ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 29.3.2021
COM(2021) 167 final
2021/0090(NLE)
Πρόταση
EKTEΛΕΣΤΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344 σχετικά με τη χορήγηση προσωρινής στήριξης στην Κυπριακή Δημοκρατία, στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672, για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας στην κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω της επιδημικής έκρηξης της COVID-19
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2020/672 του Συμβουλίου (στο εξής: κανονισμός SURE) καθορίζει το νομικό πλαίσιο για την παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής από την Ένωση στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν σοβαρή οικονομική διαταραχή, οφειλόμενη στην επιδημική έκρηξη της COVID-19, ή που απειλούνται σοβαρά από την εν λόγω διαταραχή. Η στήριξη στο πλαίσιο του SURE χρησιμεύει για τη χρηματοδότηση, πρωτίστως, συστημάτων μειωμένου ωραρίου εργασίας ή παρόμοιων μέτρων που αποσκοπούν στην προστασία των μισθωτών και των αυτοαπασχολουμένων και, ως εκ τούτου, στη μείωση του ποσοστού ανεργίας και της απώλειας εισοδήματος, καθώς και για τη χρηματοδότηση, επικουρικά, ορισμένων μέτρων που αφορούν την υγεία, ιδίως στον χώρο εργασίας.
Στις 25 Σεπτεμβρίου 2020, το Συμβούλιο χορήγησε χρηματοδοτική συνδρομή στην Κύπρο με σκοπό να συμπληρώσει τις εθνικές της προσπάθειες για την αντιμετώπιση του αντικτύπου της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 και να ανταποκριθεί στις κοινωνικοοικονομικές συνέπειες της επιδημικής έκρηξης για τους εργαζομένους και τους αυτοαπασχολουμένους.
Στις 10 Μαρτίου 2021, η Κύπρος υπέβαλε νέο αίτημα για χρηματοδοτική συνδρομή από την Ένωση στο πλαίσιο του κανονισμού SURE.
Σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 2 του κανονισμού SURE, η Επιτροπή πραγματοποίησε διαβούλευση με τις κυπριακές αρχές για να εξακριβώσει την αιφνίδια και σοβαρή αύξηση των πραγματικών και των προβλεπόμενων δαπανών που συνδέονται άμεσα με μέτρα για την αγορά εργασίας της Κύπρου και με μέτρα που αφορούν την υγεία, και προκλήθηκαν από την πανδημία της νόσου COVID-19. Ειδικότερα, οι αυξημένες δαπάνες για τις οποίες ζητείται πρόσθετη χρηματοδοτική συνδρομή αφορούν υφιστάμενα μέτρα που αναφέρονται στην εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/1344 του Συμβουλίου:
(α)το σχέδιο ειδικής άδειας, το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για εργαζόμενους γονείς του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι έχουν παιδιά μέχρι 15 ετών ή παιδιά με αναπηρίες ανεξαρτήτως ηλικίας. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Φεβρουάριο έως τον Ιούνιο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο του 2021·
(β)το σχέδιο στήριξης των επιχειρήσεων σε πλήρη αναστολή των εργασιών, το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού έως 97 % για τους εργοδοτουμένους επιχειρήσεων που αναγκάστηκαν να αναστείλουν τις εργασίες τους, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το επίδομα καλύπτει το 60 % του μισθού του εργοδοτουμένου ή το 60 % της αξίας των ασφαλιστικών μονάδων του εργοδοτουμένου που αποκτήθηκαν το 2018 (2019 για την περίοδο από τον Ιούλιο έως τον Αύγουστο του 2020), οποιοδήποτε είναι υψηλότερο. Το επίδομα κυμαίνεται από μέγιστο ποσό 1 214 EUR έως κατώτατο ποσό 360 EUR, μηνιαίως. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Αύγουστο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Σεπτέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021·
(γ)το σχέδιο στήριξης των επιχειρήσεων σε μερική αναστολή των εργασιών, το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργοδοτουμένους επιχειρήσεων οι οποίες υπέστησαν μείωση του κύκλου εργασιών λόγω της πανδημίας, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το επίδομα καλύπτει το 60 % του μισθού του εργοδοτουμένου ή το 60 % της αξίας των ασφαλιστικών μονάδων του εργοδοτουμένου που αποκτήθηκαν το 2018, οποιοδήποτε είναι υψηλότερο. Το επίδομα κυμαίνεται από μέγιστο ποσό 1 214 EUR έως κατώτατο ποσό 360 EUR, μηνιαίως. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο του 2021·
(δ)το «ειδικό σχέδιο των αυτοτελώς εργαζομένων», το οποίο προβλέπει παροχή αντιστάθμισης σε αυτοτελώς εργαζομένους οι οποίοι έχουν αναστείλει την εργασία τους σύμφωνα με τα Διατάγματα του υπουργού Υγείας και τις σχετικές Αποφάσεις του υπουργικού Συμβουλίου. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Ιούλιο του 2020 έως τον Μάιο του 2021·
(ε)το «ειδικό σχέδιο ξενοδοχειακών μονάδων και τουριστικών καταλυμάτων», το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού με στόχο τη στήριξη των μισθωτών στην τουριστική βιομηχανία και σε άλλες επιχειρήσεις που παρέχουν τουριστικά καταλύματα, των οποίων ο εργοδότης έχει αναστείλει πλήρως τις εργασίες του ή υπέστη μείωση του κύκλου εργασιών πέραν του 40 %. Η συμμετοχή στο σχέδιο εξαρτάται από την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Νοέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021·
(στ)το «ειδικό σχέδιο στήριξης οικονομικών δραστηριοτήτων συνδεόμενων με την τουριστική βιομηχανία ή οικονομικών δραστηριοτήτων οι οποίες επηρεάζονται άμεσα από τον τουρισμό ή οικονομικών δραστηριοτήτων που συνδέονται με επιχειρήσεις που τελούν υπό υποχρεωτική πλήρη αναστολή», το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργοδοτουμένους σε αυτές τις επιχειρήσεις οι οποίες έχουν αναστείλει πλήρως τις εργασίες τους ή υπέστησαν μείωση του κύκλου εργασιών πέραν του 40 %, σε αντίθεση με το 55 % στο αρχικό σχέδιο, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 2020, παρατάθηκε και τροποποιήθηκε για την περίοδο από τον Σεπτέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021·
(ζ)το σχέδιο επιδότησης πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων και αυτοτελώς εργαζομένων, που εργοδοτούν μέχρι 50 εργοδοτουμένους, το οποίο προβλέπει εφάπαξ χορηγία για τη στήριξη των λειτουργικών εξόδων των μικρών επιχειρήσεων και των αυτοτελώς εργαζομένων. Τα ποσά των εφάπαξ χορηγιών αναθεωρήθηκαν για διάφορες κατηγορίες επιχειρήσεων με βάση τον αριθμό των εργοδοτουμένων. Επιπλέον, έχουν συμφωνηθεί χορηγίες για επιχειρήσεις οι οποίες ανέστειλαν τις εργασίες τους από τον Μάρτιο του 2020 με ποσό ύψους 10 000 EUR για έως 9 εργοδοτουμένους και 15 000 EUR για περισσότερους από 9 εργοδοτουμένους. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Απρίλιο έως τον Μάιο του 2020, παρατάθηκε και τροποποιήθηκε για τον Νοέμβριο του 2020·
(η)το σχέδιο επιδόματος ασθενείας («ειδικό επίδομα ασθενείας»), το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα και τους αυτοτελώς εργαζομένους, υπό την προϋπόθεση ότι είτε εμπίπτουν στον κατάλογο των ευπαθών ομάδων, όπως έχουν καθοριστεί από το Υπουργείο Υγείας, είτε έχουν τεθεί από τις αρχές σε καθεστώς υποχρεωτικού περιορισμού (καραντίνα), είτε έχουν προσβληθεί από τον ιό COVID-19. Το μέτρο, που αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020, παρατάθηκε για την περίοδο από τον Νοέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021·
Η Κύπρος διαβίβασε στην Επιτροπή τις σχετικές πληροφορίες.
Λαμβάνοντας υπόψη τα διαθέσιμα στοιχεία, η Επιτροπή προτείνει στο Συμβούλιο να εκδώσει εκτελεστική απόφαση για τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής στην Κύπρο, στο πλαίσιο του κανονισμού SURE, προς στήριξη των ανωτέρω μέτρων.
Τα μέτρα που σχετίζονται με την υγεία, όπως ζήτησε η Κύπρος στις 10 Μαρτίου 2021, ανέρχονται σε 440 000 EUR.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Η παρούσα πρόταση συνάδει πλήρως με τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/672 του Συμβουλίου, βάσει του οποίου υποβάλλεται η πρόταση.
Η παρούσα πρόταση συμπληρώνει μία άλλη πράξη της ενωσιακής νομοθεσίας για την παροχή στήριξης στα κράτη μέλη σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, δηλ. τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2012/2002 του Συμβουλίου, της 11ης Νοεμβρίου 2002, για την ίδρυση του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΤΑΕΕ) (στο εξής: κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2012/2002). Στις 30 Μαρτίου, εκδόθηκε ο κανονισμός (ΕΕ) 2020/461 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της εν λόγω πράξης με επέκταση του πεδίου εφαρμογής της, ώστε να καλυφθούν σοβαρές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας και να καθοριστούν ειδικές ενέργειες που να είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Η πρόταση εντάσσεται σε δέσμη μέτρων για την αντιμετώπιση της τρέχουσας πανδημίας της νόσου COVID-19, όπως η «Πρωτοβουλία Επενδύσεων για την Αντιμετώπιση του Κορονοϊού», και συμπληρώνει άλλα μέσα που στηρίζουν την απασχόληση, όπως το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΤΣΕ) / το InvestEU. Αξιοποιώντας τις δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις στη συγκεκριμένη περίπτωση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 για τη στήριξη των κρατών μελών, η παρούσα πρόταση λειτουργεί ως δεύτερη γραμμή άμυνας για να χρηματοδοτηθούν συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας και παρόμοια μέτρα και να προστατευθούν θέσεις εργασίας και, ως εκ τούτου, μισθωτοί και αυτοαπασχολούμενοι από τον κίνδυνο ανεργίας.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Η νομική βάση για την παρούσα πράξη είναι ο κανονισμός (ΕΕ) 2020/672 του Συμβουλίου.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Η πρόταση αποτελεί συνέχεια σε αίτημα ενός κράτους μέλους και επιδεικνύει ευρωπαϊκή αλληλεγγύη, με την παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής από την Ένωση υπό τη μορφή προσωρινών δανείων σε ένα κράτος μέλος που πλήττεται από την επιδημική έκρηξη της COVID-19. Ως δεύτερη γραμμή άμυνας, αυτή η χρηματοδοτική συνδρομή στηρίζει τις αυξημένες δημόσιες δαπάνες της κυβέρνησης του εν λόγω κράτους μέλους, σε προσωρινή βάση, για τα συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας και για παρόμοια μέτρα, που θα το βοηθήσουν να προστατεύσει θέσεις εργασίας και, ως εκ τούτου, τους μισθωτούς και τους αυτοαπασχολουμένους έναντι του κινδύνου της ανεργίας και της απώλειας εισοδήματος.
Η εν λόγω στήριξη θα βοηθήσει τον πληθυσμό που πλήττεται, και συμβάλλει στον μετριασμό του άμεσου κοινωνιακού και οικονομικού αντικτύπου της παρούσας κρίσης λόγω της νόσου COVID-19.
•Αναλογικότητα
Η πρόταση τηρεί την αρχή της αναλογικότητας. Δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων που επιδιώκονται με τη νομική πράξη.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Λόγω της επείγουσας ανάγκης να καταρτιστεί η πρόταση ώστε να μπορέσει να εκδοθεί εγκαίρως από το Συμβούλιο, δεν ήταν δυνατόν να διεξαχθεί διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της πρότασης, δεν διενεργήθηκε εκτίμηση επιπτώσεων.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η Επιτροπή θα πρέπει να είναι σε θέση να συνάπτει δάνεια στις χρηματοπιστωτικές αγορές με σκοπό να τα χορηγεί στο κράτος μέλος που ζητεί χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του μέσου SURE.
Πέραν της παροχής εγγυήσεων από τα κράτη μέλη, στο πλαίσιο ενσωματώνονται και άλλες διασφαλίσεις με στόχο τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα του συστήματος:
·αυστηρή και συντηρητική προσέγγιση όσον αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση·
·κατάρτιση του χαρτοφυλακίου δανείων που περιορίζει τον κίνδυνο συγκέντρωσης, την ετήσια έκθεση και την υπερβολική έκθεση σε μεμονωμένα κράτη μέλη, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη δυνατότητα παροχής επαρκών πόρων στα κράτη μέλη που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη· και
·δυνατότητες αναχρηματοδότησης του χρέους.
2021/0090 (NLE)
Πρόταση
EKTEΛΕΣΤΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344 σχετικά με τη χορήγηση προσωρινής στήριξης στην Κυπριακή Δημοκρατία, στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672, για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας στην κατάσταση έκτακτης ανάγκης λόγω της επιδημικής έκρηξης της COVID-19
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/672 του Συμβουλίου, της 19ης Μαΐου 2020, σχετικά με τη θέσπιση ευρωπαϊκού μέσου προσωρινής στήριξης για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης (SURE) λόγω της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 1 , και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Στις 25 Σεπτεμβρίου 2020, το Συμβούλιο χορήγησε χρηματοδοτική συνδρομή στην Κύπρο υπό μορφή δανείου ύψους 479 070 000 EUR κατ’ ανώτατο όριο, με μέγιστη μέση ληκτότητα 15 ετών, κατόπιν αιτήματος της Κύπρου στις 6 Αυγούστου 2020, με σκοπό να συμπληρώσει τις εθνικές της προσπάθειες για την αντιμετώπιση του αντικτύπου της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 και να ανταποκριθεί στις κοινωνικοοικονομικές συνέπειες της επιδημικής έκρηξης για τους εργαζομένους και τους αυτοαπασχολουμένους.
(2)Το δάνειο προοριζόταν για τη χρηματοδότηση των συστημάτων μειωμένου ωραρίου εργασίας, παρόμοιων μέτρων και μέτρων σχετικών με την υγεία που ενέκρινε η Κύπρος, όπως αναφέρεται στην εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/1344 του Συμβουλίου 2 .
(3)Η επιδημική έκρηξη της COVID-19 εξακολουθεί να ακινητοποιεί σημαντικό μέρος του εργατικού δυναμικού στην Κύπρο. Αυτό οδήγησε σε αιφνίδια και σοβαρή αύξηση των δημόσιων δαπανών της Κύπρου, που εξακολουθεί να υφίσταται, σε σχέση με τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 3 στοιχεία α), β), γ), δ), ε), ζ), η) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344.
(4)Η επιδημική έκρηξη της COVID-19 και τα έκτακτα μέτρα που εφάρμοσε η Κύπρος το 2020 και το 2021 για να περιορίσει την επιδημική έκρηξη και τον κοινωνικοοικονομικό της αντίκτυπο, καθώς και τις επιπτώσεις της στην υγεία, είχαν και εξακολουθούν να έχουν δραματικές επιπτώσεις στα δημόσια οικονομικά. Σύμφωνα με τις φθινοπωρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020, η Κύπρος αναμενόταν να έχει έλλειμμα γενικής κυβέρνησης και χρέος 6,1 % και 112,6 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ), αντίστοιχα, έως τα τέλη του 2020. Το 2021, το έλλειμμα γενικής κυβέρνησης και το χρέος της Κύπρου προβλέπεται να περιοριστούν σε 2,3 % και 108,2 % του ΑΕΠ, αντίστοιχα. Σύμφωνα με τις χειμερινές ενδιάμεσες προβλέψεις της Επιτροπής του 2021, το ΑΕΠ της Κύπρου προβλέπεται να αυξηθεί κατά 3,2 % το 2021.
(5)Στις 10 Μαρτίου 2021, η Κύπρος ζήτησε περαιτέρω χρηματοδοτική συνδρομή από την Ένωση ύψους 124 700 000 EUR, με σκοπό να συνεχίσει να συμπληρώνει τις εθνικές προσπάθειες που κατέβαλλε το 2020 και το 2021 για την αντιμετώπιση του αντικτύπου της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 και να ανταποκριθεί στις κοινωνικοοικονομικές συνέπειες της επιδημικής έκρηξης για τους εργαζομένους και τους αυτοαπασχολουμένους. Ειδικότερα, αφορά τα μέτρα που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις 6 έως 13.
(6)Ο Νόμος 27(I)/2020 3 και οι Νόμοι 49(I)/2020 4 , 140(I)/2020 5 αποτέλεσαν τη βάση για τη θέσπιση σειράς μηνιαίων Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 6 , που περιλαμβάνουν μέτρα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της επιδημικής έκρηξης της COVID-19. Βάσει των νόμων αυτών, οι αρχές θέσπισαν «σχέδιο ειδικής άδειας», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο α) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344, το οποίο προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για εργαζόμενους γονείς του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι έχουν παιδιά μέχρι 15 ετών ή παιδιά ανεξαρτήτως ηλικίας με αναπηρίες. Το εν λόγω σχέδιο ειδικής άδειας μπορεί να θεωρηθεί παρόμοιο μέτρο με τα συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας, όπως αναφέρονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/672, δεδομένου ότι παρέχει εισοδηματική στήριξη σε μισθωτούς και συμβάλλει στη διατήρηση της απασχόλησης, απαλλάσσοντας τους γονείς, οι οποίοι πρέπει να φροντίζουν τα παιδιά τους ενόσω τα σχολεία είναι κλειστά, από την ανάγκη να λύσουν τη σχέση εργασίας τους. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Φεβρουάριο έως τον Ιούνιο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο του 2021.
(7)Επιπλέον, ο Νόμος 27(I)/2020 και οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020, καθώς και μια σειρά μηνιαίων Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 7 αποτέλεσαν τη βάση για ένα «σχέδιο στήριξης των επιχειρήσεων που οδηγήθηκαν σε πλήρη αναστολή των εργασιών», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο β) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344. Προβλέπει αντιστάθμιση μισθού έως 97 % για τους εργοδοτουμένους επιχειρήσεων που αναγκάστηκαν να αναστείλουν τις εργασίες τους, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το επίδομα καλύπτει το 60 % του μισθού του εργοδοτουμένου ή το 60 % της αξίας των ασφαλιστικών μονάδων του εργοδοτουμένου που αποκτήθηκαν το 2018 (2019 για την περίοδο 7/2020-8/2020), οποιοδήποτε είναι υψηλότερο. Το επίδομα κυμαίνεται από μέγιστο ποσό 1 214 EUR έως κατώτατο ποσό 360 EUR, μηνιαίως. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Αύγουστο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Σεπτέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021.
(8)Επιπλέον, ο Νόμος 27(I)/2020 και οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020, καθώς και μια σειρά μηνιαίων Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 8 αποτέλεσαν τη βάση για το «σχέδιο στήριξης των επιχειρήσεων σε μερική αναστολή των εργασιών», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο β) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344. Προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργοδοτουμένους επιχειρήσεων οι οποίες υπέστησαν μείωση του κύκλου εργασιών λόγω της πανδημίας, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το επίδομα καλύπτει το 60 % του μισθού του εργοδοτουμένου ή το 60 % της αξίας των ασφαλιστικών μονάδων του εργοδοτουμένου που αποκτήθηκαν το 2018, οποιοδήποτε είναι υψηλότερο. Το επίδομα κυμαίνεται από μέγιστο ποσό 1 214 EUR έως κατώτατο ποσό 360 EUR, μηνιαίως. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Ιανουάριο έως τον Μάιο του 2021.
(9)Ο Νόμος 27(I)/2020 και οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020, καθώς και μια σειρά Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 9 αποτέλεσαν τη βάση για το «ειδικό σχέδιο αυτοτελώς εργαζομένων», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο γ) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344. Προβλέπει παροχή αντιστάθμισης σε αυτοτελώς εργαζομένους οι οποίοι έχουν αναστείλει την εργασία τους σύμφωνα με τα Διατάγματα του υπουργού Υγείας ή τις σχετικές Αποφάσεις του υπουργικού Συμβουλίου. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Ιούλιο του 2020 έως τον Μάιο του 2021.
(10)Ο Νόμος 27(I)/2020 και οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020, καθώς και μια σειρά Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 10 αποτέλεσαν τη βάση για το «ειδικό σχέδιο ξενοδοχειακών μονάδων και τουριστικών καταλυμάτων», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο δ) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344. Προβλέπει αντιστάθμιση μισθού, με στόχο τη στήριξη των εργοδοτουμένων στην τουριστική βιομηχανία και σε άλλες επιχειρήσεις που παρέχουν τουριστικά καταλύματα, των οποίων ο εργοδότης έχει αναστείλει πλήρως τις εργασίες ή υπέστη μείωση του κύκλου εργασιών πέραν του 40 %. Η συμμετοχή στο σχέδιο εξαρτάται από την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Νοέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021.
(11)Ο Νόμος 27(I)/2020 και οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020, καθώς και μια σειρά Κανονιστικών Διοικητικών Πράξεων 11 αποτέλεσαν τη βάση για το «ειδικό σχέδιο στήριξης οικονομικών δραστηριοτήτων συνδεόμενων με την τουριστική βιομηχανία ή οικονομικών δραστηριοτήτων οι οποίες επηρεάζονται άμεσα από τον τουρισμό ή οικονομικών δραστηριοτήτων που συνδέονται με επιχειρήσεις που τελούν υπό υποχρεωτική πλήρη αναστολή», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο ε) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344. Προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργοδοτουμένους στην τουριστική βιομηχανία και σε άλλες επιχειρήσεις που παρέχουν τουριστικά καταλύματα, οι οποίες έχουν αναστείλει πλήρως τις εργασίες ή υπέστησαν μείωση του κύκλου εργασιών πέραν του 40 %, σε αντίθεση με το 55 % στο αρχικό σχέδιο, υπό την προϋπόθεση της διατήρησης της απασχόλησης. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 2020 και στη συνέχεια παρατάθηκε και τροποποιήθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Σεπτέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021.
(12)Επιπλέον, στο «σχέδιο επιδότησης» που καθορίζεται από τον «Συμπληρωματικό προϋπολογισμό, Προσωρινό πλαίσιο για τη λήψη μέτρων κρατικής ενίσχυσης, με σκοπό να στηριχθεί η οικονομία για τη διάρκεια της τρέχουσας έξαρσης της νόσου του COVID-19», όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο ζ) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344, προβλέπονταν επιδοτήσεις πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων και αυτοτελώς εργαζομένων που εργοδοτούν μέχρι 50 εργοδοτουμένους. Υποβλήθηκε αίτημα μόνο για το μέρος των δαπανών που σχετίζονται με τη στήριξη των αυτοτελώς εργαζομένων και των μονοπρόσωπων εταιρειών. Οι επιδοτήσεις αυτές παρέχουν εφάπαξ χορηγία για τη στήριξη των λειτουργικών εξόδων των μικρών επιχειρήσεων και των αυτοτελώς εργαζομένων. Τα ποσά των εφάπαξ χορηγιών αναθεωρήθηκαν για διάφορες κατηγορίες επιχειρήσεων με βάση τον αριθμό των εργοδοτουμένων. Επιπλέον, έχουν συμφωνηθεί χορηγίες για επιχειρήσεις οι οποίες ανέστειλαν τις εργασίες τους από τον Μάρτιο του 2020 με ποσό ύψους 10 000 EUR για έως 9 εργοδοτουμένους και 15 000 EUR για περισσότερους από 9 εργοδοτουμένους. Το σχέδιο επιδότησης μπορεί να θεωρηθεί ως μέτρο παρόμοιο με τα συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας, όπως αναφέρονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2020/672, δεδομένου ότι σκοπός του είναι η προστασία των αυτοτελώς εργαζομένων ή παρόμοιων κατηγοριών εργαζομένων από μείωση ή απώλεια εισοδήματος. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Απρίλιο έως τον Μάιο του 2020 και παρατάθηκε και τροποποιήθηκε για τον Νοέμβριο του 2020.
(13)Η Κύπρος επέκτεινε επίσης μέτρο σχετικά με την υγεία για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19, όπως προβλέπει ο Νόμος 27(I)/2020, οι Νόμοι 49(I)/2020, 140(I)/2020 και Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 12 . Ειδικότερα, το σχέδιο επιδόματος ασθενείας («ειδικό επίδομα ασθενείας»), όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 στοιχείο η) της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344, προβλέπει αντιστάθμιση μισθού για τους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα και τους αυτοτελώς εργαζομένους, υπό την προϋπόθεση ότι είτε εμπίπτουν στον κατάλογο των ευπαθών ομάδων, όπως έχουν καθοριστεί από το υπουργείο Υγείας, είτε έχουν τεθεί από τις αρχές σε καθεστώς υποχρεωτικού περιορισμού (καραντίνα), είτε έχουν προσβληθεί από την COVID-19. Το μέτρο αρχικά ίσχυε για την περίοδο από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2020 και παρατάθηκε για να καλύψει την περίοδο από τον Νοέμβριο του 2020 έως τον Μάιο του 2021.
(14)Η Κύπρος πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στο άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672 προκειμένου να ζητήσει χρηματοδοτική συνδρομή. Η Κύπρος υπέβαλε στην Επιτροπή κατάλληλα αποδεικτικά στοιχεία, σύμφωνα με τα οποία οι πραγματικές και οι προβλεπόμενες δημόσιες δαπάνες αυξήθηκαν κατά 742 040 000 EUR από την 1η Φεβρουαρίου 2020, λόγω των εθνικών μέτρων που λήφθηκαν για την αντιμετώπιση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της επιδημικής έκρηξης της COVID-19. Πρόκειται για αιφνίδια και σοβαρή αύξηση, δεδομένου ότι αφορά επίσης την επέκταση των υφιστάμενων εθνικών μέτρων τα οποία συνδέονται άμεσα με το σύστημα μειωμένου ωραρίου εργασίας και παρόμοια μέτρα που καλύπτουν σημαντικό ποσοστό των επιχειρήσεων και του εργατικού δυναμικού στην Κύπρο. Η Κύπρος σκοπεύει να καλύψει τη χρηματοδότηση 138 270 000 EUR του ποσού των αυξημένων δαπανών μέσω ενωσιακών κονδυλίων.
(15)Η Επιτροπή ζήτησε τη γνώμη της Κύπρου και εξακρίβωσε την αιφνίδια και σοβαρή αύξηση των πραγματικών και των προβλεπόμενων δημόσιων δαπανών που συνδέονται άμεσα με τα συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας και παρόμοια μέτρα, καθώς και την εφαρμογή μέτρων σχετικών με την υγεία στο πλαίσιο της επιδημικής έκρηξης της COVID-19, όπως αναφέρεται στο αίτημα της 10ης Μαρτίου 2021, σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672.
(16)Το μέτρο που σχετίζεται με την υγεία, όπως ζήτησε η Κύπρος στις 10 Μαρτίου 2021 και αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 13, ανέρχεται σε 440 000 EUR.
(17)Ως εκ τούτου, θα πρέπει να παρασχεθεί χρηματοδοτική συνδρομή, ώστε να βοηθηθεί η Κύπρος να αντιμετωπίσει τις κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της σοβαρής διαταραχής της οικονομικής δραστηριότητας που προκάλεσε η επιδημική έκρηξη της COVID-19. Η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει τις αποφάσεις σχετικά με τη ληκτότητα, το ύψος και την αποδέσμευση των δόσεων και τμηματικών εκταμιεύσεων σε στενή συνεργασία με τις εθνικές αρχές.
(18)Η Κύπρος και η Επιτροπή θα πρέπει να λάβουν υπόψη την παρούσα απόφαση στη δανειακή συμφωνία που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672.
(19)Η παρούσα απόφαση δεν προδικάζει την έκβαση τυχόν διαδικασιών οι οποίες αφορούν τις στρεβλώσεις της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς και ενδέχεται να κινηθούν, ιδίως δυνάμει των άρθρων 107 και 108 της Συνθήκης. Δεν απαλλάσσει τα κράτη μέλη από την υποχρέωση να κοινοποιούν στην Επιτροπή, βάσει του άρθρου 108 της Συνθήκης, τις τυχόν χορηγούμενες κρατικές ενισχύσεις.
(20)Η Κύπρος θα πρέπει να ενημερώνει τακτικά την Επιτροπή σχετικά με την εκτέλεση των προβλεπόμενων δημόσιων δαπανών, προκειμένου να είναι σε θέση η Επιτροπή να αξιολογεί τον βαθμό στον οποίο η Κύπρος έχει εκτελέσει τις εν λόγω δαπάνες.
(21)Η απόφαση παροχής χρηματοδοτικής συνδρομής λήφθηκε λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων και αναμενόμενων αναγκών της Κύπρου, καθώς και των αιτημάτων για χρηματοδοτική συνδρομή δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672 που έχουν ήδη υποβληθεί ή προβλέπεται να υποβληθούν από άλλα κράτη μέλη, και παράλληλα με εφαρμογή των αρχών της ίσης μεταχείρισης, της αλληλεγγύης, της αναλογικότητας και της διαφάνειας,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/1344 τροποποιείται ως εξής:
(1) Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:
(α)η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«1. Η Ένωση θέτει στη διάθεση της Κύπρου δάνειο ανώτατου ύψους 603 770 000 EUR. Το δάνειο έχει μέγιστη μέση ληκτότητα 15 ετών.»·
(β)η παράγραφος 4 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«4. Η πρώτη δόση αποδεσμεύεται υπό την προϋπόθεση της έναρξης ισχύος της δανειακής συμφωνίας που προβλέπεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2020/672. Οι τυχόν περαιτέρω δόσεις αποδεσμεύονται σύμφωνα με τους όρους της οικείας δανειακής συμφωνίας ή, κατά περίπτωση, υπόκεινται στην έναρξη ισχύος προσθήκης στην τελευταία ή τροποποιημένης δανειακής συμφωνίας που συνάπτεται μεταξύ Κύπρου και Επιτροπής.»·
(2) Το άρθρο 3 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 3
Η Κύπρος μπορεί να χρηματοδοτήσει τα ακόλουθα μέτρα:
(α)το σχέδιο ειδικής άδειας για φροντίδα παιδιών, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 127/148/151/184/192/212/213/235/2020», όπως επεκτάθηκε,
(β)τα σχέδια στήριξης των επιχειρήσεων σε πλήρη αναστολή των εργασιών, όπως προβλέπονται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 130/148/151/187/212/213/238/243/271/273/ 2020», όπως επεκτάθηκαν,
(γ)τα σχέδια στήριξης των επιχειρήσεων σε μερική αναστολή των εργασιών, όπως προβλέπονται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 131/148/151/188/212/213/239/2020», όπως επεκτάθηκαν,
(δ)το ειδικό σχέδιο των αυτοτελώς εργαζομένων, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 129/148/151/186/213/237/322/2020», όπως επεκτάθηκε,
(ε)το ειδικό σχέδιο ξενοδοχειακών μονάδων και τουριστικών καταλυμάτων, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 269/317/2020», όπως επεκτάθηκε,
(στ)το ειδικό σχέδιο στήριξης οικονομικών δραστηριοτήτων συνδεόμενων με την τουριστική βιομηχανία ή οι οποίες επηρεάζονται άμεσα από τον τουρισμό ή που συνδέονται με επιχειρήσεις που τελούν υπό υποχρεωτική πλήρη αναστολή, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 270/318/2020», όπως επεκτάθηκε και τροποποιήθηκε,
(ζ)το ειδικό σχέδιο στήριξης για επιχειρήσεις ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 272/320/396/420/500/535/633/2020»,
(η)το σχέδιο επιδότησης πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων και αυτοτελώς εργαζομένων, όπως προβλέπεται στον «Συμπληρωματικό προϋπολογισμό, Προσωρινό πλαίσιο για τη λήψη μέτρων κρατικής ενίσχυσης, με σκοπό να στηριχθεί η οικονομία για τη διάρκεια της τρέχουσας έξαρσης της νόσου του COVID-19», για το μέρος των δαπανών που αφορά τη στήριξη των αυτοτελώς εργαζομένων και των μονοπρόσωπων εταιρειών, όπως επεκτάθηκε και τροποποιήθηκε,
(θ)το σχέδιο επιδόματος ασθενείας, όπως προβλέπεται στον «Νόμο 27(I)/2020» και στις «Κανονιστικές Διοικητικές Πράξεις 128/148/151/185/212/236/2020», όπως επεκτάθηκε.
(3)Το άρθρο 4 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 4
1.Η Κύπρος ενημερώνει την Επιτροπή έως τις 30 Μαρτίου 2021, και εν συνεχεία κάθε έξι μήνες, σχετικά με την εκτέλεση των προβλεπόμενων δημόσιων δαπανών, έως ότου εκτελεστούν πλήρως οι εν λόγω προβλεπόμενες δημόσιες δαπάνες.
2.Όταν τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 3 βασίζονται σε προβλεπόμενες δημόσιες δαπάνες και υπόκεινται στην εκτελεστική απόφαση για την τροποποίηση της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1344, η Κύπρος ενημερώνει την Επιτροπή εντός 6 μηνών από την ημερομηνία έκδοσης της οικείας απόφασης, και εν συνεχεία κάθε 6 μήνες, σχετικά με την εκτέλεση των προβλεπόμενων δημόσιων δαπανών έως ότου οι εν λόγω προβλεπόμενες δημόσιες δαπάνες εκτελεστούν πλήρως.».
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Κυπριακή Δημοκρατία.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος