3.4.2013   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

CE 94/5


Πέμπτη 13 Οκτωβρίου 2011
Το μέλλον του ΦΠΑ

P7_TA(2011)0436

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 13ης Οκτωβρίου 2011 σχετικά με το μέλλον του ΦΠΑ (2011/2082(INI))

2013/C 710 E/02

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

έχοντας υπόψη την Πράσινη Βίβλο της Επιτροπής σχετικά με το μέλλον του ΦΠΑ (COM(2010)0695),

έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (SEC(2010)1455),

έχοντας υπόψη την «Small Business Act» για την Ευρώπη (COM(2008)0394),

έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη» (COM(2010)0245),

έχοντας υπόψη τη μελέτη της PWC σχετικά με τη σκοπιμότητα της χρήσης εναλλακτικών μεθόδων για τη βελτίωση και την απλούστευση της είσπραξης του ΦΠΑ με τη βοήθεια σύγχρονης τεχνολογίας και/ή μέσω ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών,

έχοντας υπόψη την οδηγία 2006/112/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Νοεμβρίου 2006, σχετικά με το κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας (1),

έχοντας υπόψη τις κατευθυντήριες γραμμές του ΟΟΣΑ σχετικά με την ουδετερότητα του ΦΠΑ,

έχοντας υπόψη τη δημοσίευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «Φορολογικές τάσεις στην ΕΕ» (Έκδοση 2010),

έχοντας υπόψη τη μελέτη του ΟΟΣΑ σχετικά με τις τάσεις του φόρου κατανάλωσης (2010),

έχοντας υπόψη την έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του 2008 σχετικά με τη χάραξη συντονισμένης στρατηγικής με σκοπό τη βελτίωση της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής,

έχοντας υπόψη την ειδική έκθεση αριθ. 8/2007 του Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα του φόρου προστιθέμενης αξίας, στην οποία συμπεριλαμβάνονται οι απαντήσεις της Επιτροπής (2),

έχοντας υπόψη το άρθρο 48 του Κανονισμού του,

έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Θεμάτων και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού, της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών και της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού (A7-0318/2011),

Α.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το τρέχον σύστημα ΦΠΑ στην ΕΕ, το οποίο ισχύει εδώ και 17 χρόνια, έχει χαρακτηριστεί προσωρινό με την προσδοκία να εφαρμοστεί ένα νέο σύστημα σε εύθετο χρόνο· λαμβάνοντας υπόψη ότι η νέα πρωτοβουλία της Πράσινης Βίβλου της Επιτροπής αποτελεί την αρχή μόνο μιας διαδικασίας η οποία αναμένεται ότι θα είναι χρονοβόρα, δύσκολη και πολύπλοκη, και της οποίας η επιτυχία θα εξαρτηθεί από την αποφασιστικότητα των κρατών μελών να αναπτύξουν ένα «απλούστερο, ισχυρότερο και αποδοτικότερο» σύστημα, χαρακτηριζόμενο από μεγαλύτερη διαφάνεια και βασισμένο στη στενή συνεργασία και την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών, χωρίς να παραβιάζεται η αρχή της επικουρικότητας,

Β.

λαμβάνοντας υπόψη ότι ο σκοπός ενός κοινού συστήματος ΦΠΑ είναι να αυξηθεί η αποδοτική λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, που αποτελεί καθοριστικό μέσο για να παραμείνει η ΕΕ ανταγωνιστική,

Γ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το 99 % των επιχειρήσεων στην ΕΕ είναι μικρομεσαίες (ΜΜΕ),

Δ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι, με την «Πράξη για τις μικρές επιχειρήσεις» («Small Business Act»), η Ένωση επιθυμεί να προαγάγει την ανάπτυξη των ΜΜΕ, αξιοποιώντας τις ευκαιρίες και τα οφέλη που προσφέρει η ενιαία αγορά,

Ε.

λαμβάνοντας υπόψη ότι το όριο για την απαλλαγή από τον ΦΠΑ διαφέρει από κράτος μέλος σε κράτος μέλος, και έχει εφαρμογή μόνο σε εθνικό επίπεδο,

ΣΤ.

λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ΟΟΣΑ αναγνωρίζει την ύπαρξη μιας παγκόσμιας τάσης που καταδεικνύει μια μεταστροφή από την άμεση στην έμμεση φορολογία, με αυξημένο τον ρόλο των συστημάτων ΦΠΑ· λαμβάνοντας υπόψη ότι το Κοινοβούλιο αναγνωρίζει επίσης την τάση αυτή, αλλά παράλληλα υπογραμμίζει τη σημασία της άμεσης φορολογίας για την προοδευτικότητα του φορολογικού συστήματος· λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι ο ΟΟΣΑ διαπιστώνει μια ευρεία διαφοροποίηση ως προς την αποδοτικότητα του ΦΠΑ στις χώρες του ΟΟΣΑ, γεγονός που σημαίνει ότι υπάρχει ευρύ πεδίο για αύξηση της αποδοτικότητας του ΦΠΑ· λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη ότι οποιοδήποτε μέτρο για την αύξηση της απόδοσης του ΦΠΑ θα πρέπει παράλληλα να συνοδεύεται από μέτρα για την καταπολέμηση της απάτης και την εξέταση της δυνατότητας για κατάργηση της απαλλαγής των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών από τον ΦΠΑ, μετά από ανάλυση των σχετικών επιπτώσεων, λαμβανομένης υπόψη της πρότασης οδηγίας του Συμβουλίου (2007/0267(CNS)),

Γενικές παρατηρήσεις

1.

εκφράζει την ικανοποίησή του για την Πράσινη Βίβλο της Επιτροπής σχετικά με τον εκσυγχρονισμό και τη μεταρρύθμιση του τρέχοντος συστήματος ΦΠΑ, και συμφωνεί ότι ένα ολοκληρωμένο σύστημα ΦΠΑ θα μειώσει το λειτουργικό κόστος για τους χρήστες και τη διοικητική επιβάρυνση για τις αρχές, ενώ συγχρόνως θα καταπολεμά την απάτη, η οποία επιβαρύνει σημαντικά τόσο τα δημόσια οικονομικά όσο και τους καταναλωτές·

2.

τονίζει ότι η θωράκιση του συστήματος ΦΠΑ έναντι της απάτης πρέπει να αποτελεί βασική προτεραιότητα, δεδομένου ότι τα κράτη μέλη υφίστανται τεράστιες απώλειες, οι οποίες ανέρχονται πιθανώς σε 100 δισεκατομμύρια ευρώ· εφιστά ιδίως την προσοχή στην «απάτη-γαϊτανάκι»· υπενθυμίζει τις λεπτομερείς συστάσεις που περιλαμβάνονται στο ψήφισμά του της 2ας Σεπτεμβρίου 2008 σχετικά με τη χάραξη συντονισμένης στρατηγικής με σκοπό τη βελτίωση της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής (3), οι οποίες εξακολουθούν να ισχύουν και θα πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή χωρίς καθυστέρηση·

3.

επισημαίνει ότι ορισμοί όπως «κοινωνικού χαρακτήρα» ή «για λόγους κοινωνικού συμφέροντος» για τον χαρακτηρισμό υπηρεσιών που απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ ή υπάγονται σε μειωμένο συντελεστή είναι εξαιρετικά αόριστες, δεδομένου ότι καθορίζονται από τα εθνικά δικαστήρια υπό το φως της νομοθεσίας του εκάστοτε κράτους μέλους, και εγκυμονούν, συνεπώς, τον κίνδυνο μόνιμης στρέβλωσης του ανταγωνισμού·

4.

θεωρεί ότι τα κράτη μέλη, στο πλαίσιο του τρέχοντος συστήματος ΦΠΑ, αντιμετωπίζουν το δίλημμα του φυλακισμένου: όταν οι συνοριακοί φορολογικοί έλεγχοι καταργήθηκαν, το 1993, δεν αντικαταστάθηκαν από έναν ικανοποιητικό βαθμό συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών· επισημαίνει ότι, ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη ενδέχεται να έχουν απολέσει σημαντικά έσοδα από ΦΠΑ και άλλα φορολογικά μέτρα, διότι ορισμένες νόμιμες επιχειρήσεις μπορεί να απέφυγαν την είσοδο στην ενιαία αγορά, και διότι οι απατεώνες εκμεταλλεύονται τον κατακερματισμό του ισχύοντος συστήματος ΦΠΑ·

5.

ζητεί, κατά συνέπεια, από τα κράτη μέλη να συνεχίσουν να οικοδομούν σχέσεις βασισμένες στην εμπιστοσύνη, τη διαφάνεια και τη συνεργασία μεταξύ των εθνικών φορολογικών αρχών, και να αναπτύξουν «φορολογικές εταιρικές σχέσεις» με επιχειρήσεις που θα λειτουργούν ως «άμισθοι φοροεισπράκτορες» για τις φορολογικές αρχές·

6.

καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει μια συντονισμένη στρατηγική για τη βελτίωση της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής, διότι η απάτη στον τομέα του ΦΠΑ πλήττει τα οικονομικά συμφέροντα της Κοινότητας·

Διαμόρφωση του ΦΠΑ, απαλλαγές και μειωμένοι συντελεστές

7.

ζητεί από τα κράτη μέλη να στραφούν σε ένα σύστημα ΦΠΑ με «ευρεία βάση»· υπογραμμίζει επίσης ότι το κλίμα που επικρατεί στον χρηματοπιστωτικό τομέα συνεπάγεται σημαντικές προκλήσεις, ενώ η στροφή από την άμεση στην έμμεση φορολογία δεν αρκεί από μόνη της για την εξασφάλιση οικονομικής σταθερότητας· ζητεί, στο πλαίσιο αυτό, να αναζητηθούν δίκαιες εναλλακτικές πηγές εσόδων·

8.

υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να εξεταστούν προσεκτικά οι συνέπειες για την περιφερειακή αυτονομία στο εσωτερικό των κρατών μελών, κατά τη συζήτηση σχετικά με τη στροφή από την άμεση στην έμμεση φορολογία·

9.

υπενθυμίζει ότι ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του ΦΠΑ είναι η αρχή της ουδετερότητας, και ότι θα πρέπει, συνεπώς, στο μέτρο του δυνατού, να μην επιφορτίζονται οι επιχειρήσεις με την είσπραξη του ΦΠΑ· επισημαίνει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνήσουν ώστε, καταρχήν, να φορολογούνται κατά το δυνατόν όλες οι εμπορικές συναλλαγές, τυχόν απαλλαγές να έχουν περιορισμένη εμβέλεια, και να προβλέπεται ίδια μεταχείριση ως προς τον ΦΠΑ για παρόμοια αγαθά και υπηρεσίες· υπογραμμίζει, για παράδειγμα, ότι όλα τα βιβλία, οι εφημερίδες και τα περιοδικά πρέπει να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο ακριβώς τρόπο, ανεξάρτητα από τη μορφή τους, πράγμα που σημαίνει ότι τα βιβλία, οι εφημερίδες και τα περιοδικά που καταφορτώνονται ή προσφέρονται για ανάγνωση μέσω Διαδικτύου θα πρέπει να υπάγονται στον ίδιο συντελεστή ΦΠΑ με τα βιβλία, τις εφημερίδες και τα περιοδικά που προσφέρονται σε υλικά μέσα, και ότι οι διάφορες διασυνοριακές υπηρεσίες μεταφορών θα πρέπει να υπόκεινται σε ίδια ακριβώς μεταχείριση όσον αφορά τον ΦΠΑ, ανεξάρτητα από το χρησιμοποιούμενο μέσο μεταφοράς· επισημαίνει ότι στις περιπτώσεις που οι εξαιρέσεις δεν συνιστούν εμπόδιο στην ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς τα κράτη μέλη θα πρέπει να διατηρούν το δικαίωμα να χορηγούν εξαιρέσεις με βάση συγκεκριμένα κοινωνικά και πολιτιστικά κριτήρια·

10.

ζητεί ένα εναρμονισμένο πρότυπο ή μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ για όλα τα διασυνοριακά ταξίδια στο εσωτερικό της ΕΕ, ανεξάρτητα από το μέσο μεταφοράς, καθώς και εναρμονισμένους κανόνες για την έκπτωση του ΦΠΑ·

11.

θεωρεί ότι για τα πολιτιστικά αγαθά θα πρέπει να ισχύουν ίδιοι συντελεστές ΦΠΑ, ανεξάρτητα από τη μέθοδο πώλησής τους (τηλεματικά ή όχι)· θεωρεί ότι η ευθυγράμμιση αυτή θα συμβάλει στην ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου και θα προσφέρει τα ίδια πολιτισμικά και εκπαιδευτικά οφέλη στους καταναλωτές προωθώντας την ανάπτυξη του ψηφιακού τομέα, ο οποίος βρίσκεται σε πλήρη άνθηση·

12.

σημειώνει ότι ο τομέας των μεταφορών χαρακτηρίζεται από στρεβλώσεις της αγοράς, διότι ορισμένα μέσα μεταφοράς όπως τα λεωφορεία και ο σιδηρόδρομος υπόκεινται σε ΦΠΑ, ενώ άλλα εξαιρούνται· αυτό δημιουργεί άνισους όρους ανταγωνισμού, δεδομένου ότι όλα τα μέσα μεταφοράς ανταγωνίζονται για την παροχή των ίδιων υπηρεσιών διασυνοριακών μεταφορών·

13.

ζητεί τη χάραξη μιας πράσινης στρατηγικής για τον ΦΠΑ, με άξονα τη μείωση των συντελεστών για τα αποδοτικά από ενεργειακή άποψη και φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα και υπηρεσίες, ώστε να αντισταθμίζεται ο αθέμιτος ανταγωνισμός που προκύπτει από τον μη συνυπολογισμό των εξωγενών παραγόντων στην τιμή των αγαθών και των υπηρεσιών·

14.

υπογραμμίζει ότι, για να εξασφαλίζεται ουδετερότητα, πρέπει να εκπίπτει ο ΦΠΑ για αγαθά και υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται σε φορολογητέες οικονομικές δραστηριότητες· επισημαίνει ότι οι ισχύοντες κανόνες σχετικά με την έκπτωση του ήδη καταβληθέντος φόρου είναι πολύπλοκοι και προκαλούν προβλήματα στις επιχειρήσεις, λόγω της φύσης των δραστηριοτήτων τους (πεδίο εφαρμογής), της μορφής της υπηρεσίας (απαλλαγές), ή της φύσης των υπηρεσιών (έκπτωση)·

15.

επισημαίνει, όσον αφορά τις διασυνοριακές ενδοκοινοτικές συναλλαγές, ότι το τρέχον σύστημα ΦΠΑ έχει απομακρυνθεί από την αρχική δέσμευση των κρατών μελών να εφαρμόζουν την αρχή προέλευσης, λόγω της έλλειψης πολιτικής στήριξης εκ μέρους των κρατών μελών για τη συνεργασία στην εφαρμογή της αρχής αυτής·

16.

συμφωνεί, συνεπώς, με την πρόταση της Επιτροπής για αναγνώριση του status quo και στροφή προς την εφαρμογή αρχής προορισμού· εκτιμά ότι ένα σύστημα ΦΠΑ βασισμένο στον τόπο κατανάλωσης, τόσο για τα αγαθά όσο και για τις υπηρεσίες, φαίνεται να αποτελεί πολλά υποσχόμενη λύση, που θα πρέπει να αναλυθεί περαιτέρω και χρειάζεται να συνοδευτεί από την καθιέρωση ενός μιας λειτουργικής μονοαπευθυντικής υπηρεσίας (ΟSS) από τα κράτη μέλη· τονίζει ότι η καθιέρωση μιας ΟSS για τον ΦΠΑ από την 1η Ιανουαρίου 2015 θα πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί βασική προτεραιότητα της ΕΕ·

17.

υπό το φως της τάσης για σύγκλιση των βασικών συντελεστών ΦΠΑ, ζητεί από τα κράτη μέλη να περιορίσουν ακόμα περισσότερο τη ζώνη του βασικού συντελεστή· αναγνωρίζει ότι πρέπει να επιτραπεί στα κράτη μέλη η ευελιξία να καθορίζουν τον δικό τους συντελεστή ΦΠΑ, δεδομένης της σημασίας του ΦΠΑ ως δημοσιονομικού μέσου·

18.

ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει, έως τα τέλη Δεκεμβρίου του 2012, πρόταση για την απλούστευση της διασυνοριακής φορολόγησης·

19.

υπογραμμίζει ότι οι μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί μπορούν να διαδραματίσουν ζωτικό και πολύ θετικό ρόλο στην προώθηση της δημοκρατίας, της ανάπτυξης και της ευημερίας στην Ευρώπη· ζητεί από την Επιτροπή να εφαρμόσει μηχανισμό ο οποίος να επιτρέπει στα κράτη μέλη που επιθυμούν να ενισχύσουν την κοινωνία των πολιτών να προβλέπουν γενική εξαίρεση από τον ΦΠΑ για τις δραστηριότητες των οργανώσεων αυτών· υπογραμμίζει ότι ένας τέτοιος μηχανισμός θα έπρεπε να καλύπτει τουλάχιστον τις μικρότερες μη κερδοσκοπικές οργανώσεις·

20.

ζητεί από τα κράτη μέλη να συμφωνήσουν, έως τον Ιανουάριο του 2012, σε κοινό κατάλογο αγαθών και υπηρεσιών που θα απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ ή θα υπόκεινται σε μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ·

21.

καλεί τα κράτη μέλη να συνεργαστούν στενά με την επιτροπή για τον ΦΠΑ, προκειμένου να καταλήξουν σε συμφωνία για κοινή ερμηνεία των νομικών όρων που εφαρμόζονται στο συγκεκριμένο πλαίσιο, διότι, σε αντίθετη περίπτωση, τούτο θα σήμαινε ότι όλα τα άλλα αγαθά και υπηρεσίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα εξαιρούνταν από την εκχώρηση ανάλογων δικαιωμάτων·

22.

ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει, έως το τέλος του 2013, έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, η οποία θα πρέπει να περιέχει δεσμευτικό κατάλογο κοινών αγαθών και υπηρεσιών που πληρούν, με βάση τις διαπιστώσεις των κρατών μελών και της επιτροπής για τον ΦΠΑ, τα κριτήρια για την υπαγωγή σε καθεστώς μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ ή για απαλλαγή δυνάμει της οδηγίας για τον ΦΠΑ·

Μείωση της γραφειοκρατίας

23.

καλεί τα κράτη μέλη να συντονίσουν περαιτέρω και να εναρμονίσουν τις διοικητικές πρακτικές, εστιάζοντας στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και την εφαρμογή των μέτρων που πρότεινε η Επιτροπή το 2009 για τη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης λόγω της ενωσιακής νομοθεσίας στον τομέα του ΦΠΑ, ειδικότερα μειώνοντας τη συχνότητα των περιοδικών δηλώσεων ΦΠΑ, απλουστεύοντας την απαιτούμενη απόδειξη για την απαλλαγή των εξαγωγών από τον ΦΠΑ, καταργώντας τους «μηδενικούς» καταλόγους ενδοενωσιακών πωλήσεων, αυξάνοντας τη χρησιμοποίηση λύσεων ηλεκτρονικής διακυβέρνησης σύμφωνα με το «ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη» –ιδιαίτερα για την ηλεκτρονική υποβολή δηλώσεων και καταλόγων ΦΠΑ– καταργώντας την καταβολή τόκων και χρηματικών προστίμων για μορφολογικά λάθη σχετικά με τον ΦΠΑ εάν η συγκεκριμένη νομική οντότητα δεν έχει προκαλέσει στο κράτος μέλος ζημία λόγω οιασδήποτε σχετικής μείωσης των εσόδων από ΦΠΑ, και εξετάζοντας τη σκοπιμότητα της καθιέρωσης ενιαίας διαδικασίας για την επιστροφή του ΦΠΑ, αριθμού ΦΠΑ, και ηλεκτρονικού συστήματος αποθήκευσης για τον ΦΠΑ για ολόκληρη την ΕΕ·

24.

εκφράζει την ικανοποίησή του για τη μελέτη σχετικά με την ψηφιακή εσωτερική αγορά· καλεί την Επιτροπή να βελτιώσει τη διαλειτουργικότητα των ηλεκτρονικών υπογραφών, προκειμένου να δημιουργηθεί νομικό πλαίσιο για την αναγνώριση ασφαλών συστημάτων ηλεκτρονικής πιστοποίησης, και να εξετάσει τη σκοπιμότητα να αναθεωρήσει και να διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας για τις ηλεκτρονικές υπογραφές, προκειμένου να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος για τις επιχειρήσεις, και ιδίως για τις ΜΜΕ· τονίζει την ανάγκη για αμοιβαία αναγνώριση της ηλεκτρονικής ταυτοποίησης και της ηλεκτρονικής επαλήθευσης ταυτότητας ανά την ΕΕ·

25.

εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι από το 2010 τέθηκε σε ισχύ το νέο ηλεκτρονικό σύστημα επιστροφών ΦΠΑ εντός της ΕΕ· καλεί την Επιτροπή να υποβάλει έκθεση στο Κοινοβούλιο μέχρι τον Ιούλιο του 2012 το αργότερο, σχετικά με τα αποτελέσματα, τα θετικά σημεία και τις αδυναμίες του νέου συστήματος· τονίζει ότι οι νέοι κανόνες πρέπει να υποβάλλονται σε μόνιμη αναθεώρηση για να διασφαλίζεται ότι παρέχουν κατάλληλη προστασία από απόπειρες απάτης·

26.

καλεί την Επιτροπή να υποβάλει μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα πρόταση για πρότυπο ευρωπαϊκό ηλεκτρονικό τιμολόγιο (έντυπο και ηλεκτρονικό) βασισμένο σε ουδέτερο από γλωσσική άποψη μορφότυπο, το οποίο να περιλαμβάνει πληροφορίες όπως πλήρη ονομασία και διεύθυνση, ημερομηνία καταχώρησης και κλεισίματος του αριθμού ΦΠΑ και στοιχεία ΦΠΑ ομίλου, προκειμένου να διευκολύνει τις διασυνοριακές συναλλαγές και να μειώσει το κόστος για τις επιχειρήσεις·

27.

καλεί τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να εξετάσουν με κριτικό βλέμμα, και σε συνεργασία με τις επιχειρήσεις, το πρόγραμμα δράσης της Επιτροπής, προκειμένου να διασφαλισθεί η επίτευξη του πρωταρχικού στόχου της ατζέντας για τη «βελτίωση της νομοθεσίας», ήτοι η μείωση του διοικητικού φόρτου κατά 25 % έως το 2012· είναι σαφές ότι τα μέτρα του προγράμματος δράσης της Επιτροπής για τον ΦΠΑ με τον μεγαλύτερο δυνητικό αντίκτυπο είτε έχουν ήδη εγκριθεί από το Συμβούλιο είτε βρίσκονται στο στάδιο των διαβουλεύσεων· τα υπόλοιπα μέτρα είναι πιθανόν να μειώσουν ορισμένα διοικητικά βάρη, αλλά τα οφέλη τους ενδέχεται να μην είναι καθολικά σε ολόκληρη την επικράτεια της ΕΕ·

28.

υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να ενισχυθούν και να υποστηριχτούν λύσεις ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, ιδιαίτερα για την ηλεκτρονική υποβολή δηλώσεων και καταλόγων ΦΠΑ·

29.

ζητεί από τα κράτη μέλη να συμφωνήσουν σε επίπεδο ΕΕ, βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα, για τον καθορισμό του μέγιστου συνόλου προτύπων υποχρεώσεων σε σχέση με τον ΦΠΑ, τις οποίες θα μπορούν να επιβάλλουν στις επιχειρήσεις· ζητεί από τα κράτη μέλη να εξετάσουν, σε συνεργασία με τις επιχειρήσεις, υποχρεώσεις και διοικητικές πρακτικές σε σχέση με τον ΦΠΑ, να προσδιορίσουν τους βασικούς αρνητικούς παράγοντες για τις επιχειρήσεις στο ισχύον σύστημα ΦΠΑ, και να ανταλλάξουν ιδέες και προσεγγίσεις «βέλτιστων πρακτικών» με σκοπό την απλοποίησή του, τη βελτίωση της σαφήνειας, και τη μείωση των διοικητικών βαρών και των φραγμών στις εμπορικές συναλλαγές·

30.

ζητεί από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξετάσουν την καθιέρωση ορίου σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την απαλλαγή των ΜΜΕ από τον ΦΠΑ, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας και τη διευκόλυνση της πρόσβασης στην εσωτερική αγορά·

31.

ζητεί από την Επιτροπή να μελετήσει προσεκτικά το ζήτημα της περαιτέρω μείωσης της γραφειοκρατίας σε σχέση με τον ΦΠΑ για τις μη κερδοσκοπικές οργανώσεις· υπογραμμίζει ότι πρέπει να καθιερωθεί μεγαλύτερη ευελιξία στο σύστημα ΦΠΑ για τα κράτη μέλη που επιθυμούν να λάβουν φιλόδοξα μέτρα περιορισμού του διοικητικού φόρτου σε θέματα ΦΠΑ για τις εν λόγω οργανώσεις·

Αποτελεσματικότητα στην είσπραξη του ΦΠΑ

32.

συμφωνεί με την Επιτροπή ότι η αποδοτικότητα της συλλογής του ΦΠΑ θα πρέπει να βελτιωθεί προκειμένου να μειωθεί το έλλειμμα ΦΠΑ, να περιορισθεί η δυνατότητα διάπραξης απάτης και να προστατευθούν οι καλή τη πίστη έμποροι από τη διάπραξη απάτης με τον ΦΠΑ· επισημαίνει ότι η καταπολέμηση της φορολογικής απάτης στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνιστά προτεραιότητα και ενθαρρύνει τη στενότερη συνεργασία εν προκειμένω μεταξύ των κρατών μελών, της Europol, της Eurojust και της OLAF· ζητεί επίσης την αποσαφήνιση όρων και ορισμών όπως «χώρα κατανάλωσης» και «χώρα εγκατάστασης»·

33.

υπογραμμίζει ότι χρειάζεται να βελτιωθεί η διασυνοριακή δίωξη της ενδοκοινοτικής απάτης με τον ΦΠΑ στα κράτη μέλη και να αυξηθούν η λογοδοσία και η επίγνωση των κινδύνων στον τομέα αυτόν·

34.

προκειμένου να καθιερωθούν διασυνοριακές έρευνες και δικαστικές διώξεις για τέτοια κρούσματα απάτης, τονίζει ότι είναι σημαντικό να υπάρχει ένας ολοκληρωμένος και ενιαίος ορισμός στην ενωσιακή νομοθεσία σχετικά με παράνομα σχέδια όσον αφορά τον ΦΠΑ ή τις περιπτώσεις απάτης-γαϊτανάκι, που είναι η ευρύτερα χρησιμοποιούμενη μορφή απάτης για τον ΦΠΑ, και να εναρμονιστούν οι διοικητικές κυρώσεις·

35.

επισημαίνει ότι δεν υπάρχουν ακριβείς εκτιμήσεις σχετικά με την έκταση της απάτης-γαϊτανάκι με τον ΦΠΑ· ζητεί επιτακτικά την ανάπτυξη ενός ακριβούς μέσου αξιολόγησης της απάτης με τον ΦΠΑ που θα επιτρέπει επίσης να γίνονται σχετικές συγκρίσεις στον εν λόγω τομέα μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ·

36.

τονίζει τη σημασία της εντατικότερης και ταχύτερης συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, της καλύτερης παρακολούθησης της ανταλλαγής πληροφοριών και των αμεσότερων επαφών μεταξύ τοπικών εφοριών μέσω μιας κοινής διαδικτυακής πύλης για την πρόσβαση σε πληροφορίες, ώστε να εξασφαλίζεται η παροχή αμοιβαίας και αποτελεσματικής βοήθειας μεταξύ των κρατών μελών· ζητεί επιτακτικά να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των δικαστικών αρχών των κρατών μελών, της Eurojust, της Europol και της OLAF·

37.

καλεί την Επιτροπή να προτείνει την απλούστευση και ενοποίηση της κοινοτικής νομοθεσίας για την καταπολέμηση της απάτης, και άρει τις αδυναμίες στη συνεργασία μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής·

38.

καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι η νεοσύστατη υπηρεσία EUROFISC (Νοέμβριος 2010) θα προσφέρει απτή προστιθέμενη αξία στις διασυνοριακές έρευνες των κρατών μελών για κρούσματα απάτης με τον ΦΠΑ, και θα υποβάλλει τακτικές εκθέσεις στο Κοινοβούλιο σχετικά με τη λειτουργία της, τις οποίες και θα δημοσιοποιεί·

39.

τονίζει ότι οι δυνατότητες για απάτη με τον ΦΠΑ μπορούν να μειωθούν σε σημαντικό βαθμό, με την εντατικότερη χρήση νέας τεχνολογίας και με καινοτόμες λύσεις· προτρέπει την Επιτροπή να ενισχύσει περαιτέρω το Σύστημα Ανταλλαγής Πληροφοριών για την Προστιθέμενη Αξία (VIES), συντομεύοντας το χρονοδιάγραμμα για τη συγκέντρωση και την καταγραφή δεδομένων και παρέχοντας διευρύνοντας την άμεση πρόσβαση στα δεδομένα αυτά·

40.

εκτιμά, ωστόσο, ότι στο παρόν στάδιο η συζήτηση σχετικά με τις μεθόδους είσπραξης του ΦΠΑ είναι δευτερεύουσα σε σχέση με τις προσπάθειες για την επίλυση των εγγενών μειονεκτημάτων και προβλημάτων που παρουσιάζουν οι τρέχουσες ρυθμίσεις και διαδικασίες, και ότι στο στάδιο αυτό θα πρέπει να δοθεί απόλυτη προτεραιότητα στην κάλυψη των κενών όσον αφορά την εναρμόνιση, και στην ανάγκη για τυποποίηση των διαδικασιών και για μείωση των γλωσσικών εμποδίων, με παράλληλη ενίσχυση του συστήματος έναντι της απάτης·

41.

επισημαίνει την ανάγκη να θεσπιστεί ειδικός ευρωπαϊκός φορέας ερμηνείας, στον οποίο θα μπορούν να αποτείνονται τα κράτη μέλη για δεσμευτικές απαντήσεις σε θέματα κοινής φορολογικής μεθοδολογίας και ισοδύναμης εφαρμογής των κανόνων για τον ΦΠΑ·

42.

υπενθυμίζει ότι, παρόλο που οι διεθνείς φορείς είναι συνήθως σε θέση να αντιμετωπίζουν προβλήματα που ανακύπτουν από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας σε παγκόσμια κλίμακα, οι φορολογικές αρχές συχνά δεν διαθέτουν το ίδιο επίπεδο εμπειρογνωμοσύνης· επισημαίνει, συνεπώς, ότι η συνεργασία πρέπει να διαμορφωθεί με τρόπο που να συμβάλλει στον διαχωρισμό των εντίμων από τους απατεώνες και να καθιστά το σύστημα κατανοητό και από τις δύο πλευρές·

43.

θεωρεί ότι το περιορισμένο Πρότυπο Αποθήκευσης Δεδομένων (με έναν πρότυπο φάκελο ελέγχου (4)), σε συνδυασμό με το πρότυπο Πιστοποιημένου Φορολογούμενου, είναι τα περισσότερα υποσχόμενα από τα πρότυπα είσπραξης του ΦΠΑ που εξετάζονται αυτή τη στιγμή στο πλαίσιο της μελέτης της Επιτροπής, δεδομένου ότι εφαρμόζονται ήδη με επιτυχία σε ορισμένα κράτη μέλη και έχουν αποδεδειγμένα αυξήσει την αποτελεσματικότητα της είσπραξης του ΦΠΑ·

Νομική διαδικασία

44.

θεωρεί ότι η επιχειρηματική κοινότητα απαιτεί σαφείς κανόνες για τον ΦΠΑ, προκειμένου να ενισχυθεί η ασφάλεια δικαίου και να αυξηθεί η πιθανότητα ενιαίας ερμηνείας από τα κράτη μέλη· θεωρεί επίσης ότι οι τρέχουσες οδηγίες του Συμβουλίου περιλαμβάνουν ασαφείς διατάξεις, που ενισχύουν τη δυνατότητα για πολλαπλές ερμηνείες, ενώ η συνακόλουθη πολυπλοκότητα του συστήματος ΦΠΑ εμποδίζει τις διασυνοριακές δραστηριότητες και προκαλεί περιττά διοικητικά βάρη· θεωρεί ότι οι κανόνες για τον ΦΠΑ δεν θα πρέπει να υπονομεύουν τις πολιτικές της ΕΕ σε άλλους τομείς, όπως η αειφορία·

45.

στο πλαίσιο αυτό, ζητεί από τα κράτη μέλη να αυξήσουν το επίπεδο εναρμόνισης:

χρησιμοποιώντας, στο μέτρο του δυνατού, κανονισμούς αντί οδηγίες, επειδή αυτοί δημιουργούν άμεση εναρμόνιση και ασφάλεια του δικαίου·

εναλλακτικά, επιτρέποντας στην Επιτροπή να εκδώσει ένα «Κοινό εγχειρίδιο κανόνων ΦΠΑ για την ΕΕ» στη μορφή εκτελεστικών αποφάσεων, με τη συγκατάθεση της πλειοψηφίας των κρατών μελών (5), και να μεταβάλει τον ρόλο της επιτροπής ΦΠΑ·

καθιερώνοντας διαδικασία εξορθολογισμού και συντονισμού των εθνικών διαδικασιών εφαρμογής σε επίπεδο ΕΕ, με ισχυρότερο ρόλο της Επιτροπής·

γενικά, εμπλέκοντας ενδιαφερόμενους και επιχειρήσεις στη διαδικασία εκπόνησης και εφαρμογής της νομοθεσίας για τον ΦΠΑ τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε εθνικό επίπεδο, και ιδιαίτερα εμπλέκοντας εξωτερικούς εμπειρογνώμονες στο έργο της επιτροπής ΦΠΑ σε επίπεδο ΕΕ·

46.

πιστεύει ότι οι επιχειρήσεις χρειάζονται σαφείς και ξεκάθαρους ευρωπαϊκούς κανόνες ΦΠΑ για την υποστήριξη των διασυνοριακών δραστηριοτήτων και την ελαχιστοποίηση των διοικητικών βαρών και, κατά συνέπεια, του κόστους για τις επιχειρήσεις· ζητεί από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να αυξήσουν την ποιότητα και να ενισχύσουν τη σαφήνεια:

υποβάλλοντας εμπεριστατωμένες και υψηλής ποιότητας εκτιμήσεις επιπτώσεων, με τη συμμετοχή των επιχειρήσεων της ΕΕ ως παραγόντων της διαδικασίας, για την υποστήριξη των νομοθετικών προτάσεων·

διατηρώντας επαφές με τις επιχειρήσεις σε εθνικό επίπεδο κατά τα στάδια των διαπραγματεύσεων και της εφαρμογής·

χρησιμοποιώντας κανονισμούς του Συμβουλίου για την υποστήριξη οδηγιών του Συμβουλίου σε τομείς στους οποίους ένα τέτοιο μέτρο θα μπορούσε να παράσχει περαιτέρω σαφήνεια·

παρέχοντας εγκαίρως άριστες και προσβάσιμες πληροφορίες και κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τους εθνικούς κανόνες, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο ΕΕ, ιδίως σε τομείς στους οποίους δεν υπάρχει ενιαία μεταχείριση·

αναζητώντας δυνατότητες αξιοποίησης της τεχνολογίας για τη διάδοση των πληροφοριών σε επίπεδο ΕΕ· ανταλλάσσοντας ιδέες και προσεγγίσεις «βέλτιστων πρακτικών» στο πλαίσιο του Φόρουμ της ΕΕ ή της επιτροπής ΦΠΑ·

διασφαλίζοντας τη συμμετοχή επιχειρήσεων, ενδεχομένως σε ρόλο εξωτερικών εμπειρογνωμόνων, για την υποστήριξη διαφόρων πτυχών του έργου που επιτελεί η επιτροπή ΦΠΑ σε επίπεδο ΕΕ·

γενικά, αυξάνοντας τη συμμετοχή των επιχειρήσεων στις διαδικασίες, και αξιοποιώντας με τον τρόπο αυτόν τις γνώσεις που έχουν αποκτήσει από τη λειτουργία τους ως άμισθων φοροεισπρακτόρων και από την καθημερινή τους ενασχόληση με ενδοκοινοτικές συναλλαγές·

*

* *

47.

αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή, καθώς και στα εθνικά κοινοβούλια.


(1)  ΕΕ L 347 της 11.12.2006, σ. 1.

(2)  ΕΕ C 20 της 25.1.2008, σ. 1.

(3)  EE C 295 Ε της 4.12.2009, σ. 13.

(4)  Όπως ορίζεται/συνιστάται από τις κατευθυντήριες γραμμές του ΟΟΣΑ.

(5)  Όπως προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο έγγραφο COM(1997)0325 της 25.6.1997.