ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 23.3.2021
COM(2021) 138 final
Σύσταση για
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την έγκριση της έναρξης διαπραγματεύσεων για συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Ανγκόλας σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
Στις 19 Δεκεμβρίου 2019 το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση 1 σχετικά με την τροποποίηση των διαπραγματευτικών οδηγιών για τη διαπραγμάτευση συμφωνιών οικονομικής εταιρικής σχέσης με τις χώρες και τις περιφέρειες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού στο βαθμό που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Ένωσης (στο εξής: διαπραγματευτικές οδηγίες του 2019) Οι εν λόγω νέες διαπραγματευτικές οδηγίες επικαιροποίησαν την ευρεία εντολή και τις διαπραγματευτικές οδηγίες που εξέδωσε το Συμβούλιο στις 12 Ιουνίου 2002 (9930/02).
Το τμήμα 6.2 πρώτο εδάφιο των τροποποιηθεισών διαπραγματευτικών οδηγιών ορίζει τα εξής: «Επενδύσεις. Σύμφωνα με τον στόχο του «περιορισμού και τελικά, της εξάλειψης της φτώχειας, σύμφωνα με τους στόχους της αειφόρου ανάπτυξης» (και βάσει των άρθρων 1, 29, 75 έως 78 και του παραρτήματος II της συμφωνίας του Κοτονού, καθώς και των σχετικών διατάξεων της διάδοχης συμφωνίας, μόλις αρχίσει να εφαρμόζεται) τα μέρη συμφωνούν να θεσπίσουν ένα πλαίσιο που θα διευκολύνει, θα αυξήσει και θα τονώσει αμοιβαία ωφέλιμες βιώσιμες επενδύσεις, λαμβανομένων υπόψη πολυμερών πρωτοβουλιών για τη διευκόλυνση των επενδύσεων. Αυτό το νομικό πλαίσιο θα βασίζεται στις αρχές της μη διάκρισης, της ανοιχτής προσέγγισης, της διαφάνειας και της σταθερότητας. Τα μέρη θα προωθήσουν την ανάπτυξη ελκυστικών και σταθερών επενδυτικών περιβαλλόντων μέσω της στήριξης σταθερών και διαφανών κανόνων για τους επενδυτές και θα επιδιώξουν τη βελτίωση της χρηματοοικονομικής ένταξης και της πρόσβασης σε χρηματοδότηση.»
Η Ανγκόλα δεν είναι ακόμη συμβαλλόμενο μέρος της ΣΟΕΣ μεταξύ της ΕΕ και της ομάδας ΣΟΕΣ της ΚΑΜΑ 2 , και η εν λόγω συμφωνία δεν περιέχει διατάξεις για τη διευκόλυνση των επενδύσεων.
Σε κοινή δήλωση 3 της 8ης Σεπτεμβρίου 2020, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Valdis Dombrovskis και ο υπουργός Εμπορίου και Βιομηχανίας της Ανγκόλας, κ. Victor Fernandes, εξέδωσαν κοινή δήλωση, επιβεβαιώνοντας «την πρόθεσή τους να αρχίσουν διερευνητικές συζητήσεις σχετικά με μια επενδυτική συμφωνία ΕΕ-Ανγκόλας, επιπλέον της ΣΟΕΣ, με επίκεντρο τη διευκόλυνση των επενδύσεων».
Σύμφωνα με τις ισχύουσες διαπραγματευτικές οδηγίες, όπως επικαιροποιήθηκαν το 2019, το Συμβούλιο έχει εξουσιοδοτήσει την Επιτροπή να διαπραγματευτεί, με τις χώρες και τις περιφέρειες ΑΚΕ, συμφωνίες οικονομικής εταιρικής σχέσης που καλύπτουν ευρύ φάσμα θεμάτων, συμπεριλαμβανομένων διατάξεων που αφορούν τη διευκόλυνση των επενδύσεων 4 . Υπό το πρίσμα των ανωτέρω και της προθυμίας της Ανγκόλας να διαπραγματευτεί συμφωνία με την ΕΕ για το θέμα αυτό, η Επιτροπή συνιστά την έναρξη διαπραγματεύσεων με την Ανγκόλα για τη σύναψη συμφωνίας σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων. Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή και η συνέπεια με τις διαπραγματεύσεις για τη διευκόλυνση των επενδύσεων με άλλες χώρες ΑΚΕ, οι διαπραγματεύσεις με την Ανγκόλα θα πρέπει να διεξαχθούν βάσει των διατάξεων των διαπραγματευτικών οδηγιών του 2019 σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων (τμήμα 6.2 πρώτη παράγραφος).
Ο γενικός στόχος της παρούσας συμφωνίας θα είναι η βελτίωση του επενδυτικού κλίματος και η διευκόλυνση της κινητοποίησης και της διατήρησης των επενδύσεων μεταξύ των μερών βάσει σύγχρονων και απλουστευμένων κανόνων, μέτρων και διαδικασιών σχετικά με τις άμεσες ξένες επενδύσεις. Με τον τρόπο αυτό, η συμφωνία θα προωθήσει τη βιώσιμη ανάπτυξη, την οικονομική μεγέθυνση και τη δημιουργία θέσεων εργασίας, και θα ενισχύσει τις διμερείς επενδυτικές σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και της Ανγκόλας. Θα αποτελέσει επίσης μια στέρεη βάση για τη συμβολή στη διαφοροποίηση της οικονομίας της Ανγκόλας και στην ενσωμάτωσή της στην παγκόσμια οικονομία.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Οι προαναφερόμενοι στόχοι συνάδουν με τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), η οποία προβλέπει ότι η ΕΕ θα πρέπει να εργάζεται με στόχο «την προώθηση της ενσωμάτωσης όλων των χωρών στην παγκόσμια οικονομία, μεταξύ άλλων και μέσω της προοδευτικής κατάργησης των περιορισμών του διεθνούς εμπορίου» 5 .
Οι στόχοι συνάδουν επίσης πλήρως με τους στόχους της συμφωνίας του Κοτονού και της διάδοχης συμφωνίας, καθώς και με τις γενικές αρχές που προωθούνται σ’ αυτήν.
Συνάδει επίσης με τη συνολική στρατηγική της ΕΕ για την Αφρική 6 , στην οποία «προτείνεται η ΕΕ να αναπτύξει πιο φιλόδοξες ρυθμίσεις για τη διευκόλυνση, την προσέλκυση και τη στήριξη των επενδύσεων στην Αφρική».
Η πρόταση αυτή θα συμπληρώσει επίσης τις εν εξελίξει διαπραγματεύσεις σχετικά με τη «Διευκόλυνση των επενδύσεων για την ανάπτυξη» που διεξάγονται επί του παρόντος στο πλαίσιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Οι στόχοι συνάδουν με άλλες πολιτικές της ΕΕ, ιδίως με την αναπτυξιακή πολιτική της ΕΕ.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Η διαδικαστική νομική βάση για την παρούσα πράξη είναι το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4 της ΣΛΕΕ. Όταν η Επιτροπή συνιστά τη διαπραγμάτευση διεθνούς συμφωνίας, δεν αναφέρει την ουσιαστική νομική βάση.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Το αντικείμενο των προβλεπόμενων διαπραγματεύσεων αφορά κυρίως την κοινή εμπορική πολιτική. Σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 3 της ΣΕΕ, η αρχή της επικουρικότητας δεν εφαρμόζεται στους τομείς που υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της ΕΕ. Η κοινή εμπορική πολιτική συγκαταλέγεται στους τομείς αποκλειστικής αρμοδιότητας της Ένωσης, που απαριθμούνται στο άρθρο 3 της ΣΛΕΕ. Μεταξύ άλλων, σύμφωνα με το άρθρο 207 της ΣΛΕΕ, η εν λόγω πολιτική περιλαμβάνει τη διαπραγμάτευση εμπορικών συμφωνιών.
Η σύσταση της Επιτροπής συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας, δεδομένου ότι η σύναψη διεθνούς συμφωνίας αποτελεί το κύριο μέσο για την ανάληψη αμοιβαίων δικαιωμάτων και υποχρεώσεων με υποκείμενο του διεθνούς δικαίου, όπως μια ξένη χώρα.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Απόφαση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Άνευ αντικειμένου.
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Το διάστημα Ιουνίου-Νοεμβρίου 2020 η Επιτροπή διεξήγαγε δημόσια διαβούλευση 7 με σκοπό να συγκεντρώσει τις απόψεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, των κρατών μελών, των ενδιαφερόμενων μερών και της κοινωνίας των πολιτών σχετικά με την εμπορική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ άλλων σχετικά με τους τρόπους ενίσχυσης των εμπορικών και επενδυτικών σχέσεων της ΕΕ με τις γειτονικές χώρες και την Αφρική.
Η Επιτροπή διαβουλεύεται τακτικά με τα ενδιαφερόμενα μέρη, μεταξύ άλλων, στο πλαίσιο της ομάδας εμπειρογνωμόνων για τις εμπορικές συμφωνίες 8 και του διαλόγου με την κοινωνία των πολιτών 9 .
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Η παρούσα πρόταση βασίζεται σε εξωτερική εμπειρογνωσία που συγκεντρώθηκε στο πλαίσιο έργου που υλοποιήθηκε από την Παγκόσμια Τράπεζα για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι εκθέσεις προσδιόρισαν ιδίως ότι οι επενδυτές 10 προβάλλουν, ως κρίσιμους παράγοντες που επηρεάζουν τις επενδυτικές αποφάσεις τους στις αναπτυσσόμενες χώρες, την έλλειψη διαφάνειας και προβλεψιμότητας όσον αφορά τη συνεργασία με τους δημόσιους οργανισμούς, την αιφνίδια αλλαγή των νόμων και των κανονισμών, καθώς και τις καθυστερήσεις στην απόκτηση κυβερνητικών αδειών και εγκρίσεων. Αυτοί είναι οι τομείς που θα καλύπτονται από την πρόταση.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Η απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με τις διαπραγματευτικές οδηγίες του 2019 κάλυπτε ήδη τη διευκόλυνση των επενδύσεων προς διαπραγμάτευση με τις χώρες και τις περιφέρειες ΑΚΕ. Η παρούσα απόφαση αποτελεί διαδικαστική απαίτηση η οποία από μόνη της δεν θα έχει πρόσθετο αντίκτυπο σε σύγκριση με την απόφαση του Συμβουλίου για τις διαπραγματευτικές οδηγίες του 2019.
•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου
Άνευ αντικειμένου.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Η πρωτοβουλία συνάδει πλήρως με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Άνευ αντικειμένου.
•Επεξηγηματικά έγγραφα (για οδηγίες)
Άνευ αντικειμένου.
•Διαδικαστικές πτυχές
Η Επιτροπή θα διαπραγματευτεί εξ ονόματος της ΕΕ. Σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 4 της ΣΛΕΕ, προτείνεται το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ορίσει επιτροπή, σε διαβούλευση με την οποία πρέπει να διεξαχθούν οι διαπραγματεύσεις.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα ενημερώνεται σε όλα τα στάδια της διαδικασίας, σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 10 της ΣΛΕΕ.
Η Επιτροπή θα δημοσιοποιήσει την παρούσα σύσταση αμέσως μετά την έκδοσή της.
Η Επιτροπή συνιστά να δημοσιοποιηθεί η έγκριση αμέσως μετά την έκδοσή της από το Συμβούλιο.
Σύσταση για
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την έγκριση της έναρξης διαπραγματεύσεων για συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Ανγκόλας σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4,
Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Θα πρέπει να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις με σκοπό τη σύναψη συμφωνίας με την Ανγκόλα σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων.
(2)Με την απόφαση (ΕΕ) 2020/13 του Συμβουλίου 11 τροποποιήθηκαν οι διαπραγματευτικές οδηγίες για τη διαπραγμάτευση συμφωνιών οικονομικής εταιρικής σχέσης με τις χώρες και τις περιφέρειες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) στον βαθμό που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Ένωσης.
(3)Προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή και η συνέπεια στις διαπραγματεύσεις σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων με άλλες χώρες ΑΚΕ, οι διαπραγματεύσεις με την Ανγκόλα θα πρέπει να διεξαχθούν βάσει των διαπραγματευτικών οδηγιών σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων, που προβλέπονται στην απόφαση (ΕΕ) 2020/13,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να διαπραγματευτεί, εξ ονόματος της Ένωσης, συμφωνία με τη Δημοκρατία της Ανγκόλας σχετικά με τη διευκόλυνση των επενδύσεων.
Άρθρο 2
Οι διαπραγματευτικές οδηγίες παρατίθενται στο τμήμα 6.2 πρώτο εδάφιο του προσαρτήματος της απόφασης (ΕΕ) 2020/13.
Άρθρο 3
Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται σε διαβούλευση με την [η ονομασία της ειδικής επιτροπής εισάγεται από το Συμβούλιο].
Άρθρο 4
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος