Βρυξέλλες, 5.3.2024

COM(2024) 150 final

2024/0061(COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και πλαισίου μέτρων με σκοπό τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και προμήθειας αμυντικών προϊόντων («EDIP»)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

 Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

Στις 24 Φεβρουαρίου 2022 η Ρωσία εξαπέλυσε γενική στρατιωτική εισβολή στην Ουκρανία, με καταστροφικές συνέπειες για τη χώρα και τον λαό της. Επί δύο χρόνια, οι έντονες συγκρούσεις, οι βομβαρδισμοί βαρέος πυροβολικού και οι αεροπορικές επιθέσεις οδήγησαν σε μεγάλο αριθμό απωλειών μεταξύ των αμάχων και σε τεράστιο ανθρώπινο πόνο. Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας προκάλεσε εκτεταμένες ζημίες σε μη στρατιωτικές και αμυντικές κρίσιμες υποδομές, στις παραγωγικές ικανότητες και στις υπηρεσίες ολόκληρης της Ουκρανίας, καθώς και την ολοσχερή καταστροφή πόλεων και κωμοπόλεων σε ορισμένες περιοχές της χώρας. Η επακόλουθη ανθρωπιστική κρίση εκτόπισε εκατομμύρια Ουκρανούς από τα σπίτια τους και άφησε πολλούς σε απελπιστική ανάγκη για τροφή, στέγη και ιατρική βοήθεια. Μέχρι σήμερα οι ρωσικές αεροπορικές επιθέσεις εξακολουθούν να πλήττουν στόχους σε ολόκληρη τη χώρα. Θα χρειαστούν χρόνια, αν όχι δεκαετίες, για να επουλωθούν τα τραύματα αυτού του παράλογου πολέμου. Η ΕΕ υποστηρίζει την ανεξαρτησία, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της, το φυσικό της δικαίωμα στη νόμιμη άμυνα και την επιδίωξή της για συνολική, δίκαιη και βιώσιμη ειρήνη σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας συνιστά θεμελιώδη απειλή όχι μόνο για την Ουκρανία, αλλά και για την ευρωπαϊκή και την παγκόσμια ασφάλεια. Η συμβολή της ΕΕ στην αυτοάμυνα της Ουκρανίας αποτελεί σημαντική επένδυση στην ασφάλεια της ίδιας της ΕΕ. Στο πνεύμα αυτό, η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη θα συμβάλουν, από κοινού με τους εταίρους, στις μελλοντικές δεσμεύσεις ασφάλειας έναντι της Ουκρανίας, οι οποίες θα βοηθήσουν την Ουκρανία να αμυνθεί, να αντισταθεί στις προσπάθειες αποσταθεροποίησης και να αποτρέψει επιθετικές ενέργειες στο μέλλον. Δεν νοείται άμυνα χωρίς αμυντική βιομηχανία. Η Ουκρανία εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τη στρατιωτική στήριξη που παρέχουν η ΕΕ και τα κράτη μέλη της, μεταξύ άλλων λόγω της σοβαρής καταστροφής της αμυντικής βιομηχανικής της βάσης.

Η στρατιωτική επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας σηματοδότησε τη θεαματική επιστροφή των εδαφικών διενέξεων και των πολεμικών επιχειρήσεων μεγάλης κλίμακας στο ευρωπαϊκό έδαφος. H παραγωγική ικανότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ) έχει προσαρμοστεί ώστε να ανταποκρίνεται πρωτίστως στις περιορισμένες ανάγκες των κρατών μελών, κυρίως βάσει εθνικών διαχωριστικών γραμμών, λόγω δεκαετιών ανεπαρκών δημόσιων επενδύσεων. Υπό αυτές τις περιστάσεις, οι αμυντικές επιχειρήσεις συχνά έρχονταν αντιμέτωπες με την ανάγκη μείωσης των ρυθμών παραγωγής προκειμένου να διατηρήσουν τις γραμμές παραγωγής σε λειτουργία και να κρατήσουν το ειδικευμένο προσωπικό, παρήγαγαν δε περιορισμένη ποσότητα αμυντικών συστημάτων για εθνικούς πελάτες. Σήμερα, για πολλές ευρωπαϊκές αμυντικές επιχειρήσεις, η εξαγωγή αμυντικού εξοπλισμού σε πελάτες εκτός ΕΕ αποτελεί σημαντική αγορά.

Η εκτόξευση της ζήτησης ορισμένων αμυντικών προϊόντων στην Ευρώπη, την οποία προκάλεσε η ριζική μεταβολή του περιβάλλοντος ασφάλειας, σημειώθηκε σ’ αυτό το πλαίσιο περιορισμού της ΕΒΤΒΑ λόγω της μειωμένης παραγωγικής ικανότητας «εν καιρώ ειρήνης». Μακροπρόθεσμα, η κατάσταση αυτή εγείρει το ζήτημα της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας στην Ευρώπη, δηλαδή της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά (ως προς τον χρόνο και την κλίμακα) στις αλλαγές της ευρωπαϊκής ζήτησης αμυντικών προϊόντων. Το ζήτημα αυτό συνδέεται στενά με την ευρύτερη πρόκληση της ασφάλειας εφοδιασμού της Ευρώπης με αμυντικό εξοπλισμό. Παρότι το θέμα αυτό δεν είναι νέο για τα κράτη μέλη της ΕΕ, το πρόσφατο σχέδιο για τα πυρομαχικά το έφερε στο προσκήνιο, θέτοντας το ερώτημα της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ να κατοχυρώνει την ασφάλεια του εφοδιασμού της Ευρώπης με αμυντικό εξοπλισμό τόσο σε καιρό ειρήνης όσο και σε καιρό πολέμου.

Μετά το ξέσπασμα του πολέμου και την πρόσκληση της Διακήρυξης των Βερσαλλιών του Μαρτίου 2022, η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (στο εξής: Ύπατος Εκπρόσωπος) / επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας (ΕΟΑ) ενέκριναν, τον Μάιο του 2022, την κοινή ανακοίνωση σχετικά με την ανάλυση των επενδυτικών κενών στον τομέα της άμυνας και τη μελλοντική πορεία [JOIN(2022) 24 final]. Στην κοινή ανακοίνωση τονίστηκε ότι οι υποεπενδύσεις των τελευταίων δεκαετιών στον τομέα της άμυνας από τα κράτη μέλη είχαν ως αποτέλεσμα κενά όσον αφορά τόσο τις δυνατότητες όσο και τη βιομηχανία εντός της Ένωσης.

Μετά την παρουσίαση της κοινής ανακοίνωσης του Μαΐου 2022, υποβλήθηκαν προτάσεις για διάφορα μέτρα με σκοπό την αντιμετώπιση των πλέον άμεσων συνεπειών του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας:

Όπως εξαγγέλθηκε στην κοινή ανακοίνωση του Μαΐου 2022, η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος / επικεφαλής του Οργανισμού συγκρότησαν την ειδική ομάδα για τις κοινές προμήθειες στον τομέα της άμυνας (DJPTF) η οποία συνεργάζεται με τα κράτη μέλη για την υποστήριξη του συντονισμού των πολύ βραχυπρόθεσμων αναγκών τους σε προμήθειες. Η ειδική ομάδα επικεντρώθηκε στην αποφυγή των συγκρούσεων και στον συντονισμό, ώστε να αποφευχθεί ο αγώνας δρόμου για την εξασφάλιση παραγγελιών. Η ειδική ομάδα κατάρτισε επίσης συνολική εκτίμηση των αναγκών και χαρτογράφησε και τόνισε την ανάγκη επέκτασης της βιομηχανικής παραγωγικής ικανότητας της ΕΕ που είναι αναγκαία για την κάλυψη των αναγκών.

Επίσης, όπως εξαγγέλθηκε στην κοινή ανακοίνωση του Μαΐου 2022, η Επιτροπή παρουσίασε, τον Ιούλιο του 2022, τον κανονισμό για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (EDIRPA), με στόχο την παροχή κινήτρων, μέσω χρηματοδοτικής στήριξης, για την ανάπτυξη συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών με σκοπό την προμήθεια του πλέον επείγοντος και κρίσιμου αμυντικού εξοπλισμού. Ο κανονισμός EDIRPA εγκρίθηκε από τους συννομοθέτες στις 18 Οκτωβρίου 2023 και συμβάλλει στην ενίσχυση της προσαρμογής της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης στις διαρθρωτικές αλλαγές της αγοράς. Θα παύσει να ισχύει στις 31 Δεκεμβρίου 2025.

Διάφορα κενά δυνατοτήτων επισημάνθηκαν στην κοινή ανακοίνωση του Μαΐου 2022, ωστόσο, υπό το πρίσμα της εξέλιξης της κατάστασης στην Ουκρανία, ανέκυψε ιδιαίτερη, πιεστική ανάγκη για πυρομαχικά εδάφους-εδάφους και πυρομαχικά πυροβολικού, καθώς και για πυραύλους. Η ανάγκη αυτή αναγνωρίστηκε επίσημα από το Συμβούλιο, το οποίο συμφώνησε, στις 20 Μαρτίου 2023, σε τρισχιδή προσέγγιση για την παράδοση και την από κοινού προμήθεια πυρομαχικών για την Ουκρανία. Στο πλαίσιο αυτό, τον Μάιο του 2023 η Επιτροπή υπέβαλε νέα πρόταση κανονισμού σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (ASAP), προκειμένου να αντιμετωπιστεί η αιφνίδια αύξηση της ζήτησης των εν λόγω προϊόντων και να καταστεί επειγόντως δυνατή η έγκαιρη διαθεσιμότητά τους, με την κινητοποίηση του προϋπολογισμού της ΕΕ για τη στήριξη επενδύσεων στην επέκταση των παραγωγικών ικανοτήτων της ΕΒΤΒΑ στον τομέα αυτόν. Ο κανονισμός ASAP εγκρίθηκε από τους συννομοθέτες στις 20 Ιουλίου 2023. Θα παύσει να ισχύει στις 30 Ιουνίου 2025.

Ο παράνομος πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας δεν έθεσε μόνο επείγουσες προκλήσεις για την ΕΕ και τα κράτη μέλη της, αλλά και η συνέχισή του εξακολουθεί να επιτείνει τα διαρθρωτικά ζητήματα που επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ και θέτει υπό αμφισβήτηση την ικανότητά της να κατοχυρώνει επαρκές επίπεδο ασφάλειας εφοδιασμού στα κράτη μέλη. Ως εκ τούτου, η ΕΕ πρέπει τώρα να στραφεί από τις έγκαιρες παρεμβάσεις έκτακτης ανάγκης (όπως αποτυπώνονται στα προαναφερθέντα μέτρα) στην αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα της ΕΕ, από την εξασφάλιση της διαθεσιμότητας των αναγκαίων ποσοτήτων αναλώσιμων σε περιόδους κρίσεων στη διασφάλιση της έγκαιρης ανάπτυξης των προηγμένων κρίσιμων δυνατοτήτων του μέλλοντος κατά τα επόμενα έτη. Αυτός είναι ο ακριβής σκοπός της στρατηγικής για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (EDIS) που παρουσιάστηκε στις 5 Μαρτίου. Προκειμένου να εφαρμοστούν οι κατευθύνσεις που καθορίζονται στην EDIS, καθώς και οι δράσεις που εξαγγέλλει, η Επιτροπή προτείνει νέο κανονισμό σχετικά με το πρόγραμμα για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (EDIP). Το EDIP, το οποίο εξαγγέλθηκε στην κοινή ανακοίνωση του Μαΐου 2022 και ζητήθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, έχει ως στόχο να συμβιβάσει τον επείγοντα χαρακτήρα με τον μακροπρόθεσμο ορίζοντα, διατηρώντας τη στήριξη προς την ΕΒΤΒΑ στο πλαίσιο του παρόντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ) και προετοιμάζοντας την αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα της ΕΕ για το μέλλον. Με τον τρόπο αυτόν, το EDIP θα μετουσιώσει ουσιαστικά μέρος της EDIS, καθώς η δράση του διαρθρώνεται γύρω από 3 βασικούς πυλώνες.

-Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και του βαθμού ανταπόκρισης της ΕΒΤΒΑ. Προκειμένου να ενταθούν οι προσπάθειες συγκέντρωσης και εναρμόνισης της ευρωπαϊκής ζήτησης για απαιτήσεις αμυντικού εξοπλισμού από την ΕΒΤΒΑ, το EDIP προτείνει ένα «έτοιμο προς χρήση» νομικό πλαίσιο, τις δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP), με σκοπό τη συνεργασία και την από κοινού διαχείριση του αμυντικού εξοπλισμού καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του. Το EDIP, ακολουθώντας παρόμοια λογική, επεκτείνει τη λογική της EDIRPA μετά το 2025, ώστε να συνεχιστούν οι προσπάθειες εξάλειψης του κατακερματισμού και η εναρμόνιση της ευρωπαϊκής ζήτησης. Το EDIP αναπαράγει επίσης τη λογική του ASAP για τη στήριξη των παραγωγικών επενδύσεων της ΕΒΤΒΑ, βοηθά την ΕΒΤΒΑ να στραφεί σε πιο ευέλικτες παραγωγικές ικανότητες και, επιπλέον, διασφαλίζει το στάδιο προϊοντοποίησης των έργων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (ΕΤΑ). Προκειμένου να ενισχυθεί η πρόσβαση σε χρηματοδότηση για την ΕΒΤΒΑ, το EDIP περιλαμβάνει επίσης τη σύσταση ταμείου για τη μόχλευση, την ελαχιστοποίηση των κινδύνων και την επιτάχυνση των επενδύσεων που απαιτούνται για την αύξηση των αμυντικών παραγωγικών ικανοτήτων των ΜΜΕ και των μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης με έδρα την ΕΕ, με βάση την εμπειρία της Επιτροπής από το «Ταμείο Εντατικοποίησης» του ASAP, καθώς και από την επιτυχή δημιουργία του μηχανισμού μετοχικού κεφαλαίου του ευρωπαϊκού προγράμματος καινοτομίας στον τομέα της άμυνας (EUDIS).

-Ενίσχυση της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ να διασφαλίζει την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων. Στόχος του EDIP είναι να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών να επιτύχουν το υψηλότερο δυνατό επίπεδο ασφάλειας εφοδιασμού όσον αφορά τον αμυντικό εξοπλισμό, με τη δημιουργία καθεστώτος ασφάλειας εφοδιασμού σε επίπεδο ΕΕ. Το καθεστώς αυτό θα ενισχύσει επίσης την εμπιστοσύνη των κρατών μελών στις διασυνοριακές αλυσίδες εφοδιασμού, δημιουργώντας ταυτόχρονα σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για την ΕΒΤΒΑ. Η θέσπιση ολοκληρωμένου πλαισίου διαχείρισης κρίσεων θα επιτρέψει τον συντονισμό των αντιδράσεων σε πιθανές μελλοντικές κρίσεις εφοδιασμού με συγκεκριμένο αμυντικό εξοπλισμό ή κατά μήκος των αλυσίδων εφοδιασμού του.

-Συμβολή στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (ουκρανική DTIB). Οι τρέχουσες ανάγκες της Ουκρανίας σε στρατιωτικό εξοπλισμό υπερβαίνουν κατά πολύ τις βιομηχανικές παραγωγικές της ικανότητες, παρότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη της παρέχουν στρατιωτική βοήθεια από τα δικά τους —ως επί το πλείστον εξαντλημένα— αποθέματα και με αμυντική βιομηχανία προσαρμοσμένη για καιρό ειρήνης. Στο πλαίσιο αυτό, και οι δύο βιομηχανίες έχουν συμφέρον να εμβαθύνουν τη συνεργασία τους. Η μη δημιουργία ισχυρής σχέσης μεταξύ των αντίστοιχων βιομηχανικών βάσεων μπορεί να οδηγήσει στην απώλεια επιχειρηματικών ευκαιριών βραχυπρόθεσμα και σε οικονομικές και στρατηγικές εξαρτήσεις μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. Ενόψει της μελλοντικής προσχώρησης της Ουκρανίας στην ΕΕ, το EDIP είναι αναγκαίο να ενισχύσει τη συνεργασία με την Ουκρανία σε βιομηχανικό επίπεδο. Στο πλαίσιο των μελλοντικών δεσμεύσεων ασφάλειας της ΕΕ έναντι της Ουκρανίας 1 , η ΕΕ θα πρέπει να προωθήσει την ανάπτυξη μεγαλύτερης συνεργασίας με την ουκρανική DTIB, ώστε να ενισχυθεί η ικανότητά της να ανταποκρίνεται στις άμεσες ανάγκες, καθώς και να εργαστεί για την ευθυγράμμιση των προτύπων και τη βελτίωση της διαλειτουργικότητας. Η ενίσχυση της συνεργασίας με την ουκρανική DTIB θα συμβάλει στην αύξηση της ικανότητας αυτοάμυνας της Ουκρανίας και θα ωφελήσει την ικανότητα της ΕΒΤΒΑ να στηρίζει τις ανάγκες τόσο των κρατών μελών όσο και της Ουκρανίας.

 Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής

Η στήριξη στο πλαίσιο του EDIP θα είναι συνεπής και συμπληρωματική με τις υφιστάμενες συνεργατικές πρωτοβουλίες της ΕΕ στον τομέα της αμυντικής βιομηχανικής πολιτικής και με άλλες μορφές διμερούς στήριξης προς την Ουκρανία η οποία παρέχεται με άλλα μέσα της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του μέσου διευκόλυνσης για την Ουκρανία. Το EDIP θα συμπληρώσει το κύριο πρόγραμμα της ΕΕ σ’ αυτόν τον τομέα πολιτικής, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας (ΕΤΑ), στηρίζοντας κυρίως, σε μεταγενέστερο στάδιο του κύκλου ζωής του αμυντικού εξοπλισμού, τα έργα του ΕΤΑ, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτόν στη μελλοντική υιοθέτηση των αποτελεσμάτων του προγράμματος από την αγορά. Το EDIP θα αξιοποιήσει επίσης την πείρα που αποκτήθηκε στο πλαίσιο άλλων προγραμμάτων της ΕΕ, όπως το EDIRPA ή το ASAP, επεκτείνοντας ιδίως τη λογική της χρηματοδοτικής τους στήριξης και διευρύνοντας το πεδίο εφαρμογής τους σε άλλους τύπους εξοπλισμού. Τέλος, θα εδραιώσει τις προσπάθειες και τον διάλογο που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο της ειδικής ομάδας για τις κοινές προμήθειες στον τομέα της άμυνας.

Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

Το EDIP θα δημιουργήσει συνέργειες με την αμυντική πολιτική της ΕΕ και την εφαρμογή της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα. Θα εφαρμοστεί σε πλήρη συνοχή με το σχέδιο ανάπτυξης δυνατοτήτων (CDP) της ΕΕ που προσδιορίζει τις προτεραιότητες όσον αφορά τις αμυντικές δυνατότητες σε επίπεδο ΕΕ, καθώς και με τη συντονισμένη ετήσια επανεξέταση της ΕΕ στον τομέα της άμυνας (CARD), η οποία, μεταξύ άλλων, εντοπίζει νέες ευκαιρίες συνεργασίας στον τομέα της άμυνας. Το EDIP θα διευκολύνει επίσης τις προσπάθειες συνεργασίας των κρατών μελών στο πλαίσιο της μόνιμης διαρθρωμένης συνεργασίας (PESCO). Θα πρέπει να εξυπηρετεί την υλοποίηση των έργων PESCO και να συμβάλλει στην επιτάχυνση, τη διευκόλυνση και τη στήριξη της εκπλήρωσης των πλέον δεσμευτικών υποχρεώσεων που έχουν αναλάβει τα κράτη μέλη στο πλαίσιο αυτό. Το EDIP θα συμπληρώσει την προϋπάρχουσα δράση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας (ΕΟΑ) στον τομέα της ασφάλειας εφοδιασμού. Επίσης, το EDIP θα αξιοποιήσει κυρίως το σκέλος εργασιών σχετικά με τις βασικές στρατηγικές δραστηριότητες του ΕΟΑ για να τροφοδοτήσει τις συζητήσεις που θα πραγματοποιηθούν στο πλαίσιο του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας. Το EDIP θα υλοποιηθεί επίσης σε πλήρη συνοχή με τη στρατιωτική βοήθεια της ΕΕ προς την Ουκρανία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη (ΕΜΕ). Το EDIP θα συμπληρώσει επωφελώς τους στόχους της ανάκαμψης και της ανασυγκρότησης που επιδιώκει η ΕΕ στο πλαίσιο του μέσου διευκόλυνσης για την Ουκρανία, ιδίως με την ενίσχυση της ικανότητας αυτοάμυνας της Ουκρανίας με βάση μια ανθεκτική DTIB με επαρκή ικανότητα ανταπόκρισης. Σε ευρύτερο πλαίσιο, μπορούν επίσης να ληφθούν υπόψη σχετικές δραστηριότητες που ασκούν ο Οργανισμός Βορειοατλαντικού Συμφώνου (NATO) και άλλοι εταίροι, όταν εξυπηρετούν συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και δεν αποκλείουν τη συμμετοχή κανενός κράτους μέλους.

Με τη δημιουργία καθεστώτος ασφάλειας εφοδιασμού σε επίπεδο ΕΕ, κυρίως μέσω ενός πλαισίου δύο επιπέδων για την αντιμετώπιση κρίσεων, το EDIP θα συμπληρώσει την πράξη έκτακτης ανάγκης και ανθεκτικότητας στην εσωτερική αγορά (IMERA), η οποία δεν αφορά τα αμυντικά προϊόντα. Τα μέτρα που έχει στη διάθεσή της η Επιτροπή εντός του πλαισίου EDIP για την αντιμετώπιση κρίσεων σε σχέση με ορισμένα μη αμυντικά προϊόντα κρίσιμης σημασίας για την προμήθεια αμυντικών προϊόντων τα οποία έχουν προσδιοριστεί ως έχοντα προτεραιότητα αποσκοπούν μόνο στη διασφάλιση της δυνατότητας κατά προτεραιότητα πρόσβασης των σχετικών αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού στα κατασκευαστικά στοιχεία και στα υλικά που απαιτούνται για την κατοχύρωση επαρκούς επιπέδου ασφάλειας εφοδιασμού σε επίπεδο ΕΕ.

2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

Νομική βάση

Το EDIP θεσπίζει σύνολο μέτρων και καθορίζει προϋπολογισμό με σκοπό, αφενός, τη στήριξη της αμυντικής ετοιμότητας της Ένωσης και των κρατών μελών της μέσω της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ να διασφαλίζει την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων και, αφετέρου, τη συμβολή στην ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της ουκρανικής DTIB. Ως εκ τούτου, ο κανονισμός βασίζεται σε 3 διαφορετικές νομικές βάσεις:

στο άρθρο 173 της ΣΛΕΕ όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ

στο άρθρο 114 της ΣΛΕΕ όσον αφορά την ευρωπαϊκή αγορά αμυντικού εξοπλισμού (EDEM)

στο άρθρο 212 της ΣΛΕΕ όσον αφορά την ενίσχυση της ουκρανικής DTIB

στο άρθρο 322 της ΣΛΕΕ όσον αφορά τις δημοσιονομικές διατάξεις.

Για να αντικατοπτρίζονται αυτές οι πολλαπλές νομικές βάσεις, το EDIP διαρθρώνεται γύρω από 3 πυλώνες, καθένας από τους οποίους αντιστοιχεί σε μία από τις νομικές βάσεις του παρόντος κανονισμού.

Ο πρώτος πυλώνας περιλαμβάνει μέτρα ώστε να εξασφαλίζονται οι αναγκαίες προϋποθέσεις για την εξασφάλιση της ανταγωνιστικότητας της ΕΒΤΒΑ· η κατάλληλη νομική βάση για τα μέτρα αυτά είναι το άρθρο 173. Όπως περιγράφεται στην EDIS, ο παράνομος επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει μεταβάλει δραστικά και διαρθρωτικά το περιβάλλον ασφάλειας στην Ευρώπη, μεταβολή που οδηγεί σε νέα κατάσταση της αγοράς για την ΕΒΤΒΑ. Ωστόσο, δύο χρόνια αφότου ξέσπασε ο αδικαιολόγητος πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία, η ΕΒΤΒΑ δεν έχει ακόμη προσαρμοστεί σ’ αυτήν τη νέα πραγματικότητα. Επίσης, όπως αναφέρεται στην EDIS, η EΒΤΒΑ πρέπει να υιοθετήσει έναν ευέλικτο μηχανισμό παραγωγής, ικανό να προσαρμόζεται στην εξέλιξη της ευρωπαϊκής ζήτησης. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με το άρθρο 173 παράγραφος 1, η Επιτροπή μπορεί να αναλάβει δράση που να αποσκοπεί στην επιτάχυνση της προσαρμογής της αμυντικής βιομηχανίας στις διαρθρωτικές αλλαγές. Μέτρα όπως η επέκταση της λογικής του EDIRPA και του ASAP, η θέσπιση του νομικού πλαισίου της SEAP, καθώς και η σύσταση του ταμείου, θα έχουν ως στόχο να βοηθήσουν την ΕΒΤΒΑ να προσαρμοστεί στη νέα πραγματικότητα της αγοράς. Τέλος, σύμφωνα με το άρθρο 173 παράγραφος 2, η Επιτροπή μπορεί να αναλαμβάνει κάθε χρήσιμη πρωτοβουλία για την προώθηση του συντονισμού μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανικής πολιτικής.

Ο δεύτερος πυλώνας περιλαμβάνει μέτρα που έχουν ως αντικείμενο τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και ιδίως την EDEM· η κατάλληλη νομική βάση για τα μέτρα αυτά είναι το άρθρο 114. Η διαφύλαξη της δημόσιας ασφάλειας του εδάφους της Ένωσης αποτελεί πρωταρχικό στόχο δημόσιας πολιτικής. Η ασφάλεια αυτή εξαρτάται και από τη διαθεσιμότητα αμυντικών αγαθών και υπηρεσιών σε επαρκείς ποσότητες. Όπως περιγράφεται στην EDIS, το τρέχον γεωπολιτικό πλαίσιο οδηγεί σε γενική αύξηση του αμυντικού εξοπλισμού και σε πιθανή μελλοντική κορύφωση της ζήτησης συγκεκριμένων αμυντικών προϊόντων στην Ένωση και ενδεχομένως σε παγκόσμια κλίμακα. Η κατάσταση αυτή επηρεάζει τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς για τα εν λόγω προϊόντα και απειλεί την ασφάλεια του εφοδιασμού τους. Τα κράτη μέλη είναι πρωτίστως υπεύθυνα για την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού τους στον στρατιωτικό τομέα, ως ζήτημα εθνικής άμυνας. Ωστόσο, όπως εξηγείται στην EDIS, η ασφάλεια εφοδιασμού αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη ευρωπαϊκή διάσταση. Επίσης, ειδικά όπως αποτυπώθηκε στην κρίση εφοδιασμού στον τομέα των πυρομαχικών που αποτελεί αντικείμενο του ASAP, έχει αποδειχθεί ότι η απόκλιση των εθνικών νομοθεσιών, ιδίως όσον αφορά την πιστοποίηση των αμυντικών προϊόντων, και των προσεγγίσεων ως προς την εθνική ασφάλεια προκαλεί σημεία συμφόρησης στις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα και θέτει εμπόδια στη διαλειτουργικότητα. Ως εκ τούτου, η διασφάλιση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς, με την αποφυγή των ελλείψεων αμυντικών προϊόντων στην Ένωση, μπορεί να επιτευχθεί καλύτερα μέσω ενωσιακής νομοθεσίας εναρμόνισης βάσει του άρθρου 114 της Συνθήκης. Η δημιουργία καθεστώτος ασφάλειας εφοδιασμού για τον αμυντικό εξοπλισμό σε επίπεδο ΕΕ βασίζεται σε διάφορες πτυχές. Πρώτον, το EDIP περιλαμβάνει μέτρα για την ενίσχυση της ετοιμότητας των κρατών μελών στο νέο γεωπολιτικό πλαίσιο που χαρακτηρίζεται κυρίως από την ανάγκη αναπλήρωσης των αποθεμάτων και περαιτέρω επέκτασης των αμυντικών δυνατοτήτων το συντομότερο δυνατόν. Το EDIP περιλαμβάνει κυρίως μέτρα που απλουστεύουν το εκ νέου άνοιγμα των υφιστάμενων και μελλοντικών συμβάσεων-πλαισίων με την ΕΒΤΒΑ σε άλλα κράτη μέλη. Δεύτερον, το EDIP συνεπάγεται μέτρα για τον εντοπισμό και την παρακολούθηση των κρίσιμων προϊόντων και των βιομηχανικών ικανοτήτων στις αλυσίδες εφοδιασμού με ορισμένα αμυντικά προϊόντα. Τέλος, όταν εκδηλώνεται κρίση εφοδιασμού, το EDIP προβλέπει ένα σπονδυλωτό και σταδιακό πλαίσιο διαχείρισης κρίσεων, ενώ παρέχει στο συμβούλιο τη δυνατότητα να αποφασίζει τον καταλληλότερο τρόπο διαχείρισης κρίσεων και, για τις σοβαρότερες κρίσεις, τα μέτρα που πρέπει να ενεργοποιηθούν. Κατά συνέπεια, το EDIP θα διασφαλίζει την έγκαιρη πρόγνωση και την άμεση αντιμετώπιση τυχόν διαταραχής του εφοδιασμού, προκειμένου να διαφυλάσσεται η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και να κατοχυρώνεται επαρκές επίπεδο ασφάλειας εφοδιασμού για τα κράτη μέλη.

Ο τρίτος πυλώνας περιλαμβάνει μέτρα που συμβάλλουν στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της ουκρανικής DTIB και στη σταδιακή ενσωμάτωση στην ΕΒΤΒΑ. Η κατάλληλη νομική βάση για τα μέτρα αυτά είναι το άρθρο 212. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στον στόχο της στήριξης της Ουκρανίας ώστε να ευθυγραμμιστεί σταδιακά με τους κανόνες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές της Ένωσης («κεκτημένο») ενόψει μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση. Με αυτόν τον τρίτο πυλώνα, οι δράσεις της Ένωσης θα συμπληρώνουν και θα ενισχύουν τις δράσεις των κρατών μελών.

Άλλα άρθρα της ΣΛΕΕ ή κάθε άρθρο μεμονωμένα δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τους τρεις παραπάνω πυλώνες και τα μέτρα που αυτοί συνεπάγονται. Τα προτεινόμενα στοιχεία παρέχονται σε μία πράξη, δεδομένου ότι όλα τα μέτρα συνιστούν συνεκτική προσέγγιση για την αντιμετώπιση, με διαφορετικούς τρόπους, της ανάγκης ενίσχυσης της ετοιμότητας της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης.

Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)

Τα κράτη μέλη στηρίζονται σε μεγάλο βαθμό στην ικανότητα της ΕΒΤΒΑ να ανταποκρίνεται στις ανάγκες των ενόπλων δυνάμεών τους ως προς τον χρόνο και την κλίμακα. Το μέγεθος των ζημιών που προκάλεσε στην Ουκρανία και στην αμυντική βιομηχανική βάση της Ουκρανίας ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας είναι τέτοιο που θα απαιτηθεί εκτεταμένη και διαρκής στήριξη στην Ουκρανία την οποία κανένα κράτος μέλος δεν μπορεί να παράσχει μεμονωμένα. Επομένως, έχει καίρια σημασία να διασφαλιστεί ότι τόσο η ΕΒΤΒΑ όσο και η ουκρανική DTIB είναι σε θέση να επιτελέσουν αυτόν τον στρατηγικό ρόλο. Η ανάληψη δράσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο φαίνεται να είναι η καταλληλότερη ενέργεια στον τομέα αυτόν.

Όσον αφορά τη στήριξη της ανταγωνιστικότητας της ΕΒΤΒΑ:

Η Ένωση και τα κράτη μέλη της αντιμετωπίζουν, αφενός, τη σκληρή μεταβολή του οικείου περιβάλλοντος ασφάλειας η οποία οδήγησε στην αύξηση της ευρωπαϊκής ζήτησης αμυντικού εξοπλισμού και, αφετέρου, μια ΕΒΤΒΑ που περιορίζεται από τη μειωμένη παραγωγική ικανότητα «εν καιρώ ειρήνης». Εάν η κατάσταση αυτή εξακολουθήσει να υφίσταται μακροπρόθεσμα, θα συνεχίσει να επηρεάζει διαρθρωτικά και να επιδεινώνει την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ. Παρότι στα χαμηλότερα επίπεδα οι αλυσίδες εφοδιασμού της ΕΒΤΒΑ τείνουν να εκτείνονται πέραν των συνόρων, στα ανώτερα επίπεδα οι αλυσίδες αυτές εξακολουθούν να χωρίζονται διαρθρωτικά με βάση τα εθνικά σύνορα. Αυτό οφείλεται στη ζήτηση αμυντικού εξοπλισμού από τα κράτη μέλη της ΕΕ, η οποία, παρά την πρόσφατη αύξησή της, παραμένει ουσιωδώς κατακερματισμένη και, ως εκ τούτου, στερεί από την ΕΒΤΒΑ τα οφέλη μιας πραγματικά λειτουργικής αμυντικής αγοράς της ΕΕ. Τα κράτη μέλη δεν πέτυχαν ποτέ το συλλογικό κριτήριο αναφοράς της διάθεσης του 35 % των οικείων συνολικών προμηθειών αμυντικού εξοπλισμού σε ευρωπαϊκές συνεργατικές δημόσιες συμβάσεις, στόχο που καθόρισαν τα ίδια το 2007. Αυτό δείχνει ότι τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν σημαντικές δυσκολίες που τα εμποδίζουν να αυξήσουν την κοινή τους προμήθεια αμυντικού εξοπλισμού. Συνεπώς, η Ένωση είναι η πλέον κατάλληλη για να λάβει μέτρα που θα παρέχουν κίνητρα για τη συγκέντρωση και την εναρμόνιση της ζήτησης αμυντικού εξοπλισμού στην ΕΕ και, επιπλέον, θα διευκολύνουν τη μακροπρόθεσμη συνεργασία των κρατών μελών καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του αμυντικού εξοπλισμού.

Επίσης, η έλλειψη συντονισμού και η υπερβολική συγκέντρωση της ζήτησης των κρατών μελών για τον ίδιο τύπο αμυντικών προϊόντων, εντός του ίδιου χρονικού πλαισίου, σε συνδυασμό ενδεχομένως με τις ελλείψεις προμηθειών, θα έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση των τιμών και τη δημιουργία φαινομένων παραγκωνισμού (δηλαδή δυσκολίες για τα κράτη μέλη με πιο περιορισμένη αγοραστική δύναμη να εξασφαλίσουν τα απαιτούμενα αμυντικά είδη). Ως εκ τούτου, με την πρόληψη των πιθανών συγκρούσεων μεταξύ των παράλληλων εθνικών προσπαθειών για προμήθειες, τα μέτρα που θα τεθούν σε εφαρμογή σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη συγκέντρωση της ζήτησης των κρατών μελών της ΕΕ θα ενισχύσουν επίσης την αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών.

Η έλλειψη συντονισμού της ζήτησης μειώνει επίσης την ορατότητα των τάσεων της αγοράς. Η έλλειψη ορατότητας και προβλεψιμότητας της ευρωπαϊκής ζήτησης εμποδίζει με τη σειρά της την ικανότητα της βιομηχανίας να επενδύει, σε έναν τομέα που βασίζεται εξ ολοκλήρου στη ζήτηση. Ωστόσο, η Ένωση, η οποία πιέζεται από το νέο περιβάλλον ασφάλειας, δεν έχει την πολυτέλεια να περιμένει να αποκτήσει η ΕΒΤΒΑ επαρκή προβλεψιμότητα όσον αφορά τις παραγγελίες για να επενδύσει στην προσαρμογή της παραγωγικής της ικανότητας. Η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία πρέπει να προσαρμοστεί το συντομότερο δυνατόν στη νέα κατάσταση της αγοράς. Αυτό σημαίνει ότι είναι αναγκαίο να στηριχθεί η ελαχιστοποίηση των κινδύνων των επενδύσεων της βιομηχανίας σε ευέλικτες παραγωγικές ικανότητες. Μια παρέμβαση αυτού του είδους μόνο σε επίπεδο κρατών μελών θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανισορροπίες στη γεωγραφική κατανομή των επενδύσεων και σε αύξηση του κατακερματισμού των αλυσίδων εφοδιασμού. Το ευρωπαϊκό επίπεδο φαίνεται επίσης να είναι το καταλληλότερο για την ανάληψη δράσης με στόχο την ελαχιστοποίηση των κινδύνων των επενδύσεων στην ΕΒΤΒΑ σε ολόκληρη την Ένωση και προκειμένου να μπορέσει ο τομέας να αναπτύξει έναν ευέλικτο μηχανισμό παραγωγής.

Είναι επίσης σημαντικό για την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ να αξιοποιηθούν τα αποτελέσματα του ΕΤΑ, όσον αφορά τόσο τα προϊόντα ή τις τεχνολογίες που προκύπτουν από τα έργα των προγραμμάτων όσο και το άνοιγμα των αλυσίδων εφοδιασμού που επιτυγχάνεται χάρη σε αυτά. Ωστόσο, διάφορα ζητήματα ενδέχεται να παρεμποδίσουν ή ακόμα και να αποτρέψουν την κοινή προμήθεια τελικών προϊόντων που προέρχονται από την έρευνα και ανάπτυξη (Ε&Α) του ΕΤΑ. Αυτό σημαίνει ότι τα αποτελέσματα των έργων του ΕΤΑ ενδέχεται να αντιμετωπίσουν μια νέα «χρονική υστέρηση εμπορίας» κατά τα στάδια μετά την Ε&Α, την οποία τα κράτη μέλη δεν μπορούν να διαχειριστούν μεμονωμένα. Η Ένωση βρίσκεται σε καταλληλότερη θέση για να αναλάβει δράση προκειμένου να διασφαλίσει ότι οι συνεργατικές προσπάθειες που δρομολογούνται στο πλαίσιο του ΕΤΑ θα συνεχιστούν και μετά το στάδιο της Ε&Α.

Όσον αφορά την ασφάλεια εφοδιασμού με αμυντικό εξοπλισμό στην Ευρώπη:

-Παρόλο που η ασφάλεια εφοδιασμού στον τομέα της άμυνας καθορίζεται πρωτίστως σε επίπεδο κρατών μελών, δεδομένου ότι η άμυνα αποτελεί εθνική αρμοδιότητα, η ασφάλεια εφοδιασμού αποκτά ολοένα και περισσότερο ευρωπαϊκή διάσταση, καθώς οι βιομηχανικές αλυσίδες εφοδιασμού εκτείνονται όλο και περισσότερο σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά της ΕΕ και πέραν αυτής. Αυτό ισχύει ιδίως για τα κρίσιμα κατασκευαστικά στοιχεία και τις πρώτες ύλες από τα οποία τα κράτη μέλη αλληλοεξαρτώνται επίσης όλο και περισσότερο. Επιπλέον, όπως αποτυπώνεται στο σχέδιο για τα πυρομαχικά, τα κράτη μέλη δεν έχουν επαρκή γνώση των συνολικών ικανοτήτων και των αλυσίδων εφοδιασμού της ΕΒΤΒΑ, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να λαμβάνουν τεκμηριωμένες αποφάσεις. Επομένως, προκειμένου να εξασφαλιστεί επαρκές επίπεδο ασφάλειας εφοδιασμού, μεταξύ άλλων σε περιόδους κρίσης, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί σε επίπεδο Ένωσης η θέσπιση καθεστώτος ασφάλειας εφοδιασμού σε επίπεδο ΕΕ στο πλαίσιο του EDIP. Το πλαίσιο αυτό θα βελτιώσει τον συντονισμό των αντιδράσεων σε κρίσεις εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα και θα αυξήσει την εμπιστοσύνη των κρατών μελών στις διασυνοριακές αλυσίδες εφοδιασμού, ενώ επιπλέον θα ενισχύσει την ανθεκτικότητα της ΕΒΤΒΑ, προς όφελος όλων των κρατών μελών, με αποτελεσματικότερο τρόπο απ’ ό,τι θα το πετύχαινε ένα συνονθύλευμα παράλληλων εθνικών μέτρων.

Όσον αφορά την ενίσχυση της ουκρανικής DTIB:

-Η αμυντική βιομηχανία της Ουκρανίας αποτελεί στρατηγικά σημαντικό τομέα της ουκρανικής οικονομίας. Η χώρα επιδιώκει να διατηρήσει και να αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα για να καλύψει τις εθνικές ανάγκες της σε αμυντικό εξοπλισμό. Ωστόσο, η κλίμακα των ζημιών που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας στις ουκρανικές υποδομές DTIB είναι τέτοια που θα απαιτηθεί ειδική στήριξη για την Ουκρανία την οποία κανένα κράτος μέλος μεμονωμένα δεν θα μπορούσε να παράσχει. Τα μέτρα που προτείνονται στο πλαίσιο του EDIP θα ενισχύσουν άμεσα την ουκρανική DTIB και θα αναπτύξουν περαιτέρω τη βιομηχανική συνεργασία της με την ΕΒΤΒΑ. Με το EDIP, η ΕΕ βρίσκεται στη μοναδική θέση να μπορεί να ενθαρρύνει, ως προς τον χρόνο και την κλίμακα, τόσο την ΕΒΤΒΑ όσο και την ουκρανική DTIB να καλύψουν, στο πλαίσιο κοινής προσπάθειας, τις ανάγκες της Ουκρανίας και των κρατών μελών. Η ΕΕ, χάρη στην επιτόπια παρουσία της στην Ουκρανία μέσω της αντιπροσωπείας της, μπορεί να εξασφαλίσει πλήρη πρόσβαση σε πληροφορίες σχετικά με τις εξελίξεις που επηρεάζουν τη χώρα. Η ΕΕ είναι σημαντικός παράγοντας στον τομέα της στρατιωτικής βοήθειας που παρέχεται στην Ουκρανία και συμμετέχει επίσης στις περισσότερες πολυμερείς διαδικασίες οι οποίες αποσκοπούν στη διαχείριση των αμυντικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η Ουκρανία. Με τον τρόπο αυτόν, η ΕΕ έχει συνεχή επίγνωση των νέων αναγκών όσον αφορά τον αμυντικό εξοπλισμό και την κατάσταση των αμυντικών παραγωγικών ικανοτήτων της Ουκρανίας και, ως εκ τούτου, μπορεί να προσαρμόζει τη στήριξη ανάλογα με τις εξελισσόμενες ανάγκες, σε στενό συντονισμό με άλλα εθνικά ενδιαφερόμενα μέρη ή ενδιαφερόμενα μέρη της βιομηχανίας. Ο στόχος της προετοιμασίας των υποψήφιων χωρών και των δυνάμει υποψήφιων χωρών για προσχώρηση στην Ένωση μπορεί επίσης να επιτευχθεί καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης.

Αναλογικότητα

Η πρόταση συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας, καθώς περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για την επίτευξη των δεδηλωμένων στόχων της σε ευρωπαϊκό επίπεδο και δεν υπερβαίνει το μέτρο που είναι αναγκαίο για τον σκοπό αυτόν.

Λαμβανομένων υπόψη της πρωτοφανούς γεωπολιτικής κατάστασης και της σημαντικής απειλής για την ασφάλεια της Ένωσης, η προτεινόμενη προσέγγιση πολιτικής είναι αναλογική προς την κλίμακα και τη σοβαρότητα των προβλημάτων που έχουν εντοπιστεί. Η ανάγκη στήριξης της προσαρμογής της βιομηχανίας στις διαρθρωτικές αλλαγές, ενίσχυσης της ασφάλειας εφοδιασμού της ΕΕ όσον αφορά τον αμυντικό εξοπλισμό και ενδυνάμωσης της ουκρανικής DTIB αντιμετωπίζεται επαρκώς, εντός των ορίων των δυνατοτήτων παρέμβασης της Ένωσης δυνάμει των Συνθηκών. Τα μέτρα που καθορίζονται στο EDIP δεν υπερβαίνουν τα απολύτως αναγκαία για την επίτευξη των στόχων τους και είναι αναλογικά προς την κλίμακα και τη σοβαρότητα των προβλημάτων που έχουν εντοπιστεί όσον αφορά την επίτευξη των εν λόγω στόχων. Η χρηματοδοτική στήριξη στις διάφορες δράσεις που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας παρέχεται στο πλαίσιο ενός συστήματος ανοικτών και ανταγωνιστικών αγορών. Η στήριξη προς την ουκρανική DTIB βασίζεται στην επέκταση της λογικής της υφιστάμενης στήριξης προς την Ουκρανία και αποτελεί στοχευμένη απάντηση στις ειδικές περιστάσεις που υφίστανται στην Ουκρανία λόγω του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας.

Επιλογή της νομικής πράξης

Η Επιτροπή προτείνει κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Αυτή είναι η καταλληλότερη νομική πράξη, καθώς μόνο ο κανονισμός, χάρη στην ενιαία εφαρμογή του, τον δεσμευτικό χαρακτήρα και την άμεση εφαρμογή του, μπορεί να προσφέρει τον αναγκαίο βαθμό ομοιομορφίας που απαιτείται για την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας σε ολόκληρη την Ευρώπη και την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα στην Ευρώπη. Επιπλέον, η επιλογή αυτή συνάδει με τα άρθρα 114, 173 και 212 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα οποία καθορίζουν ότι πρέπει να χρησιμοποιείται η συνήθης νομοθετική διαδικασία για τη θέσπιση μέτρων στους αντίστοιχους τομείς εφαρμογής τους.

3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη

Δεν κατέστη δυνατή η διεξαγωγή επίσημης διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της κατάρτισης της πρότασης, ώστε να μπορέσει να εγκριθεί εγκαίρως από τους συννομοθέτες για να καταστεί λειτουργική από τις αρχές του 2025, όταν θα πρέπει να καλυφθούν οι νέες ανάγκες που θα ανακύψουν ως αποτέλεσμα της γεωπολιτικής κατάστασης, καθώς και για την ανάκαμψη και την ανασυγκρότηση της αμυντικής βιομηχανικής βάσης της Ουκρανίας.

Η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τον Ύπατο Εκπρόσωπο, διεξήγαγε ολοκληρωμένη διαδικασία διαβούλευσης με τα κράτη μέλη, τη βιομηχανία, τον χρηματοπιστωτικό τομέα και με ομάδες προβληματισμού για να τροφοδοτήσει με στοιχεία τις εργασίες σχετικά με την EDIS. Η διαβούλευση βασίστηκε στις εισηγήσεις των ενδιαφερόμενων μερών κατά τη διάρκεια εκδηλώσεων (εργαστήρια, συνεδριάσεις) και σε γραπτές εισηγήσεις. Πριν από τα εργαστήρια αυτά, η Επιτροπή κοινοποίησε θεματικά έγγραφα (δημοσιεύτηκαν στον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) τα οποία κάλυπταν κυρίως θέματα που αφορούν τα μέτρα του EDIP και τα οποία χρησίμευσαν ως βάση των συζητήσεων κατά τη διάρκεια των εκδηλώσεων. Τα ίδια θεματικά έγγραφα χρησίμευσαν επίσης ως βάση για τις γραπτές εισηγήσεις που μοιράστηκαν τα ενδιαφερόμενα μέρη τα οποία συμμετείχαν στη διαβούλευση με την Επιτροπή και τον Ύπατο Εκπρόσωπο. Κάθε πολίτης της ΕΕ που επιθυμούσε να συμμετάσχει στη διαβούλευση κλήθηκε να αποστείλει γραπτή εισήγηση σε ειδική διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Συνολικά, στάλθηκαν στην Επιτροπή και στον Ύπατο Εκπρόσωπο περισσότερες από 270 γραπτές εισηγήσεις από περισσότερα από 90 διαφορετικά ενδιαφερόμενα μέρη, οι οποίες αναλύθηκαν για να τροφοδοτήσουν τις προπαρασκευαστικές εργασίες της EDIS. Επιπλέον, διοργανώθηκε συνάντηση με εκπροσώπους της Ουκρανίας, οι οποίοι υπέβαλαν επίσης γραπτές εισηγήσεις για να εκφράσουν τις απόψεις τους σχετικά με την επικείμενη EDIS.

Δεδομένου ότι σκοπός του EDIP είναι να ξεκινήσει η υλοποίηση του οράματος που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο της EDIS και η μετουσίωση των δράσεων που ανακοινώθηκαν στην εν λόγω στρατηγική, τα στοιχεία που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της EDIS ελήφθησαν σε μεγάλο βαθμό υπόψη για τον σχεδιασμό των μέτρων του EDIP. Σε γενικές γραμμές, τα στοιχεία που ελήφθησαν σχετικά με τις κύριες δράσεις του EDIP μπορούν να περιγραφούν ως εξής:

Όσον αφορά τη στήριξη της προσαρμογής της ΕΒΤΒΑ στις διαρθρωτικές αλλαγές που προέκυψαν από τη νέα κατάσταση στον τομέα της ασφάλειας, τα περισσότερα ενδιαφερόμενα μέρη τάχθηκαν υπέρ της ιδέας. Η επέκταση της λογικής της παρέμβασης του ASAP και του EDIRPA, καθώς και η ανάγκη αξιοποίησης των αποτελεσμάτων του ΕΤΑ, έτυχαν σε μεγάλο βαθμό θετικής υποδοχής. Αυτές οι ως επί το πλείστον συγκλίνουσες θέσεις ελήφθησαν υπόψη από την Επιτροπή, όπως καταδεικνύεται, μεταξύ άλλων, από την πρόταση μέτρων για την επέκταση της λογικής του ASAP και του EDIRPA και για τη διασφάλιση της διείσδυσης των προϊόντων του ΕΤΑ στην αγορά.

Όσον αφορά την ασφάλεια εφοδιασμού, τα περισσότερα ενδιαφερόμενα μέρη υπογράμμισαν τη σημασία του ζητήματος σε επίπεδο ΕΕ. Οι περισσότερες εισηγήσεις τόνισαν επίσης ότι θα πρέπει να επιτευχθεί ικανοποιητική ισορροπία μεταξύ της ανάγκης βελτίωσης της ασφάλειας εφοδιασμού σε επίπεδο ΕΕ και του σεβασμού της κυριαρχίας και των προνομίων των κρατών μελών στον τομέα της άμυνας. Για να επιτευχθεί αυτή η ισορροπία, η Επιτροπή προτείνει κυρίως ένα σταδιακό και αναλογικό καθεστώς ασφάλειας εφοδιασμού, στο οποίο τα κράτη μέλη θα συμμετέχουν πλήρως και συνεχώς και τα οικονομικά συμφέροντα της βιομηχανίας θα λαμβάνονται δεόντως υπόψη και θα προστατεύονται αναλόγως.

Όσον αφορά την ενσωμάτωση μιας κουλτούρας αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, τα περισσότερα ενδιαφερόμενα μέρη που συμμετείχαν στη διαβούλευση αναγνώρισαν την ανάγκη να διασφαλίζεται επαρκής πρόσβαση σε χρηματοδότηση για τον αμυντικό τομέα και ιδίως για τις ΜΜΕ που δραστηριοποιούνται στην ΕΒΤΒΑ. Η Επιτροπή έδωσε ιδιαίτερη προσοχή στις απόψεις που εκφράστηκαν εν προκειμένω, προτείνοντας κυρίως το ταμείο για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αμυντικών εφοδιαστικών αλυσίδων (FAST), το οποίο θα ωφελήσει εκ σχεδιασμού τις ΜΜΕ και τις μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης.

Όσον αφορά τη συνεργασία με την Ουκρανία σε θέματα αμυντικής βιομηχανίας, τα περισσότερα ενδιαφερόμενα μέρη έκριναν θετικά την ιδέα. Η Επιτροπή έλαβε υπόψη τις παρατηρήσεις των ενδιαφερόμενων μερών, καθώς και τις απόψεις της Ουκρανίας, για να προσαρμόσει με τον πλέον κατάλληλο τρόπο ειδικές δράσεις στο πλαίσιο του EDIP.

Η ΕΕ θα διασφαλίσει την κατάλληλη επικοινωνία και προβολή των στόχων και των δράσεων που θα υλοποιηθούν εντός του πεδίου εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, εντός της Ένωσης, στην Ουκρανία και πέραν αυτής.

Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

Η ολοκληρωμένη διαβούλευση για την EDIS επέτρεψε στην Επιτροπή και στον Ύπατο Εκπρόσωπο να λάβουν μεγάλο αριθμό παρατηρήσεων από διάφορους τύπους εμπειρογνωμόνων (π.χ. εμπειρογνώμονες εθνικών διοικήσεων, εμπειρογνώμονες της αμυντικής βιομηχανίας, εμπειρογνώμονες του χρηματοπιστωτικού τομέα, εμπειρογνώμονες ομάδων προβληματισμού, ακαδημαϊκούς). Η εμπειρογνωσία που συγκέντρωσαν η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος στο πλαίσιο της EDIS χρησιμοποιήθηκε για την ανάπτυξη των μέτρων που προτείνονται στο πλαίσιο του EDIP.

Εκτίμηση επιπτώσεων

Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της πρότασης, η οποία αποσκοπεί στη στήριξη της ταχείας προσαρμογής της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας στο νέο γεωπολιτικό περιβάλλον και στην παροχή βοήθειας σε μια εμπόλεμη χώρα από τις αρχές του 2024, δεν κατέστη δυνατή η διενέργεια εκτίμησης των επιπτώσεων.

Το γεωπολιτικό πλαίσιο και, ιδίως, η συνέχιση της στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας οδήγησαν την Επιτροπή να αποφασίσει να στραφεί γρήγορα από την ανάληψη έγκαιρων παρεμβάσεων έκτακτης ανάγκης τον Ιούλιο (δηλαδή του ASAP) και τον Οκτώβριο (δηλαδή του EDIRPA) του 2023 στην υιοθέτηση μιας πιο διαρθρωτικής προσέγγισης για την αντιμετώπιση των μακροπρόθεσμων συνεπειών που αντιμετωπίζει η ΕΒΤΒΑ και για τη συνέχιση της στήριξης της Ουκρανίας.

Επιπλέον, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 14ης και 15ης Δεκεμβρίου 2023, ζήτησε να υποβληθεί «σύντομα» πρόταση για το EDIP και ανέφερε στα συμπεράσματά του της 1ης Φεβρουαρίου 2024 ότι «θα επανέλθει κατά την επόμενη σύνοδό του, τον Μάρτιο του 2024, στο θέμα της ασφάλειας και της άμυνας, συμπεριλαμβανομένης της ανάγκης να αυξηθεί η συνολική αμυντική ετοιμότητα της Ευρώπης και να ενισχυθεί περαιτέρω η τεχνολογική και βιομηχανική της βάση στον τομέα της άμυνας, με σκοπό να συμφωνηθούν περαιτέρω βήματα για να καταστεί η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία πιο ανθεκτική, καινοτόμος και ανταγωνιστική».

Ως εκ τούτου, δεν κατέστη δυνατή η διενέργεια εκτίμησης των επιπτώσεων εντός του διαθέσιμου χρονικού πλαισίου για την υποβολή πρότασης σχετικά με το EDIP εγκαίρως πριν από τη συζήτηση που θα πραγματοποιηθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2024. Ωστόσο, η πρόταση σχετικά με το EDIP βασίζεται στις εργασίες που αναλήφθηκαν στο πλαίσιο της ειδικής ομάδας για τις κοινές προμήθειες στον τομέα της άμυνας και στα πρώτα διδάγματα που αντλήθηκαν από την εφαρμογή του ASAP και του EDIRPA και αξιοποιεί την ολοκληρωμένη διαδικασία διαβούλευσης που διεξήχθη στο πλαίσιο της EDIS. Εντός 3 μηνών από τη δημοσίευση της παρούσας πρότασης κανονισμού, η Επιτροπή θα δημοσιεύσει έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της για να παρουσιάσει την αιτιολόγηση αυτής της νομοθετικής δράσης της ΕΕ και να εξηγήσει την καταλληλότητά της για την επίτευξη των καθορισμένων στόχων πολιτικής.

Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου

Το EDIP δεν αναμένεται να αυξήσει τη διοικητική επιβάρυνση. Η προτεινόμενη προσέγγιση βάσει επιδόσεων που είναι διαθέσιμη για τις επιλέξιμες δράσεις του, η οποία βασίζεται στην αιρεσιμότητα μεταξύ της εκταμίευσης των πληρωμών και της επίτευξης των οροσήμων και των στόχων από την κοινοπραξία, αποτελεί επίσης στοιχείο απλούστευσης της εφαρμογής του μέσου.

Θεμελιώδη δικαιώματα

Η ενίσχυση της ασφάλειας των πολιτών της ΕΕ μπορεί να συμβάλει στη διασφάλιση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους.

Επίσης, δεν είναι επιλέξιμες για στήριξη από το πρόγραμμα δράσεις που αφορούν αμυντικές κοινές προμήθειες αγαθών ή υπηρεσιών οι οποίες απαγορεύονται από το εφαρμοστέο διεθνές δίκαιο. Δεν είναι επιλέξιμες για στήριξη από το EDIP ούτε δράσεις με σκοπό την κοινή προμήθεια φονικών αυτόνομων όπλων χωρίς τη δυνατότητα ουσιαστικού ανθρώπινου ελέγχου επί των αποφάσεων επιλογής και εμπλοκής κατά τη διενέργεια επιθέσεων κατά ανθρώπων.

Επιπλέον, το άρθρο 16 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης) προβλέπει την επιχειρηματική ελευθερία. Ωστόσο, ορισμένα μέτρα στο πλαίσιο του πυλώνα 2 που απαιτούνται για να κατοχυρώνεται η ασφάλεια του εφοδιασμού με αμυντικό εξοπλισμό στην Ένωση ενδέχεται να περιορίσουν προσωρινά την επιχειρηματική ελευθερία και την ελευθερία σύναψης συμβάσεων που προστατεύονται από το άρθρο 16, καθώς και το δικαίωμα ιδιοκτησίας, που προστατεύεται από το άρθρο 17 του Χάρτη. Σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 1 του Χάρτη, κάθε περιορισμός των δικαιωμάτων αυτών στην παρούσα πρόταση θα προβλέπεται από τον νόμο, θα σέβεται το βασικό περιεχόμενο των εν λόγω δικαιωμάτων και ελευθεριών και θα τηρεί την αρχή της αναλογικότητας.

Πρώτον, το EDIP περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με την υποβολή αιτημάτων παροχής πληροφοριών και μηχανισμούς ιεράρχησης προτεραιοτήτων (παραγγελίες με διαβάθμιση προτεραιότητας και αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας), οι οποίες εξαρτώνται αυστηρά από την ενεργοποίηση της καταλληλότερης λειτουργίας κρίσης μέσω της έκδοσης εκτελεστικής πράξης του Συμβουλίου όσον αφορά τη λειτουργία κρίσης εφοδιασμού και τη λειτουργία κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια.

Δεύτερον, η υποχρέωση κοινοποίησης συγκεκριμένων πληροφοριών στην Επιτροπή, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις, σέβεται το βασικό περιεχόμενο και δεν θίγει δυσανάλογα την επιχειρηματική ελευθερία (άρθρο 16 του Χάρτη). Κάθε αίτημα παροχής πληροφοριών εξυπηρετεί τον στόχο γενικού συμφέροντος της Ένωσης να καθίσταται δυνατή η συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις παραγωγικές δυνατότητες, τις παραγωγικές ικανότητες και τις πρωτογενείς διαταραχές των δυνητικών μέτρων μετριασμού των ελλείψεων που επηρεάζουν την παραγωγή σχετικών με την κρίση προϊόντων ή αμυντικών προϊόντων. Τα εν λόγω αιτήματα παροχής πληροφοριών είναι κατάλληλα και αποτελεσματικά για την επίτευξη του στόχου, καθώς παρέχουν τις απολύτως απαραίτητες πληροφορίες για την αξιολόγηση της εκάστοτε κρίσης. Η Επιτροπή ζητεί καταρχήν μόνο τις επιθυμητές πληροφορίες από αντιπροσωπευτικές οργανώσεις και μπορεί να απευθύνει αιτήματα σε μεμονωμένες επιχειρήσεις μόνον εάν αυτό είναι επιπλέον αναγκαίο. Δεδομένου ότι δεν υπάρχουν με άλλον τρόπο διαθέσιμες πληροφορίες για την κατάσταση του εφοδιασμού, δεν υπάρχει κανένα εξίσου αποτελεσματικό μέτρο για την απόκτηση των πληροφοριών που είναι αναγκαίες ώστε οι Ευρωπαίοι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων να μπορέσουν να λάβουν μέτρα μετριασμού. Υπό το πρίσμα των σοβαρών γεωπολιτικών συνεπειών και συνεπειών για την ασφάλεια από τις ελλείψεις σε αμυντικά προϊόντα και της αντίστοιχης σημασίας των μέτρων μετριασμού, τα αιτήματα παροχής πληροφοριών είναι ανάλογα προς τον επιδιωκόμενο στόχο. Επιπλέον, ο περιορισμός της επιχειρηματικής ελευθερίας και του δικαιώματος ιδιοκτησίας αντισταθμίζεται με κατάλληλες εγγυήσεις. Αίτημα παροχής πληροφοριών μπορεί να υποβληθεί μόνο για σχετικά με την κρίση αμυντικά προϊόντα και για τις πρώτες ύλες ή τα κατασκευαστικά στοιχεία τους, τα οποία προσδιορίζονται ειδικά από την Επιτροπή μέσω εκτελεστικής πράξης και επηρεάζονται από διαταραχές ή πιθανές διαταραχές που οδηγούν σε σημαντικές ελλείψεις.

Τρίτον, η υποχρέωση αποδοχής και απόδοσης προτεραιότητας των παραγγελιών με προτεραιότητα σέβεται το βασικό περιεχόμενο και δεν θα θίγει δυσανάλογα την επιχειρηματική ελευθερία (άρθρο 16 του Χάρτη) και το δικαίωμα ιδιοκτησίας (άρθρο 17 του Χάρτη). Η υποχρέωση αυτή εξυπηρετεί τον στόχο γενικού συμφέροντος της Ένωσης που συνίσταται στην αντιμετώπιση των διαταραχών του εφοδιασμού με προϊόντα σχετικά με την κρίση. Η υποχρέωση είναι κατάλληλη και αποτελεσματική για την επίτευξη του στόχου αυτού, καθώς διασφαλίζει ότι οι διαθέσιμοι πόροι χρησιμοποιούνται κατά προτίμηση για την παραγωγή των εν λόγω σχετικών αμυντικών προϊόντων. Δεν υπάρχει εξίσου αποτελεσματικό μέτρο. Όσον αφορά τα σχετικά με την κρίση προϊόντα που προσδιορίζονται ως επηρεαζόμενα από κρίση εφοδιασμού, είναι αναλογικό να υποχρεώνονται οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν στην αλυσίδα εφοδιασμού με τέτοια προϊόντα να αποδέχονται και να δίνουν προτεραιότητα σε ορισμένες παραγγελίες. Οι κατάλληλες εγγυήσεις διασφαλίζουν ότι τυχόν αρνητικές επιπτώσεις της υποχρέωσης ιεράρχησης των προτεραιοτήτων στην επιχειρηματική ελευθερία, στη συμβατική ελευθερία και στο δικαίωμα ιδιοκτησίας δεν ισοδυναμούν με παραβίαση των εν λόγω δικαιωμάτων. Οποιαδήποτε υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας σε ορισμένες παραγγελίες μπορεί να επιβληθεί μόνο για προϊόντα σχετικά με την κρίση τα οποία προσδιορίζονται ειδικά από την Επιτροπή και μέσω εκτελεστικής πράξης και τα οποία επηρεάζονται από διαταραχές ή πιθανές διαταραχές που οδηγούν σε σημαντικές ελλείψεις. Η ενδιαφερόμενη επιχείρηση μπορεί να ζητήσει από την Επιτροπή να επανεξετάσει την παραγγελία με προτεραιότητα, εάν δεν είναι σε θέση να εκτελέσει την παραγγελία ή εάν η εκτέλεση της παραγγελίας θα επέφερε αδικαιολόγητη οικονομική επιβάρυνση για την ίδια και θα συνεπαγόταν ιδιαίτερες δυσχέρειες. Επιπλέον, το υποκείμενο της υποχρέωσης απαλλάσσεται από κάθε ευθύνη αποζημίωσης για παραβίαση των συμβατικών υποχρεώσεων που απορρέουν από την τήρηση της υποχρέωσης.

4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Το χρηματοδοτικό κονδύλιο για την εφαρμογή του κανονισμού για την περίοδο από την XX XX XXXX έως την 31η Δεκεμβρίου 2027 ανέρχεται σε 1 500 εκατ. EUR σε τρέχουσες τιμές.

Ο αντίκτυπος για την περίοδο του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου όσον αφορά τον απαιτούμενο προϋπολογισμό και τους απαιτούμενους ανθρώπινους πόρους επεξηγείται αναλυτικά στο νομοθετικό δημοσιονομικό δελτίο που επισυνάπτεται στην πρόταση.

5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων

Η Επιτροπή θα πρέπει να συντάξει έκθεση αξιολόγησης για το πρόγραμμα και να την κοινοποιήσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο το αργότερο έως τις 30/6/2027. Στην έκθεση αυτή θα αξιολογείται κυρίως η πρόοδος που έχει σημειωθεί όσον αφορά την επίτευξη των στόχων που καθορίζονται στην πρόταση. Επίσης, η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση αξιολόγησης, μπορεί να υποβάλλει προτάσεις για τυχόν κατάλληλες τροποποιήσεις του παρόντος κανονισμού, κυρίως προκειμένου να αντιμετωπιστούν τυχόν συνεχιζόμενοι κίνδυνοι που παρεμποδίζουν την αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα της ΕΕ ή κίνδυνοι σε σχέση με την ασφάλεια του εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα στην Ευρώπη.

2024/0061 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και πλαισίου μέτρων με σκοπό τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και προμήθειας αμυντικών προϊόντων («EDIP»)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 114 παράγραφος 1, το άρθρο 173 παράγραφος 3, το άρθρο 212 παράγραφος 2 και το άρθρο 322 παράγραφος 1,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 2 ,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου 3 ,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)Κατά τη σύνοδο που πραγματοποιήθηκε στις 11 Μαρτίου 2022 στις Βερσαλλίες, οι αρχηγοί κρατών ή κυβερνήσεων της Ένωσης δεσμεύτηκαν να «ενισχύσουν τις ευρωπαϊκές αμυντικές δυνατότητες» λαμβανομένου υπόψη του απρόκλητου και αδικαιολόγητου επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Συμφώνησαν να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες, να εντείνουν τη συνεργασία μέσω κοινών έργων και κοινών προμηθειών αμυντικών δυνατοτήτων, να καλύψουν τις ελλείψεις, να τονώσουν την καινοτομία, καθώς και να ενισχύσουν και να αναπτύξουν την αμυντική βιομηχανία της ΕΕ, μεταξύ άλλων μέσω της θέσπισης προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (στο εξής: πρόγραμμα).

(2)Λόγω της μακροπρόθεσμης επιδείνωσης των περιφερειακών και παγκόσμιων επιπέδων απειλών απαιτείται να μεταβληθούν ουσιαστικά η κλίμακα και η ταχύτητα με τις οποίες η ευρωπαϊκή τεχνολογική και βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ) μπορεί να αναπτύξει και να παραγάγει το πλήρες φάσμα των στρατιωτικών δυνατοτήτων. Η επανεμφάνιση πολεμικών επιχειρήσεων μεγάλης κλίμακας και εδαφικών συγκρούσεων στην Ευρώπη έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ασφάλεια της Ένωσης και των κρατών μελών και απαιτεί σημαντική αύξηση της ικανότητας των κρατών μελών να ενισχύσουν τις αμυντικές τους δυνατότητες.

(3)Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 14ης και 15ης Δεκεμβρίου 2023, έχοντας προβεί σε απολογισμό των εργασιών που πραγματοποιήθηκαν για την εφαρμογή της Διακήρυξης των Βερσαλλιών και της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα, υπογράμμισε ότι πρέπει να γίνουν περισσότερα ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι της Ένωσης για αύξηση της αμυντικής ετοιμότητας. Για την επίτευξη αυτής της ετοιμότητας και την υπεράσπιση της Ένωσης, η ύπαρξη ισχυρής αμυντικής βιομηχανίας αποτελεί προϋπόθεση ώστε να καταστεί η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία πιο ανθεκτική, καινοτόμος και ανταγωνιστική.

(4)Στις 18 Μαΐου 2022, η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας παρουσίασαν κοινή ανακοίνωση σχετικά με την ανάλυση των επενδυτικών κενών στον τομέα της άμυνας και μελλοντική πορεία, τονίζοντας την ύπαρξη, εντός της Ένωσης, κενών στους τομείς της άμυνας, της οικονομίας, της βιομηχανίας και των δυνατοτήτων. Στις 18 Οκτωβρίου 2023 εκδόθηκε ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/2418 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 4 σχετικά με τη θέσπιση μέσου για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (κανονισμός EDIRPA), με στόχο τη στήριξη της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών κατά το στάδιο της προμήθειας για την κάλυψη των πλέον επειγόντων και κρίσιμων κενών με συνεργατικό τρόπο, ιδίως των κενών που δημιουργούνται από την απόκριση στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Στις 20 Ιουλίου 2023 εκδόθηκε ο κανονισμός (ΕΕ) 2023/1525 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 5 σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (ASAP), με στόχο την επείγουσα στήριξη της εντατικοποίησης των παραγωγικών ικανοτήτων της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, την εξασφάλιση των αλυσίδων εφοδιασμού, τη διευκόλυνση αποτελεσματικών διαδικασιών προμήθειας, την αντιμετώπιση των ελλείψεων σε παραγωγικές ικανότητες και την προώθηση των επενδύσεων.

(5)Οι κανονισμοί EDIRPA και ASAP σχεδιάστηκαν ως βραχυπρόθεσμα προγράμματα αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης τα οποία λήγουν αμφότερα το 2025 (30 Ιουνίου 2025 ο ASAP και 31 Δεκεμβρίου 2025 ο EDIRPA). Το πρόγραμμα θα πρέπει να βασιστεί στα επιτεύγματα των κανονισμών EDIRPA και ASAP και να παρατείνει τη λογική τους έως το 2027, παρέχοντας χρηματοδοτική στήριξη για την ενίσχυση της ΕΒΤΒΑ, με προβλέψιμο, συνεχή και έγκαιρο τρόπο, βάσει ολοκληρωμένης προσέγγισης. Υπό το πρίσμα της τρέχουσας κατάστασης στον τομέα της ασφάλειας, φαίνεται αναγκαίο να επεκταθεί η στήριξη της Ένωσης σε ευρύτερο φάσμα αμυντικού εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων των αναλώσιμων, όπως τα μη επανδρωμένα συστήματα που διαδραματίζουν αποφασιστικό ρόλο στο πολεμικό θέατρο της Ουκρανίας.

(6)Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 23ης Ιουνίου 2022 αποφάσισε να χορηγήσει το καθεστώς υποψήφιας χώρας στην Ουκρανία, η οποία εξέφρασε την ισχυρή βούληση να συνδέσει την ανασυγκρότηση με μεταρρυθμίσεις κατά την ευρωπαϊκή της πορεία. Τον Δεκέμβριο του 2023 οι ηγέτες της ΕΕ αποφάσισαν να αρχίσουν ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία. Στις 15 Δεκεμβρίου 2023 το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δήλωσε ότι η Ένωση και τα κράτη μέλη παραμένουν αμετακίνητα στη δέσμευσή τους να συμβάλουν, σε βάθος χρόνου και από κοινού με τους εταίρους, στις δεσμεύσεις ασφαλείας προς την Ουκρανία, οι οποίες θα βοηθήσουν την Ουκρανία να αμυνθεί, να αντισταθεί στις προσπάθειες αποσταθεροποίησης και να αποτρέψει επιθετικές ενέργειες στο μέλλον. Η ισχυρή στήριξη προς την Ουκρανία αποτελεί βασική προτεραιότητα για την Ένωση και κατάλληλη απόκριση στην ισχυρή πολιτική δέσμευση της Ένωσης να στηρίξει την Ουκρανία για όσο διάστημα είναι αναγκαίο.

(7)Οι ζημίες που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας στην οικονομία, στην κοινωνία και στις υποδομές της Ουκρανίας και ιδίως οι ζημίες που προκλήθηκαν στην τεχνολογική και βιομηχανική βάση της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (ουκρανική DTIB) απαιτούν ολοκληρωμένη στήριξη για την αποκατάσταση της βάσης αυτής. Αυτό είναι ουσιώδες προκειμένου να παρασχεθεί στο ουκρανικό κράτος η ικανότητα να διατηρήσει τις βασικές λειτουργίες του και να καταστεί δυνατή η ταχεία ανάκαμψη, η ανασυγκρότηση και ο εκσυγχρονισμός της χώρας, καθώς και για να προωθηθεί η ενσωμάτωσή της στην ευρωπαϊκή αγορά αμυντικού εξοπλισμού. Μια ισχυρή ουκρανική DTIB έχει ζωτική σημασία για τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια της Ουκρανίας, καθώς και για την ανασυγκρότησή της.

(8)Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να χρηματοδοτηθούν δράσεις που να στηρίζουν την ενίσχυση της ουκρανικής τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης στον τομέα της άμυνας. Η στήριξη αυτή είναι συμπληρωματική της στήριξης που παρέχεται στο πλαίσιο του μέσου διευκόλυνσης για την Ουκρανία, καθώς και της στρατιωτικής στήριξης που παρέχεται στην Ουκρανία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη και μέσω διμερούς βοήθειας από τα κράτη μέλη.

(9)Η Ρωσία πρέπει να λογοδοτήσει πλήρως και να πληρώσει για τις μαζικές καταστροφές που προκάλεσε ο επιθετικός της πόλεμος κατά της Ουκρανίας, ο οποίος συνιστά κατάφωρη παραβίαση του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Η Ένωση και τα κράτη μέλη της θα πρέπει, σε στενή συνεργασία με άλλους διεθνείς εταίρους, να συνεχίσουν να εργάζονται για την επίτευξη αυτού του στόχου, σύμφωνα με το ενωσιακό και το διεθνές δίκαιο, λαμβάνοντας υπόψη τη σοβαρή παραβίαση από τη Ρωσία της απαγόρευσης της χρήσης βίας, η οποία κατοχυρώνεται στο άρθρο 2 παράγραφος 4 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και της αρχής της ευθύνης των κρατών για διεθνώς παράνομες πράξεις, συμπεριλαμβανομένης της υποχρέωσης αποζημίωσης για τη ζημιά που προκλήθηκε και που δύναται να υπολογιστεί με οικονομικούς όρους. Είναι σημαντικό, μεταξύ άλλων, να σημειωθεί πρόοδος, σε συντονισμό με τους διεθνείς εταίρους, όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο τα έκτακτα έσοδα που κατέχουν ιδιωτικές οντότητες και προέρχονται απευθείας από ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία θα μπορούσαν να κατευθυνθούν στη στήριξη της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένης της τεχνολογικής και βιομηχανικής της βάσης στον τομέα της άμυνας, κατά τρόπο συνεπή με τις ισχύουσες συμβατικές υποχρεώσεις και σύμφωνα με το ενωσιακό και το διεθνές δίκαιο. Εάν το Συμβούλιο εκδώσει απόφαση ΚΕΠΠΑ δυνάμει του άρθρου 29 της ΣΕΕ κατόπιν πρότασης του Ύπατου Εκπροσώπου για τη μεταφορά στην Ένωση των έκτακτων ταμειακών υπολοίπων των κεντρικών αποθετηρίων τίτλων τα οποία προέρχονται από τα απροσδόκητα και έκτακτα έσοδα από τα ακινητοποιημένα κρατικά περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας, η εν λόγω πρόσθετη στήριξη θα μπορούσε να αντληθεί από τα έσοδα αυτά, σύμφωνα με τους στόχους της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας της Ένωσης.

(10)Θα πρέπει να συναφθεί συμφωνία-πλαίσιο με την Ουκρανία για τον καθορισμό των αρχών της συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Θα πρέπει επίσης να συναφθούν συμφωνίες επιχορήγησης ή συμβάσεις κοινής προμήθειας με την Ουκρανία και με νομικές οντότητες εγκατεστημένες στην Ουκρανία προκειμένου να καθοριστούν οι όροι για την αποδέσμευση κεφαλαίων.

(11)Για να χρηματοδοτηθούν οι δράσεις που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ βάσει του άρθρου 173 της ΣΛΕΕ και οι δράσεις συνεργασίας με την Ουκρανία για την ενίσχυση της ουκρανικής DTIB δυνάμει του άρθρου 212 της ΣΛΕΕ, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να καθορίσει κοινούς στόχους, κοινούς χρηματοδοτικούς μηχανισμούς, προσδιορίζοντας, παράλληλα, με σαφήνεια δύο χωριστές γραμμές του προϋπολογισμού οι οποίες θα αντιστοιχούν σε καθέναν από τους επιδιωκόμενους στόχους, και να θεσπίσει πρόγραμμα που θα καθορίζει τους όρους για την ενωσιακή χρηματοδοτική στήριξη δυνάμει του άρθρου 173 της ΣΛΕΕ, καθώς και μέσο στήριξης της Ουκρανίας που θα καθορίζει τους ειδικούς όρους για την ενωσιακή χρηματοδοτική στήριξη δυνάμει του άρθρου 212 της ΣΛΕΕ.

(12)Ο παρών κανονισμός καθορίζει χρηματοδοτικό κονδύλιο για τη συνολική διάρκεια του προγράμματος, το οποίο πρόκειται να αποτελέσει το ποσό προνομιακής αναφοράς, κατά την έννοια του σημείου 18 της διοργανικής συμφωνίας, της 16ης Δεκεμβρίου 2020, μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, καθώς και τους νέους ιδίους πόρους, για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και για το Συμβούλιο κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού.

(13)Οι δυνατότητες που προβλέπονται στο άρθρο 73 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου μπορούν να εφαρμόζονται υπό την προϋπόθεση ότι το έργο συμμορφώνεται με τους κανόνες που ορίζονται στον εν λόγω κανονισμό και με το πεδίο εφαρμογής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου+, όπως ορίζεται στους κανονισμούς (ΕΕ) 2021/1058 και (ΕΕ) 2021/1057 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου αντίστοιχα. Αυτό θα μπορούσε ιδίως να συμβαίνει όταν η παραγωγή σχετικών αμυντικών προϊόντων αντιμετωπίζει συγκεκριμένες αδυναμίες της αγοράς ή καταστάσεις μη ικανοποιητικής αξιοποίησης επενδύσεων στις επικράτειες των κρατών μελών, ιδίως σε ευάλωτες και απομακρυσμένες περιοχές, και οι πόροι αυτοί συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων του προγράμματος από το οποίο μεταφέρονται. Σύμφωνα με το άρθρο 24 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει τα τροποποιημένα προγράμματα που υποβάλλονται από το κράτος μέλος και να υποβάλει παρατηρήσεις εντός διμήνου από την υποβολή του τροποποιημένου προγράμματος.

(14)Δεδομένης της ανάγκης για καλύτερες και από κοινού επενδύσεις στις αμυντικές δυνατότητες των κρατών μελών και των συνδεδεμένων χωρών, καθώς και στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της αμυντικής βιομηχανικής βάσης της Ουκρανίας, τα κράτη μέλη, οι τρίτες χώρες, οι διεθνείς οργανισμοί, τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ή άλλες πηγές θα πρέπει να μπορούν να συμβάλουν στην υλοποίηση του προγράμματος. Οι συνεισφορές αυτές θα πρέπει να υλοποιούνται σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες και προϋποθέσεις και θα πρέπει να αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 2 στοιχείο α) σημείο ii) και στοιχεία δ) και ε) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Επιπλέον, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιούν, κατά την εκτέλεση των κονδυλίων τους υπό επιμερισμένη διαχείριση, την ευελιξία που προσφέρει ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Συνεπώς, θα πρέπει να είναι δυνατή η μεταφορά ορισμένων επιπέδων χρηματοδότησης μεταξύ των κονδυλίων που διατίθενται υπό επιμερισμένη διαχείριση και του προγράμματος με την επιφύλαξη των όρων που καθορίζονται στις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Οι μη δεσμευμένοι πόροι μπορούν να επιστραφούν, το αργότερο το 2028, σε ένα ή περισσότερα αντίστοιχα προγράμματα-πηγή, κατόπιν αίτησης του κράτους μέλους, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060.

(15)Δεδομένου ότι το πρόγραμμα αποσκοπεί στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της αποδοτικότητας της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης και της Ουκρανίας, οι αποδέκτες της χρηματοδοτικής στήριξης, για να επωφεληθούν από το πρόγραμμα, θα πρέπει να είναι νομικές οντότητες εγκατεστημένες στην Ένωση, σε συνδεδεμένες χώρες ή στην Ουκρανία και οι οποίες δεν υπόκεινται σε έλεγχο από μη συνδεδεμένες τρίτες χώρες, εκτός της Ουκρανίας ή από μη συνδεδεμένες οντότητες τρίτων χωρών. Όταν τα κράτη μέλη, οι συνδεδεμένες χώρες ή η Ουκρανία είναι οι αποδέκτες της χρηματοδοτικής στήριξης, ιδίως για δράσεις κοινής προμήθειας, οι εν λόγω κανόνες θα πρέπει να εφαρμόζονται κατ’ αναλογία για τους αναδόχους ή τους υπεργολάβους στις συμβάσεις προμηθειών. Σε αυτό το πλαίσιο ο έλεγχος θα πρέπει να νοείται ως δυνατότητα άσκησης αποφασιστικής επιρροής σε μία νομική οντότητα, άμεσα ή έμμεσα, μέσω μίας ή περισσότερων ενδιάμεσων νομικών οντοτήτων. Επιπροσθέτως, για να διασφαλιστεί η προστασία των ουσιωδών συμφερόντων ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, οι υποδομές, οι εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και οι πόροι των νομικών οντοτήτων που συμμετέχουν στις δράσεις οι οποίοι χρησιμοποιούνται για τους σκοπούς της δράσης θα πρέπει να βρίσκονται στην επικράτεια κράτους μέλους ή συνδεδεμένης χώρας ή της Ουκρανίας.

(16)Σε ορισμένες περιπτώσεις, θα πρέπει να είναι δυνατή η παρέκκλιση από την αρχή σύμφωνα με την οποία οι νομικές οντότητες που συμμετέχουν σε δράση υποστηριζόμενη από το πρόγραμμα δεν τελούν υπό τον έλεγχο μη συνδεδεμένων τρίτων χωρών ή οντοτήτων μη συνδεδεμένων τρίτων χωρών. Συγκεκριμένα, νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση ή σε συνδεδεμένη τρίτη χώρα η οποία τελεί υπό τον έλεγχο μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας ή οντότητας μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας μπορεί να συμμετέχει ως αποδέκτης, εάν πληρούνται αυστηρές προϋποθέσεις ως προς τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά καθορίζονται στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας σύμφωνα με τον τίτλο V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), καθώς επίσης και ως προς την ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας.

(17)Επιπλέον, τα αμυντικά προϊόντα τα οποία αποτελούν αντικείμενο δράσεων που υποστηρίζονται από το πρόγραμμα δεν θα πρέπει να υπόκεινται σε έλεγχο ή σε περιορισμό από μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα ή οντότητα μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας.

(18)Δεδομένων των ιδιαιτεροτήτων της αμυντικής βιομηχανίας, στην οποία η ζήτηση προέρχεται σχεδόν αποκλειστικά από τα κράτη, που ελέγχουν επίσης όλες τις προμήθειες προϊόντων και τεχνολογιών συνδεόμενων με τον τομέα της άμυνας, συμπεριλαμβανομένων των εξαγωγών, η λειτουργία της αμυντικής βιομηχανίας δεν ακολουθεί τους συμβατικούς κανόνες και τα επιχειρηματικά μοντέλα που διέπουν τις πιο παραδοσιακές αγορές. Επομένως, η βιομηχανία δεν προβαίνει σε σημαντικές αυτοχρηματοδοτούμενες βιομηχανικές επενδύσεις, παρά μόνο όταν πρόκειται για συνέπεια αμετάκλητων παραγγελιών. Καθώς οι αμετάκλητες παραγγελίες από τα κράτη μέλη αποτελούν προϋπόθεση για κάθε επένδυση, η Επιτροπή μπορεί να παρέμβει αντισταθμίζοντας την πολυπλοκότητα της συνεργασίας για κοινές προμήθειες και ελαχιστοποιώντας τους κινδύνους των βιομηχανικών επενδύσεων μέσω επιχορηγήσεων και δανείων που θα επιτρέπουν την ταχύτερη προσαρμογή στις συνεχιζόμενες διαρθρωτικές αλλαγές της αγοράς. Κατά γενικό κανόνα, η στήριξη της Ένωσης θα πρέπει να καλύπτει έως και το 100 % των άμεσων επιλέξιμων δαπανών ή έως το 100 % του ποσού που καθορίζεται για δράσεις οι οποίες εφαρμόζουν την επιλογή της χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες. Η ενωσιακή στήριξη δράσεων ενίσχυσης της βιομηχανίας θα πρέπει να καλύπτει έως και το 50 % των άμεσων επιλέξιμων δαπανών, ώστε να μπορούν οι αποδέκτες να υλοποιούν δράσεις το συντομότερο δυνατόν, να ελαχιστοποιούν τον κίνδυνο των επενδύσεών τους και, ως εκ τούτου, να επιταχύνουν τη διαθεσιμότητα των σχετικών αμυντικών προϊόντων.

(19)Το πρόγραμμα θα πρέπει να παρέχει χρηματοδοτική στήριξη, με τα μέσα που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, σε δράσεις που συμβάλλουν στην έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων, όπως είναι η συνεργασία των δημόσιων αρχών για κοινές προμήθειες, οι δραστηριότητες συντονισμού και δικτύωσης για τη βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων της δημιουργίας εφεδρειών και αποθεμάτων αμυντικών προϊόντων, η πρόσβαση σε χρηματοδότηση για τις επιχειρήσεις οι οποίες συμμετέχουν στην κατασκευή σχετικών αμυντικών προϊόντων, η δέσμευση παραγωγικών ικανοτήτων («εγκαταστάσεις σε μόνιμη ετοιμότητα»), οι βιομηχανικές διαδικασίες αποκατάστασης προϊόντων που έχουν λήξει, η επέκταση, η βελτιστοποίηση, ο εκσυγχρονισμός, η αναβάθμιση ή η αναπροσαρμογή της χρήσης των υφιστάμενων ή η δημιουργία νέων παραγωγικών ικανοτήτων στον εν λόγω τομέα, καθώς και η κατάρτιση του προσωπικού.

(20)Οι επιχορηγήσεις στο πλαίσιο του προγράμματος μπορούν να λάβουν τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με το κόστος με βάση την επίτευξη αποτελεσμάτων σε σχέση με δέσμες εργασιών, ορόσημα ή στόχους της διαδικασίας κοινών προμηθειών, ώστε να δημιουργηθεί ο αναγκαίος χαρακτήρας κινήτρου.

(21)Όταν η επιχορήγηση της Ένωσης λαμβάνει τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με τις δαπάνες, η Επιτροπή θα πρέπει να καθορίζει στο πρόγραμμα εργασίας τους όρους χρηματοδότησης για κάθε δράση, ιδίως α) περιγραφή της δράσης που συνεπάγεται συνεργασία για κοινές προμήθειες με σκοπό την αντιμετώπιση των πλέον επειγουσών και κρίσιμων αναγκών σε ικανότητες, β) τα ορόσημα για την υλοποίηση της δράσης, και γ) τη μέγιστη διαθέσιμη συνεισφορά της Ένωσης.

(22)Για τη διασφάλιση ομοιόμορφων προϋποθέσεων εφαρμογής του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή όσον αφορά την έγκριση των προγραμμάτων εργασίας για να καθορίσει τις προτεραιότητες χρηματοδότησης και τους εφαρμοστέους όρους. Θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ιδιαιτερότητες του αμυντικού τομέα, ιδίως η ευθύνη των κρατών μελών, των συνδεδεμένων χωρών ή της Ουκρανίας για τη διαδικασία προγραμματισμού και προμήθειας. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

(23)Σύμφωνα με το άρθρο 193 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η επιχορήγηση δράσεων που έχουν ήδη αρχίσει χορηγείται μόνον στις περιπτώσεις που ο αιτών μπορεί να αποδείξει την ανάγκη έναρξης της ενέργειας πριν από την υπογραφή της συμφωνίας επιχορήγησης. Ωστόσο, οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν πριν από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης επιχορήγησης δεν είναι επιλέξιμες, με εξαίρεση δεόντως αιτιολογημένες εξαιρετικές περιπτώσεις. Προκειμένου να καταστεί δυνατή η συνέχεια της προοπτικής χρηματοδότησης για τις δράσεις που θα μπορούσαν να έχουν λάβει στήριξη μέσω χρηματοδότησης του 2024 στο πλαίσιο των κανονισμών ASAP και EDIRPA, στην απόφαση χρηματοδότησης θα πρέπει να είναι δυνατόν να προβλέπονται χρηματοδοτικές συνεισφορές σχετικά με δράσεις οι οποίες καλύπτουν την περίοδο που ξεκινά στις 5 Μαρτίου 2024.

(24)Κατά την αξιολόγηση των προτάσεων που έχουν υποβληθεί από τους αιτούντες, η Επιτροπή θα πρέπει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή στη συμβολή τους στην επίτευξη των στόχων του προγράμματος. Οι προτάσεις θα πρέπει να αξιολογούνται, ιδίως, με βάση τη συμβολή τους στην αύξηση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, ειδικότερα όσον αφορά την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας και την εξάλειψη των σημείων συμφόρησης. Θα πρέπει επίσης να αξιολογούνται με βάση τη συμβολή τους στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της αμυντικής βιομηχανίας, σε σχέση με ζητήματα όπως η έγκαιρη διαθεσιμότητα και η προμήθεια σε όλες τις τοποθεσίες, η ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού σε ολόκληρη την Ένωση, μεταξύ άλλων και στα κράτη μέλη που είναι περισσότερο εκτεθειμένα στον κίνδυνο πραγμάτωσης συμβατικών στρατιωτικών απειλών. Οι αξιολογήσεις θα πρέπει επίσης να αφορούν τη συμβολή στη βιομηχανική συνεργασία στον τομέα της άμυνας μέσω πραγματικής συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, των συνδεδεμένων χωρών και της Ουκρανίας στον τομέα των εξοπλισμών και στην ανάπτυξη και τη θέση σε λειτουργία της διασυνοριακής συνεργασίας των επιχειρήσεων, ιδιαίτερα, και σε σημαντικό βαθμό, των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) και των μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης που δραστηριοποιούνται στις οικείες αλυσίδες εφοδιασμού.

(25)Κατά τον σχεδιασμό, τη χορήγηση και την υλοποίηση της χρηματοδοτικής στήριξης της Ένωσης, η Επιτροπή θα πρέπει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή ώστε να διασφαλίζεται ότι η στήριξη αυτή δεν αλλοιώνει τους όρους του ανταγωνισμού στην εσωτερική αγορά.

(26)Ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και οι μεταγενέστερες τροποποιήσεις του εφαρμόζονται στο πρόγραμμα αυτό. Ο κανονισμός θεσπίζει κανόνες σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων σχετικά με τις επιχορηγήσεις, τα βραβεία, τις προμήθειες, την έμμεση διαχείριση και τα χρηματοδοτικά μέσα.

(27)Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, και τους κανονισμούς (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95, (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 και (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου, τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης πρέπει να προστατεύονται με αναλογικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων μέτρων που αφορούν την πρόληψη, τον εντοπισμό, τη διόρθωση και τη διερεύνηση παρατυπιών, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, την ανάκτηση απολεσθέντων, αχρεωστήτως καταβληθέντων ή μη ορθώς χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων και, όπου αρμόζει, την επιβολή διοικητικών κυρώσεων. Ειδικότερα, σύμφωνα με τους κανονισμούς (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 και (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία καταπολέμησης της απάτης (OLAF) έχει την εξουσία να διενεργεί διοικητικές έρευνες, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και επιθεωρήσεων, με σκοπό να διαπιστωθεί εάν υπήρξε απάτη, διαφθορά ή κάθε άλλη παράνομη δραστηριότητα εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει την εξουσία, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939, να διενεργεί έρευνες και να διώκει αξιόποινες πράξεις εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, όπως προβλέπεται στην οδηγία (ΕΕ) 2017/1371 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, κάθε πρόσωπο ή οντότητα που είναι αποδέκτης κονδυλίων της Ένωσης οφείλει να συνεργάζεται πλήρως για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, να παρέχει τα αναγκαία δικαιώματα και πρόσβαση στην Επιτροπή, στην OLAF, στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο και, σε σχέση με τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στην ενισχυμένη συνεργασία δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1939, στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και να μεριμνά ώστε τυχόν τρίτοι που συμμετέχουν στην εκτέλεση κονδυλίων της Ένωσης να εκχωρούν ισοδύναμα δικαιώματα.

(28)Τρίτες χώρες που είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) μπορούν να συμμετέχουν σε ενωσιακά προγράμματα στο πλαίσιο της συνεργασίας που θεσπίστηκε δυνάμει της Συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, η οποία προβλέπει την υλοποίηση των προγραμμάτων με απόφαση που λαμβάνεται δυνάμει της συμφωνίας αυτής. Στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να εισαχθεί ειδική διάταξη που θα υποχρεώνει τις εν λόγω τρίτες χώρες να παρέχουν στον αρμόδιο διατάκτη, στην OLAF και στο Ελεγκτικό Συνέδριο τα αναγκαία δικαιώματα και πρόσβαση, ώστε να ασκούν πλήρως τις αντίστοιχες αρμοδιότητές τους. Σύμφωνα με το άρθρο 85 της απόφασης (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου (18), τα φυσικά πρόσωπα και τα όργανα και οι οργανισμοί που είναι εγκατεστημένα στις υπερπόντιες χώρες και εδάφη (ΥΧΕ) είναι επιλέξιμα για χρηματοδότηση με την επιφύλαξη των κανόνων και των στόχων του προγράμματος και των ενδεχόμενων συμφωνιών που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η σχετική ΥΧΕ.

(29)Η Επιτροπή θα πρέπει να καταβάλει προσπάθειες, με βάση, μεταξύ άλλων, την πείρα που αποκτήθηκε από τον μηχανισμό μετοχικού κεφαλαίου στον τομέα της άμυνας, ο οποίος θεσπίστηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας ως συνδυαστικός μηχανισμός του προγράμματος InvestEU, για να δημιουργήσει ειδικό μηχανισμό στο πλαίσιο του προγράμματος, ο οποίος θα αναφέρεται ως «Ταμείο για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού» (στο εξής: FAST). Το FAST θα πρέπει να υλοποιηθεί υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης. Σκοπός του FAST θα είναι η μόχλευση, η ελαχιστοποίηση του κινδύνου και η επιτάχυνση των επενδύσεων που απαιτούνται για την αύξηση των αμυντικών παραγωγικών ικανοτήτων των ΜΜΕ και των μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης που έχουν την έδρα τους στην ΕΕ, με τη μορφή συνδυαστικής πράξης που θα παρέχει στήριξη με τη μορφή δανειακών και/ή ιδίων κεφαλαίων. Το FAST θα πρέπει να δημιουργηθεί ως συνδυαστικός μηχανισμός, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του προγράμματος InvestEU που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, σε στενή συνεργασία με τους οικείους εταίρους υλοποίησης.

(30)Το FAST αναμένεται να επιτύχει ικανοποιητικό πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα ανάλογα με το μείγμα δανειακών και ιδίων κεφαλαίων και να συμβάλει στην προσέλκυση χρηματοδότησης τόσο από τον δημόσιο όσο και από τον ιδιωτικό τομέα. Το FAST, προκειμένου να συμβάλει στον γενικό στόχο της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας της ΕΒΤΒΑ, θα πρέπει επίσης να παρέχει στήριξη σε ΜΜΕ (συμπεριλαμβανομένων των νεοφυών και των επεκτεινόμενων επιχειρήσεων) και σε μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης σε ολόκληρη την ΕΕ, οι οποίες παράγουν αμυντικές τεχνολογίες και αμυντικά προϊόντα, καθώς και σε εταιρείες που αποτελούν πραγματικά ή δυνητικά μέρος της αλυσίδας εφοδιασμού της αμυντικής βιομηχανίας, οι οποίες αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Το FAST θα πρέπει επίσης να επιταχύνει τις επενδύσεις στον τομέα της παραγωγής αμυντικών τεχνολογιών και αμυντικών προϊόντων και, ως εκ τούτου, να ενισχύσει την ασφάλεια του εφοδιασμού των αξιακών αλυσίδων της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης.

(31)Τα προγράμματα εξοπλιστικής συνεργασίας στην Ένωση αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις, δεδομένου ότι καταρτίζονται ως επί το πλείστον σε ad hoc βάση και πλήττονται από πολυπλοκότητα, καθυστερήσεις και υπερβάσεις κόστους. Για να διορθωθεί η κατάσταση αυτή και να διασφαλιστεί η συνεχής δέσμευση των κρατών μελών καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής των αμυντικών δυνατοτήτων, απαιτείται μια πιο δομημένη προσέγγιση σε επίπεδο ΕΕ. Για τον σκοπό αυτόν, η Επιτροπή θα πρέπει να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών καθιστώντας διαθέσιμο ένα νέο νομικό πλαίσιο —τη δομή για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP)— με σκοπό τη στήριξη και την ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας. Οι δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να αλληλοενισχύονται με εκείνες που διεξάγονται βάσει της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ), ιδίως στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπτυξης δυνατοτήτων (CDP) και της PESCO.

(32)Εντός αυτής της δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών, τα κράτη μέλη θα πρέπει να επωφελούνται από τυποποιημένες διαδικασίες για την έναρξη και τη διαχείριση συνεργατικών αμυντικών προγραμμάτων. Η συνεργασία στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει επίσης να επιτρέπει στα κράτη μέλη, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, να επωφελούνται από αυξημένο ποσοστό χρηματοδότησης, απλουστευμένες και εναρμονισμένες διαδικασίες προμηθειών και, όταν τα κράτη μέλη κατέχουν από κοινού τον εξοπλισμό που έχουν προμηθευτεί, απαλλαγή από τον ΦΠΑ. Το καθεστώς διεθνούς οργανισμού θα πρέπει επίσης να επιτρέπει στα κράτη μέλη, εφόσον το επιθυμούν, να εκδίδουν ομόλογα για τη διασφάλιση του μακροπρόθεσμου σχεδίου χρηματοδότησης των εξοπλιστικών προγραμμάτων. Παρότι η Ένωση δεν θα είναι υπεύθυνη για την έκδοση χρεογράφων από τα κράτη μέλη, οι συνεισφορές στο πλαίσιο του EDIP στη λειτουργία της SEAP ενδέχεται να βελτιώσουν τους όρους χρηματοδότησης από τα κράτη μέλη των εξοπλιστικών προγραμμάτων, τα οποία είναι επιλέξιμα για ενωσιακή στήριξη.

(33)Προκειμένου να καταστεί δυνατή η εφαρμογή αποτελεσματικής διαδικασίας για τη σύσταση SEAP, είναι αναγκαίο τα κράτη μέλη, οι συνδεδεμένες χώρες ή η Ουκρανία, εφόσον επιθυμούν να συγκροτήσουν SEAP, να υποβάλλουν αίτηση στην Επιτροπή, η οποία θα πρέπει να αξιολογεί αν το προτεινόμενο καταστατικό του εξοπλιστικού προγράμματος είναι σύμφωνο με τον παρόντα κανονισμό. Η αίτηση αυτή θα πρέπει να περιλαμβάνει δήλωση του κράτους μέλους υποδοχής με την οποία θα αναγνωρίζεται η SEAP, από τη σύστασή της, ως διεθνής φορέας ή οργανισμός για τους σκοπούς της εφαρμογής της οδηγίας 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Νοεμβρίου 2006, σχετικά με το κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας και της οδηγίας (ΕΕ) 2020/262 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2019, για τη θέσπιση του γενικού καθεστώτος των ειδικών φόρων κατανάλωσης.

(34)Για λόγους διαφάνειας, η απόφαση σύστασης SEAP θα πρέπει να δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για τους ίδιους λόγους, στην απόφαση αυτή θα πρέπει να επισυνάπτονται τα ουσιώδη στοιχεία του καταστατικού της.

(35)Η SEAP, για να είναι σε θέση να εκτελεί τα καθήκοντά της με τον αποτελεσματικότερο δυνατό τρόπο, θα πρέπει να έχει νομική προσωπικότητα και την ευρύτερη δυνατή δικαιοπρακτική ικανότητα από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της συστατικής απόφασης. Για τον καθορισμό του εφαρμοστέου δικαίου, θα πρέπει να έχει καταστατική έδρα στην επικράτεια μέλους της εν λόγω SEAP, το οποίο είναι κράτος μέλος.

(36)Η SEAP θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον τρία κράτη μέλη και μπορεί να περιλαμβάνει συνδεδεμένες χώρες και την Ουκρανία.

(37)Για την υλοποίηση της SEAP, στο καταστατικό της θα πρέπει να καθορίζονται λεπτομερέστερες διατάξεις, βάσει των οποίων η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάζει τη συμμόρφωση μιας αίτησης με τους κανόνες που θεσπίζονται στον παρόντα κανονισμό.

(38)Είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί, αφενός, ότι η SEAP διαθέτει την αναγκαία ευελιξία για την τροποποίηση του καταστατικού της και, αφετέρου, ότι ορισμένα ουσιώδη στοιχεία, ιδίως εκείνα που ήταν αναγκαία για τη χορήγηση του καταστατικού της SEAP, διατηρούνται μέσω του αναγκαίου ελέγχου σε επίπεδο Ένωσης. Εάν η τροποποίηση αφορά ουσιώδες στοιχείο του καταστατικού που επισυνάπτεται στην απόφαση σύστασης της SEAP, η τροποποίηση αυτή θα πρέπει να εγκριθεί, προτού τεθεί σε ισχύ, με απόφαση της Επιτροπής η οποία λαμβάνεται με την ίδια διαδικασία με εκείνη που προβλέπεται για τη σύσταση της SEAP. Κάθε άλλη τροποποίηση θα πρέπει να κοινοποιείται στην Επιτροπή, η οποία έχει τη δυνατότητα να αντιταχθεί στην υπόψη τροποποίηση εάν κρίνει ότι αυτή αντιβαίνει στον παρόντα κανονισμό.

(39)Η SEAP θα πρέπει να μπορεί να διορίζει φορέα προμηθειών που θα ενεργεί εξ ονόματός της. Η SEAP θα πρέπει να είναι σε θέση να προμηθεύεται αμυντικά προϊόντα για ίδιο λογαριασμό ή για λογαριασμό των μελών της. Σε περίπτωση προμήθειας για ίδιο λογαριασμό, η SEAP θα πρέπει να θεωρείται διεθνής οργανισμός που αγοράζει για δικό του σκοπό κατά την έννοια του άρθρου 12 στοιχείο γ) της οδηγίας 2009/81/ΕΚ σύμφωνα με τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις. Σε περίπτωση προμήθειας για λογαριασμό των μελών της, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι παρέχεται στα κράτη μέλη επαρκές κίνητρο για να αναπτύξουν συνεργασία στο πλαίσιο της SEAP, η SEAP θα πρέπει να μπορεί να καθορίζει τους δικούς της κανόνες όσον αφορά τις προμήθειες κατά παρέκκλιση από την οδηγία 2009/81/ΕΚ. Οι κανόνες αυτοί θα πρέπει να διασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τις αρχές του πρωτογενούς δικαίου της ΕΕ που ισχύουν για τις συμβάσεις προμηθειών, ιδίως τις αρχές της διαφάνειας, της απαγόρευσης των διακρίσεων και του ανταγωνισμού. 

(40)Η SEAP θα μπορούσε να είναι επιλέξιμη για χρηματοδότηση σύμφωνα με τον τίτλο VI του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Χρηματοδότηση στα πλαίσια της πολιτικής συνοχής θα ήταν επίσης δυνατή, σύμφωνα με την οικεία κοινοτική νομοθεσία.

(41)Η SEAP, για να εκτελεί τα καθήκοντά της κατά τον αποτελεσματικότερο δυνατό τρόπο και ως λογική συνέπεια της νομικής της προσωπικότητας, θα πρέπει να ευθύνεται για τα χρέη της. Για να μπορούν τα μέλη της να βρουν κατάλληλες λύσεις ως προς την ευθύνη τους, θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα να προβλέπονται στο καταστατικό διαφορετικά καθεστώτα ευθύνης τα οποία θα υπερβαίνουν την ευθύνη που περιορίζεται στις συνεισφορές των μελών.

(42)Δεδομένου ότι η SEAP συστήνεται βάσει του δικαίου της Ένωσης, θα πρέπει να διέπεται από το δίκαιο της Ένωσης, επιπλέον του δικαίου του κράτους στο οποίο έχει την καταστατική της έδρα. Ωστόσο, η SEAP μπορεί να έχει τον τόπο δραστηριότητάς της σε άλλο κράτος. Για τα συγκεκριμένα θέματα που ορίζονται στο καταστατικό της SEAP, θα πρέπει να εφαρμόζεται το δίκαιο του εν λόγω κράτους. Επιπλέον, η SEAP θα πρέπει να διέπεται από εκτελεστικούς κανόνες που συμφωνούν με το καταστατικό.

(43)Για να διασφαλιστεί ο επαρκής έλεγχος της συμμόρφωσης προς τον παρόντα κανονισμό, η SEAP θα πρέπει να διαβιβάζει στην Επιτροπή και στις αρμόδιες δημόσιες αρχές την ετήσια έκθεσή της και τυχόν πληροφορίες σχετικά με κάθε περίσταση που είναι ικανή να θέσει σε σοβαρό κίνδυνο την εκπλήρωση των καθηκόντων της. Εάν η Επιτροπή έχει, μέσω της ετήσιας έκθεσης ή με άλλο τρόπο, ενδείξεις σοβαρής παράβασης, από τη SEAP, του παρόντος κανονισμού ή του λοιπού εφαρμοστέου δικαίου, θα πρέπει να ζητεί από τη SEAP και/ή από τα μέλη της διευκρινίσεις και/ή τη λήψη μέτρων. Σε ακραίες περιπτώσεις, και εάν δεν ληφθούν διορθωτικά μέτρα, η Επιτροπή μπορεί να προβεί σε ανάκληση της απόφασης σύστασης της SEAP, η οποία και θα επιφέρει τη διάλυση της SEAP.

(44)Μετά την έκδοση του ASAP, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ζήτησαν από την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο θέσπισης νομικού πλαισίου που θα αποσκοπεί στην κατοχύρωση της ασφάλειας εφοδιασμού (κοινή δήλωση της 11ης Ιουλίου 2023). Αυτή η κοινή δήλωση των συννομοθετών απηχούσε τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου 2013, στα οποία γινόταν έκκληση για ένα συνολικό καθεστώς ασφάλειας εφοδιασμού σε ενωσιακή κλίμακα, και τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2022, στην οποία η Επιτροπή παροτρυνόταν να παρουσιάσει, χωρίς καθυστέρηση, ένα τέτοιο καθεστώς.

(45)Η κρίση που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας δεν έχει αναδείξει μόνο τις ελλείψεις στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης και της Ουκρανίας, αλλά έχει δημιουργήσει επίσης προκλήσεις για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς αμυντικών προϊόντων. Πράγματι, η σταθερή υποβάθμιση του γεωπολιτικού πλαισίου έχει ήδη επιφέρει σημαντική και διαρκή αύξηση της ζήτησης, η οποία ενδέχεται να επηρεάζει τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς παραγωγής και πώλησης σχετικών αμυντικών προϊόντων και των κατασκευαστικών στοιχείων τους στην Ένωση. Ενώ ορισμένα κράτη μέλη έχουν λάβει ή είναι πιθανόν να λάβουν μέτρα για τη διατήρηση των ιδίων αποθεμάτων στο πλαίσιο της εθνικής ασφάλειας, κάποια άλλα αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά την πρόσβαση στα αγαθά που απαιτούνται για την κατασκευή ή την απόκτηση σχετικών αμυντικών προϊόντων. Μερικές φορές δυσκολίες πρόσβασης σε μία πρώτη ύλη ή συγκεκριμένο κατασκευαστικό στοιχείο εμποδίζει ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής. Για να διασφαλιστεί η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς υπό οποιεσδήποτε συνθήκες και για να καταστεί ανθεκτική σε οποιονδήποτε κλυδωνισμό, είναι αναγκαίο να θεσπιστούν, με συντονισμένο τρόπο, εναρμονισμένοι κανόνες για την αύξηση της ασφάλειας του εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα. Τα εν λόγω μέτρα θα πρέπει να βασίζονται στο άρθρο 114 ΣΛΕΕ.

(46)Για την επίτευξη του γενικού στόχου δημόσιας πολιτικής για την ασφάλεια, είναι αναγκαίο να δημιουργηθούν, το συντομότερο δυνατόν, εγκαταστάσεις παραγωγής σχετικών αμυντικών προϊόντων, και παράλληλα να περιοριστεί στο ελάχιστο ο διοικητικός φόρτος. Για τον λόγο αυτόν, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξετάζουν τις αιτήσεις σε σχέση με τον σχεδιασμό, την κατασκευή και τη λειτουργία μονάδων και εγκαταστάσεων παραγωγής σχετικών αμυντικών προϊόντων με τον ταχύτερο δυνατό τρόπο. Θα πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στις αιτήσεις αυτές κατά τη στάθμιση των έννομων συμφερόντων στη συγκεκριμένη περίπτωση.

(47)Λαμβανομένων υπόψη του στόχου του παρόντος κανονισμού, της κατάστασης έκτακτης ανάγκης και του εξαιρετικού πλαισίου της έκδοσής του, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο χρήσης, κατά περίπτωση, εξαιρέσεων σε σχέση με την άμυνα βάσει του εθνικού και του εφαρμοστέου ενωσιακού δικαίου, εφόσον κρίνουν ότι η χρήση τέτοιων εξαιρέσεων θα διευκόλυνε την επίτευξη του εν λόγω στόχου. Αυτό θα μπορούσε να ισχύει ιδίως για το ενωσιακό δίκαιο σχετικά με ζητήματα περιβάλλοντος, υγείας και ασφάλειας, το οποίο είναι απαραίτητο για τη βελτίωση της προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος, καθώς και για την επίτευξη βιώσιμης και ασφαλούς ανάπτυξης. Ωστόσο, η εφαρμογή του εν λόγω δικαίου θα μπορούσε επίσης να δημιουργήσει κανονιστικά εμπόδια που παρακωλύουν τη δυνατότητα της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης να εντατικοποιήσει την παραγωγή και τις παραδόσεις σχετικών αμυντικών προϊόντων. Αποτελεί συλλογική ευθύνη της Ένωσης και των κρατών μελών της να εξετάσουν επειγόντως οποιαδήποτε δράση θα μπορούσαν να αναλάβουν για την εξάλειψη πιθανών εμποδίων. Τυχόν τέτοια δράση, σε ενωσιακό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο, δεν θα πρέπει να θέτει σε κίνδυνο το περιβάλλον, την υγεία και την ασφάλεια.

(48)Η οδηγία 2009/81/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου αποσκοπεί στην εναρμόνιση των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων στον τομέα της άμυνας και της ασφάλειας, καθιστώντας δυνατή την εκπλήρωση των απαιτήσεων ασφάλειας των κρατών μελών και των υποχρεώσεων που απορρέουν από τη ΣΛΕΕ. Η εν λόγω οδηγία περιέχει ιδίως ειδικές διατάξεις για την αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης που προκύπτουν από κρίση, ιδίως συντομευμένες προθεσμίες για την παραλαβή προσφορών και τη δυνατότητα χρήσης της διαδικασίας με διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού. Ωστόσο, σε εξαιρετικά επείγουσες συνθήκες, ιδίως κατά τη διάρκεια κρίσεων εφοδιασμού και ασφάλειας, οι κανόνες αυτοί θα μπορούσαν να είναι ασυμβίβαστοι ακόμα και με τις εν λόγω διατάξεις σε περίπτωση που δύο ή περισσότερα κράτη μέλη προτίθενται να συμμετάσχουν σε κοινές προμήθειες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η μόνη λύση που εγγυάται τα συμφέροντα ασφάλειας των εν λόγω κρατών μελών είναι το άνοιγμα υφιστάμενης συμφωνίας-πλαισίου σε αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς των κρατών μελών που δεν αποτελούσαν αρχικά συμβαλλόμενα μέρη της, παρόλο που η δυνατότητα αυτή δεν προβλεπόταν στην αρχική συμφωνία-πλαίσιο.

(49)Σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τυχόν τροποποιήσεις μιας δημόσιας σύμβασης πρέπει να περιορίζονται αυστηρά σε ό,τι είναι απολύτως αναγκαίο υπό τις περιστάσεις, με παράλληλη τήρηση, στον μέγιστο δυνατό βαθμό, των αρχών της απαγόρευσης των διακρίσεων, της διαφάνειας και της αναλογικότητας. Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να είναι δυνατή η παρέκκλιση από την οδηγία 2009/81/ΕΚ με την αύξηση των ποσοτήτων που προβλέπονται στη συμφωνία-πλαίσιο και με το άνοιγμά της σε αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς άλλων κρατών μελών. Όσον αφορά τις εν λόγω πρόσθετες ποσότητες, οι εν λόγω αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς θα πρέπει να απολαύουν των ίδιων όρων με την αρχική αναθέτουσα αρχή / αναθέτοντα φορέα που συνήψε την αρχική συμφωνία-πλαίσιο. Στις περιπτώσεις αυτές, η αρχική αναθέτουσα αρχή / αναθέτων φορέας θα πρέπει επίσης να παρέχει τη δυνατότητα σε κάθε οικονομικό φορέα που πληροί τους όρους της αναθέτουσας αρχής / αναθέτοντος φορέα οι οποίοι είχαν καθοριστεί εξαρχής στη διαδικασία σύναψης σύμβασης για τη συμφωνία-πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων για ποιοτικές επιλογές, όπως αναφέρεται στα άρθρα 39 έως 46 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, να προσχωρήσει στην εν λόγω συμφωνία-πλαίσιο. Επιπλέον, θα πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα διαφάνειας για τη διασφάλιση της ενημέρωσης όλων των δυνητικά ενδιαφερόμενων μερών.

(50)Παρότι η απόκριση της ΕΕ και των κρατών μελών της στην άμεση πρόκληση του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας ήταν ταχεία και αποφασιστική, είναι καιρός η ΕΕ να στραφεί από τις παρεμβάσεις έκτακτης ανάγκης στην οικοδόμηση της μακροπρόθεσμης ετοιμότητας της ΕΕ. Η ανθεκτικότητα αποτελεί προϋπόθεση για την ετοιμότητα και την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ. Η ΕΕ έχει ήδη αναπτύξει εργαλεία και πλαίσια για να αυξηθούν η βιομηχανική ετοιμότητα και η ανθεκτικότητα με σκοπό την αντιμετώπιση μελλοντικών καταστάσεων κρίσης. Ωστόσο, τέτοια μέτρα δεν είναι διαθέσιμα για τη στήριξη της ΕΒΤΒΑ.

(51)Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να θεσπιστεί ένα σπονδυλωτό και σταδιακό καθεστώς ασφάλειας εφοδιασμού της ΕΕ για να ενισχυθούν η αλληλεγγύη και η αποτελεσματικότητα κατά τη διαχείριση εντάσεων κατά μήκος των αλυσίδων εφοδιασμού ή κρίσεων ασφάλειας και να καταστεί δυνατός ο έγκαιρος εντοπισμός των πιθανών σημείων συμφόρησης. Το καθεστώς αυτό θα πρέπει να επιτρέπει στην ΕΕ και στα κράτη μέλη της να προβλέπουν και να αντιμετωπίζουν τις συνέπειες των κρίσεων εφοδιασμού, όταν οι ελλείψεις μη στρατιωτικών κατασκευαστικών στοιχείων ή κατασκευαστικών στοιχείων διπλής χρήσης, ή πρώτων υλών, απειλούν σοβαρά την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων, καθώς και τις συνέπειες των κρίσεων εφοδιασμού που συνδέονται άμεσα με την ύπαρξη κρίσης ασφάλειας εντός της Ένωσης ή των γειτονικών της χωρών και οι οποίες οδηγούν σε ελλείψεις ορισμένων αμυντικών προϊόντων.

(52)Για να καταστεί δυνατή η πρόβλεψη πιθανών ελλείψεων, οι εθνικές αρμόδιες αρχές θα πρέπει να ειδοποιούν την Επιτροπή όταν αντιλαμβάνονται κίνδυνο σοβαρής διαταραχής του εφοδιασμού με προϊόντα σχετικά με την κρίση ή όταν έχουν συγκεκριμένες και αξιόπιστες πληροφορίες περί πραγμάτωσης τυχόν άλλου σχετικού παράγοντα κινδύνου ή συμβάντος. Προκειμένου να διασφαλιστεί η εφαρμογή συντονισμένης προσέγγισης, η Επιτροπή θα πρέπει, όταν αντιλαμβάνεται κίνδυνο σοβαρής διαταραχής του εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα ή έχει συγκεκριμένες ή αξιόπιστες πληροφορίες περί πραγμάτωσης τυχόν άλλου σχετικού παράγοντα κινδύνου ή συμβάντος, να συγκαλεί έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας για να συζητηθούν η σοβαρότητα των διαταραχών και η πιθανή έναρξη της διαδικασίας για την ενεργοποίηση κατάστασης κρίσης εφοδιασμού και για να αποφασιστεί αν είναι σκόπιμο, αναγκαίο και αναλογικό να ξεκινήσουν τα κράτη μέλη διάλογο με τα ενδιαφερόμενα μέρη, με σκοπό τον προσδιορισμό, την προετοιμασία και τον πιθανό συντονισμό τέτοιων προληπτικών μέτρων. Η Επιτροπή θα πρέπει, κατά περίπτωση, να διαβουλεύεται και να συνεργάζεται με σχετικές τρίτες χώρες με σκοπό την από κοινού αντιμετώπιση τυχόν διαταραχών στις αλυσίδες εφοδιασμού, σύμφωνα με τις διεθνείς υποχρεώσεις και με την επιφύλαξη των διαδικαστικών απαιτήσεων.

(53)Υπό το πρίσμα της πολυπλοκότητας των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού και του κινδύνου ελλείψεων στο προβλέψιμο μέλλον, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να παρέχει μέσα για μια συντονισμένη προσέγγιση όσον αφορά τη χαρτογράφηση και την παρακολούθηση των αλυσίδων εφοδιασμού με ορισμένα αμυντικά προϊόντα και την αποτελεσματική αντιμετώπιση πιθανών διαταραχών της αγοράς κατά τρόπο αναλογικό.

(54) Στόχος της χαρτογράφησης των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης θα πρέπει να είναι η ανάλυση των δυνατών σημείων και των αδυναμιών τους, με σκοπό την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού και της ανθεκτικότητας. Για τον σκοπό αυτόν, η Επιτροπή θα πρέπει να προσδιορίσει τα προϊόντα, τα κατασκευαστικά στοιχεία καθώς και τις πρώτες ύλες που θεωρούνται κρίσιμης σημασίας για τον εφοδιασμό με αμυντικά προϊόντα που είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τα αμυντικά συμφέροντα της Ένωσης και των κρατών μελών της (προϊόντα σχετικά με την κρίση), με βάση τις εισηγήσεις και τις συμβουλές του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας. Η χαρτογράφηση θα πρέπει να βασίζεται σε δημόσια δεδομένα και σε δεδομένα που διατίθενται στο εμπόριο, καθώς και, εάν είναι αναγκαίο, σε δεδομένα που αποκτώνται κατόπιν εθελοντικών αιτημάτων επιχειρήσεων για παροχή πληροφοριών, σε διαβούλευση με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

(55)Για να προβλεφθούν τυχόν μελλοντικές διαταραχές στα διάφορα στάδια των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης και στο εμπόριο εντός της Ένωσης και για να υπάρξει η σχετική προετοιμασία, η Επιτροπή θα πρέπει, επικουρούμενη από το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας και βασιζόμενη στο αποτέλεσμα της χαρτογράφησης, να προσδιορίσει δείκτες έγκαιρης προειδοποίησης και να καταρτίσει σχετικό κατάλογο. Οι δείκτες αυτοί θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν ασυνήθεις αυξήσεις στον χρόνο παράδοσης, τη διαθεσιμότητα πρώτων υλών, ενδιάμεσων προϊόντων και ανθρώπινου κεφαλαίου που απαιτούνται για την κατασκευή προϊόντων σχετικών με την κρίση, ή κατάλληλου εξοπλισμού κατασκευής, την προβλεπόμενη ζήτηση, τις αυξήσεις των τιμών που υπερβαίνουν τη συνήθη διακύμανση των τιμών, τις επιπτώσεις κρίσεων ασφάλειας, ατυχημάτων, επιθέσεων, φυσικών καταστροφών ή άλλων σοβαρών συμβάντων, τις επιπτώσεις των εμπορικών πολιτικών, των δασμών, των εξαγωγικών περιορισμών, των εμπορικών φραγμών και άλλων συναφών με το εμπόριο μέτρων, καθώς και τις επιπτώσεις του κλεισίματος επιχειρήσεων, των μετεγκαταστάσεων ή των εξαγορών βασικών παραγόντων της αγοράς. Οι δραστηριότητες παρακολούθησης από την Επιτροπή θα πρέπει να επικεντρώνονται σε αυτούς τους δείκτες έγκαιρης προειδοποίησης.

(56)Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί ο φόρτος για τις επιχειρήσεις που συμμετέχουν στην παρακολούθηση και να διασφαλιστεί ότι οι πληροφορίες που λαμβάνονται μπορούν να παρουσιαστούν συνεκτικά, η Επιτροπή θα πρέπει να προβλέψει τυποποιημένα και ασφαλή μέσα για κάθε συλλογή πληροφοριών. Τα μέσα αυτά θα πρέπει να εξασφαλίζουν τον εμπιστευτικό χαρακτήρα των συλλεγόμενων πληροφοριών, διασφαλίζοντας το επιχειρηματικό απόρρητο και την κυβερνοασφάλεια.

(57)Σε αυτή τη βάση, η Επιτροπή θα πρέπει να καταρτίσει κατάλογο στον οποίο θα προσδιορίζονται τα σχετικά με την κρίση αμυντικά προϊόντα, οι πρώτες ύλες ή τα κατασκευαστικά στοιχεία τους που επηρεάζονται από διαταραχές ή πιθανές διαταραχές της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς και των εφοδιαστικών αλυσίδων της, οι οποίες οδηγούν σε σημαντικές ελλείψεις. Η Επιτροπή θα πρέπει να επικαιροποιεί τακτικά τον εν λόγω κατάλογο, ώστε να επικεντρώνεται μόνο σε πιθανές διαταραχές ή σημεία συμφόρησης που επηρεάζουν την ασφάλεια του εφοδιασμού με σχετικά αμυντικά προϊόντα, καθώς και με πρώτες ύλες και τα κατασκευαστικά στοιχεία τους.

(58)Λόγω του ευαίσθητου χαρακτήρα της απόφασης ενεργοποίησης κατάστασης κρίσης εφοδιασμού ή κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια και των πιθανών μέτρων τα οποία μπορούν να ληφθούν για την αντιμετώπισή τους, συμπεριλαμβανομένου του σημαντικού αντικτύπου που ενδέχεται να έχουν τα εν λόγω μέτρα στις ιδιωτικές επιχειρήσεις της Ένωσης, θα πρέπει να ανατεθεί στο Συμβούλιο η εξουσία έκδοσης εκτελεστικής πράξης για την ενεργοποίηση, την παράταση και τη λήξη των καταστάσεων αυτών.

(59)Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού ή κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ζητεί από τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα προϊόντων σχετικών με την κρίση, των πρώτων υλών ή των κατασκευαστικών στοιχείων τους, σε συμφωνία με το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένες, να παρέχουν τις απαραίτητες πληροφορίες για τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητάς τους. Οι πληροφορίες αυτές θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στην απόφαση της Επιτροπής όσον αφορά τη λήψη των κατάλληλων μέτρων δυνάμει του παρόντος κανονισμού για την αντιμετώπιση πιθανών διαταραχών ή σημείων συμφόρησης που επηρεάζουν την ασφάλεια του εφοδιασμού με σχετικά αμυντικά προϊόντα, καθώς και σχετικές πρώτες ύλες και τα κατασκευαστικά στοιχεία τους.

(60)Ένας τέτοιος μηχανισμός προσδιορισμού, χαρτογράφησης και συνεχούς παρακολούθησης θα επιτρέψει την ανάλυση σε σχεδόν πραγματικό χρόνο της παραγωγικής ικανότητας στην Ένωση, των κρίσιμων παραγόντων που επηρεάζουν την ασφάλεια του εφοδιασμού με σχετικά αμυντικά προϊόντα, καθώς και της κατάστασης των αποθεμάτων. Θα επιτρέψει επίσης στην Επιτροπή να σχεδιάζει μέτρα αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών για πραγματικές ή αναμενόμενες ελλείψεις.

(61)Η αποφυγή ελλείψεων σε σχετικά αμυντικά προϊόντα είναι απαραίτητη για τη διαφύλαξη του στόχου γενικού ενδιαφέροντος για την ασφάλεια της Ένωσης και των κρατών μελών της και δικαιολογεί, κατά περίπτωση, δυνάμει του άρθρου 52 του Χάρτη, αναλογικές παρεμβάσεις σε θεμελιώδη δικαιώματα των επιχειρήσεων που παρέχουν αμυντικά προϊόντα για την αντιμετώπιση κρίσεων, όπως η επιχειρηματική ελευθερία σύμφωνα με το άρθρο 16 του Χάρτη και το δικαίωμα ιδιοκτησίας σύμφωνα με το άρθρο 17 του Χάρτη. Οι εν λόγω παρεμβάσεις μπορεί να δικαιολογούνται ιδίως όταν διάφορα κράτη μέλη έχουν καταβάλει συγκεκριμένες προσπάθειες για την παγίωση της ζήτησης μέσω κοινής προμήθειας, συμβάλλοντας έτσι στην περαιτέρω ολοκλήρωση και ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς για τα σχετικά αμυντικά προϊόντα.

(62)Ως μέσο έσχατης ανάγκης για να διασφαλιστεί ότι οι κρίσιμοι τομείς μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν σε περίοδο κρίσης και μόνο όταν αυτό είναι αναγκαίο και αναλογικό για τον σκοπό αυτόν, οι σχετικές επιχειρήσεις θα μπορούσαν να υποχρεωθούν από την Επιτροπή να αποδέχονται και να δίνουν προτεραιότητα σε παραγγελίες προϊόντων σχετικών με την κρίση. Η απόφαση σχετικά με παραγγελία με προτεραιότητα θα πρέπει να λαμβάνεται σύμφωνα με όλες τις ισχύουσες νομικές υποχρεώσεις της Ένωσης, λαμβανομένων υπόψη των περιστάσεων της εκάστοτε περίπτωσης. Η υποχρέωση εκτέλεσης των παραγγελιών με προτεραιότητα θα πρέπει να υπερισχύει κάθε υποχρέωσης εκτέλεσης βάσει του ιδιωτικού ή του δημόσιου δικαίου, εκτός από εκείνες που σχετίζονται άμεσα με στρατιωτικές παραγγελίες, ενώ θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι θεμιτοί σκοποί των επιχειρήσεων, καθώς και το κόστος και η προσπάθεια που απαιτούνται για οποιαδήποτε αλλαγή στην ακολουθία παραγωγής. Κάθε παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας θα πρέπει να γίνεται σε δίκαιη και εύλογη τιμή, η οποία θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη το κόστος ευκαιρίας της επιχείρησης σε σχέση με τις υφιστάμενες συμβάσεις. 

(63)Η υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στην παραγωγή ορισμένων προϊόντων δεν θα πρέπει να θίγει δυσανάλογα την επιχειρηματική ελευθερία και τη συμβατική ελευθερία που ορίζονται στο άρθρο 16 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Χάρτης) και το δικαίωμα ιδιοκτησίας που ορίζεται στο άρθρο 17 του Χάρτη. Σύμφωνα με το άρθρο 52 παράγραφος 1 του Χάρτη, κάθε περιορισμός των δικαιωμάτων αυτών θα πρέπει να προβλέπεται από τον νόμο, να σέβεται το βασικό περιεχόμενο των εν λόγω δικαιωμάτων και ελευθεριών και να τηρεί την αρχή της αναλογικότητας.

(64)Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, με βάση την αξιολόγηση της Επιτροπής με τη στήριξη του Ύπατου Εκπροσώπου, θα πρέπει επίσης να είναι διαθέσιμα τα μέτρα που διατίθενται στο πλαίσιο της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού. Επιπλέον, το Συμβούλιο θα πρέπει να ενεργοποιεί τα μέτρα που θεωρεί κατάλληλα για την αντιμετώπιση της κρίσης. Για τον σκοπό αυτόν, το Συμβούλιο θα πρέπει να δίνει ιδιαίτερη προσοχή στην ανάγκη κατοχύρωσης υψηλού επιπέδου ασφάλειας της Ένωσης, των κρατών μελών και των Ευρωπαίων πολιτών.

(65)Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια και προκειμένου να αντιμετωπιστούν περιπτώσεις στις οποίες ένα κράτος μέλος αντιμετωπίζει ή ενδέχεται να αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες είτε κατά την πραγματοποίηση παραγγελίας είτε κατά την εκτέλεση σύμβασης για την προμήθεια αμυντικών προϊόντων λόγω ελλείψεων ή σοβαρών κινδύνων ελλείψεων προϊόντων για την αντιμετώπιση κρίσεων, το Συμβούλιο θα πρέπει να μπορεί να ενεργοποιήσει μέτρα σε επίπεδο Ένωσης που θα αποσκοπούν στη διασφάλιση της διαθεσιμότητας αγαθών σχετικών με την κρίση, όπως αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας για τη διασφάλιση της ορθής λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς και των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού της.

(66)Ως μέσο έσχατης ανάγκης, τα αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας θα πρέπει να αποσκοπούν στην αντιμετώπιση καταστάσεων στις οποίες η παραγωγή ή ο εφοδιασμός με προϊόντα σχετικά με την κρίση, τα οποία είναι αμυντικά προϊόντα, δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί με άλλα μέτρα. Το αίτημα με διαβάθμιση προτεραιότητας θα πρέπει να υποβάλλεται βάσει αντικειμενικών, πραγματικών, μετρήσιμων και τεκμηριωμένων δεδομένων. Θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα νόμιμα συμφέροντα των επιχειρήσεων και το κόστος και την προσπάθεια που απαιτούνται για κάθε αλλαγή στην ακολουθία παραγωγής. Η υποχρέωση εκτέλεσης του αιτήματος με διαβάθμιση προτεραιότητας, όταν γίνεται δεκτή, θα πρέπει να υπερισχύει οποιασδήποτε υποχρέωσης εκτέλεσης βάσει του ιδιωτικού ή του δημόσιου δικαίου. Κάθε αίτημα με διαβάθμιση προτεραιότητας θα πρέπει να γίνεται σε δίκαιη και λογική τιμή.

(67)Με σκοπό τη στήριξη της Επιτροπής στην εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να συσταθεί ευρωπαϊκό Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, αποτελούμενο από την Επιτροπή, τον Ύπατο Εκπρόσωπο / επικεφαλής του Οργανισμού και τα κράτη μέλη. Επιπλέον, εκτός του πλαισίου του ισχύοντος κανονισμού, ο Ύπατος Εκπρόσωπος / επικεφαλής του Οργανισμού και η Επιτροπή, με δική τους πρωτοβουλία, θα συγκαλούν και θα συμπροεδρεύουν στις συνεδριάσεις των μελών στο πλαίσιο του συμβουλίου για την άσκηση της κοινής λειτουργίας προγραμματισμού και προμηθειών και την παροχή στρατηγικής καθοδήγησης και συμβουλών με σκοπό την αύξηση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας της ΕΒΤΒΑ, σύμφωνα με την στρατηγική για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία.

(68)Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των κανόνων ανταγωνισμού της Ένωσης, ιδίως των άρθρων 101 έως 109 ΣΛΕΕ και των νομικών πράξεων που θέτουν σε εφαρμογή τα εν λόγω άρθρα.

(69)Σύμφωνα με το άρθρο 41 παράγραφος 2 ΣΕΕ, οι δαπάνες λειτουργίας που προκύπτουν από το κεφάλαιο 2 του τίτλου V ΣΕΕ βαρύνουν τον προϋπολογισμό της Ένωσης, εκτός από τις δαπάνες οι οποίες προκύπτουν από επιχειρήσεις με συνέπειες στρατιωτικού ή αμυντικού χαρακτήρα.

(70)Ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμοστεί με την επιφύλαξη του ιδιαίτερου χαρακτήρα της πολιτικής ασφάλειας και άμυνας ορισμένων κρατών μελών,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Κεφάλαιο Ι

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 1

Αντικείμενο

Ο παρών κανονισμός καθορίζει προϋπολογισμό και θεσπίζει σύνολο μέτρων που αποσκοπούν στη στήριξη της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας της Ένωσης και των κρατών μελών της μέσω της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ) να διασφαλίζει την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων και να συμβάλλει στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (ουκρανική DTIB), ιδίως με τους εξής τρόπους:

1)τη θέσπιση του προγράμματος ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας (στο εξής: πρόγραμμα), το οποίο συνίσταται σε μέτρα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ και μπορεί να περιλαμβάνει τη σύσταση ταμείου για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού (στο εξής: FAST)·

2)τη θέσπιση προγράμματος συνεργασίας με την Ουκρανία με σκοπό την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (στο εξής: μέσο στήριξης της Ουκρανίας)·

3)τη θέσπιση νομικού πλαισίου που καθορίζει τις απαιτήσεις, τις διαδικασίες και τα αποτελέσματα της σύστασης της δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (στο εξής: SEAP), όπως ορίζεται στο κεφάλαιο III·

4)τη θέσπιση νομικού πλαισίου που αποσκοπεί στην κατοχύρωση της ασφάλειας εφοδιασμού, στην άρση των εμποδίων και των σημείων συμφόρησης και στη στήριξη της παραγωγής αμυντικών προϊόντων, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο IV·

5)τη σύσταση Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, όπως ορίζεται στο κεφάλαιο V.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

1)«συμφωνία προαγοράς»: δημόσια σύμβαση με μία ή περισσότερες επιχειρήσεις, η οποία αποσκοπεί στη στήριξη της ταχείας ανάπτυξης και/ή παραγωγής ενός προϊόντος και δυνάμει της οποίας το δικαίωμα αγοράς συγκεκριμένου αριθμού προϊόντων σε δεδομένο χρονικό διάστημα και σε δεδομένη τιμή υπόκειται στην προχρηματοδότηση μέρους του αρχικού κόστους που επωμίζονται οι οικείες επιχειρήσεις. Παρότι η συμφωνία προαγοράς είναι νομικά δεσμευτική για τις συμμετέχουσες αναθέτουσες αρχές και για τον ανάδοχο, για την περαιτέρω εκτέλεσή της απαιτείται η σύναψη συμβάσεων με τους οικείους αναδόχους·

2)«σημείο συμφόρησης»: παράγοντας παρακώλυσης της ομαλής λειτουργίας ενός συστήματος παραγωγής, ο οποίος διακόπτει ή επιβραδύνει σημαντικά την παραγωγή·

3)«συνδυαστική πράξη»: δράση που στηρίζεται από τον προϋπολογισμό της Ένωσης, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο συνδυαστικού μηχανισμού ή πλατφόρμας, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 6) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, η οποία συνδυάζει μη επιστρεπτέες μορφές στήριξης και/ή χρηματοδοτικά μέσα από τον προϋπολογισμό της Ένωσης με επιστρεπτέες μορφές στήριξης από ιδρύματα αναπτυξιακής χρηματοδότησης ή άλλα δημόσια χρηματοδοτικά ιδρύματα, καθώς και από εμπορικά χρηματοδοτικά ιδρύματα και επενδυτές·

4)«κοινή προμήθεια»: προμήθεια που διεξάγεται από κοινού από τουλάχιστον τρία κράτη μέλη·

5)«έλεγχος»: η δυνατότητα άσκησης αποφασιστικής επιρροής σε νομική οντότητα είτε άμεσα, είτε έμμεσα μέσω μίας ή περισσότερων ενδιάμεσων νομικών οντοτήτων·

6)«διαβαθμισμένη πληροφορία»: πληροφορία ή υλικό κάθε μορφής, των οποίων η άνευ αδείας κοινολόγηση μπορεί να βλάψει ποικιλοτρόπως τα συμφέροντα της Ένωσης ή ενός ή περισσότερων κρατών μελών, και η οποία φέρει σήμανση διαβάθμισης ΕΕ ή αντίστοιχη σήμανση διαβάθμισης, όπως θεσπίστηκε στη συμφωνία μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συνελθόντων στο πλαίσιο του Συμβουλίου, σχετικά με την προστασία διαβαθμισμένων πληροφοριών οι οποίες ανταλλάσσονται προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

7)«αμυντικά προϊόντα»: τα συνδεόμενα με τον τομέα της άμυνας προϊόντα όπως αναφέρονται στο άρθρο 2 της οδηγίας 2009/43/ΕΚ·

8)«δομή εκτελεστικής διαχείρισης»: όργανο νομικής οντότητας, το οποίο έχει οριστεί σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία και, κατά περίπτωση, αναφέρεται στον διευθύνοντα σύμβουλο και είναι εξουσιοδοτημένο να διαμορφώνει τη στρατηγική, τους στόχους και τον γενικό προσανατολισμό της νομικής οντότητας, και το οποίο επιβλέπει και παρακολουθεί τη λήψη διαχειριστικών αποφάσεων·

9)«νομική οντότητα»: νομικό πρόσωπο που έχει συσταθεί και αναγνωρίζεται ως τέτοιο βάσει του ενωσιακού, του εθνικού ή του διεθνούς δικαίου και το οποίο διαθέτει νομική προσωπικότητα και την ικανότητα, ενεργώντας ιδίω ονόματι, να ασκεί δικαιώματα και να υπόκειται σε υποχρεώσεις, ή οντότητα που δεν διαθέτει νομική προσωπικότητα όπως αναφέρεται στο άρθρο 197 παράγραφος 2 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046·

10)«δράση αμυντικής καινοτομίας»: δράση που συνίσταται πρωτίστως σε δραστηριότητες οι οποίες έχουν ως άμεσο στόχο την παραγωγή σχεδίων και ρυθμίσεων ή σχεδιασμού για νέα/-ες, τροποποιημένα/-ες ή βελτιωμένα/-ες αμυντικά/-ές αμυντικά προϊόντα, διαδικασίες ή υπηρεσίες, που ενδεχομένως περιλαμβάνουν κατασκευή πρωτοτύπων, δοκιμή, επίδειξη, πιλοτική εφαρμογή, μεγάλης κλίμακας επικύρωση προϊόντος και πρώτη εμπορική εφαρμογή·

11)«εταιρεία μεσαίας κεφαλαιοποίησης»: επιχείρηση που δεν αποτελεί ΜΜΕ και απασχολεί έως 3 000 άτομα, με τον αριθμό αυτόν να υπολογίζεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 έως 6 του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ·

12)«οντότητα μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας»: νομική οντότητα η οποία είναι εγκατεστημένη σε μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα ή νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση ή σε συνδεδεμένη χώρα, της οποίας όμως οι δομές εκτελεστικής διαχείρισης βρίσκονται σε μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα·

13)«συμφωνία αγοράς»: κάθε συμβατική συμφωνία μεταξύ τουλάχιστον [τριών] κρατών μελών και τουλάχιστον ενός κατασκευαστή αμυντικών προϊόντων, η οποία προβλέπει είτε τη δέσμευση των κρατών μελών να προμηθεύονται ορισμένη ποσότητα αμυντικών προϊόντων για ορισμένο χρονικό διάστημα είτε τη δέσμευση του κατασκευαστή αμυντικών προϊόντων να παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να το πράττουν·

14)«φορέας προμηθειών»: αναθέτουσα αρχή, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 σημείο 1) της οδηγίας 2014/24/ΕΕ και στο άρθρο 3 παράγραφος 1 της οδηγίας 2014/25/ΕΕ, η οποία είναι εγκατεστημένη σε κράτος μέλος ή σε συνδεδεμένη χώρα, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας, η δομή για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών ή διεθνής οργανισμός που έχει οριστεί από κράτη μέλη, συνδεδεμένες χώρες ή από την Ουκρανία για τη διεξαγωγή κοινής προμήθειας εξ ονόματός τους·

15)«χρόνος παράδοσης»: το χρονικό διάστημα μεταξύ της υποβολής μιας παραγγελίας αγοράς και της ολοκλήρωσης της παραγγελίας από τον κατασκευαστή·

16)«πρώτες ύλες»: τα υλικά που απαιτούνται για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων·

17)«σφραγίδα αριστείας»: σήμανση ποιότητας που υποδεικνύει ότι πρόταση υποβληθείσα κατόπιν πρόσκλησης υποβολής προτάσεων στο πλαίσιο του μέσου υπερέβη μεν όλα τα κατώτατα όρια αξιολόγησης που ορίζονται στο πρόγραμμα εργασίας, αλλά δεν ήταν δυνατό να χρηματοδοτηθεί λόγω έλλειψης διαθέσιμων κονδυλίων για την εν λόγω πρόσκληση υποβολής προτάσεων στο πρόγραμμα εργασίας, και θα μπορούσε να λάβει στήριξη από άλλες ενωσιακές ή εθνικές πηγές χρηματοδότησης· 

18)«κρίση ασφάλειας»: κάθε κατάσταση σε κράτος μέλος, συνδεδεμένη τρίτη χώρα ή μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα κατά την οποία επήλθε ή θεωρείται ότι επίκειται επιβλαβές γεγονός το οποίο υπερβαίνει σαφώς τις διαστάσεις των επιβλαβών γεγονότων στην καθημερινή ζωή και το οποίο θέτει σε σοβαρό κίνδυνο ή περιορίζει σοβαρά τη ζωή και την υγεία των ανθρώπων, ή απαιτεί τη λήψη μέτρων για τον εφοδιασμό του πληθυσμού με είδη πρώτης ανάγκης, ή έχει σημαντικό αντίκτυπο στις αξίες των περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων των ένοπλων συγκρούσεων και των πολέμων·

19)«ευαίσθητες πληροφορίες»: πληροφορίες και δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων των διαβαθμισμένων πληροφοριών, που πρέπει να προστατεύονται από μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση ή κοινολόγηση λόγω υποχρεώσεων που καθορίζονται από το ενωσιακό ή εθνικό δίκαιο, ή για την προστασία της ιδιωτικότητας ή της ασφάλειας φυσικού ή νομικού προσώπου·

20)«μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις» ή «ΜΜΕ»: μικρές ή μεσαίες επιχειρήσεις όπως ορίζονται στο άρθρο 2 του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ της Επιτροπής·

21)«υπεργολάβοι που συμμετέχουν στην κοινή προμήθεια»: κάθε νομική οντότητα που παρέχει κρίσιμης σημασίας εισροές, οι οποίες διαθέτουν μοναδικά χαρακτηριστικά, ουσιώδη για τη λειτουργία ενός προϊόντος, και στις οποίες ανατίθεται τουλάχιστον το 15 % της αξίας της σύμβασης·

22)«μικρή επιχείρηση μεσαίας κεφαλαιοποίησης»: επιχείρηση που δεν είναι ΜΜΕ, της οποίας ο αριθμός των υπαλλήλων δεν υπερβαίνει τους 499, κατόπιν υπολογισμού σύμφωνα με τα άρθρα 3 έως 6 του παραρτήματος της σύστασης 2003/361/ΕΚ, και της οποίας ο ετήσιος κύκλος εργασιών δεν υπερβαίνει τα 100 εκατ. EUR ή ο ετήσιος ισολογισμός δεν υπερβαίνει τα 86 εκατ. EUR·

23)«προϊόντα σχετικά με την κρίση»: αμυντικά προϊόντα ή βασικά κατασκευαστικά στοιχεία ή πρώτες ύλες αυτών ή τυχόν προϊόντα ή υπηρεσίες κρίσιμα για την παραγωγή τους που έχουν προσδιορισθεί ως σοβαρά θιγόμενα από διαταραχή ή δυνητική διαταραχή της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς και των εφοδιαστικών αλυσίδων της, με αποτέλεσμα σημαντικές ελλείψεις, πραγματικές ή δυνητικές.

Κεφάλαιο II

Τμήμα 1: Γενικές διατάξεις που εφαρμόζονται στο πρόγραμμα και στο μέσο στήριξης της Ουκρανίας

Άρθρο 3

Χρήση χρηματοδότησης μη συνδεόμενης με τις δαπάνες

1.Οι επιχορηγήσεις μπορούν να λαμβάνουν τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες, δυνάμει του άρθρου 180 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

2.Όταν η επιχορήγηση της Ένωσης λαμβάνει τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες για δράσεις ενίσχυσης της ΕΒΤΒΑ, το επίπεδο της συνεισφοράς της Ένωσης που αποδίδεται σε κάθε δράση μπορεί να καθορίζεται με βάση παράγοντες όπως:

α)η πολυπλοκότητα της κοινής προμήθειας, για την οποία ένα ποσοστό της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης κοινής προμήθειας και η πείρα που αποκτήθηκε από παρόμοιες δράσεις μπορούν να χρησιμεύσουν ως αρχική προσεγγιστική τιμή·

β)τα χαρακτηριστικά της συνεργασίας από τα οποία ενδέχεται να προκύψουν αποτελέσματα μεγαλύτερης διαλειτουργικότητας και μακροπρόθεσμα επενδυτικά μηνύματα για τη βιομηχανία, ιδίως όταν οι κοινές προμήθειες καλύπτουν δραστηριότητες που θα ήταν επιλέξιμες για χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό της Ένωσης, π.χ. δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης, δοκιμής και πιστοποίησης, αρχικής παραγωγής ή ενδοϋπηρεσιακής υποστήριξης·

γ)ο αριθμός των συμμετεχόντων κρατών μελών και συνδεδεμένων χωρών ή η συμπερίληψη πρόσθετων κρατών μελών ή συνδεδεμένων χωρών σε υφιστάμενες συνεργασίες·

δ)η προσπάθεια που συνδέεται με την εντατικοποίηση των αναγκαίων παραγωγικών ικανοτήτων·

ε)η προμήθεια πρόσθετων ποσοτήτων για άλλα κράτη μέλη (δεξαμενή αμυντικής ετοιμότητας).

3.Όταν η επιχορήγηση της Ένωσης λαμβάνει τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες για δράσεις ενίσχυσης της ουκρανικής DTIB, το επίπεδο της συνεισφοράς της Ένωσης μπορεί, επιπλέον των παραγόντων που αναφέρονται στην παράγραφο 2, να βασίζεται σε παράγοντες όπως:

α)η πολυπλοκότητα της διαδικασίας προσχώρησης της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και των μέτρων για την προώθηση της σύγκλισης με το «κεκτημένο» της Ένωσης·

β)οι προσπάθειες προσαρμογής των ουκρανικών διαδικασιών αμυντικών προμηθειών και του περιβάλλοντος για την ουκρανική αμυντική βιομηχανία, μεταξύ άλλων για την τήρηση των προτύπων του ΝΑΤΟ·

γ)οι προσπάθειες και οι κίνδυνοι που συνδέονται με τον συνεχιζόμενο επιθετικό πόλεμο, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης ανοικοδόμησης και εκσυγχρονισμού με ανθεκτικό τρόπο των υποδομών που έχουν πληγεί από τον πόλεμο και, κατά περίπτωση, με κατάλληλα μέτρα για την αποφυγή, την πρόληψη ή τη μείωση και, εάν είναι δυνατό, την αντιστάθμιση αυτών των επιπτώσεων.

Άρθρο 4

Στόχοι

1.Το πρόγραμμα και το μέσο στήριξης της Ουκρανίας αποσκοπούν στην αύξηση της αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας της ΕΒΤΒΑ και της ουκρανικής DTIB, ιδίως με τους εξής τρόπους:

α)τη δρομολόγηση και την επιτάχυνση της προσαρμογής της βιομηχανίας στις διαρθρωτικές αλλαγές, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας και της εντατικοποίησης των παραγωγικών ικανοτήτων της και του ανοίγματος των αλυσίδων εφοδιασμού για διασυνοριακή συνεργασία και αποτελεσματική διαθεσιμότητα και προμήθεια σε ολόκληρη την Ένωση, με τη συμμετοχή ιδιαίτερα, σε σημαντικό βαθμό, ΜΜΕ, μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης και άλλων επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης·

β)την παροχή κινήτρων για συνεργασία όσον αφορά τις αμυντικές προμήθειες με σκοπό τη συμβολή στην αλληλεγγύη, την πρόληψη των φαινομένων παραγκωνισμού, την αύξηση της αποτελεσματικότητας των δημόσιων δαπανών και τη μείωση του υπερβολικού κατακερματισμού, ώστε να αυξηθεί τελικά η τυποποίηση των αμυντικών συστημάτων και να επιτευχθεί μεγαλύτερη διαλειτουργικότητα.

2.Οι δράσεις που συμβάλλουν στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της ουκρανικής DTIB λαμβάνουν υπόψη την πιθανή μελλοντική ενσωμάτωσή της στην ΕΒΤΒΑ, έτσι ώστε να επιτευχθούν αμοιβαία σταθερότητα, ασφάλεια, ειρήνη, ευημερία και βιωσιμότητα.

3.Στο πλαίσιο της επιδίωξης των στόχων που καθορίζονται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) δίνεται έμφαση στην έναρξη και την επιτάχυνση της προσαρμογής της βιομηχανίας στις ταχείες διαρθρωτικές αλλαγές που επιφέρει το εξελισσόμενο περιβάλλον ασφάλειας. Εν προκειμένω μπορεί να περιλαμβάνονται η βελτίωση και η επιτάχυνση της ικανότητας προσαρμογής των αλυσίδων εφοδιασμού για προϊόντα σχετικά με την κρίση, η δημιουργία παραγωγικών ικανοτήτων ή η εντατικοποίησή τους και η μείωση του χρόνου παράδοσης των αμυντικών προϊόντων σε ολόκληρη την Ένωση, λαμβανομένων υπόψη των στόχων της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα και των συμβουλών του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

4.Στο πλαίσιο της επιδίωξης των στόχων που καθορίζονται στην παράγραφο 1 στοιχείο β) δίνεται έμφαση στην ανάπτυξη της ΕΒΤΒΑ σε ολόκληρη την Ένωση, ώστε να μπορέσει να καλύψει, ιδίως, τις ανάγκες των κρατών μελών σε αμυντικά προϊόντα όσον αφορά την ποιότητα, τη διαθεσιμότητα, τον χρόνο παράδοσης και τον τόπο, σύμφωνα με τις προτεραιότητες όσον αφορά τις αμυντικές δυνατότητες που συμφωνήθηκαν από κοινού από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ) και, ειδικότερα, στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπτυξης δυνατοτήτων, λαμβανομένων υπόψη των στόχων της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα και των συμβουλών του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

5.Στο πλαίσιο της επιδίωξης των στόχων που καθορίζονται στην παράγραφο 2 δίνεται έμφαση στην ενίσχυση της διασυνοριακής συνεργασίας μεταξύ της ΕΒΤΒΑ και της ουκρανικής DTIB, λαμβανομένων υπόψη των αναγκών της Ουκρανίας σε αμυντικά προϊόντα, μέσω της δημιουργίας παραγωγικών ικανοτήτων ή της εντατικοποίησής τους σύμφωνα με τα πρότυπα του ΝΑΤΟ, της προστασίας των πόρων, της τεχνικής συνδρομής και της ανταλλαγής προσωπικού, της αυξημένης συνεργασίας για την κοινή προμήθεια αμυντικών προϊόντων για την Ουκρανία και της αδειοδότησης της συνεργασίας στον τομέα της παραγωγής μέσω συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ή άλλων μορφών συνεργασίας, π.χ. κοινών επιχειρήσεων. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στον στόχο της στήριξης της Ουκρανίας ώστε να ευθυγραμμιστεί σταδιακά με τους κανόνες, τα πρότυπα, τις πολιτικές και τις πρακτικές της Ένωσης («κεκτημένο») ενόψει μελλοντικής προσχώρησης στην Ένωση.

Άρθρο 5

Προϋπολογισμός

1.Τα χρηματοδοτικά κονδύλια για την υλοποίηση του προγράμματος και του μέσου στήριξης της Ουκρανίας ανέρχονται:

α)για δράσεις ενίσχυσης της ΕΒΤΒΑ: σε 1 500 εκατ. EUR σε τρέχουσες τιμές για την περίοδο από [... — να προστεθεί συγκεκριμένη ημερομηνία] έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027 και περιλαμβάνουν και πρόσθετες συνεισφορές σύμφωνα με το άρθρο 6·

β)για δράσεις ενίσχυσης της ουκρανικής DTIB: στο ποσό των πρόσθετων συνεισφορών σύμφωνα με το άρθρο 6 έως το ύψος που έχει προβλεφθεί, υπό την επιφύλαξη της σύναψης της συμφωνίας που αναφέρεται στο άρθρο 57.

2.Για την αντιμετώπιση απρόβλεπτων καταστάσεων ή νέων εξελίξεων και αναγκών, η Επιτροπή μπορεί να ανακατανείμει το ποσό που διατίθεται για τις δράσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1, κατά 20 % κατ’ ανώτατο όριο, εκτός από τους πρόσθετους χρηματοδοτικούς πόρους που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 2, οι οποίοι δεν ανακατανέμονται.

3.Το ποσό που αναφέρεται στις παραγράφους 1 και 5 του παρόντος άρθρου και τα ποσά των πρόσθετων συνεισφορών που αναφέρονται στο άρθρο 6 μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για την παροχή τεχνικής και διοικητικής βοήθειας για την υλοποίηση του προγράμματος, όπως για δραστηριότητες προετοιμασίας, παρακολούθησης, λογιστικών και άλλων ελέγχων και αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένων ερευνών για τις τιμές και εταιρικών συστημάτων και πλατφορμών τεχνολογίας πληροφοριών, καθώς και για την παροχή κάθε άλλης τεχνικής και διοικητικής βοήθειας ή για δαπάνες σχετικές με το προσωπικό με τις οποίες επιβαρύνεται η Επιτροπή για τη διαχείριση του προγράμματος / άλλων στοιχείων του αντικειμένου.

4.Επιπλέον του άρθρου 12 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι μη χρησιμοποιηθείσες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και πιστώσεις πληρωμών μεταφέρονται αυτόματα και μπορούν να δεσμεύονται και να χρησιμοποιούνται, αντιστοίχως, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του επόμενου οικονομικού έτους. Το ποσό που μεταφέρεται είναι το πρώτο που χρησιμοποιείται το επόμενο οικονομικό έτος. Η Επιτροπή ενημερώνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τις μεταφερόμενες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

5.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 209 παράγραφος 3 πρώτο, δεύτερο και τέταρτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, τυχόν έσοδα και επιστροφές από χρηματοδοτικά μέσα που θεσπίζονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού αποτελούν εσωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, για το πρόγραμμα ή το διάδοχό του πρόγραμμα.

6.Επιπλέον του άρθρου 15 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων που αντιστοιχούν στο ποσό των ανακτήσεων και των αποδεσμεύσεων διατίθενται εκ νέου στο πρόγραμμα ή στο μέσο στήριξης της Ουκρανίας ή στα διάδοχά τους στο πλαίσιο της διαδικασίας του προϋπολογισμού.

7.Οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις για δραστηριότητες οι οποίες εκτείνονται σε περισσότερα του ενός οικονομικά έτη μπορούν να κατανέμονται σε περισσότερα οικονομικά έτη σε ετήσιες δόσεις.

8.Μπορούν να εγγραφούν στον ενωσιακό προϋπολογισμό πιστώσεις για την περίοδο μετά το 2027 με σκοπό την κάλυψη των αναγκαίων δαπανών για την εκπλήρωση των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 4, ώστε να καταστεί εφικτή η διαχείριση των δράσεων που δεν θα έχουν ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του προγράμματος, καθώς και των δαπανών που καλύπτουν κρίσιμες επιχειρησιακές δραστηριότητες και υπηρεσίες.

Άρθρο 6

Πρόσθετοι χρηματοδοτικοί πόροι

1.Τα κράτη μέλη, τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οργανισμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι τρίτες χώρες, οι διεθνείς οργανισμοί, τα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ή άλλοι τρίτοι μπορούν να παρέχουν πρόσθετες χρηματοδοτικές συνεισφορές στο πρόγραμμα, μεταξύ άλλων και στο ταμείο επιτάχυνσης του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού (FAST) που αναφέρεται στο άρθρο 19 σύμφωνα με το άρθρο 208 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Οι εν λόγω χρηματοδοτικές συνεισφορές συνιστούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 2 στοιχείο α) σημείο ii) [στοιχείο α) της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού], στοιχείο δ) ή ε) ή του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

2.Τυχόν πρόσθετα ποσά που εισπράττονται στο πλαίσιο των σχετικών περιοριστικών μέτρων της Ένωσης αποτελούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και χρησιμοποιούνται για δράσεις στο πλαίσιο του μέσου στήριξης της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένων δράσεων ενίσχυσης της ουκρανικής DTIB.

3.Πόροι που κατανέμονται στα κράτη μέλη υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης μπορούν, κατόπιν αιτήσεώς τους, να μεταφερθούν στο πρόγραμμα υπό τους όρους που προβλέπονται στις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 6 . Η Επιτροπή εκτελεί τους εν λόγω πόρους άμεσα, σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ή έμμεσα, σύμφωνα με το στοιχείο γ) του εν λόγω εδαφίου. Προστίθενται στους πόρους που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 3 στοιχείο α). Οι πόροι αυτοί χρησιμοποιούνται προς όφελος του οικείου κράτους μέλους.

4.Όταν η Επιτροπή δεν έχει αναλάβει νομική δέσμευση στο πλαίσιο άμεσης ή έμμεσης διαχείρισης για τους πόρους που μεταφέρονται σύμφωνα με την παράγραφο 3 και το αργότερο εντός του 2028, οι αντίστοιχοι αδέσμευτοι πόροι μπορούν να μεταφερθούν και πάλι σε ένα ή περισσότερα αντίστοιχα προγράμματα-πηγή, κατόπιν αίτησης του κράτους μέλους, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις των οικείων διατάξεων του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Τμήμα 2: Το πρόγραμμα

Άρθρο 7

Εναλλακτική, συνδυασμένη και σωρευτική χρηματοδότηση

1.Το πρόγραμμα υλοποιείται σε συνέργεια με άλλα προγράμματα της Ένωσης. Δράση η οποία έχει λάβει συνεισφορά από άλλο ενωσιακό πρόγραμμα μπορεί να λάβει επίσης συνεισφορά και από το παρόν πρόγραμμα, υπό την προϋπόθεση ότι η συνεισφορά δεν καλύπτει τις ίδιες δαπάνες. Οι κανόνες του σχετικού προγράμματος της Ένωσης διέπουν την αντίστοιχη συνεισφορά ή ενιαίο σύνολο κανόνων οποιουδήποτε από τα συνεισφέροντα προγράμματα της Ένωσης μπορεί να διέπει όλες τις συνεισφορές, ενώ μπορεί να αναλαμβάνεται ενιαία νομική δέσμευση. Η σωρευτική στήριξη από τον προϋπολογισμό της Ένωσης δεν υπερβαίνει τις συνολικές επιλέξιμες δαπάνες της δράσης και μπορεί να υπολογίζεται σε κατ’ αναλογία βάση, σύμφωνα με τα έγγραφα στα οποία καθορίζονται οι προϋποθέσεις για τη στήριξη.

2.Για να απονεμηθεί σφραγίδα αριστείας βάσει του προγράμματος, οι δράσεις πληρούν όλες τις ακόλουθες προϋποθέσεις: 

α)έχουν αξιολογηθεί σε πρόσκληση υποβολής προτάσεων στο πλαίσιο του προγράμματος· 

β)πληρούν τις ελάχιστες απαιτήσεις ποιότητας της εν λόγω πρόσκλησης υποβολής προτάσεων· 

γ)δεν χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο της εν λόγω πρόσκλησης υποβολής προτάσεων λόγω δημοσιονομικών περιορισμών. 

3.Σύμφωνα με τις οικείες διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) 2021/1060, το ΕΤΠΑ ή το ΕΚΤ+ μπορούν να στηρίζουν προτάσεις που υποβάλλονται σε πρόσκληση υποβολής προτάσεων στο πλαίσιο του προγράμματος και στις οποίες έχει απονεμηθεί σφραγίδα αριστείας σύμφωνα με το πρόγραμμα. 

Άρθρο 8

Εκτέλεση και μορφές ενωσιακής χρηματοδότησης

1.Το πρόγραμμα υλοποιείται υπό καθεστώς άμεσης διαχείρισης, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ή υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης με τους φορείς που αναφέρονται στο άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

2.Η ενωσιακή χρηματοδότηση μπορεί να παρέχεται σε οποιαδήποτε από τις μορφές που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, ιδίως επιχορηγήσεις, βραβεία, δημόσιες συμβάσεις και χρηματοδοτικά μέσα στο πλαίσιο συνδυαστικών πράξεων βάσει του προγράμματος InvestEU σύμφωνα με τον τίτλο X του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

3.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 192 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, για δραστηριότητες που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 3 στοιχείο δ), για τις οποίες παρέχεται ενωσιακή χρηματοδότηση με τη μορφή επιχορήγησης και οι οποίες αποφέρουν κέρδος, η Επιτροπή μπορεί να ανακτήσει το ποσοστό του κέρδους που αντιστοιχεί στη συνεισφορά της Ένωσης στις επιλέξιμες δαπάνες με τις οποίες επιβαρύνθηκε πραγματικά ο δικαιούχος που εκτελεί τη δράση, έως το τελικό ποσό της συνεισφοράς της Ένωσης. Το κέρδος υπολογίζεται με βάση το πλεόνασμα των εσόδων έναντι των επιλέξιμων δαπανών της δράσης, όταν τα έσοδα περιορίζονται στην ενωσιακή χρηματοδότηση, στη χρηματοδότηση από τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των δημόσιων συμβάσεων, σε άλλα έσοδα που παράγονται κατά τη διάρκεια της δράσης και σε τυχόν έσοδα που προκύπτουν από τη δράση. Περαιτέρω λεπτομέρειες είναι δυνατό να καθορίζονται στο πρόγραμμα εργασίας.

4.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 193 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, οι χρηματοδοτικές συνεισφορές μπορούν, κατά περίπτωση και εφόσον είναι αναγκαίο για την υλοποίηση μιας δράσης, να καλύπτουν δράσεις που άρχισαν και δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν πριν από την ημερομηνία υποβολής της πρότασης για τις εν λόγω δράσεις, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω δράσεις δεν άρχισαν πριν από τις 5 Μαρτίου 2024 και δεν έχουν ολοκληρωθεί πριν από την υπογραφή της συμφωνίας επιχορήγησης.

Άρθρο 9

Τρίτες χώρες συνδεδεμένες με το πρόγραμμα

Η συμμετοχή στο πρόγραμμα είναι ανοικτή στα μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ) τα οποία είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ), σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στη συμφωνία για τον ΕΟΧ (συνδεδεμένες χώρες).

Άρθρο 10

Επιλέξιμες νομικές οντότητες

1.Επιπλέον των κριτηρίων που καθορίζονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, εφαρμόζονται και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στις παραγράφους 2 έως 7.

2.Οι αποδέκτες ενωσιακής χρηματοδότησης είναι εγκατεστημένοι στην Ένωση ή σε συνδεδεμένη χώρα.

3.Οι υποδομές, οι εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και οι πόροι των αποδεκτών που χρησιμοποιούνται για τους σκοπούς της δράσης βρίσκονται στην επικράτεια κράτους μέλους ή συνδεδεμένης χώρας. Όταν οι αποδέκτες δεν διαθέτουν εναλλακτικές λύσεις ή σχετικές υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία και πόρους άμεσα διαθέσιμα στην Ένωση ή σε συνδεδεμένη χώρα μπορούν να χρησιμοποιούν τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και τους πόρους τους που βρίσκονται ή διατηρούνται εκτός της επικράτειας των κρατών μελών ή των συνδεδεμένων χωρών, υπό την προϋπόθεση ότι η χρήση αυτή δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών και ότι συνάδει με τους στόχους του άρθρου 4.

4.Για τους σκοπούς μιας δράσης που υποστηρίζεται από το πρόγραμμα, οι αποδέκτες δεν υπόκεινται σε έλεγχο από μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα ή από οντότητα μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας.

5.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 4, νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση ή σε συνδεδεμένη χώρα που τελεί υπό τον έλεγχο μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας ή οντότητας μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας είναι επιλέξιμη ως αποδέκτης εάν η απόκτηση του ελέγχου της από μη συνδεδεμένη τρίτη χώρα ή οντότητα μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας έχει αποτελέσει αντικείμενο ελέγχου κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και, κατά περίπτωση, κατάλληλων μέτρων μετριασμού, λαμβανομένων υπόψη των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 4 του παρόντος κανονισμού, ή εάν έχουν παρασχεθεί στην Επιτροπή εγγυήσεις εγκεκριμένες από το κράτος μέλος ή τη συνδεδεμένη χώρα όπου είναι εγκατεστημένη σύμφωνα με τις οικείες εθνικές διαδικασίες.

Οι εγγυήσεις εξασφαλίζουν ότι η συμμετοχή αυτής της νομικής οντότητας σε δράση δεν θα αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά ορίζονται στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ, σύμφωνα με τον τίτλο V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), ή στους στόχους του άρθρου 4. Οι εγγυήσεις συνάδουν επίσης με το άρθρο 11 παράγραφος 8 στοιχείο γ). Οι εγγυήσεις τεκμηριώνουν συγκεκριμένα ότι, για τους σκοπούς της δράσης, έχουν θεσπιστεί μέτρα που διασφαλίζουν ότι:

α)ο έλεγχος επί της νομικής οντότητας δεν ασκείται με τρόπο που εμποδίζει ή περιορίζει την ικανότητά της να εκτελέσει αποτελεσματικά τη δράση, που επιβάλλει περιορισμούς όσον αφορά τις υποδομές της, τις εγκαταστάσεις της, τα περιουσιακά της στοιχεία, τους πόρους της, τη διανοητική της ιδιοκτησία ή την τεχνογνωσία της που απαιτούνται για τους σκοπούς της δράσης, ή που υπονομεύει τις δυνατότητες και τα πρότυπά της τα οποία είναι απαραίτητα για την εκτέλεση της δράσης·

β)αποτρέπεται η πρόσβαση μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας ή οντότητας μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας σε ευαίσθητες πληροφορίες που αφορούν τη δράση, οι δε υπάλληλοι ή άλλα πρόσωπα που συμμετέχουν στη δράση διαθέτουν εθνική εξουσιοδότηση ασφάλειας από κράτος μέλος ή από συνδεδεμένη χώρα, κατά περίπτωση.

Εάν θεωρηθεί σκόπιμο από το κράτος μέλος ή τη συνδεδεμένη χώρα όπου είναι εγκατεστημένη η νομική οντότητα, μπορούν να παρέχονται πρόσθετες εγγυήσεις.

Η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή του άρθρου 57 σχετικά με οποιαδήποτε νομική οντότητα θεωρηθεί επιλέξιμη σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο.

6.Κατά την εκτέλεση επιλέξιμης δράσης, οι αποδέκτες μπορούν επίσης να συνεργάζονται με νομικές οντότητες που είναι εγκατεστημένες εκτός της επικράτειας των κρατών μελών ή συνδεδεμένων χωρών ή τελούν υπό τον έλεγχο μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας ή οντότητας μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας, μεταξύ άλλων, χρησιμοποιώντας τα περιουσιακά στοιχεία, τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις και τους πόρους αυτών των νομικών οντοτήτων, εφόσον αυτό δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της. Η συνεργασία αυτή συνάδει με τους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 4 και συμμορφώνεται με το άρθρο 11 παράγραφος 8 στοιχείο γ).

Δεν επιτρέπεται η χωρίς άδεια πρόσβαση μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας ή άλλης οντότητας μη συνδεδεμένης τρίτης χώρας σε διαβαθμισμένες πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση της δράσης και αποφεύγονται οι πιθανές αρνητικές επιπτώσεις στην ασφάλεια της προμήθειας εισροών απαραίτητων για τη δράση.

Οι δαπάνες που σχετίζονται με τις εν λόγω δραστηριότητες δεν είναι επιλέξιμες για στήριξη από το πρόγραμμα.

7.Οι παράγραφοι 2 έως 6 δεν εφαρμόζονται:

α)σε αναθέτουσες αρχές κρατών μελών και συνδεδεμένων χωρών·

β)σε διεθνείς οργανισμούς:

γ)σε δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών·

δ)στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Άμυνας.

Άρθρο 11

Επιλέξιμες δράσεις

1.Επιλέξιμες για χρηματοδότηση είναι μόνο οι δράσεις που υλοποιούν τους στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 4. Μια επιλέξιμη δράση αφορά μία ή περισσότερες από τις δραστηριότητες που αναφέρονται στις παραγράφους 2 έως 5.

2.Οι δραστηριότητες που σχετίζονται με τη συνεργασία των δημόσιων αρχών σε διαδικασίες αμυντικών προμηθειών (δράσεις αμυντικής συνεργασίας) μπορούν να καλύπτουν τη συνεργασία για την κοινή προμήθεια αμυντικών προϊόντων, καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής των αμυντικών προϊόντων, μεταξύ άλλων για τον σκοπό της δημιουργίας δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο β).

3.Οι δραστηριότητες που σχετίζονται με την επιτάχυνση της προσαρμογής της ικανότητας παραγωγής αμυντικών προϊόντων στις διαρθρωτικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευαστικών τους στοιχείων και των αντίστοιχων πρώτων υλών τους, εφόσον προορίζονται ή χρησιμοποιούνται εξ ολοκλήρου για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων (δράσεις ενίσχυσης της βιομηχανίας) μπορούν να καλύπτουν:

α)τη βελτιστοποίηση, την επέκταση, τον εκσυγχρονισμό, την αναβάθμιση ή τον επαναπροσδιορισμό της χρήσης υφιστάμενων ή τη δημιουργία νέων παραγωγικών ικανοτήτων, εφόσον τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία και πρώτες ύλες προορίζονται ή χρησιμοποιούνται εξ ολοκλήρου για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων, ιδίως με σκοπό την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας ή τη μείωση του χρόνου παράδοσης, μεταξύ άλλων βάσει της προμήθειας ή της αγοράς των απαιτούμενων εργαλειομηχανών και κάθε άλλης απαραίτητης εισροής·

β)τη δημιουργία διασυνοριακών βιομηχανικών συμπράξεων, μεταξύ άλλων μέσω συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ή άλλων μορφών βιομηχανικής συνεργασίας, στο πλαίσιο κοινής βιομηχανικής προσπάθειας, συμπεριλαμβανομένων δραστηριοτήτων που αποσκοπούν στον συντονισμό της προμήθειας ή της δέσμευσης και αποθεματοποίησης αμυντικών προϊόντων, κατασκευαστικών στοιχείων και αντίστοιχων πρώτων υλών, εφόσον τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία και πρώτες ύλες προορίζονται ή χρησιμοποιούνται εξ ολοκλήρου για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων, καθώς και στον συντονισμό των παραγωγικών ικανοτήτων και των σχεδίων παραγωγής·

γ)τη δημιουργία και τη διάθεση δεσμευμένων κατασκευαστικών ικανοτήτων ταχείας κινητοποίησης (εγκαταστάσεις σε μόνιμη ετοιμότητα) όσον αφορά τα αμυντικά προϊόντα, τα κατασκευαστικά στοιχεία τους και τις αντίστοιχες πρώτες ύλες τους, με την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω κατασκευαστικά στοιχεία και πρώτες ύλες προορίζονται ή χρησιμοποιούνται εξ ολοκλήρου για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων, σύμφωνα με τους παραγγελθέντες ή προγραμματισμένους όγκους παραγωγής·

δ)την προώθηση της εκβιομηχάνισης και της εμπορίας αμυντικών προϊόντων που έχουν αναπτυχθεί στο πλαίσιο δράσεων χρηματοδοτούμενων από την Ένωση ή άλλων δραστηριοτήτων συνεργασίας που διεξάγονται με τη στήριξη τουλάχιστον δύο κρατών μελών, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας διασυνοριακών βιομηχανικών συμπράξεων, συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ή άλλων μορφών βιομηχανικής συνεργασίας, της εντατικοποίησης της αρχικής παραγωγής, καθώς και της αδειοδότησης της παραγωγής, κατά περίπτωση·

ε)τη δοκιμή, συμπεριλαμβανομένης της αναγκαίας υποδομής, και, κατά περίπτωση, την πιστοποίηση επισκευής, αμυντικών προϊόντων με σκοπό να αντιμετωπισθεί η απαξίωσή τους λόγω παλαιότητας και να μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους τελικούς χρήστες.

4.Δραστηριότητες που αποσκοπούν στη στήριξη της ανάπτυξης ευρωπαϊκού αμυντικού έργου κοινού ενδιαφέροντος.

5.Οι υποστηρικτικές δραστηριότητες («υποστηρικτικές δράσεις») μπορούν να καλύπτουν:

α)δραστηριότητες που αποσκοπούν στην αύξηση της διαλειτουργικότητας και της εναλλαξιμότητας, συμπεριλαμβανομένων της δια-πιστοποίησης αμυντικών προϊόντων και δραστηριοτήτων που οδηγούν στην αμοιβαία αναγνώριση της πιστοποίησης ή στη διευκόλυνση της εφαρμογής στρατιωτικών προτύπων·

β)δραστηριότητες για την ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού και της ανθεκτικότητας, ιδίως με τη διευκόλυνση της πρόσβασης ΜΜΕ, μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης, άλλων επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης και νεοφυών επιχειρήσεων στην αμυντική αγορά και για τη στήριξη με σκοπό την απόκτηση των αναγκαίων πιστοποιήσεων ποιότητας και παραγωγής·

γ)την κατάρτιση, την επανειδίκευση ή την αναβάθμιση των δεξιοτήτων του προσωπικού σε σχέση με τις δραστηριότητες που αναφέρονται στο παρόν άρθρο·

δ)την προμήθεια συστημάτων φυσικής προστασίας και προστασίας στον κυβερνοχώρο σε σχέση με τις δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 3, συμπεριλαμβανομένης της αποτελεσματικής συνεργασίας·

ε)δράσεις συντονισμού και (τεχνικής) στήριξης, ιδίως εκείνες που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση εντοπισμένων σημείων συμφόρησης στις παραγωγικές ικανότητες και στις αλυσίδες εφοδιασμού, με σκοπό τη διασφάλιση και την επιτάχυνση της παραγωγής προϊόντων σχετικών με την κρίση, ώστε να εξασφαλιστεί ο αποτελεσματικός εφοδιασμός και η έγκαιρη διαθεσιμότητά τους·

στ)ενωσιακή στήριξη στις δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών, ιδίως με σκοπό τη διαχείριση και τη διατήρηση δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο β)·

ζ)δραστηριότητες έκτακτης ανάγκης, συμπεριλαμβανομένων αμυντικών καινοτομιών έκτακτης ανάγκης, όταν ενεργοποιείται το μέτρο που αναφέρεται στο άρθρο 52.

6.Όσον αφορά τις δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 2, στην παράγραφο 3 στοιχείο δ) και στην παράγραφο 55 στοιχείο α), η δράση υλοποιείται από νομικές οντότητες που συνεργάζονται στο πλαίσιο κοινοπραξίας τουλάχιστον τριών επιλέξιμων νομικών οντοτήτων που είναι εγκατεστημένες σε τουλάχιστον τρία διαφορετικά κράτη μέλη ή συνδεδεμένες χώρες. Τουλάχιστον τρεις από τις εν λόγω επιλέξιμες νομικές οντότητες που είναι εγκατεστημένες σε τουλάχιστον δύο διαφορετικά κράτη μέλη ή συνδεδεμένες χώρες δεν τελούν, καθ’ όλη την περίοδο της υλοποίησης της δράσης, υπό τον άμεσο ή έμμεσο έλεγχο της ίδιας νομικής οντότητας και δεν αλληλοελέγχονται.

7.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 6, η δράση μπορεί να υλοποιείται από δομή για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών.

8.Οι ακόλουθες δράσεις δεν είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμματος:

α)δράσεις σχετικές με αγαθά ή υπηρεσίες που απαγορεύονται από το εφαρμοστέο διεθνές δίκαιο·

β)δράσεις σχετικές με φονικά αυτόνομα όπλα χωρίς τη δυνατότητα ουσιαστικού ανθρώπινου ελέγχου επί των αποφάσεων επιλογής και εμπλοκής κατά τη διενέργεια επιθέσεων κατά ανθρώπων·

γ)δράσεις σχετικές με αγαθά ή υπηρεσίες που υπόκεινται σε άμεσο ή έμμεσο έλεγχο ή περιορισμό από μη συνδεδεμένες τρίτες χώρες ή από οντότητες μη συνδεδεμένων τρίτων χωρών μέσω μίας ή περισσότερων ενδιάμεσων νομικών οντοτήτων, μεταξύ άλλων όσον αφορά τη μεταφορά τεχνολογίας·

δ)δράσεις ή μέρη αυτών που χρηματοδοτούνται ήδη πλήρως από άλλες δημόσιες ή ιδιωτικές πηγές.

Άρθρο 12

Ειδικές διατάξεις που εφαρμόζονται στις δράσεις κοινής προμήθειας

1.Μόνο οι ακόλουθες νομικές οντότητες είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμματος:

α)δημόσιες αναθέτουσες αρχές κρατών μελών ή συνδεδεμένων χωρών·

β)διεθνείς οργανισμοί·

γ)οι δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών·

δ)ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας.

2.Τα κράτη μέλη και οι συνδεδεμένες χώρες που συμμετέχουν σε κοινή προμήθεια ορίζουν με ομοφωνία επιλέξιμη νομική οντότητα ως φορέα προμηθειών η οποία ενεργεί εξ ονόματός τους για τους σκοπούς της εν λόγω κοινής προμήθειας. Ο φορέας προμηθειών διεξάγει τις διαδικασίες προμηθειών και συνάπτει τις προκύπτουσες συμβάσεις με αναδόχους εξ ονόματος των συμμετεχόντων χωρών. Ο φορέας προμηθειών δύναται να συμμετέχει στη δράση ως δικαιούχος και δύναται να ενεργεί ως συντονιστής της κοινοπραξίας και, ως εκ τούτου, δύναται να είναι σε θέση να διαχειρίζεται και να συνδυάζει κονδύλια από το πρόγραμμα και κονδύλια από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και τις συμμετέχουσες συνδεδεμένες χώρες.

3.Ο παρών κανονισμός δεν θίγει τους κανόνες που διέπουν τον συντονισμό των διαδικασιών ανάθεσης ορισμένων συμβάσεων έργων, προμηθειών και παροχής υπηρεσιών από αναθέτουσες αρχές/οντότητες στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας κατά τα οριζόμενα στην οδηγία 2009/81/ΕΚ.

4.Οι διαδικασίες προμηθειών που αναφέρονται στην παράγραφο 2 βασίζονται σε συμφωνία που υπογράφεται από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη και τις συμμετέχουσες συνδεδεμένες χώρες με τον φορέα προμηθειών, υπό τους όρους που καθορίζονται στο πρόγραμμα εργασίας. Η συμφωνία καθορίζει ιδίως τις πρακτικές ρυθμίσεις που διέπουν την κοινή προμήθεια και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων όσον αφορά την επιλογή της διαδικασίας, την αξιολόγηση των προσφορών και την ανάθεση της σύμβασης.

5.Ο φορέας προμηθειών εφαρμόζει στις διαδικασίες προμηθειών και στις συμβάσεις με αναδόχους και υπεργολάβους στο πλαίσιο της κοινής προμήθειας όρους ισοδύναμους με εκείνους που καθορίζονται στο άρθρο 10, τηρουμένων των αναλογιών.

6.Οι φορείς προμηθειών παρέχουν στην Επιτροπή τις εγγυήσεις και τα μέτρα μετριασμού που αναφέρονται στο άρθρο 10 παράγραφος 6. Περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τις εγγυήσεις και τα μέτρα μετριασμού τίθενται στη διάθεση της Επιτροπής κατόπιν αιτήματος. Η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 58 για κάθε κοινοποίηση που υποβάλλεται σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο.

7.Η σύμβαση κοινής προμήθειας περιλαμβάνει διατάξεις που διέπουν την αγορά πρόσθετων ποσοτήτων αμυντικών προϊόντων για άλλα κράτη μέλη, συνδεδεμένες χώρες ή την Ουκρανία.

Οι εν λόγω κανόνες δεν θίγουν το εφαρμοστέο ενωσιακό δίκαιο και συνάδουν με τις εθνικές νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις των κρατών μελών όσον αφορά την εξαγωγή προϊόντων συνδεόμενων με τον τομέα της άμυνας.

Άρθρο 13

Ειδικές διατάξεις που εφαρμόζονται στις δράσεις ενίσχυσης της βιομηχανίας

1.Όσον αφορά τις δραστηριότητες που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 3 στοιχεία α), β) και γ), οι δράσεις, προκειμένου να είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση, σχετίζονται αποκλειστικά με τις ικανότητες παραγωγής αμυντικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευαστικών στοιχείων και των πρώτων υλών τους, εφόσον προορίζονται ή χρησιμοποιούνται εξ ολοκλήρου για την παραγωγή αμυντικών προϊόντων.

2.Οι δράσεις αυτές δεν θίγουν τους κανόνες ανταγωνισμού της Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 101 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).

Άρθρο 14

Ειδικές διατάξεις οι οποίες εφαρμόζονται στις δραστηριότητες που συμβάλλουν στον ευρωπαϊκό μηχανισμό στρατιωτικών πωλήσεων

1.Για να διασφαλιστεί η διαθεσιμότητα ενωσιακών αμυντικών προϊόντων ως προς τον χρόνο και τον όγκο και να ενισχυθεί με τον τρόπο αυτόν η ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ, καθώς και, κατά περίπτωση, της ουκρανικής DTIB, η Επιτροπή στηρίζει το ακόλουθο σύνολο μέτρων (EU MSM):

α)την κατάρτιση ενιαίου, κεντρικού, επικαιροποιημένου καταλόγου αμυντικών προϊόντων που έχουν αναπτυχθεί από την ΕΒΤΒΑ·

β)τη δημιουργία δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, με σκοπό την αύξηση της διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων κατασκευασμένων στην ΕΕ και την επιτάχυνση του χρόνου παράδοσής τους, ώστε να διασφαλίζεται η άμεση και προτιμησιακή δυνατότητα αγοράς ή χρήσης/μίσθωσης για τα κράτη μέλη, τις συνδεδεμένες χώρες και την Ουκρανία·

γ)τη διευκόλυνση και την επιτάχυνση των διαδικασιών προμηθειών σε πνεύμα αλληλεγγύης·

δ)τη στήριξη της ανάπτυξης διοικητικών ικανοτήτων σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις προμήθειας αμυντικών προϊόντων, με στόχο τη διευκόλυνση των κοινών προμηθειών.

2.Η Επιτροπή καταρτίζει τις τεχνικές προδιαγραφές και προμηθεύεται την εταιρική πληροφοριακή πλατφόρμα που απαιτείται για την κατάρτιση του καταλόγου που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου βάσει διαβουλεύσεων με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

3.Όταν τα κράτη μέλη προμηθεύονται από κοινού πρόσθετες ποσότητες ή συμβάλλουν μέσω συνεισφορών σε είδος στη δημιουργία δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 2 στοιχείο β), στο πλαίσιο δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών, η Επιτροπή στηρίζει οικονομικά την πρωτοβουλία με τους εξής τρόπους:

α)στήριξη της κοινής προμήθειας πρόσθετων ποσοτήτων, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 παράγραφος 2·

β)συνεισφορά στις άμεσες και έμμεσες δαπάνες για τη διαχείριση και τη διατήρηση της δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 παράγραφος 5 στοιχείο στ)·

γ)συμβολή στην ανάπτυξη διοικητικών ικανοτήτων, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 παράγραφος 5.

4.Για τους σκοπούς της αγοράς από τα κράτη μέλη, τις συνδεδεμένες χώρες ή την Ουκρανία από τη δεξαμενή αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας που τελεί υπό τη διαχείριση δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών, η σύμβαση θεωρείται σύμβαση από κυβέρνηση σε κυβέρνηση, όπως αναφέρεται στο άρθρο 13 στοιχείο στ) της οδηγίας 2009/81/ΕΚ.

Άρθρο 15

Ειδικές διατάξεις οι οποίες εφαρμόζονται στις δραστηριότητες που συμβάλλουν σε ευρωπαϊκά αμυντικά έργα κοινού ενδιαφέροντος

1.Η Επιτροπή μπορεί να προσδιορίζει στο πρόγραμμα εργασίας που αναφέρεται στο άρθρο 18 ευρωπαϊκά αμυντικά έργα κοινού ενδιαφέροντος για χρηματοδότηση.

2.Κατά τον προσδιορισμό των έργων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή:

α)λαμβάνει δεόντως υπόψη την καθοδήγηση που παρέχεται στο πλαίσιο του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, ιδίως τη συμβολή του έργου στην προτεραιότητα όσον αφορά τις δυνατότητες που προσδιορίζονται στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ, κυρίως του σχεδίου ανάπτυξης δυνατοτήτων, και στους στόχους της στρατηγικής πυξίδας για την ασφάλεια και την άμυνα·

β)προσδιορίζει τις συνολικές χρηματοδοτικές ανάγκες και τις δυνητικές επιπτώσεις για τον προϋπολογισμό της Ένωσης·

γ)λαμβάνει υπόψη τυχόν απόψεις των κρατών μελών.

3.Τα ευρωπαϊκά αμυντικά έργα κοινού ενδιαφέροντος πληρούν τα ακόλουθα γενικά κριτήρια:

α)το έργο αποσκοπεί στην ανάπτυξη δυνατοτήτων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που διασφαλίζουν την πρόσβαση σε στρατηγικούς τομείς και φιλονικούμενους χώρους, στρατηγικούς παράγοντες διευκόλυνσης και, κατά περίπτωση, συστήματα που λειτουργούν ως ευρωπαϊκές αμυντικές υποδομές κοινού ενδιαφέροντος και χρήσης·

β)τα δυνητικά συνολικά οφέλη του έργου υπερτερούν του κόστους του, μεταξύ άλλων και μακροπρόθεσμα.

4.Στο ευρωπαϊκό αμυντικό έργο κοινού ενδιαφέροντος συμμετέχουν τουλάχιστον τέσσερα κράτη μέλη. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί, κατά περίπτωση, να συμμετέχει στο έργο.

5.Ένα ευρωπαϊκό αμυντικό έργο κοινού ενδιαφέροντος θεωρείται ότι συμβάλλει στις αμυντικές δυνατότητες που είναι κρίσιμης σημασίας για τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της και, ως εκ τούτου, εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον. Μπορεί να θεσπίζεται στο πλαίσιο των δομών για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών που αναφέρονται στο κεφάλαιο 3.

6.Τα κράτη μέλη μπορούν, με την επιφύλαξη των άρθρων 107 και 108 της ΣΛΕΕ, να εφαρμόζουν καθεστώτα στήριξης και να παρέχουν διοικητική στήριξη στα ευρωπαϊκά αμυντικά έργα κοινού ενδιαφέροντος.

7.Η ενωσιακή χρηματοδοτική συνδρομή που αναφέρεται στο άρθρο 17 δεν υπερβαίνει το 25 % του ποσού που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1.

8.Η ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών έργων κοινού ενδιαφέροντος μπορεί να θεωρηθεί επιτακτικός λόγος σημαντικού δημόσιου συμφέροντος κατά την έννοια του άρθρου 6 παράγραφος 4 και του άρθρου 16 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, και επιτακτικού δημόσιου συμφέροντος κατά την έννοια του άρθρου 4 παράγραφος 7 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Ως εκ τούτου, ο σχεδιασμός, η κατασκευή και η λειτουργία σχετικών εγκαταστάσεων παραγωγής μπορούν να θεωρηθούν λόγοι επιτακτικού δημόσιου συμφέροντος, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι υπόλοιπες προϋποθέσεις που καθορίζονται στις εν λόγω διατάξεις.

Άρθρο 16

Κριτήρια ανάθεσης

1.Κάθε πρόταση αξιολογείται με βάση τα ακόλουθα κριτήρια:

α)αμυντική βιομηχανική ετοιμότητα: συμβολή στην ανταγωνιστικότητα, αύξηση των παραγωγικών ικανοτήτων, μείωση των χρόνων παράδοσης, εξάλειψη των σημείων συμφόρησης και, κατ’ επέκταση, αύξηση της διαλειτουργικότητας και της εναλλαξιμότητας·

β)αμυντική βιομηχανική ανθεκτικότητα: συμβολή στην ανθεκτικότητα, αύξηση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και του εφοδιασμού σε όλες τις τοποθεσίες, ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού σε ολόκληρη την Ένωση και της μη εξάρτησης από πηγές μη συνδεδεμένων τρίτων χωρών·

γ)αμυντική βιομηχανική συνεργασία: προώθηση της πραγματικής συνεργασίας μεταξύ κρατών μελών, συνδεδεμένων χωρών ή της Ουκρανίας στον τομέα των εξοπλισμών και ανάπτυξη και θέση σε λειτουργία διασυνοριακής συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων εγκατεστημένων σε διαφορετικά κράτη μέλη, συνδεδεμένες χώρες ή στην Ουκρανία, με τη συμμετοχή ειδικότερα, σε σημαντικό βαθμό, ΜΜΕ, μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης και άλλων επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης ως αποδεκτών, ως υπεργολάβων ή ως άλλων επιχειρήσεων στην αλυσίδα εφοδιασμού·

δ)την ποιότητα του σχεδίου υλοποίησης της δράσης, ιδίως μέτρα για την τήρηση των χρόνων παράδοσης, μεταξύ άλλων και όσον αφορά τις διαδικασίες και την παρακολούθησή της.

2.Το πρόγραμμα εργασίας καθορίζει περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με την εφαρμογή των κριτηρίων ανάθεσης που ορίζονται στην παράγραφο 1, συμπεριλαμβανομένης τυχόν στάθμισης που πρόκειται να εφαρμοστεί. Το πρόγραμμα εργασίας δεν καθορίζει επιμέρους κατώτατα όρια.

Άρθρο 17

Χρηματοδοτική συνεισφορά της Ένωσης

1.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 190 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, το πρόγραμμα μπορεί να χρηματοδοτήσει έως και το 100 % των επιλέξιμων δαπανών. Ωστόσο, για τις δραστηριότητες που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 3, η στήριξη από το πρόγραμμα δεν υπερβαίνει το 35 % των επιλέξιμων δαπανών.

2.Μια δράση είναι επιλέξιμη για αυξημένο ποσοστό χρηματοδότησης εφόσον πληροί ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα κριτήρια:

α)η δράση αναπτύσσεται στο πλαίσιο δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP), όπως αναφέρεται στο κεφάλαιο III του παρόντος κανονισμού, ή στο πλαίσιο έργου της PESCO, υπό την προϋπόθεση ότι το έργο αυτό συμμορφώνεται με υποχρεώσεις συγκρίσιμες με εκείνες του άρθρου 22 παράγραφος 1, του άρθρου 23 παράγραφος 1, του άρθρου 25 και του άρθρου 26 του παρόντος κανονισμού και ότι δεν επωφελήθηκε από συγκρίσιμο αυξημένο ποσοστό χρηματοδότησης σε άλλο χρηματοδοτικό πρόγραμμα της ΕΕ·

β)η Ουκρανία είναι ο αποδέκτης αμυντικών προϊόντων που παράχθηκαν ή αποτέλεσαν αντικείμενο προμήθειας στο πλαίσιο του προγράμματος και τα εν λόγω προϊόντα υπόκεινται σε χρηματοδοτική στήριξη στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη·

γ)τα κράτη μέλη συμφωνούν σε κοινή προσέγγιση όσον αφορά τις εξαγωγές αμυντικών προϊόντων που αναπτύσσονται και αποτελούν αντικείμενο προμήθειας στο πλαίσιο δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP)·

δ)ο δικαιούχος είναι ΜΜΕ ή μικρή επιχείρηση μεσαίας κεφαλαιοποίησης ή η πλειονότητα των δικαιούχων που συμμετέχουν σε κοινοπραξία είναι ΜΜΕ ή μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης.

3.Το πρόγραμμα εργασίας καθορίζει περαιτέρω λεπτομέρειες, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, των αυξημένων ποσοστών χρηματοδότησης που αναφέρονται στην παράγραφο 3.

Άρθρο 18

Προγράμματα εργασίας

1.Το πρόγραμμα υλοποιείται μέσω των προγραμμάτων εργασίας, όπως αναφέρονται στο άρθρο 110 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046. Τα προγράμματα εργασίας καθορίζουν τις δράσεις και τον σχετικό προϋπολογισμό που απαιτούνται για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος και, κατά περίπτωση, το συνολικό ποσό που προορίζεται για τις συνδυαστικές πράξεις.

2.Η Επιτροπή εγκρίνει τα προγράμματα εργασίας μέσω εκτελεστικών πράξεων. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3.

Άρθρο 19

Ταμείο για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού (FAST)

1.Για τη μόχλευση, την ελαχιστοποίηση των κινδύνων και την επιτάχυνση των επενδύσεων που απαιτούνται με στόχο την αύξηση των ικανοτήτων παραγωγής αμυντικών προϊόντων των ΜΜΕ και των μικρών επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης, μπορεί να θεσπιστεί συνδυαστική πράξη που θα προσφέρει στήριξη με δανειακά και/ή ίδια κεφάλαια [ταμείο για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού (FAST)]. Υλοποιείται σύμφωνα με τον τίτλο X του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046 και τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/523 7 .

2.Οι ειδικοί στόχοι που επιδιώκονται από το FAST είναι οι ακόλουθοι:

α)επίτευξη ικανοποιητικού πολλαπλασιαστικού αποτελέσματος ανάλογα με το μείγμα δανειακών και ιδίων κεφαλαίων και συμβολή στην προσέλκυση χρηματοδότησης τόσο από τον δημόσιο όσο και από τον ιδιωτικό τομέα·

β)παροχή στήριξης σε ΜΜΕ (συμπεριλαμβανομένων των νεοφυών και των επεκτεινόμενων επιχειρήσεων) και σε μικρές επιχειρήσεις μεσαίας κεφαλαιοποίησης σε ολόκληρη την Ένωση, οι οποίες αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης σε χρηματοδότηση και οι οποίες:

i) εκβιομηχανίζουν αμυντικές τεχνολογίες και/ή κατασκευάζουν αμυντικά προϊόντα ή έχουν επικείμενα σχέδια προς αυτόν τον στόχο· ή

ii) αποτελούν μέρος της αλυσίδας εφοδιασμού της αμυντικής βιομηχανίας ή έχουν επικείμενα σχέδια να αποτελέσουν μέρος της·

γ)επιτάχυνση των επενδύσεων στον τομέα της παραγωγής αμυντικών τεχνολογιών και προϊόντων και, ως εκ τούτου, ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού των αξιακών αλυσίδων της αμυντικής βιομηχανίας της Ένωσης.

Τμήμα 3: Μέσο στήριξης της Ουκρανίας

Άρθρο 20

Ειδικές διατάξεις που εφαρμόζονται στο μέσο στήριξης της Ουκρανίας

1.Το άρθρο 13 εφαρμόζεται στις δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του μέσου στήριξης της Ουκρανίας. Τα άρθρα 8, 11, 12, 14, 16, 17 και 18 εφαρμόζονται κατ’ αναλογία.

2.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 17 παράγραφος 1, οι δραστηριότητες που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 3 μπορούν να χρηματοδοτούν έως και το 100 % των επιλέξιμων δαπανών.

3.Οι αναφορές σε συνδεδεμένες χώρες στα άρθρα 8, 9, 11, 12, 14 και 16 δεν εφαρμόζονται στο παρόν τμήμα.

4.Οι αναφορές σε συνδυαστικές πράξεις στο άρθρο 8 δεν εφαρμόζονται στο παρόν τμήμα.

Άρθρο 21

Επιλέξιμες νομικές οντότητες

1.Επιπλέον των κριτηρίων που καθορίζονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, εφαρμόζονται και τα κριτήρια επιλεξιμότητας που ορίζονται στις παραγράφους 2 έως 7.

2.Οι αποδέκτες ενωσιακής χρηματοδότησης είναι εγκατεστημένοι στην Ένωση ή στην Ουκρανία.

3.Οι υποδομές, οι εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και οι πόροι των αποδεκτών που χρησιμοποιούνται για τους σκοπούς της δράσης βρίσκονται στην επικράτεια κράτους μέλους ή της Ουκρανίας. Όταν οι αποδέκτες δεν διαθέτουν εναλλακτικές λύσεις ή σχετικές υποδομές, εγκαταστάσεις, περιουσιακά στοιχεία και πόρους άμεσα διαθέσιμα στην Ένωση ή στην Ουκρανία, μπορούν να χρησιμοποιούν τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις, τα περιουσιακά στοιχεία και τους πόρους τους που βρίσκονται ή διατηρούνται εκτός της επικράτειας των κρατών μελών ή της Ουκρανίας, υπό την προϋπόθεση ότι η χρήση αυτή δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών και ότι συνάδει με τους στόχους του άρθρου 4.

4.Για τους σκοπούς μιας δράσης που υποστηρίζεται από το μέσο στήριξης της Ουκρανίας, οι αποδέκτες δεν υπόκεινται σε έλεγχο από τρίτη χώρα ή από οντότητα τρίτης χώρας.

5.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 4, νομική οντότητα εγκατεστημένη στην Ένωση που τελεί υπό τον έλεγχο τρίτης χώρας ή οντότητας τρίτης χώρας είναι επιλέξιμη ως αποδέκτης, εάν έχει αποτελέσει αντικείμενο ελέγχου κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) 2019/452 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και, κατά περίπτωση, μέτρων μετριασμού, λαμβανομένων υπόψη των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 4 του παρόντος κανονισμού, ή εάν έχουν παρασχεθεί στην Επιτροπή εγγυήσεις εγκεκριμένες από το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη σύμφωνα με τις οικείες εθνικές διαδικασίες.

Οι εγγυήσεις εξασφαλίζουν ότι η συμμετοχή αυτής της νομικής οντότητας σε δράση δεν θα αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, όπως αυτά ορίζονται στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ, σύμφωνα με τον τίτλο V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), ή στους στόχους του άρθρου 4. Οι εγγυήσεις συνάδουν επίσης με το άρθρο 11 παράγραφος 8 στοιχείο γ). Οι εγγυήσεις τεκμηριώνουν συγκεκριμένα ότι, για τους σκοπούς της δράσης, έχουν θεσπιστεί μέτρα που διασφαλίζουν ότι:

α)ο έλεγχος επί της νομικής οντότητας δεν ασκείται με τρόπο που εμποδίζει ή περιορίζει την ικανότητά της να εκτελέσει αποτελεσματικά τη δράση, που επιβάλλει περιορισμούς όσον αφορά τις υποδομές της, τις εγκαταστάσεις της, τα περιουσιακά της στοιχεία, τους πόρους της, τη διανοητική της ιδιοκτησία ή την τεχνογνωσία της που απαιτούνται για τους σκοπούς της δράσης, ή που υπονομεύει τις δυνατότητες και τα πρότυπά της τα οποία είναι απαραίτητα για την εκτέλεση της δράσης·

β)αποτρέπεται η πρόσβαση τρίτης χώρας ή οντότητας τρίτης χώρας σε ευαίσθητες πληροφορίες σχετικά με τη δράση και οι υπάλληλοι ή άλλα πρόσωπα τα οποία συμμετέχουν στη δράση διαθέτουν εθνική εξουσιοδότηση ασφάλειας την οποία έχει εκδώσει κράτος μέλος, κατά περίπτωση.

Εφόσον κρίνεται σκόπιμο από το κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη η νομική οντότητα, μπορούν να παρέχονται πρόσθετες εγγυήσεις.

Η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή του άρθρου 57 σχετικά με οποιαδήποτε νομική οντότητα θεωρηθεί επιλέξιμη σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο.

6.Κατά την εκτέλεση επιλέξιμης δράσης, οι αποδέκτες μπορούν επίσης να συνεργάζονται με νομικές οντότητες εγκατεστημένες εκτός της επικράτειας των κρατών μελών ή της Ουκρανίας ή που τελούν υπό τον έλεγχο τρίτης χώρας ή οντότητας τρίτης χώρας, μεταξύ άλλων, χρησιμοποιώντας τα περιουσιακά στοιχεία, τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις και τους πόρους αυτών των νομικών οντοτήτων, εφόσον αυτό δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της. Η συνεργασία αυτή συνάδει με τους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 4 και συμμορφώνεται με το άρθρο 11 παράγραφος 8 στοιχείο γ).

Δεν επιτρέπεται η άνευ αδείας πρόσβαση τρίτης χώρας ή άλλης οντότητας τρίτης χώρας σε διαβαθμισμένες πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση της δράσης και αποφεύγονται οι πιθανές αρνητικές επιπτώσεις στην ασφάλεια της προμήθειας εισροών απαραίτητων για τη δράση.

Οι δαπάνες που σχετίζονται με τις εν λόγω δραστηριότητες δεν είναι επιλέξιμες για στήριξη από το πρόγραμμα.

7.Οι παράγραφοι 2 έως 6 δεν εφαρμόζονται:

α)σε αναθέτουσες αρχές των κρατών μελών και της Ουκρανίας·

β)σε διεθνείς οργανισμούς·

γ)στις δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών·

δ)στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Άμυνας.

Κεφάλαιο III

Δομή για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών

Άρθρο 22

Ειδικός στόχος και δραστηριότητες της SEAP

1.Οι δομές για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών (SEAP) προωθούν την ανταγωνιστικότητα της ΕΒΤΒΑ και της ουκρανικής DTIB, συγκεντρώνοντας τη ζήτηση αμυντικών προϊόντων καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους.

2.Για την επίτευξη του στόχου που αναφέρεται στην παράγραφο 1, τα κύρια καθήκοντα της SEAP είναι τα εξής:

α)η κοινή προμήθεια αμυντικών προϊόντων, τεχνολογιών ή υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων της έρευνας και ανάπτυξης (Ε&Α) στον τομέα της άμυνας, των δοκιμών και της πιστοποίησης, των μη επαναλαμβανόμενων επενδύσεων που σχετίζονται με την αρχική παραγωγή ή την ενδοϋπηρεσιακή υποστήριξη·

β)η κοινή διαχείριση του κύκλου ζωής των αμυντικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων της προμήθειας ανταλλακτικών, υπηρεσιών εφοδιαστικής και, κατά περίπτωση, της δημιουργίας συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για τη διασφάλιση της αποδοτικότητας και της υψηλής διαθεσιμότητας αμυντικών προϊόντων·

γ)η δυναμική διαχείριση της διαθεσιμότητας πρόσθετων ποσοτήτων, με διασφάλιση της δυνατότητα άμεσης και προτιμησιακής αγοράς ή χρήσης/μίσθωσης για τα κράτη μέλη, τις συνδεδεμένες χώρες ή την Ουκρανία (δεξαμενή αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας).

Άρθρο 23

Απαιτήσεις σχετικές με τη δημιουργία SEAP

1.Η SEAP πληροί τις ακόλουθες απαιτήσεις:

α)η SEAP στηρίζει τη συνεργατική ανάπτυξη και προμήθεια αμυντικών προϊόντων και υπηρεσιών σύμφωνα με τις προτεραιότητες όσον αφορά τις δυνατότητες που έχουν συμφωνηθεί από κοινού από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπτυξης δυνατοτήτων·

β)η SEAP δημιουργείται από τουλάχιστον τρία κράτη μέλη, συνδεδεμένες χώρες ή την Ουκρανία·

γ)στα μέλη της SEAP περιλαμβάνονται τουλάχιστον δύο κράτη μέλη·

δ)η SEAP συνεχίζει τον κύκλο ζωής του αμυντικού προϊόντος ή της αμυντικής τεχνολογίας έως τον παροπλισμό τους.

2.Η SEAP χρησιμοποιεί τυποποιημένες διαδικασίες για την έναρξη και τη διαχείριση συνεργατικών αμυντικών προγραμμάτων και τηρεί τυχόν καθοδήγηση ή υποδείγματα που της παρέχει η Επιτροπή, συμπεριλαμβανομένων κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τη διαχείριση έργων, τη χρηματοδότηση και την υποβολή εκθέσεων.

Άρθρο 24

Αίτηση δημιουργίας SEAP

1.Τα κράτη μέλη που υποβάλλουν αίτηση για τη δημιουργία SEAP (στο εξής: αιτούντες) υποβάλλουν αίτηση στην Επιτροπή. Η αίτηση περιλαμβάνει τα ακόλουθα:

α)αίτημα προς την Επιτροπή για τη σύσταση της SEAP·

β)το προτεινόμενο καταστατικό της SEAP που αναφέρεται στο άρθρο 27, υπογεγραμμένο και εγκεκριμένο νομοτύπως από όλες τις νομικές οντότητες που είναι αιτούντες για την προτεινόμενη SEAP·

γ)περιγραφή του αμυντικού εξοπλισμού, της τεχνολογίας ή της υπηρεσίας που πρόκειται να αποτελέσουν αντικείμενο κοινής προμήθειας και διαχείρισης από τη SEAP, η οποία καλύπτει ιδίως τις απαιτήσεις που ορίζονται στο άρθρο 23 παράγραφος 1 στοιχεία α) και δ)·

δ)δήλωση του κράτους μέλους υποδοχής με την οποία αναγνωρίζεται η SEAP, μετά τη σύστασή της, ως διεθνής οργανισμός κατά την έννοια του άρθρου 143 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) και του άρθρου 151 παράγραφος 1 στοιχείο β) της οδηγίας του 2006/112/ΕΚ και ως διεθνής οργανισμός κατά την έννοια του άρθρου 11 παράγραφος 1 της οδηγίας (ΕΕ) 2020/262. Τα όρια και οι προϋποθέσεις των εξαιρέσεων που προβλέπονται σε αυτές τις διατάξεις καθορίζονται σε συμφωνία μεταξύ των μελών της SEAP.

2.Η Επιτροπή αξιολογεί την αίτηση με γνώμονα τις προϋποθέσεις που ορίζει ο παρών κανονισμός. Το αποτέλεσμα της αξιολόγησης γνωστοποιείται στους αιτούντες οι οποίοι, αν χρειαστεί, καλούνται να συμπληρώσουν ή να τροποποιήσουν την αίτησή τους.

3.Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα της αξιολόγησης που αναφέρεται στην παράγραφο 2 και σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3, εκδίδει εκτελεστική πράξη:

α)σύστασης της SEAP, αφού βεβαιωθεί ότι πληρούνται οι απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό· ή

β)απόρριψης της αίτησης εάν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν πληρούνται οι απαιτήσεις που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, μεταξύ άλλων και στην περίπτωση απουσίας της δήλωσης που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχείο δ).

4.Η απόφαση επί της αίτησης κοινοποιείται στους αιτούντες. Σε περίπτωση απόρριψης, η απόφαση θα περιλαμβάνει σαφή και επακριβή εξήγηση προς τους αιτούντες.

5.Η απόφαση σύστασης της SEAP δημοσιεύεται στη σειρά L της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 25

Καθεστώς και έδρα της SEAP

1.Η SEAP έχει νομική προσωπικότητα από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της απόφασης σύστασής της.

2.Σε κάθε κράτος μέλος η SEAP έχει την ευρύτερη δυνατή νομική ικανότητα που αναγνωρίζεται σε νομικές οντότητες με βάση το δίκαιο του εκάστοτε κράτους μέλους. Μπορεί, ειδικότερα, να συνάπτει συμβάσεις και να παρίσταται ενώπιον δικαστηρίου. Όλοι οι εθνικοί οργανισμοί χρηματοδότησης των κρατών μελών θεωρούν τη SEAP (και τους εθνικούς της κόμβους) επιλέξιμο αποδέκτη εθνικών χρηματοδοτικών συνεισφορών.

3.Η SEAP έχει καταστατική έδρα, η οποία βρίσκεται στην επικράτεια κράτους μέλους.

Άρθρο 26

Κριτήρια σύστασης

1.Οι ακόλουθες νομικές οντότητες μπορούν να γίνουν μέλη SEAP:

α)κράτη μέλη·

β)συνδεδεμένες χώρες·

γ)Ουκρανία.

2.Τα κράτη μέλη, οι συνδεδεμένες χώρες ή η Ουκρανία μπορούν να ενταχθούν ως μέλη ανά πάσα στιγμή μετά τη δημιουργία της SEAP, υπό δίκαιους και εύλογους όρους οι οποίοι καθορίζονται στο καταστατικό που αναφέρεται στο άρθρο 27, και ως παρατηρητές χωρίς δικαίωμα ψήφου υπό τους όρους που καθορίζονται στο καταστατικό.

3.Η SEAP μπορεί επίσης να συνεργάζεται με μη συνδεδεμένες τρίτες χώρες ή με οντότητες μη συνδεδεμένων τρίτων χωρών, μεταξύ άλλων χρησιμοποιώντας τα περιουσιακά στοιχεία, τις υποδομές, τις εγκαταστάσεις και τους πόρους, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό δεν αντιβαίνει στα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της.

Άρθρο 27

Καταστατικό

1.Το καταστατικό της SEAP περιέχει τουλάχιστον τα ακόλουθα:

α)κατάλογο των μελών, των παρατηρητών και, κατά περίπτωση, των νομικών οντοτήτων που αντιπροσωπεύουν τα μέλη, καθώς και τους όρους και τη διαδικασία τροποποίησης της σύνθεσης της SEAP και της αντιπροσώπευσης των μελών, σύμφωνα με το άρθρο 26·

β)τον ειδικό στόχο, τα καθήκοντα και τις δραστηριότητες της SEAP, σύμφωνα με το άρθρο 23·

γ)κατάλογο του αμυντικού εξοπλισμού, της τεχνολογίας και/ή των υπηρεσιών που θα αποτελέσουν αντικείμενο κοινής προμήθειας, εφόσον υπάρχουν, και που είναι επιλέξιμα για απαλλαγή από τον ΦΠΑ και/ή τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης·

δ)την καταστατική έδρα της SEAP, σύμφωνα με το άρθρο 25·

ε)την επωνυμία της SEAP·

στ)τη διάρκεια λειτουργίας και τη διαδικασία διάλυσης της SEAP, σύμφωνα με το άρθρο 32·

ζ)το καθεστώς ευθύνης, σύμφωνα με το άρθρο 30·

η)δικαιώματα και υποχρεώσεις των μελών, συμπεριλαμβανομένης της υποχρέωσης συνεισφοράς σε έναν ισοσκελισμένο προϋπολογισμό και των δικαιωμάτων ψήφου·

θ)τα όργανα των μελών, τον ρόλο και τις αρμοδιότητές τους, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αυτά συγκροτούνται και αποφασίζουν, μεταξύ άλλων και επί της τροποποίησης του καταστατικού, σύμφωνα με το άρθρο 28·

ι)τον προσδιορισμό της/των γλώσσας/-ών εργασίας της SEAP·

ια)παραπομπές στους κανόνες εφαρμογής του καταστατικού·

ιβ)την πολιτική ασφαλείας για τον χειρισμό διαβαθμισμένων πληροφοριών.

2.Επιπλέον, όταν τα μέλη της SEAP αποφασίζουν να χρησιμοποιήσουν/διαχειριστούν δεξαμενή αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο β), το καταστατικό περιλαμβάνει τους κανόνες που διέπουν τη διαχείριση δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας που αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο β), συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, κοινής προσέγγισης για τις εξαγωγές.

Άρθρο 28

Τροποποίηση του καταστατικού

1.Κάθε τροποποίηση του καταστατικού σε σχέση με τα θέματα που αναφέρονται στο άρθρο 27 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως η) υποβάλλεται από τη SEAP στην Επιτροπή προς έγκριση. Η Επιτροπή εφαρμόζει το άρθρο 24 παράγραφος 2 κατ’ αναλογία.

2.Κάθε τροποποίηση του καταστατικού που δεν προβλέπεται στην παράγραφο 1 υποβάλλεται από τη SEAP στην Επιτροπή εντός 10 ημερών από την έγκρισή της.

3.Η Επιτροπή μπορεί να διατυπώσει αντίρρηση στις τροποποιήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 εντός 60 ημερών από την υποβολή τους, διευκρινίζοντας τους λόγους για τους οποίους η τροποποίηση δεν πληροί τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού.

4.Η τροποποίηση τίθεται σε ισχύ μόνον αφού λήξει η προθεσμία για τη διατύπωση αντιρρήσεων ή αφού Επιτροπή παραιτηθεί του δικαιώματος διατύπωσης αντιρρήσεων εντός της προθεσμίας αυτής ή αφού ανακληθεί οποιαδήποτε διατυπωθείσα αντίρρηση.

5.Η αίτηση έγκρισης της τροποποίησης περιέχει τα ακόλουθα:

α)το κείμενο της προτεινόμενης τροποποίησης ή, κατά περίπτωση, το κείμενο της τροποποίησης όπως εγκρίθηκε, συμπεριλαμβανομένης της ημερομηνίας έναρξης ισχύος της·

β)την τροποποιημένη, ενοποιημένη έκδοση του καταστατικού.

Άρθρο 29

Ειδικές προϋποθέσεις για τις προμήθειες

1.Η SEAP μπορεί να διορίσει υπεύθυνο προμηθειών ο οποίος θα ενεργεί εξ ονόματός της.

2.Ο υπεύθυνος προμηθειών, όταν προβαίνει σε προμήθειες για τη SEAP, δεσμεύεται από τους ίδιους κανόνες που δεσμεύουν την οικεία SEAP.

3.Η SEAP, όταν προμηθεύεται αμυντικό προϊόν για δικό της λογαριασμό και ιδίω ονόματι, θεωρείται διεθνής οργανισμός κατά την έννοια του άρθρου 12 στοιχείο γ) της οδηγίας 2009/81/ΕΚ. Η SEAP, όταν προμηθεύεται αμυντικό προϊόν για λογαριασμό των μελών της, καθορίζει, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 10 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, τους δικούς της κανόνες σύμφωνα με τις αρχές της διαφάνειας, της απαγόρευσης των διακρίσεων και του ανταγωνισμού.

4.Οι προμήθειες της SEAP πληρούν τις απαιτήσεις που ορίζονται στο άρθρο 12 παράγραφοι 3 έως 6.

Άρθρο 30

Ευθύνη και ασφαλίσεις

1.Η SEAP ευθύνεται για τα χρέη της.

2.Η οικονομική ευθύνη των μελών για τα χρέη της SEAP περιορίζεται στις αντίστοιχες συνεισφορές τους που έχουν καταβάλει στη SEAP. Τα μέλη μπορούν να καθορίζουν στο καταστατικό ότι αναλαμβάνουν είτε ορισμένη ευθύνη η οποία υπερβαίνει την αντίστοιχη συνεισφορά τους είτε απεριόριστη ευθύνη.

3.Εάν η οικονομική ευθύνη των μελών είναι περιορισμένη, η SEAP συνάπτει κατάλληλη ασφαλιστήρια σύμβαση για την κάλυψη των κινδύνων που αφορούν ειδικά τη δημιουργία και τη διαχείριση της δυνατότητας.

4.Η Ένωση δεν φέρει καμία ευθύνη, μεταξύ άλλων και για κανένα χρέος της SEAP.

Άρθρο 31

Εφαρμοστέο δίκαιο και αρμόδιο δικαστήριο

1.Η σύσταση και η εσωτερική λειτουργία της SEAP διέπονται από:

α)το δίκαιο της Ένωσης, ιδίως τον παρόντα κανονισμό, και τις εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο άρθρο 24 παράγραφος 3 στοιχείο α)·

β)το δίκαιο του κράτους στο οποίο βρίσκεται η καταστατική έδρα της SEAP όταν πρόκειται για θέματα που δεν ρυθμίζονται ή ρυθμίζονται μόνο εν μέρει από τις πράξεις που προβλέπονται στο στοιχείο α)·

γ)το καταστατικό και τους κανόνες εφαρμογής του.

2.Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι αρμόδιο για τις διαφορές μεταξύ των μελών για θέματα που αφορούν τη SEAP, μεταξύ των μελών και της SEAP, καθώς και για κάθε διαφορά στην οποία η Ένωση είναι διάδικος.

3.Στις διαφορές μεταξύ της SEAP και τρίτων εφαρμόζεται η νομοθεσία της Ένωσης περί δικαιοδοσίας. Στις περιπτώσεις που δεν καλύπτονται από τη νομοθεσία της Ένωσης, το δίκαιο του κράτους στο οποίο η SEAP έχει την καταστατική της έδρα καθορίζει το αρμόδιο δικαστήριο για την επίλυση των σχετικών διαφορών.

Άρθρο 32

Διάλυση και αφερεγγυότητα

1.Το καταστατικό καθορίζει τη διαδικασία που πρέπει να εφαρμόζεται σε περίπτωση διάλυσης της SEAP μετά από απόφαση της συνέλευσης των μελών ή σε περίπτωση που η Επιτροπή καταργήσει την εκτελεστική πράξη για τη δημιουργία της SEAP, όπως αναφέρεται στο άρθρο 33 παράγραφος 6. Η διάλυση μπορεί να περιλαμβάνει τη μεταφορά των δραστηριοτήτων σε άλλη νομική οντότητα.

2.Χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση μετά την έκδοση απόφασης διάλυσης της SEAP από τη συνέλευση των μελών, και σε κάθε περίπτωση εντός 10 ημερών από την έκδοση της εν λόγω απόφασης, η SEAP ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή. Η Επιτροπή δημοσιεύει σχετική ανακοίνωση της απόφασης διάλυσης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σειρά C.

3.Χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση μετά τη λήξη της διαδικασίας διάλυσης, και σε κάθε περίπτωση εντός 10 ημερών από τη λήξη της, η SEAP ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή. Η Επιτροπή δημοσιεύει σχετική ανακοίνωση της λήξης στη σειρά C της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η SEAP παύει να υφίσταται την ημέρα δημοσίευσης της ανακοίνωσης.

4.Ανά πάσα στιγμή, σε περίπτωση που η SEAP αδυνατεί να πληρώσει τα χρέη της, ενημερώνει αμέσως την Επιτροπή. Η Επιτροπή δημοσιεύει σχετική ανακοίνωση στη σειρά C της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 33

Εκθέσεις και έλεγχος

1.Η SEAP καταρτίζει ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων, η οποία περιλαμβάνει τεχνική περιγραφή και οικονομική έκθεση των δραστηριοτήτων της όπως αναφέρονται στο άρθρο 22. Η έκθεση διαβιβάζεται στην Επιτροπή εντός έξι μηνών από το τέλος του οικονομικού έτους.

2.Η Επιτροπή μπορεί να διατυπώνει στη SEAP συστάσεις σχετικά με τα θέματα που καλύπτει η ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων.

3.Η SEAP και τα οικεία κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή σχετικά με κάθε περίσταση ικανή να θέσει σε σοβαρό κίνδυνο την εκπλήρωση της αποστολής της SEAP ή να παρεμποδίσει την ικανότητά της να εκπληρώνει τις απαιτήσεις που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

4.Εάν η Επιτροπή έχει ενδείξεις σοβαρής παράβασης από μια SEAP του παρόντος κανονισμού, της εκτελεστικής πράξης για τη δημιουργία της, του καταστατικού της ή άλλου εφαρμοστέου δικαίου, ζητεί διευκρινίσεις από τη SEAP και/ή από τα μέλη της.

5.Εάν η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα, αφού προηγουμένως παράσχει στη SEAP και/ή στα μέλη της εύλογη προθεσμία για να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους, ότι η SEAP έχει υποπέσει σε σοβαρή παράβαση του παρόντος κανονισμού, της εκτελεστικής πράξης για τη δημιουργία της, του καταστατικού της ή άλλου εφαρμοστέου δικαίου, μπορεί να προτείνει διορθωτικά μέτρα στη SEAP και στα μέλη της.

6.Εάν δεν ληφθούν διορθωτικά μέτρα, η Επιτροπή μπορεί να καταργήσει την εκτελεστική πράξη για τη δημιουργία της SEAP. Η πράξη κατάργησης δημοσιεύεται στη σειρά L της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η δημοσίευση της πράξης επιφέρει τη διάλυση της SEAP.

Κεφάλαιο IV

Ασφάλεια εφοδιασμού

Τμήμα 1

Ετοιμότητα

Άρθρο 34

Προϋποθέσεις για το άνοιγμα συμφωνιών-πλαισίων σε άλλα κράτη μέλη

1.Όταν τουλάχιστον δύο κράτη μέλη συνάπτουν συμφωνία για την από κοινού προμήθεια αμυντικών προϊόντων και όταν αυτό δικαιολογείται από τον εξαιρετικά επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης, οι κανόνες που προβλέπονται στις παραγράφους 2 έως 6 μπορούν να εφαρμόζονται σε συμφωνίες-πλαίσια οι οποίες δεν περιλαμβάνουν κανόνες που διέπουν τη δυνατότητα ουσιαστικής τροποποίησής τους, ώστε οι διατάξεις τους να μπορούν να εφαρμόζονται σε αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς που δεν ήταν, εξαρχής, συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου.

2.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 29 παράγραφος 2 δεύτερο εδάφιο της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, η αναθέτουσα αρχή / ο αναθέτων φορέας μπορεί να τροποποιήσει υφιστάμενη συμφωνία-πλαίσιο με επιχείρηση που συμμορφώνεται με τις διατάξεις του άρθρου 10 παράγραφοι 1 και 2, η οποία έχει συναφθεί κατόπιν μίας από τις διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο 25 της εν λόγω οδηγίας, ώστε οι διατάξεις της να μπορούν να εφαρμόζονται σε αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς που δεν ήταν, εξαρχής, συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου.

3.Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 29 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, η αναθέτουσα αρχή / ο αναθέτων φορέας μπορεί να επιφέρει ουσιαστικές τροποποιήσεις στις ποσότητες που καθορίζονται σε υφιστάμενη συμφωνία-πλαίσιο με επιχείρηση που συμμορφώνεται με τις διατάξεις του άρθρου 10 παράγραφοι 1 και 2, εφόσον αυτό είναι απολύτως αναγκαίο για την εφαρμογή της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου. Όταν οι ποσότητες που καθορίζονται σε υφιστάμενη συμφωνία-πλαίσιο τροποποιούνται ουσιαστικά σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο, παρέχεται σε οποιονδήποτε οικονομικό φορέα πληροί τους όρους της αναθέτουσας αρχής / του αναθέτοντος φορέα οι οποίοι έχουν καθοριστεί εξαρχής στη διαδικασία σύναψης δημόσιας σύμβασης για τη συμφωνία-πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων απαιτήσεων ποιοτικής επιλογής όπως αναφέρονται στα άρθρα 39 έως 46 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ, και η οποία συμμορφώνεται με τις διατάξεις του άρθρου 10 παράγραφοι 1 και 2, η δυνατότητα να προσχωρήσει στην εν λόγω συμφωνία-πλαίσιο. Η αναθέτουσα αρχή / ο αναθέτων φορέας παρέχει τη συγκεκριμένη δυνατότητα, μέσω ειδικής προκήρυξης που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

4.Η αρχή της μη διάκρισης εφαρμόζεται στις συμβάσεις και συμφωνίες-πλαίσιο που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3 όσον αφορά τις πρόσθετες ποσότητες, και ιδίως στις σχέσεις μεταξύ των αναθετουσών αρχών / των αναθετόντων φορέων των κρατών μελών που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

5.Οι αναθέτουσες αρχές που τροποποιούν σύμβαση στις περιπτώσεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3 του παρόντος άρθρου δημοσιεύουν σχετική προκήρυξη στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι προκηρύξεις αυτές δημοσιεύονται σύμφωνα με το άρθρο 32 της οδηγίας 2009/81/ΕΚ.

6.Οι αναθέτουσες αρχές / αναθέτοντες φορείς δεν μπορούν να χρησιμοποιούν τη δυνατότητα που προβλέπεται στις παραγράφους 2 και 3 καταχρηστικώς ή κατά τρόπο που να εμποδίζει, να περιορίζει ή να στρεβλώνει τον ανταγωνισμό.

Άρθρο 35

Προμήθειες

1.Κατά παρέκκλιση από το [άρθρο 168 της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού], τα κράτη μέλη, οι συνδεδεμένες χώρες και, κατά περίπτωση, η Ουκρανία μπορούν να ζητήσουν από την Επιτροπή:

α)να συμμετάσχει μαζί τους σε ομαδοποιημένη (κοινή) προμήθεια, όπως αναφέρεται στο [άρθρο 168 παράγραφος 2 της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού], στο πλαίσιο της οποίας τα κράτη μέλη, οι συνδεδεμένες χώρες ή η Ουκρανία μπορούν να αγοράζουν, να ενοικιάζουν ή να μισθώνουν πλήρως τα αμυντικά προϊόντα που αποτελούν αντικείμενο κοινής προμήθειας·

β)να ενεργεί ως κεντρική αρχή προμηθειών για την προμήθεια, για λογαριασμό των ενδιαφερόμενων κρατών μελών ή εξ ονόματός τους, αμυντικών προϊόντων, όπως αναφέρεται στο [άρθρο 168 παράγραφος 3 της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού].

2.Η διαδικασία προμήθειας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)η συμμετοχή στην έναρξη της διαδικασίας προμήθειας είναι ανοικτή σε όλα τα κράτη μέλη, τις συνδεδεμένες χώρες και την Ουκρανία, κατά παρέκκλιση από το [άρθρο 168 παράγραφοι 2 και 3 της αναδιατύπωσης του δημοσιονομικού κανονισμού]·

β)η Επιτροπή καλεί στις διαπραγματεύσεις τουλάχιστον 4 εμπειρογνώμονες με σχετική πείρα προερχόμενους από συμμετέχουσες χώρες με παραγωγικές ικανότητες για το οικείο αμυντικό προϊόν προκειμένου να συγκροτήσουν κοινή διαπραγματευτική ομάδα·

γ)οι συμμετέχουσες χώρες δηλώνουν ρητά αν θα αποφασίσουν να διεξαγάγουν παράλληλες διαδικασίες διαπραγμάτευσης για το εν λόγω προϊόν. Η απόφαση να διεξαχθούν παράλληλες διαδικασίες διαπραγμάτευσης για το εν λόγω προϊόν υπόκειται σε ομόφωνη έγκριση από τις συμμετέχουσες χώρες.

3.Στο πλαίσιο της προμήθειας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 στοιχείο β), η Επιτροπή μπορεί να προμηθεύεται σχετικά κατασκευαστικά στοιχεία και πρώτες ύλες αμυντικών προϊόντων με σκοπό τη δημιουργία στρατηγικών αποθεμάτων.

Όταν δικαιολογείται δεόντως από τον εξαιρετικά επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης, η Επιτροπή μπορεί, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 172 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046, να ζητήσει την παράδοση αγαθών ή υπηρεσιών από την ημερομηνία αποστολής των σχεδίων συμβάσεων τα οποία προκύπτουν από την προμήθεια που πραγματοποιείται για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, το αργότερο εντός 24 ωρών από την ανάθεση.

4.Οι εκπρόσωποι της Επιτροπής ή οι εμπειρογνώμονες που έχουν οριστεί από την Επιτροπή μπορούν, για να συνάψουν συμφωνίες αγοράς με οικονομικούς φορείς, να πραγματοποιούν επιτόπιες επισκέψεις, σε συνεργασία με τις αρμόδιες εθνικές αρχές, στις τοποθεσίες των εγκαταστάσεων παραγωγής των σχετικών αμυντικών προϊόντων.

5.Η κυριότητα και η εξαγωγή αμυντικών προϊόντων που αγοράζονται δυνάμει του παρόντος άρθρου παραμένουν στην αρμοδιότητα των συμμετεχουσών χωρών.

6.Η Επιτροπή διασφαλίζει ότι οι συμμετέχουσες χώρες αντιμετωπίζονται ισότιμα κατά τη διενέργεια των διαδικασιών προμηθειών και κατά την εφαρμογή των συμφωνιών που προκύπτουν από αυτές.

7.Η χρήση προμηθειών σύμφωνα με την παράγραφο 1 δεν θίγει άλλα μέσα που προβλέπονται στον δημοσιονομικό κανονισμό.

8.Επιπλέον των προϋποθέσεων που καθορίζονται στον δημοσιονομικό κανονισμό, ισχύουν, τηρουμένων των αναλογιών, κριτήρια επιλεξιμότητας ισοδύναμα με εκείνα που καθορίζονται στο άρθρο 10 του παρόντος κανονισμού για τους προσφέροντες, τους αναδόχους και τους υπεργολάβους σε συμβάσεις οι οποίες προκύπτουν από τις προμήθειες που συνάπτονται σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

Άρθρο 36

Προαγορά αμυντικών προϊόντων

1.Οι από κοινού αγορές που αναφέρονται στο άρθρο 35 μπορούν να λάβουν τη μορφή συμφωνιών προαγοράς αμυντικών προϊόντων, οι οποίες αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης και συνάπτονται εξ ονόματος και για λογαριασμό των συμμετεχουσών χωρών. Οι εν λόγω συμφωνίες μπορούν να περιλαμβάνουν μηχανισμό προπληρωμής για την παραγωγή των εν λόγω προϊόντων έναντι δικαιώματος στο αποτέλεσμα, ο οποίος δεν υπερβαίνει τα μέρη της σύμβασης σχετικά με τις μη επαναλαμβανόμενες δαπάνες και/ή τη δέσμευση παραγωγικών ικανοτήτων.

2.Όταν οι συμφωνίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου περιλαμβάνουν μηχανισμό προπληρωμής, η προκαταβολική πληρωμή στον ανάδοχο καλύπτεται από το χρηματοδοτικό κονδύλιο που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1. Οι συνεισφορές των συμμετεχουσών χωρών όπως αναφέρονται στο άρθρο 6 λαμβάνονται εξίσου υπόψη ανά στοιχείο που παραγγέλλεται από τις συμμετέχουσες χώρες.

3.Στις περιπτώσεις που τα ποσά που αποτέλεσαν αντικείμενο διαπραγμάτευσης υπερβαίνουν τη ζήτηση, η Επιτροπή, κατόπιν αιτήματος των οικείων κρατών μελών, καταρτίζει μηχανισμό ανακατανομής στα εθνικά αποθέματα ή δημιουργίας της δεξαμενής αμυντικής βιομηχανικής ετοιμότητας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο β).

Άρθρο 37

Διευκόλυνση συμφωνιών αγοράς

1.Η Επιτροπή δημιουργεί σύστημα για τη διευκόλυνση της σύναψης συμφωνιών αγοράς που σχετίζονται με τη βιομηχανική αύξηση των παραγωγικών ικανοτήτων της ΕΒΤΒΑ, καθώς και εκείνων της ουκρανικής DTIB, λαμβάνοντας υπόψη τη γνώμη και τις συμβουλές του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας και σύμφωνα με τους κανόνες ανταγωνισμού και σύναψης συμβάσεων.

2.Το σύστημα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 επιτρέπει στα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, στις συνδεδεμένες χώρες και, κατά περίπτωση, στην Ουκρανία να υποβάλλουν προσφορές αγοράς αναφέροντας:

α)τον όγκο και την ποιότητα των αμυντικών προϊόντων που προτίθενται να αγοράσουν·

β)την προβλεπόμενη τιμή ή το προβλεπόμενο εύρος τιμών·

γ)την προβλεπόμενη διάρκεια της συμφωνίας αγοράς.

3.Το σύστημα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 επιτρέπει στους κατασκευαστές αμυντικών προϊόντων που συμμορφώνονται με τους όρους του άρθρου 10 να υποβάλλουν προσφορές πώλησης επισημαίνοντας:

α)τον όγκο και την ποιότητα των αμυντικών προϊόντων για τα οποία επιδιώκουν να συνάψουν συμφωνίες αγοράς·

β)την προβλεπόμενη τιμή ή το προβλεπόμενο εύρος τιμών στην οποία ή στο οποίο είναι διατεθειμένοι να πωλήσουν·

γ)την προβλεπόμενη διάρκεια της συμφωνίας αγοράς.

4.Με βάση τις προσφορές αγοράς και πώλησης που λαμβάνονται σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3, η Επιτροπή φέρνει τους σχετικούς κατασκευαστές αμυντικών προϊόντων σε επαφή με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη και τις συνδεδεμένες χώρες, καθώς και, κατά περίπτωση, με την Ουκρανία.

5.Στο πλαίσιο της επαφής που αναφέρεται στην παράγραφο 4, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη και οι συνδεδεμένες χώρες, καθώς και, κατά περίπτωση, η Ουκρανία μπορούν να ζητήσουν από την Επιτροπή να συμμετάσχει σε διαδικασία κοινής προμήθειας ή σε διαδικασία προμήθειας εξ ονόματός τους και/ή για λογαριασμό τους σύμφωνα με το άρθρο 35.

6.Το χρηματοδοτικό κονδύλιο που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 μπορεί να καλύπτει τα μέρη της σύμβασης σχετικά με τις μη επαναλαμβανόμενες δαπάνες και/ή τη δέσμευση παραγωγικών ικανοτήτων.

Άρθρο 38

Επιτάχυνση της διαδικασίας αδειοδότησης για την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια σχετικών αμυντικών προϊόντων

1.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διοικητικές αιτήσεις που σχετίζονται με τον σχεδιασμό, την κατασκευή και τη λειτουργία των εγκαταστάσεων παραγωγής, τη μεταφορά εισροών εντός της Ένωσης, καθώς και τον χαρακτηρισμό και την πιστοποίηση των τελικών προϊόντων, διεκπεραιώνονται εγκαίρως και με αποτελεσματικό τρόπο. Για τον σκοπό αυτόν, όλες οι οικείες εθνικές αρχές μεριμνούν ώστε οι αιτήσεις αυτές να τυγχάνουν του ταχύτερου δυνατού από νομικής απόψεως χειρισμού.

2.Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, κατά τη διαδικασία σχεδιασμού και αδειοδότησης, δίνεται προτεραιότητα στην κατασκευή και λειτουργία εργοστασίων και εγκαταστάσεων για την παραγωγή σχετικών αμυντικών προϊόντων κατά τη στάθμιση έννομων συμφερόντων στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Άρθρο 39

Διευκόλυνση της διαδικασίας δια-πιστοποίησης

1.Τα κράτη μέλη εγκρίνουν κατάλογο εθνικών αρχών πιστοποίησης για αμυντικούς σκοπούς και τον κοινοποιούν στην Επιτροπή, η οποία τον θέτει στη διάθεση των κρατών μελών.

2.Η Επιτροπή, μέσω εκτελεστικών πράξεων, καταρτίζει και τηρεί επικαιροποιημένο επίσημο κατάλογο των εθνικών αρχών πιστοποίησης για αμυντικούς σκοπούς, όπως προσδιορίζονται από τα κράτη μέλη. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3.

3.Αρχή πιστοποίησης ενός κράτους μέλους μπορεί να ζητήσει από την αρχή πιστοποίησης άλλου κράτους μέλους βασικές πληροφορίες σχετικά με το πεδίο εφαρμογής της πιστοποίησης συγκεκριμένου αμυντικού προϊόντος.

Τμήμα 2

Εποπτεία και παρακολούθηση των αλυσίδων εφοδιασμού

Άρθρο 40

Χαρτογράφηση των αμυντικών εφοδιαστικών αλυσίδων

1.Η Επιτροπή προβαίνει σε χαρτογράφηση των αμυντικών εφοδιαστικών αλυσίδων της Ένωσης, σε συνεργασία με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

2.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας καταρτίζει κατάλογο αμυντικών προϊόντων κρίσιμης σημασίας για τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, ιδίως για την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων των κρατών μελών και την ετοιμότητα της ΕΒΤΒΑ (στο εξής: βασικά αμυντικά προϊόντα). Ο εν λόγω κατάλογος επικαιροποιείται σε τακτική βάση, τουλάχιστον ανά έτος.

3.Η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, αναπτύσσει πλαίσιο και μεθοδολογία για τον προσδιορισμό των σχετικών με την κρίση προϊόντων, με έμφαση στον εντοπισμό των σημείων συμφόρησης, καθώς και των σχετικών παραγωγικών ικανοτήτων τους στην Ένωση.

4.Η χαρτογράφηση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 και ο προσδιορισμός που αναφέρεται στην παράγραφο 6 του παρόντος άρθρου παρέχουν ανάλυση των δυνατών σημείων και των αδυναμιών της Ένωσης όσον αφορά τις αλυσίδες εφοδιασμού με προϊόντα σχετικά με την κρίση και τροφοδοτούν με στοιχεία τον προγραμματισμό του προγράμματος που θεσπίζεται δυνάμει του κεφαλαίου II.

5.Για τον σκοπό αυτόν, η Επιτροπή χρησιμοποιεί, μεταξύ άλλων, δημόσια και εμπορικά διαθέσιμα δεδομένα και συναφείς μη εμπιστευτικές πληροφορίες από επιχειρήσεις, αποτελέσματα παρεμφερών αναλύσεων που έχουν διενεργηθεί, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο του ενωσιακού δικαίου για τις πρώτες ύλες και την ανανεώσιμη ενέργεια, καθώς και τις αξιολογήσεις που διενεργούνται σύμφωνα με το άρθρο 66 παράγραφος 1. Όταν τα στοιχεία αυτά δεν επαρκούν για τον προσδιορισμό των σχετικών με την κρίση προϊόντων, η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει αιτήματα εθελοντικής παροχής πληροφοριών προς τους σχετικούς φορείς που συμμετέχουν στις οικείες αξιακές αλυσίδες και είναι εγκατεστημένοι στην Ένωση, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

6.Η Επιτροπή, μέσω εκτελεστικής πράξης, καταρτίζει και επικαιροποιεί τακτικά κατάλογο προϊόντων σχετικών με την κρίση. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3.

7.Η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας σχετικά με τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα των δραστηριοτήτων που διεξάγονται σύμφωνα με την παράγραφο 4. 

8.Η Επιτροπή, με βάση το αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων που διεξάγονται σύμφωνα με την παράγραφο 4 και κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, καταρτίζει κατάλογο δεικτών έγκαιρης προειδοποίησης. Η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, επανεξετάζει τον κατάλογο των δεικτών έγκαιρης προειδοποίησης σε τακτική βάση, τουλάχιστον ανά διετία.

9.Κάθε πληροφορία που λαμβάνεται δυνάμει του παρόντος άρθρου αντιμετωπίζεται σύμφωνα με τις υποχρεώσεις εμπιστευτικότητας που ορίζονται στο άρθρο 61.

10.Το παρόν άρθρο δεν θίγει την προστασία των ουσιωδών συμφερόντων ασφαλείας των κρατών μελών, όπως αναφέρονται στο άρθρο 346 παράγραφος 1 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

Άρθρο 41

Παρακολούθηση

1.Η Επιτροπή, σε διαβούλευση με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, παρακολουθεί ανά τακτά διαστήματα τις παραγωγικές ικανότητες της Ένωσης που είναι αναγκαίες για τον εφοδιασμό με προϊόντα σχετικά με την κρίση, τα οποία προσδιορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 40 παράγραφος 6, προκειμένου να εντοπιστούν οι παράγοντες που ενδέχεται να διαταράξουν, να θέσουν σε κίνδυνο ή να επηρεάσουν αρνητικά τον εφοδιασμό με τα βασικά αμυντικά προϊόντα στην παροχή των οποίων συμβάλλουν. Η παρακολούθηση περιλαμβάνει τις ακόλουθες δραστηριότητες:

α)παρακολούθηση των δεικτών έγκαιρης προειδοποίησης που προσδιορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 40 παράγραφος 8·

β)παρακολούθηση από τα κράτη μέλη της ακεραιότητας των δραστηριοτήτων που διεξάγονται από τους βασικούς παράγοντες της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 42 και γνωστοποίηση από τα κράτη μέλη τυχόν μειζόνων συμβάντων τα οποία ενδέχεται να παρακωλύσουν την κανονική διεξαγωγή των εν λόγω δραστηριοτήτων·

γ)προσδιορισμός βέλτιστων πρακτικών για τον προληπτικό μετριασμό των κινδύνων και την αύξηση της διαφάνειας των παραγωγικών ικανοτήτων της Ένωσης που είναι αναγκαίες για τον εφοδιασμό με προϊόντα σχετικά με την κρίση.

Η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, καθορίζει τη συχνότητα της παρακολούθησης.

2.Η Επιτροπή δίνει ιδιαίτερη προσοχή στις ΜΜΕ για την ελαχιστοποίηση του διοικητικού φόρτου που προκύπτει από τη συλλογή πληροφοριών.

3.Η Επιτροπή μπορεί να καλέσει, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, τους βασικούς παράγοντες της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 42, τα κράτη μέλη, τις ενώσεις εθνικών αμυντικών βιομηχανιών και άλλα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη να παράσχουν πληροφορίες, σε εθελοντική βάση, για τον σκοπό της διεξαγωγής δραστηριοτήτων παρακολούθησης σύμφωνα με την παράγραφο 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο α). 

4.Για τους σκοπούς της παραγράφου 1 πρώτο εδάφιο στοιχείο β), τα κράτη μέλη μπορούν να ζητούν πληροφορίες, σε εθελοντική βάση, από τους βασικούς παράγοντες της αγοράς που αναφέρονται στο άρθρο 42, όταν αυτό είναι αναγκαίο και αναλογικό. 

5.Για τους σκοπούς της παραγράφου 3, οι εθνικές αρμόδιες αρχές καταρτίζουν και διατηρούν κατάλογο επαφών όλων των σχετικών επιχειρήσεων που συμβάλλουν ουσιαστικά ή δυνητικά στην προμήθεια των βασικών αμυντικών προϊόντων, οι οποίες είναι εγκατεστημένες στην επικράτειά τους. Ο εν λόγω κατάλογος διαβιβάζεται στην Επιτροπή. Η Επιτροπή προβλέπει τυποποιημένο μορφότυπο για τον κατάλογο επαφών με σκοπό τη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας.

6.Τα κράτη μέλη, με την επιφύλαξη των ουσιωδών συμφερόντων ασφαλείας τους και της προστασίας των εμπορικά εμπιστευτικών πληροφοριών που απορρέουν από συμφωνίες τις οποίες έχουν συνάψει τα κράτη μέλη, παρέχουν, κατά περίπτωση, στο Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας τυχόν πρόσθετες σχετικές πληροφορίες, ιδίως όσον αφορά τη δυνητική ή μελλοντική θέσπιση μέτρων σε εθνικό επίπεδο για την προμήθεια, την αγορά ή την κατασκευή προϊόντων σχετικών με την κρίση.

7.Με βάση τις πληροφορίες που συλλέγονται μέσω των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή γνωστοποιεί τα συγκεντρωτικά πορίσματα στο Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας με τη μορφή τακτικών ενημερώσεων. Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας συνεδριάζει για να αξιολογήσει τα αποτελέσματα της παρακολούθησης. Κατά περίπτωση, ο/η πρόεδρος του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας μπορεί να προσκαλεί ενώσεις εθνικών αμυντικών βιομηχανιών, βασικούς παράγοντες της αγοράς και εμπειρογνώμονες από την ακαδημαϊκή κοινότητα και την κοινωνία των πολιτών στις εν λόγω συνεδριάσεις.

8.Το παρόν άρθρο δεν θίγει την προστασία των ουσιωδών συμφερόντων ασφαλείας των κρατών μελών, όπως αναφέρονται στο άρθρο 346 παράγραφος 1 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

Άρθρο 42

Βασικοί παράγοντες της αγοράς

1.Τα κράτη μέλη, σε συνεργασία με την Επιτροπή, προσδιορίζουν βασικούς παράγοντες της αγοράς που συμμετέχουν στην προμήθεια βασικών αμυντικών προϊόντων και είναι εγκατεστημένοι στην επικράτειά τους, λαμβάνοντας υπόψη τα ακόλουθα στοιχεία:

α)το ενωσιακό ή παγκόσμιο μερίδιο αγοράς του βασικού παράγοντα της αγοράς στην αγορά του εν λόγω προϊόντος·

β)τη σημασία του παράγοντα της αγοράς για τη διατήρηση επαρκούς επιπέδου προσφοράς ενός προϊόντος στην Ένωση, λαμβανομένης υπόψη της διαθεσιμότητας εναλλακτικών μέσων για την παροχή του εν λόγω προϊόντος στην Ένωση·

γ)τον αντίκτυπο που θα μπορούσε να έχει η διαταραχή του εφοδιασμού με το προϊόν που παρέχει ο παράγοντας της αγοράς στον εφοδιασμό με προϊόντα σχετικά με την κρίση.

2.Τα κράτη μέλη υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με μείζονα συμβάντα που ενδέχεται να παρακωλύσουν την ομαλή διεξαγωγή των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

Τμήμα 3

Κρίση εφοδιασμού — πρόληψη και μετριασμός

Άρθρο 43

Μέτρα προειδοποίησης και πρόληψης

1.Όταν εθνική αρμόδια αρχή αντιλαμβάνεται κίνδυνο σοβαρής διαταραχής του εφοδιασμού με προϊόντα για την αντιμετώπιση κρίσεων ή διαθέτει συγκεκριμένες και αξιόπιστες πληροφορίες περί πραγμάτωσης οποιουδήποτε άλλου σχετικού παράγοντα κινδύνου ή επέλευσης συμβάντος που επηρεάζει τον εφοδιασμό με προϊόν σχετικό με την κρίση, προειδοποιεί το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση.

2.Όταν το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας ή η Επιτροπή λαμβάνει γνώση, μεταξύ άλλων βάσει δεικτών έγκαιρης προειδοποίησης, κατόπιν προειδοποίησης σύμφωνα με την παράγραφο 1 ή από διεθνείς εταίρους, της ύπαρξης κινδύνου σοβαρής διαταραχής του εφοδιασμού με προϊόν σχετικό με την κρίση ή διαθέτει συγκεκριμένες και αξιόπιστες πληροφορίες περί πραγμάτωσης οποιουδήποτε άλλου σχετικού παράγοντα κινδύνου ή επέλευσης συμβάντος που επηρεάζει τον εφοδιασμό με προϊόν σχετικό με την κρίση, η Επιτροπή προβαίνει, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, στις ακόλουθες προληπτικές δράσεις:

α)συγκαλεί έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας για να συντονιστούν οι ακόλουθες δράσεις:

1)η εξέταση της σοβαρότητας των διαταραχών στη διαθεσιμότητα και την προμήθεια των οικείων σχετικών με την κρίση προϊόντων·

2)η διατύπωση σύστασης στην Επιτροπή να αναλάβει δράση σύμφωνα με το κεφάλαιο ΙΙ του παρόντος κανονισμού·

3)η εξέταση των προσεγγίσεων των εθνικών αρμόδιων αρχών, μεταξύ άλλων για την αξιολόγηση της κατάστασης ετοιμότητας των βασικών παραγόντων της αγοράς·

4)η έναρξη διαλόγου με τα ενδιαφερόμενα μέρη όσον αφορά τις παραγωγικές ικανότητες της Ένωσης που είναι αναγκαίες για τον εφοδιασμό με προϊόντα σχετικά με την κρίση, με σκοπό τον προσδιορισμό, την προετοιμασία και τον πιθανό συντονισμό προληπτικών μέτρων·

5)η εξέταση της ενεργοποίησης της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που αναφέρεται στο άρθρο 44, όπου είναι αναγκαίο και αναλογικό.

β)εξ ονόματος της Ένωσης, διεξάγει διαβουλεύσεις ή συνεργάζεται με σχετικές τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς με σκοπό την αναζήτηση συνεργατικών λύσεων για την αντιμετώπιση των διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα, σύμφωνα με τις διεθνείς υποχρεώσεις· στο πλαίσιο αυτό μπορεί να περιλαμβάνεται, κατά περίπτωση, ο συντονισμός στα σχετικά διεθνή φόρουμ.

Άρθρο 44

Ενεργοποίηση της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού

1.Θεωρείται ότι έχει επέλθει κρίση εφοδιασμού όταν:

α)υπάρχουν σοβαρές διαταραχές στην παροχή προϊόντων, τα οποία δεν είναι αμυντικά προϊόντα, ή σοβαρά εμπόδια στο εμπόριο των εν λόγω προϊόντων εντός της Ένωσης που προκαλούν τη σημαντική έλλειψή τους· και

β)οι εν λόγω σημαντικές ελλείψεις εμποδίζουν την προμήθεια, την επισκευή ή τη συντήρηση αμυντικών προϊόντων στον βαθμό που θα είχε σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις στη λειτουργία των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης οι οποίες θα επηρέαζαν την κοινωνία, την οικονομία και την ασφάλεια της Ένωσης.

2.Όταν η Επιτροπή ή το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας αντιληφθεί πιθανή κρίση εφοδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 43, η Επιτροπή αξιολογεί αν πληρούνται οι προϋποθέσεις που καθορίζονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου. Η εν λόγω αξιολόγηση λαμβάνει υπόψη τις πιθανές θετικές και αρνητικές επιπτώσεις και συνέπειες της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού στις αλυσίδες αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης, καθώς και τις αξιολογήσεις που διενεργούνται σε άλλα σχετικά ενωσιακά πλαίσια διαχείρισης κρίσεων. Όταν η εν λόγω αξιολόγηση παρέχει συγκεκριμένα και αξιόπιστα στοιχεία, η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, να προτείνει στο Συμβούλιο να ενεργοποιήσει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού.

3.Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να ενεργοποιήσει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου. Η διάρκεια της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού καθορίζεται στην εκτελεστική πράξη και δεν υπερβαίνει τους 12 μήνες.

4.Η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκθεση σχετικά με την κατάσταση της κρίσης ανά τακτά διαστήματα και τουλάχιστον ανά τρίμηνο.

5.Πριν από τη λήξη της διάρκειας της κρίσης εφοδιασμού, η Επιτροπή αξιολογεί αν είναι σκόπιμο να παραταθεί η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού. Όταν από την αξιολόγηση αυτήν προκύπτουν συγκεκριμένα και αξιόπιστα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι εξακολουθούν να πληρούνται οι προϋποθέσεις για την ενεργοποίηση της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού, η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, να προτείνει στο Συμβούλιο να παρατείνει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού.

6.Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να παρατείνει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου. Η διάρκεια της παράτασης είναι περιορισμένη και καθορίζεται στην εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου.

7.Η Επιτροπή μπορεί να προτείνει την παράταση της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού μία φορά ή συχνότερα, όταν αυτό δικαιολογείται δεόντως.

8.Κατά τη διάρκεια της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού, η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, αξιολογεί αν θα ήταν σκόπιμο να τερματιστεί πρόωρα η κατάσταση κρίσης. Εάν η αξιολόγηση δείξει ότι θα ήταν σκόπιμο, η Επιτροπή μπορεί να προτείνει στο Συμβούλιο να τερματίσει την κατάσταση κρίσης.

9.Το Συμβούλιο μπορεί να τερματίσει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου.

10.Κατά τη διάρκεια της κατάστασης κρίσης, η Επιτροπή, κατόπιν αιτήματος κράτους μέλους ή με δική της πρωτοβουλία, συγκαλεί έκτακτες συνεδριάσεις του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, όταν απαιτείται. Τα κράτη μέλη συνεργάζονται στενά με την Επιτροπή, παρέχουν εγκαίρως πληροφορίες για τυχόν εθνικά μέτρα που λαμβάνονται όσον αφορά την οικεία αλυσίδα αμυντικού εφοδιασμού στο πλαίσιο του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας και προβαίνουν στον συντονισμό τους.

11.Μετά τη λήξη της περιόδου για την οποία ενεργοποιείται η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού ή σε περίπτωση πρόωρου τερματισμού της σύμφωνα με την παράγραφο 8 του παρόντος άρθρου, τα μέτρα που είχαν ληφθεί σύμφωνα με τα άρθρα 46 και 47 παύουν αμέσως να ισχύουν.

12.Η Επιτροπή επικαιροποιεί τη χαρτογράφηση και την παρακολούθηση των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης σύμφωνα με τα άρθρα 40 και 41, λαμβάνοντας υπόψη την πείρα που αποκομίσθηκε από την κρίση, το αργότερο έξι μήνες μετά τη λήξη της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού.

Άρθρο 45

Εργαλειοθήκη έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση κρίσεων εφοδιασμού

1.Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 44 και όποτε απαιτείται για να αντιμετωπιστεί η κρίση εφοδιασμού στην Ένωση, η Επιτροπή μπορεί να λαμβάνει τα μέτρα που προβλέπονται στα άρθρα 45 και 46, υπό τους όρους που καθορίζονται στα άρθρα αυτά.

2.Η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, περιορίζει την εφαρμογή των μέτρων που προβλέπονται στα άρθρα 46 και 47 στα σχετικά με την κρίση προϊόντα, ο εφοδιασμός των οποίων έχει διαταραχθεί ή απειλείται με διαταραχή λόγω της κρίσης εφοδιασμού. Η χρήση των μέτρων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου είναι αναλογική και περιορίζεται στα αναγκαία για την αντιμετώπιση σοβαρών διαταραχών που επηρεάζουν τις αλυσίδες εφοδιασμού με τα σχετικά με την κρίση προϊόντα στην Ένωση και πρέπει να εξυπηρετεί το βέλτιστο συμφέρον της Ένωσης. Με τη χρήση αυτών των μέτρων αποφεύγεται η δυσανάλογη διοικητική επιβάρυνση ιδίως για τις ΜΜΕ.

3.Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 44 και κατά περίπτωση για την αντιμετώπιση της κρίσης εφοδιασμού στην Ένωση, το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας μπορεί να αξιολογεί και να παρέχει συμβουλές σχετικά με κατάλληλα και αποτελεσματικά μέτρα έκτακτης ανάγκης.

4.Η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για οποιοδήποτε μέτρο λαμβάνεται σύμφωνα με την παράγραφο 1 και εξηγεί τους λόγους της δράσης της.

5.Η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, να εκδώσει περαιτέρω καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή και τη χρήση των μέτρων έκτακτης ανάγκης.

Άρθρο 46

Συλλογή πληροφοριών

1.Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 44, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από τις σχετικές επιχειρήσεις που συμβάλλουν στην παραγωγή προϊόντων σχετικών με την κρίση, τα οποία δεν είναι αμυντικά προϊόντα, με την προηγούμενη σύμφωνη γνώμη του κράτους μέλους στο οποίο είναι εγκατεστημένη η επιχείρηση, να παράσχουν, εντός καθορισμένης προθεσμίας, πληροφορίες σχετικά με τις παραγωγικές τους δυνατότητες, τις παραγωγικές τους ικανότητες και τις τρέχουσες πρωτογενείς διαταραχές. Οι ζητούμενες πληροφορίες περιορίζονται στα αναγκαία για την αξιολόγηση της φύσης της κρίσης εφοδιασμού ή για τον προσδιορισμό και την αξιολόγηση των δυνητικών μέτρων μετριασμού ή έκτακτης ανάγκης σε ενωσιακό ή εθνικό επίπεδο. Οι αιτήσεις παροχής πληροφοριών δεν συνεπάγονται την παροχή πληροφοριών η αποκάλυψη των οποίων θα ήταν αντίθετη προς τα ουσιώδη συμφέροντα ασφάλειας των κρατών μελών.

2.Πριν από την υποβολή αιτήματος παροχής πληροφοριών, η Επιτροπή μπορεί να διεξάγει εθελοντική διαβούλευση με αντιπροσωπευτικό αριθμό συναφών επιχειρήσεων με σκοπό να προσδιοριστεί το κατάλληλο και αναλογικό περιεχομένου του εν λόγω αιτήματος. Η Επιτροπή καταρτίζει το αίτημα παροχής πληροφοριών σε συνεργασία με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

3.Η Επιτροπή χρησιμοποιεί ασφαλή μέσα για την κίνηση της διαδικασίας αιτήματος παροχής πληροφοριών και τον χειρισμό τυχόν πληροφοριών που ελήφθησαν σύμφωνα με το άρθρο 61. Για τον σκοπό αυτό, οι αρμόδιες εθνικές αρχές διαβιβάζουν στην Επιτροπή τον κατάλογο επαφών που έχει καταρτισθεί δυνάμει του άρθρου 41 παράγραφος 5.

4.Η Επιτροπή διαβιβάζει χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση αντίγραφο του αιτήματος παροχής πληροφοριών στην αρμόδια εθνική αρχή του κράτους μέλους στο έδαφος του οποίου βρίσκεται η μονάδα παραγωγής της επιχείρησης στην οποία απευθύνεται το αίτημα. Εάν το απαιτεί η αρμόδια εθνική αρχή, η Επιτροπή διαβιβάζει τις πληροφορίες που λαμβάνει από τη σχετική επιχείρηση σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης.

5.Το αίτημα παροχής πληροφοριών αναφέρει τη νομική του βάση, περιορίζεται σε ό,τι είναι απολύτως αναγκαίο και είναι αναλογικό όσον αφορά τη λεπτομέρεια, τον όγκο των δεδομένων και τη συχνότητα πρόσβασης στα ζητούμενα δεδομένα, λαμβάνει υπόψη τους θεμιτούς σκοπούς της επιχείρησης, το κόστος και την προσπάθεια που απαιτείται για τη διάθεση των δεδομένων, και ορίζει την προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να παρασχεθούν οι πληροφορίες. Αναφέρει επίσης τις κυρώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 55.

6.Οι ιδιοκτήτες των επιχειρήσεων ή οι εκπρόσωποί τους και, στην περίπτωση νομικών προσώπων ή ενώσεων που στερούνται νομικής προσωπικότητας, τα πρόσωπα που είναι επιφορτισμένα με την εκπροσώπησή τους βάσει του νόμου ή του καταστατικού τους, παρέχουν τις ζητούμενες πληροφορίες για λογαριασμό της ενδιαφερόμενης επιχείρησης ή ένωσης επιχειρήσεων.

7.Εάν επιχείρηση εγκατεστημένη στην Ένωση είναι αποδέκτης αιτήματος παροχής πληροφοριών από τρίτη χώρα σχετικά με τις δραστηριότητές της για κρίσιμη αλυσίδα αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης, ενημερώνει την Επιτροπή εν ευθέτω χρόνω και κατά τρόπο που να επιτρέπει στην Επιτροπή να ζητήσει παρόμοιες πληροφορίες από την επιχείρηση. Η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας σχετικά με την ύπαρξη τέτοιου αιτήματος από τρίτη χώρα.

8.Εάν μια επιχείρηση παράσχει ανακριβείς, ελλιπείς ή παραπλανητικές πληροφορίες σε απάντηση αιτήματος που έχει υποβληθεί σύμφωνα με το παρόν άρθρο, ή δεν παράσχει τις πληροφορίες εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, υπόκειται σε πρόστιμα που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 55, με εξαίρεση τις περιπτώσεις στις οποίες η επιχείρηση έχει επαρκείς λόγους για να μην παράσχει τις πληροφορίες που ζητήθηκαν.

Άρθρο 47

Παραγγελίες με προτεραιότητα

1.Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης σύμφωνα με το άρθρο 44, κάθε κράτος μέλος που αντιμετωπίζει ή ενδέχεται να αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες είτε κατά την πραγματοποίηση παραγγελίας είτε κατά την εκτέλεση σύμβασης για την προμήθεια βασικών αμυντικών προϊόντων λόγω ελλείψεων ή σοβαρών κινδύνων ελλείψεων κατά μήκος κρίσιμης αλυσίδας αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης, μπορεί να ζητήσει από την Επιτροπή να απαιτήσει από μια επιχείρηση να αποδεχθεί ή να δώσει προτεραιότητα σε παραγγελία προϊόντων σχετικών με την κρίση, τα οποία δεν είναι αμυντικά προϊόντα (στο εξής: παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας).

2.Μετά την υποβολή αιτήματος που αναφέρεται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το κράτος μέλος εγκατάστασης της οικείας επιχείρησης και με τη σύμφωνη γνώμη του, να κοινοποιήσει στην οικεία επιχείρηση την πρόθεσή της να επιβάλει παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας.

3.Η κοινοποίηση που αναφέρεται στην παράγραφο 2 περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τη νομική βάση του αιτήματος, προσδιορίζει το προϊόν, τις προδιαγραφές και τις σχετικές ποσότητες, καθώς και το χρονοδιάγραμμα και την προθεσμία εντός της οποίας θα πρέπει να εκτελεστεί η παραγγελία, και αναφέρει τους λόγους που δικαιολογούν τη χρήση της παραγγελίας με διαβάθμιση προτεραιότητας.

4.Εντός πέντε εργάσιμων ημερών από την κοινοποίηση που αναφέρεται στην παράγραφο 2, η επιχείρηση απαντά στην Επιτροπή και δηλώνει αν μπορεί να αποδεχθεί ή όχι την παραγγελία. Όταν απαιτείται λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της κατάστασης, η Επιτροπή μπορεί, βάσει αιτιολόγησης του επείγοντος χαρακτήρα, να συντομεύσει την προθεσμία απάντησης της επιχείρησης.

5.Σε περίπτωση που η επιχείρηση απορρίψει την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, παρέχει στην Επιτροπή λεπτομερή αιτιολόγηση.

6.Εάν η επιχείρηση αποδεχθεί την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, η παραγγελία θεωρείται αποδεκτή υπό τους όρους που περιγράφονται στην παραγγελία της Επιτροπής κατά την έννοια της παραγράφου 1 και η επιχείρηση δεσμεύεται νομικά.

7.Εάν η επιχείρηση προς την οποία απευθύνεται η κοινοποίηση απορρίψει την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, η παραγγελία θεωρείται απορριφθείσα. Λαμβάνοντας δεόντως υπόψη την αιτιολόγηση που επικαλείται η επιχείρηση, η Επιτροπή μπορεί:

α)να μη δώσει συνέχεια στην παραγγελία·

β)να υποχρεώσει, μέσω εκτελεστικών πράξεων, τις οικείες επιχειρήσεις να αποδεχθούν ή να εκτελέσουν την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας σε δίκαιη και εύλογη τιμή.

8.Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις αντιρρήσεις που διατυπώνει η επιχείρηση δυνάμει της παραγράφου 7 και αναφέρει τους λόγους για τους οποίους, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας και τα θεμελιώδη δικαιώματα της επιχείρησης βάσει του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ένωσης, ήταν αναγκαία η έκδοση της εκτελεστικής πράξης που αναφέρεται στην παράγραφο 7 στοιχείο β), υπό το πρίσμα των περιστάσεων που περιγράφονται στην παράγραφο 1.

9.Η Επιτροπή αναφέρει στην εκτελεστική πράξη που αναφέρεται στην παράγραφο 7 στοιχείο β) τη νομική βάση της παραγγελίας με διαβάθμιση προτεραιότητας, θέτει την προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να εκτελεστεί η παραγγελία και καθορίζει το προϊόν, τις προδιαγραφές, την ποσότητα και κάθε άλλη παράμετρο προς την οποία απαιτείται συμμόρφωση. Η Επιτροπή αναφέρει επίσης τις ποινές που προβλέπονται στο άρθρο 55 σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με την υποχρέωση.

10.Εάν η επιχείρηση έχει αποδεχθεί την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας της Επιτροπής σύμφωνα με την παράγραφο 6 ή εάν η Επιτροπή έχει εκδώσει εκτελεστική πράξη σύμφωνα με την παράγραφο 7 στοιχείο β), η παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας:

α)υποβάλλεται σε δίκαιη και εύλογη τιμή, λαμβανομένου δεόντως υπόψη του κόστους ευκαιρίας του οικονομικού φορέα κατά την εκπλήρωση των παραγγελιών με διαβάθμιση προτεραιότητας έναντι των υφιστάμενων συμβατικών υποχρεώσεων·

β)υπερισχύει κάθε υποχρέωσης εκτέλεσης βάσει του ιδιωτικού ή του δημόσιου δικαίου, με εξαίρεση τις υποχρεώσεις που συνδέονται άμεσα με στρατιωτικές παραγγελίες.

11.Κάθε σύγκρουση μεταξύ παραγγελίας με διαβάθμιση προτεραιότητας και μέτρου στο πλαίσιο οποιουδήποτε άλλου μηχανισμού ιεράρχησης προτεραιοτήτων της Ένωσης επιλύεται από την Επιτροπή, με βάση τη στάθμιση του δημόσιου συμφέροντος.

12.Εάν η επιχείρηση έχει συμφωνήσει με την παραγγελία της Επιτροπής σύμφωνα με την παράγραφο 6 ή εάν η Επιτροπή έχει εκδώσει εκτελεστική πράξη σύμφωνα με την παράγραφο 7 στοιχείο β), η επιχείρηση μπορεί να ζητήσει από την Επιτροπή να επανεξετάσει την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, εφόσον θεωρεί ότι αυτό είναι δεόντως αιτιολογημένο με βάση έναν από τους ακόλουθους λόγους:

α)η επιχείρηση δεν είναι σε θέση να εκτελέσει την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας λόγω ανεπαρκούς παραγωγικής δυναμικότητας ή παραγωγικής ικανότητας, ακόμη και στο πλαίσιο προτιμησιακής μεταχείρισης της παραγγελίας·

β)η αποδοχή της παραγγελίας θα επέφερε αδικαιολόγητη οικονομική επιβάρυνση και θα συνεπαγόταν ιδιαίτερες δυσχέρειες για την επιχείρηση.

13.Η επιχείρηση παρέχει όλες τις σχετικές και τεκμηριωμένες πληροφορίες που επιτρέπουν στην Επιτροπή να αξιολογήσει το βάσιμο των αντιρρήσεων που διατυπώθηκαν.

14.Με βάση την εξέταση των λόγων και των αποδεικτικών στοιχείων που προσκομίζει η επιχείρηση, η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το κράτος μέλος εγκατάστασης, να τροποποιήσει την εκτελεστική πράξη της προκειμένου να απαλλάξει, εν μέρει ή εξ ολοκλήρου, την οικεία επιχείρηση από τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει του παρόντος άρθρου.

15.Το παρόν άρθρο δεν θίγει τη χρήση εθνικών μηχανισμών ή πρωτοβουλιών ισοδύναμου αποτελέσματος.

16.Όταν μια επιχείρηση εγκατεστημένη στην Ένωση υπόκειται σε μέτρο τρίτης χώρας το οποίο συνεπάγεται παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή. Στη συνέχεια, η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή για την ύπαρξη τέτοιων μέτρων.

17.Όταν μια επιχείρηση αποδέχεται ή υποχρεούται να αποδεχθεί και να δώσει προτεραιότητα σε παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας σύμφωνα με την παράγραφο 6 ή την παράγραφο 7 στοιχείο β), προστατεύεται από οποιαδήποτε συμβατική ή εξωσυμβατική ευθύνη σε σχέση με τη συμμόρφωση με τα αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας. Η ευθύνη αποκλείεται μόνο στον βαθμό που η παραβίαση των συμβατικών υποχρεώσεων ήταν αναγκαία για τη συμμόρφωση με την υποχρεωτική απόδοση προτεραιότητας.

18.Όταν οικονομικός φορέας, αφού έχει αποδεχθεί ρητά ή έχει υποχρεωθεί να αποδεχθεί να δώσει προτεραιότητα στις παραγγελίες που ζήτησε η Επιτροπή, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας δεν συμμορφώνεται με την υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στις εν λόγω παραγγελίες, υπόκειται σε πρόστιμα που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 54, εκτός εάν η επιχείρηση έχει επαρκείς λόγους να μη συμμορφωθεί με την υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στις εν λόγω παραγγελίες.

19.Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστική πράξη για τον καθορισμό των πρακτικών και επιχειρησιακών ρυθμίσεων για τη λειτουργία των αιτημάτων με διαβάθμιση προτεραιότητας.

20.Οι εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο παρόν άρθρο εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 58 παράγραφος 3.

Τμήμα 4

Κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια

Άρθρο 48

Ενεργοποίηση κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια

1.Θεωρείται ότι έχει επέλθει κρίση εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια όταν:

α)έχει εκδηλωθεί ή θεωρείται ότι έχει εκδηλωθεί κρίση ασφάλειας·

β)υπάρχουν σοβαρές διαταραχές στην παροχή προϊόντων ή σοβαρά εμπόδια στο εμπόριο αμυντικών προϊόντων εντός της Ένωσης που προκαλούν σημαντικές ελλείψεις αμυντικών προϊόντων ή συναφών ενδιάμεσων προϊόντων ή πρώτων υλών ή επεξεργασμένων υλικών.

2.Όταν εκδηλώνεται κρίση εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια ή όταν η Επιτροπή ή το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας αντιληφθεί πιθανή κρίση εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια σύμφωνα με το άρθρο 43, η Επιτροπή αξιολογεί, με την υποστήριξη του Ύπατου Εκπροσώπου, αν πληρούνται οι προϋποθέσεις της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου. Η εν λόγω αξιολόγηση λαμβάνει υπόψη τις πιθανές θετικές και αρνητικές επιπτώσεις και συνέπειες της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια στις αλυσίδες αμυντικού εφοδιασμού της Ένωσης. Όταν η εν λόγω αξιολόγηση παρέχει συγκεκριμένα και αξιόπιστα στοιχεία, η Επιτροπή μπορεί να προτείνει στο Συμβούλιο να ενεργοποιήσει την κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια.

3.Το Συμβούλιο, κατόπιν πρότασης της Επιτροπής και αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να εκδώσει εκτελεστική πράξη για την ενεργοποίηση κατάστασης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, όταν αυτό ενδείκνυται για την αντιμετώπιση της κρίσης, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να κατοχυρώνεται υψηλό επίπεδο ασφάλειας της Ένωσης, των κρατών μελών και των πολιτών της Ένωσης.

4.Το Συμβούλιο καθορίζει στην εκτελεστική πράξη για την ενεργοποίηση της κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια ποια από τα μέτρα που καθορίζονται στα άρθρα 49 έως 54 είναι κατάλληλα για την αντιμετώπιση της κρίσης, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να κατοχυρώνεται υψηλό επίπεδο ασφάλειας της Ένωσης, των κρατών μελών και των πολιτών της Ένωσης, και, επομένως, ποια μέτρα πρέπει να ενεργοποιηθούν.

5.Η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια ενεργοποιείται για μέγιστη περίοδο δώδεκα μηνών. Το αργότερο τρεις εβδομάδες πριν από τη λήξη της περιόδου για την οποία ενεργοποιήθηκε η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, η Επιτροπή, με την υποστήριξη του Ύπατου Εκπροσώπου, υποβάλλει στο Συμβούλιο έκθεση στην οποία αξιολογείται αν θα πρέπει να παραταθεί η περίοδος αυτή. Στην έκθεση αναλύονται κυρίως η κατάσταση όσον αφορά την ασφάλεια και οι οικονομικές συνέπειες της κρίσης στον τομέα της ασφάλειας για το σύνολο της Ένωσης και τα κράτη μέλη, καθώς και ο αντίκτυπος των μέτρων που ενεργοποιήθηκαν προηγουμένως δυνάμει του παρόντος κανονισμού.

6.Η Επιτροπή μπορεί να προτείνει στο Συμβούλιο την παράταση, προσδιορίζοντας ποια από τα μέτρα κρίνεται σκόπιμο να παραταθούν, όταν από την αξιολόγηση που αναφέρεται στην παράγραφο 4 συνάγεται το συμπέρασμα ότι είναι σκόπιμο να παραταθεί η περίοδος ενεργοποίησης της κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια. Η παράταση δεν υπερβαίνει τους έξι μήνες. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μπορεί να αποφασίσει επανειλημμένα να παρατείνει την περίοδο για την οποία ενεργοποιήθηκε η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια όταν αυτό ενδείκνυται για την αντιμετώπιση της κρίσης, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να κατοχυρώνεται υψηλό επίπεδο ασφάλειας της Ένωσης, των κρατών μελών και των Ευρωπαίων πολιτών.

7.Η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, μπορεί να προτείνει στο Συμβούλιο να εκδώσει εκτελεστική πράξη για την ενεργοποίηση πρόσθετων μέτρων ή την απενεργοποίηση τυχόν ενεργοποιημένων μέτρων που καθορίζονται στα άρθρα 49 έως 54, επιπλέον των μέτρων που έχει ήδη ενεργοποιήσει, όταν αυτό ενδείκνυται για την αντιμετώπιση της κρίσης, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να κατοχυρώνεται υψηλό επίπεδο ασφάλειας της Ένωσης, των κρατών μελών και των πολιτών της Ένωσης.

8.Μετά τη λήξη της περιόδου για την οποία ενεργοποιήθηκε η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, τα μέτρα που έχουν ληφθεί σύμφωνα με τα άρθρα 49 έως 54 παύουν να ισχύουν.

Κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας και της εφαρμογής των μέτρων που καθορίζονται στα άρθρα 49 έως 54, η Επιτροπή ενεργεί, όποτε είναι δυνατόν, σε στενό συντονισμό με το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, το οποίο παρέχει συμβουλές εγκαίρως. Η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας σχετικά με τα μέτρα που θα ληφθούν.

9.Όταν ενεργοποιείται κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια, η Επιτροπή μπορεί να λάβει το μέτρο που προβλέπεται στα άρθρα 46 και 47, υπό τους όρους που προβλέπονται στα εν λόγω άρθρα και στο άρθρο 45.

Άρθρο 49

Συλλογή πληροφοριών

Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4, η Επιτροπή μπορεί να λάβει το μέτρο που προβλέπεται στο άρθρο 46 σε σχέση με αμυντικά προϊόντα, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται σ αυτό.

Άρθρο 50

Απόδοση προτεραιότητας σε αμυντικά προϊόντα (αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας)

1.Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4, κάθε κράτος μέλος που αντιμετωπίζει ή ενδέχεται να αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες είτε κατά την πραγματοποίηση παραγγελίας είτε κατά την εκτέλεση σύμβασης για την προμήθεια αμυντικών προϊόντων λόγω ελλείψεων ή σοβαρών κινδύνων ελλείψεων προϊόντων σχετικών με την κρίση, και οι δυσκολίες αυτές ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο την ασφάλεια της Ένωσης και των κρατών μελών της, μπορεί να ζητήσει από την Επιτροπή να απαιτήσει από μια επιχείρηση να αποδεχθεί ή να δώσει προτεραιότητα σε ορισμένες παραγγελίες προϊόντων σχετικών με την κρίση (στο εξής: αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας). Τα αιτήματα αυτά μπορούν να αφορούν μόνο αμυντικά προϊόντα.

2.Μετά την υποβολή του αιτήματος που αναφέρεται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με το κράτος μέλος εγκατάστασης της οικείας επιχείρησης και με τη σύμφωνη γνώμη του, να απαιτήσει από το τελευταίο να αποδεχθεί τα αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας. Το αίτημα της Επιτροπής αναφέρει ρητά ότι ο οικονομικός φορέας παραμένει ελεύθερος να απορρίψει το αίτημα.

3.Όταν η επιχείρηση στην οποία απευθύνεται το αίτημα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 έχει αποδεχθεί ρητά το αίτημα να δοθεί προτεραιότητα στα αιτήματα, η Επιτροπή, κατόπιν διαβούλευσης με το κράτος μέλος εγκατάστασης της οικείας επιχείρησης και με την προηγούμενη σύμφωνη γνώμη του, εκδίδει εκτελεστική πράξη που προβλέπει:

α)τη νομική βάση των αιτημάτων με διαβάθμιση προτεραιότητας με την οποία πρέπει να συμμορφώνεται η επιχείρηση·

β)τα σχετικά με την κρίση προϊόντα που αποτελούν αντικείμενο του αιτήματος με διαβάθμιση προτεραιότητας και την ποσότητα στην οποία πρόκειται να παρασχεθούν·

γ)τις προθεσμίες εντός των οποίων πρέπει να ολοκληρωθεί το αίτημα με διαβάθμιση προτεραιότητας·

δ)τους δικαιούχους του αιτήματος με διαβάθμιση προτεραιότητας, και

ε)την παραίτηση από τη συμβατική ευθύνη υπό τους όρους που προβλέπονται στην παράγραφο 5.

4.Τα αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας υποβάλλονται σε δίκαιη και εύλογη τιμή, λαμβανομένου δεόντως υπόψη του κόστους ευκαιρίας του οικονομικού φορέα κατά τη διεκπεραίωση των αιτημάτων με διαβάθμιση προτεραιότητας έναντι των υφιστάμενων συμβατικών υποχρεώσεων. Τα αιτήματα με διαβάθμιση προτεραιότητας υπερισχύουν κάθε προηγούμενης ιδιωτικής ή δημόσιας συμβατικής υποχρέωσης που σχετίζεται με τα προϊόντα τα οποία αποτελούν αντικείμενο του αιτήματος με διαβάθμιση προτεραιότητας βάσει του ιδιωτικού ή του δημόσιου δικαίου.

5.Ο οικονομικός φορέας τον οποίο αφορά το εν λόγω αίτημα με διαβάθμιση προτεραιότητας δεν ευθύνεται για οποιαδήποτε αθέτηση συμβατικής υποχρέωσης που διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους, όταν:

α)η αθέτηση συμβατικών υποχρεώσεων είναι απολύτως αναγκαία για τη συμμόρφωση με την απαιτούμενη απόδοση προτεραιότητας,

β)έχει τηρηθεί η εκτελεστική πράξη που αναφέρεται στην παράγραφο 3, και

γ)η αποδοχή του αιτήματος με διαβάθμιση προτεραιότητας δεν έγινε μόνο με σκοπό την αδικαιολόγητη αποφυγή προηγούμενης υποχρέωσης εκτέλεσης.

6.Όταν οικονομικός φορέας, αφού έχει αποδεχθεί ρητά να δώσει προτεραιότητα στις παραγγελίες που ζήτησε η Επιτροπή, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας δεν συμμορφώνεται με την υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στις εν λόγω παραγγελίες, υπόκειται σε πρόστιμα που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 55, εκτός εάν η επιχείρηση έχει επαρκείς λόγους να μη συμμορφωθεί με την υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στις εν λόγω παραγγελίες.

7.Το παρόν άρθρο δεν θίγει τη χρήση εθνικών μηχανισμών ή πρωτοβουλιών ισοδύναμου αποτελέσματος.

8.Όταν μια επιχείρηση εγκατεστημένη στην Ένωση υπόκειται σε μέτρο τρίτης χώρας το οποίο συνεπάγεται αίτημα με διαβάθμιση προτεραιότητας, ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή. Στη συνέχεια, η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή για την ύπαρξη τέτοιων μέτρων.

9.Η εκτελεστική πράξη που αναφέρεται στην παράγραφο 3 εκδίδεται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3.

Άρθρο 51

Ενδοενωσιακές μεταφορές αμυντικών προϊόντων

1.Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4 και με την επιφύλαξη της οδηγίας 2009/43/ΕΚ και των προνομίων των κρατών μελών δυνάμει της εν λόγω οδηγίας, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι αιτήσεις που αφορούν ενδοενωσιακές μεταφορές διεκπεραιώνονται αποτελεσματικά και εγκαίρως. Για τον σκοπό αυτόν, όλες οι οικείες εθνικές αρχές μεριμνούν ώστε η επεξεργασία μιας αίτησης να μην υπερβαίνει τις 2 εργάσιμες ημέρες.

2.Οι μεταφορές προϊόντων σχετικών με την κρίση δεν μπορούν να θεωρούνται ευαίσθητου χαρακτήρα κατά την έννοια του άρθρου 4 παράγραφος 8 της οδηγίας 2009/43/ΕΚ.

3.Τα κράτη μέλη δεν επιβάλλουν περιορισμούς στη μεταφορά προϊόντων συνδεόμενων με τον τομέα της άμυνας, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 της οδηγίας 2009/43/ΕΚ, εντός της Ένωσης. Τα κράτη μέλη επιβάλλουν τέτοιους περιορισμούς για λόγους ασφάλειας ή άμυνας μόνο εφόσον οι περιορισμοί αυτοί είναι:

α)διαφανείς, δηλαδή κατοχυρώνονται σε δημόσιες δηλώσεις/έγγραφα,

β)δεόντως αιτιολογημένοι, δηλαδή πρέπει να διευκρινίζουν τους λόγους και τη σχέση με την ασφάλεια ή την άμυνα·

γ)αναλογικοί, δηλαδή δεν υπερβαίνουν το αυστηρώς αναγκαίο,

δ)σχετικοί και ειδικοί, δηλαδή ο περιορισμός πρέπει να αφορά ειδικά προϊόν συνδεόμενο με τον τομέα της άμυνας ή κατηγορία προϊόντων συνδεόμενων με τον τομέα της άμυνας·

ε)δεν εισάγουν διακρίσεις.

Άρθρο 52

Στήριξη δράσεων αμυντικής καινοτομίας έκτακτης ανάγκης

Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4, οι δράσεις καινοτομίας που σχετίζονται με μία από τις ακόλουθες δραστηριότητες θεωρούνται επιλέξιμες στο πλαίσιο του προγράμματος, οι οποίες προβλέπονται στο κεφάλαιο ΙΙ:

α)δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ταχεία προσαρμογή και τροποποίηση μη στρατιωτικών προϊόντων για αμυντικές εφαρμογές·

β)δραστηριότητες που αποσκοπούν στη σημαντική μείωση του χρόνου παράδοσης αμυντικών προϊόντων·

γ)δραστηριότητες που αποσκοπούν στη σημαντική απλούστευση των τεχνικών προδιαγραφών των αμυντικών προϊόντων προκειμένου να καταστεί δυνατή η μαζική παραγωγή τους·

δ)δραστηριότητες που αποσκοπούν στη σημαντική απλούστευση της διαδικασίας παραγωγής αμυντικών προϊόντων ώστε να καταστεί δυνατή η μαζική παραγωγή τους.

Άρθρο 53

Πιστοποίηση σε περίπτωση κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια

1.Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι οι διοικητικές διαδικασίες που σχετίζονται με την πιστοποίηση και, όταν είναι αναγκαίο, οι τεχνικές προσαρμογές διεκπεραιώνονται με τον ταχύτερο δυνατό τρόπο, σύμφωνα με τις εφαρμοστέες εθνικές νομοθετικές και κανονιστικές διατάξεις τους.

2.Όταν στο εθνικό δίκαιο προβλέπεται καθεστώς της υψηλότερης δυνατής εθνικής σημασίας, στην πιστοποίηση αμυντικών προϊόντων σχετικών με την κρίση αποδίδεται το καθεστώς αυτό.

3.Όταν ενεργοποιείται το μέτρο αυτό, τα αμυντικά προϊόντα που έχουν πιστοποιηθεί σε ένα κράτος μέλος θεωρούνται πιστοποιημένα σε άλλο κράτος μέλος χωρίς να υπόκεινται σε πρόσθετους ελέγχους.

4.Η εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου που αναφέρεται στο άρθρο 48 παράγραφος 3 μπορεί να θεσπίζει ακριβέστερες διατάξεις σχετικά με το πεδίο εφαρμογής του εν λόγω μέτρου.

5.Το μέτρο αυτό δεν θίγει τα ουσιώδη συμφέροντα ασφαλείας των κρατών μελών.

Άρθρο 54

Εθνική επιτάχυνση των διαδικασιών χορήγησης αδειών

1.Όταν το Συμβούλιο ενεργοποιεί το μέτρο αυτό σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4 και όταν στο εθνικό δίκαιο προβλέπεται καθεστώς της υψηλότερης δυνατής εθνικής σημασίας, στον σχεδιασμό, στην κατασκευή και στη λειτουργία εγκαταστάσεων παραγωγής προϊόντων σχετικών με την κρίση αποδίδεται το καθεστώς αυτό και αντιμετωπίζονται αναλόγως στις διαδικασίες χορήγησης αδειών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που σχετίζονται με τις περιβαλλοντικές εκτιμήσεις και, εφόσον προβλέπεται από το εθνικό δίκαιο, στον χωροταξικό σχεδιασμό.

2.Η ασφάλεια εφοδιασμού με αμυντικά προϊόντα μπορεί να θεωρηθεί επιτακτικός λόγος σημαντικού δημόσιου συμφέροντος κατά την έννοια του άρθρου 6 παράγραφος 4 και του άρθρου 16 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και επιτακτικού δημόσιου συμφέροντος κατά την έννοια του άρθρου 4 παράγραφος 7 της οδηγίας 2000/60. Ως εκ τούτου, ο σχεδιασμός, η κατασκευή και η λειτουργία σχετικών εγκαταστάσεων παραγωγής μπορούν να θεωρηθούν λόγοι επιτακτικού δημόσιου συμφέροντος, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι υπόλοιπες προϋποθέσεις που καθορίζονται στις εν λόγω διατάξεις.

Τμημα 5

Ποινές

Άρθρο 55

Ποινές

1.Η Επιτροπή μπορεί, με εκτελεστική πράξη, να επιβάλει στις επιχειρήσεις ή ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, που είναι οι αποδέκτες μέτρων συλλογής πληροφοριών οι οποίες αναφέρονται στα άρθρα 46 και 48 ή οποιασδήποτε από τις υποχρεώσεις ενημέρωσης της Επιτροπής σχετικά με υποχρέωση τρίτης χώρας σύμφωνα με το άρθρο 47 παράγραφος 16 και το άρθρο 50 παράγραφος 8 ή απόδοσης προτεραιότητας στην παραγωγή προϊόντων σχετικών με την κρίση σύμφωνα με τα άρθρα 47 ή 49, όταν το κρίνει αναγκαίο και αναλογικό:

α)πρόστιμα που δεν υπερβαίνουν τα 300 000 EUR, όταν, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας, παρέχουν ανακριβείς, ελλιπείς ή παραπλανητικές πληροφορίες σε απάντηση αιτήματος που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 46 και 48 ή δεν παρέχουν τις πληροφορίες εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας·

β)πρόστιμα που δεν υπερβαίνουν τα 150 000 EUR, όταν, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας, δεν συμμορφώνονται με την υποχρέωση ενημέρωσης της Επιτροπής σχετικά με υποχρέωση τρίτης χώρας σύμφωνα με το άρθρο 47 παράγραφος 16 και το άρθρο 50 παράγραφος 8·

γ)περιοδικές χρηματικές ποινές που δεν υπερβαίνουν το 1,5 % του μέσου ημερήσιου κύκλου εργασιών κατά το προηγούμενο οικονομικό έτος για κάθε εργάσιμη ημέρα μη συμμόρφωσης από την ημερομηνία που καθορίζεται στην απόφαση με την οποία εκδόθηκε η παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας, όταν, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας, δεν συμμορφώνονται με υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στην παραγωγή προϊόντων σχετικών με την κρίση σύμφωνα με το άρθρο 47. Όταν η οικεία επιχείρηση είναι ΜΜΕ, οι περιοδικές χρηματικές ποινές που επιβάλλονται δεν υπερβαίνουν το 0,5 % του μέσου ημερήσιου κύκλου εργασιών της κατά το προηγούμενο οικονομικό έτος·

δ)πρόστιμα που δεν υπερβαίνουν τα 300 000 EUR, όταν, εκ προθέσεως ή λόγω βαριάς αμέλειας, δεν συμμορφώνονται με την υποχρέωση απόδοσης προτεραιότητας στην παραγωγή προϊόντων σχετικών με την κρίση σύμφωνα με το άρθρο 49.

2.Πριν από τη λήψη απόφασης σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, η Επιτροπή παρέχει στις οικείες επιχειρήσεις και ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, τη δυνατότητα ακρόασης σύμφωνα με το άρθρο 56. Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη κάθε εμπεριστατωμένη αιτιολογία που προβάλλει η εν λόγω επιχείρηση ή ένωση προκειμένου να αποφασίσει αν η επιβολή προστίμων ή περιοδικών χρηματικών ποινών κρίνεται αναγκαία και αναλογική.

3.Οι εκτελεστικές πράξεις που αναφέρονται στο παρόν άρθρο εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 3.

4.Κατά τον καθορισμό του ύψους του προστίμου ή της περιοδικής χρηματικής ποινής, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τη φύση, τη σοβαρότητα και τη διάρκεια της παράβασης, μεταξύ άλλων σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με την υποχρέωση αποδοχής και απόδοσης προτεραιότητας σε παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας που αναφέρεται στο άρθρο 47, καθώς και αν οι επιχειρήσεις ή οι ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους που αναφέρονται στην παράγραφο 1, έχουν συμμορφωθεί εν μέρει με την παραγγελία με διαβάθμιση προτεραιότητας.

5.Τα πρόστιμα συνιστούν εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό, κατά την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 5 του δημοσιονομικού κανονισμού, του προγράμματος και του μέσου στήριξης της Ουκρανίας.

Άρθρο 56

Δικαίωμα ακρόασης για την επιβολή προστίμων ή περιοδικών χρηματικών ποινών

1.Πριν από την έκδοση απόφασης σύμφωνα με το άρθρο 55, η Επιτροπή μεριμνά ώστε οι οικείες επιχειρήσεις και ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, να έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν παρατηρήσεις σχετικά με τα εξής:

α)τα προκαταρκτικά πορίσματα της Επιτροπής, συμπεριλαμβανομένου κάθε ζητήματος για το οποίο η Επιτροπή διατύπωσε αντιρρήσεις·

β)μέτρα που ενδεχομένως προτίθεται να λάβει η Επιτροπή λαμβανομένων υπόψη των προκαταρκτικών πορισμάτων σύμφωνα με το στοιχείο α) της παρούσας παραγράφου.

2.Οι οικείες επιχειρήσεις και ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, μπορούν να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τα προκαταρκτικά πορίσματα της Επιτροπής εντός προθεσμίας που ορίζει η Επιτροπή στα προκαταρκτικά της πορίσματα και η οποία δεν πρέπει να είναι βραχύτερη των 14 εργάσιμων ημερών.

3.Η Επιτροπή βασίζει την επιβολή προστίμων ή περιοδικών χρηματικών ποινών μόνο στις αντιρρήσεις επί των οποίων δόθηκε η δυνατότητα στις οικείες επιχειρήσεις και ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους.

4.Όταν η Επιτροπή έχει ενημερώσει τις οικείες επιχειρήσεις και ενώσεις, συμπεριλαμβανομένων των ιδιοκτητών ή των εκπροσώπων τους, σχετικά με τα προκαταρκτικά της πορίσματα, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 1, παρέχει πρόσβαση, εφόσον της ζητηθεί, στον φάκελο της Επιτροπής υπό τους όρους της συμφωνίας γνωστοποίησης, με την επιφύλαξη του έννομου συμφέροντος των επιχειρήσεων για την προστασία του επιχειρηματικού τους απορρήτου ή για τη διαφύλαξη του επιχειρηματικού απορρήτου ή άλλων εμπιστευτικών πληροφοριών οποιουδήποτε προσώπου. Το δικαίωμα πρόσβασης στον φάκελο δεν καλύπτει τις εμπιστευτικές πληροφορίες και τα έγγραφα εσωτερικής χρήσης της Επιτροπής ή των αρχών των κρατών μελών. Πιο συγκεκριμένα, το δικαίωμα πρόσβασης δεν καλύπτει την αλληλογραφία μεταξύ της Επιτροπής και των αρχών των κρατών μελών. Καμία διάταξη της παρούσας παραγράφου δεν εμποδίζει την Επιτροπή να γνωστοποιεί και να χρησιμοποιεί τις πληροφορίες που απαιτούνται για να αποδειχθεί μια παράβαση.

Κεφάλαιο V

Διακυβέρνηση, αξιολόγηση και έλεγχος

Άρθρο 57

Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας

1.Συγκροτείται Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

2.Το γενικό καθήκον του συμβουλίου είναι να παρέχει στην Επιτροπή συνδρομή, καθώς και συμβουλές και συστάσεις σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό, και ιδίως σύμφωνα με το κεφάλαιο IV [Ασφάλεια εφοδιασμού].

3.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, στο πλαίσιο της παροχής συνδρομής στην Επιτροπή για την εφαρμογή των μέτρων που αναφέρονται στο κεφάλαιο ΙΙ, την επικουρεί στον προσδιορισμό τομέων χρηματοδότησης κατά προτεραιότητα, λαμβάνοντας υπόψη τις προτεραιότητες όσον αφορά τις αμυντικές δυνατότητες που έχουν συμφωνηθεί από κοινού από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ), ιδίως στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπτυξης δυνατοτήτων.

4.Η Επιτροπή εξασφαλίζει την τακτική ροή πληροφοριών προς το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας σχετικά με τυχόν σχεδιαζόμενα μέτρα ή μέτρα που έχουν ληφθεί σε σχέση με την ενεργοποίηση κατάστασης κρίσης εφοδιασμού ή κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια. Η Επιτροπή παρέχει τις απαραίτητες πληροφορίες μέσω ασφαλούς πληροφοριακού συστήματος.

5.Για τους σκοπούς της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού όπως αναφέρεται στο άρθρο 44, το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας επικουρεί την Επιτροπή στα ακόλουθα καθήκοντα:

α)ανάλυση συναφών με την κρίση πληροφοριών που συλλέγονται από τα κράτη μέλη ή την Επιτροπή·

β)αξιολόγηση του αν πληρούνται τα κριτήρια για την ενεργοποίηση ή την απενεργοποίηση κατάστασης κρίσης εφοδιασμού·

γ)παροχή καθοδήγησης σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων που έχουν επιλεγεί για την αντιμετώπιση κρίσης εφοδιασμού σε επίπεδο Ένωσης·

δ)επανεξέταση των εθνικών μέτρων για την αντιμετώπιση κρίσεων·

ε)διευκόλυνση της επικοινωνίας και της ανταλλαγής πληροφοριών, μεταξύ άλλων με άλλους συναφείς με την κρίση φορείς ενωσιακού επιπέδου, καθώς και, κατά περίπτωση, με τρίτες χώρες, με ιδιαίτερη έμφαση στις αναπτυσσόμενες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς.

6.Για τους σκοπούς της κατάστασης κρίσης εφοδιασμού που σχετίζεται με την ασφάλεια όπως αναφέρεται στο άρθρο 48, το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας:

α)διευκολύνει τη συντονισμένη δράση της Επιτροπής και των κρατών μελών·

β)εκδίδει προς τα κράτη μέλη γνωμοδοτήσεις και κατευθύνσεις, μεταξύ άλλων και για συγκεκριμένα μέτρα αντίδρασης, με σκοπό τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και προμήθειας προϊόντων σχετικών με την κρίση·

γ)παρέχει συνδρομή και καθοδήγηση σχετικά με την ενεργοποίηση των μέτρων που αναφέρονται στα άρθρα 49 έως 54·

δ)παρέχει φόρουμ για τον συντονισμό των δράσεων του Συμβουλίου, της Επιτροπής και άλλων σχετικών οργάνων της Ένωσης.

7.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας απαρτίζεται από εκπροσώπους της Επιτροπής, του Ύπατου Εκπροσώπου και επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας, των κρατών μελών και των συνδεδεμένων χωρών. Κάθε κράτος μέλος ή συνδεδεμένη χώρα ορίζει έναν/μία εκπρόσωπο και έναν/μία αναπληρωματικό/-ή εκπρόσωπο. Η προεδρία του συμβουλίου ασκείται από την Επιτροπή για τους σκοπούς εκτέλεσης των καθηκόντων που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Η γραμματεία του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας εξασφαλίζεται από την Επιτροπή.

8.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας συνεδριάζει όποτε το απαιτεί η κατάσταση, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή κράτους μέλους ή συνδεδεμένης χώρας. Εγκρίνει τον εσωτερικό του κανονισμό βάσει πρότασης που υποβάλλει η Επιτροπή.

9.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας μπορεί να εκδίδει γνωμοδοτήσεις, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή με δική του πρωτοβουλία. Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας προσπαθεί να βρει λύσεις που τυγχάνουν της ευρύτερης δυνατής στήριξης.

10.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας προσκαλεί, τουλάχιστον μία φορά ετησίως, εκπροσώπους των ενώσεων εθνικών αμυντικών βιομηχανιών και επιλεγμένους εκπροσώπους της βιομηχανίας, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να διασφαλίζεται η ισόρροπη γεωγραφική εκπροσώπηση (διαρθρωμένος διάλογος με την αμυντική βιομηχανία). Όταν έχει ενεργοποιηθεί η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού που αναφέρεται στο άρθρο 44 ή η κατάσταση κρίσης εφοδιασμού η οποία σχετίζεται με την ασφάλεια που αναφέρεται στο άρθρο 48, το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας καλεί εκπροσώπους υψηλού επιπέδου της βιομηχανίας να συνεδριάσουν σε ειδική σύνθεση προκειμένου να συζητήσουν θέματα που συνδέονται με προϊόντα σχετικά με την κρίση.

11.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας καλεί τους εκπροσώπους άλλων αρμόδιων για την αντιμετώπιση κρίσεων φορέων σε επίπεδο Ένωσης να συμμετάσχουν ως παρατηρητές στις σχετικές συνεδριάσεις του συμβουλίου.

12.Το Συμβούλιο Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας καλεί, κατά περίπτωση και ιδίως με σκοπό την ανάληψη δράσεων για την ενίσχυση της ουκρανικής DTIB, σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό του και με τον δέοντα σεβασμό των συμφερόντων ασφάλειας και άμυνας της Ένωσης και των κρατών μελών της, έναν εκπρόσωπο από την Ουκρανία να συμμετάσχει στις συνεδριάσεις ως παρατηρητής.

13.Η Επιτροπή εξασφαλίζει τη διαφάνεια και παρέχει στα μέλη του συμβουλίου ισότιμη πρόσβαση στις πληροφορίες, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι η διαδικασία λήψης αποφάσεων αντικατοπτρίζει την κατάσταση και τις ανάγκες όλων των κρατών μελών.

14.Η Επιτροπή μπορεί, με δική της πρωτοβουλία ή κατόπιν πρότασης του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας, να συγκροτεί ομάδες εργασίας σε ad hoc βάση για τη στήριξη των εργασιών του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας με σκοπό την εξέταση συγκεκριμένων ζητημάτων βάσει των καθηκόντων που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Τα κράτη μέλη ορίζουν εμπειρογνώμονες στις ομάδες εργασίας.

15.Η Επιτροπή συγκροτεί ομάδα εργασίας για τα νομικά, κανονιστικά και διοικητικά εμπόδια. Οι στόχοι αυτής της ομάδας εργασίας είναι οι εξής:

α)ο εντοπισμός υφιστάμενων ή δυνητικών νομικών, κανονιστικών και διοικητικών εμποδίων σε διεθνές, ενωσιακό και εθνικό επίπεδο για την επίτευξη των στόχων που απαριθμούνται στο άρθρο 4·

β)ο εντοπισμός πιθανών λύσεων και/ή μέτρων μετριασμού των εμποδίων που έχουν εντοπιστεί.

Άρθρο 58

Διαδικασία επιτροπής

1.Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή είναι επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

2.Ο ΕΟΑ καλείται να συμβάλλει με τις απόψεις και την εμπειρογνωσία του στην επιτροπή ως παρατηρητής. Η ΕΥΕΔ καλείται επίσης να προσφέρει βοήθεια στις εργασίες της επιτροπής.

3.Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

4.Εάν η επιτροπή δεν διατυπώσει γνώμη, η Επιτροπή δεν εκδίδει το σχέδιο εκτελεστικής πράξης, και εφαρμόζεται το άρθρο 5 παράγραφος 4 τρίτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

Άρθρο 59

Συμφωνία-πλαίσιο ΕΕ–Ουκρανίας

1.Η Επιτροπή συνάπτει συμφωνία-πλαίσιο με την Ουκρανία για την υλοποίηση των δράσεων που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό, οι οποίες αφορούν την Ουκρανία ή νομικές οντότητες εγκατεστημένες στην Ουκρανία που λαμβάνουν κονδύλια της Ένωσης.

2.Η συμφωνία-πλαίσιο που θα συναφθεί με την Ουκρανία, στο σύνολό της, καθώς και οι συμβάσεις και οι συμφωνίες που θα υπογραφούν με νομικές οντότητες εγκατεστημένες στην Ουκρανία οι οποίες λαμβάνουν κονδύλια της Ένωσης, διασφαλίζουν ότι μπορούν να εκπληρωθούν οι υποχρεώσεις που καθορίζονται στο άρθρο 129 του δημοσιονομικού κανονισμού.

3.Η συμφωνία-πλαίσιο καθορίζει τις υποχρεώσεις των ουκρανικών αρχών και φορέων στους οποίους έχουν ανατεθεί καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού να λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα, συμπεριλαμβανομένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών μέτρων, για την τήρηση των αρχών της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, της διαφάνειας και της απαγόρευσης των διακρίσεων, για τη διασφάλιση της προβολής της δράσης της Ένωσης κατά τη διαχείριση των κονδυλίων της Ένωσης, για την εκπλήρωση των κατάλληλων υποχρεώσεων λογιστικών και άλλων ελέγχων και για την ανάληψη των επακόλουθων ευθυνών, καθώς και για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, ιδίως με τη θέσπιση λεπτομερών διατάξεων που αφορούν:

α)τις δραστηριότητες που σχετίζονται με τον έλεγχο, την εποπτεία, την παρακολούθηση, την αξιολόγηση, την υποβολή εκθέσεων και τον λογιστικό έλεγχο της ενωσιακής χρηματοδότησης στο πλαίσιο του προγράμματος, καθώς και τις έρευνες, τα μέτρα καταπολέμησης της απάτης και τη συνεργασία·

β)τους κανόνες σχετικά με τους φόρους, τους δασμούς και τις επιβαρύνσεις σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφοι 9 και 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/947·

γ)το δικαίωμα της Επιτροπής να παρακολουθεί τις δραστηριότητες δυνάμει του παρόντος κανονισμού οι οποίες διεξάγονται από τις νομικές οντότητες που είναι εγκατεστημένες στην Ουκρανία, καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου του έργου, μεταξύ άλλων και στο πλαίσιο της συνεργασίας για δράσεις κοινής προμήθειας, να συμμετέχει σε αυτές ως παρατηρητής, κατά περίπτωση, και να διατυπώνει συστάσεις για τη βελτίωση των εν λόγω δραστηριοτήτων, και τη δέσμευση των ουκρανικών αρχών να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για την εφαρμογή των εν λόγω συστάσεων της Επιτροπής και να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με την εν λόγω εφαρμογή·

δ)τις υποχρεώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 64 παράγραφος 2, συμπεριλαμβανομένων των ακριβών κανόνων και του χρονοδιαγράμματος σχετικά με τη συλλογή δεδομένων από την Ουκρανία και της πρόσβασης της Επιτροπής και της OLAF·

ε)τη διαφύλαξη των συμφερόντων ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένου επιπέδου προστασίας των διαβαθμισμένων πληροφοριών και εμπιστευτικότητας, ισοδύναμου με εκείνο που ορίζεται στα άρθρα 59 και 60·

στ)τις διατάξεις για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

4.Χρηματοδότηση χορηγείται στην Ουκρανία μόνο μετά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας-πλαισίου και την υλοποίηση από τα συμβαλλόμενα μέρη των δράσεων που απαιτούνται για την εφαρμογή των απαιτήσεων που καθορίζει.

Άρθρο 60

Εφαρμογή των κανόνων για τις διαβαθμισμένες πληροφορίες

1.Η αρχική προέλευση διαβαθμισμένων νέων πληροφοριών που παράγονται κατά την υλοποίηση των επιλέξιμων δράσεων οι οποίες απαριθμούνται στο άρθρο 11 τελεί υπό την ευθύνη των συμμετεχόντων κρατών μελών τα οποία θα θεσπίσουν το εφαρμοστέο πλαίσιο ασφάλειας βάσει της σχετικής εθνικής νομοθεσίας.

2.Το εν λόγω πλαίσιο ασφάλειας δεν θίγει τη δυνατότητα πρόσβασης της Επιτροπής στις αναγκαίες πληροφορίες για την υλοποίηση της δράσης.

3.Η Επιτροπή προστατεύει τις διαβαθμισμένες πληροφορίες που λαμβάνει σύμφωνα με τους κανόνες ασφαλείας της απόφασης (ΕΕ, Ευρατόμ) 2015/444 και της απόφασης 2013/488/ΕΕ.

4.Το εφαρμοστέο πλαίσιο ασφάλειας για τη δράση πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή το αργότερο πριν από την υπογραφή της συμφωνίας επιχορήγησης ή της σύμβασης. Τα σχετικά έγγραφα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της συμφωνίας επιχορήγησης.

5.Η Επιτροπή καθιστά διαθέσιμα εγκεκριμένα και διαπιστευμένα υφιστάμενα συστήματα για να διευκολυνθεί η ανταλλαγή διαβαθμισμένων πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής, του Ύπατου Εκπροσώπου / επικεφαλής του Οργανισμού, των κρατών μελών και των συνδεδεμένων χωρών και, κατά περίπτωση, με τους αιτούντες και τους αποδέκτες.

Άρθρο 61

Απόρρητο και επεξεργασία πληροφοριών

1.Οι πληροφορίες που λαμβάνονται κατ’ εφαρμογή του παρόντος κανονισμού χρησιμοποιούνται μόνο για τον σκοπό για τον οποίον ζητήθηκαν.

2.Τα κράτη μέλη, η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος / επικεφαλής του Οργανισμού διασφαλίζουν την προστασία του εμπορικού και του επιχειρηματικού απορρήτου και άλλων ευαίσθητων και διαβαθμισμένων πληροφοριών που αποκτώνται και παράγονται κατ’ εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, σύμφωνα με το ενωσιακό δίκαιο και το αντίστοιχο εθνικό δίκαιο.

3.Τα κράτη μέλη, η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος / επικεφαλής του Οργανισμού διασφαλίζουν ότι οι διαβαθμισμένες πληροφορίες που παρέχονται ή ανταλλάσσονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού δεν λαμβάνουν κατώτερη διαβάθμιση ούτε αποχαρακτηρίζονται χωρίς την προηγούμενη γραπτή συναίνεση της πηγής προέλευσης.

4.Η Επιτροπή δεν ανταλλάσσει πληροφορίες κατά τρόπο που μπορεί να οδηγήσει στην ταυτοποίηση οντότητας όταν η ανταλλαγή των πληροφοριών έχει ως αποτέλεσμα πιθανή εμπορική ζημία ή βλάβη της φήμης της εν λόγω οντότητας ή αποκάλυψη τυχόν εμπορικών απορρήτων.

5.Η Επιτροπή χειρίζεται τις πληροφορίες που περιέχουν δεδομένα οντότητας ή εμπορικά απόρρητα κατά τρόπο όχι λιγότερο αυστηρό από τον χειρισμό ευαίσθητων μη διαβαθμισμένων πληροφοριών, εφαρμόζοντας, μεταξύ άλλων, την αρχή της «ανάγκης για γνώση» και διασφαλίζοντας τον χειρισμό και την ανταλλαγή τους σε κατάλληλα κρυπτογραφημένα περιβάλλοντα.

Άρθρο 62

Προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα

1.Ο παρών κανονισμός δεν θίγει τις υποχρεώσεις των κρατών μελών όσον αφορά την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου( 8 ) και της οδηγίας 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου( 9 ), ούτε τις υποχρεώσεις της Επιτροπής και, κατά περίπτωση, των άλλων θεσμικών και λοιπών οργάνων και των οργανισμών της Ένωσης σχετικά με την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου( 10 ), κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους.

2.Τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα δεν υποβάλλονται σε επεξεργασία ούτε κοινοποιούνται, εκτός εάν αυτό είναι απολύτως αναγκαίο για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις, εφαρμόζονται, κατά περίπτωση, οι κανονισμοί (ΕΕ) 2016/679 και (ΕΕ) 2018/1725.

3.Όταν η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα δεν είναι απολύτως αναγκαία για την εφαρμογή των μηχανισμών που θεσπίζονται στον παρόντα κανονισμό, τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα καθίστανται ανώνυμα κατά τρόπο ώστε να μην είναι δυνατή η εξακρίβωση της ταυτότητας του υποκειμένου των δεδομένων.

Άρθρο 63

Έλεγχοι

Οι έλεγχοι σχετικά με τη χρήση της συνεισφοράς της Ένωσης οι οποίοι διενεργούνται από πρόσωπα ή οντότητες, συμπεριλαμβανομένων προσώπων ή οντοτήτων άλλων από εκείνων που ενεργούν κατ’ εντολή θεσμικών οργάνων, φορέων, υπηρεσιών ή οργανισμών της Ένωσης, αποτελούν τη βάση της συνολικής εξασφάλισης σύμφωνα με το άρθρο 127 του δημοσιονομικού κανονισμού. Το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει τους λογαριασμούς του συνόλου των εσόδων και των δαπανών της Ένωσης σύμφωνα με το άρθρο 287 ΣΛΕΕ.

Άρθρο 64

Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης

1.Σε περίπτωση συμμετοχής συνδεδεμένης χώρας στο πρόγραμμα με απόφαση που εκδίδεται στο πλαίσιο της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο ή δυνάμει οποιασδήποτε άλλης νομικής πράξης, η συνδεδεμένη χώρα παρέχει τα αναγκαία δικαιώματα και την πρόσβαση που απαιτείται στον αρμόδιο διατάκτη, στην OLAF και στο Ελεγκτικό Συνέδριο, ώστε να ασκούν πλήρως τις αντίστοιχες αρμοδιότητές τους. Στην περίπτωση της OLAF, στα δικαιώματα αυτά περιλαμβάνεται το δικαίωμα διενέργειας ερευνών, συμπεριλαμβανομένων επιτόπιων ελέγχων και επιθεωρήσεων, όπως προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013.

2.Η συμφωνία που αναφέρεται στο άρθρο 59 προβλέπει τις υποχρεώσεις της Ουκρανίας:

α)να λαμβάνει κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και παρατυπιών εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, να αποφεύγει τη διπλή χρηματοδότηση και να κινεί νομικές διαδικασίες για την ανάκτηση των κονδυλίων που έχουν υπεξαιρεθεί·

β)να ελέγχει τακτικά ότι η παρεχόμενη χρηματοδότηση έχει χρησιμοποιηθεί σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, ιδίως όσον αφορά την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς, σύγκρουσης συμφερόντων και παρατυπιών·

γ)να συνοδεύει το αίτημα πληρωμής στο πλαίσιο του προγράμματος με δήλωση ότι τα κονδύλια χρησιμοποιήθηκαν σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και για τον σκοπό για τον οποίο προορίζονταν και ότι η διαχείρισή τους ήταν κατάλληλη, ιδίως σύμφωνα με τους ουκρανικούς κανόνες που συμπληρώνονται από διεθνή πρότυπα, σχετικά με την πρόληψη, τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση παρατυπιών, απάτης, διαφθοράς και συγκρούσεων συμφερόντων·

δ)να εξουσιοδοτεί ρητά την Επιτροπή, την OLAF, το Ελεγκτικό Συνέδριο και, κατά περίπτωση, την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία να ασκούν τα δικαιώματά τους, όπως προβλέπεται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού, κατ’ εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας.

Άρθρο 65

Πληροφόρηση, επικοινωνία και δημοσιότητα

1.Οι αποδέκτες ενωσιακής χρηματοδότησης μνημονεύουν ρητώς την προέλευση των πόρων και εξασφαλίζουν την προβολή της ενωσιακής χρηματοδότησης, ιδίως κατά την προώθηση των δράσεων και των αποτελεσμάτων τους, παρέχοντας συνεκτική, αποτελεσματική και αναλογική στοχευμένη πληροφόρηση σε πολλαπλά ακροατήρια, συμπεριλαμβανομένων των μέσων ενημέρωσης και του κοινού.

2.Η Επιτροπή προβαίνει σε ενέργειες πληροφόρησης και επικοινωνίας σχετικά με το πρόγραμμα, τις δράσεις που λαμβάνονται δυνάμει του προγράμματος και τα αποτελέσματά του.

3.Οι χρηματοδοτικοί πόροι που διατίθενται στο πρόγραμμα συμβάλλουν στη θεσμική προβολή των πολιτικών προτεραιοτήτων της Ένωσης, στον βαθμό που οι εν λόγω προτεραιότητες είναι συναφείς με τους στόχους του άρθρου 4.

4.Οι χρηματοδοτικοί πόροι που διατίθενται στο πρόγραμμα μπορούν να συμβάλλουν στην οργάνωση δραστηριοτήτων διάδοσης, εκδηλώσεων εξεύρεσης εταίρων και δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης, ιδίως με στόχο το άνοιγμα των αλυσίδων εφοδιασμού για την προώθηση της διασυνοριακής συμμετοχής των ΜΜΕ.

Άρθρο 66

Αξιολόγηση

1.Έως τις 30 Ιουνίου 2027 η Επιτροπή συντάσσει έκθεση στην οποία αξιολογεί την εφαρμογή των μέτρων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό και τα αποτελέσματά τους, καθώς και τη σκοπιμότητα να παραταθεί η εφαρμογή τους και να προβλεφθεί η χρηματοδότησή τους, ιδίως όσον αφορά την εξέλιξη του πλαισίου ασφάλειας και τυχόν κινδύνων που εξακολουθούν να υφίστανται σε σχέση με τον εφοδιασμό με αμυντικά προϊόντα. Η έκθεση αξιολόγησης βασίζεται σε διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη και τα βασικά ενδιαφερόμενα μέρη.

2.Η Επιτροπή υποβάλλει την έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, συνοδευόμενη, εάν κρίνεται σκόπιμο, από σχετικές νομοθετικές προτάσεις.

Άρθρο 67

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες,

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο    Για το Συμβούλιο

Η Πρόεδρος    Ο Πρόεδρος

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής

1.3.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:

1.4.Στόχοι

1.4.1.Γενικοί στόχοι

1.4.2.Ειδικοί στόχοι

1.4.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

1.4.4.Δείκτες επιδόσεων

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

1.6.Διάρκεια και δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου

2.2.1.Αιτιολόγηση των τρόπων διαχείρισης, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της προτεινόμενης στρατηγικής ελέγχου

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται με επιχειρησιακές πιστώσεις

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις

3.2.3.1.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους

3.2.4.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο

3.2.5.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και πλαισίου μέτρων με σκοπό τη διασφάλιση της έγκαιρης διαθεσιμότητας και προμήθειας αμυντικών προϊόντων («EDIP»)

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής 

Βιομηχανική πολιτική της Ένωσης στον τομέα της άμυνας

1.3.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά: 

 νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια 11  

 την παράταση υφιστάμενης δράσης 

 συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση 

1.4.Στόχοι

1.4.1.Γενικοί στόχοι

Το πρόγραμμα θεσπίζει σύνολο μέτρων που αποσκοπούν στη στήριξη της αμυντικής ετοιμότητας της Ένωσης και των κρατών μελών της μέσω της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας (ΕΒΤΒΑ) να διασφαλίζει την έγκαιρη διαθεσιμότητα και προμήθεια αμυντικών προϊόντων και να συμβάλλει στην ανάκαμψη, στην ανασυγκρότηση και στον εκσυγχρονισμό της τεχνολογικής και βιομηχανικής βάσης της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (DTIB), ιδίως με τους εξής τρόπους:

1)τη θέσπιση του προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία (στο εξής: πρόγραμμα), το οποίο συνίσταται σε μέτρα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, του βαθμού ανταπόκρισης και της ικανότητας της ΕΒΤΒΑ και μπορεί να περιλαμβάνει τη σύσταση ταμείου για την επιτάχυνση του μετασχηματισμού των αλυσίδων αμυντικού εφοδιασμού (στο εξής: FAST)·

2)τη θέσπιση προγράμματος συνεργασίας με την Ουκρανία με σκοπό την ανάκαμψη, την ανασυγκρότηση και τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης της Ουκρανίας στον τομέα της άμυνας (στο εξής: μέσο στήριξης της Ουκρανίας)·

3)τη θέσπιση νομικού πλαισίου που καθορίζει τις απαιτήσεις, τις διαδικασίες και τα αποτελέσματα της σύστασης της δομής για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα εξοπλισμών («SEAP»)·

4)τη θέσπιση νομικού πλαισίου που αποσκοπεί στην κατοχύρωση της ασφάλειας εφοδιασμού, στην άρση των εμποδίων και των σημείων συμφόρησης και στη στήριξη της παραγωγής αμυντικών προϊόντων·

5)τη σύσταση Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας.

 

1.4.2.Ειδικοί στόχοι

ά.α.

1.4.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους/τις στοχευόμενους/-ες δικαιούχους/ομάδες.

Αναμενόμενα αποτελέσματα: Το EDIP αναμένεται να συμβάλει στη γεφύρωση του χρηματοδοτικού κενού έως το 2027, με την παροχή χρηματοδοτικής στήριξης για την ενίσχυση της ΕΒΤΒΑ και της ουκρανικής DTIB, κατά τρόπο προβλέψιμο, συνεχή και έγκαιρο, βάσει ολοκληρωμένης προσέγγισης.

1.4.4.Δείκτες επιδόσεων

Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.

Λαμβανομένης υπόψη της σύντομης περιόδου υλοποίησης, τα αποτελέσματα και οι επιπτώσεις του προγράμματος θα αξιολογηθούν στο πλαίσιο αναδρομικής αξιολόγησης στο τέλος της υλοποίησης του προγράμματος.

Η Επιτροπή θα διασφαλίσει ότι οι απαραίτητοι δείκτες που θα χρησιμοποιηθούν για την παρακολούθηση της υλοποίησης του προγράμματος θα διαμορφωθούν από την οντότητα στην οποία θα ανατεθεί η υλοποίηση του προγράμματος. Στους δείκτες αυτούς θα περιλαμβάνονται τα εξής:

— αύξηση της ικανότητας παραγωγής των αμυντικών προϊόντων εντός της ΕΕ·

— μείωση του χρόνου παράδοσης·

— αριθμός κρατών μελών που συμμετέχουν στη συνεργασία για κοινή προμήθεια·

— αριθμός των οικονομικών φορέων με ευκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση·

— αριθμός νέων διασυνοριακών συνεργασιών με επιχειρήσεις εγκατεστημένες σε άλλα κράτη μέλη ή σε συνδεδεμένες χώρες·

— αύξηση της στήριξης προς την Ουκρανία.

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας 

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

Ο κανονισμός θα εφαρμοστεί υπό καθεστώς άμεσης και έμμεσης διαχείρισης, ιδίως για την εκτέλεση συνδυαστικών πράξεων. Η Επιτροπή θα πρέπει να στελεχωθεί με τους κατάλληλους εμπειρογνώμονες για την αποτελεσματική παρακολούθηση της υλοποίησης, μεταξύ άλλων όταν η υλοποίηση ανατίθεται σε τρίτους βάσει συμφωνίας συνεισφοράς.

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

Όπως επισημαίνεται στην κοινή ανακοίνωση σχετικά με τα επενδυτικά κενά στον τομέα της άμυνας και τη μελλοντική πορεία (JOIN/2022/24 final), δεκαετίες ανεπαρκών επενδύσεων είχαν ως αποτέλεσμα να δημιουργηθούν κενά στις αμυντικές δυνατότητες που είναι στη διάθεση των ενόπλων δυνάμεων των κρατών μελών της ΕΕ, καθώς και βιομηχανικά κενά εντός της Ένωσης. Ο κατακερματισμός της ζήτησης δημιούργησε επίσης εθνικά στεγανά σε επίπεδο βιομηχανικής παραγωγής και αντίστοιχη πληθώρα αμυντικών συστημάτων του ίδιου είδους, τα οποία συχνά δεν είναι διαλειτουργικά μεταξύ τους. Το σημερινό πλαίσιο της αγοράς στον τομέα της άμυνας χαρακτηρίζεται από αυξημένη απειλή για την ασφάλεια, με αποτέλεσμα τα κράτη μέλη να αυξάνουν ταχέως τους αμυντικούς προϋπολογισμούς τους και να στοχεύουν στην αγορά παρόμοιου εξοπλισμού. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα το επίπεδο της ζήτησης για αμυντικά προϊόντα να υπερβαίνει τις παραγωγικές ικανότητες της ΕΒΤΒΑ για τα εν λόγω προϊόντα, οι οποίες είναι επί του παρόντος προσαρμοσμένες στις ανάγκες εν καιρώ ειρήνης. Στο πλαίσιο αυτό απαιτούνται σημαντικές επενδύσεις για τις οποίες οι αμυντικές επιχειρήσεις, οι οποίες κανονικά δεν πραγματοποιούν σημαντικές αυτοχρηματοδοτούμενες βιομηχανικές επενδύσεις, θα χρειαστούν ελαχιστοποίηση των κινδύνων, καθώς και ρυθμιστική στήριξη για την εξάλειψη των υφιστάμενων σημείων συμφόρησης που επηρεάζουν, για παράδειγμα, την πρόσβαση σε ειδικευμένο προσωπικό και πρώτες ύλες. Η παρέμβαση της Ένωσης με την ελαχιστοποίηση των κινδύνων για τις βιομηχανικές επενδύσεις μέσω επιχορηγήσεων και την παροχή κινήτρων με σκοπό τη συνεργασία για κοινή προμήθεια θα επιτρέψει την ταχύτερη προσαρμογή στις συνεχιζόμενες διαρθρωτικές αλλαγές της αγοράς. Τα προτεινόμενα μέτρα θα ενθαρρύνουν επίσης την ανθεκτικότητα της ΕΒΤΒΑ και της ουκρανικής DTIB μέσω διασυνοριακών βιομηχανικών συμπράξεων και συνεργασίας των σχετικών επιχειρήσεων σε μια κοινή προσπάθεια του κλάδου να αποφευχθεί η επιδείνωση του κατακερματισμού των αλυσίδων εφοδιασμού.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

ά.α.

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

Στο πρόγραμμα θα ενσωματωθούν δύο εν λειτουργία μέσα της ΕΕ, το μέσο για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (EDIRPA) και ο κανονισμός σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (ASAP), καθώς και υφιστάμενα προγράμματα της ΕΕ, όπως το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας. Το πρόγραμμα θα λάβει επίσης υπόψη άλλες αμυντικές πρωτοβουλίες της ΕΕ, όπως η μόνιμη διαρθρωμένη συνεργασία (PESCO) ή η στρατηγική πυξίδα για την ασφάλεια και την άμυνα. Θα δημιουργήσει συνέργειες με άλλα προγράμματα της ΕΕ.

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

ά.α.

1.6.Διάρκεια και δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας

 περιορισμένη διάρκεια

   με ισχύ από το 2025 έως 31/12/2027

   δημοσιονομικές επιπτώσεις από το 2025 έως το 2027 για πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων και από το 2026 έως το 2033 για πιστώσεις πληρωμών.

 απεριόριστη διάρκεια

Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,

και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού 12   

 Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή

από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης

από τους εκτελεστικούς οργανισμούς

 Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη

 Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:

σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει

σε διεθνείς οργανισμούς και στις οργανώσεις τους (να προσδιοριστούν)

στην ΕΤΕπ και στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων

στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού

σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου

σε οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο και έχουν αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, στον βαθμό που τους παρέχονται επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις·

σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους, στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και οι οποίοι παρέχουν επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

οργανισμούς ή πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην ΚΕΠΠΑ βάσει του τίτλου V της ΣΕΕ και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη

Αν αναφέρονται περισσότεροι του ενός τρόποι διαχείρισης, να διευκρινιστούν στο τμήμα «Παρατηρήσεις».

Παρατηρήσεις

Το πρόγραμμα για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία υλοποιείται υπό καθεστώς άμεσης και έμμεσης διαχείρισης σύμφωνα με τον δημοσιονομικό κανονισμό.

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων 

Να προσδιοριστούν η συχνότητα και οι όροι.

Σύμφωνα με το άρθρο 63 του προγράμματος, η Επιτροπή θα συντάξει έκθεση αξιολόγησης για το πρόγραμμα το αργότερο έως τις 30/6/2027 και θα την υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Η έκθεση αξιολογεί τον αντίκτυπο και την αποτελεσματικότητα των δράσεων που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του προγράμματος. Για τον σκοπό αυτόν, η Επιτροπή θα θεσπίσει τις αναγκαίες ρυθμίσεις παρακολούθησης για να διασφαλίσει την αξιόπιστη και ομαλή συλλογή των σχετικών δεδομένων.

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου 

2.2.1.Αιτιολόγηση των τρόπων διαχείρισης, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της προτεινόμενης στρατηγικής ελέγχου

Η Επιτροπή θα έχει τη συνολική ευθύνη για την υλοποίηση του προγράμματος. Ειδικότερα, η Επιτροπή προτίθεται να εφαρμόσει το πρόγραμμα κυρίως με άμεση διαχείριση. Με τη χρήση του τρόπου άμεσης διαχείρισης αποσαφηνίζονται οι αρμοδιότητες (εκτέλεση από τους διατάκτες), συντομεύεται η αλυσίδα παράδοσης (μείωση του χρόνου για την επιχορήγηση και του χρόνου για την πληρωμή), αποφεύγονται οι συγκρούσεις συμφερόντων και μειώνεται το κόστος υλοποίησης (δεν υπάρχουν τέλη διαχείρισης για εντεταλμένη οντότητα).

Η Επιτροπή θα πρέπει να καθορίσει τις προτεραιότητες και τους όρους χρηματοδότησης μέσω ενός ή περισσότερων προγραμμάτων εργασίας. Ο καθορισμός προτεραιοτήτων θα πρέπει να υποστηρίζεται από τις εργασίες του Συμβουλίου Αμυντικής Βιομηχανικής Ετοιμότητας. Θα πρέπει να συσταθεί επιτροπή προγράμματος των κρατών μελών, στην οποία ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Άμυνας θα πρέπει να καλείται να διατυπώσει τις απόψεις και την εμπειρογνωσία του ως παρατηρητής και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης, συμπεριλαμβανομένου του Στρατιωτικού Επιτελείου της, θα πρέπει να καλείται να συνδράμει. Η Επιτροπή θα εγκρίνει τα προγράμματα εργασίας μετά τη γνωμοδότηση της επιτροπής στο πλαίσιο της διαδικασίας εξέτασης.

Η χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμματος θα λάβει κυρίως τη μορφή επιχορηγήσεων που καλύπτουν έως και το 100 % του κόστους της δράσης, καθώς και δανείων. Η Επιτροπή μπορεί να χρησιμοποιεί στις επιχορηγήσεις της επιλογές απλουστευμένου κόστους (π.χ. χρηματοδότηση που δεν συνδέεται με δαπάνες), προκειμένου να μειώσει τη διοικητική επιβάρυνση των δικαιούχων και να εστιάσει την προσπάθεια στα αποτελέσματα των δράσεων, ιδίως όταν οι αποδέκτες της χρηματοδότησης είναι αναθέτουσες αρχές των κρατών μελών.

Το καθεστώς πληρωμών θα καταρτίζεται λαμβανομένης υπόψη της πρότασης του δικαιούχου (ώστε να μπορεί ο δικαιούχος να αποφεύγει τυχόν ταμειακά προβλήματα), ενώ παράλληλα θα διασφαλίζεται η προστασία του προϋπολογισμού της Ένωσης. Η Επιτροπή, ως χορηγούσα αρχή, μπορεί —σε περίπτωση μη υλοποίησης, ανεπαρκούς υλοποίησης των δράσεων ή καθυστερήσεων— να μειώσει, να αναστείλει ή να διακόψει τη χρηματοδοτική συνεισφορά της.

Η στρατηγική ελέγχου για το πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένων των εκ των προτέρων και εκ των υστέρων ελέγχων, θα βασιστεί στην πείρα που αποκτήθηκε στο πλαίσιο του ΕΤΑ και των πρόδρομων προγραμμάτων του, του ευρωπαϊκού προγράμματος βιομηχανικής ανάπτυξης στον τομέα της άμυνας (EDIDP) και της προπαρασκευαστικής ενέργειας της Ένωσης για την έρευνα στον τομέα της άμυνας (PADR).

Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί σε δράσεις προς όφελος της Ουκρανίας. Οι υφιστάμενοι μηχανισμοί ελέγχου παρέχουν ένα πλαίσιο που διασφαλίζει ότι εφαρμόζονται όλα τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Θα διασφαλίσει ότι λαμβάνονται υπόψη η αρχή της αναλογικότητας και οι ειδικοί όροι υπό τους οποίους θα λειτουργεί το πρόγραμμα.

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

Το πρόγραμμα αποσκοπεί στη στήριξη της ενίσχυσης της ΕΒΤΒΑ και της Ουκρανικής DTIB.

Συναφείς κίνδυνοι είναι ο ανεπαρκής προϋπολογισμός σε σχέση με τις πραγματικές ανάγκες, η δυσκολία εντοπισμού των σημείων συμφόρησης στην παραγωγή, ο επείγων χαρακτήρας των αναγκών των ενόπλων δυνάμεων της Ένωσης σε σχέση με τις παραγωγικές διαδικασίες. Η συμπληρωματικότητα του μέσου με άλλες πρωτοβουλίες επί των οποίων συμφωνεί το Συμβούλιο για τη στήριξη των ενόπλων δυνάμεων των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας και ο συντονισμός της ζήτησης μεταξύ των κρατών μελών αποτελούν προϋπόθεση.

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θα υλοποιήσει το πρόγραμμα υπό καθεστώς άμεσης διαχείρισης με βάση την εμπειρογνωσία που αποκτήθηκε κατά την υλοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας, του ASAP και του EDIRPA, θα καταρτίσει και θα εγκρίνει προγράμματα εργασίας εγκαίρως και θα συντομεύσει τον χρόνο για την επιχορήγηση.

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο) 

Ο προϋπολογισμός του προγράμματος θα εκτελεστεί κυρίως υπό άμεση διαχείριση. Με βάση την πείρα της Επιτροπής όσον αφορά τη διαχείριση των επιχορηγήσεων, το συνολικό κόστος ελέγχου του προγράμματος από την Επιτροπή εκτιμάται σε λιγότερο από το 1 % των σχετικών κονδυλίων που τελούν υπό διαχείριση.

Όσον αφορά τα αναμενόμενα ποσοστά σφάλματος, ο στόχος είναι να διατηρηθεί το ποσοστό σφάλματος κάτω από το όριο του 2 %. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η υλοποίηση του προγράμματος υπό άμεση διαχείριση, με ομάδες καταρτισμένες (έμπειρο προσωπικό, που ενδεχομένως προσλαμβάνεται από τα Υπουργεία Άμυνας των κρατών μελών) και καλά στελεχωμένες, οι οποίες ενεργούν υπό εξουσιοδοτημένους διατάκτες, εφαρμόζοντας σαφείς κανόνες και κάνοντας κατάλληλη χρήση μέσων βασισμένων στα αποτελέσματα, θα επιτρέψει τη διατήρηση του ποσοστού σφάλματος κάτω από το όριο σημαντικότητας του 2 %.

Η χρηματοδοτική συνεισφορά μπορεί να παρέχεται με τη μορφή χρηματοδότησης που δεν συνδέεται με δαπάνες, όπως αναφέρεται στο άρθρο 125 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) 2018/1046.

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας 

Να προσδιοριστούν τα ισχύοντα ή τα προβλεπόμενα μέτρα πρόληψης και προστασίας, π.χ. στη στρατηγική για την καταπολέμηση της απάτης.

Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) είναι αρμόδια για τη διενέργεια ερευνών σχετικά με πράξεις που λαμβάνουν στήριξη στο πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας. Οι συμφωνίες που απορρέουν από τον παρόντα κανονισμό, συμπεριλαμβανομένων των συμφωνιών που συνάπτονται με διεθνείς οργανισμούς, προβλέπουν την εποπτεία και τον οικονομικό έλεγχο από την Επιτροπή, ή από οποιονδήποτε εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό της, καθώς και ελέγχους—επιτόπου, εάν απαιτείται— από το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) ή την OLAF. Οι υπάλληλοι της Επιτροπής που διαθέτουν την απαιτούμενη εξουσιοδότηση ασφάλειας μπορούν επίσης να πραγματοποιούν επιτόπιες επισκέψεις.

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται 

·Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Γραμμή του προϋπολογισμού

Είδοςδαπάνης

Συμμετοχή

Αριθμός

ΔΠ/ΜΔΠ 13

χωρών ΕΖΕΣ 14

υποψήφιων προς ένταξη χωρών και δυνάμει υποψήφιων μελών 15

άλλων τρίτων χωρών

άλλα έσοδα για ειδικό προορισμό

[XX.YY.YY.YY]

ΔΠ/ΜΔΠ

ΝΑΙ/ΟΧΙ

ΝΑΙ/ΟΧΙ

ΝΑΙ/ΟΧΙ

ΝΑΙ/ΟΧΙ

·Νέες γραμμές του προϋπολογισμού, των οποίων έχει ζητηθεί η δημιουργία

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Γραμμή του προϋπολογισμού

Είδος δαπάνης

Συμμετοχή

Αριθμός

ΔΠ/ΜΔΠ

χωρών ΕΖΕΣ

υποψήφιων προς ένταξη χωρών και δυνάμει υποψήφιων μελών

άλλων τρίτων χωρών

άλλα έσοδα για ειδικό προορισμό

5

13.0106 — Δαπάνες στήριξης για το πρόγραμμα EDIP

ΜΔΠ

ΝΑΙ

pm

ΝΑΙ

ΝΑΙ

5

13.0801 — Πρόγραμμα EDIP

ΔΠ

ΝΑΙ

pm

ΝΑΙ

ΝΑΙ

6

14.01xx — Δαπάνες στήριξης για το μέσο στήριξης της Ουκρανίας

ΜΔΠ

ΟΧΙ

pm

ΝΑΙ

ΝΑΙ

6

14.0901 — Μέσο στήριξης της Ουκρανίας

ΔΠ

ΟΧΙ

pm

ΝΑΙ

ΝΑΙ

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις 

3.2.1.Πηγή χρηματοδότησης των πιστώσεων στο πλαίσιο του νέου προγράμματος για την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία

Συνεισφορά από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Σύνολο

Ανάπτυξη ικανοτήτων

411,200

585,248

1 000,000

Έρευνα στον τομέα της άμυνας

3,552

208,600

287,848

500,000

Σύνολο ΕΚΤ

3,552

619,800

876,648

1 500,000

3.2.2.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις 

   Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων

   Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως εξηγείται κατωτέρω:

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικούπλαισίου

5

Ασφάλεια και άμυνα — Ομάδα 13 Άμυνα

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Μετά το 2027

ΣΥΝΟΛΟ

13.0801 — Επιχειρησιακές πιστώσεις για το πρόγραμμα EDIP

Αναλήψεις υποχρεώσεων

(1)

615,248

872,096

1 487,344

Πληρωμές

(2)

310,000

440,000

737,344

1 487,344

13.0106 — Δαπάνες στήριξης για το πρόγραμμα EDIP

Αναλήψεις υποχρεώσεων = Πληρωμές

(3)

3,552

4,552

4,552

12,656

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων για το χρηματοδοτικό κονδύλιο του προγράμματος του τομέα 5

Αναλήψεις υποχρεώσεων

=1+3

3,552

619,800

876,648

1 500,000

Πληρωμές

=2+3

3,552

314,552

440,552

737,344

1 500,000



Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικούπλαισίου

06

ΓΕΙΤΟΝΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΙΠΟΣ ΚΟΣΜΟΣ – Ομάδα 14 Εξωτερική δράση

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Μετά το 2027

ΣΥΝΟΛΟ

14.0901 — Μέσο στήριξης της Ουκρανίας

Αναλήψεις υποχρεώσεων

(1)

pm

pm

pm

Πληρωμές

(2)

pm

pm

pm

14.01xx — Δαπάνες στήριξης για το μέσο στήριξης της Ουκρανίας

Αναλήψεις υποχρεώσεων = Πληρωμές

(3)

pm

pm

pm

pm

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων για το χρηματοδοτικό κονδύλιο του προγράμματος του τομέα 6

Αναλήψεις υποχρεώσεων

=1

pm

pm

pm

pm

Πληρωμές

=2

pm

pm

pm

pm

ΣΥΝΟΛΟ επιχειρησιακών πιστώσεων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)

Αναλήψεις υποχρεώσεων

(4)

615,248

872,096

1 487,344

Πληρωμές

(5)

310,000

440,000

737,344

1 487,344

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα χρηματοδοτούμενων από το κονδύλιο ειδικών προγραμμάτων (όλοι οι επιχειρησιακοί τομείς)

Αναλήψεις υποχρεώσεων = Πληρωμές

(6)

3,552

4,552

4,552

12,656

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων των ΤΟΜΕΩΝ 1 έως 6 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Αναλήψεις υποχρεώσεων

=4+6

3,552

619,800

876,648

1 500,000

Πληρωμές

=5+6

3,552

314,552

440,552

737,344

1 500,000



Τομέας του πολυετούς δημοσιονομικούπλαισίου

7

«Διοικητικές δαπάνες»

Αυτό το τμήμα πρέπει να συμπληρωθεί με «στοιχεία διοικητικού χαρακτήρα του προϋπολογισμού» τα οποία θα εισαχθούν, πρώτα, στο παράρτημα του νομοθετικού δημοσιονομικού δελτίου (παράρτημα 5 της απόφασης της Επιτροπής σχετικά με τους εσωτερικούς κανόνες για την εκτέλεση του τμήματος του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά την Επιτροπή), που τηλεφορτώνεται στο DECIDE για διυπηρεσιακή διαβούλευση.

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Μετά το 2027

ΣΥΝΟΛΟ

Ανθρώπινοι πόροι

3,712

3,712

3,712

11,136

Άλλες διοικητικές δαπάνες

0,258

0,258

0,131

0,647

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων του ΤΟΜΕΑ 7 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

(Σύνολο αναλήψεων υποχρεώσεων = Σύνολο πληρωμών)

3,970

3,970

3,843

11,783

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

Μετά το 2027

ΣΥΝΟΛΟ

ΣΥΝΟΛΟ πιστώσεων μεταξύ ΤΟΜΕΩΝ του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Αναλήψεις υποχρεώσεων

7,522

623,770

880,491

1 511,783

Πληρωμές

7,522

318,522

448,395

737,344

1 511,783

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις 

   Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα

   Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως εξηγείται κατωτέρω:

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Έτη

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

ΣΥΝΟΛΟ

ΤΟΜΕΑΣ 7 
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Ανθρώπινοι πόροι

3,712

3,712

3,712

11,136

Άλλες διοικητικές δαπάνες

0,258

0,258

0,131

0,647

Μερικό σύνολο του ΤΟΜΕΑ 7 
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

3,970

3,970

3,843

11,783

Εκτός του ΤΟΜΕΑ 7 του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

Ανθρώπινοι πόροι

3,552

3,552

3,552

10,656

Άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα (πρώην γραμμές «BA»)

Μερικό σύνολο εκτός του ΤΟΜΕΑ 7 
του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου

3,552

3,552

3,552

10,656

ΣΥΝΟΛΟ

7,522

7,522

7,395

22,439

Οι απαιτούμενες πιστώσεις για ανθρώπινους πόρους και άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα θα καλυφθούν από τις πιστώσεις της ΓΔ που έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχουν ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, οι οποίες θα συμπληρωθούν, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετα κονδύλια που μπορεί να χορηγηθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.

3.2.3.1.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους

   Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων.

   Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως εξηγείται κατωτέρω:

Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης

Έτος2025

Έτος2026

Έτος 2027

Έτος N+3

Να εγγραφούν όσα έτη απαιτούνται, ώστε να εμφανίζεται η διάρκεια των επιπτώσεων (βλ. σημείο 1.6)

□ Θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού (θέσεις μόνιμων και έκτακτων υπαλλήλων)

20 01 02 01 (στην έδρα και στις αντιπροσωπείες της Επιτροπής)

19

19

19

20 01 02 03 (στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)

1

1

1

01 01 01 01 (έμμεση έρευνα)

01 01 01 11 (άμεση έρευνα)

Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)

Εξωτερικό προσωπικό (σε μονάδα ισοδύναμου πλήρους απασχόλησης: ΙΠΑ) 16

20 02 01 (AC, END, INT από το συνολικό κονδύλιο)

20 02 03 (AC, AL, END, INT και JPD στις αντιπροσωπείες της ΕΕ)

13 01 Δαπάνες στήριξης για το πρόγραμμα ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας   17

— στην έδρα

31

31

31

— στις αντιπροσωπείες της ΕΕ

2

2

2

01 01 01 02 (AC, END, INT – έμμεση έρευνα)

01 01 01 12 (AC, END, INT — άμεση έρευνα)

Άλλες γραμμές του προϋπολογισμού (να προσδιοριστούν)

ΣΥΝΟΛΟ

53

53

53

13 είναι ο σχετικός τομέας πολιτικής ή ο σχετικός τίτλος του προϋπολογισμού.

Οι θέσεις απασχόλησης του πίνακα προσωπικού θα καλυφθούν από το προσωπικό της ΓΔ που έχει ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχει ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, το οποίο θα συμπληρωθεί, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετους πόρους που μπορεί να διατεθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.

Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:

Μόνιμοι και έκτακτοι υπάλληλοι

Τα ζητούμενα ΙΠΑ θα ασχοληθούν με την ανάπτυξη πολιτικών, με νομικά ζητήματα, με ιδιαίτερη έμφαση σε θέματα επιχορηγήσεων και προμηθειών, στη δημοσιονομική διαχείριση, στη διαχείριση συμβάσεων, στον έλεγχο και στην αξιολόγηση.

Εξωτερικό προσωπικό

Τα ζητούμενα ΙΠΑ θα ασχοληθούν με την ανάπτυξη πολιτικών, με νομικά ζητήματα, με ιδιαίτερη έμφαση σε θέματα επιχορηγήσεων και προμηθειών, στη δημοσιονομική διαχείριση, στη διαχείριση συμβάσεων, στον έλεγχο και στην αξιολόγηση.

3.2.4.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

   μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του οικείου τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).

Τομέας 5. βλέπε λεπτομέρειες στο τμήμα 3.2.

   συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μηχανισμών, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ.

Να εξηγηθούν οι απαιτούμενες ενέργειες και να προσδιοριστούν οι σχετικοί τομείς και οι σχετικές γραμμές του προϋπολογισμού, τα αντίστοιχα ποσά και οι μηχανισμοί που προτείνεται να χρησιμοποιηθούν.

   συνεπάγεται την αναθεώρηση του ΠΔΠ.

Να εξηγηθούν οι απαιτούμενες ενέργειες και να προσδιοριστούν οι σχετικοί τομείς και οι σχετικές γραμμές του προϋπολογισμού, καθώς και τα αντίστοιχα ποσά.

3.2.5.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

   δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους

   προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω:

Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

2025

2026

2027

Σύνολο

όπως προσδιορίζεται στο άρθρο 6

pm

pm

pm

pm

ΣΥΝΟΛΟ συγχρηματοδοτούμενων πιστώσεων

pm

pm

pm

pm

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα 

   Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στα έσοδα.

   Η πρόταση/πρωτοβουλία έχει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που περιγράφονται κατωτέρω:

   στους ιδίους πόρους

   στα λοιπά έσοδα

Να αναφερθεί αν τα έσοδα προορίζονται για γραμμές δαπανών    

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Γραμμή εσόδων του προϋπολογισμού:

Διαθέσιμες πιστώσεις για το τρέχον οικονομικό έτος

Επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας 18

ΈτοςN

ΈτοςN+1

ΈτοςN+2

ΈτοςN+3

Να εγγραφούν όσα έτη απαιτούνται, ώστε να εμφανίζεται η διάρκεια των επιπτώσεων (βλ. σημείο 1.6)

Άρθρο ………….

Ως προς τα έσοδα «για ειδικό προορισμό», να προσδιοριστούν οι γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται.

Άλλες παρατηρήσεις (π.χ. μέθοδος/τύπος για τον υπολογισμό των επιπτώσεων στα έσοδα ή τυχόν άλλες πληροφορίες).

(1)    Πλαίσιο σχετικά με τις μελλοντικές δεσμεύσεις ασφάλειας της ΕΕ έναντι της Ουκρανίας, το οποίο εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 27 Νοεμβρίου 2023.
(2)    ΕΕ C  της , σ. […].
(3)    ΕΕ C  της , σ. […].
(4)    Κανονισμός (ΕΕ) 2023/2418 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Οκτωβρίου 2023, σχετικά με τη θέσπιση μέσου για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας μέσω κοινών προμηθειών (κανονισμός EDIRPA) (EE L, 2023/2418, 26.10.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/2418/oj).
(5)    Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1525 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Ιουλίου 2023, σχετικά με τη στήριξη της παραγωγής πυρομαχικών (ASAP) (ΕΕ 185 της 24.7.2023, σ. 7, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/1525/oj).
(6)    Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τον καθορισμό κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, και δημοσιονομικών κανόνων για τα εν λόγω Ταμεία και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Μέσο για τη Χρηματοδοτική Στήριξη της Διαχείρισης των Συνόρων και την Πολιτική των Θεωρήσεων (ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 159).
(7)    Κανονισμός (ΕΕ) 2021/523 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Μαρτίου 2021, για τη θέσπιση του προγράμματος InvestEU και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1017 (ΕΕ 107 της 26.3.2021, σ. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/523/oj).
(8)    Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (ΕΕ 119 της 4.5.2016, σ. 1).
(9)    Οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία για την προστασία της ιδιωτικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες) (ΕΕ L 201 της 31.7.2002, σ. 37).
(10)    Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2018, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης και την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001 και της απόφασης αριθ. 1247/2002/ΕΚ (ΕΕ 295 της 21.11.2018, σ. 39).
(11)    Όπως αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 2 στοιχείο α) ή β) του δημοσιονομικού κανονισμού.
(12)    Οι λεπτομέρειες σχετικά με τις μεθόδους εκτέλεσης του προϋπολογισμού, καθώς και οι παραπομπές στον δημοσιονομικό κανονισμό, είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο BUDGpedia: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget-implementation/Pages/implementation-methods.aspx
(13)    ΔΠ ΔΠ = Διαχωριζόμενες πιστώσεις / ΜΔΠ = Μη διαχωριζόμενες πιστώσεις.
(14)    ΕΖΕΣ: Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελεύθερων Συναλλαγών.
(15)    Υποψήφιες χώρες και, κατά περίπτωση, δυνάμει υποψήφια μέλη της ΕΕ από τα Δυτικά Βαλκάνια.
(16)    AC = Συμβασιούχος υπάλληλος· AL = Τοπικός υπάλληλος· END = Αποσπασμένος εθνικός εμπειρογνώμονας· INT = Προσωρινό προσωπικό· JPD = Νέος επαγγελματίας σε αντιπροσωπεία της ΕΕ.
(17)    Επιμέρους ανώτατο όριο εξωτερικού προσωπικού που καλύπτεται από επιχειρησιακές πιστώσεις (πρώην γραμμές «BA»).
(18)    Όσον αφορά τους παραδοσιακούς ιδίους πόρους (δασμούς, εισφορές ζάχαρης), τα αναγραφόμενα ποσά πρέπει να είναι καθαρά ποσά, δηλ. τα ακαθάριστα ποσά μετά την αφαίρεση του 20 % για έξοδα είσπραξης.