ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 8.11.2022
COM(2022) 578 final
ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
ετήσια έκθεση του 2022
σχετικά με την εφαρμογή των μέσων εξωτερικής δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης
το 2021
{SWD(2022) 353 final}
Πίνακας περιεχομένων
ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ
Εισαγωγή
ΕΕ: ισχυρός παγκόσμιος παράγοντας
Ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης
Πρωτοβουλίες της «Ομάδας Ευρώπη»: αντιμετώπιση της παγκόσμιας κρίσης λόγω COVID-19
Global Gateway
ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ
Ανθρώπινη ανάπτυξη
Πράσινη Συμφωνία
Ψηφιοποίηση, επιστήμη, τεχνολογία και καινοτομία
Βιώσιμη ανάπτυξη και θέσεις εργασίας
Μετανάστευση
Διακυβέρνηση, ειρήνη και ασφάλεια
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΜΒΕΛΕΙΑ
Υποσαχάρια Αφρική
Ασία και Ειρηνικός
Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική.
Ευρωπαϊκή γειτονία
Διεύρυνση
Υπερπόντιες χώρες και εδάφη (ΥΧΕ)
ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ
Εισαγωγή
Το 2021 η πανδημία COVID-19 συνέχισε να έχει σημαντικό αντίκτυπο στις εξωτερικές σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μέσω της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη», η ΕΕ, τα κράτη μέλη της και τα ευρωπαϊκά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα πρωτοστάτησαν στην παγκόσμια καταπολέμηση της νόσου COVID-19, μεταξύ άλλων με τη διάθεση περισσότερων από 380 εκατομμυρίων δόσεων εμβολίων σε χώρες εταίρους. Αυτή η ενιαία αντίδραση της ΕΕ κατέδειξε και πάλι την προσαρμοστικότητα, την ευελιξία και την ισχύ των μηχανισμών εξωτερικής δράσης της, καθώς και την αξία των διεθνών εταιρικών της σχέσεων.
Στην παρούσα έκθεση περιγράφονται βασικά στοιχεία της χρηματοδοτικής στήριξης της ΕΕ για τη διεθνή συνεργασία και ανάπτυξη, την ανθρωπιστική βοήθεια, την εξωτερική πολιτική και τη διεύρυνση το 2021 1 .
Το 2021 ήταν ένα έτος μετάβασης, καθώς το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) 2021-2027 θέσπισε έναν νέο Μηχανισμό Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη (ΜΓΑΔΣ — Παγκόσμια Ευρώπη) 2 , ο οποίος ενσωματώνει τους περισσότερους υφιστάμενους μηχανισμούς εξωτερικής χρηματοδότησης και διαθέτει αρχικό προϋπολογισμό ύψους 79,5 δισ. EUR.
Η ΕΕ συνέχισε να προωθεί ένα μακροπρόθεσμο θεματολόγιο εναρμονισμένο με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ). Χρησιμοποιώντας την προσέγγιση «Ομάδα Ευρώπη», αναπτύχθηκε ένα χαρτοφυλάκιο πρωτοβουλιών για την αύξηση του αντικτύπου και της αποτελεσματικότητας της δράσης της ΕΕ με σκοπό την αντιμετώπιση πιεστικών προκλήσεων, όπως οι αυξανόμενες παγκόσμιες ανισότητες, το ψηφιακό χάσμα και η περιβαλλοντική κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Το 2021 η ΕΕ ενίσχυσε τις σχέσεις της με τις όμορες χώρες και περιοχές και επιβεβαίωσε τη στήριξή της στην ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. Η Επιτροπή άρχισε να εφαρμόζει αναθεωρημένη μεθοδολογία διεύρυνσης, η οποία αντικατοπτρίζεται στη δέσμη μέτρων της Επιτροπής για τη διεύρυνση του 2021 3 .
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος ενέκριναν επίσης νέο θεματολόγιο για τη Μεσόγειο 4 με σκοπό την ανανέωση της εταιρικής σχέσης με τις χώρες της Νότιας Γειτονίας, συμπεριλαμβανομένου ενός ειδικού οικονομικού και επενδυτικού σχεδίου για τη στήριξη της μακροπρόθεσμης κοινωνικοοικονομικής ανάκαμψης.
Η έκτη σύνοδος κορυφής της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης καθόρισε ένα κοινό όραμα για το μέλλον και ενέκρινε ένα ανανεωμένο θεματολόγιο που εστιάζει στην ανάκαμψη, την ανθεκτικότητα και τη μεταρρύθμιση, όπως περιγράφεται στην πρόταση που υπέβαλαν η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος τον Ιούλιο του 2021.
Στις 15 Απριλίου 2021 η ΕΕ και τα μέλη του Οργανισμού Κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΟΚΑΚΕ) μονογράφησαν νέο 20ετές πλαίσιο εταιρικής σχέσης: «μετά τη συμφωνία του Κοτονού». Στο πλαίσιο της προετοιμασίας για τη σύνοδο κορυφής του 2022 με την Αφρικανική Ένωση (ΑΕ), η ΕΕ εργάστηκε για την ενίσχυση και την εμβάθυνση της συνεργασίας με την Αφρική.
Μετά την κατάληψη της εξουσίας από τους Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, η ΕΕ ανακοίνωσε δέσμη μέτρων στήριξης ύψους 1 δισ. EUR για την αντιμετώπιση επειγουσών αναγκών σε ολόκληρη τη χώρα και την περιοχή. Κατά τη σύνοδο των ηγετών ΕΕ–Ινδίας στις 8 Μαΐου 2021, η ΕΕ και η Ινδία δρομολόγησαν μια ολοκληρωμένη εταιρική σχέση συνδεσιμότητας.
Επίσης, η ΕΕ επικαιροποίησε την πολιτική της για την Αρκτική. Κατά τη διάρκεια του διεθνούς φόρουμ για τη διακυβέρνηση των ωκεανών του 2021, η ΕΕ παρουσίασε συστάσεις για τη βιωσιμότητα των ωκεανών.
Στις αρχές του 2021 η Επιτροπή πρότεινε να ενισχυθεί περαιτέρω ο παγκόσμιος ανθρωπιστικός αντίκτυπος της ΕΕ 5 και να επιταχυνθεί η παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας μέσω της στήριξης των εταίρων στον τομέα της ανθρωπιστικής βοήθειας, της επέκτασης της βάσης των χορηγών και της αντιμετώπισης των βαθύτερων αιτίων των κρίσεων μέσω της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη».
Η προώθηση και η προστασία της ειρήνης στον κόσμο αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο της εξωτερικής δράσης της ΕΕ. Ο εκτός προϋπολογισμού Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη 6 , που θεσπίστηκε στις αρχές του 2021, έχει ως στόχο τη διατήρηση της ειρήνης, την πρόληψη των συγκρούσεων και την ενίσχυση της διεθνούς ασφάλειας.
Η ΕΕ απέδειξε επίσης τη δέσμευσή της για τον εκδημοκρατισμό και τα ανθρώπινα δικαιώματα με την ανάπτυξη έξι αποστολών παρακολούθησης εκλογών (Γκάμπια, Ονδούρα, Ιράκ, Κόσοβο 7*, Βενεζουέλα, Ζάμπια), καθώς και αποστολών παρακολούθησης σε περισσότερες από δέκα χώρες.
Στο τέλος του έτους, η πρόεδρος κα von der Leyen δρομολόγησε τη στρατηγική Global Gateway 8 , ένα σημαντικό επενδυτικό πρόγραμμα που βασίζεται στην ατζέντα 2030 και στη συμφωνία του Παρισιού, για την ενίσχυση της βιώσιμης συνδεσιμότητας σε ολόκληρο τον κόσμο.
ΕΕ: ισχυρός παγκόσμιος παράγοντας
Η ΕΕ εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους λίγους παράγοντες με παγκόσμια παρουσία και ολοκληρωμένη εργαλειοθήκη πολιτικής που είναι σε θέση να στηρίζει τους εταίρους μας σε ολόκληρο τον κόσμο. Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της δεσμεύονται να λαμβάνουν υπόψη τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης σε όλες τις εξωτερικές πολιτικές και στις εσωτερικές πολιτικές που επηρεάζουν τις χώρες εταίρους.
Η εμπορική πολιτική είναι ένα από τα εργαλεία με τα οποία η ΕΕ μπορεί να ασκήσει τον ρόλο της ως ισχυρός παγκόσμιος παράγοντας, στηρίζοντας παράλληλα τους εμπορικούς εταίρους της. Ο ανοικτός χαρακτήρας, η βιωσιμότητα και ο δυναμισμός αποτελούν τους τρεις πυλώνες της εμπορικής στρατηγικής της ΕΕ. Η επανεξέταση της εμπορικής πολιτικής που εγκρίθηκε το 2021 9 περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο το εμπόριο, σε συνέργεια με άλλες πολιτικές, μπορεί να στηρίξει την οικονομική ανάκαμψη, προωθώντας παράλληλα την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και μια πιο βιώσιμη και πιο δίκαιη παγκοσμιοποίηση.
|
Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της παραμένουν ο κύριος πάροχος επίσημης αναπτυξιακής βοήθειας (ΕΑΒ) παγκοσμίως, με τη χορήγηση 70,2 δισ. EUR το 2021 10 (67,3 δισ. EUR το 2020), ποσό που αντιστοιχεί στο 43 % της παγκόσμιας ΕΑΒ 11 και στο 0,49 % του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος της ΕΕ (0,50 % το 2020) 12 . |
Η ΕΕ θεωρεί ότι η βασιζόμενη σε κανόνες πολυμέρεια αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο των ειρηνικών διεθνών σχέσεων, με επίκεντρο τα Ηνωμένα Έθνη (ΟΗΕ). Το 2021 η Επιτροπή και ο Ύπατος Εκπρόσωπος παρουσίασαν μια νέα στρατηγική 13 για την ενίσχυση της συμβολής της ΕΕ στην πολυμερή προσέγγιση βάσει κανόνων, καθορίζοντας τις φιλοδοξίες της ΕΕ για το πολυμερές σύστημα.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του 2021 η ΕΕ στήριξε ανθρωπιστικές οργανώσεις σε ευρύ φάσμα χωρών και περιοχών που πλήττονται από κρίσεις και ανέπτυξε ανθρωπιστικές επιχειρήσεις σε περισσότερες από 80 χώρες. Το μεγαλύτερο μέρος της ανθρωπιστικής χρηματοδότησης της ΕΕ καλύπτει ανάγκες που προκύπτουν από παρατεταμένες κρίσεις, οι οποίες οφείλονται κυρίως σε συγκρούσεις και επιδεινώθηκαν λόγω της νόσου COVID-19 και της κλιματικής αλλαγής.
|
Η ΕΕ, μαζί με τα κράτη μέλη της, παραμένουν οι κορυφαίοι χορηγοί ανθρωπιστικής βοήθειας στον κόσμο. Το 2021 μόνο η ΕΕ διέθεσε πάνω από 2,1 δισ. EUR για ανθρωπιστική βοήθεια. |
Ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της ΕΕ ενεργοποιήθηκε 114 φορές το 2021, για ευρύ φάσμα καταστροφών. Χάρη στον μηχανισμό, έγινε πιο εύκολη η παράδοση πολυάριθμων ειδών κρίσιμων μέσων ατομικής προστασίας και ιατρικού εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων σχεδόν 30 εκατομμυρίων δόσεων εμβολίων κατά της νόσου COVID-19. Επίσης, οργανώθηκαν περίπου 95 αεροπορικές επιχειρήσεις για την εκκένωση πολιτών της ΕΕ και προσώπων που υπόκεινται στο καθήκον μέριμνας της ΕΕ από το Αφγανιστάν.
Ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης
Η σοβαρή οικονομική κρίση που προκάλεσε η πανδημία επηρέασε την πρόοδο ως προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ). Η ΕΕ πιστεύει ότι η παγκόσμια ανάκαμψη πρέπει να είναι πράσινη, ψηφιακή, χωρίς αποκλεισμούς, δίκαιη, βιώσιμη και προσανατολισμένη στους ΣΒΑ και να δεσμεύεται για την ανοικοδόμηση ενός καλύτερου μέλλοντος για όλους, με βάση την ατζέντα 2030.
Το 2021 η ΕΕ επανεστίασε τη διαδικασία δημοσιονομικού συντονισμού του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου στους ΣΒΑ και τους ενσωμάτωσε στην αναθεώρηση του πλαισίου για τη βελτίωση της νομοθεσίας, ώστε να αντικατοπτρίζονται σε όλες τις διαδικασίες χάραξης πολιτικής της Επιτροπής.
Η ΕΕ ανέπτυξε περαιτέρω τα χρηματοδοτικά μέσα της και την παροχή βοήθειας για την εκπλήρωση των δεσμεύσεων για βιώσιμη ανάπτυξη, σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 10ης Ιουνίου 2021 σχετικά με την ευρωπαϊκή χρηματοοικονομική αρχιτεκτονική για την ανάπτυξη (EFAD). Μετά την έγκριση του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη, δρομολογήθηκε το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη+ (ΕΤΒΑ+). Από τη συνολική ικανότητα της εγγύησης εξωτερικής δράσης της ΕΕ (έως 53,45 δισ. EUR), περίπου 40 δισ. EUR θα διατεθούν για τη μείωση του επενδυτικού κινδύνου για τη βιώσιμη ανάπτυξη στις χώρες εταίρους.
Το 2021 η ΕΕ ενέκρινε επίσης και προχώρησε στην εφαρμογή του Μηχανισμού Προενταξιακής Βοήθειας (ΜΠΒ ΙΙΙ), ο οποίος διέθετε αρχικό προϋπολογισμό 14,5 δισ. EUR κατά την περίοδο 2021-2027 για τα Δυτικά Βαλκάνια και την Τουρκία. Το οικονομικό επενδυτικό σχέδιο και το οικείο πράσινο θεματολόγιο για τα Δυτικά Βαλκάνια υποστηρίζονται από 9 δισ. EUR από τον ΜΠΒ ΙΙΙ, τα οποία μπορούν να μοχλεύσουν πρόσθετες επενδύσεις 20 δισ. EUR στην περιοχή.
Για την προώθηση της βιώσιμης διάστασης των εμπορικών συμφωνιών της ΕΕ, το 2021 η Επιτροπή δρομολόγησε την επανεξέταση του σχεδίου δράσης των 15 σημείων. Η επανεξέταση αυτή περιλάμβανε ανοικτή δημόσια διαβούλευση και ανεξάρτητη συγκριτική μελέτη σχετικά με τις εμπορικές πρακτικές και τις πρακτικές βιώσιμης ανάπτυξης στις εμπορικές συμφωνίες τρίτων χωρών, από την οποία επιβεβαιώθηκε ότι η ΕΕ πρωτοστατεί στην προώθηση της βιωσιμότητας μέσω εμπορικών συμφωνιών.
Πρωτοβουλίες της «Ομάδας Ευρώπη»: αντιμετώπιση της παγκόσμιας κρίσης λόγω COVID-19
Έως το τέλος του 2021 η ΕΕ και τα κράτη μέλη της είχαν εκταμιεύσει 47,7 δισ. EUR ως χρηματοδοτική στήριξη για περισσότερες από 140 χώρες εταίρους με σκοπό την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας COVID-19. Αυτό συνέβαλε στην αντιμετώπιση των ανθρωπιστικών αναγκών, στη βελτίωση των συστημάτων υγείας, ύδρευσης και αποχέτευσης και στον μετριασμό των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας. Έως το τέλος του 2021 η συνολική δέσμη μέτρων στήριξης που αποτελεί αντικείμενο δέσμευσης της «Ομάδας Ευρώπη» ανερχόταν σε 53,7 δισ. EUR.
Η ισότιμη πρόσβαση στον εμβολιασμό είναι καίριας σημασίας για την καταπολέμηση της νόσου COVID-19 σε παγκόσμιο επίπεδο. Η ΕΕ όχι μόνο εξασφάλισε επαρκείς δόσεις εμβολίων για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, αλλά επίσης εξήγαγε ή κατένειμε πάνω από 1,7 δισεκατομμύρια δόσεις σε 165 χώρες-εταίρους. Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της διαδραμάτισαν ηγετικό ρόλο στη δημιουργία του μηχανισμού COVAX, της μοναδικής παγκόσμιας πρωτοβουλίας για τη στήριξη της δίκαιης διανομής εμβολίων, και συνεισέφεραν πάνω από 3 δισ. EUR 14 . Έως το τέλος του 2021 η ΕΕ και τα κράτη μέλη της ήταν ο μεγαλύτερος χορηγός εμβολίων κατά της νόσου COVID-19 στον κόσμο.
|
Έχει δεσμευτεί 1 δισ. EUR για μια πρωτοβουλία της «Ομάδας Ευρώπη» για τη στήριξη της τοπικής και περιφερειακής παραγωγής και της πρόσβασης σε εμβόλια, φάρμακα και τεχνολογίες υγείας στην Αφρική, για την Αφρική. |
Η ΕΕ ενίσχυσε τη διεθνή συνεργασία κατά της πανδημίας κατά τη διάρκεια του 2021, μεταξύ άλλων μέσω της πρωτοβουλίας «επιταχυντής πρόσβασης στα εργαλεία κατά της COVID-19» (ACT-A) και της παγκόσμιας συνόδου κορυφής της G20+ για την υγεία, στο πλαίσιο της οποίας οι ηγέτες υπέγραψαν τη Διακήρυξη της Ρώμης για την προετοιμασία και την πρόληψη μελλοντικών πανδημιών.
Global Gateway
Τον Δεκέμβριο η ΕΕ δρομολόγησε μια νέα στρατηγική, την «Global Gateway», 15 για την κινητοποίηση επενδύσεων συνολικού ύψους 300 δισ. EUR κατά την περίοδο 2021-2027. Σύμφωνα με τις γεωπολιτικές φιλοδοξίες και τη δέσμευση της ΕΕ για την ατζέντα 2030, στόχος της στρατηγικής Global Gateway είναι να ενισχύσει τους έξυπνους, καθαρούς και ασφαλείς δεσμούς στους τομείς της ψηφιακής τεχνολογίας, της ενέργειας και των μεταφορών, καθώς και να ενισχύσει τα συστήματα υγείας, εκπαίδευσης και έρευνας σε ολόκληρο τον κόσμο για τη στήριξη μιας διαρκούς παγκόσμιας ανάκαμψης, προωθώντας παράλληλα τις οικουμενικές αξίες και τα υψηλά πρότυπα, τη χρηστή διακυβέρνηση και τη διαφάνεια.
Μέσω της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη», η Global Gateway συγκεντρώνει πόρους από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, τα κράτη μέλη, τα ευρωπαϊκά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τα εθνικά ιδρύματα αναπτυξιακής χρηματοδότησης και θα επιδιώξει ενεργά την κινητοποίηση χρηματοδότησης και εμπειρογνωσίας από τον ιδιωτικό τομέα για να στηρίξει την πρόσβαση σε βιώσιμη χρηματοδότηση.
ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ
Ανθρώπινη ανάπτυξη
Το 2021 η πανδημία COVID-19 συνέχισε να διαταράσσει τις κοινωνίες με πολλούς τρόπους, οδηγώντας σε αυξανόμενες ανισότητες. Η ΕΕ ενίσχυσε και προσάρμοσε τη συνεργασία της με παγκόσμιες πρωτοβουλίες για την υγεία, την εκπαίδευση, τη νεολαία και την ισότητα των φύλων, αναπροσανατολίζοντας παράλληλα τη στήριξη της ΕΕ προς τις χώρες εταίρους για την άμβλυνση των επιπτώσεων της νόσου COVID-19 στην ανθρώπινη ανάπτυξη.
Εκτός από τη στήριξη του μηχανισμού COVAX, η ΕΕ συνέχισε επίσης να στηρίζει το βασικό έργο της GAVI, της Παγκόσμιας Συμμαχίας για τα Εμβόλια και την Ανοσοποίηση, όσον αφορά την οικοδόμηση συστημάτων ανοσοποίησης και το Παγκόσμιο Ταμείο για την καταπολέμηση του AIDS, της φυματίωσης και της ελονοσίας, ώστε να περιοριστεί η ζημία που προκαλεί η πανδημία σε παρεμβάσεις που σώζουν ζωές με στόχο αυτές τις θανατηφόρες νόσους.
Ενώ η πανδημία συνέχισε να διαταράσσει την εκπαίδευση, η Επιτροπή αποφάσισε να αυξήσει τη χρηματοδότηση γι’ αυτή την προτεραιότητα έως τουλάχιστον το 10 % του συνολικού προϋπολογισμού που προορίζεται για τις διεθνείς εταιρικές σχέσεις για την περίοδο 2021-2027. Το 2021 η ΕΕ αύξησε τη συνεισφορά της στην παγκόσμια εταιρική σχέση για την εκπαίδευση κατά σχεδόν 50 %, ώστε να ανέλθει σε 700 εκατ. EUR έως το 2027· συνέβαλε έτσι στην εξασφάλιση βασικής εκπαίδευσης για 175 εκατομμύρια αγόρια και κορίτσια, καθώς και σχολικής φοίτησης για ακόμη 88 εκατομμύρια παιδιά. Αυξήθηκε επίσης η χρηματοδότηση του προγράμματος Erasmus+, μεταξύ άλλων 3,5 φορές για την υποσαχάρια Αφρική κατά την περίοδο 2021-2027.
Η εφαρμογή του σχεδίου δράσης για την ισότητα των φύλων ΙΙΙ (GAP III) κατέδειξε τη δέσμευση της ΕΕ να καταστήσει προτεραιότητα την ισότητα των φύλων και τη χειραφέτηση των γυναικών και των κοριτσιών.
|
Η ΕΕ δεσμεύτηκε να διασφαλίσει ότι τουλάχιστον το 85 % όλων των νέων εξωτερικών δράσεων θα έχει ως σημαντικό ή κύριο στόχο την ισότητα των φύλων και τη χειραφέτηση των γυναικών και των κοριτσιών έως το 2025 —το ποσοστό αυτό έχει ήδη ανέλθει σε 70 % 16 . |
Επιπλέον, η ΕΕ ενίσχυσε τη συμμετοχή των νέων στις προσπάθειες ανάκαμψης με τη σύσταση συμβουλίων Youth Sounding Board σε παγκόσμιο επίπεδο και σε διάφορες χώρες εταίρους (όπως η Ζιμπάμπουε και η Νιγηρία), ώστε να δοθεί στους νέους η δυνατότητα να εκφράσουν τη γνώμη τους σχετικά με τις πολιτικές και τη δράση της ΕΕ.
Πράσινη Συμφωνία
Το 2021 η ΕΕ εξακολούθησε να κατέχει ηγετική θέση παγκοσμίως στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και των περιβαλλοντικών προκλήσεων, πρωτοστατώντας στις διεθνείς προσπάθειες για την προώθηση της βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία. Η ΕΕ έχει θέσει ως φιλόδοξο στόχο δαπανών το 30 % του προϋπολογισμού της Παγκόσμιας Ευρώπης για την περίοδο 2021-2027 με σκοπό να συμβάλει στην επίτευξη των στόχων για το κλίμα, με την προσθήκη 4 δισ. EUR μετά την ομιλία της προέδρου κα von der Leyen για την κατάσταση της Ένωσης.
Στα συμπεράσματα του Συμβουλίου, της 25ης Ιανουαρίου 2021, σχετικά με την κλιματική και ενεργειακή διπλωματία 17 τονίστηκε ότι η ενεργειακή διπλωματία της ΕΕ θα πρέπει να επιταχύνει την παγκόσμια ενεργειακή μετάβαση και να προωθήσει την ενεργειακή απόδοση και τις τεχνολογίες των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η ΕΕ ζήτησε επίσης τη σταδιακή κατάργηση της παραγωγής ενέργειας με άνθρακα σε παγκόσμιο επίπεδο και τη δρομολόγηση διεθνών πρωτοβουλιών για τη μείωση των εκπομπών μεθανίου. Τον Φεβρουάριο του 2021 η Επιτροπή ενέκρινε νέα στρατηγική για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, με την οποία κλιμακώνεται η φιλοδοξία της ΕΕ για προσαρμογή σε συνεργασία με τις χώρες-εταίρους 18 .
Υπό το πρίσμα αυτό, η ΕΕ συνέβαλε σημαντικά στην επιτυχία της διάσκεψης COP26 για το κλίμα στη Γλασκόβη το 2021, μεταξύ άλλων μέσω της στήριξης της ΕΕ στην εταιρική σχέση δίκαιης μετάβασης με τη Νότια Αφρική και της συνεισφοράς ύψους 1 δισ. EUR στην παγκόσμια χρηματοδοτική δέσμευση για τα δάση.
|
Έως το τέλος του 2021 οι υποστηριζόμενες από την ΕΕ δράσεις σε χώρες εταίρους είχαν συμβάλει στη δημιουργία νέας δυναμικότητας παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές 18 GW και πάνω από 22 εκατομμύρια άτομα είχαν πρόσβαση σε υπηρεσίες βιώσιμης ενέργειας. |
Οι εταίροι των Δυτικών Βαλκανίων ενέκριναν ένα φιλόδοξο σχέδιο δράσης για την εφαρμογή του πράσινου θεματολογίου για τα Δυτικά Βαλκάνια, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία.
Το 2021 εγκρίθηκε ο νέος Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Διεθνούς Συνεργασίας για την Πυρηνική Ασφάλεια 19 με προϋπολογισμό 300 εκατ. EUR για την περίοδο 2021-2027 με σκοπό την προώθηση της πυρηνικής ασφάλειας παγκοσμίως.
Το 2021, η ΕΕ διέθεσε 75 εκατ. EUR από τον προϋπολογισμό ανθρωπιστικής βοήθειας για ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων των δυνητικών επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής. Σκοπός της ανακοίνωσης για την ανθρωπιστική δράση, που δημοσιεύτηκε τον Μάρτιο του 2021, είναι να κλιμακωθούν οι δραστηριότητες της ΕΕ για την αντιμετώπιση των ανθρωπιστικών επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και της υποβάθμισης του περιβάλλοντος και να ενσωματωθεί περαιτέρω η ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστροφών στις χρηματοδοτούμενες από την ΕΕ ανθρωπιστικές δράσεις.
Το 2021 η ΕΕ συνέβαλε επίσης στην επιτυχία της συνόδου κορυφής του ΟΗΕ για τα συστήματα τροφίμων, καθώς και της συνόδου κορυφής του Τόκιο με θέμα «Διατροφή για την ανάπτυξη» (N4G). Στη σύνοδο κορυφής N4G, η ΕΕ δεσμεύτηκε να διαθέσει 2,5 δισ. EUR για την περίοδο 2021-2024 (1,4 δισ. EUR για την ανάπτυξη και 1,1 δισ. EUR για ανθρωπιστική βοήθεια) για την αντιμετώπιση του υποσιτισμού. Επιπλέον, το 2021 η ΕΕ δεσμεύτηκε να διαθέσει 140 εκατ. EUR με σκοπό τη στήριξη της γνωμοδοτικής ομάδας για τη διεθνή γεωργική έρευνα, του μεγαλύτερου παγκόσμιου δικτύου γεωργικής έρευνας για την ανάπτυξη.
Το 2021 ήταν επίσης σημαντικό έτος για τη βιοποικιλότητα, με τη δέσμευση να διπλασιαστούν τα εξωτερικά κονδύλια και τη δρομολόγηση της NaturAfrica, μιας πρωτοβουλίας για την προστασία της βιοποικιλότητας με παράλληλη βελτίωση των μέσων διαβίωσης. Αναπτύχθηκαν προγράμματα ανά χώρα με σκοπό τη στήριξη της πρωτοβουλίας της Αφρικής για το μεγάλο πράσινο τείχος. Επίσης, κατά τη διάσκεψη COP26 η ΕΕ εγκαινίασε τις εταιρικές σχέσεις της στον τομέα των δασών.
Για την προώθηση της βιώσιμης και ολοκληρωμένης διαχείρισης των υδάτων, η ΕΕ ανέπτυξε πρωτοβουλίες της «Ομάδας Ευρώπη» για τη διασυνοριακή διαχείριση των υδάτων στην Αφρική και για τα ύδατα, την ενέργεια και το κλίμα στην Κεντρική Ασία.
Η ΕΕ έχει δεσμευτεί να επιδιώξει τη διεθνή συνεργασία για τη βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή, συμπεριλαμβανομένης της κυκλικής οικονομίας. Συνέχισε να εφαρμόζει την πρωτοβουλία SWITCH to Green, την εμβληματική πρωτοβουλία της ΕΕ.
Ψηφιοποίηση, επιστήμη, τεχνολογία και καινοτομία
Το 2021 η ΕΕ καθόρισε τους στόχους πολιτικής της για την ψηφιακή παγκόσμια πύλη. Για την προώθηση της προσέγγισης «Ομάδα Ευρώπη» συστάθηκε ομάδα εργασίας στο πλαίσιο του παγκόσμιου κόμβου Digital for Development (D4D). Ο κόμβος λειτουργεί μέσω περιφερειακών παραρτημάτων για τη δημιουργία ψηφιακών εταιρικών σχέσεων και την τόνωση των κοινών επενδύσεων. Το παράρτημα Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής εγκαινιάστηκε στις 14 Δεκεμβρίου 2021.
|
Τον Ιούνιο του 2021 το πρόγραμμα BELLA της ΕΕ γιόρτασε την πόντιση καλωδίου οπτικών ινών που συνδέει την ΕΕ με τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική για την παροχή υψηλής χωρητικότητας, ασφαλών συνδέσεων δεδομένων για περισσότερα από 12 000 εκπαιδευτικά και ερευνητικά ιδρύματα και στις δύο περιοχές. |
Το 2021 αυξήθηκε η προβολή των διαστημικών προγραμμάτων της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένου του καίριου ρόλου τους στην πράσινη μετάβαση. Τρεις εγκαταστάσεις τεχνικής βοήθειας (TAF) που προορίζονται για την παρατήρηση του διαστήματος και τη γεωσκόπηση θα ενισχύσουν τη χρήση διαστημικών τεχνολογιών για τη στήριξη των χωρών εταίρων και των πολιτικών της ΕΕ.
Το 2021 εγκαινιάστηκε επίσης το πρόγραμμα ΑΚΕ–ΕΕ ύψους 60 εκατ. EUR για την ενίσχυση της ικανότητας έρευνας και καινοτομίας στις χώρες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) 20 .
Τον Οκτώβριο του 2021 η ΕΕ δρομολόγησε το θεματολόγιο των Δυτικών Βαλκανίων για την καινοτομία, την έρευνα, την εκπαίδευση, τον πολιτισμό, τη νεολαία και τον αθλητισμό 21 .
Βιώσιμη ανάπτυξη και θέσεις εργασίας
Κατά τη διάρκεια του 2021 η ΕΕ έλαβε μέτρα για τη βελτίωση του επιχειρηματικού και επενδυτικού περιβάλλοντος, την αύξηση της χρηματοπιστωτικής ένταξης και της πρόσβασης σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, καθώς και την προώθηση του εμπορίου και της διευκόλυνσης των εμπορικών συναλλαγών για τη βιώσιμη ανάπτυξη και τις αλυσίδες αξίας. Προώθησε την αξιοπρεπή εργασία βελτιώνοντας την κοινωνική, εργασιακή και περιβαλλοντική βιωσιμότητα, υπερβαίνοντας την ανισότητα των φύλων και τους φραγμούς στην οικονομική ενδυνάμωση των γυναικών και των νέων, και βελτιώνοντας τις πολιτικές και τα συστήματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης.
Δεσμεύτηκαν 3 εκατ. EUR με σκοπό την επέκταση του μηχανισμού εμπειρογνωμόνων της ΕΕ για την απασχόληση, την εργασία και την κοινωνική προστασία (SOCIEUX+), ο οποίος παρέχει βραχυπρόθεσμη τεχνική βοήθεια μεταξύ ομοτίμων στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων.
|
Δρομολογήθηκε πρωτοβουλία της «Ομάδας Ευρώπη» για να δοθεί δυνατότητα στις νέες επιχειρήσεις και στους επιχειρηματίες στην Αφρική να αντιμετωπίσουν την πρόκληση της πρόσβασης σε μεσομακροπρόθεσμη χρηματοδότηση. |
Πιλοτικό έργο ύψους 15 εκατ. EUR σε 11 αφρικανικές χώρες αποσκοπεί στην εναρμόνιση της παροχής κατάρτισης για απόκτηση δεξιοτήτων με τις ευκαιρίες και τις ανάγκες των επενδυτικών προγραμμάτων.
Η έκθεση προόδου 2021 σχετικά με τη βοήθεια για το εμπόριο 22 (2021 Aid for Trade Progress Report), που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο, επιβεβαίωσε ότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη της είναι οι κύριοι χορηγοί (38 %) της παγκόσμιας βοήθειας για το εμπόριο.
Μετανάστευση
Το 2021 δόθηκε έμφαση στην εφαρμογή της εξωτερικής διάστασης του συμφώνου της ΕΕ για τη μετανάστευση και το άσυλο, η οποία τροφοδοτήθηκε από τα γεγονότα στο Αφγανιστάν και τη Λευκορωσία και την ανησυχητική τάση χρήσης των μεταναστευτικών ροών για πολιτική μόχλευση. Η προσοχή επικεντρώθηκε επίσης στις συνεχιζόμενες αντικανονικές και μη ασφαλείς μεταναστευτικές ροές και διάφορες καταστάσεις αναγκαστικού εκτοπισμού στις γειτονικές χώρες της ΕΕ, στην υποσαχάρια Αφρική, την Ασία, τη Μέση Ανατολή και την αμερικανική ήπειρο.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του 2021 το Περιφερειακό Καταπιστευματικό Ταμείο της ΕΕ για την αντιμετώπιση της συριακής κρίσης κάλυψε τις ζωτικές ανάγκες των Σύριων προσφύγων και των κοινοτήτων υποδοχής σε γειτονικές χώρες, προσεγγίζοντας περισσότερα από 8,4 εκατομμύρια άτομα. Συμφωνήθηκε δέσμη στρατηγικής στήριξης ύψους 5,7 δισ. EUR για τους πρόσφυγες και τις κοινότητες υποδοχής στην Τουρκία, την Ιορδανία, στον Λίβανο, στο Ιράκ και στη Συρία για την περίοδο 2020-2024.
Για την κάλυψη των αναγκών στη Βόρεια Αφρική που είχαν χρηματοδοτηθεί προηγουμένως από το Καταπιστευματικό Ταμείο Έκτακτης Ανάγκης της ΕΕ για την Αφρική, εγκρίθηκαν μέτρα ύψους 165 εκατ. EUR στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ — Παγκόσμια Ευρώπη, ενώ αναπτύχθηκε ένα νέο διακρατικό πρόγραμμα για τη μετανάστευση.
Στην υποσαχάρια Αφρική, εγκρίθηκαν μέτρα ύψους 234 εκατ. EUR στο πλαίσιο του περιφερειακού πολυετούς ενδεικτικού προγράμματος (ΠΕΠ) προκειμένου να αντιμετωπιστούν, σε συνεργασία με την Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, οι προκλήσεις του αναγκαστικού εκτοπισμού στην περιοχή και να συνεχιστεί, μαζί με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης, η εφαρμογή της κοινής πρωτοβουλίας για την προστασία και την επανένταξη των μεταναστών.
Στα Δυτικά Βαλκάνια, η δεύτερη φάση της περιφερειακής στήριξης της διαχείρισης της μετανάστευσης με γνώμονα την προστασία έληξε τον Δεκέμβριο του 2021, δημιουργώντας ικανότητες σε όλους τους τομείς της διαχείρισης της μετανάστευσης.
Στην Ασία, στα τέλη του 2021 εγκρίθηκε δέσμη ειδικών μέτρων για τον αφγανικό περιφερειακό εκτοπισμό (79 εκατ. EUR), καθώς και δράση (75 εκατ. EUR) στήριξης του Ιράκ στην προσπάθειά του να συνδράμει τα εκτοπισμένα στο εσωτερικό της χώρας άτομα και τους Σύριους πρόσφυγες που φιλοξενούνται στο έδαφός του.
Διακυβέρνηση, ειρήνη και ασφάλεια
Το 2021 η ΕΕ δρομολόγησε την πρωτοβουλία «Ομάδα Ευρώπη – Δημοκρατία» για τον καλύτερο συντονισμό της στήριξης του κράτους δικαίου, της λογοδοσίας και των έργων διακυβέρνησης σε χώρες εταίρους ανά τον κόσμο.
Τον Δεκέμβριο του 2021 η πρόεδρος κα von der Leyen συμμετείχε στην πρώτη σύνοδο κορυφής για τη δημοκρατία και ανακοίνωσε το νέο πρόγραμμα της Επιτροπής «Παγκόσμια Ευρώπη για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία».
Η συνεργασία της ΕΕ με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών παρέμεινε ισχυρή. Το νέο θεματικό πρόγραμμα της κοινωνίας των πολιτών στο πλαίσιο του ΜΓΑΔΣ — Παγκόσμια Ευρώπη, ύψους 1,5 δισ. EUR, θα προωθήσει ένα ευνοϊκό περιβάλλον για τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Επιπλέον, οι μη κυβερνητικοί φορείς στις χώρες εταίρους της διεύρυνσης στα Δυτικά Βαλκάνια και στην Τουρκία μπορούν να αξιοποιήσουν τη νέα διευκόλυνση για την κοινωνία των πολιτών και το πρόγραμμα για τα μέσα ενημέρωσης στο πλαίσιο του ΜΠΒ ΙΙΙ με συνολική χρηματοδότηση 218 εκατ. EUR για την περίοδο 2021-2023.
Η διακυβέρνηση, η ειρήνη και η ασφάλεια εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικές συνιστώσες των κοινών εγγράφων που καθορίζουν τις πολιτικές προτεραιότητες μεταξύ της ΕΕ και των περισσότερων χωρών της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας και των χωρών της διεύρυνσης. Ο ΜΠΒ ΙΙΙ συνέχισε να στηρίζει το δικαστικό σώμα και την κοινότητα των αρχών επιβολής του νόμου για την ενίσχυση της καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος.
Τον Μάρτιο του 2021 εγκρίθηκε ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη 23 που άνοιξε νέες δυνατότητες για τη στήριξη, μεταξύ άλλων, των στρατιωτικών και αμυντικών ικανοτήτων των χωρών εταίρων. Στόχος είναι η προώθηση της εγχώριας ανθεκτικότητας και ειρήνης, καθώς και η ενίσχυση της ικανότητας και της διαλειτουργικότητας των ενόπλων δυνάμεων να συμβάλλουν στις στρατιωτικές αποστολές και επιχειρήσεις της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας.
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΜΒΕΛΕΙΑ
Υποσαχάρια Αφρική
Κατά τη διάρκεια του 2021 σημαντικοί πολιτικοί διάλογοι και διάλογοι πολιτικής προετοίμασαν το έδαφος για τη σύνοδο κορυφής του 2022 με την Αφρικανική Ένωση (ΑΕ). Οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ και της ΑΕ συναντήθηκαν στο Κιγκάλι τον Οκτώβριο του 2021, περιγράφοντας τέσσερις βασικούς τομείς προτεραιότητας: ενίσχυση της κοινής αντιμετώπισης της νόσου COVID-19· στρατηγικές για την επιτάχυνση της ανάκαμψης μετά την πανδημία COVID-19, της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης· ειρήνη, ασφάλεια και διακυβέρνηση· και μετανάστευση και κινητικότητα. Τον Ιούνιο του 2021 η ΑΕ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνδιοργάνωσαν την τέταρτη υπουργική διάσκεψη ΑΕ–ΕΕ για τη γεωργία.
Στις 16 Απριλίου το Συμβούλιο ενέκρινε μια νέα ολοκληρωμένη στρατηγική της ΕΕ για το Σαχέλ με μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση που επικεντρώνεται στην ενίσχυση της διακυβέρνησης, της ανάπτυξης και της αμοιβαίας λογοδοσίας. Μια νέα στρατηγική για το Κέρας της Αφρικής εγκρίθηκε στις 10 Μαΐου με σκοπό την εμβάθυνση της στρατηγικής σχέσης της ΕΕ με την περιοχή.
Το 2021 η ΕΕ χορήγησε περίπου 730 εκατ. EUR ανθρωπιστικής βοήθειας στην περιοχή, με επίκεντρο την επισιτιστική ασφάλεια, την αντιμετώπιση της νόσου COVID-19, την πρόληψη καταστροφών και την ετοιμότητα, καθώς και την παροχή βασικής στήριξης σε εκτοπισμένους και πληθυσμούς που πλήττονται από συγκρούσεις. 85,5 εκατ. EUR διατέθηκαν για την κρίση στην Αιθιοπία και 81,3 εκατ. EUR για την αντιμετώπιση των συνεπειών της σύγκρουσης στο Νότιο Σουδάν.
|
Το 2021 εγκρίθηκαν 44 πολυετή ενδεικτικά προγράμματα ανά χώρα με Αφρικανούς εταίρους για την περίοδο 2021-2027. Ο συνολικός αρχικός προϋπολογισμός που διατίθεται από τον Μηχανισμό Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας — Παγκόσμια Ευρώπη στην υποσαχάρια Αφρική ανέρχεται σε 29,18 δισ. EUR, συμπεριλαμβανομένου περιφερειακού προγράμματος ύψους 10,2 δισ. EUR, το οποίο θα ανταποκριθεί σε διακρατικές προτεραιότητες. |
Ασία και Ειρηνικός
Το 2021 εγκαινιάστηκε το νέο πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για την περιοχή. Η στρατηγική της ΕΕ για τη συνεργασία στον Ινδοειρηνικό 24 σηματοδότησε αυξημένη δέσμευση.
Η 13η Ευρωασιατική σύνοδος κορυφής πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά στις 25-26 Νοεμβρίου 2021, με θέμα «Ενίσχυση της πολυμερούς προσέγγισης για την κοινή ανάπτυξη».
Στη σύνοδο κορυφής ΕΕ–Ιαπωνίας υπογράφηκε πράσινη συμμαχία για την προστασία του περιβάλλοντος, την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και την επίτευξη πράσινης ανάπτυξης.
Στο Μπανγκλαντές, η ΕΕ διατήρησε τη δέσμευσή της για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής πρόκλησης που προκάλεσε η κρίση των Ροχίνγκια.
|
Η πρωτοβουλία «Πράσινη γαλάζια συμμαχία για τον Ειρηνικό και το Ανατολικό Τιμόρ» της «Ομάδας Ευρώπη», η οποία δρομολογήθηκε κατά τη διάσκεψη της COP26 τον Νοέμβριο του 2021, προωθεί την ισότητα των κοινωνιών, τις θεμελιώδεις αξίες, την ανθρώπινη ανάπτυξη, καθώς και την ειρήνη και την ασφάλεια σε 18 χώρες εταίρους και ΥΧΕ. |
Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου για το Αφγανιστάν που εγκρίθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2021 καθόρισαν δείκτες αναφοράς για τις επαφές με τις αρχές των Ταλιμπάν, ζητώντας πρόσβαση στην ανθρωπιστική βοήθεια, ασφαλή διέλευση και σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων — ιδίως των δικαιωμάτων των γυναικών, των κοριτσιών και των μειονοτήτων — δεσμεύσεις για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και διακυβέρνηση χωρίς αποκλεισμούς.
Το 2021 ανέκαμψε επίσης η εταιρική σχέση ΕΕ–Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
Βόρεια και Νότια Αμερική και Καραϊβική.
Οι σχέσεις της ΕΕ με την περιοχή εντάθηκαν το 2021. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου συμμετείχε στη σύνοδο κορυφής της Κοινότητας των κρατών της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής (CELAC). Στις 2 Δεκεμβρίου 2021 οι ηγέτες της ΕΕ και της ΛΑΚ συναντήθηκαν, επαναλαμβάνοντας τον διπεριφερειακό διάλογο υψηλού επιπέδου έπειτα από διακοπή έξι ετών. Η συζήτηση επιβεβαίωσε ένα κοινό θεματολόγιο που επικεντρώνεται στη βιώσιμη, ψηφιακή και χωρίς αποκλεισμούς ανάκαμψη από την πανδημία.
Σημειώθηκε πρόοδος όσον αφορά την κύρωση της συμφωνίας σύνδεσης με την Κεντρική Αμερική, ενώ συνεχίστηκαν οι εργασίες με τη Mercosur και τη Χιλή για τη σύναψη συμφωνιών σύνδεσης με την ΕΕ, καθώς και με το Μεξικό για τον εκσυγχρονισμό της συνολικής συμφωνίας.
Η ΕΕ ανανέωσε και ενίσχυσε το καθεστώς κυρώσεων κατά της Νικαράγουας ως αντίδραση στην πολιτική καταστολή και την εκλογική νοθεία.
Η ΕΕ συνέχισε επίσης να στηρίζει την προστασία και την ένταξη των μεταναστών και των προσφύγων από τη Βενεζουέλα, συμπεριλαμβανομένων των χωρών υποδοχής τους.
|
Το 2021 η ΕΕ κινητοποίησε 17 εκατ. EUR για τον μετριασμό της οξείας επισιτιστικής ανασφάλειας στην Αϊτή και την προστασία των θυμάτων βίας. Η ΕΕ επένδυσε επίσης στην ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστροφών και κινητοποίησε ταχέως χρηματοδότηση έκτακτης ανάγκης μετά τον σεισμό της 14ης Αυγούστου. |
Ευρωπαϊκή γειτονία
Κατά τη διάρκεια του 2021 η ΕΕ συνέχισε να αναπτύσσει τις σχέσεις της με τους ανατολικούς εταίρους, τόσο σε διμερές όσο και σε περιφερειακό επίπεδο, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας και της Ανατολικής Εταιρικής Σχέσης.
Η ΕΕ διατήρησε ενεργό διάλογο στο υψηλότερο πολιτικό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένης συνόδου κορυφής στο Κίεβο τον Οκτώβριο.
Ένα νέο θεματολόγιο για την Ανατολική Εταιρική Σχέση εγκρίθηκε κατά τη σύνοδο κορυφής της εταιρικής σχέσης τον Δεκέμβριο του 2021. Η αξία του σχετικού οικονομικού και επενδυτικού σχεδίου ανέρχεται σε 2,3 δισ. EUR και αποσκοπεί στη μόχλευση περαιτέρω επενδύσεων ύψους έως 17 δισ. EUR.
Οι εμβληματικές πρωτοβουλίες που προσδιορίζονται στο πλαίσιο του σχεδίου κάθε χώρας εταίρου θα δώσουν ώθηση στην υλοποίηση. Ενώ το καθεστώς της Λευκορωσίας αποφάσισε να αναστείλει τη συμμετοχή του στην Ανατολική Εταιρική Σχέση, η ΕΕ εξακολουθεί να στηρίζει τους πολίτες και την κοινωνία των πολιτών στη χώρα.
Στο πλαίσιο υπουργικής διάσκεψης τον Νοέμβριο, οι εταίροι της ΕΕ και της Νότιας Γειτονίας επιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους στο νέο θεματολόγιο για τη Μεσόγειο 25 , συμπεριλαμβανομένου ενός ειδικού οικονομικού και επενδυτικού σχεδίου.
Η ΕΕ συνέχισε να παρέχει βοήθεια στη Συρία και στις γειτονικές χώρες υποδοχής προσφύγων. Η πέμπτη διάσκεψη των Βρυξελλών τον Μάρτιο δημιούργησε δεσμεύσεις ύψους 5,3 δισ. EUR.
Η ΕΕ συνέχισε επίσης να στηρίζει τις προσπάθειες σταθεροποίησης της Λιβύης. Η επιχείρηση EUNAVFOR MED IRINI εγγυήθηκε την εφαρμογή του εμπάργκο όπλων του ΟΗΕ, ενώ η αποστολή συνδρομής της ΕΕ στη Λιβύη για την ολοκληρωμένη διαχείριση των συνόρων ανέπτυξε τις ικανότητες των λιβυκών αρχών όσον αφορά τη διαχείριση των συνόρων, την επιβολή του νόμου και την ποινική δικαιοσύνη.
Διεύρυνση
Τον Οκτώβριο του 2021 στο πλαίσιο της δέσμης μέτρων της Επιτροπής για τη διεύρυνση επανεξετάστηκε η κατάσταση στις υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες προς ένταξη χώρες και παρασχέθηκε σαφής χάρτης πορείας για την επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων σύμφωνα με την αναθεωρημένη μεθοδολογία διεύρυνσης με βάση την αρχή των ιδίων επιδόσεων. Τον Δεκέμβριο άνοιξαν τέσσερα κεφάλαια των διαπραγματεύσεων προσχώρησης στην ΕΕ σχετικά με το πράσινο θεματολόγιο και τη βιώσιμη συνδεσιμότητα με τη Σερβία, ενώ μια διακυβερνητική διάσκεψη παρείχε πρόσθετη πολιτική καθοδήγηση στο Μαυροβούνιο ώστε να σημειώσει περαιτέρω πρόοδο στην πορεία προσχώρησής του στην ΕΕ.
Αυτό συνοδεύτηκε από την αρχική εφαρμογή του οικονομικού επενδυτικού σχεδίου (ΟΕΣ) και του πράσινου θεματολογίου για τα Δυτικά Βαλκάνια, ύψους 9 δισ. EUR. Το σχέδιο αποσκοπεί στη γεφύρωση του κοινωνικοοικονομικού χάσματος μεταξύ της περιοχής και της ΕΕ, στην ενίσχυση της οικονομικής ανάκαμψης και της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης, καθώς και στη σύνδεση της περιοχής με βασικές πρωτοβουλίες της ΕΕ για την επίτευξη απτών οφελών για τους πολίτες των εν λόγω χωρών.
Αυτό εξαρτάται από την επιτυχή εφαρμογή του ΜΠΒ ΙΙΙ, ο οποίος εγκρίθηκε το 2021. Κατά την πρώτη διαδικασία προγραμματισμού του ΜΠΒ ΙΙΙ δεσμεύθηκαν περισσότερα από 4,1 δισ. EUR, εκ των οποίων το 75 % συμβάλλει άμεσα στο ΟΕΣ.
Η αταλάντευτη στήριξη της ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων και η δέσμευση για ενισχυμένη συνεργασία με την περιοχή αντικατοπτρίζονται επίσης σε δύο συνόδους κορυφής: στη σύνοδο κορυφής της διαδικασίας του Βερολίνου στο Βερολίνο (Ιούλιος) και στη σύνοδο κορυφής ΕΕ – Δυτικών Βαλκανίων στο Brdo (Οκτώβριος).
Η ΕΕ και οι εταίροι της στα Δυτικά Βαλκάνια συνέχισαν να εφαρμόζουν τη δέσμη χρηματοδοτικής ενίσχυσης ύψους 3,3 δισ. EUR που εγκρίθηκε το 2020 για την καταπολέμηση της νόσου COVID-19 και των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεών της, καθώς και για τη στήριξη εκστρατειών εμβολιασμού. Η περιοχή έχει λάβει πάνω από 6,5 εκατομμύρια δόσεις εμβολίων κατά της νόσου COVID-19 από την ΕΕ και τα κράτη μέλη της, επιπλέον του 1,5 εκατομμυρίου που αγοράστηκε νωρίς μέσω της πρωτοβουλίας COVAX.
Το 2021 η διευκόλυνση για τους πρόσφυγες στην Τουρκία παρείχε σε περίπου 1,8 εκατομμύρια πρόσφυγες στήριξη για την κάλυψη βασικών ανθρωπιστικών αναγκών και εκπαιδευτική υποστήριξη σε 695 000 παιδιά πρόσφυγες. Εκατομμύρια άτομα επωφελούνται επίσης από υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και προστασίας. Στο πλαίσιο του αναπτυξιακού σκέλους της διευκόλυνσης, διατέθηκαν 560 εκατ. EUR για τη διασφάλιση της συνεχούς εκπαιδευτικής υποστήριξης των προσφύγων στην Τουρκία, καθώς και για τη διαχείριση της μετανάστευσης και των συνόρων.
Υπερπόντιες χώρες και εδάφη (ΥΧΕ)
Οι ΥΧΕ διατηρούν ειδικούς συνταγματικούς δεσμούς με τρία κράτη μέλη: τη Γερμανία, τη Δανία και τις Κάτω Χώρες. Η νέα απόφαση για τη σύνδεση ΥΧΕ–ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Γροιλανδίας 26 , επικαιροποίησε το νομικό πλαίσιο της εταιρικής σχέσης ΕΕ–ΥΧΕ, εντάσσοντας τη συνεργασία στο πλαίσιο του ίδιου μέσου. Η ΕΕ διέθεσε στις ΥΧΕ χρηματοδοτική στήριξη ύψους 500 εκατ. EUR για την περίοδο 2021-2027.
Τρία περιφερειακά προγράμματα θα ενισχύσουν τη συνεργασία μεταξύ των ΥΧΕ στις περιοχές της Καραϊβικής, του Ειρηνικού και του Ινδικού Ωκεανού.
|
Κατά την περίοδο 2021-2027 η ΕΕ θα βοηθήσει τη Νέα Καληδονία (30,9 εκατ. EUR), τον Άγιο Μαρτίνο (7,7 εκατ. EUR) και τη Σάμπα (4,1 εκατ. EUR) να αναπτύξουν την αναγκαία πολιτική, το νομικό πλαίσιο και τις υποδομές για την υλοποίηση της μετάβασης στην καθαρή ενέργεια. |
Για λεπτομέρειες, βλ. το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που συνοδεύει την παρούσα ετήσια έκθεση, Μέρος Ι, Εισαγωγή.
https://ec.europa.eu/fpi/what-we-do/european-peace-facility_en
* Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται με επιφύλαξη των θέσεων ως προς το καθεστώς και συνάδει με την απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών 1244/1999 και τη γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσόβου.
Με βάση τα προκαταρκτικά στοιχεία του ΟΟΣΑ για το 2021, τα οποία δημοσιεύθηκαν την άνοιξη του 2022.
Με βάση τον ορισμό της «παγκόσμιας ΕΑΒ» στο κείμενο αυτό, περιλαμβάνεται η ΕΑΒ που αναφέρεται από την ΕΕ συλλογικά και από όλες τις άλλες χώρες-χορηγούς.
Ο εν λόγω δείκτης μειώθηκε ελαφρά, καθώς η ονομαστική αύξηση της ΕΑΒ δεν ήταν ανάλογη με την υψηλή ονομαστική αύξηση του ΑΕΕ λόγω της οικονομικής ανάκαμψης.
Τον Ιούνιο του 2021.
Τα στοιχεία για το 2021 είναι ακόμη προκαταρκτικά.
Συμπεράσματα του Συμβουλίου 5263/21 της 25ης Ιανουαρίου 2021 .
https://ec.europa.eu/clima/eu-action/adaptation-climate-change/eu-adaptation-strategy_el
Απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2021/509 του Συμβουλίου της 22ας Μαρτίου 2021 .
Απόφαση (ΕΕ) 2021/1764 του Συμβουλίου της 5ης Οκτωβρίου 2021 .