[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 7.3.2007

COM(2007) 86 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

Έκθεση προόδου σχετικά με το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου

{SEC(2007) 311}

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

Έκθεση προόδου σχετικά με το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου

Μέρος 1: Βασικά μηνύματα

Το φιλόδοξο “Σχέδιο δράσης της Επιτροπής για ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου[1]”, που εγκρίθηκε στον Ιανουάριο 2006, στηρίζεται στις συστάσεις του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (γνωμοδότηση αριθ. 2/2004 του ΕΕΣ[2]) και υπογραμμίζει τη βούληση της Επιτροπής να βελτιώσει τη δημοσιονομική διαχείριση και να δημιουργήσει ένα αποτελεσματικό και αποδοτικό πλαίσιο ελέγχου. Στόχος του σχεδίου δεν είναι καλύψει όλα τα θέματα εσωτερικού ελέγχου της Επιτροπής, αλλά κυρίως να αποκαταστήσει τις ελλείψεις που διαπιστώθηκαν στο πλαίσιο αυτό. Το 2006, υπήρξαν σημαντικές εξελίξεις όσον αφορά τον εσωτερικό έλεγχο. Ιδιαίτερα, με την έγκριση της συγκεφαλαιωτικής έκθεσης στον τομέα της διαχείρισης, η Επιτροπή ανέλαβε πλήρως την πολιτική ευθύνη για τα καθήκοντα διαχείρισης των Γενικών Διευθυντών της και των προϊσταμένων μονάδων, με βάση τις βεβαιώσεις αξιοπιστίας και τις επιφυλάξεις που διατύπωσαν στις εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας.

Ένα χρόνο μετά την έγκριση του σχεδίου, ήρθε η ώρα να αξιολογηθεί το επίπεδο προόδου και να γίνουν οι απαιτούμενες προσαρμογές των δράσεων σε ορισμένους τομείς. Το μέρος 1 της παρούσας έκθεσης συνοψίζει τη πρόοδο που επιτεύχθηκε. Το μέρος 2 παρέχει διευκρινίσεις σχετικά με τις 16 αρχικές δράσεις του σχεδίου, ενώ το παράρτημα συνοψίζει τους δείκτες υλοποίησης.

Η Επιτροπή πραγματοποίησε συγκεκριμένη πρόοδο όσον αφορά το σχέδιο δράσης.

Κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους εφαρμόστηκαν τα ακόλουθα μέτρα:

- Βελτίωση της αξιολόγησης των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων . Καθιερώθηκε αξιολόγηση των στοιχείων ελέγχου ανά κράτος μέλος καθώς και δείκτες νομιμότητας και παρατυπίας που θα συμβάλουν στη συνολική εξέταση των ελέγχων και της αξιοπιστίας που επιτεύχθηκε.

- Βελτίωση του ορισμού και της ανάθεσης ευθυνών όσον αφορά τον έλεγχο στον τομέα της επιμερισμένης διαχείρισης . Η νομοθεσία της περιόδου 2007-13 σχετικά με τη γεωργία και τα διαρθρωτικά ταμεία περιέχει ορισμένες διατάξεις, σκοπός των οποίων είναι η εξασφάλιση μιας πιο αξιόπιστης δομής ελέγχου, που να προβλέπει τον καλύτερο ορισμό των ευθυνών των κρατών μελών όσον αφορά την παροχή αξιοπιστίας. Οι διατάξεις αυτές προβλέπουν τη βελτίωση της κοινοποίησης των αποτελεσμάτων των ελέγχων από τα κράτη μέλη και τον αποτελεσματικότερο συντονισμό των δραστηριοτήτων ελέγχου μεταξύ των ΓΔ, μέσω κοινών διαδικασιών και συστημάτων. Μέχρι σήμερα έχουν υπογραφεί "συμβάσεις εμπιστοσύνης" σε δύο περιπτώσεις σχετικά με την ποιότητα των εθνικών συστημάτων ελέγχου, τις στρατηγικές λογιστικού ελέγχου και την κοινοποίηση των αποτελεσμάτων τους. Όσον αφορά τις δηλώσεις διαχείρισης, η διοργανική συμφωνία σχετικά τις δημοσιονομικές προοπτικές και τον αναθεωρημένο δημοσιονομικό προϋπολογισμό επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να υποβάλλουν συνοπτικές εκθέσεις των διαθέσιμων λογιστικών ελέγχων και δηλώσεων. Στον τομέα της γεωργίας, αυτή η νέα διάταξη τέθηκε ήδη σε εφαρμογή όσον αφορά τους τομεακούς κανόνες.

- Ενίσχυση της εποπτείας των οργανισμών πληρωμής και πιστοποίησης στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης. Στον τομέα της γεωργίας, η διαπίστευση των οργανισμών πληρωμής των νέων κρατών μελών έγινε την εποχή της προσχώρησής τους. Επίσης, βάσει των νέων κανόνων που εφαρμόζονται από το οικονομικό έτος 2007, όλοι οι οργανισμοί πληρωμής στην ΕΕ-27 είναι υποκείμενοι σε μηχανισμό επανεξέτασης βάσει του οποίου οι αρμόδιες αρχές στον τομέα της διαπίστευσης πρέπει να εξασφαλίζουν τη διαρκή εποπτεία των οργανισμών πληρωμής και να ενημερώνουν την Επιτροπή κάθε τρία χρόνια για τα αποτελέσματα της εν λόγω εποπτείας, προσδιορίζοντας κατά πόσο οι οργανισμοί αυτοί εξακολουθούν να πληρούν τα κριτήρια διαπίστευσης. Όσον αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία, κατά τη διάρκεια της νέας περιόδου, κάθε κράτος μέλος θα πρέπει να προβαίνει στη διαπίστευση των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου καθώς και της αρχής διαχείρισης και της αρχής πιστοποίησης. Η διαδικασία αυτή θα επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο βάσει της ετήσιας γνωμοδότησης της αρχής ελέγχου, η οποία θα εργάζεται βάσει στρατηγικής ελέγχου εγκεκριμένης από την Επιτροπή. Και στους δύο τομείς, η Επιτροπή μπορεί, ανάλογα με την εκτίμηση των κινδύνων, να ελέγξει τη συμμόρφωση με τα κριτήρια διαπίστευσης και, ενδεχομένως, να αναστείλει τη χρηματοδότηση ή να προβεί σε δημοσιονομικές διορθώσεις.

- Βελτίωση της παροχής αξιοπιστίας στις εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας των ΓΔ . Όσον αφορά τις εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας των υπηρεσιών της Επιτροπής για το 2006, καταρτίστηκε ένα περιεκτικό μορφότυπο που δίνει τη δυνατότητα συνεκτικής παρουσίασης των στρατηγικών ελέγχου και των πηγών αξιοπιστίας. Οι στρατηγικές ελέγχου, τα αποτελέσματα, οι δείκτες σχετικά με τη νομιμότητα και την κανονικότητα καθώς και η γενική αξιοπιστία στο επίπεδο των ΓΔ πρέπει σιγά σιγά να αρχίσουν να υποβάλλονται με τυποποιημένο τρόπο. Αυτό θα διευκολύνει την παροχή συνολικής αξιοπιστίας με τις ενδεχόμενες επιφυλάξεις.

- Δειγματοληπτικός έλεγχος με βάση τα διεθνή πρότυπα. Στόχος της νέας προσέγγισης[3] δειγματοληπτικού ελέγχου για το έκτο πρόγραμμα-πλαίσιο στον τομέα της έρευνας είναι να δοθεί προτεραιότητα στη διαπίστωση και τη διόρθωση των συστηματικών σφαλμάτων στο πλαίσιο των βασικών δικαιούχων και ταυτόχρονα να καλυφθεί ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα του ελεγχόμενου πληθυσμού.

- Επικύρωση των μεθόδων κοστολόγησης. Κατά την αντιμετώπιση μιας σημαντικής πηγής σφαλμάτων στα προηγούμενα προγράμματα, η Επιτροπή κατήρτισε ορισμένες διαδικασίες για το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο με σκοπό τον έλεγχο των μεθόδων κοστολόγησης των δικαιούχων στο αρχικό στάδιο των έργων. Η δράση αυτή έχει σκοπό τη μείωση του αριθμού των σφαλμάτων κατά τον υπολογισμό των μέσων δαπανών.

- Υποχρεωτικές διαδικασίες για την πιστοποίηση του ελέγχου. Για να εξασφαλιστεί η ομοιογένεια της πιστοποίησης του ελέγχου, η Επιτροπή ανέπτυξε μια σειρά "συμφωνημένων διαδικασιών" για τους ελεγκτές που έχουν αναλάβει τον έλεγχο των δαπανών που αφορούν το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο στον τομέα της έρευνας.

- Συντονισμός των προτύπων ελέγχου και διάδοση κατευθυντήριων γραμμών και ορθών πρακτικών στον τομέα των διαρθρωτικών ταμείων . Η Επιτροπή έχει εναρμονίσει τις μεθόδους δειγματοληψίας που πρέπει να χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη κατά τη διάρκεια της νέας περιόδου και εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές και υπομνήματα καλών πρακτικών σχετικά με τους ελέγχους που πρέπει να διενεργούν οι αρχές των κρατών μελών, τις ανακτήσεις, τις απαιτήσεις στον τομέα του κλεισίματος και την ενημέρωση των δικαιούχων.

- Βελτίωση της συνεργασίας με τα εθνικά Ανώτατα Όργανα Ελέγχου (ΑΟΕ) . Η Επιτροπή διαβίβασε στα ΑΟΕ εκθέσεις σχετικά με τις πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν στις χώρες τους το 2005 και ανέπτυξε διμερείς σχέσεις με πολλά ΑΟΕ. Η Επιτροπή θα εμβαθύνει τις επαφές αυτές με τα ΑΟΕ το 2007 για να μελετήσει τον τρόπο με τον οποίο θα μπορέσει να διευκολύνει ακόμη περισσότερο το έργο τους όσον αφορά τα κοινοτικά κεφάλαια που δαπανώνται στα κράτη μέλη[4] και για να εξασφαλίσει αξιοπιστία για το έργο που επιτελούν, σεβόμενη την ανεξαρτησία τους.

Αντιμετώπιση άλλων προκλήσεων

Η εμπειρία που αποκτήθηκε κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους εφαρμογής του σχεδίου δράσης έφερε στην επιφάνεια κι άλλες προκλήσεις οι οποίες πρέπει να αντιμετωπιστούν. Επίσης, ορισμένες από τις προταθείσες δράσεις δεν είχαν την υποστήριξη του νομοθέτη. Κατά συνέπεια, προτείνεται η προσαρμογή ή η τροποποίηση ορισμένων δράσεων:

- Ενίσχυση της σχέσης μεταξύ εύλογης αξιοπιστίας και πληρωμών. Η νομοθεσία προβλέπει την αναστολή των πληρωμών και την εκτέλεση ενδεχόμενων δημοσιονομικών διορθώσεων και ανακτήσεων, όταν υπάρχει λόγος. Σύμφωνα με τη στρατηγική που ορίζεται στη συγκεφαλαιωτική έκθεση 2005, η Επιτροπή θα εφαρμόσει τις νομοθετικές διατάξεις, στις δε εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας θα διατυπώσει σαφώς (και θα κοινοποιήσει στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή) τις επιφυλάξεις σχετικά με τη συνολική αξιοπιστία, ανάλογα με την περίπτωση ανά τομέα ή ανά κράτος μέλος, με τις σχετικές πληροφορίες για τις διορθώσεις ή τις ανακτήσεις που έγιναν.

- Διευκρινίσεις σχετικά με τη σημασία των ανακτήσεων. Το 2006, το Ελεγκτικό Συνέδριο διευκρίνισε ότι οι ανακτήσεις ήταν απαραίτητες για την έκδοση της δήλωσης αξιοπιστίας (DAS). Επίσης, κατά το Συνέδριο, το ποσό των ανακτήσεων που πραγματοποίησαν η Επιτροπή και τα κράτη μέλη ήταν πάρα πολύ μικρό σε σύγκριση με το συνολικό επίπεδο των εικαζόμενων σφαλμάτων. Για να ενισχυθούν τα αποτελέσματα της δράσης της Επιτροπής στον τομέα των ανακτήσεων, μια συμπληρωματική επί μέρους δράση θα εντοπίσει, όσον αφορά την άμεση κεντρική διαχείριση και τα διαρθρωτικά ταμεία, τα ποσά που ανακτήθηκαν το 2005 και το 2006 και θα ελέγξει τη συνοχή τους σε σύγκριση με τα σφάλματα που διαπιστώθηκαν κατά τη διάρκεια των ελέγχων.

- Εξασφάλιση ότι το κόστος των ελέγχων είναι ανάλογο με τον κίνδυνο σφάλματος . Η έννοια του "αποδεκτού επιπέδου κινδύνου" (σε σχέση με το κόστος/αποδοτικότητα του ελέγχου) δεν αναφέρεται από τον νομοθέτη στον αναθεωρημένο δημοσιονομικό κανονισμό. Ωστόσο, η Επιτροπή θέλει να εξασφαλίζει ότι οι πόροι στον τομέα του ελέγχου χρησιμοποιούνται με βάση την αρχή κόστους/αποδοτικότητας και ότι το κόστος του ελέγχου είναι δικαιολογημένο σε σχέση με το ποσοστό σφάλματος, το αποτρεπτικό αποτέλεσμα, και άλλα ποιοτικά οφέλη. Επί του παρόντος, πραγματοποιούνται εργασίες για τον καθορισμό του κόστους των ελέγχων στον τομέα της γεωργίας και των διαρθρωτικών ταμείων βάσει κοινής μεθόδου. Το κόστος των ελέγχων εκτιμάται επίσης στον τομέα της έρευνας, ενώ μια πιλοτική μελέτη που προστέθηκε στη δράση 10 θα εστιαστεί στον σχεδιασμό στρατηγικών ελέγχου καθώς και στην εξέταση της "εύλογης" αξιοπιστίας σε αντιπαραβολή με την "απόλυτη" αξιοπιστία και τον αντίκτυπο του κινδύνου στον τομέα αυτό.

- Απλούστευση και διευκρίνιση των κανόνων. Λόγω της πολυπλοκότητας που χαρακτηρίζει την απλούστευση μιας λεπτομερούς νομοθεσίας όσον αφορά τα κριτήρια επιλεξιμότητας και δεδομένου του προχωρημένου σταδίου των διαπραγματεύσεων, για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013, ο αριθμός των απλουστεύσεων που μπορούν να γίνουν είναι περιορισμένος. Ωστόσο, σε ορισμένους τομείς, έγιναν ήδη διαπραγματεύσεις σχετικά με σημαντικές απλουστεύσεις, με αποτέλεσμα να μειωθεί ο κίνδυνος σφάλματος, ιδιαίτερα στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης. Η σημερινή πρόκληση συνίσταται στην απλούστευση και τη διευκρίνιση της λειτουργίας των νέων κανόνων στην πράξη.

- Κοινοποίηση δεδομένων ελέγχου. Η Επιτροπή, με βάση τα δεδομένα που κοινοποιήθηκαν ήδη στον τομέα της έρευνας και των διαρθρωτικών ταμείων, θα συνεχίσει να μελετά τον τρόπο με τον οποίο θα καταστήσει αποτελεσματικότερη την κοινοποίηση των δεδομένων ελέγχου, κυρίως όσον αφορά τους ήδη προγραμματισμένους ελέγχους και τα αποτελέσματα των συστημάτων ελέγχου των δικαιούχων που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο διαφόρων προγραμμάτων.

Μέρος 2: Λεπτομερής εξέταση της προόδου και άλλων εξελίξεων

ΑΠΛΟΥΣΤΕΥΣΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ (ΔΡΑΣΕΙΣ 1-4)

Δράση 1: Αναθεώρηση της προταθείσας απλούστευσης της νομοθεσίας για την περίοδο 2007-13

Κατά την έγκριση του σχεδίου δράσης, τα περιθώρια απλούστευσης της νομοθεσίας για την περίοδο προγραμματισμού 2007-13, εκτός από τις διατάξεις που αποτέλεσαν ήδη αντικείμενο διαπραγματεύσεων, ήταν ελάχιστα. Μολονότι η απλούστευση δεν είχε την αναμενόμενη εμβέλεια, σε ορισμένους τομείς έγιναν ορισμένες βελτιώσεις με σκοπό τη μείωση του αριθμού των δικαιούχων που υποβάλλουν εκ παραδρομής εσφαλμένες αιτήσεις πληρωμής. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής έχουν τώρα περισσότερες δυνατότητες προσφυγής σε κατ'αποκοπή πληρωμές, πράγμα το οποίο μειώνει τον κίνδυνο παρατυπίας. Επίσης, για τη μείωση του κινδύνου σφάλματος, απλουστεύθηκαν τόσο τα υποδείγματα δήλωσης των δαπανών όσο και ο ορισμός των επιλέξιμων δαπανών. Στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων, η διαπίστευση των εθνικών συστημάτων καθώς και η έγκριση από την Επιτροπή των στρατηγικών ελέγχου των κρατών μελών σε συνδυασμό με πιο απλές διαδικασίες για τη διακοπή των πληρωμών, είναι στοιχεία που μπορούν να αυξήσουν την αξιοπιστία. Τον Δεκέμβριο 2006, η Επιτροπή εξέδωσε έναν νέο κανονισμό που εδραιώνει και ενισχύει τους ελέγχους και τις κυρώσεις στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης. Στο πλαίσιο της έμμεσης κεντρικής διαχείρισης στον τομέα της εκπαίδευσης και του πολιτισμού, ενισχύθηκαν τα διορθωτικά μέτρα και τα κράτη μέλη θα έχουν την υποχρέωση να καταρτίζουν εκ των προτέρων δήλωση σχετικά με τα συστήματα ελέγχου των εθνικών οργανισμών.

Δράση 2: Προσθήκη κοινών αρχών εσωτερικού ελέγχου στην πρόταση αναθεώρησης του δημοσιονομικού κανονισμού

Μολονότι ο νομοθέτης απέρριψε την προσθήκη ειδικής συμπληρωματικής αρχής στον δημοσιονομικό κανονισμό (ΔΚ), το άρθρο 28α προβλέπει ότι "ο προϋπολογισμός εκτελείται με τον αποτελεσματικό και αποδοτικό εσωτερικό έλεγχο …", και προβλέπει την "επαρκή διαχείριση των κινδύνων που σχετίζονται με τη νομιμότητα και την κανονικότητα των υποκείμενων πράξεων". Επομένως, ο βασικός στόχος, που συνίσταται στη εδραίωση των βασικών εννοιών ενός πλαισίου εσωτερικού ελέγχου στον δημοσιονομικό κανονισμό, έχει επιτευχθεί.

Δράση 3: Ανάπτυξη στρατηγικών ελέγχου και αποδεικτικών στοιχείων για την παροχή εύλογης αξιοπιστίας και εναρμόνιση της παρουσίασής τους

Χάρη στα πρότυπα υποδείγματα για την έρευνα και τα διαρθρωτικά ταμεία, οι εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας των υπηρεσιών της Επιτροπής για το 2006 θα παρουσιάζουν τις στρατηγικές ελέγχου στο πλαίσιο ενός σταδιακά εναρμονισμένου μορφότυπου. Στο πλαίσιο αυτό θα συμπεριλαμβάνεται η σαφής παρουσίαση των πηγών αξιοπιστίας και των αποτελεσμάτων των ελέγχων και, ιδιαίτερα, οι δείκτες σχετικά με τη νομιμότητα και την κανονικότητα. Έστω και αν απαιτηθεί χρόνος για να εξασφαλιστεί η συνολική συνοχή αυτής της προσέγγισης, η δράση αυτή θα βελτιώσει την αντίληψη των δομών ελέγχου και των πηγών αξιοπιστίας και θα συμβάλει στην επισήμανση των αδυναμιών και στον προσδιορισμό των βελτιώσεων που πρέπει να γίνουν.

Για να ενισχυθεί η σχέση μεταξύ εύλογης αξιοπιστίας και πληρωμών, με απαρχή τη συγκεφαλαιωτική έκθεση 2006, η Επιτροπή θα διατυπώνει σαφώς και θα κοινοποιεί στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή επιφυλάξεις σχετικά με τη συνολική αξιοπιστία, ανάλογα με την περίπτωση ανά τομέα ή ανά κράτος μέλος, καθώς και τις σχετικές δημοσιονομικές διορθώσεις ή αναστολές πληρωμών.

Δράση 4: Έναρξη διοργανικού διαλόγου σχετικά με τους κινδύνους που πρέπει να γίνονται αποδεκτοί όσον αφορά τις υποκείμενες πράξεις

Το σχέδιο δράσης προκάλεσε μεγάλη συζήτηση σχετικά με το "αποδεκτό επίπεδο κινδύνου". Με βάση τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, σύμφωνα με την οποία απαιτείται η σαφής πρόβλεψη της πολιτικής αποδοχής του κινδύνου, η Επιτροπή προσπάθησε να προσδιορίσει στο πλαίσιο της νομοθεσίας μια έννοια η οποία, μέχρι τώρα, υποδηλωνόταν έμμεσα στις στρατηγικές ελέγχου. Μολονότι η προσθήκη της έννοιας αυτής στον δημοσιονομικό κανονισμό απορρίφθηκε, ο νομοθέτης ενθάρρυνε την Επιτροπή να συνεχίσει να διερευνά την έννοια αυτή. Η Επιτροπή πιστεύει ότι έχει μεγάλη σημασία να συνεχιστεί ο διοργανικός διάλογος σχετικά με το αποδεκτό επίπεδο κινδύνου και θα συνεχίσει τη δράση της με βάση τις απαραίτητες βασικές πληροφορίες που προκύπτουν από την εφαρμογή των δράσεων 10 και 11.

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΕΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ (ΔΡΑΣΕΙΣ 5-8)

Δράση 5: Προώθηση διαχειριστικών δηλώσεων στο επιχειρησιακό επίπεδο και συγκεφαλαιωτικών εκθέσεων στο εθνικό επίπεδο

Όσον αφορά την επιμερισμένη διαχείριση, ο αναθεωρημένος δημοσιονομικός κανονισμός προβλέπει στο άρθρο 53β ότι "τα κράτη μέλη υποβάλλουν ετήσια σύνοψη, στο κατάλληλο εθνικό επίπεδο, όλων των διαθέσιμων λογιστικών ελέγχων και δηλώσεων". Αυτές οι περιλήψεις ελέγχων και δηλώσεων θα υποβληθούν για πρώτη φορά το 2008. Αν και αυτό δεν προβλέπεται στο χρονοδιάγραμμα του παρόντος σχεδίου δράσης, η Επιτροπή θα χρησιμοποιήσει τα αποτελέσματα των δικών της απλών και λογιστικών ελέγχων για να αξιολογήσει την ποιότητα της συνοπτικής παρουσίασης των ετήσιων ελέγχων και δηλώσεων, ώστε να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης. Εάν τα αποτελέσματα είναι θετικά, αυτό θα αποτελέσει ουσιαστική προϋπόθεση για τη συνολική αξιοπιστία. Αντίθετα, αρνητικά αποτελέσματα μπορούν, ανάλογα με την περίπτωση, να οδηγήσουν σε επιφυλάξεις, αναστολή πληρωμής ή ανάκτηση. Η Επιτροπή θα παρακολουθήσει την πρόοδο στον τομέα αυτό και θα εξετάσει τον τρόπο με τον οποίον θα μπορέσει να βελτιώσει τη συνεργασία με τα κράτη μέλη, ώστε να εξασφαλιστεί η συνεχής ανατροφοδότηση του κύκλου ετήσιου προγραμματισμού και υποβολής περιοδικών εκθέσεων με τα σχετικά αποτελέσματα.

Δράση 6: Εξέταση της χρησιμότητας των διαχειριστικών δηλώσεων εκτός από το πλαίσιο της επιμερισμένης και της έμμεσης κεντρικής διαχείρισης

Η δράση 6α, σκοπός της οποίας ήταν να προσδιοριστεί κατά πόσο οι δηλώσεις προσφέρουν προστιθέμενη αξία στην άμεση κεντρική διαχείριση, κρίθηκε ότι δεν μπορούσε να είναι αποτελεσματική. Λόγω έλλειψης ενδιάμεσων οργανισμών που να ασκούν έλεγχο μεταξύ της Επιτροπής και των τελικών δικαιούχων, η υποβολή δήλωσης από τους δικαιούχους, εκτός από τις άλλες υποχρεώσεις που αφορούν τη δημοσιονομική διαχείριση, δεν είναι προσοδοφόρα από πλευράς κόστους-αποδοτικότητας. Η δράση αυτή αποσύρθηκε από το σχέδιο, αλλά ο βασικός της στόχος θίγεται στο πλαίσιο της δράσης 7 μέσω της πιστοποίησης της μεθοδολογίας.

Δράση 7: Προώθηση των βέλτιστων πρακτικών για τη βελτίωση της σχέσης κόστους-αποδοτικότητας των ελέγχων στο επίπεδο των έργων

Όσον αφορά το έκτο πρόγραμμα-πλαίσιο στον τομέα της έρευνας προβλέφθηκαν πιστοποιητικά ελέγχου, ώστε να ενισχυθεί η αξιοπιστία όσον αφορά την εκτέλεση των έργων. Ωστόσο, η εμπειρία κατέδειξε ότι τα σφάλματα που μπορούν να διαπιστωθούν επί τόπου από την Επιτροπή, διαφεύγουν συχνά από τους ελεγκτές πιστοποίησης, κυρίως λόγω του ότι δεν είναι εξοικειωμένοι με τους όρους επιλεξιμότητας.

Για να εξασφαλιστεί ότι οι έλεγχοι διενεργούνται με ομοιόμορφο τρόπο από όλους τους ελεγκτές που εργάζονται στο πλαίσιο της Επιτροπής για το έβδομο πρόγραμμα πλαίσιο, αναπτύχθηκαν ορισμένες "συμφωνημένες διαδικασίες" που θα αποτελέσουν υποχρεωτική δέσμη διαδικασιών γι'αυτό το είδος ελέγχων. Χάρη στην προσέγγιση αυτή, ο ελεγκτής θα είναι σε θέση να αναγνωρίζει και να επισημαίνει τις εξαιρέσεις και, έτσι, να δίνει τη δυνατότητα στην Επιτροπή να συνάγει συμπεράσματα με βάση την καλύτερη κατανόηση των θεμάτων που μπορεί να προκύψουν.

Στο πλαίσιο της έμμεσης κεντρικής διαχείρισης, οι νομικές βάσεις 2007-2013 για τα προγράμματα δράσης "Δια βίου μάθηση" και "Νεολαία" ορίζουν ότι τα κράτη μέλη πρέπει να καταθέτουν προκαταρκτική και ετήσια αξιοπιστία. Τα υποδείγματα εκ των προτέρων δήλωσης έχουν ήδη καταρτιστεί και έχουν διαβιβαστεί κατευθυντήριες γραμμές στις εθνικές αρχές. Οι εργασίες που υπάγονται στο σχέδιο δράσης για το έβδομο πρόγραμμα πλαίσιο στον τομέα της έρευνας αποσκοπούν στην αντιμετώπιση μιας από τις σημαντικότερες πηγές σφάλματος που χαρακτήρισαν τα προηγούμενα προγράμματα, δηλαδή τον υπολογισμό των μέσων δαπανών από τους δικαιούχους. Για τη μείωση των σφαλμάτων αυτών, η Επιτροπή κατήρτισε διαδικασίες για την εκ των προτέρων ανάλυση των συστημάτων κοστολόγησης και των υποκείμενων μεθόδων υπολογισμού των δαπανών, ώστε να εντοπισθούν τα συστηματικά σφάλματα. Η απόφαση αυτή ανταποκρίνεται μέχρις ένα βαθμό στον στόχο της δράσης 6α γιατί ευαισθητοποιεί τους δικαιούχους σχετικά με τη σημασία που έχει η καθιέρωση μεθοδολογίας σύμφωνης με τη σύμβαση και γιατί, με την πρόληψη των σφαλμάτων, μπορεί επίσης να χρησιμεύσει ως "προετοιμασία του μέλλοντος".

Δράση 8: Διευκόλυνση της παροχής συμπληρωματικής αξιοπιστίας από τα Ανώτατα Όργανα Ελέγχου

Η Επιτροπή βελτίωσε τη συνεργασία της με τα Ανώτατα Όργανα Ελέγχου. Η Επιτροπή έδειξε το παράδειγμα αυξάνοντας τον βαθμό της διαφάνειας σε σχέση με τα Ανώτατα Όργανα Ελέγχου και διαβίβασε στα εθνικά Ανώτατα Όργανα Ελέγχου έκθεση σχετικά με τις πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν στη χώρα τους από τον κοινοτικό προϋπολογισμό το 2005. Με βάση την ανατροφοδότηση, καταρτίστηκε τυποποιημένη έκθεση με εκτενέστερες πληροφορίες. Οι εκθέσεις για τις πληρωμές που αφορούν το 2006 θα σταλούν σύντομα στα Ανώτατα Όργανα Ελέγχου.

Η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η ανάπτυξη σταθερής σχέσης με τα ΑΟΕ αποτελεί επιτυχία όσον αφορά τη δράση και καθοριστικό βήμα για τη βελτίωση του γενικού περιβάλλοντος ελέγχου στον τομέα της επιμερισμένης διαχείρισης. Ο ρόλος των ΑΟΕ στο πλαίσιο των διαφόρων εθνικών πρωτοβουλιών σχετικά με τις δηλώσεις σε εθνικό επίπεδο γίνεται ευνοϊκά δεκτός λόγω της αύξησης της προσοχής που θα δοθεί στη διαχείριση των κοινοτικών κεφαλαίων στα εν λόγω κράτη μέλη.

Νέα επί μέρους δράση: Η Επιτροπή, στηριζόμενη στην ώθηση που δημιούργησε η δράση αυτή, θα εξακολουθήσει τις επαφές με τα ΑΟΕ για να προσδιορίσει τον τρόπο με τον οποίο οι εργασίες τους θα μπορέσουν να χρησιμοποιηθούν για την παροχή αξιοπιστίας σχετικά με την εκτέλεση των προγραμμάτων της στα κράτη μέλη. Επίσης, θα εκπονήσει μελέτη ανά περίπτωση για τα θέματα ουσιαστικής σημασίας που τίθενται στα ΑΟΕ στο πλαίσιο της εξέτασης των κοινοτικών δαπανών.

ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΕΝΙΑΙΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ: ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗ ΣΧΕΣΗ ΚΟΣΤΟΥΣ-ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΔΡΑΣΕΙΣ 9-11)

Δράση 9: Δημιουργία αποτελεσματικών εργαλείων για την κοινοποίηση των αποτελεσμάτων των λογιστικών και των απλών ελέγχων και για την προώθηση της προσέγγισης του ενιαίου ελέγχου

Με βάση το νέο λογιστικό σύστημα ABAC 2005, η Επιτροπή μπορεί στο εξής να συντονίζει ευκολότερα τις πληροφορίες διαχείρισης που συγκεντρώνονται και αποθηκεύονται στα τοπικά συστήματα των υπηρεσιών. Το 2006, προστέθηκε στο ABAC μια ενότητα συνδεδεμένη με τους νομικούς οργανισμούς, η οποία καθιστά δυνατή την εισαγωγή, τη αναζήτηση και την παρακολούθηση των πληροφοριών ελέγχου. Το 2007, στην ενότητα αυτή θα προστεθεί μια αυτοματοποιημένη διεπαφή με τα τοπικά συστήματα των υπηρεσιών. Αυτό θα προσφέρει μια συνολική εικόνα της δραστηριότητας ελέγχου της Επιτροπής όσον αφορά τους άμεσους δικαιούχους, χωρίς άλλη χειρονακτική εισαγωγή δεδομένων. Μια λεπτομερής βάση δεδομένων σχετικά με τη δραστηριότητα ελέγχου δίνει τη δυνατότητα να βελτιωθεί ο προγραμματισμός και η διαχείριση των κινδύνων στο επίπεδο της Επιτροπής.

Η ανταλλαγή δεδομένων ελέγχου προβλέπεται επίσης και στους άλλους τρόπους διαχείρισης. Στον τομέα της εκπαίδευσης και του πολιτισμού, η απόφαση της ΕΚ σχετικά με τις αρμοδιότητες της Επιτροπής, των κρατών μελών και των εθνικών οργανισμών, βάσει της προσέγγισης του ενιαίου ελέγχου, προσδιορίζει το είδος και τα επίπεδα ελέγχου. Ένας ειδικός οδηγός για τους εθνικούς οργανισμούς προσδιορίζει το είδος και τον αριθμό των ελέγχων που πρέπει να πραγματοποιούνται. Στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης, η κοινοποίηση των αποτελεσμάτων των ελέγχων από τα κράτη μέλη και η χρησιμοποίησή τους από την Επιτροπή βελτιώνονται διαρκώς χάρη στην τυποποίηση των μορφότυπων και των διαδικασιών αξιολόγησης, τη διοργάνωση έγκαιρων συνεδριάσεων συντονισμού και τα εργαλεία παρακολούθησης των βάσεων δεδομένων.

Νέα επί μέρους δράση: Για την εποπτεία των αρχικών σταδίων κοινοποίησης δεδομένων στη βάση ABAC, όσον αφορά το έκτο πρόγραμμα πλαίσιο, η Επιτροπή θα παρακολουθεί στενά την κοινοποίηση των δεδομένων και των εκθέσεων διαχείρισης με σκοπό την επισήμανση των βασικών συντελεστών που θα καταστήσουν δυνατή τη βελτίωση της κοινοποίησης δεδομένων στο πλαίσιο της συνολικής διαδικασίας ελέγχου.

Δράση 10: Αρχική εκτίμηση και ανάλυση του κόστους των ελέγχων

Όσον αφορά την επιμερισμένη διαχείριση, συμφωνήθηκε μια μέθοδος για την εκτίμηση των δαπανών ελέγχου και ξεκίνησε μια έρευνα στους τομείς της γεωργίας και των διαρθρωτικών ταμείων. Όσον αφορά τη γεωργία, εμπλέκονται όλα τα κράτη μέλη, ενώ όσον αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία, η πράξη αφορά αρχικά την Ουαλία, την Ουγγαρία και την Πορτογαλία και στη συνέχεια θα επεκταθεί στα υπόλοιπα κράτη μέλη. Όσον αφορά την άμεση διαχείριση, η Επιτροπή προσδιορίζει το κόστος ελέγχου όσον αφορά δύο πιλοτικές ΓΔ (EAC και INFSO).

Νέα επί μέρους δράση: Για την πιο εμπεριστατωμένη μελέτη της σχέσης κόστους-αποδοτικότητας του ελέγχου, η Επιτροπή θα εξετάσει το αποτέλεσμα του σχεδιασμού των προγραμμάτων και των όρων επιλεξιμότητας σε σχέση με το κόστος του ελέγχου με σκοπό τη λεπτομερή μελέτη του "αποδεκτού επιπέδου κινδύνου" σε συγκεκριμένη βάση.

Δράση 11: Έναρξη πιλοτικών έργων για την αξιολόγηση των πλεονεκτημάτων ελέγχου

Τα πλεονεκτήματα του ελέγχου μπορεί να είναι οικονομικά (ανάκτηση ποσών από λανθασμένες πληρωμές) και ποιοτικά (για παράδειγμα, τα αποτρεπτικά αποτελέσματα που έχει το ενδεχόμενο να γίνει κανείς αντικείμενο ελέγχου και κυρώσεων κινητοποιεί τους δικαιούχους να ελέγχουν καλύτερα τις αιτήσεις πληρωμής). Ωστόσο, ο αποτρεπτικός χαρακτήρας των ελέγχων είναι δύσκολο να εκτιμηθεί λόγω έλλειψης πληθυσμού ελέγχου για τη σύγκριση των χρηματικών επιπτώσεων πρόσθετων ελέγχων. Επίσης, ούτε οι διατομεακές συγκρίσεις δεν είναι εύκολες λόγω των διαφορών σχετικά με το πολιτικό πλαίσιο και τις δομές ελέγχου.

Κατά συνέπεια, η δράση αυτή, η οποία αφορά ειδικά τα ποσοτικοποιήσιμα οφέλη στο πλαίσιο των ΓΔ INFSO και EAC, αποσκοπεί στην αξιολόγηση των ανακτήσεων που έγιναν το 2005, οι οποίες ανταποκρίνονται στα σφάλματα που διαπιστώθηκαν σε σχέση με τα προγράμματα αυτών των ΓΔ. Με την προσέγγιση αυτή, υπάρχει πάντα κίνδυνος να υποεκτιμηθούν τα άμεσα πλεονεκτήματα του ελέγχου γιατί, λόγω του πολυετούς χαρακτήρα ορισμένων προγραμμάτων, τα σφάλματα που γίνονται κατά τη διάρκεια του έτους Ν, διαπιστώνονται τα επόμενα έτη και η ανάκτηση πραγματοποιείται αργότερα. Για να εξασφαλιστεί ότι το κόστος των ελέγχων είναι δικαιολογημένο σε σχέση με το ποσοστό σφάλματος, μια πιλοτική μελέτη θα διερευνήσει το θέμα αυτό περισσότερο. Η μελέτη αυτή, η οποία θα καλύψει τόσο την άμεση όσο και την επιμερισμένη διαχείριση, θα παρέχει πληροφορίες για τις ανακτήσεις και τις δημοσιονομικές διορθώσεις που έγιναν το 2005 και θα εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο η έννοια του κινδύνου μπορεί να εφαρμοστεί στον ορισμό των στρατηγικών ελέγχου, δεδομένου του πολυετούς χαρακτήρα των προγραμμάτων. Θα ληφθούν επίσης υπόψη τα ποιοτικά οφέλη.

Νέα επί μέρους δράση: Για να διευκρινιστεί εάν τα συστήματα ανάκτησης και αντιστάθμισης λειτουργούν αποτελεσματικά, η Επιτροπή, προσδιορίζοντας τα ποσά που ανακτήθηκαν το 2005 και το 2006 καθώς και τη συνοχή τους με τα σφάλματα που διαπιστώθηκαν κατά τη διάρκεια των ελέγχων, θα αναπτύξει, στο πλαίσιο της άμεσης διαχείρισης μια τυπολογία σφαλμάτων και τη σχέση τους με τις ανακτήσεις, τις δημοσιονομικές διορθώσεις και τις προσαρμογές των πληρωμών και, όσον αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία θα εξετάσει την αξιοπιστία των εθνικών συστημάτων παρακολούθησης και κοινοποίησης.

ΤΟΜΕΑΚΕΣ ΕΛΛΕΙΨΕΙΣ (ΔΡΑΣΕΙΣ 12-16)

Δράση 12: Αντιμετώπιση των ελλείψεων που επισημάνθηκαν από τις συμμετέχουσες υπηρεσίες

Με την αξιολόγηση των ελλείψεων που πραγματοποιήθηκε κατά τα μέσα του 2005, οι ΓΔ είχαν τη ευκαιρία να εντάξουν ορισμένα ειδικά στοιχεία στα ετήσια σχέδια διαχείρισης, τα οποία θα κοινοποιηθούν στις εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας για το 2006 και το 2007. Μερικές ΓΔ μπόρεσαν επίσης να εντάξουν τα βασικά πορίσματα της αξιολόγησης των ελλείψεων στη νομοθεσία τους για την περίοδο 2007-13. Όσον αφορά τις εσωτερικές πολιτικές, οι αρμόδιες για την έρευνα ΓΔ ανέπτυξαν και εφαρμόζουν πολυετή στρατηγική εκ των υστέρων ελέγχου του 6ου προγράμματος-πλαισίου (6ΠΠ) βάσει συντονισμένου προγράμματος ελέγχου με σκοπό τη συστηματική βελτίωση των αιτήσεων επιστροφής δαπανών που υποβάλλουν οι βασικοί δικαιούχοι, παρέχοντας συγχρόνως ικανοποιητική κάλυψη για όλο τον ελεγχόμενο πληθυσμό.

Νέα επί μέρους δράση: Για να εξασφαλιστεί η αύξηση της αξιοπιστίας, το 2007, η Επιτροπή θα διενεργήσει 300 ελέγχους όσον αφορά το 6ο πρόγραμμα πλαίσιο, σε σύγκριση με 45 ελέγχους που διενέργησε το 2006. Επιπλέον, με βάση την ανάπτυξη συστηματικής προσέγγισης για την ανάλυση και τη δειγματοληψία όσον αφορά τους δικαιούχους του 6ου προγράμματος πλαισίου στο πλαίσιο της δράσης 16β, η Επιτροπή θα προβεί στον εντοπισμό και τη διόρθωση σφαλμάτων όσον αφορά τους δικαιούχους που δέχονται το σημαντικότερο ποσοστό του προϋπολογισμού. Επίσης, μέχρι το τέλος του 2007, η διαδικασία αυτή θα δημιουργήσει αντιπροσωπευτική εικόνα του επιπέδου και του χαρακτήρα των παρατυπιών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού στον τομέα της έρευνας συνολικά.

Δράση 13: Ανάλυση των ελέγχων στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης σε περιφερειακό επίπεδο (ιδιαίτερα για τα διαρθρωτικά ταμεία) και της αξίας των υφιστάμενων δηλώσεων

Οι εκθέσεις ετήσιας δραστηριότητας για το 2006, θα εξετάζουν διεξοδικότερα την αποτελεσματικότητα των τρεχόντων ελέγχων και των δηλώσεων αξιοπιστίας των κρατών μελών. Η ΓΔ REGIO και η ΓΔ EMPL συνεχίζουν να βελτιώνουν τις διαδικασίες που εφαρμόζουν για τον προσδιορισμό της αξιοπιστίας των πληρωμών με την υποβολή αξιολόγησης των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου ανά κράτος μέλος, αναλυτικά μέχρι το επίπεδο του συστήματος ή του προγράμματος. Για τη βαθμολογία των συντελεστών ελέγχου των συστημάτων που αφορούν τη συμμόρφωση και την αποτελεσματικότητα, χρησιμοποιείται αντίστοιχη κλίμακα με αυτή του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που κατατάσσει τα προγράμματα σε 3 κατηγορίες, σύμφωνα με το επίπεδο αξιοπιστίας που έχει επιτευχθεί: εύλογη αξιοπιστία, αξιοπιστία με περιορισμούς και περιορισμένη ή μηδενική αξιοπιστία. Αυτές οι ΓΔ ανέπτυξαν επίσης δείκτες σχετικά με τη νομιμότητα και την κανονικότητα οι οποίοι θα προστεθούν στην παρουσίαση της στρατηγικής ελέγχου που θα γίνει στην έκθεση ετήσιας δραστηριότητας για το 2006.

Δράση 14: Παροχή μεγαλύτερης καθοδήγησης για τη διαχείριση του κινδύνου σφάλματος όσον αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία

Όσον αφορά τη δράση 14α, η Επιτροπή ζήτησε από τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν ότι οι δικαιούχοι των διαρθρωτικών ταμείων είναι ενημερωμένοι για τους ελέγχους καθώς και για τον κίνδυνο ακύρωσης της χρηματοδότησης. Εκδόθηκαν συμπληρωματικές κατευθυντήριες γραμμές για τις πληροφορίες που τα κράτη μέλη πρέπει να διαβιβάζουν στην Επιτροπή σχετικά με τις ανακτήσεις και τη διακοπή χρηματοδοτήσεων λόγω παρατυπίας. Επίσης, τροποποιήθηκαν ορισμένες κανονιστικές διατάξεις στον τομέα της κοινοποίησης[5]. Τον Αύγουστο 2006, η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές για το κλείσιμο των προγραμμάτων 2000-06. Επίσης, αναπτύχθηκαν κατευθυντήριες γραμμές που υποδεικνύουν τις βέλτιστες πρακτικές κατά τους ελέγχους διαχείρισης σε πρώτο επίπεδο και τους ελέγχους των αρχών πληρωμής.

Όσον αφορά τη δράση 14β, η Επιτροπή προετοιμάζει ερμηνευτικές κατευθυντήριες γραμμές για ορισμένα θέματα, κυρίως στον τομέα της "χρηματοοικονομικής τεχνικής", οι οποίες θα κοινοποιηθούν αφού συζητηθούν προηγουμένως με τα κράτη μέλη.

Δράση 15: Προώθηση της πρωτοβουλίας «συμβάσεις εμπιστοσύνης» για τα διαρθρωτικά ταμεία

Η ΓΔ REGIO συνέχισε να προωθεί τις «συμβάσεις εμπιστοσύνης», ώστε να αυξήσει το επίπεδο αξιοπιστίας για την περίοδο προγραμματισμού 2000-06 και να θέσει χρήσιμα θεμέλια για την περίοδο 2007-13. Στον τομέα των διαρθρωτικών ταμείων, συνάφθηκαν δύο συμβάσεις εμπιστοσύνης (Ουαλία και Αυστρία) και συνεχίζονται οι συζητήσεις σε τέσσερα άλλα κράτη μέλη.

Δράση 16: Καθιέρωση κοινών κατευθυντήριων γραμμών ανά ομάδα πολιτικής

Στο πλαίσιο της δράσης 16α, υποβλήθηκαν βελτιωμένες κατευθυντήριες γραμμές για την έρευνα και τις εσωτερικές πολιτικές με τη μορφή επικαιροποιημένου εγχειριδίου ελέγχου που προορίζεται για τον ελεγκτή που έχει αναλάβει τον έλεγχο του 6ου προγράμματος πλαισίου. Η Επιτροπή επισήμανε επίσης ότι είναι ανάγκη να αναπτυχθούν κατευθυντήριες γραμμές για την προσαρμογή των στρατηγικών ελέγχου σε ετερογενή περιβάλλοντα, με τη διατήρηση ενός βασικού πυρήνα κοινών προτύπων. Η προθεσμία αυτής της δράσης παρατάθηκε για να καταστεί δυνατή η συγκέντρωση και η υποβολή των βέλτιστων πρακτικών μιας σειράς πολιτικών.

Η δράση 16β συνέβαλε στη στρατηγική ελέγχου του 6ου προγράμματος πλαισίου δίνοντας προτεραιότητα στην αρχική συνολική επισκόπηση και στην αξιολόγηση των δικαιούχων. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την ανάπτυξη μιας προσέγγισης, βασισμένης σε διεθνή πρότυπα, που συνδυάζει τη στρωματοποίηση με τη δειγματοληψία ανά νομισματική μονάδα (MUS), καθώς και τη διόρθωση συστηματικών σφαλμάτων με τη διαπίστωση του συνολικού ποσοστού σφάλματος μέσω στατιστικού δείγματος.

Όσον αφορά τη δράση 16γ, η ΓΔ REGIO επανεξετάζει το εγχειρίδιο ελέγχου για τα διαρθρωτικά ταμεία. Η επανεξέταση αυτή θα λάβει υπόψη, μεταξύ άλλων, τις νέες νομοθετικές διατάξεις και θα συμπεριλάβει κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή των διεθνών προτύπων ελέγχου.

Γενικά συμπεράσματα και μέλλοντική πορεια

Τα συμπεράσματα είναι σε γενικές γραμμές θετικά. Μολονότι υπήρξαν ορισμένες καθυστερήσεις (βλ. παράρτημα), η Επιτροπή θεωρεί ότι θα μπορέσει να επιτύχει το στόχο της, δηλαδή να θέσει τα θεμέλια, μέχρι το τέλος του 2007, για την ορθή διαχείριση του κινδύνου σφάλματος και την παροχή μεγαλύτερης αξιοπιστίας όπως προβλέπεται στο σχέδιο δράσης. Τα αποτελέσματα των δράσεων θα γίνουν σιγά σιγά ορατά και αποδείξιμα – αρχικά στο πλαίσιο μιας σαφέστερης και πιο διαφανούς προσέγγισης ελέγχου. Αυτό πρέπει να οδηγήσει στη μείωση του ποσοστού σφάλματος με τη βελτίωση των διορθώσεων και της πρόληψης.

Η εμπειρία απέδειξε ότι ορισμένες δράσεις χρειάζονται περισσότερη επεξεργασία για να δώσουν νέα ώθηση στην επίτευξη του στόχου βελτίωσης της αξιοπιστίας. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή πρότεινε νέες επί μέρους δράσεις σ'αυτούς τους τομείς. Αυτές οι νέες επί μέρους δράσεις θα επικεντρωθούν κυρίως στην άμεση κεντρική διαχείριση, δεδομένου ότι η Επιτροπή έχει αποκλειστική αρμοδιότητα στον τομέα αυτό. Οι νέες επί μέρους δράσεις θα ολοκληρωθούν εντός του αρχικού χρονοδιαγράμματος για το σχέδιο δράσης (τέλος 2007) και, μαζί με τις ήδη εκτελούμενες δράσεις, θα εξασφαλίσουν ότι μέχρι την ημερομηνία αυτή θα υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις ώστε το ολοκληρωμένο πλαίσιο εσωτερικού ελέγχου θα αρχίσει να έχει τα αναμενόμενα αποτελέσματα στον τομέα της αξιοπιστίας.

Σε περίπτωση που η Επιτροπή λάβει συμπληρωματική αξιοπιστία, το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει τη δυνατότητα να στηριχθεί σ'αυτή για τη δήλωση αξιοπιστίας του. Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να συνεργάζεται στενά με το Συνέδριο όσον αφορά την εκτέλεση και τα αποτελέσματα του σχεδίου δράσης και επίσης δεσμεύεται να βελτιώσει τη διαδικασία αντιπαράθεσης. Το θέμα του χρονοδιαγράμματος παραμένει σημαντική πρόκληση σε όλους τους τομείς εκτέλεσης του προϋπολογισμού. Στον τομέα της επιμερισμένης διαχείρισης, περίπου οι μισές από τις απαντήσεις των κρατών μελών στις "δηλώσεις προκαταρκτικών πορισμάτων" δεν ήταν διαθέσιμες έγκαιρα για τη διαδικασία αντιπαράθεσης σχετικά με την ετήσια έκθεση 2005[6]. Συνεπώς, ορισμένες ενδεχομένως σημαντικές απαντήσεις των κρατών μελών σχετικά με τα προσωρινά πορίσματα του διατυπώνει το Συνέδριο φθάνουν πολύ αργά για την ενημέρωση της δήλωσης αξιοπιστίας (DAS).

Η Επιτροπή θα καταρτίσει τελική έκθεση για την εφαρμογή του σχεδίου δράσης στις αρχές του 2008. Η έκθεση αυτή θα εξετάσει πρώτα τα αποτελέσματα των διαφόρων δράσεων στην αξιοπιστία και θα συνάγει συμπεράσματα για τη μελλοντική εδραίωση του ολοκληρωμένου πλαισίου εσωτερικού ελέγχου.

[1] COM(2006) 9 και SEC(2006) 49.

[2] ΕΕ C 107 της 30.4.2004 (γνωμοδότηση σχετικά με το πρότυπο του "ενιαίου ελέγχου").

[3] Γνωμοδότηση αριθ. 02/2004 του ΕΕΣ (σημείο 48).

[4] Kontrola Państwowa, ειδική έκδοση Δεκεμβρίου 2006http://www.nik.gov.pl/docs/kp/kp_2006_referaty_calosc.pdf

[5] Κανονισμός (EK) αριθ. 1978/2006 της 22.12.2006 για την τροποποίηση του κανονισμού (EK) αριθ. 448/2001 (ΕΕ L 368 της 23.12.2006, σ. 89).

[6] Υποσημείωση: Έκθεση σχετικά με τις απαντήσεις των κρατών μελών στην ετήσια έκθεση 2005 του ΕΕΣ / επί του παρόντος στο πλαίσιο της διοργανικής διαβούλευσης (ISC).