ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 18.2.2025
COM(2025) 50 final
2025/0028(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους, όσον αφορά τα αιτήματα παράτασης των ειδικών εξαιρέσεων και τις προτάσεις τροποποίησης του παραρτήματος Α της εν λόγω σύμβασης
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.Αντικείμενο της πρότασης
Η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης κατά τη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών (COP) της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους σε σχέση με την προβλεπόμενη έκδοση αποφάσεων για την τροποποίηση του παραρτήματος Α με την προσθήκη των χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο (χλωριωμένες παραφίνες μέσης αλυσίδας, MCCP), της ουσίας chlorpyrifos (χλωροπυριφός) και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους.
Οι MCCP χρησιμοποιούνται ως επιβραδυντικά φλόγας και πλαστικοποιητές σε πλαστικό και ως πρόσθετα σε υγρά μεταλλουργίας. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Χημικών Προϊόντων δημοσίευσε γνώμες των επιστημονικών επιτροπών του σχετικά με φάκελο επιβολής περιορισμών που υποβλήθηκε στο πλαίσιο του REACH. Και οι δύο επιτροπές υποστήριξαν την επιβολή απαγόρευσης, αλλά είχαν αποκλίνουσες απόψεις σχετικά με το αν θα χορηγήσουν χρονικά περιορισμένη εξαίρεση για χρήση σε υγρά μεταλλουργίας. Η εν λόγω εξαίρεση για τα υγρά μεταλλουργίας περιλαμβάνεται στη σύσταση της επιτροπής εξέτασης των έμμονων οργανικών ρύπων (POPRC) προς την COP. Φαίνεται ότι η ΕΕ χρειάζεται πρόσθετες εξαιρέσεις και παρατεταμένες ημερομηνίες λήξης για ορισμένες χρήσεις σε εφαρμογές στους τομείς της άμυνας και της αεροδιαστημικής (επιστρώσεις, λιπαντικά και πυρομαχικά και συσκευασίες τους).
Η ουσία chlorpyrifos χρησιμοποιείται ευρέως παγκοσμίως ως εντομοκτόνο στη γεωργία και ως βιοκτόνο για τον έλεγχο των μη γεωργικών επιβλαβών οργανισμών. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση απαγορεύεται η χρήση της ουσίας αυτής ως δραστικής ουσίας σε φυτοπροστατευτικά προϊόντα και σε βιοκτόνα.
Τα υπερφθοροκαρβοξυλικά οξέα μακράς αλυσίδας, τα άλατά τους και οι συγγενείς ενώσεις τους στην ΕΕ εμφανίζονται κυρίως ως αναπόφευκτα υποπροϊόντα κατά την παρασκευή υπερφθοριωμένων και πολυφθοριωμένων αλκυλιωμένων ουσιών (PFAS). Εκτός της ΕΕ, χρησιμοποιούνται ή ενδέχεται να έχουν χρησιμοποιηθεί σε μια σειρά εφαρμογών, όπως: βιομηχανικές χρήσεις· ηλεκτρονικά είδη και ιατρικές και εργαστηριακές συσκευές· φωτογραφική απεικόνιση· μελάνια· υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα· βαφές, επιστρώσεις και βερνίκια (συμπεριλαμβανομένων εκείνων που εφαρμόζονται σε οικοδομικά και κατασκευαστικά υλικά)· αφροί πυρόσβεσης· υφάσματα και ενδύματα· προϊόντα προσωπικής φροντίδας· μέσα καθαρισμού και έκπλυσης· κεριά για σκι· και στην αυτοκινητοβιομηχανία. Οι χημικές ουσίες υπόκεινται ήδη σε περιορισμούς βάσει του κανονισμού REACH στην ΕΕ, με ορισμένες εξαιρέσεις που συγκαταλέγονται στις ειδικές εξαιρέσεις που συνιστά η POPRC ή μπορούν να καλυφθούν με τον καθορισμό επιπέδου ακούσιας ιχνοποσότητας ρύπων στην ΕΕ.
Επιπλέον, η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στη διάσκεψη των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης σε σχέση με την πρόταση τροποποίησης της καταχώρισης για την UV-328 στο παράρτημα Α της σύμβασης, την οποία υπέβαλε η Αιθιοπία με την προσθήκη ειδικής εξαίρεσης για τις αερομεταφορές.
Επιπλέον, η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης σε σχέση με την προβλεπόμενη έκδοση απόφασης για την επέκταση ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών με αυτό ενώσεων, καθώς και του υπερφθοροοκτανοσουλφονικού οξέος (PFOS), των αλάτων του και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου σε αφρό πυρόσβεσης για την καταστολή ατμών υγρών καυσίμων και την κατάσβεση πυρκαγιών υγρών καυσίμων (πυρκαγιές κατηγορίας Β) σε εγκατεστημένα συστήματα, συμπεριλαμβανομένων τόσο κινητών όσο και σταθερών συστημάτων, με βάση τα αιτήματα που υπέβαλε η Δημοκρατία της Κορέας.
2.Πλαίσιο της πρότασης
2.1.Η σύμβαση της Στοκχόλμης
Η σύμβαση της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους (στο εξής: σύμβαση) έχει στόχο την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος από τους έμμονους οργανικούς ρύπους. Η σύμβαση άρχισε να ισχύει στις 17 Μαΐου 2004. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας. Η σύμβαση παρέχει το πλαίσιο, με βάση την αρχή της προφύλαξης, για την κατάργηση της παραγωγής, της χρήσης, των εισαγωγών και των εξαγωγών έμμονων οργανικών ρύπων, για τον ασφαλή χειρισμό και τη διάθεσή τους, καθώς και για την εξάλειψη ή τη μείωση των απελευθερώσεων ορισμένων ακούσια παραγόμενων έμμονων οργανικών ρύπων.
2.2.Η διάσκεψη των μερών
Σύμφωνα με το άρθρο 19 της σύμβασης, η διάσκεψη των μερών είναι το διευθυντικό όργανο της σύμβασης της Στοκχόλμης. Κατά κανόνα, το όργανο αυτό συνεδριάζει ανά διετία, με σκοπό να παρακολουθεί την εφαρμογή της σύμβασης. Επίσης, εξετάζει χημικές ουσίες τις οποίες θέτει υπόψη του η επιτροπή εξέτασης έμμονων οργανικών ρύπων (στο εξής: POPRC).
Σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1 της σύμβασης, τα μέρη υπέβαλαν προτάσεις στη Γραμματεία για τη συμπερίληψη των χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο, της ουσίας chlorpyrifos και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεων τους στο παράρτημα Α της σύμβασης, και οι προτάσεις αυτές επανεξετάστηκαν από την POPRC σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφοι 3 και 4. Η επιτροπή POPRC συνέστησε στη διάσκεψη των μερών να καταχωρίσει στο παράρτημα Α, με ειδικές εξαιρέσεις, τις χλωριωμένες παραφίνες με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο, την ουσία chlorpyrifos και τα υπερφθοροκαρβοξυλικά οξέα μακράς αλυσίδας, τα άλατά τους και τις συγγενείς τους ενώσεις. Η διαδικασία έγκρισης τροποποιήσεων των παραρτημάτων διέπεται από το άρθρο 22 της σύμβασης.
Σύμφωνα με το άρθρο 23 της σύμβασης, κάθε μέρος διαθέτει μία ψήφο. Ωστόσο, περιφερειακοί οργανισμοί οικονομικής ολοκλήρωσης, όπως είναι η ΕΕ, ασκούν το δικαίωμα ψήφου με αριθμό ψήφων ίσο με τον αριθμό των κρατών μελών τους που είναι μέρη της σύμβασης.
2.3.Οι προς έκδοση πράξεις της διάσκεψης των μερών
Κατά τη δωδέκατη τακτική σύνοδο, η διάσκεψη των μερών θα εξετάσει το ενδεχόμενο έκδοσης αποφάσεων για τη συμπερίληψη των χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο, της ουσίας chlorpyrifos και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους στο παράρτημα Α (κατάργηση), στο παράρτημα Β (περιορισμός) και/ή στο παράρτημα Γ (ακούσια παραγωγή) της σύμβασης.
Σκοπός των αποφάσεων είναι η συμπερίληψη στα παραρτήματα Α, Β και/ή Γ, η οποία συνεπάγεται την υπαγωγή των χημικών ουσιών σε μέτρα με στόχο την κατάργηση ή τον περιορισμό της παραγωγής και χρήσης τους, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης ή εξάλειψης των απελευθερώσεων ακούσια παραγόμενων έμμονων οργανικών ρύπων.
Επιπλέον, η διάσκεψη των μερών θα εξετάσει πρόταση που υπέβαλε η Αιθιοπία για την τροποποίηση του παραρτήματος Α της σύμβασης με την προσθήκη ειδικής εξαίρεσης για ορισμένες χρήσεις της UV-328 σε πολιτικά και στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ανταλλακτικών. Η UV-328 είχε καταχωριστεί στο παράρτημα Α της σύμβασης της Στοκχόλμης με την απόφαση SC-11/11 χωρίς αυτές τις ειδικές εξαιρέσεις, δεδομένου ότι η ανάγκη για τέτοιες ειδικές εξαιρέσεις δεν ήταν γνωστή εκείνη την περίοδο. Πρόσφατα, η ανάγκη για τέτοιες εξαιρέσεις προσδιορίστηκε από τα ενδιαφερόμενα μέρη του κλάδου και κοινοποιήθηκε σε ορισμένα μέρη.
Οι προβλεπόμενες πράξεις θα καταστούν δεσμευτικές για τα μέρη σύμφωνα με το άρθρο 22 παράγραφος 4 της σύμβασης, το οποίο προβλέπει τα εξής: «Η πρόταση, υιοθέτηση και θέση σε ισχύ τροποποιήσεων του παραρτήματος Α, Β ή Γ θα υπόκεινται στις ίδιες διαδικασίες που ισχύουν για την πρόταση, υιοθέτηση και θέση σε ισχύ πρόσθετων παραρτημάτων της παρούσας σύμβασης, εκτός του ότι τροποποίηση του παραρτήματος Α, Β ή Γ δεν θα τίθεται σε ισχύ αναφορικώς προς συμβαλλόμενο μέρος που έχει κάνει δήλωση αναφορικώς προς τροποποίηση αυτών των Παραρτημάτων σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 25, στην οποία περίπτωση κάθε τέτοια τροποποίηση θα τίθεται σε ισχύ για το εν λόγω συμβαλλόμενο μέρος την ενενηκοστή ημέρα μετά την ημερομηνία κατάθεσης προς τον θεματοφύλακα της πράξης επικύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης του εν λόγω συμβαλλομένου μέρους αναφορικώς προς την εν λόγω τροποποίηση.».
Επιπλέον, η διάσκεψη των μερών θα εξετάσει τα αιτήματα που υπέβαλε η Δημοκρατία της Κορέας για την παράταση των ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών με αυτό ενώσεων, καθώς και του υπερφθοροοκτανοσουλφονικού οξέος (PFOS), των αλάτων του και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου σε αφρό πυρόσβεσης για την καταστολή ατμών υγρών καυσίμων και τις πυρκαγιές υγρών καυσίμων (πυρκαγιές κλάσης Β) σε εγκατεστημένα συστήματα, συμπεριλαμβανομένων τόσο των κινητών όσο και των σταθερών συστημάτων. Η διάσκεψη των μερών θα κληθεί να αποφασίσει σχετικά με την παράταση της ημερομηνίας λήξης των εν λόγω ειδικών εξαιρέσεων για περίοδο έως πέντε ετών, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 7 της σύμβασης.
3.Θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης κατά τη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους θα πρέπει να είναι η υποστήριξη της συμπερίληψης των χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο (χλωριωμένες παραφίνες μεσαίας αλυσίδας, MCCP) καθώς και της ουσίας chlorpyrifos και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους στο παράρτημα Α σύμφωνα με τις αντίστοιχες συστάσεις της POPRC, εκτός από ό,τι αφορά τις MCCP, δεδομένου ότι η Ένωση φαίνεται να χρειάζεται πρόσθετες ειδικές εξαιρέσεις για χρήση σε ορισμένες εφαρμογές στον τομέα της άμυνας και της αεροδιαστημικής (επιστρώσεις, λιπαντικά και πυρομαχικά και συσκευασίες τους) και παράταση των ημερομηνιών λήξης για ορισμένες χρήσεις σε εφαρμογές στον τομέα της άμυνας και της αεροδιαστημικής. Οι ανάγκες αυτές έχουν γνωστοποιηθεί από τα ενδιαφερόμενα μέρη που δραστηριοποιούνται στους τομείς της άμυνας και της αεροδιαστημικής και βασίζονται σε πληροφορίες σχετικά με την τρέχουσα χρήση των MCCP.
Σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 1 της σύμβασης, ορισμένα μέρη υπέβαλαν προτάσεις στη Γραμματεία για τη συμπερίληψη των MCCP, της ουσίας chlorpyrifos και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους στο παράρτημα Α της σύμβασης, και οι προτάσεις αυτές εξετάστηκαν από την POPRC σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφοι 3 και 4. Η POPRC εξέτασε τις προτάσεις εφαρμόζοντας τα κριτήρια ελέγχου σύμφωνα με το παράρτημα Δ της σύμβασης και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πληρούνται τα κριτήρια. Αφού αξιολόγησε τα προφίλ κινδύνου για τις MCCP, την ουσία chlorpyrifos και τα υπερφθοροκαρβοξυλικά οξέα μακράς αλυσίδας, τα άλατά τους και τις συγγενείς ενώσεις τους, και αφού αποφάσισε ότι οι εν λόγω ουσίες είναι πιθανό, λόγω της μεταφοράς τους σε μεγάλες αποστάσεις στο περιβάλλον, να έχουν σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία και/ή στο περιβάλλον, ώστε να δικαιολογείται η ανάληψη παγκόσμιας δράσης, η POPRC συνέστησε στη διάσκεψη των μερών να εξετάσει το ενδεχόμενο συμπερίληψης των MCCP, της ουσίας chlorpyrifos και των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους στο παράρτημα Α χωρίς ειδικές εξαιρέσεις.
Για να προστατευτεί η ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον από περαιτέρω εκλύσεις των MCCP, της ουσίας chlorpyrifos, των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους, είναι αναγκαίο να μειωθεί ή να καταργηθεί η παραγωγή και η χρήση των εν λόγω χημικών ουσιών σε παγκόσμιο επίπεδο και να υποστηριχθεί η συμπερίληψή τους στα σχετικά παραρτήματα της σύμβασης. Η πρόταση συνάδει με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/1021, με τον οποίο εφαρμόζεται η σύμβαση της Στοκχόλμης στην Ένωση, και τον συμπληρώνει. Η πρόταση είναι απολύτως σύμφωνη με τον στόχο την προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος από τους έμμονους οργανικούς ρύπους.
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης κατά τη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης όσον αφορά την πρόταση που υπέβαλε η Αιθιοπία για την τροποποίηση του παραρτήματος Α της σύμβασης με την προσθήκη ειδικής εξαίρεσης για ορισμένες χρήσεις της UV-328 σε πολιτικά και στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ανταλλακτικών, θα πρέπει να είναι η υποστήριξη της προσθήκης των εν λόγω ειδικών εξαιρέσεων, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχουν διαθέσιμες ειδικές πληροφορίες που να δικαιολογούν την ανάγκη για τις εν λόγω εξαιρέσεις, δεδομένου ότι ο προσδιορισμός εναλλακτικών λύσεων απαιτεί χρόνο και η διάρκεια ζωής των ανταλλακτικών στα οποία χρησιμοποιείται η UV-328 είναι αρκετά μεγάλη στις εν λόγω εφαρμογές. Εάν χορηγηθούν τέτοιες ειδικές εξαιρέσεις, θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν συντομότερες ώστε να εξασφαλιστεί η όσο το δυνατόν ταχύτερη σταδιακή κατάργηση της UV-328 στις εν λόγω εφαρμογές.
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης κατά τη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης όσον αφορά το αίτημα που υπέβαλε η Δημοκρατία της Κορέας για παράταση της ημερομηνίας λήξης ορισμένων ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών ενώσεών του, του υπερφθοροοκτανοσουλφονικού οξέος και των αλάτων του, καθώς και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου θα πρέπει να είναι η υποστήριξη των αιτημάτων, δεδομένου ότι η Δημοκρατία της Κορέας χρειάζεται περισσότερο χρόνο για την πλήρη σταδιακή κατάργηση των αντίστοιχων χρήσεων, μεταξύ άλλων με τον προσδιορισμό εναλλακτικών λύσεων.
Όσον αφορά την ουσία chlorpyrifos, η πρόταση συνάδει με τη γενική προσέγγιση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1107/2009 και (ΕΕ) αριθ. 528/2012 όσον αφορά τις έμμονες, βιοσυσσωρευτικές και τοξικές (ΡΒΤ) ουσίες, δεδομένου ότι αμφότεροι οι κανονισμοί προβλέπουν κριτήρια που δεν επιτρέπουν, καταρχήν, τη διάθεση στην αγορά και τη χρήση δραστικών ουσιών που είναι έμμονες, βιοσυσσωρευτικές και τοξικές. Όσον αφορά τις ουσίες MCCP, τα υπερφθοροκαρβοξυλικά οξέα μακράς αλυσίδας, τα άλατά τους και τις συγγενείς ενώσεις, σε έγγραφο κοινής αντίληψης εξετάζεται η σχέση μεταξύ της σύμβασης της Στοκχόλμης, του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1021 και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1907/2006, όσον αφορά τους περιορισμούς και τις απαιτήσεις αδειοδότησης, ώστε να διασφαλίζεται η συνεκτικότητα.
4.Νομική βάση
4.1.Διαδικαστική νομική βάση
4.1.1.Αρχές
Το άρθρο 218 παράγραφος 9 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) προβλέπει την έκδοση αποφάσεων για τον καθορισμό «των θέσεων που θα πρέπει να ληφθούν, εξ ονόματος της Ένωσης, σε όργανο που συνιστάται από δεδομένη συμφωνία, όταν το εν λόγω όργανο καλείται να θεσπίσει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα, με εξαίρεση τις πράξεις που συμπληρώνουν ή τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας».
Η έννοια των «πράξεων που παράγουν έννομα αποτελέσματα» περιλαμβάνει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα δυνάμει των κανόνων του διεθνούς δικαίου που διέπουν το εκάστοτε όργανο. Περιλαμβάνει επίσης κείμενα που δεν έχουν μεν δεσμευτική ισχύ βάσει του διεθνούς δικαίου, αλλά «επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο των ρυθμίσεων που θεσπίζει ο νομοθέτης της Ένωσης».
4.1.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Η διάσκεψη των μερών είναι όργανο που έχει συσταθεί με συμφωνία, συγκεκριμένα με τη σύμβαση της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους.
Οι πράξεις τις οποίες καλείται να θεσπίσει η διάσκεψη των μερών συνιστούν πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα. Οι προς έκδοση πράξεις θα είναι δεσμευτικές βάσει του διεθνούς δικαίου σύμφωνα με το άρθρο 22 της σύμβασης της Στοκχόλμης και θα πρέπει να εφαρμοστούν στον κανονισμό (ΕΕ) 2019/1021.
Οι προβλεπόμενες πράξεις δεν συμπληρώνουν ούτε τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας.
Συνεπώς, η διαδικαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
4.2.Ουσιαστική νομική βάση
4.2.1.Αρχές
Η ουσιαστική νομική βάση για την έκδοση απόφασης δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ εξαρτάται πρωτίστως από τον στόχο και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης σε σχέση με την οποία λαμβάνεται θέση εξ ονόματος της Ένωσης. Αν η προς έκδοση πράξη επιδιώκει διττό σκοπό ή έχει δύο συνιστώσες και αν ένας από τους σκοπούς ή μία από τις συνιστώσες μπορεί να χαρακτηριστεί κύριος/-α, ενώ ο/η άλλος/-η έχει απλώς παρεπόμενο χαρακτήρα, η απόφαση δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ πρέπει να στηρίζεται σε μία και μόνον ουσιαστική νομική βάση, και συγκεκριμένα εκείνη που επιβάλλει ο κύριος ή ο πρωτεύων σκοπός ή συνιστώσα.
4.2.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Ο κύριος σκοπός και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης αφορούν το περιβάλλον.
Συνεπώς, η ουσιαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 192 της ΣΛΕΕ.
4.3.Συμπέρασμα
Η νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 192 παράγραφος 1, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
2025/0028 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους, όσον αφορά τα αιτήματα παράτασης των ειδικών εξαιρέσεων και τις προτάσεις τροποποίησης του παραρτήματος Α της εν λόγω σύμβασης
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 192 παράγραφος 1, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Η σύμβαση της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους (στο εξής: σύμβαση) συνήφθη από την Ένωση με την απόφαση 2006/507/EΚ του Συμβουλίου και άρχισε να ισχύει στις 17 Μαΐου 2004.
(2)Δυνάμει του άρθρου 8 της σύμβασης, η διάσκεψη των μερών της σύμβασης μπορεί να συμπεριλάβει χημικές ουσίες στα παραρτήματα Α, Β και/ή Γ της σύμβασης και να καθορίζει τα μέτρα ελέγχου που σχετίζονται με τέτοιες χημικές ουσίες.
(3)Κατά τη δωδέκατη σύνοδό της, η διάσκεψη των μερών της σύμβασης αναμένεται να εκδώσει αποφάσεις για τη συμπερίληψη περαιτέρω χημικών ουσιών στον κατάλογο του παραρτήματος Α της σύμβασης.
(4)Είναι σκόπιμο να καθοριστεί η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο πλαίσιο της διάσκεψης των μερών, δεδομένου ότι οι αποφάσεις θα είναι δεσμευτικές για την Ένωση.
(5)Για την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος από περαιτέρω απελευθέρωση χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο, της ουσίας chlorpyrifos και υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεών τους, είναι αναγκαίο να μειωθεί ή να εξαλειφθεί η παραγωγή και η χρήση των εν λόγω χημικών ουσιών σε παγκόσμιο επίπεδο και να υποστηριχθεί η συμπερίληψή τους στα σχετικά παραρτήματα της σύμβασης.
(6)Δεδομένου ότι η επιτροπή εξέτασης έμμονων οργανικών ρύπων εντόπισε την ανάγκη ειδικών εξαιρέσεων και για τις τρεις χημικές ουσίες, ώστε να δοθεί χρόνος για τη σταδιακή κατάργηση της χρήσης τους, μεταξύ άλλων με τον προσδιορισμό εναλλακτικών λύσεων, θα πρέπει να χορηγηθούν ορισμένες χρονικά περιορισμένες ειδικές εξαιρέσεις, μερικές από τις οποίες απαιτούνται από την Ένωση.
(7)Το πεδίο εφαρμογής των ειδικών εξαιρέσεων για τις χλωριωμένες παραφίνες με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο που συνιστά η επιτροπή εξέτασης POP δεν καλύπτει όλες τις χρήσεις που απαιτούνται από την Ένωση πριν από την ολοκλήρωση της μετάβασης σε εναλλακτικές λύσεις και, ως εκ τούτου, η Ένωση θα πρέπει να ζητήσει την προσθήκη ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση σε ορισμένες εφαρμογές στον τομέα της άμυνας και της αεροδιαστημικής (επιστρώσεις, λιπαντικά και πυρομαχικά και συσκευασίες τους) και, όπου απαιτείται, μεγαλύτερα χρονικά όρια για τον προσδιορισμό εναλλακτικών λύσεων και την υποκατάσταση σε αυτούς τους άκρως ρυθμιζόμενους τομείς.
(8)Προκειμένου να δοθεί εύλογο χρονικό διάστημα για τον προσδιορισμό εναλλακτικών λύσεων και τη χρήση ορισμένων ανταλλακτικών στον τομέα των αερομεταφορών, είναι αναγκαίο να επιτραπεί η συνέχιση της χρήσης της UV-328 σε πολιτικά και στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ανταλλακτικών, και, ως εκ τούτου, να υποστηριχθεί η πρόταση της Αιθιοπίας για προσθήκη της αντίστοιχης ειδικής εξαίρεσης στην καταχώριση για την UV-328 στο παράρτημα Α της σύμβασης.
(9)Για να δοθεί περισσότερος χρόνος στη Δημοκρατία της Κορέας να εντοπίσει εναλλακτικές λύσεις για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών με αυτό ενώσεων, του υπερφθοροκτανοσουλφονικού οξέος και των αλάτων του, καθώς και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου σε αφρό πυρόσβεσης για την καταστολή ατμών υγρού καυσίμου και την κατάσβεση πυρκαγιών υγρών καυσίμων (πυρκαγιές κατηγορίας Β) σε εγκατεστημένα συστήματα, συμπεριλαμβανομένων τόσο κινητών όσο και σταθερών συστημάτων, είναι σκόπιμο να γίνει δεκτό το αίτημα που υπέβαλε η Δημοκρατία της Κορέας για παράταση της ημερομηνίας λήξης των εν λόγω ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών με αυτό ενώσεων, του υπερφθοροοκτανοσουλφονικού οξέος (PFOS) και των αλάτων του και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους και σε κάθε επακόλουθη διάσκεψη των μερών στην οποία η συμπερίληψη των χημικών ουσιών που αναφέρονται στα στοιχεία α), β) και γ) περιλαμβάνεται στην ημερήσια διάταξη, θα πρέπει να είναι η ακόλουθη, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών συστάσεων της επιτροπής εξέτασης έμμονων οργανικών ρύπων (POPRC):
α)να υποστηρίξει τη συμπερίληψη των χλωριωμένων παραφινών με μήκος αλυσίδας άνθρακα C14-17 και βαθμό χλωρίωσης τουλάχιστον 45 % κατά βάρος χλώριο στο παράρτημα Α, με τις ειδικές εξαιρέσεις που συνιστά η POPRC, αλλά με τη δυνατότητα να ζητηθούν πρόσθετες ειδικές εξαιρέσεις για χρήση σε ορισμένες εφαρμογές στον τομέα της άμυνας και της αεροδιαστημικής (επιστρώσεις, λιπαντικά και πυρομαχικά και συσκευασίες τους) και παράταση των ημερομηνιών λήξης για ορισμένες εξαιρέσεις για εφαρμογές στον τομέα της αεροδιαστημικής και της άμυνας έως το 2041, και για τα ανταλλακτικά έως το 2046·
β)να υποστηρίξει τη συμπερίληψη της ουσίας chlorpyrifos στο παράρτημα Α, με τις ειδικές εξαιρέσεις που συνιστά η επιτροπή POPRC·
γ)να υποστηρίξει τη συμπερίληψη των υπερφθοροκαρβοξυλικών οξέων μακράς αλυσίδας, των αλάτων τους και των συγγενών ενώσεων στο παράρτημα Α, με τις ειδικές εξαιρέσεις που συνιστά η POPRC.
Άρθρο 2
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους και σε κάθε επακόλουθη διάσκεψη των μερών στην ημερήσια διάταξη της οποίας περιλαμβάνεται η πρόταση της Αιθιοπίας είναι η υποστήριξη της πρότασης που υπέβαλε η Αιθιοπία για την τροποποίηση του παραρτήματος Α της σύμβασης με την προσθήκη ειδικής εξαίρεσης για ορισμένες χρήσεις της UV-328 σε πολιτικά και στρατιωτικά αεροσκάφη, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών ανταλλακτικών.
Άρθρο 3
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης της Στοκχόλμης για τους έμμονους οργανικούς ρύπους και σε κάθε επακόλουθη διάσκεψη των μερών στην ημερήσια διάταξη της οποίας περιλαμβάνεται το αίτημα της Δημοκρατίας της Κορέας είναι να γίνει δεκτό το αίτημα που υπέβαλε η Δημοκρατία της Κορέας για παράταση της ημερομηνίας λήξης των ειδικών εξαιρέσεων για τη χρήση του υπερφθοροοκτανοϊκού οξέος (PFOA), των αλάτων του και των συγγενών ενώσεών του, καθώς και του υπερφθοροοκτανοσουλφονικού οξέος (PFOS), των αλάτων του και του υπερφθοροοκτανοσουλφονυλοφθοριδίου σε αφρό πυρόσβεσης για την καταστολή ατμών υγρού καυσίμου και την κατάσβεση πυρκαγιών υγρών καυσίμων (πυρκαγιές κατηγορίας Β) σε εγκατεστημένα συστήματα, συμπεριλαμβανομένων των κινητών και των σταθερών συστημάτων.
Άρθρο 4
Οι εκπρόσωποι της Ένωσης μπορούν συμφωνήσουν σε βελτιώσεις της θέσης που αναφέρεται στο άρθρο 1, υπό το πρίσμα των εξελίξεων κατά τη δωδέκατη σύνοδο της διάσκεψης των μερών της σύμβασης και σε κάθε επακόλουθη διάσκεψη των μερών στην ημερήσια διάταξη της οποίας περιλαμβάνεται το εν λόγω σημείο, στο πλαίσιο διαβούλευσης με τα κράτη μέλη, κατά τις επιτόπιες συνεδριάσεις συντονισμού χωρίς περαιτέρω απόφαση του Συμβουλίου.
Άρθρο 5
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.
Βρυξέλλες,