Σύσταση απόφασης του Συµßουλίου με την οποία διαπιστώνεται, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, ότι η δράση την οποία ανέλαβε η Ουγγαρία σε εφαρμογή των συστάσεων του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης, είναι ανεπαρκής /* SEC/2005/1305 τελικό */
[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ | Βρυξέλλες, 20.10.2005 SEC(2005) 1305 τελικό Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με την οποία διαπιστώνεται, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, ότι η δράση την οποία ανέλαβε η Ουγγαρία σε εφαρμογή των συστάσεων του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης, είναι ανεπαρκής (υποβληθείσα από την Επιτροπή) ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Ιστορικό Η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος (ΔΥΕ) διέπεται από το άρθρο 104 της Συνθήκης και τον κανονισμό (EΚ) αριθ.1467/97 του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1997, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1056/2005 του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 2005, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, που αποτελεί μέρος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Μετά την ένταξη στην Κοινότητα την 1η Μαΐου 2004, βάσει στοιχείων που διαβίβασε η Ουγγαρία τον Μάρτιο του 2004, και λαμβάνοντας υπόψη τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής το 2004, η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος κατά της Ουγγαρίας δεδομένου ότι το έλλειμμα της χώρας αυτής είχε υπερβεί το 3% του ΑΕΠ το 2003. Μετά από σύσταση της Επιτροπής, το Συμβούλιο αποφάσισε στις 5 Ιουλίου 2004 ότι η Ουγγαρία παρουσίαζε υπερβολικό έλλειμμα και ταυτόχρονα εξέδωσε σύσταση του άρθρου 104 παράγραφος 7, για τη διόρθωσή του. Το Συμβούλιο συνέστησε στις ουγγρικές αρχές να λάβουν μέτρα μεσοπρόθεσμου χαρακτήρα προκειμένου να μειωθεί το έλλειμμα κάτω από το 3% του ΑΕΠ έως το 2008 κατά τρόπο αξιόπιστο και βιώσιμο, σύμφωνα με την πορεία μείωσης του ελλείμματος που προσδιορίζεται στη γνώμη του Συμβουλίου της 8ης Ιουλίου 2005 σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης που υποβλήθηκε τον Μάιο του 2004. Συγκεκριμένα, το Συμβούλιο συνέστησε στις ουγγρικές αρχές να αναλάβουν αποτελεσματική δράση έως τις 5 Νοεμβρίου 2004 σχετικά με τα μέτρα για την επίτευξη του στόχου όσον αφορά το έλλειμμα του 2005. Στις 18 Ιανουαρίου 2005, το Συμβούλιο ενεργώντας δυνάμει του άρθρου 104 παράγραφος 8 της Συνθήκης κατόπιν συστάσεως της Επιτροπής, αποφάσισε ότι η Ουγγαρία δεν είχε αναλάβει αποτελεσματική δράση σε εφαρμογή της σύστασής του και ότι αναμενόταν ότι ο στόχος για το έλλειμμα του 2005 δεν θα επιτυγχανόταν και μάλιστα με μεγάλη απόκλιση. Η Ουγγαρία αποτελεί κράτος μέλος με παρέκκλιση, όπερ σημαίνει ότι οι παράγραφοι 9 και 11 του άρθρου 104 της Συνθήκης δεν ισχύουν στην περίπτωσή της, μολονότι υποχρεούται να αποφεύγει τα υπερβολικά ελλείμματα. Συνεπώς, περαιτέρω συστάσεις στο πλαίσιο της ΔΥΕ μπορούν να απευθύνονται στην Ουγγαρία μόνον με βάση το άρθρο 104 παράγραφος 7. Στις 8 Μαρτίου 2005, το Συμβούλιο εξέδωσε νέα σύσταση για την Ουγγαρία σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7, κατόπιν συστάσεως της Επιτροπής[1]. Το Συμβούλιο συνέστησε στις ουγγρικές αρχές να αναλάβουν δράση σε μεσοπρόθεσμο πλαίσιο προκειμένου να μειώσουν το έλλειμμα κάτω από το 3% του ΑΕΠ έως το 2008, με αξιόπιστο και βιώσιμο τρόπο. Για την εν λόγω σύσταση, το Συμβούλιο αναφέρθηκε στην αναθεωρημένη πορεία μείωσης του ελλείμματος που είχε προσδιορισθεί στη γνώμη του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005 για το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που είχε υποβληθεί τον Δεκέμβριο του 2004, τονίζοντας τη συμβολή του στη μείωση του χρέους και τη βελτίωση του ισοζυγίου εξωτερικών συναλλαγών. Οι σχετικοί ετήσιοι στόχοι για το έλλειμμα γενικής κυβέρνησης ήταν 4,4%, 3,6%, 2,9%, 2,2% και 1,6% του ΑΕΠ μεταξύ 2004 και 2008[2]. Προς τούτο, έγινε ειδικότερα σύσταση στην Ουγγαρία να αναλάβει αποτελεσματική δράση έως τις 8 Ιουλίου 2005 για τη λήψη πρόσθετων, κατά το δυνατόν διαρθρωτικών, μέτρων προκειμένου να επιτύχει τον στόχο όσον αφορά το έλλειμμα του 2005 (3,6% του ΑΕΠ)[3]. Επιπλέον, το Συμβούλιο συνέστησε στις ουγγρικές αρχές να συνδέσουν τον χρόνο εφαρμογής και την εκτέλεση των τυχόν φορολογικών περικοπών με την επίτευξη των στόχων όσον αφορά το έλλειμμα που περιλαμβάνονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που υποβλήθηκε τον Δεκέμβριο του 2004. Πέραν αυτού, κάλεσε τις αρχές της Ουγγαρίας να προχωρήσουν με τις προγραμματιζόμενες μεταρρυθμίσεις των συστημάτων δημόσιας διοίκησης, υγείας και εκπαίδευσης σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που είχαν αναλάβει, μεταξύ άλλων, για τη βελτίωση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών και να αξιοποιήσουν κάθε ευκαιρία προκειμένου να επισπεύσουν την δημοσιονομική προσαρμογή. Στις 13 Ιουλίου 2005, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση προς το Συμβούλιο[4], βασιζόμενη στις πληροφορίες που ήταν διαθέσιμες την εποχή εκείνη, μεταξύ των οποίων και διορθωτικά μέτρα συνολικής αξίας 1½% του ΑΕΠ που είχε λάβει η κυβέρνηση της Ουγγαρία τον Μάρτιο και τον Ιούνιο προκειμένου να αντισταθμισθούν οι αποκλίσεις, και στη σταθερή δέσμευση της κυβέρνησης της χώρας να λάβει, εάν χρειασθεί, πρόσθετα μέτρα. Στο πλαίσιο αυτό θεωρήθηκε ότι ο στόχος του 3,6% του ΑΕΠ για το έλλειμμα το 2005 ήταν εφικτός και ότι η ουγγρική κυβέρνηση είχε αναλάβει αποτελεσματική δράση σε εφαρμογή της σύστασης του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005 όσον αφορά τη λήψη των προγραμματιζόμενων μέτρων για την επίτευξη του στόχου όσον αφορά το έλλειμμα του 2005, έως τις 8 Ιουλίου 2005. Η Επιτροπή συνεπέρανε ότι στη φάση εκείνη δεν απαιτούνταν περαιτέρω ενέργειες στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος. Ωστόσο, τόνισε ότι η δημοσιονομική κατάσταση της Ουγγαρίας παραμένει ευάλωτη. Συγκεκριμένα, τόνισε ότι η επίτευξη του στόχου για το έλλειμμα του 2005 απαιτεί: (i) την αποτελεσματική εφαρμογή όλων των προγραμματιζόμενων μέτρων και (ii) πρόσθετη δράση για την οποία η κυβέρνηση της χώρας είχε αναλάβει δεσμεύσεις δημοσίως, σε περίπτωση που εμφανισθούν δημοσιονομικές υπερβάσεις στη διάρκεια του έτους. Εκτός αυτού, υπογράμμισε ότι η επίτευξη του στόχου του 2,9% του ΑΕΠ όσον αφορά το έλλειμμα του 2006, απαιτεί σημαντικές προσαρμογές και αποφασιστικές ενέργειες, περιλαμβανομένης της έγκρισης ενός συνετού προϋπολογισμού για το 2006. Ως εκ τούτου, η ανακοίνωση ανέφερε ότι εάν παρατηρούνταν αργότερα προβλήματα στην εφαρμογή της προγραμματιζόμενης διόρθωσης, η Επιτροπή θα ήταν αναγκασμένη να συστήσει στο Συμβούλιο να ενισχύσει την δημοσιονομική εποπτεία και να λάβει τα απαραίτητα μέτρα στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος. Πρόσφατες εξελίξεις που επιδεινώνουν σημαντικά την δημοσιονομική κατάσταση και προοπτικές Στις 20 Σεπτεμβρίου 2005 οι ουγγρικές αρχές υπέβαλαν αναθεωρημένη κοινοποίηση στο πλαίσιο της ΔΥΕ, ότι το 2005 το έλλειμμα θα ανέλθει σε 6,1% του ΑΕΠ, έναντι 3,6% που ήταν ο στόχος, παρά το ότι δεν υπήρξε κάποια σημαντική αλλαγή στο μακροοικονομικό σενάριο. Η αναθεωρημένη αυτή κοινοποίηση έλαβε υπόψη ότι η προγραμματιζόμενη πώληση των υφιστάμενων αυτοκινητόδρομων στην κρατική εταιρεία αυτοκινητοδρόμων (ΑΑΚ), συμπεριλαμβανομένων και των υπό κατασκευή έως τα τέλη του 2005, δεν ήταν δυνατό να ληφθεί ως μέτρο μείωσης του ελλείμματος και ότι η καταβολή του 13ου μισθού των δημοσίων υπαλλήλων έπρεπε να εγγραφεί στο έτος το οποίο αφορά, παρά το ότι είχε αναβληθεί για τις αρχές του επόμενου έτους[5], με αποτέλεσμα την επιδείνωση του ελλείμματος του 2005 κατά 1,9% και 0,1% του ΑΕΠ αντίστοιχα. Η κοινοποίηση περιέλαβε, εξάλλου, και μια επιπλέον απόκλιση ύψους 0,5% του ΑΕΠ, περίπου το μισό της οποίας οφείλεται σε χαμηλότερα έσοδα ΦΠΑ, εν μέρει εξαιτίας πολιτικής δράσης [6], ενώ το υπόλοιπο αντικατοπτρίζει αυξημένες δαπάνες. Η κυβέρνηση πληροφόρησε την Επιτροπή ότι δεν είχε την πρόθεση να επιδιώξει τη διόρθωση των εξελίξεων αυτών, σε αντίθεση με ό,τι είχε δεσμευθεί να πράξει στο παρελθόν. Εκτός από την στατιστική διευκρίνιση και τις αναγνωρισμένες αλλά μη αντισταθμιζόμενες αποκλίσεις, αξίζει να σημειωθεί ότι στην κοινοποίηση του Μαρτίου η εισφορά για το 2005 στο πρόγραμμα συντάξεων του δεύτερου πυλώνα είχε αυξηθεί κατά 0,2% του ΑΕΠ (από 1,1 % του ΑΕΠ σε 1,3% του ΑΕΠ), με αποτέλεσμα η υποκείμενη επιδείνωση του, ύψους 6,1% του ΑΕΠ, κοινοποιηθέντος ελλείμματος σε σύγκριση με τον στόχο του 3,6% του ΑΕΠ που αναφερόταν στη σύσταση που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2005, να ανέρχεται στην ουσία σε 2,7% του ΑΕΠ[7]. Το αποτέλεσμα για το 2005 θα είναι χειρότερο εάν σημειωθούν και άλλες αποκλίσεις (που δεν αποκλείονται, ιδίως από πλευράς δαπανών) μη αντισταθμιζόμενες με διορθωτικά μέτρα. Σύμφωνα με την κοινοποίηση του Σεπτεμβρίου, ο δείκτης χρέους προς ΑΕΠ το 2005 θα είναι 57,1% και ως εκ τούτου κάτω από το όριο του 60%. Ωστόσο, περίπου το ένα τρίτο του χρέους εκφράζεται σε συνάλλαγμα με αποτέλεσμα ο δείκτης αυτού προς το ΑΕΠ να επηρεάζεται από τις συναλλαγματικές διακυμάνσεις. Όσον αφορά το έλλειμμα του 2006, στην ανακοίνωση του Ιουλίου του 2005 αναφερόταν ήδη ότι ακόμη και αν ο στόχος του 3,6% του ΑΕΠ για το 2005 επιτυγχανόταν, η επίτευξη ελλείμματος ίσου με 2,9% του ΑΕΠ το 2006 θα ήταν δύσκολη, ιδίως ενόψει της λήξης των προαναφερθέντων έκτακτων μέτρων που σχετίζονται με τους αυτοκινητόδρομους και των προγραμματιζόμενων φορολογικών περικοπών (αναμενόμενη απώλεια εσόδων ίση με 1,1% του ΑΕΠ). Ωστόσο, θεωρήθηκε ότι εξακολουθούσε να είναι δυνατή η λήψη διορθωτικών μέτρων σύμφωνα με τις δεσμεύσεις της κυβέρνησης. Στις 30 Σεπτεμβρίου η κυβέρνηση υπέβαλε πρόταση προϋπολογισμού για το 2006 με στόχο έλλειμμα ίσο με 4,7% του ΑΕΠ. Ωστόσο, φαίνεται ότι ο στόχος αυτό δεν λαμβάνει πλήρως υπόψη την παράδοση των πολεμικών αεροσκαφών το 2005. Σύμφωνα με τους λογιστικούς κανόνες ESA95, η δαπάνη αυτή πρέπει να εγγραφεί στο 2005, παρότι ένα μεγάλο μέρος των πληρωμών θα πραγματοποιηθεί σε μεταγενέστερες χρήσεις. Ο νέος αναθεωρημένος στόχος για το έλλειμμα, 5,2% του ΑΕΠ (περιλαμβανομένης της πλήρους εγγραφής της παράδοσης των πολεμικών αεροσκαφών) είναι σημαντικά υψηλότερος σε σχέση με τον στόχο του 2,9% του ΑΕΠ που αναφέρεται στη σύσταση του Συμβουλίου που εκδόθηκε βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 7, τον Μάρτιο του 2005 (και υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο στη γνώμη που εξέδωσε για το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που είχε υποβληθεί τον Δεκέμβριο του 2004, καθώς και στη σύσταση που ακολούθησε). Η διαφορά μεταξύ αρχικού και νέου στόχου αναμένεται ότι θα είναι ανώτερη του 2,3% του ΑΕΠ εφόσον υπάρξει παρόμοια αύξηση στην εισφορά στο ταμείο συντάξεων με αυτήν που κοινοποιήθηκε πρόσφατα για το 2005. Επιπλέον, ακόμη και ο κατά πολύ μεγαλύτερος στόχος για το έλλειμμα του 2006 δεν είναι βέβαιο ότι θα επιτευχθεί: Εκτός από το αυξημένο έλλειμμα του 2005 (που αντικατοπτρίζει την απόφαση να μην θεωρηθεί η πώληση των αυτοκινητοδρόμων ως έσοδο γενικής κυβέρνησης το 2005) που χρησιμεύει ως βάση για το 2006, και την ανάγκη να εγγραφεί η αγορά πολεμικών αεροσκαφών στο έτος παράδοσης ώστε να τηρηθούν οι κανόνες ESA95, όπερ προσθέτει 0,5% του ΑΕΠ το 2006, πρέπει να ληφθούν υπόψη και τα εξής: (i) ο αρνητικός αντίκτυπος της φορολογικής μεταρρύθμισης (1,1% του ΑΕΠ), και (ii) ο αντίκτυπος της απόφασης να αυξηθούν τα οικογενειακά επιδόματα κατά 0,4% του ΑΕΠ στο πλαίσιο του προγράμματος μεταρρυθμίσεων των “100 βημάτων”. Κατά συνέπεια, το έλλειμμα μπορεί να αυξηθεί πολύ σε σχέση με τον αναθεωρημένο στόχο του 2006, εκτός εάν ληφθούν διορθωτικά μέτρα. Μέχρι στιγμής, η κυβέρνηση αφήνει να εννοηθεί ότι – αντίθετα με τα όσα αναφέρονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης – θα μεταφέρει τις δαπάνες για την κατασκευή ενός νέου αυτοκινητόδρομου σε ένα πλαίσιο τύπου ΚΔΙΤ (κοινοπραξία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα), μειώνοντας έτσι τις επενδυτικές κρατικές δαπάνες το 2006 κατά 1,2 % του ΑΕΠ, και ότι η μεταφορά αυτή θα είναι συμβατή με τους κανόνες ESA. Ακόμη και αν επιβεβαιωθεί η συμβατότητα αυτή (μολονότι θα υπάρξουν ερωτηματικά σχετικά με τη βιωσιμότητα της προσαρμογής), θα εξακολουθήσει να απαιτείται διόρθωση της τάξεως του 2% του ΑΕΠ ώστε να επιτευχθεί ο αναθεωρημένος στόχος όσον αφορά το έλλειμμα του 2006. Όμως, το σχέδιο προϋπολογισμού που πρόσφατα ενέκρινε η κυβέρνηση δεν περιλαμβάνει μέτρα διαρθρωτικού χαρακτήρα για τη στήριξη μιας τέτοιας σημαντικής μείωσης. Είναι σαφές ότι η αναθεώρηση των στόχων για το 2005 και το 2006 παραβαίνει ένα άλλο στοιχείο της σύστασης που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο, και συγκεκριμένα τη σύνδεση του χρόνου και της εφαρμογής των φορολογικών περικοπών με την επίτευξη των στόχων του επικαιροποιημένου προγράμματος σύγκλισης όσον αφορά το έλλειμμα. Όχι μόνον περιλαμβάνεται μια σημαντική φορολογική περικοπή στον προϋπολογισμό του 2006, αλλά επισπεύδεται η περικοπή στον ΦΠΑ (μόνον για το πετρέλαιο), και μεταφέρεται στον Οκτώβριο του 2005. Συμπερασματικά: (i) Η δράση που ανέλαβαν οι ουγγρικές αρχές σε εφαρμογή της σύστασης που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2005 σχετικά με την επίτευξη του στόχου όσον αφορά το έλλειμμα το 2005, αποδεικνύεται ανεπαρκής, καθώς θα σημειωθεί σημαντική υπέρβαση του στόχου που αναφέρει η σύσταση. Αυτό οφείλεται στην ορθή στατιστική μεταχείριση της προγραμματιζόμενης πώλησης αυτοκινητοδρόμων και σε αποκλίσεις ανερχόμενες σχεδόν σε ½ % του ΑΕΠ. Η κυβέρνηση της χώρας, αντίθετα με παλαιότερες δεσμεύσεις της, αποφάσισε να μην προβεί σε διόρθωση των εξελίξεων αυτών. Επισημαίνεται ότι ο στόχος του 3,6% για το έλλειμμα του 2005 αναφερόταν στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2004[8] και ότι είχε εγκριθεί από το Συμβούλιο στη σχετική γνώμη του. (ii) Ο στόχος για το 2006 που αναφέρεται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Μαρτίου 2005 και στη σύσταση του Συμβουλίου, εγκαταλείφθηκε στον πρόσφατο προϋπολογισμό για το 2006. Επιπλέον, υπάρχει περίπτωση να μην επιτευχθεί ούτε ο νέος στόχος μολονότι είναι πολύ υψηλότερος σε σχέση με τον προηγούμενο. (iii) Η προγραμματισθείσα εφαρμογή φορολογικών περικοπών, ιδίως το 2006, αντίκειται στη σύσταση του Συμβουλίου με βάση την οποία ο χρόνος εφαρμογής και η εκτέλεση των τυχόν φορολογικών περικοπών πρέπει να συνδεθούν με την επίτευξη των στόχων ως προς το έλλειμμα που περιλαμβάνονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που υποβλήθηκε τον Δεκέμβριο του 2004. και (iv) η σημαντική απόκλιση τόσο το 2005 όσο και το 2006 από την πορεία προσαρμογής για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος έως το 2008, και την οποία είχε προσδιορίσει η κυβέρνηση της Ουγγαρίας και η οποία είχε εγκριθεί με τη σύσταση που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2005, θέτει υπό αμφισβήτηση την αξιοπιστία της διόρθωσης αυτής και, σε συνδυασμό με την βραδυπορία στον τομέα των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, καθιστά βαθύτερες τις μακροοικονομικές ανισορροπίες. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 104 παράγραφος 8 της Συνθήκης και του άρθρου 4 παράγραφος 1 του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1467/97 (όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό του Συμβουλίου (EΚ) αριθ. 1056/2005), σε περίπτωση που το Συμβούλιο κρίνει ότι η Ουγγαρία δεν ανέλαβε αποτελεσματική δράση σε εφαρμογή των συστάσεων που της έγιναν δυνάμει του άρθρου 104 παράγραφος 7, τότε πρέπει να εκδώσει σχετική απόφαση. Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι δεν αναλήφθηκε αποτελεσματική δράση σε εφαρμογή της σύστασης που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2005 βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 7 εντός της προθεσμίας που θέτει η σύσταση και συνιστά την έκδοση σχετικής απόφασης από μέρους του Συμβουλίου. Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με την οποία διαπιστώνεται, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, ότι η δράση την οποία ανέλαβε η Ουγγαρία σε εφαρμογή των συστάσεων του Συμβουλίου της 8 ης Μαρτίου 2005, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης, είναι ανεπαρκής ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 104 παράγραφος 8, τη σύσταση της Επιτροπής, Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Σύμφωνα με το άρθρο 104 της συνθήκης, τα κράτη μέλη αποφεύγουν τα υπερβολικά δημοσιονομικά ελλείμματα. (2) Στόχος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης είναι η υγιής δημοσιονομική κατάσταση, η οποία αποτελεί μέσο ενίσχυσης των συνθηκών για σταθερότητα των τιμών και ισχυρή βιώσιμη ανάπτυξη που οδηγούν στη δημιουργία απασχόλησης. Το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης περιλαμβάνει τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος[9] που εκδόθηκε προκειμένου να προωθηθεί η ταχεία διόρθωση των υπερβολικών δημοσιονομικών ελλειμμάτων. (3) Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Άμστερνταμ της 17ης Ιουνίου 1997 σχετικά με το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης[10] καλεί επίσημα όλα τα μέρη, και συγκεκριμένα τα κράτη μέλη, το Συμβούλιο και την Επιτροπή να εφαρμόσουν αυστηρά και έγκαιρα τη συνθήκη και το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης. (4) Με την απόφαση 2004/918/EΚ της 5ης Ιουλίου 2004, το Συμβούλιο αποφάσισε, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 6, ότι υπάρχει υπερβολικό έλλειμμα στην Ουγγαρία[11]. (5) Σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης και το άρθρο 3 παράγραφος 4 του κανονισμού (EΚ) αριθ. 1467/97, το Συμβούλιο απηύθυνε στις 5 Ιουλίου 2004 σύσταση[12] προς τις ουγγρικές αρχές ζητώντας να θέσουν τέρμα το συντομότερο δυνατό στην κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος και να αναλάβουν δράση σε ένα μεσοπρόθεσμο πλαίσιο προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος για τη μείωση του ελλείμματος κάτω από το 3% του ΑΕΠ μέχρι το 2008 κατά τρόπο αξιόπιστο και βιώσιμο, σύμφωνα με την πορεία μείωσης του ελλείμματος που προσδιορίζεται στο πρόγραμμα σύγκλισης το οποίο υποβλήθηκε από τις ουγγρικές αρχές και εγκρίθηκε με γνώμη που διατύπωσε το Συμβούλιο στις 5 Ιουλίου 2004[13]. Σύμφωνα με τη σύσταση αυτή, η ουγγρική κυβέρνηση όφειλε να αναλάβει μέχρι τις 5 Νοεμβρίου 2004 αποτελεσματική δράση όσον αφορά τα μέτρα για την επίτευξη του αρχικού στόχου για μείωση του ελλείμματος στο 4,1% του ΑΕΠ το 2005. (6) Στις 18 Ιανουαρίου 2005, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8 της συνθήκης, βάσει σύστασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο αναγνώρισε ότι είχαν ληφθεί ορισμένα μέτρα για τη μείωση του κρατικού ελλείμματος το 2004 και το 2005 εντός της προθεσμίας, η οποία έληγε στις 5 Νοεμβρίου 2004. Ωστόσο, έκρινε ότι τα μέτρα αυτά δεν ήταν επαρκή για την επίτευξη των στόχων και ότι δεν θα ήταν δυνατό να αποφευχθεί κάποια απόκλιση από την προγραμματισθείσα πορεία προσαρμογής του προγράμματος σύγκλισης που είχε υποβάλει η Ουγγαρία τον Μάιο του 2004. Θεώρησε, εξάλλου, ότι η συνεχιζόμενη δέσμευση της κυβέρνησης να διορθώσει την κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος έως το 2008 έπρεπε να στηριχθεί με τη λήψη καθοριστικών μέτρων περαιτέρω δημοσιονομικής εξυγίανσης και τη συνέχιση των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα. Στο πλαίσιο αυτό, το Συμβούλιο αποφάσισε ότι η Ουγγαρία δεν είχε αναλάβει αποτελεσματική δράση έως τις 5 Νοεμβρίου 2004, σε εφαρμογή της σύστασης της 5ης Ιουλίου 2004. (7) Σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης και το άρθρο 3 παράγραφος 4 του κανονισμού (EΚ) αριθ. 1467/97, το Συμβούλιο απηύθυνε στις 8 Μαρτίου 2005 [14] δεύτερη σύσταση προς τις ουγγρικές αρχές ζητώντας να θέσουν τέρμα το συντομότερο δυνατό στην κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος και να αναλάβουν δράση σε ένα μεσοπρόθεσμο πλαίσιο προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος για τη μείωση του ελλείμματος κάτω από το 3% του ΑΕΠ μέχρι το 2008 κατά τρόπο αξιόπιστο και βιώσιμο, σύμφωνα με την πορεία μείωσης του ελλείμματος που προσδιορίζεται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης το οποίο υποβλήθηκε από τις ουγγρικές αρχές τον Δεκέμβριο του 2004 και εγκρίθηκε με γνώμη που διατύπωσε το Συμβούλιο στις 8 Μαρτίου 2005. Μεταξύ άλλων, η σύσταση αυτή όριζε ότι η ουγγρική κυβέρνηση όφειλε να αναλάβει μέχρι τις 8 Ιουλίου 2005 αποτελεσματική δράση όσον αφορά τα μέτρα για την επίτευξη του στόχου για μείωση του ελλείμματος στο 3,6% του ΑΕΠ το 2005[15]. (8) Στις 13 Ιουλίου 2005, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση σχετικά με την Ουγγαρία. Βασιζόμενη στις πληροφορίες που ήταν διαθέσιμες, περιλαμβανομένων των διορθωτικών μέτρων συνολικής αξίας ίσης προς 1½% του ΑΕΠ, που είχαν αποφασισθεί από την κυβέρνηση της Ουγγαρίας τον Μάρτιο και τον Ιούνιο προκειμένου να αντισταθμισθούν διάφορες αποκλίσεις, και στη σταθερή δέσμευση της ουγγρικής κυβέρνησης να λάβει πρόσθετα μέτρα εάν ήταν αναγκαίο, η Επιτροπή δήλωσε ότι οι ουγγρικές αρχές είχαν λάβει αποτελεσματική δράση πριν την λήξη της προθεσμίας τις 8 Ιουλίου 2005, παρά το ότι η κατάσταση παρέμενε εύθραυστη και το ότι θα απαιτούνταν περαιτέρω μέτρα στο μέλλον. (9) Ωστόσο, οι πρόσφατες εξελίξεις δείχνουν ότι η δράση την οποίαν ανέλαβαν οι ουγγρικές αρχές αποδεικνύεται τώρα ανεπαρκής: - Θα σημειωθεί σημαντική υπέρβαση του στόχου για έλλειμμα ίσο με 3,6% του ΑΕΠ το 2005 ο οποίος αναφέρεται στη σύσταση του Συμβουλίου (που εγκρίθηκε και με την γνώμη που εξέδωσε το Συμβούλιο τον Μάρτιο του 2005 σχετικά με το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που υπέβαλε η Ουγγαρία τον Δεκέμβριο του 2004), ενώ η κυβέρνηση αποφάσισε να μην λάβει νέα μέτρα για τη διόρθωση τυχόν αποκλίσεων, αντίθετα με παλαιότερες δεσμεύσεις της, Αυτό επιβεβαιώνεται από την αναθεωρημένη κοινοποίηση που υπέβαλαν οι ουγγρικές αρχές στις 20 Σεπτεμβρίου 2005 στο πλαίσιο της ΔΥΕ, σχετικά με έλλειμμα ίσο με 6,1% του ΑΕΠ το 2005. Το αποτέλεσμα για το 2005 θα είναι χειρότερο εάν σημειωθούν και άλλες αποκλίσεις (που δεν αποκλείονται εντελώς από την πλευρά των δαπανών) και δεν αντισταθμίζονται από διορθωτικά μέτρα. Σύμφωνα με την κοινοποίηση, ο δείκτης χρέους προς το ΑΕΠ το 2005 θα είναι 57,1% και ως εκ τούτου κάτω από το όριο του 60%. Ωστόσο, περίπου το ένα τρίτο του χρέους εκφράζεται σε συνάλλαγμα με αποτέλεσμα ο δείκτης αυτός να επηρεάζεται από τις συναλλαγματικές διακυμάνσεις. - Ο στόχος για το 2006 που αναφέρεται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης και στη σύσταση που εξέδωσε το Συμβούλιο στις 8 Μαρτίου 2005 για τη μείωση του ελλείμματος στο 2,9% του ΑΕΠ, εγκαταλείφθηκε από τις αρχές. Επιπλέον, ακόμη και ο σημαντικά υψηλότερος νέος στόχος για έλλειμμα ίσο με 5,2% του ΑΕΠ[16] , που περιλαμβάνεται στο σχέδιο προϋπολογισμού για το 2006, μπορεί να μην επιτευχθεί, καθώς η προγραμματιζόμενη φορολογική μεταρρύθμιση αναμένεται να μειώσει τα έσοδα κατά 1,1% του ΑΕΠ, ενώ το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2006 που εγκρίθηκε πρόσφατα δεν περιλαμβάνει μέτρα διαρθρωτικού χαρακτήρα για τη στήριξη μιας τόσος σημαντικής μείωσης των δαπανών. - Η εφαρμογή, ιδίως των φορολογικών περικοπών το 2006, αντίκειται στη σύσταση του Συμβουλίου για τη σύνδεση του χρόνου εφαρμογής και της εκτέλεσης των τυχόν φορολογικών περικοπών με την επίτευξη των στόχων ως προς το έλλειμμα που περιλαμβάνονται στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης που υποβλήθηκε τον Δεκέμβριο του 2004. - Η σημαντική απόκλιση, τόσο το 2005 όσο και το 2006, από την πορεία προσαρμογής του ελλείμματος της Ουγγαρίας για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος έως το 2008, που είχε προσδιοριστεί από την ουγγρική κυβέρνηση και εγκριθεί με τη σύσταση του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005, θέτει υπό αμφισβήτηση την αξιοπιστία της διόρθωσης αυτής και σε συνδυασμό με την βραδυπορία στο μέτωπο των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, καθιστά τις μακροοικονομικές ανισορροπίες βαθύτερες. (10) Ακολουθώντας το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, η Ουγγαρία συμφώνησε να δημοσιευθεί η σύσταση του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005. ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ: Άρθρο 1 Η δράση που ανέλαβε η Ουγγαρία σε εφαρμογή της σύστασης του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005, αποδεικνύεται ανεπαρκής. Άρθρο 2 Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Δημοκρατία της Ουγγαρίας. Βρυξέλλες, Για το Συμβούλιο Ο Πρόεδρος
[1] Βλ. http://register.consilium.eu.int/pdf/en/05/st07/st07145.en05.pdf
[2] Για λόγους σύγκρισης, όλα τα εν λόγω αριθμητικά στοιχεία ανταποκρίνονται στην απόφαση της Εurostat, της 23ης Σεπτεμβρίου 2004 η οποία επέτρεψε την προσωρινή ταξινόμηση των συνταξιοδοτικών ταμείων του δεύτερου πυλώνα στον τομέα της γενικής κυβέρνησης, πράγμα το οποίο οι ουγγρικές αρχές έπραξαν, μολονότι ισχύει μόνον μέχρι τη δημοσιονομική ανακοίνωση του Μαρτίου 2007. Αναφέρεται στις εισφορές στα συνταξιοδοτικά προγράμματα του δεύτερου πυλώνα όπως διορθώθηκαν (προς τα πάνω) στην ανακοίνωση του Μαρτίου 2005. 0,9% του ΑΕΠ το 2004, 1,1% του ΑΕΠ το 2005 και 1,2% του ΑΕΠ την περίοδο 2006-2008. Τα στοιχεία αυτά αναθεωρήθηκαν προς τα πάνω για δεύτερη φορά στην ανακοίνωση του Σεπτεμβρίου 2005 (βλ. υποσημείωση 7).
[3] Την εποχή εκείνη, οι υπηρεσίες της Επιτροπής ανέμεναν έλλειμμα της τάξεως του 4,1 % του ΑΕΠ για το 2005.
[4] Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο σχετικά με τα μέτρα που έχουν ληφθεί από την Ουγγαρία με σκοπό τη συμμόρφωση προς τη σύσταση του Συμβουλίου της 8ης Μαρτίου 2005 σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7, στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (SEC(2005) 951) http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/edp/com_actkhu_en.pdf
[5] Τον Σεπτέμβριο του 2005, το συνταγματικό δικαστήριο της Ουγγαρίας κήρυξε αντισυνταγματική την αναβολή αυτή (και το γεγονός ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι που είχαν σταματήσει να εργάζονται στα τέλη του 2004 δεν εδικαιούντο 13ο μισθό).
[6] Απώλεια εσόδων ύψους 0,015 % του ΑΕΠ μπορεί να αποδοθεί στην πρόσφατη απόφαση να επισπευσθούν, αλλά μόνον για το πετρέλαιο, οι περικοπές του ΦΠΑ που θα ισχύσουν από 1ης Ιανουαρίου 2006.
[7] Σύμφωνα με την απόφαση των αρχών όσον αφορά την προσωρινή ταξινόμηση των ταμείων συντάξεων του δεύτερου πυλώνα που αναφέρεται στην υποσημείωση 2, ο στόχος του 3,6% του ΑΕΠ για το 2005 υπολογίσθηκε λαμβάνοντας υπόψη τη συνεισφορά στο πρόγραμμα συντάξεων του δεύτερου πυλώνα, ύψους 1,1% του ΑΕΠ, σύμφωνα με την κοινοποίηση του Μαρτίου 2005, ενώ στο πρόγραμμα μείωσης του ελλείμματος, περιλαμβανομένου του αρχικού στόχου του 4,7 % του ΑΕΠ στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σύγκλισης του Δεκεμβρίου 2004 η συνεισφορά αυτή δεν περιλαμβανόταν. Προκειμένου να γίνει η σύγκριση μεταξύ του πρόσφατα κοινοποιηθέντος ελλείμματος με τον αρχικό στόχο του επικαιροποιημένου προγράμματος σύγκλισης, πρέπει να αφαιρεθεί η αυξημένη εισφορά στο ταμείο συντάξεων ύψους 1,3% του ΑΕΠ που κοινοποιήθηκε στον Σεπτέμβριο, πράγμα το οποίο έχει ως αποτέλεσμα έλλειμμα ίσο με 7,4% του ΑΕΠ.
[8] Περιλαμβάνεται η εισφορά στο πρόγραμμα συντάξεων του δεύτερου πυλώνα (που κοινοποιήθηκε ως 1,1 % του ΑΕΠ τον Μάρτιο του 2005), η οποία δεν περιλαμβανόταν στον αρχικό στόχο του επικαιροποιημένου προγράμματος σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2004 για έλλειμμα ίσο με 4,7% του ΑΕΠ.
[9] ΕΕ αριθ. L 209, 2.8.1997, σ.6. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 1056/2005 (ΕΕ L 174, της 7.7.2005, σ.5).
[10] ΕΕ αριθ. C 236, 2.8.1997, σ.1.
[11] http://ue.eu.int/ueDocs/cms_Data/docs/pressData/en/ecofin/81342.pdf#page=8 (ΕΕ L 389/27 της 30ής Δεκεμβρίου 2004, σ.27).
[12] http://register.consilium.eu.int/pdf/en/04/st11/st11218.en04.pdf#page=2.
[13] http://register.consilium.eu.int/pdf/en/04/st11/st11194.en04.pdf#page=2.
[14] http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/edp/com_ass_hu_22_dec_en.pdf
[15] Η διαφορά με τον προηγούμενο στόχο του 3,8 % του ΑΕΠ οφείλεται στην αύξηση της συνεισφοράς στο πρόγραμμα συντάξεων του δεύτερου πυλώνα κατά 0,2 % του ΑΕΠ στην δημοσιονομική ανακοίνωση που πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2005.
[16] Αυτό περιλαμβάνει την κανονική εγγραφή της αγοράς πολεμικών αεροσκαφών που προσθέτει 0,5% του ΑΕΠ στον ανακοινωθέντα νέο στόχο μείωσης του ελλείμματος στο 4,7%του ΑΕΠ το 2006.