Βρυξέλλες, 26.11.2021

COM(2021) 745 final

2021/0389(NLE)

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο του συμβουλίου εταιρικής σχέσης που συστάθηκε με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, αφετέρου, όσον αφορά την παράταση της μεταβατικής περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της εν λόγω συμφωνίας, κατά τη διάρκεια της οποίας το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρεκκλίνει από την υποχρέωση διαγραφής των δεδομένων των επιβατών από τις καταστάσεις ονομάτων επιβατών μετά την αναχώρησή τους από το Ηνωμένο Βασίλειο


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1.Αντικείμενο της πρότασης

Η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο συμβούλιο εταιρικής σχέσης ως προς το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας (στο εξής: Ηνωμένο Βασίλειο), αφετέρου (στο εξής: συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας).

Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας καθιστά δυνατή τη διαβίβαση στο Ηνωμένο Βασίλειο, την επεξεργασία και τη χρήση δεδομένων από τις καταστάσεις ονομάτων επιβατών (στο εξής: PNR) που αφορούν τους επιβάτες πτήσεων μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου. Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας απαιτεί από το Ηνωμένο Βασίλειο να διαγράφει τα δεδομένα PNR που λαμβάνει δυνάμει της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας μετά την αναχώρηση των επιβατών από τη χώρα, εκτός εάν από αξιολόγηση κινδύνου προκύπτει ανάγκη διατήρησης των εν λόγω δεδομένων PNR.

Ωστόσο, η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει παρέκκλιση από την απαίτηση αυτή σε προσωρινή βάση, για μεταβατική περίοδο ενός έτους, δηλαδή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2021, αναγνωρίζοντας τις ειδικές περιστάσεις στο πλαίσιο των οποίων το Ηνωμένο Βασίλειο χρειάζεται να προβεί σε ορισμένες τεχνικές προσαρμογές για τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας PNR που χρησιμοποιούσε το Ηνωμένο Βασίλειο όσο εφαρμοζόταν το δίκαιο της Ένωσης, και οι οποίες προσαρμογές, όταν πραγματοποιηθούν, θα επιτρέπουν τη διαγραφή των δεδομένων PNR σύμφωνα με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας.

Η παρέκκλιση συνδυάζεται με διαδικασία με την οποία το Ηνωμένο Βασίλειο υποβάλλει στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία, η οποία συστάθηκε με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας, έκθεση ανεξάρτητου διοικητικού φορέα, η οποία περιλαμβάνει παράρτημα από την εποπτική αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου για την προστασία των δεδομένων, σχετικά με την αποτελεσματική εφαρμογή των πρόσθετων διασφαλίσεων για την προστασία των δεδομένων που εφαρμόζονται κατά τη μεταβατική περίοδο, και αξιολόγηση του κατά πόσον εξακολουθούν να υφίστανται αυτές οι ειδικές περιστάσεις, μαζί με περιγραφή των προσπαθειών που καταβλήθηκαν για τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας PNR του Ηνωμένου Βασιλείου σε συστήματα που θα επέτρεπαν τη διαγραφή των δεδομένων PNR των επιβατών. Η ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία εξέτασε την εν λόγω έκθεση και αξιολόγηση που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο κατά τη συνεδρίασή της στις 19 Οκτωβρίου 2021. Σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 δεύτερο εδάφιο της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, όταν εξακολουθούν να συντρέχουν οι προαναφερόμενες ειδικές περιστάσεις, το συμβούλιο εταιρικής σχέσης παρατείνει τη μεταβατική περίοδο για ένα έτος, δηλαδή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022.

2.Πλαίσιο της πρότασης

2.1.Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου

Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας θέτει τη βάση για μια ευρεία σχέση μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου, σε ένα πλαίσιο ευημερίας και καλής γειτονίας που χαρακτηρίζεται από στενές ειρηνικές σχέσεις βασιζόμενες στη συνεργασία, με σεβασμό στην αυτονομία και την κυριαρχία των συμβαλλόμενων μερών. Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαΐου 2021 και εφαρμόζεται προσωρινά από την 1η Ιανουαρίου 2021.

2.2.Το συμβούλιο εταιρικής σχέσης

Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει τη σύσταση ορισμένων κοινών οργάνων, συμπεριλαμβανομένου του συμβουλίου εταιρικής σχέσης, το οποίο είναι «όργανο που συνίσταται από δεδομένη συμφωνία» κατά την έννοια του άρθρου 218 παράγραφος 9 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).

2.3.Η προβλεπόμενη πράξη του συμβουλίου εταιρικής σχέσης

Το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο διαγράφει τα δεδομένα PNR των επιβατών μετά την αναχώρησή τους από τη χώρα εκτός εάν από αξιολόγηση κινδύνου προκύπτει ανάγκη διατήρησης αυτών των δεδομένων PNR. Η υποχρέωση αυτή απορρέει από την ενωσιακή νομολογία του 2017 σχετικά με τη διεθνή διαβίβαση δεδομένων PNR από την Ένωση σε τρίτες χώρες 1 .

Το άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρεκκλίνει από την παράγραφο 4 του εν λόγω άρθρου σε προσωρινή βάση για μεταβατική περίοδο, εν αναμονή της εφαρμογής τεχνικών προσαρμογών από το Ηνωμένο Βασίλειο στα οικεία συστήματα επεξεργασίας PNR το συντομότερο δυνατόν. Κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, η αρμόδια αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου υποχρεούται να απαγορεύει τη χρήση των δεδομένων PNR που πρέπει να διαγραφούν εφαρμόζοντας ορισμένες πρόσθετες διασφαλίσεις στα εν λόγω δεδομένα PNR.

Το άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι η παράγραφος 11 του εν λόγω άρθρου εφαρμόζεται λόγω των ειδικών περιστάσεων που εμποδίζουν το Ηνωμένο Βασίλειο να προβεί στις απαραίτητες τεχνικές προσαρμογές για τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας PNR που χρησιμοποιούσε το Ηνωμένο Βασίλειο όσο εφαρμοζόταν το δίκαιο της Ένωσης σε συστήματα που θα επέτρεπαν τη διαγραφή των δεδομένων PNR σύμφωνα με την παράγραφο 4 του εν λόγω άρθρου.

Το άρθρο 552 παράγραφος 12 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο παρέχει στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία, εννέα μήνες μετά την έναρξη ισχύος της εν λόγω συμφωνίας, έκθεση του ανεξάρτητου διοικητικού φορέα που αναφέρεται στην παράγραφο 7 του εν λόγω άρθρου, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη της εποπτικής αρχής του Ηνωμένου Βασιλείου που αναφέρεται στο άρθρο 525 παράγραφος 3 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας σχετικά με την αποτελεσματική εφαρμογή των διασφαλίσεων, και την αξιολόγηση από το Ηνωμένο Βασίλειο του κατά πόσον εξακολουθούν να υφίστανται οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, μαζί με περιγραφή των προσπαθειών που καταβλήθηκαν για τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας PNR του Ηνωμένου Βασιλείου σε συστήματα που θα επέτρεπαν τη διαγραφή των δεδομένων PNR σύμφωνα με την παράγραφο 4 του εν λόγω άρθρου.

Το άρθρο 552 παράγραφος 13 δεύτερο εδάφιο της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι, όταν εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 10 του εν λόγω άρθρου, το συμβούλιο εταιρικής σχέσης παρατείνει τη μεταβατική περίοδο που αναφέρεται στην παράγραφο 11 του εν λόγω άρθρου για ένα έτος.

Η απόφαση του συμβουλίου εταιρικής σχέσης για παράταση της μεταβατικής περιόδου μπορεί να λάβει οποιαδήποτε μορφή. Οι αποφάσεις των συμπροέδρων του συμβουλίου εταιρικής σχέσης λαμβάνονται με κοινή συναίνεση (βλ. άρθρο 1 παράγραφος 2 του παραρτήματος 1 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας). Η απόφαση θα πρέπει να ληφθεί πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου, δηλαδή πριν από την 1η Ιανουαρίου 2022.

3.Θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης

3.1.Ιστορικό

Την 1η Οκτωβρίου 2021 το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία αξιολόγηση σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 12 στοιχείο β) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

Η αξιολόγηση από το Ηνωμένο Βασίλειο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις όσον αφορά τα συστήματα επεξεργασίας δεδομένων PNR του Ηνωμένου Βασιλείου. Το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκεται στην ειδική περίπτωση κατά την οποία πρέπει να προσαρμόσει ένα σύστημα επεξεργασίας δεδομένων PNR διαμορφωμένο για τη συμμόρφωση με το δίκαιο της Ένωσης που εφαρμόζεται στα κράτη μέλη σε ένα σύστημα διαμορφωμένο ώστε να πληροί τις απαιτήσεις της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, και κατά την οποία δεν υπήρχε επαρκής χρόνος πριν από την έναρξη ισχύος της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας ώστε να γίνουν οι αναγκαίες προσαρμογές σε ένα πολύπλοκο σύστημα επεξεργασίας δεδομένων PNR. Οι απαιτήσεις της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας αντικατοπτρίζουν τη νομολογία του Δικαστηρίου του 2017 σχετικά με τη διεθνή διαβίβαση δεδομένων PNR από την Ένωση σε τρίτες χώρες (γνωμοδότηση 1/15).

Το ισχύον σύστημα επεξεργασίας δεδομένων PNR του Ηνωμένου Βασιλείου αναπτύχθηκε το 2004 και προσαρμόστηκε το 2016 ώστε να συνάδει με την οδηγία (ΕΕ) 2016/681, της 27ης Απριλίου 2016, σχετικά με τη χρήση των δεδομένων που περιέχονται στις καταστάσεις ονομάτων επιβατών (PNR) για την πρόληψη, ανίχνευση, διερεύνηση και δίωξη τρομοκρατικών και σοβαρών εγκλημάτων 2 . Ως εκ τούτου, η λειτουργία του συστήματος επεξεργασίας PNR του Ηνωμένου Βασιλείου είχε σχεδιαστεί, όπως και σε άλλα κράτη μέλη, με στόχο τη διατήρηση όλων των δεδομένων PNR για περίοδο πέντε ετών, ώστε να ανταποκρίνεται σε δεόντως αιτιολογημένες αιτήσεις σε συγκεκριμένες περιπτώσεις ανά πάσα στιγμή κατά τη διάρκεια της εν λόγω πενταετίας. Δεν είχε σχεδιαστεί με στόχο τη διαγραφή των δεδομένων PNR των επιβατών μετά την αναχώρησή τους από το Ηνωμένο Βασίλειο, όπως απαιτεί η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας.

Επιπλέον, η τρέχουσα διαδικασία αξιολόγησης κινδύνου του Ηνωμένου Βασιλείου έχει σχεδιαστεί, όπως και σε άλλα κράτη μέλη, για τον εντοπισμό ατόμων των οποίων τα δεδομένα αντιστοιχούν σε αντικειμενικούς κανόνες στόχευσης ή σε άλλα προκαθορισμένα κριτήρια για τη διενέργεια ελέγχων ασφάλειας και συνοριακών ελέγχων. Δεν είχε σχεδιαστεί με στόχο την εξακρίβωση της αναγκαιότητας διατήρησης συγκεκριμένων δεδομένων PNR μετά την αναχώρηση επιβάτη από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Στην αξιολόγησή του, η οποία υποβλήθηκε την 1η Οκτωβρίου 2021 δυνάμει του άρθρου 552 παράγραφος 12 στοιχείο β) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, το Ηνωμένο Βασίλειο ανέφερε ότι διενεργεί ανάλυση των νομικών, τεχνικών και επιχειρησιακών απαιτήσεων, τόσο λειτουργικών όσο και μη λειτουργικών, με σκοπό να διασφαλιστεί ότι τα συστήματα επεξεργασίας δεδομένων PNR του Ηνωμένου Βασιλείου θα συμμορφώνονται με το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας. Το Ηνωμένο Βασίλειο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για εξαιρετικά περίπλοκο εγχείρημα.

Από την αξιολόγηση του Ηνωμένου Βασιλείου προκύπτει ότι τα υφιστάμενα συστήματα που χρησιμοποιεί το Ηνωμένο Βασίλειο για την επεξεργασία δεδομένων PNR προγραμματίζεται να παροπλιστούν έως το 2024. Το Ηνωμένο Βασίλειο εξηγεί ότι οι αναγκαίες τεχνικές προσαρμογές των συστημάτων του, όπως απαιτείται από τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας, πραγματοποιούνται με την προσαρμογή και τη συμπλήρωση των τεχνικών απαιτήσεων των υπό ανάπτυξη νέων συστημάτων, και όχι με την περαιτέρω προσαρμογή του υφιστάμενου κεντρικού συστήματος που βρίσκεται σε διαδικασία παροπλισμού.

Η αξιολόγηση από το Ηνωμένο Βασίλειο περιγράφει την πρόοδο του έργου τεχνικών προσαρμογών για τον καθορισμό λειτουργικών και μη λειτουργικών απαιτήσεων, καθώς και για τον σχεδιασμό, την οικοδόμηση και την υλοποίηση τεχνικής ικανότητας λειτουργίας σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας και για τη διαγραφή των δεδομένων PNR των επιβατών μετά την αναχώρησή τους από τη χώρα, εκτός εάν από αξιολόγηση κινδύνου προκύπτει ανάγκη διατήρησης αυτών των δεδομένων PNR.

Εκτός από την εν λόγω αξιολόγηση, το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε, την 1η Οκτωβρίου 2021, στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία, έκθεση σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 12 στοιχείο α) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας από τον ανεξάρτητο διοικητικό φορέα που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 7 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, σχετικά με την αποτελεσματική εφαρμογή των διασφαλίσεων που προβλέπονται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας. Η εν λόγω έκθεση περιλαμβάνει παράρτημα από την εποπτική αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου που αναφέρεται στο άρθρο 525 παράγραφος 3 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

Η ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία εξέτασε τις εκθέσεις του Ηνωμένου Βασιλείου κατά τη συνεδρίασή της στις 19 Οκτωβρίου 2021. Με την ευκαιρία αυτή, το Ηνωμένο Βασίλειο δήλωσε ότι προτίθεται να συμπληρώσει το παράρτημα της έκθεσης σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 12 στοιχείο α) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, και συμφωνήθηκε ότι αυτό θα γίνει εντός του Νοεμβρίου 2021 προτού το συμβούλιο εταιρικής σχέσης λάβει απόφαση σχετικά με την παράταση της μεταβατικής περιόδου σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

 

3.2.Προτεινόμενη θέση

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι το συμβούλιο εταιρικής σχέσης θα πρέπει να αποφασίσει να παρατείνει την ενδιάμεση περίοδο για ένα έτος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022. Το συμβούλιο εταιρικής σχέσης θα πρέπει να λάβει σχετική απόφαση έως τις 31 Δεκεμβρίου 2021.

4.Νομική βάση

4.1.Διαδικαστική νομική βάση

4.1.1.Αρχές

Το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ προβλέπει την έκδοση αποφάσεων για «τον καθορισμό των θέσεων που θα πρέπει να ληφθούν, εξ ονόματος της Ένωσης, σε όργανο που συνιστάται από δεδομένη συμφωνία, όταν το εν λόγω όργανο καλείται να θεσπίσει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα, με εξαίρεση τις πράξεις που συμπληρώνουν ή τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας».

Η έννοια των «πράξεων που παράγουν έννομα αποτελέσματα» περιλαμβάνει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα δυνάμει των κανόνων του διεθνούς δικαίου που διέπουν το εκάστοτε όργανο. Περιλαμβάνει επίσης κείμενα που δεν έχουν μεν δεσμευτική ισχύ βάσει του διεθνούς δικαίου, αλλά «επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο των ρυθμίσεων που θεσπίζει ο νομοθέτης της Ένωσης» 3 .

4.1.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση

Το συμβούλιο εταιρικής σχέσης είναι όργανο που έχει συσταθεί με συμφωνία, και συγκεκριμένα με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας.

Το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι, όταν εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 10 του εν λόγω άρθρου, το συμβούλιο εταιρικής σχέσης παρατείνει την ενδιάμεση περίοδο που αναφέρεται στην παράγραφο 11 του εν λόγω άρθρου για ένα έτος. Επομένως, η έγκριση θέσης της Ένωσης όσον αφορά την εν λόγω απόφαση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.

Τα έννομα αποτελέσματα της παράτασης βαρύνουν πλήρως την Ένωση, ως συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται ότι, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, η Ένωση έχει αποκλειστική αρμοδιότητα στο εν λόγω ζήτημα.

Η απόφαση για παράταση της περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας δεν συνεπάγεται τη συμπλήρωση ή την τροποποίηση του πλαισίου της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

Συνεπώς, η διαδικαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.

4.2.Ουσιαστική νομική βάση

4.2.1.Αρχές

Η ουσιαστική νομική βάση για την έκδοση απόφασης δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ εξαρτάται πρωτίστως από τον στόχο και το περιεχόμενο της προς έκδοση πράξης σε σχέση με την οποία λαμβάνεται θέση εξ ονόματος της Ένωσης. Εάν η προς έκδοση πράξη επιδιώκει διττό σκοπό ή έχει δύο συνιστώσες και εάν ένας από τους σκοπούς ή μία από τις συνιστώσες μπορεί να χαρακτηριστεί κύριος/-α, ενώ ο/η άλλος/-η έχει απλώς παρεπόμενο χαρακτήρα, η απόφαση δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ πρέπει να στηρίζεται σε μία και μόνο ουσιαστική νομική βάση, ήτοι εκείνη που επιβάλλει ο κύριος ή πρωτεύων σκοπός ή συνιστώσα.

Σε περίπτωση που η προς έκδοση πράξη επιδιώκει συγχρόνως πολλούς στόχους ή έχει πολλές συνιστώσες οι οποίοι/-ες συνδέονται άρρηκτα μεταξύ τους, χωρίς ο ένας / η μία να έχει παρεπόμενο χαρακτήρα σε σχέση με τον/την άλλο/-η, η ουσιαστική νομική βάση της απόφασης δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ θα πρέπει να περιλαμβάνει, κατ’ εξαίρεση, τις διάφορες αντίστοιχες νομικές βάσεις.

4.2.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση

Η παράταση της περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας επιδιώκει στόχους και έχει συνιστώσες στον τομέα της προστασίας των δεδομένων και της αστυνομικής συνεργασίας.

Συνεπώς, η ουσιαστική νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης είναι το άρθρο 16 παράγραφος 2 και το άρθρο 87 παράγραφος 2 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

4.3.Συμπέρασμα

Η νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 16 παράγραφος 2 και το άρθρο 87 παράγραφος 2 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.

2021/0389 (NLE)

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο του συμβουλίου εταιρικής σχέσης που συστάθηκε με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, αφετέρου, όσον αφορά την παράταση της μεταβατικής περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της εν λόγω συμφωνίας, κατά τη διάρκεια της οποίας το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρεκκλίνει από την υποχρέωση διαγραφής των δεδομένων των επιβατών από τις καταστάσεις ονομάτων επιβατών μετά την αναχώρησή τους από το Ηνωμένο Βασίλειο

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 16 παράγραφος 2 και το άρθρο 87 παράγραφος 2 στοιχείο α), σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,

Έχοντας υπόψη την απόφαση (ΕΕ) 2021/689 του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2021, για τη σύναψη, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, αφετέρου, και της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας σχετικά με διαδικασίες ασφαλείας για την ανταλλαγή και την προστασία διαβαθμισμένων πληροφοριών,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1)Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας (στο εξής: Ηνωμένο Βασίλειο), αφετέρου, (στο εξής: συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας) 4  θεσπίζει κανόνες βάσει των οποίων τα δεδομένα από καταστάσεις ονομάτων επιβατών (στο εξής: PNR) μπορούν να διαβιβάζονται, να υποβάλλονται σε επεξεργασία και να χρησιμοποιούνται από την αρμόδια αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου για πτήσεις μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου, και προβλέπει σχετικές ειδικές εγγυήσεις.

2)Το άρθρο 542 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας ορίζει ότι ο τίτλος ΙΙΙ του τρίτου μέρους (ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΕΠΙΒΟΛΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΠΟΙΝΙΚΕΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας καθορίζει τους κανόνες βάσει των οποίων δεδομένα που περιέχονται στις καταστάσεις ονομάτων επιβατών μπορούν να διαβιβάζονται, να υπόκεινται σε επεξεργασία και να χρησιμοποιούνται από την αρμόδια αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου για πτήσεις μεταξύ της Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου, και προβλέπει σχετικές ειδικές εγγυήσεις.

3)Το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο διαγράφει τα δεδομένα PNR των επιβατών μετά την αναχώρησή τους από τη χώρα εκτός εάν από αξιολόγηση κινδύνου προκύπτει ανάγκη διατήρησης αυτών των δεδομένων PNR.

4)Το άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρεκκλίνει από την παράγραφο 4 του εν λόγω άρθρου σε προσωρινή βάση για μεταβατική περίοδο, εν αναμονή της εφαρμογής τεχνικών προσαρμογών από το Ηνωμένο Βασίλειο το συντομότερο δυνατόν. Κατά τη διάρκεια της εν λόγω μεταβατικής περιόδου, η αρμόδια αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου απαγορεύει τη χρήση των δεδομένων PNR που πρόκειται να διαγραφούν σύμφωνα με άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας εφαρμόζοντας τις πρόσθετες διασφαλίσεις στα εν λόγω δεδομένα PNR που απαριθμούνται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 στοιχεία α) έως δ) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

5)Το άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι το άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας εφαρμόζεται λόγω των ειδικών περιστάσεων που εμποδίζουν το Ηνωμένο Βασίλειο να προβεί στις απαραίτητες τεχνικές προσαρμογές για τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας PNR που χρησιμοποιούσε το Ηνωμένο Βασίλειο όσο εφαρμοζόταν το δίκαιο της Ένωσης σε συστήματα που θα επέτρεπαν τη διαγραφή των δεδομένων PNR σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

6)Το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας προβλέπει ότι, όταν εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, το συμβούλιο εταιρικής σχέσης παρατείνει τη μεταβατική περίοδο που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας για ένα έτος.

7)Την 1η Οκτωβρίου 2021 το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία που συστάθηκε με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας αξιολόγηση σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 12 στοιχείο β) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

8)Το Ηνωμένο Βασίλειο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, παραπέμποντας στην ειδική κατάσταση που αντιμετωπίζει το Ηνωμένο Βασίλειο όσον αφορά τη μετατροπή των συστημάτων επεξεργασίας δεδομένων PNR, τα οποία ήταν διαμορφωμένα με στόχο τη συμμόρφωση με το δίκαιο της Ένωσης ως κράτους μέλους, σε σύστημα διαμορφωμένο ώστε να πληροί τις απαιτήσεις της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας σχετικά με τις διεθνείς διαβιβάσεις δεδομένων PNR από την Ένωση σε τρίτες χώρες. Το Ηνωμένο Βασίλειο περιγράφει τις προσπάθειές του να μετατρέψει τα οικεία συστήματα επεξεργασίας PNR σε συστήματα που θα επιτρέπουν τη διαγραφή των δεδομένων PNR σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας. Το Ηνωμένο Βασίλειο σημείωσε ότι διενεργεί ανάλυση των νομικών, τεχνικών και επιχειρησιακών απαιτήσεων, τόσο λειτουργικών όσο και μη λειτουργικών, με σκοπό να διασφαλιστεί ότι τα συστήματα επεξεργασίας δεδομένων PNR του Ηνωμένου Βασιλείου θα συμμορφώνονται με το άρθρο 552 παράγραφος 4 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας. Σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία εξέτασε την αξιολόγηση του Ηνωμένου Βασιλείου στις 19 Οκτωβρίου 2021.

9)Επίσης, την 1η Οκτωβρίου 2021 το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε στην ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία, έκθεση σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 12 στοιχείο α) της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας από τον ανεξάρτητο διοικητικό φορέα που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 7 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η οποία περιλαμβάνει παράρτημα από την εποπτική αρχή του Ηνωμένου Βασιλείου που προβλέπεται στο άρθρο 525 παράγραφος 3 της εν λόγω συμφωνίας, σχετικά με την αποτελεσματική εφαρμογή των διασφαλίσεων που προβλέπονται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της εν λόγω συμφωνίας.

10)Σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, η ειδική επιτροπή για τη συνεργασία στον τομέα επιβολής του νόμου και για τη δικαστική συνεργασία εξέτασε την έκθεση του Ηνωμένου Βασιλείου στις 19 Οκτωβρίου 2021. Με την ευκαιρία αυτή, το Ηνωμένο Βασίλειο δήλωσε ότι προτίθετο να συμπληρώσει το παράρτημα της έκθεσης και ότι αυτό θα γινόταν εντός του Νοεμβρίου 2021 προτού το συμβούλιο εταιρικής σχέσης λάβει απόφαση σχετικά με την παράταση της μεταβατικής περιόδου σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας.

11)Επομένως, θεωρείται ότι εξακολουθούν να συντρέχουν οι ειδικές περιστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 552 παράγραφος 10 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας και ότι, σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας, το συμβούλιο εταιρικής σχέσης θα πρέπει να παρατείνει την ενδιάμεση περίοδο που αναφέρεται στο άρθρο 552 παράγραφος 11 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας κατά ένα έτος, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022.

12)Η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας είναι δεσμευτική για όλα τα κράτη μέλη δυνάμει της απόφασης (ΕΕ) 2021/689, η ουσιαστική νομική βάση της οποίας είναι το άρθρο 217 της ΣΛΕΕ.

13)Η Δανία και η Ιρλανδία δεσμεύονται από το μέρος ΙΙΙ της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας δυνάμει της απόφασης (ΕΕ) 2021/689 και, ως εκ τούτου, συμμετέχουν στην έκδοση και την εφαρμογή της παρούσας απόφασης με την οποία εφαρμόζεται η συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στο πλαίσιο του συμβουλίου εταιρικής σχέσης σύμφωνα με το άρθρο 552 παράγραφος 13 της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας είναι ότι η Ένωση συμφωνεί με την παράταση, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022, της μεταβατικής περιόδου κατά τη διάρκεια της οποίας το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί να παρεκκλίνει από την υποχρέωση διαγραφής των δεδομένων από τις καταστάσεις ονομάτων επιβατών μετά την αναχώρησή τους από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.

Βρυξέλλες,

   Για το Συμβούλιο

   Ο Πρόεδρος

(1)    Γνωμοδότηση 1/15 του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκής Ένωσης, της 26ης Ιουλίου 2017.
(2)    ΕΕ L 119 του 2016, σ. 132.
(3)    Απόφαση του Δικαστηρίου της 7ης Οκτωβρίου 2014, Γερμανία κατά Συμβουλίου, C-399/12, ECLI:EU:C:2014:2258, σκέψεις 61 έως 64.
(4)    ΕΕ L 149 της 30.4.2021, σ. 10.