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος, της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος και της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, της ριζοσπαστικοποίησης και του βίαιου εξτρεμισμού, των κυβερνοαπειλών, της ατιμωρησίας και της διαφθοράς.
7)Προώθηση της περιφερειακής οικονομικής συνεργασίας και, κατά περίπτωση, θετική αξιολόγηση της ενσωμάτωσης στην Ένωση και μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων της Ένωσης και των χωρών-εταίρων, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ενέργεια, τις κρίσιμες πρώτες ύλες και εισροές και την υγειονομική ασφάλεια.
8)Στήριξη της βιώσιμης και συμπεριληπτικής ανάπτυξης, της συμμετοχής του ιδιωτικού τομέα, του εμπορίου και των επενδύσεων σε βασικές υποδομές, καθώς και στην έρευνα και την καινοτομία· προώθηση της ψηφιακής μετάβασης για τη δημιουργία κοινωνικών και οικονομικών ευκαιριών τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα· ενθάρρυνση της ανάπτυξης δεξιοτήτων και της αξιοπρεπούς απασχόλησης.
9)Προώθηση της κοινωνικής και πολιτιστικής ένταξης σε διασυνοριακό επίπεδο, διατήρηση και προαγωγή της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς, παροχή στήριξης στους τομείς και τους κλάδους του πολιτισμού και της δημιουργικότητας, καθώς και στον αθλητισμό.
10)Προώθηση της χρήσης του ενιαίου νομίσματος της Ένωσης για το εμπόριο, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις επενδύσεις εντός της περιφέρειας και όσον αφορά την Ένωση.
11)Συμβολή στην ανθεκτικότητα των χωρών-εταίρων, στήριξη και ενίσχυση δράσεων για την εξέταση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αστάθειας, καθώς και κάλυψη των αναγκών ανασυγκρότησης και αντιμετώπιση των κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
12)Στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης και ευέλικτη ανταπόκριση στις οικονομικές προκλήσεις και ευκαιρίες.
13)Ανάπτυξη της ψηφιακής οικονομίας και κοινωνίας, με ιδιαίτερη έμφαση στη στήριξη της ανάπτυξης ασφαλών και αξιόπιστων ψηφιακών υποδομών, στην ανάπτυξη οικονομίας δεδομένων και οικονομίας ΤΝ, μέσω της παροχής στήριξης για τη δημιουργία εργοστασίων ΤΝ και τη διαμόρφωση της ΤΝ για την προάσπιση των δημοκρατικών αξιών και την προστασία της πολιτιστικής πολυμορφίας, στην προώθηση σχετικών ψηφιακών δημόσιων υποδομών και λύσεων ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, όπως τα πλαίσια ψηφιακής ταυτότητας που διαφυλάσσουν την ιδιωτικότητα, καθώς και στην ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας και των ικανοτήτων κυβερνοάμυνας.
14)Ενθάρρυνση της ενεργειακής μετάβασης και προώθηση της ενεργειακής ασφάλειας· επενδύσεις στην ενεργειακή συνδεσιμότητα και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας· προώθηση της χρήσης καθαρών πηγών ενέργειας στη βιομηχανία και τις μεταφορές· προώθηση της ολοκλήρωσης της ενωσιακής αξιακής αλυσίδας.
15)Ενίσχυση της προστασίας του περιβάλλοντος, αύξηση της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή, επιτάχυνση της μετάβασης προς μια κλιματικά ουδέτερη, θετική, βιώσιμη πράσινη, γαλάζια και κυκλική οικονομία που περιλαμβάνει τη βιοποικιλότητα, ενίσχυση της καταπολέμησης του περιβαλλοντικού εγκλήματος.
16)Ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης και ένταξης, με ιδιαίτερη προσοχή στις γυναίκες, τα παιδιά και τους νέους, μεταξύ άλλων με την πρόληψη της διαρροής εγκεφάλων, τη στήριξη ευάλωτων κοινοτήτων, την προώθηση της ισότητας, της πολιτιστικής ένταξης, της ποιοτικής εκπαίδευσης, της κατάρτισης, της επανειδίκευσης και της αναβάθμισης δεξιοτήτων, καθώς και με τη στήριξη των πολιτικών απασχόλησης, των εργασιακών δικαιωμάτων και των αποτελεσματικών συστημάτων κοινωνικής προστασίας.
17)Ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων για ορθή διαχείριση και ασφάλεια στη μετανάστευση και την κινητικότητα, μέσω διαρθρωμένων συζητήσεων για τη μετανάστευση και, κατά περίπτωση, υπό τον όρο ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την ορθή διαχείριση και την ασφάλεια της κινητικότητας, της ανάπτυξης καθεστώτων απαλλαγής από την υποχρέωση θεώρησης και της στήριξης της εφαρμογής των υφιστάμενων, καθώς και μέσω διαλογών για την ελευθέρωση του καθεστώτος θεωρήσεων και διμερών ή περιφερειακών συμφωνιών και ρυθμίσεων με χώρες-εταίρους.
18)Προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και ενθάρρυνση της συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, του πολιτισμού, του αθλητισμού, της έρευνας και της καινοτομίας, καθώς και της αμοιβαίας επωφελούς κινητικότητας των ατόμων.
19)Ενδυνάμωση της κοινωνίας των πολιτών και ενίσχυση της ικανότητάς της όσον αφορά την παρακολούθηση της υλοποίησης των μεταρρυθμίσεων, στήριξη της δημιουργίας ευνοϊκού περιβάλλοντος για τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, προώθηση και ενίσχυση του πλουραλισμού, της ανεξαρτησίας και του επαγγελματισμού των ελεύθερων και ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης, καθώς και ενίσχυση του ψηφιακού γραμματισμού και του γραμματισμού στα μέσα ενημέρωσης.
20)Συμβολή στον μετριασμό των προκλήσεων που θέτουν ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και οι απόπειρες αποσταθεροποίησης χωρών-εταίρων, καθώς στην καταπολέμηση της παραπληροφόρησης, των υβριδικών απειλών, της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό, ιδίως από τη Ρωσία, κατά της κυριαρχίας και των δημοκρατικών διαδικασιών και θεσμών των χωρών-εταίρων και κατά της Ένωσης και των αξιών της.
21)Ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των χωρών-εταίρων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω στρατηγικής επικοινωνίας.
3) Στήριξη της Ουκρανίας υπό το πρίσμα των συνεπειών του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας
1)Συμβολή στη διατήρηση της μακροοικονομικής σταθερότητας της Ουκρανίας, καθώς και στην άμβλυνση των περιορισμών εξωτερικής και εσωτερικής χρηματοδότησης, προκειμένου να διασφαλισθεί η συνέχιση της λειτουργίας του ουκρανικού κράτους.
2)Στήριξη της ανάκαμψης, της ανασυγκρότησης και του εκσυγχρονισμού της Ουκρανίας, σύμφωνα με την ενταξιακή πορεία της, με την αντιμετώπιση των συνεπειών του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας στην κοινωνία, στην οικονομία, στην ασφάλεια και στο περιβάλλον, καθώς και συμβολή στην αποκατάσταση υποδομών ζωτικής σημασίας, συμπεριλαμβανομένων της ενέργειας, των μεταφορών και των ψηφιακών υποδομών, και, ως εκ τούτου, συμβολή στην κοινωνική συνοχή, την ανθεκτικότητα και τη μεταπολεμική ανάκαμψη της ελεύθερης, πολιτιστικά ακμάζουσας ουκρανικής κοινωνίας, μεταξύ άλλων με τη στήριξη του πολιτισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς, με τη δημιουργία των κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών ώστε τα εσωτερικά εκτοπισμένα άτομα και τα άτομα που τελούν υπό προσωρινή προστασία να επιστρέψουν στην Ουκρανία μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες και με την επανένταξη των βετεράνων πολέμου.
3)Στήριξη των προσπαθειών λογοδοσίας στο πλαίσιο του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας, μεταξύ άλλων με τη συνδρομή για τη διερεύνηση και τη δίωξη διεθνών εγκλημάτων τα οποία διαπράχθηκαν τόσο στην Ουκρανία όσο και κατά της Ουκρανίας, ιδίως σε σχέση με το έγκλημα της επίθεσης, και για τη σύσταση μεταβατικών μηχανισμών απονομής δικαιοσύνης και λογοδοσίας, συμπεριλαμβανομένου του ειδικού δικαστηρίου για το έγκλημα της επίθεσης κατά της Ουκρανίας.
Παράρτημα II. Β — Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική και Περσικός Κόλπος
1)Ενίσχυση των στρατηγικών εταιρικών σχέσεων σε περιφερειακό και σε εθνικό επίπεδο
1)Εμβάθυνση των εταιρικών σχέσεων με τη Μέση Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και τις περιοχές του Περσικού Κόλπου, μέσω ισχυρότερης πολιτικής δέσμευσης και με σκοπό τη δημιουργία κοινού χώρου ειρήνης, ευημερίας και σταθερότητας στην περιοχή της Μεσογείου.
2)Ανάπτυξη αμοιβαία επωφελών, ειδικά προσαρμοσμένων εταιρικών σχέσεων, μεταξύ άλλων μέσω επίσημων διμερών συμφωνιών και διμερών και περιφερειακών διαλόγων, με βάση την επιρροή της Ένωσης και την ανάληψη ιδίας ευθύνης από τις περιοχές, συμβολή στην εξυπηρέτηση των στρατηγικών συμφερόντων της Ένωσης και προώθηση των αξιών της.
3)Στήριξη της εφαρμογής των συμφωνιών σύνδεσης ή άλλων υφιστάμενων και μελλοντικών συμφωνιών και εγγράφων που έχουν συμφωνηθεί από κοινού με τις χώρες της Νότιας Γειτονίας που παρατίθενται στο παράρτημα I.
4)Ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των χωρών-εταίρων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω στρατηγικής επικοινωνίας.
2)Ενίσχυση της ασφάλειας, της ειρήνης, της ανθεκτικότητας, της ανασυγκρότησης και της ετοιμότητας
1)Στήριξη και προώθηση της ειρήνης, της σταθερότητας, της ασφάλειας, της αντιμετώπισης κρίσεων, της πρόληψης των συγκρούσεων, της σταθεροποίησης, της διαμεσολάβησης, της πολιτικής μετάβασης και των προσπαθειών συμφιλίωσης.
2)Υποστήριξη των αναγκών που σχετίζονται με την κοινωνικοοικονομική ανάκαμψη, την αποκατάσταση και την ανασυγκρότηση μετά από συγκρούσεις.
3)Συμβολή στην ανθεκτικότητα των χωρών-εταίρων, στήριξη και ενίσχυση δράσεων για την εξέταση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αστάθειας, καθώς και κάλυψη των αναγκών ανασυγκρότησης και αντιμετώπιση των κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
4)Στήριξη της ασφάλειας σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος, όπως η υγειονομική ασφάλεια, η ασφάλεια στη θάλασσα, η καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της τρομοκρατίας, η κυβερνοασφάλεια και η ανάπτυξη κυβερνοϊκανοτήτων.
5)Ενίσχυση της συνεργασίας για την καταπολέμηση της χρηματοδότηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος και της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες, τη δικαστική συνεργασία, την καταπολέμηση της ριζοσπαστικοποίησης και του βίαιου εξτρεμισμού, την αντιμετώπιση των υβριδικών απειλών και των κυβερνοαπειλών, την καταπολέμηση της ατιμωρησίας, της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, καθώς και για την επιβολή του νόμου.
6)Συμβολή στην πρόληψη της καταστρατήγησης των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης.
3)Προώθηση και προστασία της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της χρηστής διακυβέρνησης, της ανθρώπινης ανάπτυξης και των σχέσεων μεταξύ των λαών
1)Ενίσχυση των δημόσιων οργανισμών και των συστημάτων οικονομικής/δημοκρατικής διακυβέρνησης, μεταξύ άλλων μέσω της εποπτείας, της πρόληψης και καταπολέμησης της διαφθοράς και των εξωτερικών παρεμβάσεων, καθώς και της επιβολής του νόμου· στήριξη της αποτελεσματικότητας των δημόσιων οικονομικών, της διαφάνειας και της λογοδοσίας.
2)Διαφύλαξη του χώρου της κοινωνίας των πολιτών, των παραγόντων της, των μη κρατικών φορέων και των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης· στήριξη της καταπολέμησης της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό, στήριξη των τοπικών και περιφερειακών ικανοτήτων προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών οργανισμών ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
3)Προστασία και προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της ισότητας των φύλων, των δικαιωμάτων των παιδιών και των ατόμων με αναπηρία και καταπολέμηση της παιδικής εργασίας και των διακρίσεων για οποιονδήποτε λόγο.
4)Βελτίωση της ποιότητας και της καταλληλότητας της εκπαίδευσης, της υγείας και της πρόσβασης σε προϊόντα υγειονομικής χρήσης και συστήματα κοινωνικής προστασίας· προώθηση της καθολικής υγειονομικής κάλυψης.
5)Προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και ενίσχυση της ανάπτυξης δεξιοτήτων μέσω συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, της νεολαίας, της έρευνας και της καινοτομίας.
6)Ενδυνάμωση των νέων, δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας, στήριξη της δημιουργίας κοινού χώρου για τη μάθηση, τη σύνδεση δεξιοτήτων, την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, την ανώτατη εκπαίδευση, την έρευνα και την καινοτομία.
7)Προώθηση της αλληλοκατανόησης μέσω του πολιτισμού, των μέσων ενημέρωσης, του αθλητισμού και του τουρισμού.
8)Προώθηση του ρόλου του πολιτισμού και του διαπολιτισμικού διαλόγου, της πολιτιστικής πολυμορφίας σε όλες τις μορφές της και της κινητικότητας, καθώς και βελτίωση της συνεργασίας για τη διαφύλαξη, τη διατήρηση και την ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
4)Στήριξη της βιώσιμης και συμπεριληπτικής ανάπτυξης, του εμπορίου και των επενδύσεων σε βασικές υποδομές
1)Στήριξη της εμπορικής πολιτικής της Ένωσης, των εμπορικών και επενδυτικών συμφωνιών και της εφαρμογής τους.
2)Δημιουργία συνθηκών για τη συμμετοχή των εταιρειών της ΕΕ στις περιφερειακές αγορές, με την άρση των φραγμών και την ελαχιστοποίηση των κινδύνων μέσω της υποστήριξης κανονιστικών αλλαγών.
3)Προώθηση επιχειρηματικών και επενδυτικών ευκαιριών (μεταξύ άλλων για τις εταιρείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης), της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα, της κανονιστικής σύγκλισης με τα πρότυπα της Ένωσης, της οικονομικής ολοκλήρωσης, καθώς και των βιώσιμων τοπικών και περιφερειακών αξιακών αλυσίδων και της διαφοροποίησης.
4)Βελτίωση της παραγωγικής και εξαγωγικής ικανότητας της περιφέρειας όσον αφορά τις κρίσιμες πρώτες ύλες και εισροές.
5)Προώθηση της ψηφιακής μετάβασης για τη δημιουργία κοινωνικών και οικονομικών ευκαιριών τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα. Προώθηση ασφαλών και αξιόπιστων ψηφιακών υποδομών για την υποστήριξη των μελλοντικών εξελίξεων σε βασικούς οικονομικούς τομείς και σε κρίσιμους τομείς. Ανάπτυξη οικονομίας δεδομένων και οικονομίας ΤΝ, μεταξύ άλλων με τη στήριξη των οικοσυστημάτων καινοτομίας στον τομέα της ΤΝ. Στήριξη δράσεων για τη γεφύρωση του ψηφιακού χάσματος και τη διασφάλιση προσβάσιμων, οικονομικά προσιτών, συμπεριληπτικών και ασφαλών λύσεων ψηφιακής συνδεσιμότητας.
6)Προώθηση της χρήσης του ενιαίου νομίσματος της Ένωσης για το εμπόριο, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις επενδύσεις εντός της περιφέρειας και όσον αφορά την Ένωση.
7)Ενίσχυση των βιώσιμων οδικών και θαλάσσιων μεταφορών και των λιμένων· προώθηση της έξυπνης και βιώσιμης κινητικότητας, στήριξη της χρήσης βιώσιμων καυσίμων μεταφοράς.
8)Ενθάρρυνση της ενεργειακής μετάβασης και προώθηση της ενεργειακής ασφάλειας· επενδύσεις στην ενεργειακή συνδεσιμότητα και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας· προώθηση της ενοποίησης της ενωσιακής αξιακής αλυσίδας με ανθεκτικές βιομηχανικές αλυσίδες καθαρών τεχνολογιών των χωρών-εταίρων.
9)Στήριξη της ανταγωνιστικότητας και της σταθερότητας της Ένωσης και ευέλικτη ανταπόκριση στις οικονομικές προκλήσεις και ευκαιρίες.
5)Προώθηση υγιών οικοσυστημάτων και αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
1)Ενίσχυση της ικανότητας μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και προσαρμογής σε αυτήν· συμβολή στην προώθηση ανθεκτικών στην κλιματική αλλαγή επενδύσεων.
2)Ανάπτυξη βιώσιμης πράσινης και γαλάζιας οικονομίας· στήριξη της μετάβασης σε αποδοτικά ως προς τη χρήση των πόρων και κυκλικά οικονομικά μοντέλα χαμηλών εκπομπών, προώθηση της ανάπτυξης βιώσιμων αλυσίδων παραγωγής και αξίας, στήριξη έργων πράσινου υδρογόνου.
3)Διασφάλιση της προστασίας και της διατήρησης του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας και εξασφάλιση της αποκατάστασης και της βιώσιμης διαχείρισης των οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των υδατικών συστημάτων, των γαιών, των δασών και των ωκεανών. Προώθηση της καταπολέμησης της ρύπανσης, της διατήρησης της βιοποικιλότητας, της βιώσιμης αλιείας και της μετάβασης σε βιώσιμα συστήματα τροφίμων, με εστίαση στην προσέγγιση που βασίζεται στη σύνδεση μεταξύ υδάτων, ενέργειας, τροφίμων και οικοσυστημάτων. Προώθηση λύσεων που βασίζονται στη φύση, ιδίως για βιώσιμες υποδομές και για την ανάπτυξη πράσινων και έξυπνων πόλεων.
6)Ενίσχυση της συνεργασίας σε όλες τις πτυχές της μετανάστευσης, της κινητικότητας και του αναγκαστικού εκτοπισμού
1)Ενίσχυση της συνεργασίας σε όλες τις πτυχές της μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού, μεταξύ άλλων μέσω των οργανισμών της ΕΕ· ενίσχυση των τοπικών και διεθνών εταιρικών σχέσεων για την αντιμετώπιση της μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού στις βασικές μεταναστευτικές οδούς.
2)Ενίσχυση όλων των πτυχών της διαχείρισης της μετανάστευσης και του ασύλου· βελτίωση της διαχείρισης των συνόρων, συμπεριλαμβανομένης της ποιότητας των ταξιδιωτικών εγγράφων και των συστημάτων θεωρήσεων· ενίσχυση της καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών και της εμπορίας ανθρώπων και προώθηση της συνεργασίας για ασφαλή, αξιοπρεπή και βιώσιμη επιστροφή, επανεισδοχή και επανένταξη των μεταναστών· καθώς και αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτίων της αντικανονικής μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού.
3)Στήριξη μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης για τη νόμιμη μετανάστευση και την κινητικότητα και υποστήριξη της εφαρμογής της, μεταξύ άλλων με αμοιβαία επωφελείς εταιρικές σχέσεις προσέλκυσης ταλέντων και ανταλλαγές ταλέντων, χωρίς να θίγονται οι αρμοδιότητες των κρατών μελών.
4)Συμβολή στην παροχή διεθνούς προστασίας, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης σε επανεγκατάσταση και συμπληρωματικές οδούς, καθώς και στη στήριξη των προσφύγων, των μεταναστών, των εσωτερικά εκτοπισμένων ατόμων, των κοινοτήτων υποδοχής και των χωρών που φιλοξενούν σημαντικό αριθμό προσφύγων ή εκτοπισμένων ατόμων.
Παράρτημα II.Γ — Υποσαχάρια Αφρική
1)Στήριξη της βιώσιμης και συμπεριληπτικής ανάπτυξης, προώθηση της συνδεσιμότητας, του εμπορίου και της αξιοπρεπούς απασχόλησης
1)Στήριξη της βιωσιμότητας, της ασφάλειας, της προστασίας και της ανθεκτικότητας των υποδομών και της συνδεσιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης των βιώσιμων και ασφαλών οδικών, σιδηροδρομικών, αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών, και προώθηση της έξυπνης, συμπεριληπτικής και βιώσιμης κινητικότητας και της χρήσης βιώσιμων καυσίμων μεταφοράς.
2)Ενίσχυση της ψηφιακής και διαστημικής οικονομίας, στήριξη δράσεων για τη γεφύρωση του ψηφιακού χάσματος, προώθηση ασφαλών και αξιόπιστων ψηφιακών υποδομών, ενθάρρυνση της ανθρωποκεντρικής ψηφιακής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης σύγχρονων συστημάτων διαχείρισης και προστασίας των δεδομένων για ασφαλείς ροές δεδομένων, ανάπτυξη οικονομίας δεδομένων και οικονομίας ΤΝ, μεταξύ άλλων με τη στήριξη των οικοσυστημάτων καινοτομίας στον τομέα της ΤΝ· στήριξη της κυβερνοασφάλειας και της ανάπτυξης κυβερνοϊκανοτήτων.
3)Ενθάρρυνση της ενεργειακής μετάβασης και προώθηση της ενεργειακής ασφάλειας· επενδύσεις στην ενεργειακή συνδεσιμότητα και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας· προώθηση της χρήσης καθαρών πηγών ενέργειας στη βιομηχανία και τις μεταφορές· προώθηση της πρόσβασης στην ενέργεια και της ενεργειακής απόδοσης.
4)Προώθηση εμπορικών, επιχειρηματικών και επενδυτικών ευκαιριών (μεταξύ άλλων για τις εταιρείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης), της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα, της κανονιστικής σύγκλισης με τα πρότυπα της Ένωσης, της οικονομικής ολοκλήρωσης, της διαφοροποίησης των αλυσίδων εφοδιασμού, καθώς και της ανάπτυξης βιώσιμων τοπικών και περιφερειακών αξιακών αλυσίδων.
5)Στήριξη της εμπορικής πολιτικής της Ένωσης, των εμπορικών συμφωνιών και της εφαρμογής τους.
6)Βελτίωση της βιώσιμης παραγωγικής και εξαγωγικής ικανότητας της περιφέρειας όσον αφορά τις κρίσιμες πρώτες ύλες και εισροές.
7)Προώθηση της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα και βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, με σκοπό την προσέλκυση επενδύσεων και την υποστήριξη της δημιουργίας αξιοπρεπών θέσεων εργασίας.
8)Ενθάρρυνση της ανάπτυξης δεξιοτήτων και της αξιοπρεπούς απασχόλησης, καθώς και της έρευνας και της καινοτομίας.
9)Στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης και ευέλικτη ανταπόκριση στις οικονομικές προκλήσεις και ευκαιρίες.
10)Προώθηση της χρήσης του ενιαίου νομίσματος της Ένωσης για το εμπόριο, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις επενδύσεις εντός της περιφέρειας και όσον αφορά την Ένωση.
2)Καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας
1)Στήριξη του μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και της προσαρμογής σε αυτήν, της ετοιμότητας για την αντιμετώπιση καταστροφών και της μείωσης των κινδύνων, με ιδιαίτερη προσοχή στις πλέον ευάλωτες χώρες, όπως οι λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες και τα αναπτυσσόμενα μικρά νησιωτικά κράτη.
2)Προώθηση της πρόληψης και της μείωσης της ρύπανσης, διασφάλιση της προστασίας και της διατήρησης του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας, καθώς και της αποκατάστασης και της βιώσιμης διαχείρισης των οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των υδατικών συστημάτων, των γαιών, των δασών και των ωκεανών.
3)Προώθηση λύσεων που βασίζονται στη φύση για βιώσιμες υποδομές και πόλεις και για βιώσιμη πράσινη, γαλάζια και κυκλική οικονομία, συμπεριλαμβανομένης της βιοοικονομίας.
4)Στήριξη της βιώσιμης και ανθεκτικής γεωργίας, συμπεριλαμβανομένων της αγροδασοπονίας, της βιώσιμης αλιείας και της βιώσιμης υδατοκαλλιέργειας.
3)Ενίσχυση της συνεργασίας σε όλες τις πτυχές της μετανάστευσης, της κινητικότητας και του αναγκαστικού εκτοπισμού
1)Αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτίων της αντικανονικής μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού.
2)Ενίσχυση της διακυβέρνησης και της διαχείρισης της μετανάστευσης, βελτίωση της διαχείρισης των συνόρων, της ποιότητας των ταξιδιωτικών εγγράφων και των συστημάτων θεωρήσεων, καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης μεταναστών και της εμπορίας ανθρώπων, καθώς και προώθηση της συνεργασίας για ασφαλή, αξιοπρεπή και βιώσιμη επιστροφή, επανεισδοχή και επανένταξη των αντικανονικών μεταναστών.
3)Στήριξη και προώθηση της χρήσης νόμιμων διαύλων μετανάστευσης και κινητικότητας και ενθάρρυνση των συνεισφορών της διασποράς στην ανάπτυξη των χωρών καταγωγής.
4)Στήριξη των αιτούντων άσυλο, των προσφύγων, των εσωτερικά εκτοπισμένων και των ανιθαγενών, καθώς και των κοινοτήτων υποδοχής τους και προώθηση της πρόσβασής τους σε προστασία και βιώσιμες λύσεις, όπως, μεταξύ άλλων, ο οικειοθελής επαναπατρισμός, η τοπική ένταξη και η πρόσβαση σε επανεγκατάσταση και συμπληρωματικές οδούς.
4)Προώθηση της ανθρώπινης ανάπτυξης και της ισότητας των φύλων
1)Στήριξη της ευρύτερης πρόσβασης σε εκπαίδευση, υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και προϊόντα υγειονομικής χρήσης και της βελτίωσης της ποιότητάς τους, καθώς και της επισιτιστικής και διατροφικής ασφάλειας και προώθηση της πρόσβασης σε ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή και ασφαλείς υπηρεσίες ύδρευσης, αποχέτευσης και διαχείρισης αποβλήτων.
2)Προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της κοινωνικής προστασίας, της καθολικής υγειονομικής κάλυψης και της καταπολέμησης των ανισοτήτων, με εστίαση στους πλέον ευάλωτους.
3)Προώθηση της ισότητας των φύλων, καθώς και των δικαιωμάτων και της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών, πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία, των νέων και των παιδιών και καταπολέμηση της παιδικής εργασίας.
4)Συμβολή στην ανθεκτικότητα των χωρών-εταίρων, στήριξη και ενίσχυση δράσεων για την εξέταση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αστάθειας, καθώς και κάλυψη των αναγκών ανασυγκρότησης και αντιμετώπιση των κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
5)Προώθηση και προστασία της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της χρηστής διακυβέρνησης
1)Προστασία και προώθηση της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία των πλέον ευάλωτων, διαφύλαξη του χώρου των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και στήριξη της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων ενημέρωσης.
2)Στήριξη του κράτους δικαίου και της χρηστής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων της διαφάνειας, της λογοδοσίας, της θεσμικής εποπτείας, της επιβολής του νόμου, καθώς και του χώρου της κοινωνίας των πολιτών, της πρόληψης και της καταπολέμησης της διαφθοράς και της παράνομης διακίνησης, συμπεριλαμβανομένων των παράνομων χρηματοοικονομικών ροών.
3)Ενίσχυση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς δικαίου, με ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία των πλέον ευάλωτων.
4)Προώθηση του σεβασμού των αρχών της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων.
6)Συμβολή στη σταθερότητα, την ειρήνη και την ασφάλεια
1)Προετοιμασία για κρίσεις, αναδυόμενες κρίσεις και καταστάσεις που έπονται κρίσεων και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους·
2)Στήριξη της ειρήνης, της διαμεσολάβησης, της σταθερότητας και της πρόληψης των συγκρούσεων.
3)Ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας, μέσω της δικαστικής συνεργασίας και της καταπολέμησης της ατιμωρησίας, του οργανωμένου εγκλήματος, των κυβερνοαπειλών και των υβριδικών απειλών, του βίαιου εξτρεμισμού και της τρομοκρατίας.
4)Συμβολή στην πρόληψη της καταστρατήγησης των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης.
7)Ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων
1)Ενθάρρυνση της ενοποίησης, της συνεργασίας, του διαλόγου και των πρωτοβουλιών σε περιφερειακό και σε διαπεριφερειακό επίπεδο.
2)Προώθηση του διαλόγου πολιτικής με τον Οργανισμό Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού, την Αφρικανική Ένωση και τους περιφερειακούς οργανισμούς.
3)Προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου και των προγραμμάτων συνεργασίας, κινητικότητας, αδελφοποίησης, ανταλλαγών και ανάπτυξης ηγετικών ικανοτήτων· προώθηση του ρόλου της πολιτιστικής πολυμορφίας σε όλες τις μορφές της και βελτίωση της συνεργασίας για τη διαφύλαξη, τη διατήρηση και την ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
4)Προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και ενίσχυση της ανάπτυξης δεξιοτήτων μέσω συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, της νεολαίας, του πολιτισμού, του αθλητισμού, καθώς και της έρευνας και της καινοτομίας.
5)Εξασφάλιση συνεργασίας με την κοινωνία των πολιτών, τις τοπικές αρχές και τον ιδιωτικό τομέα και ενίσχυση των κρατικών και των τοπικών θεσμών και της αποτελεσματικής λειτουργίας τους, σύμφωνα με την αντίστοιχη εντολή τους.
6)Ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των χωρών-εταίρων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω στρατηγικής επικοινωνίας.
Παράρτημα II.Δ — Ασία και Ειρηνικός
1)Στήριξη της βιώσιμης και συμπεριληπτικής ανάπτυξης, της αξιοπρεπούς απασχόλησης και του ψηφιακού μετασχηματισμού
1)Στήριξη της βιωσιμότητας, της ασφάλειας, της προστασίας και της ανθεκτικότητας των υποδομών και της συνδεσιμότητας των μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των οδικών, σιδηροδρομικών, αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών, και προώθηση της έξυπνης και βιώσιμης κινητικότητας και της χρήσης βιώσιμων καυσίμων μεταφοράς.
2)Προώθηση εμπορικών, επιχειρηματικών και επενδυτικών ευκαιριών (μεταξύ άλλων για τις εταιρείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης), της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα, της κανονιστικής σύγκλισης με τα πρότυπα της Ένωσης, της οικονομικής ολοκλήρωσης, της διαφοροποίησης των αλυσίδων εφοδιασμού, καθώς και των βιώσιμων τοπικών και περιφερειακών αξιακών αλυσίδων.
3)Ενίσχυση της περιφερειακής ενοποίησης, του ενδοπεριφερειακού εμπορίου και του διαλόγου τόσο μεταξύ επιχειρήσεων όσο και μεταξύ επιχειρήσεων και κυβερνήσεων, σε περιφερειακό και σε διαπεριφερειακό επίπεδο.
4)Προώθηση της χρήσης του ενιαίου νομίσματος της Ένωσης για το εμπόριο, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις επενδύσεις εντός της περιφέρειας και όσον αφορά την Ένωση.
5)Προαγωγή της ασφαλούς ψηφιακής και διαστημικής οικονομίας, στήριξη δράσεων για τη γεφύρωση του ψηφιακού χάσματος, προώθηση ασφαλών και αξιόπιστων ψηφιακών υποδομών, ενθάρρυνση της ανθρωποκεντρικής ψηφιακής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης σύγχρονων συστημάτων διαχείρισης και προστασίας των δεδομένων για ασφαλείς ροές δεδομένων.
6)Διευκόλυνση και ενίσχυση των επενδύσεων σε κρίσιμες πρώτες ύλες και εισροές, βιώσιμες και ανταγωνιστικές πολιτικές για την εξόρυξη και την επεξεργασία ορυκτών.
7)Στήριξη της εμπορικής πολιτικής της Ένωσης, των εμπορικών συμφωνιών και της εφαρμογής τους.
8)Ενίσχυση της δίκαιης και συμπεριληπτικής μετάβασης στην πράσινη και ψηφιακή οικονομία και προώθηση της ψηφιακής διακυβέρνησης και των ηλεκτρονικών υπηρεσιών, καθώς και της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας των δημόσιων οικονομικών.
9)Προώθηση της ανάπτυξης δεξιοτήτων, της αξιοπρεπούς απασχόλησης, καθώς και της έρευνας και της καινοτομίας, με την υποστήριξη των διεθνών εργασιακών και περιβαλλοντικών προτύπων και των αρχών για τις επιχειρήσεις και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
10)Στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης και ευέλικτη ανταπόκριση στις οικονομικές προκλήσεις και ευκαιρίες.
2)Καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας
1)Προώθηση της προστασίας και της διατήρησης του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας και διασφάλιση της βιώσιμης διαχείρισης και της αποκατάστασης των φυσικών πόρων, της μείωσης της ρύπανσης και της διατήρηση της βιοποικιλότητας, συμπεριλαμβανομένων των υδατικών συστημάτων, των γαιών, των δασών και των ωκεανών.
2)Προώθηση της βιώσιμης πράσινης, γαλάζιας και κυκλικής οικονομίας, συμπεριλαμβανομένης της βιοοικονομίας, των πράσινων και έξυπνων πόλεων και της πρόσβασης σε ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή και ασφαλείς υπηρεσίες ύδρευσης, αποχέτευσης και διαχείρισης αποβλήτων.
3)Στήριξη της συνεργασίας για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προκλήσεων, τη βιώσιμη ενεργειακή μετάβαση και τη βελτίωση της περιφερειακής ενεργειακής συνδεσιμότητας, καθώς και προώθηση της πρόσβασης στην ενέργεια, της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και της ενεργειακής απόδοσης· προώθηση της χρήσης καθαρών πηγών ενέργειας στη βιομηχανία και τις μεταφορές·
4)Στήριξη των περιφερειακών πρωτοβουλιών και των προσπαθειών και των σχεδίων των χωρών-εταίρων για τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, την ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστροφών και τη μείωση των κινδύνων, προκειμένου να στηριχθούν οι δεσμεύσεις τους σχετικά με την κλιματική αλλαγή και τη βιοποικιλότητα, με ιδιαίτερη προσοχή στις πλέον ευάλωτες χώρες και ιδίως στις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες και στα αναπτυσσόμενα μικρά νησιωτικά κράτη.
5)Διασφάλιση της επισιτιστικής και διατροφικής ασφάλειας, της βιώσιμης και ανθεκτικής γεωργίας και της βιώσιμης αλιείας.
3)Προώθηση της ανθρώπινης ανάπτυξης και της ισότητας των φύλων
1)Στήριξη της πρόσβασης σε εκπαίδευση, υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης, προϊόντα υγειονομικής χρήσης και διατροφή, καθώς και της βελτίωσης της ποιότητάς τους.
2)Προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της κοινωνικής προστασίας, της καθολικής υγειονομικής κάλυψης και της καταπολέμησης των ανισοτήτων, με εστίαση στους πλέον ευάλωτους.
3)Προώθηση της ισότητας των φύλων και των δικαιωμάτων και της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών, προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία και των παιδιών και καταπολέμηση της παιδικής εργασίας, πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας.
4)Συμβολή στην ανθεκτικότητα των χωρών-εταίρων, στήριξη και ενίσχυση δράσεων για την εξέταση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αστάθειας, καθώς και κάλυψη των αναγκών ανασυγκρότησης και αντιμετώπιση των κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
4)Ενίσχυση της συνεργασίας σε όλες τις πτυχές της μετανάστευσης, της κινητικότητας και του αναγκαστικού εκτοπισμού
1)Αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτίων της αντικανονικής μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού.
2)Ενίσχυση όλων των πτυχών της διακυβέρνησης και της διαχείρισης της μετανάστευσης, βελτίωση της διαχείρισης των συνόρων, συμπεριλαμβανομένης της ποιότητας των ταξιδιωτικών εγγράφων και των συστημάτων θεωρήσεων, καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης μεταναστών και της εμπορίας ανθρώπων, καθώς και προώθηση της συνεργασίας στο πλαίσιο της ασφαλούς, αξιοπρεπούς και βιώσιμης επιστροφής, επανεισδοχής και επανένταξης των αντικανονικών μεταναστών.
3)Στήριξη και προώθηση της χρήσης νόμιμων διαύλων μετανάστευσης και κινητικότητας και ενθάρρυνση των συνεισφορών της διασποράς στην ανάπτυξη των χωρών καταγωγής.
4)Στήριξη των αιτούντων άσυλο, των προσφύγων, των εσωτερικά εκτοπισμένων και των ανιθαγενών, ιδίως των πλέον ευάλωτων μεταναστών, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών, καθώς και των κοινοτήτων υποδοχής τους, και προώθηση της πρόσβασής τους σε προστασία και βιώσιμες λύσεις, όπως, μεταξύ άλλων, ο οικειοθελής επαναπατρισμός, η τοπική ένταξη και η πρόσβαση σε επανεγκατάσταση και συμπληρωματικές οδούς.
5)Προώθηση και προστασία της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της χρηστής διακυβέρνησης
1)Στήριξη της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου, της χρηστής διακυβέρνησης, της διαφάνειας και της λογοδοσίας, προστασία του χώρου της κοινωνίας των πολιτών, πρόληψη και καταπολέμηση της διαφθοράς και της ατιμωρησίας, καθώς και ανεξάρτητα, αποτελεσματικά συστήματα απονομής δικαιοσύνης τα οποία υπόκεινται σε λογοδοσία.
2)Στήριξη και διασφάλιση της συνεργασίας με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και της ελευθερίας των μέσων ενημέρωσης, καθώς και ενδυνάμωση των νέων σε όλους τους τομείς πολιτικής και τις θεσμικές διαδικασίες.
3)Προώθηση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, των αρχών της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων, με ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία όσων διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο.
6)Συμβολή στη σταθερότητα, την ειρήνη και την ασφάλεια
1)Προετοιμασία για κρίσεις, αναδυόμενες κρίσεις και καταστάσεις που έπονται κρίσεων και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους·
2)Στήριξη της ειρήνης, της διαμεσολάβησης, της σταθερότητας και της πρόληψης των συγκρούσεων.
3)Ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας, μέσω της δικαστικής συνεργασίας και της καταπολέμησης των υβριδικών απειλών και των κυβερνοαπειλών, του οργανωμένου εγκλήματος, της παράνομης διακίνησης, του βίαιου εξτρεμισμού και της τρομοκρατίας.
4)Συμβολή στην πρόληψη της καταστρατήγησης των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης.
7)Ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων
1)Ενθάρρυνση της ενοποίησης, της συνεργασίας, του διαλόγου και των πρωτοβουλιών σε περιφερειακό και σε διαπεριφερειακό επίπεδο.
2)Προώθηση του διαλόγου πολιτικής με τον Οργανισμό Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού.
3)Προώθηση του ρόλου του πολιτισμού και του διαπολιτισμικού διαλόγου, καθώς και της πολιτιστικής πολυμορφίας σε όλες τις μορφές της και βελτίωση της συνεργασίας για τη διαφύλαξη, τη διατήρηση και την ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
4)Προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και ενίσχυση της ανάπτυξης δεξιοτήτων μέσω συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, της νεολαίας, του πολιτισμού, του αθλητισμού, της έρευνας και της καινοτομίας.
5)Εξασφάλιση συνεργασίας με την κοινωνία των πολιτών, τις τοπικές αρχές και τον ιδιωτικό τομέα και ενίσχυση των κρατικών και των τοπικών θεσμών και της αποτελεσματικής λειτουργίας τους, σύμφωνα με την αντίστοιχη εντολή τους.
6)Ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των χωρών-εταίρων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω στρατηγικής επικοινωνίας.
Παράρτημα II.Ε — Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική
1)Προώθηση του θεματολογίου δίκαιης πράσινης και ψηφιακής μετάβασης για βιώσιμη ανάπτυξη
1)Ανάπτυξη τοπικής προστιθέμενης αξίας και διπεριφερειακών αξιακών αλυσίδων (μεταξύ άλλων όσον αφορά την καθαρή ενέργεια και τις κρίσιμες πρώτες ύλες και εισροές), βιώσιμη και συμπεριληπτική ανάπτυξη, προώθηση της ανάπτυξης βιώσιμων αλυσίδων παραγωγής και αξίας, έρευνα και καινοτομία, καθώς και αξιοπρεπής απασχόληση, με βάση την ευρωπαϊκή τεχνολογία και σκοπό τη διαφοροποίηση των οικονομιών.
2)Μόχλευση επενδύσεων που βασίζονται σε αξίες, για την κάλυψη των αναγκών σε υποδομές στο πλαίσιο μιας κλιματικά ουδέτερης, ανθεκτικής και θετικής για τη φύση οικονομίας που πληροί υψηλά περιβαλλοντικά, κοινωνικά και σχετικά με τη διακυβέρνηση πρότυπα.
3)Ανάπτυξη βιώσιμης χρηματοδότησης για την προσέλκυση διεθνών επενδυτών και προώθηση πράσινων επενδύσεων.
4)Προώθηση της δίκαιης μετάβασης σε μια βιώσιμη πράσινη, γαλάζια, ψηφιακή και κυκλική οικονομία, στήριξη της απανθρακοποίησης και της αποδοτικής χρήσης των πόρων στους τομείς της γεωργίας, των μεταφορών, της δασοκομίας και της ενέργειας, με παράλληλη στήριξη της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή.
5)Στήριξη της βιωσιμότητας, της ασφάλειας, της προστασίας και της ανθεκτικότητας των υποδομών, της συνδεσιμότητας των μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των οδικών, σιδηροδρομικών, αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών, και της χρήσης βιώσιμων καυσίμων μεταφοράς.
6)Βελτίωση της παραγωγικής και εξαγωγικής ικανότητας της περιφέρειας όσον αφορά τις κρίσιμες πρώτες ύλες, με εστίαση στη βιωσιμότητα.
7)Προώθηση της μείωσης της ρύπανσης και προστασία, διατήρηση, αποκατάσταση και διασφάλιση της βιώσιμης διαχείρισης των οικοσυστημάτων, όπως των υδατικών συστημάτων, των γαιών, των δασών και των ωκεανών· ανάπτυξη βιώσιμων συστημάτων τροφίμων, βιώσιμης αλιείας, λύσεων που βασίζονται στη φύση και καταπολέμηση της απώλειας δασών και βιοποικιλότητας.
8)Προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και της ασφαλούς, ανθεκτικής στις κυβερνοαπειλές ψηφιακής συνδεσιμότητας, μεταξύ άλλων για τη συρρίκνωση του ψηφιακού χάσματος και του χάσματος μεταξύ των φύλων, προαγωγή της διαστημικής οικονομίας, της προστασίας και της ασφάλειας των ροών δεδομένων και της χρήσης διαστημικών δεδομένων, σύμφωνα με τα πρότυπα της ΕΕ.
9)Στήριξη της ανταγωνιστικότητας της Ένωσης και ευέλικτη ανταπόκριση στις οικονομικές προκλήσεις και ευκαιρίες.
10)Προώθηση δίκαιων μεταβάσεων και συμπεριληπτικών κοινωνιών, αντιμετώπιση των ανισοτήτων σε όλες τις μορφές τους, ενίσχυση της οικονομικά προσιτής και ισότιμης πρόσβασης στην ανάπτυξη δεξιοτήτων και καθολική πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και κοινωνική προστασία.
11)Ενθάρρυνση της ενεργειακής μετάβασης και προώθηση της ενεργειακής ασφάλειας· επενδύσεις στην ενεργειακή συνδεσιμότητα και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας· προώθηση της χρήσης καθαρών πηγών ενέργειας στη βιομηχανία και τις μεταφορές.
2)Ανάπτυξη κοινού εμπορικού και επενδυτικού θεματολογίου ΕΕ–ΛΑΚ
1)Βελτίωση των συνθηκών για βιώσιμες επενδύσεις και ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα, μέσω ενός πιο ευνοϊκού επιχειρηματικού και ρυθμιστικού περιβάλλοντος, της προώθησης επιχειρηματικών και επενδυτικών ευκαιριών (μεταξύ άλλων για τις εταιρείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης) και της κανονιστικής σύγκλισης με τα πρότυπα της Ένωσης.
2)Διευκόλυνση του εμπορίου αγαθών τα οποία υπόκεινται στις νομοθεσίες που σχετίζονται με την Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ.
3)Διευκόλυνση των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων όσον αφορά τις κοινές επιχειρήσεις, τις εξαγωγές και τη δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας.
4)Διασφάλιση της εφαρμογής των εμπορικών συμφωνιών και των συμφωνιών σύνδεσης, μεταξύ άλλων μέσω τεχνικής βοήθειας και συμμετοχής των επιχειρήσεων.
5)Προώθηση της χρήσης του ενιαίου νομίσματος της Ένωσης για το εμπόριο, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις επενδύσεις εντός της περιφέρειας και όσον αφορά την Ένωση.
3)Ενίσχυση της δικαιοσύνης, της ασφάλειας των πολιτών και της καταπολέμησης του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος και συμβολή στη σταθερότητα, την ειρήνη και την ασφάλεια
1)Στήριξη της συνεργασίας και του συντονισμού για την αντιμετώπιση του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος και των χρηματοοικονομικών ροών που προκύπτουν από αυτό, δημιουργία γεφυρών μεταξύ των δικαστικών αρχών και των θεσμικών οργάνων για την ασφάλεια, με βάση τη σύγκλιση και την εναρμόνιση των πολιτικών και των πράξεων σχετικά με το κράτος δικαίου.
2)Ενίσχυση των ικανοτήτων των χωρών-εταίρων όσον αφορά την αντιμετώπιση των επιπτώσεων των απειλών κατά της ασφάλειας και των κυβερνοαπειλών και καλύτερη προστασία των πολιτών και των πλέον ευάλωτων.
3)Ενίσχυση των ικανοτήτων των χωρών-εταίρων όσον αφορά τη διασφάλιση των αξιακών αλυσίδων και της εφοδιαστικής.
4)Προετοιμασία για κρίσεις, αναδυόμενες κρίσεις και καταστάσεις που έπονται κρίσεων και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους·
5)Στήριξη της ειρήνης, της διαμεσολάβησης, της σταθερότητας και της πρόληψης των συγκρούσεων και ενίσχυση της διπεριφερειακής εταιρικής σχέσης για την ασφάλεια και τη δικαιοσύνη.
6)Ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας, μέσω της καταπολέμησης των υβριδικών απειλών και των κυβερνοαπειλών, της ατιμωρησίας, της διαφθοράς, της παράνομης διακίνησης, του βίαιου εξτρεμισμού και της τρομοκρατίας.
7)Συμβολή στην πρόληψη της καταστρατήγησης των περιοριστικών μέτρων της Ένωσης.
4)Προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της ανθρώπινης ανάπτυξης, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου
1)Προστασία και προώθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία των πλέον ευάλωτων, της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και της χρηστής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της λογοδοσίας, καθώς και πρόληψη και καταπολέμηση της διαφθοράς, μεταξύ άλλων σε σχέση με το οργανωμένο έγκλημα.
2)Προώθηση της ισότητας των φύλων και των δικαιωμάτων και της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών, πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, καθώς και ενδυνάμωση των νέων σε όλους τους τομείς πολιτικής και τις θεσμικές διαδικασίες.
3)Διαφύλαξη του χώρου της κοινωνίας των πολιτών και στήριξη της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων ενημέρωσης.
4)Στήριξη της ευρύτερης πρόσβασης σε εκπαίδευση, υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και προϊόντα υγειονομικής χρήσης και της βελτίωσης της ποιότητάς τους, καθώς και στήριξη της επισιτιστικής και διατροφικής ασφάλειας, της πρόσβασης σε ανθεκτική στην κλιματική αλλαγή και ασφαλή ύδρευση, αποδοτική χρήση των υδάτων, αποχέτευση χωρίς αποκλεισμούς και υπηρεσίες διαχείρισης αποβλήτων, με παράλληλη προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία και των παιδιών και καταπολέμηση της παιδικής εργασίας.
5)Προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της κοινωνικής προστασίας και της καταπολέμησης των ανισοτήτων, με εστίαση στους πλέον ευάλωτους.
6)Ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα της μετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένης της καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης μεταναστών, και της κινητικότητας των ανθρώπων.
7)Συμβολή στην ανθεκτικότητα των χωρών-εταίρων, στήριξη και ενίσχυση δράσεων για την εξέταση της σύνδεσης μεταξύ της ανθρωπιστικής βοήθειας, της ανάπτυξης και της ειρήνης και για την αντιμετώπιση των προκλήσεων αστάθειας, καθώς και κάλυψη των αναγκών ανασυγκρότησης και αντιμετώπιση των κρίσεων στο ισοζύγιο πληρωμών.
5)Ενίσχυση των εταιρικών σχέσεων
1)Προώθηση της διπεριφερειακής εταιρικής σχέσης ΕΕ–ΛΑΚ.
2)Ενθάρρυνση της ενοποίησης, της συνδεσιμότητας και της συνεργασίας σε περιφερειακό και σε διαπεριφερειακό επίπεδο.
3)Προώθηση του διαλόγου πολιτικής με τον Οργανισμό Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού.
4)Προώθηση του ρόλου του πολιτισμού και του διαπολιτισμικού διαλόγου, καθώς και της πολιτιστικής πολυμορφίας σε όλες τις μορφές της και βελτίωση της συνεργασίας για τη διαφύλαξη, τη διατήρηση και την ενίσχυση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
5)Προώθηση της δημιουργίας εταιρικών σχέσεων μεταξύ των λαών με βάση κοινά συμφέροντα και ενίσχυση της ανάπτυξης δεξιοτήτων μέσω συνεργασίας στους τομείς της εκπαίδευσης, της νεολαίας, του πολιτισμού, του αθλητισμού, καθώς και της έρευνας και της καινοτομίας.
6)Εξασφάλιση συνεργασίας με την κοινωνία των πολιτών, τις τοπικές αρχές και τον ιδιωτικό τομέα και ενίσχυση των κρατικών και των τοπικών θεσμών και της αποτελεσματικής λειτουργίας τους, σύμφωνα με την αντίστοιχη εντολή τους.
7)Ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, της κατανόησης και της αντίληψης των χωρών-εταίρων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω στρατηγικής επικοινωνίας.
Παράρτημα II.ΣΤ — Παγκόσμιος πυλώνας
1)Στήριξη της ανθρώπινης ανάπτυξης
1)Πρόληψη και καταπολέμηση των απειλών κατά της υγείας, όπως οι πανδημίες και η μικροβιακή αντοχή, ενίσχυση των συστημάτων υγείας και της ισότητας στον τομέα της υγείας, προώθηση της καθολικής υγειονομικής κάλυψης και της σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας και των συναφών δικαιωμάτων.
2)Στήριξη της συμπεριληπτικής, ισότιμης και ποιοτικής εκπαίδευσης και των δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων μέσω παγκόσμιων πρωτοβουλιών και έρευνας.
3)Προώθηση της ισότητας των φύλων και της ενδυνάμωσης των γυναικών και των κοριτσιών, καθώς και αντιμετώπιση των ανισοτήτων.
4)Προστασία των παιδιών και των νέων, προώθηση της συμμετοχής και της ενδυνάμωσης των νέων και ενδυνάμωση των ατόμων με αναπηρία.
5)Καθοδήγηση και συμβολή στο παγκόσμιο θεματολόγιο για τη διακυβέρνηση της μετανάστευσης και του αναγκαστικού εκτοπισμού και στήριξη των σχετικών δεσμεύσεων της Ένωσης.
6)Συμβολή στο παγκόσμιο θεματολόγιο σχετικά με την αξιοπρεπή εργασία για όλους, μεταξύ άλλων μέσω της προώθησης των διεθνών εργασιακών προτύπων, και καθολική κοινωνική προστασία και κοινωνική ένταξη.
2)Προώθηση της δίκαιης πράσινης και ψηφιακής μετάβασης για βιώσιμη ευημερία
1)Επιτάχυνση της δίκαιης μετάβασης σε μια κλιματικά ουδέτερη, ανθεκτική, βιώσιμη πράσινη, γαλάζια και κυκλική οικονομία, μεταξύ άλλων με τη στήριξη παγκόσμιων πρωτοβουλιών.
2)Ενίσχυση της παγκόσμιας διακυβέρνησης και των γνώσεων όσον αφορά το κλίμα, τα τρόφιμα και τη γεωργία, το περιβάλλον, τους φυσικούς πόρους και τους ωκεανούς, καθώς και στήριξη των παγκόσμιων δημόσιων αγαθών.
3)Επιτάχυνση της ανάπτυξης προσβάσιμης, οικονομικά προσιτής, συμπεριληπτικής, βιώσιμης, ασφαλούς και προστατευμένης ψηφιακής συνδεσιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της δορυφορικής συνδεσιμότητας, και προώθηση της ανθρωποκεντρικής και ασφαλούς ψηφιακής οικονομίας και παγκόσμιας διακυβέρνησης.
4)Προώθηση της βιώσιμης χρηματοδότησης, των δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων, των βιώσιμων και ανθεκτικών αξιακών αλυσίδων, της υπεύθυνης επιχειρηματικής συμπεριφοράς, καθώς και στήριξη της εμπορικής πολιτικής και της οικονομικής ασφάλειας της Ένωσης σε πολυμερή πλαίσια.
3)Προώθηση και προστασία της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου
1)Προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, προώθηση των αρχών της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων, προστασία και ενίσχυση ενός ευνοϊκού χώρου για την κοινωνία των πολιτών, μεταξύ άλλων με την ενδυνάμωση των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δικτύων τους παγκοσμίως.
2)Στήριξη της δημοκρατίας, συμπεριλαμβανομένης της ουσιαστικής εκπροσώπησης και συμμετοχής, μεταξύ άλλων με την ανάπτυξη αποστολών εκλογικών παρατηρητών της ΕΕ.
3)Αντιμετώπιση των απειλών κατά της δημοκρατίας, μεταξύ άλλων της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό και της παραπληροφόρησης, και στήριξη των ελεύθερων και ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης.
4)Στήριξη και προστασία του κράτους δικαίου και του διεθνούς δικαίου, μεταξύ άλλων μέσω διεθνών μηχανισμών απονομής δικαιοσύνης και μηχανισμών διαφάνειας και λογοδοσίας.
5)Ενίσχυση του παγκόσμιου και των πολυμερών συστημάτων, διαδικασιών και αρχιτεκτονικών για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
4)Συμβολή στην ειρήνη, την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την αντιμετώπιση κρίσεων
1)Στήριξη της ειρήνης, της σταθερότητας και της πρόληψης των συγκρούσεων μέσω της πρόβλεψης, της ανάλυσης των συγκρούσεων, της έγκαιρης προειδοποίησης, της οικοδόμησης ειρήνης, της διαμεσολάβησης και του διαλόγου.
2)Αντιμετώπιση των παγκόσμιων απειλών, συμπεριλαμβανομένων των υβριδικών και των διαστημικών απειλών και των κυβερνοαπειλών, και προώθηση της ασφάλειας στη ναυτιλία και την αεροπορία.
3)Ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας, μέσω πολυμερών πρωτοβουλιών κατά της τρομοκρατίας, της ριζοσπαστικοποίησης και του βίαιου εξτρεμισμού, καθώς και μέσω της παγκόσμιας συνεργασίας για την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης και του οργανωμένου εγκλήματος.
4)Μετριασμός των χημικών, βιολογικών, ραδιολογικών και πυρηνικών κινδύνων.
5)Στήριξη παγκόσμιων πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση των κλιματικών και περιβαλλοντικών κινδύνων που ενδέχεται να έχουν αποσταθεροποιητικό αντίκτυπο στην ειρήνη και την ασφάλεια.
6)Στήριξη παγκόσμιων πρωτοβουλιών που αποσκοπούν στον περιορισμό της χρήσης ορυκτών και άλλων φυσικών πόρων για τη χρηματοδότηση συγκρούσεων και στην πρόληψη σχετικών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κινδύνων στις αλυσίδες εφοδιασμού.
5)Ενίσχυση των εταιρικών και των στρατηγικών σχέσεων
1)Προάσπιση της πολυμέρειας και των πολυμερών συμφωνιών και συμμετοχή σε παγκόσμιες εταιρικές σχέσεις, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης της παγκόσμιας οικονομικής διακυβέρνησης και αναπτυξιακής αρχιτεκτονικής.
2)Στήριξη παγκόσμιων πρωτοβουλιών για την καταπολέμηση των παράνομων χρηματοοικονομικών ροών, της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της φοροδιαφυγής.
3)Ενίσχυση των θεσμικών και επιχειρησιακών ικανοτήτων των δικτύων τοπικών αρχών και των αναπτυξιακών συμμαχιών της Ευρώπης και των χωρών-εταίρων.
4)Ενίσχυση των ικανοτήτων που διαθέτουν τα δίκτυα, οι πλατφόρμες και οι συμμαχίες των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών της Ευρώπης και των χωρών-εταίρων και διατήρηση των εταιρικών σχέσεων με αυτά, με σκοπό τη δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος για τη συμμετοχή των πολιτών και τη δράση της κοινωνίας των πολιτών, μεταξύ άλλων στην Ένωση.
5)Συμμετοχή σε δραστηριότητες δημόσιας διπλωματίας, για την προώθηση του διαλόγου και της αλληλοκατανόησης.