1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 1141/2014 σχετικά με το καθεστώς και τη χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και των ευρωπαϊκών πολιτικών ιδρυμάτων 1 (εφεξής «κανονισμός για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα») καθορίζει τους όρους που διέπουν το καθεστώς και τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων και των πολιτικών ιδρυμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Υπό το πρίσμα του εν λόγω κανονισμού, τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και τα ευρωπαϊκά πολιτικά ιδρύματα που πληρούν μια σειρά προϋποθέσεων μπορούν να γίνουν ευρωπαϊκές νομικές οντότητες μέσω της καταχώρισής τους σε ευρωπαϊκό επίπεδο και να αποκτήσουν με τον τρόπο αυτό πρόσβαση σε ευρωπαϊκή οικονομική στήριξη. Στις εν λόγω προϋποθέσεις περιλαμβάνεται ο σεβασμός, τόσο στα προγράμματα όσο και στις δραστηριότητές τους, των αξιών στις οποίες βασίζεται η Ένωση, όπως παρατίθενται στο άρθρο 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση: σεβασμός της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ελευθερία, δημοκρατία, ισότητα, κράτος δικαίου, καθώς και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των ατόμων που ανήκουν σε μειονότητες. Δημιουργήθηκε ανεξάρτητη αρχή για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και ιδρύματα («η Αρχή») με σκοπό την καταχώριση, την παρακολούθηση και, εν ανάγκη, την επιβολή κυρώσεων στα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και ιδρύματα, καθώς και για να εξετάζονται περιπτώσεις στις οποίες εικάζεται ότι οι εν λόγω οντότητες δεν σέβονται αυτές τις θεμελιώδεις ευρωπαϊκές αξίες.

Ο κανονισμός για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα εκδόθηκε στις 22 Οκτωβρίου 2014 και άρχισε να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα, ήτοι, στις 24 Νοεμβρίου 2014. Ο εν λόγω κανονισμός, ως προς τις περισσότερες διατάξεις του, εφαρμόζεται από 1ης Ιανουαρίου 2017. Ωστόσο, ζητήθηκε από την Επιτροπή να εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, όπως αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2 και στο άρθρο 8 παράγραφος 3 στοιχείο α), το αργότερο έως την 1η Ιουλίου 2015.

2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ

Η παρούσα έκθεση απαιτείται από το άρθρο 36 παράγραφος 2 του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα. Σύμφωνα με την εν λόγω διάταξη, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων για περίοδο πέντε ετών από τις 24 Νοεμβρίου 2014 και η Επιτροπή οφείλει να συντάσσει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της πενταετούς περιόδου, ήτοι πριν από τις 24 Φεβρουαρίου 2019. Σύμφωνα με το ίδιο άρθρο, η εξουσιοδότηση ανανεώνεται αυτομάτως για περιόδους της αυτής διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλλουν αντιρρήσεις το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη κάθε περιόδου.

3.ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗΣ

Σύμφωνα με τον κανονισμό για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις προκειμένου:

1.να εξασφαλισθεί η κατάλληλη λειτουργία του μητρώου των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και ιδρυμάτων όσον αφορά (βλ. άρθρο 7 παράγραφος 2 του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα):

I.τις πληροφορίες και τα έγγραφα τεκμηρίωσης που κατέχει η Αρχή για τα οποία το μητρώο πρόκειται να αποτελέσει το ενδεδειγμένο αποθετήριο (στα οποία περιλαμβάνονται το καταστατικό ευρωπαϊκού πολιτικού κόμματος ή ευρωπαϊκού πολιτικού ιδρύματος, οποιαδήποτε άλλα έγγραφα υποβάλλονται ως μέρος αίτησης καταχώρισης, οποιαδήποτε έγγραφα λαμβάνονται από τα κράτη μέλη της έδρας, στοιχεία σχετικά με την ταυτότητα των προσώπων που είναι μέλη οργάνων ή κατέχουν αξιώματα που περιβάλλονται με αρμοδιότητες διοικητικής, οικονομικής και νομικής εκπροσώπησης)·

II.το υλικό από το μητρώο για την πιστοποίηση της νομιμότητας του οποίου πρόκειται να είναι αρμόδια η Αρχή σύμφωνα με τις αρμοδιότητές της.

2.να επισημαίνει τυχόν συμπληρωματικές πληροφορίες ή συμπληρωματικά έγγραφα τεκμηρίωσης που απαιτούνται για να μπορεί η Αρχή να ασκεί πλήρως τις αρμοδιότητές της όσον αφορά τη λειτουργία του μητρώου των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και των ευρωπαϊκών πολιτικών ιδρυμάτων (βλ. άρθρο 8 παράγραφος 3 στοιχείο α) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα)·

3.να τροποποιήσει την τυποποιημένη δήλωση του παραρτήματος του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα σε σχέση με τα στοιχεία που πρέπει να συμπληρώνει, κατά περίπτωση, ο αιτών ώστε να διασφαλίζεται η ύπαρξη επαρκών πληροφοριών σε σχέση με τον υπογράφοντα, την εντολή του και το ευρωπαϊκό πολιτικό κόμμα ή το ευρωπαϊκό πολιτικό ίδρυμα το οποίο εξουσιοδοτείται να εκπροσωπεί (άρθρο 8 παράγραφος 3 στοιχείο β) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα).

Η Επιτροπή εξέδωσε μία κατ’ εξουσιοδότηση πράξη βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 2 και του άρθρου 8 παράγραφος 3 στοιχείο α) ανωτέρω, ήτοι τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) 2015/2401 της Επιτροπής, της 2ας Οκτωβρίου 2015, όσον αφορά το περιεχόμενο και τη λειτουργία του μητρώου για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και τα ευρωπαϊκά πολιτικά ιδρύματα 2 .

Η άσκηση αυτής της εξουσιοδότησης ήταν απαραίτητη για να προσδιοριστούν ποιες πληροφορίες ή συμπληρωματικά έγγραφα τεκμηρίωσης πρέπει να τηρούνται στο μητρώο.

3.1.ΚΑΤ’ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΠΡΑΞΗ ΠΟΥ ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΕΙ ΤΟΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΓΙΑ ΤΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΚΟΜΜΑΤΑ

Σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 1 του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα, η Αρχή καταρτίζει και διαχειρίζεται μητρώο για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και τα ευρωπαϊκά πολιτικά ιδρύματα (εφεξής «το μητρώο»). Το μητρώο είναι το αποθετήριο των δεδομένων, των στοιχείων και των εγγράφων που υποβάλλονται με τις αιτήσεις για καταχώριση ως ευρωπαϊκό πολιτικό κόμμα ή ευρωπαϊκό πολιτικό ίδρυμα, καθώς και κάθε τυχόν μεταγενέστερων δεδομένων, στοιχείων και εγγράφων που υποβάλλονται από ευρωπαϊκό πολιτικό κόμμα ή ευρωπαϊκό πολιτικό ίδρυμα σύμφωνα με τον κανονισμό για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα.

Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2015/2401 εκδόθηκε με βάση το άρθρο 7 παράγραφος 2 και το άρθρο 8 παράγραφος 3 στοιχείο α) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα. Καθορίζει τα έγγραφα που υποβάλλουν τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και τα ευρωπαϊκά πολιτικά ιδρύματα στο μητρώο, όπως το καταστατικό, η τυποποιημένη δήλωση που προσαρτάται στον κανονισμό για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα, η λεπτομερής περιγραφή της οικονομικής διοικητικής και διαχειριστικής δομής και οι δηλώσεις που εκδίδουν τα κράτη μέλη οι οποίες πιστοποιούν ότι ο αιτών έχει συμμορφωθεί προς όλες τις σχετικές εθνικές απαιτήσεις (όπου απαιτείται). Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός προσδιορίζει επίσης τις πληροφορίες οι οποίες επικαιροποιούνται στο μητρώο, όπως, μεταξύ άλλων, το είδος της οντότητας, ο αριθμός καταχώρισης, η πλήρης επωνυμία, το ακρωνύμιο και το λογότυπο, το κράτος μέλος στο οποίο το ευρωπαϊκό πολιτικό κόμμα ή το ευρωπαϊκό πολιτικό ίδρυμα έχει την έδρα του, η διεύθυνση της έδρας, η ημερομηνία καταχώρισης και άλλα.

Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2015/2401 εκδόθηκε στις 2 Οκτωβρίου 2015 και κοινοποιήθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. Δεν διατυπώθηκαν αντιρρήσεις για την κατ’ εξουσιοδότηση πράξη ούτε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ούτε από το Συμβούλιο εντός της προθεσμίας των δύο μηνών που προβλέπεται στο άρθρο 36 παράγραφος 5 του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα. Κανένα από τα θεσμικά όργανα δεν κίνησε την παράταση της προθεσμίας των δύο μηνών κατά δύο επιπλέον μήνες σύμφωνα με την ίδια διάταξη.

Με τη λήξη της περιόδου των δύο μηνών, ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) 2015/2401 δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα 3 και άρχισε να ισχύει στις 8 Ιανουαρίου 2016.

Η Επιτροπή δεν έχει ακόμη εκδώσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις βάσει του άρθρου 8 παράγραφος 3 στοιχείο β) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα με σκοπό την τροποποίηση της τυποποιημένης επίσημης δήλωσης στο παράρτημα, δεδομένου ότι η τυποποιημένη δήλωση που προσαρτάται στον κανονισμό για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα εξακολουθεί να ισχύει και χρειάζεται περισσότερη πείρα όσον αφορά την εφαρμογή του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα προκειμένου να εκτιμηθεί η αναγκαιότητα τροποποίησής του.

4.ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η Επιτροπή έχει ασκήσει τις κατ’ εξουσιοδότηση αρμοδιότητες που της έχουν ανατεθεί βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 2 και του άρθρου 8 παράγραφος 3 στοιχείο α) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα. Η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι αναγκαίο να παραταθεί η εν λόγω εξουσιοδότηση για να υπάρξει δυνατότητα τροποποίησης ή περαιτέρω διευκρίνισης στο μέλλον σχετικά με το ποια στοιχεία και έγγραφα τεκμηρίωσης πρέπει να τηρούνται στο μητρώο των ευρωπαϊκών πολιτικών κομμάτων και των ευρωπαϊκών πολιτικών ιδρυμάτων.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι οι κατ’ εξουσιοδότηση αρμοδιότητες που της έχουν ανατεθεί βάσει του άρθρου 8 παράγραφος 3 στοιχείο β) του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα είναι αναγκαίες για την τροποποίηση της τυποποιημένης δήλωσης στο παράρτημα. Χρειάζεται περισσότερη πείρα όσον αφορά την εφαρμογή του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα προκειμένου να εκτιμηθεί η αναγκαιότητα αυτών των ρυθμίσεων.

Με την παρούσα έκθεση, η Επιτροπή συμμορφώνεται με την απαίτηση υποβολής έκθεσης βάσει του άρθρου 36 παράγραφος 2 του κανονισμού για τα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα και καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να λάβουν υπόψη την παρούσα έκθεση.