Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου»

(2022/C 97/04)

Εισηγήτρια:

Birgitta SACRÉDEUS (SE/EPP), περιφερειακή σύμβουλος Ντάλαρνα

Έγγραφο αναφοράς:

Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο — Ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου

COM(2021) 44 final

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

εφιστά την προσοχή στον δεδηλωμένο στόχο για «παραχώρηση προτεραιότητας στην υγεία σε ευρωπαϊκό επίπεδο και στήριξη των περιφερειακών και των τοπικών αρχών για την καταπολέμηση του καρκίνου και των επιδημιών στο πλαίσιο της διασυνοριακής συνεργασίας στον τομέα της υγείας, καθώς και για τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων υγείας» (1)·

σημειώνει ότι, αν και τα κράτη μέλη έχουν κατά κύριο λόγο την ευθύνη για την πολιτική υγείας, η ΕΕ μπορεί να συμπληρώνει και να στηρίζει τις εθνικές πολιτικές και να νομοθετεί σε ορισμένους τομείς, διασφαλίζοντας παράλληλα την τήρηση των αρχών της επικουρικότητας και της αναλογικότητας και λαμβάνοντας επίσης υπόψη τις διαφορετικές υφιστάμενες δομές υγείας και τις εθνικές προτιμήσεις σε κάθε κράτος μέλος·

τονίζει ότι η πολιτική υγείας παραμένει πρωταρχικό μέλημα των κρατών μελών. Ωστόσο, κατά τις συζητήσεις που θα διεξαχθούν σε επίπεδο ΕΕ στο πλαίσιο της Διάσκεψης για το μέλλον της Ευρώπης, θα πρέπει να εξεταστούν οι αρμοδιότητες στον τομέα της υγείας·

καλεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να διασφαλίσουν ότι το νομικό πλαίσιο για τη μελλοντική Ευρωπαϊκή Ένωση Υγείας λαμβάνει υπόψη την ευθύνη των τοπικών και των περιφερειακών αρχών για τη δημόσια υγεία, δεδομένου ότι 19 από τα 27 κράτη μέλη έχουν επιλέξει να αναθέσουν στις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές την πρωταρχική ευθύνη για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη· ταυτόχρονα, οι στρατηγικές των κρατών μελών στον τομέα της υγείας πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις ειδικές ανάγκες των περιφερειών και να παρέχουν τη μέγιστη δυνατή στήριξη στις προσπάθειες των τοπικών και των περιφερειακών αρχών για τη βελτίωση της υγειονομικής περίθαλψης·

σημειώνει ότι ο καρκίνος αποτελεί σαφώς τεράστια απειλή για τους πολίτες και τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης στην ΕΕ, με 2,7 εκατομμύρια διαγνώσεις και 1,3 εκατομμύρια θανάτους από καρκίνο το 2020 (εκτιμήσεις του Κοινού Κέντρου Ερευνών, 2020), με ιδιαίτερη αναφορά στην αναμενόμενη γήρανση του πληθυσμού στην ΕΕ και, κατά συνέπεια, στην αύξηση του αριθμού των ασθενών που διαγνώστηκαν με καρκίνο επειδή αυξάνεται η εμφάνισή του μεταξύ των ηλικιωμένων·

επισημαίνει τον κίνδυνο να ακολουθήσει, μετά την κρίση της νόσου COVID-19, μια κρίση του καρκίνου, καθώς η κρίση COVID-19 είχε ως αποτέλεσμα πολύ λιγότερες προσυμπτωματικές εξετάσεις, διαγνώσεις και θεραπείες για τον καρκίνο, επιδείνωση της κατάστασης πολλών ασθενών και συσσώρευση καθυστερήσεων ως προς τη διάγνωσης, με συνακόλουθη αύξηση των κρουσμάτων καρκίνου για ακόμη παρατεταμένο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με έρευνα που διεξήγαγε ο Οργανισμός Ευρωπαϊκών Αντικαρκινικών Ιδρυμάτων (OECI), 1,5 εκατομμύρια καρκινοπαθείς έλαβαν λιγότερη θεραπεία και 100 εκατομμύρια ασθενείς δεν υποβλήθηκαν σε προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου λόγω της πανδημίας. Ενώ περίπου ένα εκατομμύριο καρκινοπαθείς δεν μπόρεσαν να λάβουν διάγνωση, ένας στους δύο καρκινοπαθείς στην Ευρώπη δεν υποβλήθηκε στην αναγκαία χειρουργική επέμβαση ή χημειοθεραπεία και ένας στους πέντε εξ αυτών εξακολουθεί να αναμένει την ενδεδειγμένη θεραπεία·

ζητεί τη διεξαγωγή συζήτησης σχετικά με τον τρόπο βελτίωσης των γνώσεων των πολιτών στον τομέα της υγείας, προκειμένου να έχουν οι ασθενείς τη δυνατότητα να αποφεύγουν ή να μειώνουν την έκθεσή τους σε παράγοντες κινδύνου, να κάνουν τις βέλτιστες επιλογές όσον αφορά την πρόληψη, τη διάγνωση και τις εναλλακτικές θεραπείες, να στηρίξουν την περίθαλψή τους και να ενισχύσουν περαιτέρω την ανεξάρτητη διαβίωσή τους· η συμμετοχή των τοπικών και των περιφερειακών αρχών σε αυτή τη συζήτηση είναι ζωτικής σημασίας, προκειμένου να βελτιωθούν οι βασικές γνώσεις των πολιτών της ΕΕ σε θέματα υγείας·

Ευρωπαϊκό σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου

υποστηρίζει σθεναρά την προσέγγιση που υιοθέτησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο ευρωπαϊκό σχέδιο για τον καρκίνο, το οποίο αποσκοπεί στην αντιμετώπιση του καρκίνου σε ολόκληρη την πορεία της νόσου, από την πρόληψη, την έγκαιρη ανίχνευση, τη διάγνωση και τη θεραπεία, με ιδιαίτερη έμφαση στις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, όπως οι ηλικιωμένοι, έως την ποιότητα ζωής των καρκινοπαθών και των επιζώντων από καρκίνο·

υπογραμμίζει ότι το σχέδιο κατά του καρκίνου αποτελεί σημαντική στρατηγική για την αντιμετώπιση της πρόκλησης του αυξημένου αριθμού καρκίνων, για την εξασφάλιση και την παροχή δυνατοτήτων πρόληψης, με στόχο την εξάλειψη ή τον μετριασμό των βλαβών, έγκαιρης ανίχνευσης, διάγνωσης και θεραπείας, καθώς και για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών και των εξαρτώμενων από αυτούς ατόμων·

10.

χαιρετίζει τον στόχο του ευρωπαϊκού σχεδίου για τον καρκίνο να αξιοποιηθούν στο έπακρο οι ευκαιρίες ανταλλαγής ιατρικών και επιστημονικών δεδομένων και ψηφιοποίησης, καθώς και το γεγονός ότι ο μελλοντικός ευρωπαϊκός χώρος δεδομένων για την υγεία θα δώσει την ευκαιρία τόσο στους καρκινοπαθείς όσο και στους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης να έχουν ασφαλή πρόσβαση και να μοιράζονται ηλεκτρονικά μητρώα υγείας για διασυνοριακή πρόληψη και θεραπεία στην ΕΕ· τα κράτη μέλη πρέπει επίσης να διασφαλίζουν τη διαθεσιμότητα των εν λόγω δεδομένων σε τοπικό και σε περιφερειακό επίπεδο·

11.

τονίζει επίσης τη σημασία της προώθησης της ανάπτυξης μιας στρατηγικής για την ανακουφιστική και παρηγορητική φροντίδα, η οποία θα προβλέπει διεπιστημονική θεραπευτική αντιμετώπιση και θα περιλαμβάνει την υποστήριξη και τη φροντίδα όχι μόνο του πάσχοντος, αλλά και των φροντιστών ή των συγγενών που ζουν μαζί του. Όσον αφορά τα παιδιά που έχουν διαγνωστεί με καρκίνο, όταν η εξέλιξη της νόσου θέτει σε κίνδυνο την ποιότητα και το προσδόκιμο ζωής τους, η φροντίδα τους θα πρέπει να ανατίθεται σε επαγγελματίες με ειδική κατάρτιση·

12.

επιδοκιμάζει την πρωτοβουλία της Επιτροπής να δημιουργήσει κέντρο γνώσης για τον καρκίνο, προκειμένου να διευκολυνθεί ο συντονισμός επιστημονικών και τεχνολογικών πρωτοβουλιών που σχετίζονται με τον καρκίνο σε επίπεδο ΕΕ, όπως η συλλογή δεδομένων μέσω εθνικών μητρώων καρκίνου, η δυνατότητα των καρκινοπαθών να έχουν πρόσβαση στα δεδομένα υγείας τους και να τα διαβιβάζουν ή η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για τη βελτίωση της ποιότητας του προσυμπτωματικού ελέγχου του καρκίνου·

13.

θεωρεί ότι ένα κέντρο γνώσης συνιστά αξιέπαινη πρωτοβουλία, η οποία θα πρέπει, ωστόσο, να επεκταθεί στον συντονισμό ασυνήθιστων θεραπειών και στην αντιμετώπιση σπάνιων μορφών καρκίνου, καθώς και στην προσαρμογή των θεραπειών στους ηλικιωμένους με καρκίνο στο πλαίσιο μιας στρατηγικής εξατομικευμένης ιατρικής, προσαρμοσμένης στο εκάστοτε άτομο και όχι μόνο στα χαρακτηριστικά του όγκου·

14.

τονίζει ότι ο προσυμπτωματικός έλεγχος και η διάγνωση του καρκίνου πρέπει να βρίσκονται στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού σχεδίου κατά του καρκίνου, δεδομένου ότι —σύμφωνα με τον ΠΟΥ— ποσοστό 30-50 % των καρκίνων και πληθώρα θανάτων θα μπορούσαν να προληφθούν με έγκαιρη ανίχνευση και καλύτερη περίθαλψη των καρκινοπαθών·

15.

υποστηρίζει μετ’ επιτάσεως μέτρα που έχουν ως στόχο να αναδείξουν τα οφέλη ενός υγιούς τρόπου ζωής και να αντιμετωπίσουν βασικούς παράγοντες κινδύνου, όπως το κάπνισμα, η κατάχρηση οινοπνεύματος, η παχυσαρκία και η έλλειψη σωματικής άσκησης, η ρύπανση και η έκθεση σε καρκινογόνες ουσίες, ακτινοβολία και διάφορους μολυσματικούς παράγοντες. Υποστηρίζει επίσης μέτρα για την ανάδειξη των οφελών της πρόληψης, της μείωσης των βλαβών και ενός υγιεινού τρόπου ζωής·

16.

φρονεί ότι τα μέτρα για την προώθηση της γνώσης σχετικά με την έκθεση σε περιβαλλοντική ρύπανση και σε καρκινογόνες ουσίες θα πρέπει να συντονιστούν με τα μέτρα του σχεδίου δράσης της ΕΕ με τίτλο «Πορεία προς έναν υγιή πλανήτη για όλους — Σχέδιο δράσης της ΕΕ για μηδενική ρύπανση των υδάτων, του αέρα, και του εδάφους» [COM (2021) 400 final] και με τη «Στρατηγική για τη βιωσιμότητα των χημικών προϊόντων — Για ένα περιβάλλον χωρίς τοξικές ουσίες» [COM(2020) 667 final], προκειμένου να αναπτυχθούν συνέργειες για την επίτευξη των στόχων του σχεδίου κατά του καρκίνου·

17.

πιστεύει ότι ο επιχειρηματικός τομέας, από κοινού με τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές, μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην προώθηση υγιεινών τρόπων ζωής και στη μείωση της έκθεσης στη ρύπανση και σε καρκινογόνες ουσίες·

18.

επικροτεί το γεγονός ότι η Επιτροπή σχεδιάζει μέτρα για τη δημιουργία μιας «γενιάς χωρίς καπνό» και ζητεί να τεθούν παρόμοιοι στόχοι για τη μείωση της κατανάλωσης οινοπνεύματος· υποστηρίζει την πρόταση όσον αφορά την υποχρεωτική διατροφική δήλωση στα καταναλωτικά προϊόντα, καθώς και την αναγραφή προειδοποιήσεων στις ετικέτες των οινοπνευματωδών ποτών·

19.

ζητεί στενότερη συνεργασία μεταξύ των υγειονομικών και των κοινωνικών υπηρεσιών, ιδίως σε τοπικό και σε περιφερειακό επίπεδο, με σκοπό την ευαισθητοποίηση των πολιτών προς όφελος ενός υγιούς τρόπου ζωής και την ενημέρωσή τους σχετικά με τον τρόπο μείωσης του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου. Επί του παρόντος, μόνο το 3 % των προϋπολογισμών για την υγεία διατίθεται με σκοπό την προαγωγή της υγείας και την πρόληψη των ασθενειών·

20.

χαιρετίζει την εκστρατεία «HealthyLifestyle4All» που θα εγκαινιαστεί το 2021 με μέλημα να προωθήσει τη σωματική δραστηριότητα και την υγιεινή διατροφή και να συμβάλει στην επίτευξη των στόχων του σχεδίου για τον καρκίνο, καθώς και στη Δεκαετία της Υγιούς Γήρανσης που έχει προτείνει ο ΠΟΥ, η οποία βρίσκεται εν εξελίξει επί του παρόντος·

21.

επικροτεί τον στόχο της Επιτροπής να επεκτείνει τις εκστρατείες εμβολιασμού κοριτσιών και αγοριών κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων μέσω της εντατικοποίησης των προσπαθειών ευαισθητοποίησης για το συγκεκριμένο θέμα και προκρίνει, επιπλέον, να καταστεί υποχρεωτικός ο εμβολιασμός τόσο των κοριτσιών όσο και των αγοριών κατά του ιού HPV, δεδομένου ότι ο εμβολιασμός αυτός μπορεί να μειώσει δραστικά την εμφάνιση του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και ορισμένων μορφών καρκίνου του στόματος, του φάρυγγα και του λάρυγγα·

22.

θεωρεί αξιέπαινο τον στοχευμένο προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου του μαστού, του παχέος εντέρου και του τραχήλου της μήτρας, αλλά κρίνει σκόπιμο να επιδιωχθεί, εφόσον υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία ή αναλύσεις κόστους-οφέλους, η επέκταση αυτού του στοχευμένου προσυμπτωματικού ελέγχου το συντομότερο δυνατόν και σε άλλες μορφές καρκίνου, όπως ο καρκίνος του προστάτη και ο καρκίνος του πνεύμονα. Είναι σημαντική όχι μόνο η όσο το δυνατόν πιο έγκαιρη διάγνωση το καρκίνου, αλλά και η δημιουργία εύρυθμα λειτουργούσας υποδομής και αλυσίδας περίθαλψης·

23.

εφιστά την προσοχή στις μεγάλες διαφορές που παρατηρούνται όσον αφορά την εμφάνιση του καρκίνου και τη θνησιμότητα λόγω καρκίνου τόσο μεταξύ και εντός των κρατών μελών και τονίζει ότι όλοι οι άνθρωποι, ανεξάρτητα από τον τόπο διαμονής τους, θα πρέπει να έχουν το ίδιο δικαίωμα σε εξειδικευμένη περίθαλψη, διάγνωση και θεραπεία και ίση πρόσβαση στα φάρμακα·

24.

επικρίνει την έλλειψη δεδομένων σε περιφερειακό επίπεδο σχετικά με την εμφάνιση του καρκίνου και τη θνησιμότητα λόγω καρκίνου τα οποία είναι αναγκαία για τον εντοπισμό των τάσεων και/ή την αντιμετώπιση των ανισοτήτων στον προσυμπτωματικό έλεγχο και τη θεραπεία του καρκίνου. Καλεί την Επιτροπή να δρομολογήσει το συντομότερο δυνατόν το σχεδιαζόμενο μητρώο ανισοτήτων λόγω καρκίνου για τη βελτίωση της πρόληψης και της θεραπείας της νόσου·

25.

προτρέπει τα κράτη μέλη να επανεξετάσουν τις αντικαρκινικές θεραπευτικές αγωγές στο πλαίσιο των αντίστοιχων συστημάτων υγειονομικής τους περίθαλψης, προκειμένου να μειωθούν οι ανισότητες όσον αφορά την πρόσβαση, την κάλυψη του κόστους, την επιστροφή των δαπανών, τις εισφορές ασφάλισης υγείας και το ποσό συμμετοχής των ασθενών·

26.

εφιστά την προσοχή στο σύστημα «τυποποιημένης θεραπείας», το οποίο έχει καθιερωθεί ως βέλτιστη πρακτική σε ορισμένα κράτη μέλη (π.χ. στη Σουηδία και τη Δανία), προκειμένου να επιταχυνθεί η διάγνωση και η έναρξη της θεραπείας·

27.

χαιρετίζει την αυξημένη εστίαση στην έρευνα για τον καρκίνο, καθώς και τη σύνδεση της στρατηγικής με την ειδική αποστολή του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» για τον καρκίνο, με στόχο να αξιοποιηθούν οι δυνατότητες της ψηφιοποίησης και των νέων εργαλείων, όπως η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για την απεικόνιση του καρκίνου ή το αναβαθμισμένο ευρωπαϊκό σύστημα ενημέρωσης για τον καρκίνο, για τη διάσωση ζωών·

28.

επισημαίνει τις δυνατότητες της εξατομικευμένης ιατρικής, που εστιάζει όχι μόνο στα μοριακά χαρακτηριστικά του όγκου, αλλά και στα ατομικά χαρακτηριστικά του ασθενούς, μέσω της ταχείας προόδου στους τομείς της έρευνας και της καινοτομίας που επιτρέπει εξατομικευμένες καινοτόμες διαγνώσεις και θεραπείες, καθώς και στρατηγικές πρόληψης του καρκίνου καλύτερα προσαρμοσμένες σε μεμονωμένους ασθενείς και σε συγκεκριμένες μορφές καρκίνου·

29.

επιδοκιμάζει τη δημιουργία ενός δικτύου κέντρων αριστείας της ΕΕ που θα διευκολύνει τη διασυνοριακή συνεργασία και την κινητικότητα των ασθενών, θα βελτιώνει την πρόσβαση σε ποιοτικά διαγνωστικά μέσα και θεραπείες και θα διευκολύνει την κατάρτιση, την έρευνα και τις κλινικές δοκιμές·

30.

καλεί τα κράτη μέλη να προωθήσουν τη διαπίστευση τουλάχιστον ενός κέντρου για τον καρκίνο ανά κράτος μέλος σύμφωνα με το πρότυπο του Οργανισμού Ευρωπαϊκών Αντικαρκινικών Ιδρυμάτων (OECI)·

31.

προτείνει η οδηγία για τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη να προβλέπει συστάσεις σχετικά με πρότυπα για τον προσυμπτωματικό έλεγχο, την απεικόνιση και τη θεραπεία του καρκίνου σε άλλο κράτος μέλος από το κράτος μέλος κατοικίας του εκάστοτε ατόμου·

32.

τονίζει ότι οι ελλείψεις φαρμάκων αποτελούν εδώ και καιρό πρόβλημα στον τομέα της υγείας που επιδεινώθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19· επισημαίνει ότι, όσον αφορά τη διασφάλιση της πρόσβασης σε βασικά φάρμακα και καινοτομίες, υπάρχει επείγουσα ανάγκη λήψης μέτρων για την προώθηση της διαθεσιμότητας γενόσημων και βιοομοειδών φαρμάκων (2)·

33.

επικροτεί την πρόταση να διερευνηθεί η δυνατότητα αναπροσαρμογής υφιστάμενων φαρμάκων, αλλά τονίζει, εν προκειμένω, την ανάγκη εξασφάλισης επαρκών κλινικών στοιχείων για την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων και την ασφάλεια των ασθενών, με τη συνεκτίμηση και άλλων αποτελεσμάτων που έχουν ιδιαίτερη σημασία για τους ηλικιωμένους ασθενείς, πέραν της επιβίωσης. Αυτό είναι σημαντικό τόσο για τους ασθενείς όσο και για τις υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και τους υπόχρεους κάλυψης των δαπανών, προκειμένου να είναι σε θέση να σχηματίσουν γνώμη σχετικά με τη χρήση νέων θεραπειών. Υπενθυμίζει ότι τα φάρμακα σε προσιτές τιμές αποτελούν προϋπόθεση προκειμένου να μπορούν οι ασθενείς να λαμβάνουν την απαιτούμενη φαρμακευτική αγωγή και τα συστήματα υγείας να παραμείνουν μακροπρόθεσμα βιώσιμα·

34.

προτείνει να διερευνηθεί η δυνατότητα επέκτασης του συστήματος από κοινού προμήθειας της ΕΕ, διεξαγωγής κοινών διαπραγματεύσεων για τις τιμές και δημιουργίας στρατηγικού αποθέματος για τα αντικαρκινικά φάρμακα, λαμβάνοντας συγχρόνως υπόψη τις διαφορετικές ανάγκες και κοινωνικοοικονομικές συνθήκες των κρατών μελών, αλλά και των περιφερειών·

35.

ζητεί την ενσωμάτωση του «δικαιώματος στη λήθη» στην ευρωπαϊκή νομοθεσία. Το ιατρικό ιστορικό των καρκινοπαθών και των επιζώντων από καρκίνο δεν θα πρέπει να καταγράφεται από τις τράπεζες και τις ασφαλιστικές εταιρείες, προκειμένου να διασφαλίζεται η δίκαιη πρόσβασή τους σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες·

36.

επικροτεί την πρόταση σχετικά με ένα ηλεκτρονικό διαβατήριο για τους επιζώντες από καρκίνο, καθώς και σχετικά με αποτελεσματικά και βιώσιμα δίκτυα παροχής βοήθειας και παρακολούθησης για τους ηλικιωμένους επιζώντες, με στόχο τη βελτίωση της επικοινωνίας και/ή του συντονισμού μεταξύ του ιατρικού προσωπικού και των ασθενών, ιδίως όσον αφορά τις εμπειρίες των ίδιων των ασθενών·

37.

επισημαίνει ότι πολλοί άνθρωποι εξακολουθούν να υποφέρουν από σωματικά και ψυχικά προβλήματα, ιδίως λειτουργικά και γνωστικά προβλήματα που ενδέχεται να αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι με καρκίνο λόγω της θεραπείας τους επί μεγάλο χρονικό διάστημα μετά τη διάγνωση και την αρχική θεραπεία του καρκίνου. Ως εκ τούτου, είναι σημαντικό να γίνει κατανοητός ο τρόπος με τον οποίο κάθε άτομο ανταποκρίνεται στη θεραπεία αναλόγως του βαθμού ευπάθειάς του και, άρα, είναι απαραίτητο να αναπτυχθούν μοντέλα περίθαλψης για ηλικιωμένους καρκινοπαθείς τα οποία θα προωθούν μια σφαιρική εκτίμηση της κατάστασής τους, καθώς και τη χρήση εργαλείων για την αξιολόγηση των εγγενών ικανοτήτων τους. Επίσης, είναι σημαντικό να γίνει κατανοητός και ο τρόπος με τον οποίο η θεραπεία επηρεάζει την ψυχική υγεία των ασθενών, προκειμένου να καταστεί αποτελεσματικότερη η υγειονομική περίθαλψη και η αποκατάσταση της υγείας τους και να επέλθουν οι δέουσες προσαρμογές σε όλα τα επίπεδα·

38.

υπογραμμίζει ότι η υποστήριξη και η φροντίδα των καρκινοπαθών από άτυπους φροντιστές, όπως γονείς και μέλη της οικογένειας, είναι αναγκαία αλλά και επαχθής. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να προβλεφθούν τοπικά μέτρα κοινωνικής στήριξης για τη βελτίωση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής των άτυπων φροντιστών·

39.

ζητεί όλες οι πρωτοβουλίες που απευθύνονται στους συγγενείς, και ιδίως στα μέλη της οικογένειας, να εστιάζονται στα παιδιά και να λαμβάνουν υπόψη την κατάσταση και τις ειδικές ανάγκες των αδελφών, σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού·

40.

χαιρετίζει την εστίαση της Επιτροπής στον καρκίνο της παιδικής ηλικίας, αλλά τονίζει ότι πρέπει επίσης να υπάρξει εστίαση στον καρκίνο των ηλικιωμένων, που έχει και αυτός ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όπως ο παιδικός καρκίνος. Ωστόσο, το σχέδιο για την καταπολέμηση του καρκίνου πρέπει να συμπληρωθεί με πρωτοβουλίες που προωθούν την κατάρτιση μητρώων ποιοτικής παρακολούθησης στα κράτη μέλη της ΕΕ. Είναι επίσης σημαντικό να διασφαλιστεί ότι οι ρυθμιστικές αρχές, όπως ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA), είναι μονίμως σε θέση να ανακτούν δεδομένα σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τις ανεπιθύμητες ενέργειες των φαρμάκων·

41.

θεωρεί ότι η προτεινόμενη μελέτη για τους ενήλικες επιζώντες από καρκίνο θα πρέπει επίσης να εξετάσει τις συνθήκες και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι νεαρής ηλικίας επιζώντες από καρκίνο όσον αφορά την επιστροφή τους στο σχολείο και το πανεπιστήμιο και την ένταξή τους στην αγορά εργασίας. Οι πρωτοβουλίες για την επανένταξη στην αγορά εργασίας θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη τους νεαρής ηλικίας επιζώντες από καρκίνο·

42.

προκρίνει τη χάραξη στρατηγικών για την αντιμετώπιση των προκλήσεων όσον αφορά τις στοιχειώδεις γνώσεις σε θέματα υγείας, ιδίως σχετικά με τον καρκίνο και τους παράγοντες κινδύνου του, δεδομένου ότι η δημογραφική αλλαγή αποτελεί έναν από τους παράγοντες που αυξάνουν τη συχνότητα εμφάνισης του καρκίνου. Οι στρατηγικές αυτές μπορούν να εστιάζουν με διαφορετικές προσεγγίσεις, όπως η δημιουργία υγιούς περιβάλλοντος ή η ελκυστικότητα των εργοδοτών, στην εξεύρεση νέων λύσεων, στις μορφές συνεργασίας, στις μεθόδους εργασίας και τις νέες τεχνολογίες, καθώς και στην επίτευξη βιώσιμων συνθηκών εργασίας.

Βρυξέλλες, 1η Δεκεμβρίου 2021.

Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών

Απόστολος ΤΖΙΤΖΙΚΩΣΤΑΣ

(1) ΕΕ C 440 της 18.12.2020, σ. 131.

(2) https://webapi2016.COR.europa.eu/v1/documents/cor-2020-05525-00-00-ac-tra-el.docx/content