ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ - Ενημέρωση και απλούστευση του κοινοτικού κεκτημένου {SEC (2003) 165 }

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Σύνοψη

Το πλαίσιο δράσης

1. ΣΤΟΧΟΣ 1 : απλούστευση του κεκτημένου

Δράση A: Κριτήρια απονομής προτεραιότητας

Δράση B: Οι προτεραιότητες της Επιτροπής κατά την πρώτη φάση (Φεβρουάριος-Σεπτέμβριος 2003)

Δράση Γ: Μεθοδολογία και διαδικασίες

2. ΣΤΟΧΟΣ 2: Η παγίωση του κεκτημένου πρέπει να ολοκληρωθεί και να ενημερώνεται αυστηρά

3. ΣΤΟΧΟΣ 3: Κωδικοποίηση

4. ΣΤΟΧΟΣ 4: Επανεξέταση της οργάνωσης και της παρουσίασης του κεκτημένου

Δράση A: Διευκρίνιση της ισχύουσας νομοθεσίας

Δράση B: Παρουσίαση του «ενεργητικού και γενικής εμβέλειας κεκτημένου»

Δράση Γ: Αξιόπιστες και χρήσιμες πράξεις αναφοράς

5. ΣΤΟΧΟΣ 5 : Εγγύηση διαφάνειας και αποτελεσματικής παρακολούθησης σε πολιτικό και τεχνικό επίπεδο

6. ΣΤΟΧΟΣ 6: Καθιέρωση αποτελεσματικής στρατηγικής για την εφαρμογή

Διοργανική συνεργασία

Εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών για την εξασφάλιση συνεχούς διατήρησης του κεκτημένου

Εξασφάλιση των αναγκαίων πόρων

7. ΠΡΟΣΕΧΕΙΣ ΦΑΣΕΙΣ

Παράρτημα 1: Σύνοψη πρωτοβουλιών στο σχέδιο δράσης

Παράρτημα 2: Κατάλογος σχεδίων με συνέπειες απλούστευσης

Παράρτημα 3 : Νομοθετικές προτάσεις με συνέπειες απλούστευσης που έχουν ήδη εγκριθεί από την Επιτροπή και εκκρεμούν ενώπιον των λοιπών οργάνων

Το έγγραφο εργασίας του προσωπικού της Επιτροπής (SEC (2003) 165, που συνοδεύει την παρούσα ανακοίνωση περιλαμβάνει λεπτομερέστερες πληροφορίες σχετικά με τους ορισμούς και τις σχεδιαζόμενες εργασίες της Επιτροπής.

Σύνοψη

Η παρούσα ανακοίνωση αποτελεί συνέχεια της πρωτοβουλίας «Βελτίωση της νομοθεσίας» της Επιτροπής που χρονολογείται από τον Ιούνιο του 2002 και αποβλέπει στην εκπλήρωση της δέσμευσης, που είχε αναληφθεί στο εν λόγω σχέδιο δράσης, να ληφθούν πρωτοβουλίες για μια πολιτική σχετικά με το υφιστάμενο corpus νομοθεσίας της Κοινότητας.

Ο κεντρικός στόχος είναι να εξασφαλισθεί ένα αξιόπιστο κοινοτικό corpus νομοθεσίας, ενημερωμένο και εύκολο στη χρήση προς το συμφέρον των πολιτών, των εργαζομένων και των επιχειρήσεων. Αυτός ο στόχος καθιερώθηκε στο Λευκό Βιβλίο για την Ευρωπαϊκή Διακυβέρνηση της Επιτροπής και στις συνεισφορές της στη στρατηγική της Λισσαβόνας και όλα αυτά έγιναν δεκτά ομόφωνα από τα άλλα κοινοτικά θεσμικά και λοιπά όργανα, καθώς και από τα ενδιαφερόμενα μέρη και τους πολίτες.

Παρόλο που οι πολίτες και οι παράγοντες αντιμετωπίζουν ουσιαστικά νομοθετικές πράξεις που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των κρατών μελών, η Κοινότητα πρέπει να δώσει το παράδειγμα. Είναι καιρός να προχωρήσουμε στην πράξη και η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να συμπληρώσουν αυτή τη δράση με συνεπείς δεσμεύσεις εκ μέρους τους.

Η πρωτοβουλία «βελτίωση της νομοθεσίας» της Επιτροπής του Ιουνίου 2002 αποβλέπει στη βελτίωση της ρύθμισης στο πλαίσιο των καθημερινών νομοθετικών εργασιών της Κοινότητας (στόχος για τον οποίο το σχέδιο δράσης πρότεινε μια σειρά μέτρων), όμως εφιστά επίσης την προσοχή στο κοινοτικό νομοθετικό απόθεμα, πολλές φορές πεπαλαιωμένο κατά μερικές δεκαετίες. Από την ίδρυση των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, αυτό το υφιστάμενο corpus νομοθεσίας ποτέ δεν απετέλεσε αντικείμενο πλήρους ελέγχου της οργάνωσής του , της παρουσίασής του και της αναλογικότητάς του.

Η παρούσα ανακοίνωση και το προτεινόμενο σχέδιο δράσης εισάγουν μια τέτοια πολιτική. Εάν λάβει την απαραίτητη πολιτική υποστήριξη, η εφαρμογή αυτού του πλαισίου δράσης θα έχει ως αποτέλεσμα:

* Την κατάργηση του «νεκρού γράμματος» - των νομικών κειμένων που έχουν καταστεί παρωχημένα και πεπαλαιωμένα - πράγμα το οποίο θα κατέληγε σε σημαντική μείωση του όγκου του κοινοτικού κεκτημένου χωρίς να αλλοιωθεί η νομική κατάσταση.

* Την αναδιατύπωση των νομικών κειμένων έτσι ώστε να καταστούν πιο συνεκτικά και πιο κατανοητά, επίσης χωρίς να αλλοιωθεί η νομική κατάσταση.

* Τη βελτίωση της παρουσίασης του κοινοτικού κεκτημένου και της δυνατότητας πρόσβασης σ' αυτό με σκοπό τη μελέτη και τη χρήση της κοινοτικής νομοθεσίας.

* Την εκκίνηση μιας μακροπρόθεσμης βαθμιαίας διαδικασίας εκσυγχρονισμού και απλούστευσης της νομοθεσίας και των υφισταμένων πολιτικών, όχι για να επαναρυθμισθεί ή να μειωθεί το κεκτημένο αλλά για να αντικατασταθούν οι παλαιές προσεγγίσεις από ρυθμιστικές πράξεις πιο κατάλληλες και πιο αναλογικές.

Το προτεινόμενο πλαίσιο δράσης περιλαμβάνει 6 στόχους με τους οποίους συνδέονται ορισμένες ειδικές πράξεις.

Όσον αφορά το πρόγραμμα απλούστευσης (μέχρι το Δεκέμβριο του 2004) η Επιτροπή προτείνει παραδείγματα δεικτών με τους οποίους θα καθορίσει της προτεραιότητές της κατά περίπτωση. Είναι δεδομένες οι προτεραιότητες για τη φάση Ι (μέχρι το Σεπτέμβριο του 2003). Κατόπιν διαλόγου με τα άλλα όργανα και ενδιαφερόμενα μέρη, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει τις εργασίες στη διάρκεια των δύο περαιτέρω φάσεων (μέχρι το Μάρτιο του 2004 και το Δεκέμβριο του 2004).

Μια σειρά δράσεων είναι αναγκαία για να εξασφαλισθεί ένα κοινοτικό corpus νομοθεσίας ενημερωμένο, αξιόπιστο και εύκολο στη χρήση. Πρώτον η παγίωση του υφισταμένου κεκτημένου η οποία θα ολοκληρωθεί κατά τα μέσα του 2003 και η οποία στο μέλλον θα υλοποιηθεί αυτόματα με την τροποποίηση μιας υφισταμένης πράξης. Δεύτερον, η σημερινή πρωτοβουλία κωδικοποίησης πρέπει να εντατικοποιηθεί και να διεξαχθεί κατά προτεραιότητα με κατάλληλη και ταχεία επεξεργασία στα πλαίσια του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Τρίτον, ως συμβολή στη βελτίωση της παρουσίασης του κοινοτικού κεκτημένου και για να δοθεί μια πιο εύκολη πρόσβαση για τη μελέτη και τη χρήση της κοινοτικής νομοθεσίας, προτείνεται να προβληθεί σαφέστερα η ενεργητική και γενικής εμβέλειας νομοθεσία. Αυτή η δράση απαιτεί την κατάργηση της παρωχημένης νομοθεσίας μέσω μιας επίσημης πράξης κατάργησης ή άλλων πράξεων. Παρόλο που η νομοθεσία του παρελθόντος και του παρόντος θα είναι πάντοτε διαθέσιμη προς μελέτη από τους ειδικούς στη βάση δεδομένων CELEX, μια καλύτερη παρουσίαση του ενεργητικού και γενικής εμβέλειας κεκτημένου θα διευκολύνει τη χρήση και την ανάγνωση της κατάλληλης κοινοτικής νομοθεσίας από τους πολίτες και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, καθιστώντας τα κύρια όργανα αναφοράς (EUR-Lex και Ευρετήριο Ισχύουσας Νομοθεσίας) ακριβέστερα, σαφώς ελαφρύτερα και πιο εύκολα στη χρήση.

Εντούτοις, τίποτα ή σχεδόν τίποτα δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς διαφάνεια της διαδικασίας και έντονη πολιτική δέσμευση και έλεγχο καθώς και κατάλληλα μέσα - που να αντλούν από συνεισφορές όλων των οργάνων. Από πλευράς της, η Επιτροπή θα αναλάβει εξαμηνιαίο έλεγχο μέχρι το τέλος του 2004, της προόδου που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο δράσης. Τα άλλα όργανα θα πρέπει να μελετήσουν πώς να παρακολουθήσουν και να συμβάλουν καλύτερα, από πολιτική άποψη σ' αυτήν την πρόοδο. Εάν η έγκριση προτάσεων απλούστευσης και κωδικοποίησης δεν τύχει επεξεργασίας κατά προτεραιότητα, η πρόοδος ασφαλώς θα αναχαιτισθεί και για το λόγο αυτό είναι επιτακτικής σημασίας να συναφθεί διοργανική συμφωνία σχετικά με τη βελτίωση της ρύθμισης.

Η Επιτροπή πρότεινε συγκεκριμένο και φιλόδοξο σχέδιο δράσης μέχρι το τέλος του 2004. Κατά συνέπεια, απαιτείται μια επείγουσα θετική πολιτική ανταπόκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ - Ενημέρωση και απλούστευση κοινοτικού κεκτημένου

Πλαίσιο δράσης

Η νομοθεσία είναι η καρδιά της οικονομικής και πολιτικής επιτυχίας της Ένωσης. Δημιούργησε σημαντικά νέα δικαιώματα για πολίτες και εργαζομένους και άνοιξε τις αγορές σε όλη την Ευρώπη. Σε πολλούς τομείς επέτρεψε 15 ξεχωριστά σύνολα εθνικής νομοθεσίας να συγκεντρωθούν σε μια ενιαία νομοθεσία που ισχύει σε όλη την Ένωση. Τα οφέλη είναι προφανή. Ακόμη οι κυβερνήσεις, οι πολίτες και οι επιχειρήσεις μερικές φορές επικρίνουν τη νομοθεσία την οποία κρίνουν ως ανώφελα αναγκαστική και υπερβολικά πολύπλοκη, χωρίς να διακρίνουν πάντοτε μεταξύ κοινοτικής νομοθεσίας καθεαυτής και μεταφοράς από τα κράτη μέλη της νομοθεσίας αυτής στην εθνική νομοθεσία.

Μερικές φορές αυτές οι αντιλήψεις συνεπάγονται γενικευμένα παράπονα με σκοπό την απότομη κατάργηση όλης της νομοθεσίας ΕΕ. Η Επιτροπή απορρίπτει αμετάκλητα τέτοια αιτήματα. Η παρούσα ανακοίνωση επιβεβαιώνει την αποφασιστικότητα της Επιτροπής να διεξάγει τις συμφωνημένες νομοθετικές μεταρρυθμίσεις, έτσι ώστε να εξασφαλισθεί ότι οι κοινοτικοί κανόνες είναι σαφείς, κατανοητοί και ανάλογοι προς τους νόμιμους στόχους τους. Εκπληρώνει τη δέσμευση που ελήφθη στα πλαίσια του σχεδίου δράσης για τη βελτίωση της ρύθμισης το 2002 και επαναλαμβάνει το μήνυμα της συνθετικής έκθεσης που υποβλήθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Κατά το δυνατόν, οι νομικοί κανόνες που ισχύουν πρέπει να ενημερωθούν και να απλουστευθούν και, εφόσον είναι διασκορπισμένοι σε διάφορες νομικές πράξεις, να συγκεντρωθούν σε μία μόνο πράξη εύκολη στη χρήση, μέσω παγίωσης και κωδικοποίησης. Λαμβανομένης υπόψη της προσχώρησης δέκα νέων μελών το Μάιο του 2004 και της κατά συνέπεια αύξησης του αριθμού των επίσημων γλωσσών στις οποίες πρέπει να μεταφρασθεί η νομοθεσία, ο επείγων χαρακτήρας και η σημασία αυτού του καθήκοντος είναι έντονη.

Η παρούσα ανακοίνωση παρέχει ένα συνεκτικό πλαίσιο δράσης, λειτουργικό και ακριβές, έτσι ώστε να ενημερωθεί και να απλουστευθεί, ενδεχόμενα, το υφιστάμενο ευρετήριο του παράγωγου κοινοτικού δικαίου αναγκαστικού χαρακτήρα. Δεν υπάρχει ενιαίος ορισμός του κεκτημένου. Μερικές φορές, ο χρησιμοποιούμενος ορισμός είναι πολύ ευρύς, έτσι ώστε να συμπεριλαμβάνει, εκτός από τις συνθήκες, τους κανονισμούς τις οδηγίες και τις αποφάσεις, τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και τις μη αναγκαστικές πράξεις όπως τα ψηφίσματα και οι συστάσεις. Για τους σκοπούς της παρούσας ανακοίνωσης, επιβάλλεται πιο περιοριστικός ορισμός τουλάχιστον για ένα πρώτο χρονικό διάστημα. Κατά συνέπεια, η παρούσα πρωτοβουλία ορίζει το συγκεκριμένο κεκτημένο ως την παράγωγη νομοθεσία αναγκαστικού χαρακτήρα, δηλαδή τους κανονισμούς, τις οδηγίες και τις αποφάσεις κατά την έννοια του άρθρου 249 της συνθήκης ΕΚ (στο εξής αποκαλούμενη «το κεκτημένο». Στο τέλος του 2002 αυτό το corpus νομοθεσίας αντιπροσώπευε 97.000 σελίδες της Επίσημης Εφημερίδας.

Το πλαίσιο δράσης απαριθμεί 6 στόχους από τους οποίους ο καθένας περιλαμβάνει ορισμένες δράσεις κλειδιά που προορίζονται να καταστήσουν τη νομοθεσία ακριβέστερη, πιο εύχρηστη και πιο σύγχρονη. Οι 6 στόχοι συνοψίζονται στο Παράρτημα 1.

Ο στόχος 1 παρουσιάζει τις προτεινόμενες ενέργειες, ενδεχόμενα, με σκοπό την απλούστευση του υφιστάμενου κεκτημένου και τους δείκτες στους οποίους θα βασίζονται οι προτεραιότητες απλούστευσης. Στην ανακοίνωση εμφαίνονται οι τομείς οι οποίοι θα εξετασθούν ενδελεχώς, έτσι ώστε να ανιχνευθούν οι δυνατότητες απλούστευσης στη διάρκεια της φάσης Ι του προγράμματος απλούστευσης (από το Φεβρουάριο έως το Σεπτέμβριο 2003). Οι φάσεις II (από τον Οκτώβριο 2003 έως το Μάρτιο 2004) και ΙΙΙ (από τον Απρίλιο 2004 έως το τέλος του έτους) αυτού του προγράμματος θα εξακολουθήσουν την αναλυτική εξέταση του κεκτημένου για τις δεκτικές απλούστευσης πράξεις και θα εντάξουν τις επίσημες προτάσεις της Επιτροπής με σκοπό την απλούστευση της εν λόγω νομοθεσίας. Οι στόχοι 2 - 4 περιγράφουν τα απαραίτητα μέτρα (συγκεκριμένα την παγίωση, την κωδικοποίηση και την κατάργηση, έτσι ώστε να υπάρξει εγγύηση πιο σύγχρονης, πιο αξιόπιστης και πιο εύχρηστης κοινοτικής νομοθεσίας. Οι στόχοι 5 & 6 συμπληρώνουν το πλαίσιο, διευκρινίζοντας τον τρόπο με τον οποίο αυτές οι εργασίες θα διεξαχθούν και τις λεπτομέρειες διεξαγωγής του πολιτικού και τεχνικού ελέγχου που θα ασκηθεί σ' αυτή τη διαδικασία

1. ΣΤΟΧΟΣ 1 : ΑΠΛΟΥΣΤΕΥΣΗ ΤΟΥ ΚΕΚΤΗΜΕΝΟΥ

Στη διάρκεια των τελευταίων ετών, η Επιτροπή διεξήγαγε πάρα πολλές δραστηριότητες για την απλούστευση και τη βελτίωση της κοινοτικής νομοθεσίας προς το άμεσο συμφέρον των χρηστών αυτής μέσω ουσιωδών τροποποιήσεων της νομοθετικής προσέγγισης και, συχνά, της υποκείμενης πολιτικής.

Η παρούσα ανακοίνωση αναφέρεται σε απλούστευση υπό την ευρεία έννοια.

Αφενός, απλούστευση μπορεί να σημαίνει τροποποίηση της νομοθεσίας χωρίς να επηρεάζεται η ουσία της υποκείμενης πολιτικής. Αυτό ισχύει όταν, για παράδειγμα, διατίθενται πιο αποτελεσματικές ή πιο αναλογικές νομοθετικές πράξεις από εκείνες που χρησιμοποιούνται συνήθως. Αυτό ανταποκρίνεται στην πάγια προσέγγιση που βασίζεται στην ουδετερότητα των υποκείμενων πολιτικών επιλογών.

Αφετέρου, η απλούστευση μπορεί επίσης να εκφρασθεί με προσπάθειες απλούστευσης της ουσίας μιας πολιτικής για παράδειγμα των στόχων της ή της εμβέλειάς της. Σ' αυτήν την ιδιαίτερη περίπτωση μπορεί να αποδειχθεί απαραίτητο να προσαρμοσθεί, ή να επανεξετασθεί εξ ολοκλήρου η νομοθετική προσέγγιση.

Η απλούστευση είναι πολύπλοκη και συγκεχυμένη διαδικασία που απαιτεί σημαντικά μέσα. Με την πάροδο του χρόνου η προσπάθεια απλούστευσης είναι επομένως συχνά διασκορπισμένη, πράγμα το οποίο εξηγεί το ότι τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί μέχρι σήμερα δεν ανταποκρίνονται στις προσδοκίες. Οι προτάσεις απλούστευσης που παρουσιάζει η Επιτροπή είναι σχετικά ολιγάριθμες και σπάνια έτυχαν ιδιαίτερης προτεραιότητας στα πλαίσια του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Πρέπει να ενθαρρυνθεί περαιτέρω η απλούστευση του παραγώγου κοινοτικού δικαίου και να του δοθεί ως βάση μια συνεκτική και ρητά καθορισμένη στρατηγική που απαιτεί έντονη πολιτική υποστήριξη και δραστήριο πολιτικό έλεγχο από όλα τα όργανα.

Οι τρεις δράσεις κλειδιά που έχουν σχέση με την απλούστευση του κοινοτικού κεκτημένου (στόχος 1) είναι οι ακόλουθες:

* Πρώτον, εκπόνηση κριτηρίων έτσι ώστε να επιτραπεί η αναλυτική εξέταση του κεκτημένου κατά περίπτωση με σκοπό να προσδιορισθεί και να δοθεί σειρά προτεραιότητας στους τομείς δράσης στους οποίους η σχετική νομοθεσία θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο απλούστευσης.(Δράση A)

* Δεύτερον, βάσει αυτών των κριτηρίων, δημοσίευση από την Επιτροπή του πρώτου καταλόγου της εγκεκριμένων τομέων δράσης, έτσι ώστε να τους δοθεί σειρά προτεραιότητας για μεταγενέστερη απλούστευση (από το Φεβρουάριο έως τον Σεπτέμβριο 2003). Τη φάση Ι θα ακολουθήσουν δύο άλλες φάσεις: η φάση ΙΙ θα διεξαχθεί από τον Οκτώβριο 2003 έως το Μάρτιο 2004 και η φάση ΙΙΙ από τον Απρίλιο του 2004 και η φάση ΙΙΙ από τον Απρίλιο 2004 ο τέλος του έτους. (Δράση Β)

* Τρίτον, η μεθοδολογία και οι διαδικασίες που θα υιοθετηθούν για να προετοιμασθούν οι προτάσεις και οι διαδικασίες απλούστευσης από την Επιτροπή (Δράση Γ).

Αυτές οι τρεις δράσεις περιγράφονται λεπτομερώς παρακάτω.

Δράση A: Κριτήρια απονομής προτεραιότητας

Πολυάριθμα είναι τα κριτήρια τα οποία θα μπορούσαν να εφαρμοσθούν για να αξιολογηθεί ο βαθμός προτεραιότητας που θα πρέπει να δοθεί σε διαφόρους τομείς δράσης με σκοπό μια μελλοντική απλούστευση (και μια κωδικοποίηση - βλ. Στόχο 3 παρακάτω). Κατά συνέπεια, τα κριτήρια που προβλέπονται στον Πίνακα 1 - θα πρέπει να εφαρμοσθούν κατά περίπτωση, έτσι ώστε να καθορισθούν οι σχετικές προτεραιότητες ανάλογα με τις δυνατότητες κατάληξης σε νομοθετική απλούστευση. Η δυνατότητα απλούστευσης μιας υφισταμένης νομικής πράξης ασφαλώς θα μπορούσε επίσης να παρουσιασθεί στη διάρκεια των νομοθετικών εργασιών που έχουν ήδη αρχίσει, για ευρύτερους πολιτικούς λόγους ή κατά τον προγραμματισμό της εξέτασης μιας πολιτικής.

Πίνακας 1: Κριτήρια απονομής προτεραιότητας κατά περίπτωση

1. Σημασία ενός συγκεκριμένου τομέα δράσης που αξιολογείται με τη χρήση δύο ειδικών δεικτών:

- Η σχετική σημασία του τομέα δράσης στα πλαίσια της ευρωπαϊκής οικονομίας και της εσωτερικής αγοράς της ΕΕ από άποψη ανάπτυξης, ανταγωνιστικότητας και απασχόλησης.

- Το βάρος ενός δεδομένου τομέα από άποψη παράγωγου κοινοτικού δικαίου που αντιπροσωπεύει και από άποψη τρόπου με τον οποίο επηρεάζεται η λειτουργία του από την κοινοτική νομοθεσία (π.χ. από άποψη αριθμού νομικών πράξεων και σελίδων που δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα) και το επίπεδο τεχνικής λεπτομέρειας των ισχυουσών πράξεων.

2. Εφόσον ορισμένοι δείκτες οδηγούν στη σκέψη ότι η υφιστάμενη νομοθεσία θα μπορούσε να θέσει προβλήματα, είτε εκ μέρους των κρατών μελών (όπως μαρτυρεί ο αριθμός και η σημασία των παραλήψεων) είτε από άποψη πολιτών και άλλων υπεισερχόμενων μερών (υπό τη μορφή προσφυγών) στις απαντήσεις σε διαβουλεύσεις ή εφόσον η νομοθεσία είναι δύσκολο να κατανοηθεί και να εφαρμοσθεί).

- Εφόσον η θέση σε εφαρμογή της νομοθεσίας θέτει προβλήματα λόγω διαδοχικών τροποποιήσεων, αλληλοκαλύψεων ή συγκρούσεων μεταξύ των απαιτήσεων και λόγω μιας ενδεχόμενης νομικής ανασφάλειας που οφείλεται σε ορισμούς ή ορολογία μη συνεπή ή καταλογιστέα σε εθνική μεταφορά που έχει προσθέσει διατάξεις ανώφελες, πολύπλοκες, λεπτομερείς ή υπερβολικές.

- Εφόσον οι διοικητικές δαπάνες, το κόστος εφαρμογής και συμμόρφωσης φαίνονται δυσανάλογα σε σχέση με τα επιδιωκόμενα και επιτυγχανόμενα πλεονεκτήματα.και / ή εφόσον οι δυνατότητες νομοθετικής (και πολιτικής) απλούστευσης είναι σημαντικές.

- Σε περίπτωση σημαντικών ενδεχόμενων κινδύνων (για το περιβάλλον, τους καταναλωτές, την υγεία ή την ασφάλεια, τις βιομηχανίες ή τις υπηρεσίες κλπ) που δεν αντιμετωπίζονται ικανοποιητικά από την υφιστάμενη νομοθεσία.

3. Εφόσον νέες πολιτικές πρωτοβουλίες ή εξελικτικές κανονιστικές πρακτικές θα μπορούσαν να αιτιολογήσουν νομοθετική ενημέρωση και επομένως δυνατότητα απλούστευσης του κεκτημένου:

- Εφόσον η θέση σε εφαρμογή οριζόντιων πρωτοβουλιών (βιώσιμη ανάπτυξη, περιβαλλοντικές ανησυχίες, ασφάλεια, κοινωνικά δικαιώματα και δικαιώματα του ανθρώπου κλπ) απαιτεί ενημέρωση και τροποποιήσεις σε έναν ιδιαίτερο τομέα.

- Εφόσον η νομοθετική προσέγγιση κινδυνεύει να μην είναι πλέον κατάλληλη και θα έπρεπε να αντικατασταθεί από πιο εύκαμπτες και πιο αναλογικές πράξεις (για παράδειγμα οδηγίες νέας προσέγγισης ή πιο μετριοπαθείς κανονιστικές λύσεις). Επιπλέον, εφόσον η νομοθεσία δεν τροποποιήθηκε εδώ και 6 έτη, θα έπρεπε να αξιολογηθεί συστηματικά έτσι ώστε να καθορισθούν οι ενδεχόμενες ανάγκες απλούστευσης.

- Εφόσον νέες υποχρεώσεις (που απορρέουν για παράδειγμα από νέες διεθνείς συμφωνίες) απαιτούν ενημερωμένη νομοθεσία ή τροποποιήσεις του εγκεκριμένου νομοθετικού σχήματος, έτσι ώστε να τύχουν αποτελεσματικότερης εκμετάλλευσης οι ενδεχόμενες συνέργιες μεταξύ των κανονιστικών συστημάτων που αλληλοκαλύπτονται ή οι περιπτώσεις κατά τις οποίες η ευρωπαϊκή νομοθεσία αναφέρεται σε διεθνείς συμφωνίες και παραρτήματα, όπως οι συμφωνίες για κοινοτικές νομικές πράξεις [1].

[1] Όπως οι διεθνείς κανόνες που εκπονούνται σε συμφωνία με τη Διεθνή Οργάνωση Εμπορίου / Συμφωνία σχετικά με τα Τεχνικά Κωλύματα στο Εμπόριο / Συμφωνία σχετικά με τα Μέτρα Υγιεινής και Φυτοϋγιεινής, από διακυβερνητικούς οργανισμούς (όπως η Διεθνής Οργάνωση Τυποποίησης, η Διεθνής Ηλεκτροτεχνική Επιτροπή) ή άλλες οργανώσεις που έχουν συσταθεί βάσει συνθήκης (όπως ο Κώδικας Τροφίμων, η Διεθνής Ναυτική Οργάνωση).

Δράση B: Οι προτεραιότητες της Επιτροπής στη διάρκεια της πρώτης φάσης (Φεβρουάριος-Σεπτέμβριος 2003)

Βάσει των κριτηρίων που εμφαίνονται στον πίνακα 1, η Επιτροπή αναλαμβάνει σήμερα για πρώτη φορά τη συστηματική οριζόντια εξέταση του κοινοτικού κεκτημένου και έχει ήδη προσδιορίσει στα πλαίσια της πρωτοβουλίας της πρώτης φάσης (έως το Σεπτέμβριο του 2003), ειδικούς τομείς πολιτικής οι οποίοι θα υπόκεινται σε λεπτομερή εξέταση για το δυναμικό τους απλούστευσης, όπως μέσω αναδιατύπωσης (Πίνακας 2). Στα πλαίσια ορισμένων από αυτούς τους τομείς πολιτικής έχει ήδη καθορισθεί νομοθεσία για πλησιέστερη εξέταση του δυναμικού της απλούστευσης πριν η Επιτροπή αποφασίσει κατά πόσον θα ετοιμάσει επίσημες προτάσεις (Παράρτημα 2). Ορισμένες πρωτοβουλίες απλούστευσης έχουν ήδη αναγγελθεί επίσημα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ευρίσκονται σήμερα ενώπιον του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου: η Επιτροπή παροτρύνει αυτά τα όργανα να δώσουν επείγουσα προσοχή στην ολοκλήρωση των εργασιών τους (Παράρτημα 3).

Πίνακας 2: Τομείς πολιτικής που έχουν προτεραιότητα για τη φάση I

Τομέας πολιτικής // Ειδική νομοθεσία

- Βιομηχανικά προϊόντα // - Σύστημα έγκρισης τύπου οχημάτων

- Έγκριση εμπορίας φαρμακευτικών προϊόντων

- Μεταποιημένα αγροτικά προϊόντα

- Γεωργία και ΚΑΠ // - Μεταρρύθμιση της ΚΑΠ - μια μακροπρόθεσμη προοπτική για βιώσιμη γεωργία

- Κανόνες εφαρμογής στον τομέα της αγροτικής πολιτικής

- Κανονισμοί εξαίρεσης κρατικών ενισχύσεων

- Υγεία και ασφάλεια των τροφίμων // - Τρόφιμα και συστατικά τροφίμων

- Αρωματικά συστατικά

- Πρόσθετα τροφίμων

- Φορολογία και τελωνεία // - Οδηγία περί φόρου εισφοράς

- Απασχόληση και κοινωνικές υποθέσεις // - Υγεία και ασφάλεια στο χώρο εργασίας

- Ίση μεταχείριση ανδρών και γυναικών

- Ναρκωτικά // - Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης Ναρκωτικών

- Ανταγωνισμός // - Κανόνες εφαρμογής του κανονισμού για τη συγκέντρωση επιχειρήσεων

- Κανόνες εφαρμογής του κανονισμού κατά των trust

- Διαδικασίες και κανόνες κρατικών ενισχύσεων

- Περιβάλλον // - Νομοθεσία περί αποβλήτων

- Νομοθεσία για την ποιότητα του αέρα

- Ευρωπαϊκό Δίκαιο Συμβάσεων // - Κοινό πλαίσιο αναφοράς

Δράση Γ: Μεθοδολογία και διαδικασίες

Ο μηχανισμός διαβούλευσης ανοικτής γραμμής της Επιτροπής σχετικά με τη διαδραστική κατάρτιση πολιτικής (IPM) θα παράσχει άμεση ανατροφοδότηση σχετικά με την παρούσα ανακοίνωση (κυρίως σχετικά με τα κριτήρια και τους τομείς πολιτικής για τους οποίους απαιτείται απλούστευση) [2] . Όπως συμβαίνει με όλη τη νομοθεσία, θα απαιτηθεί προσεκτική προετοιμασία - καθώς και κατάλληλη διαβούλευση - όσον αφορά κάθε πρόταση απλούστευσης. Η Επιτροπή θα εφαρμόσει βέλτιστες πρακτικές κατά την προετοιμασία των προτάσεων απλούστευσης συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αναπτύσσονται στο πρόγραμμα περί απλούστευσης της νομοθεσίας και σε άλλα τομεακά προγράμματα απλούστευσης. Το πλήρες πλαίσιο της Επιτροπής για την αξιολόγηση αντίκτυπου [3] και οι διαβουλευτικές διαδικασίες διάδρασης (ερωτηματολόγια, κλπ.), ο μηχανισμός διαβούλευσης ανοικτής γραμμής IPM [4] και άλλοι μηχανισμοί που στοχεύουν στη διαβούλευση μπορούν, εφόσον είναι απαραίτητο να συμβάλλουν έτσι ώστε να εξασφαλισθεί συστηματικότερη αξιολόγηση του δυναμικού απλούστευσης.

[2] http://europa.eu.int/yourvoice/

[3] COM(2002)276 τελικό της 5.6.2001

[4] http://europa.eu.int/comm/internal_market/ ipm.htm

Οι πρωτοβουλίες απλούστευσης στο μέλλον θα εντάσσονται στο πρόγραμμα νομοθετικής εργασίας της Επιτροπής από το 2004 και στο εξής. Ένα ειδικό κεφάλαιο στο πρόγραμμα νομοθετικής εργασίας της Επιτροπής θα καλύπτει τις δραστηριότητες απλούστευσης και κωδικοποίησης και επομένως θα αποδεικνύει σαφώς την πολιτική δέσμευση της Επιτροπής για τη διαδικασία. Εντούτοις, θα είναι ουσιώδες να διεξάγονται διοργανικές διαδικασίες που εξασφαλίζουν πραγματική και ταχεία ανταπόκριση στο χειρισμό αυτών των προτάσεων (βλ. στόχο 6 παρακάτω).

Στόχος 1 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Η Επιτροπή πρότεινε κριτήρια για τον καθορισμό προτεραιοτήτων στις εργασίες απλούστευσης. Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο καλούνται επειγόντως να σχολιάσουν και συμφωνήσουν σχετικά με τα κριτήρια αυτά πριν η Επιτροπή ετοιμάσει τις προτάσεις της απλούστευσης για τις φάσεις ΙΙ και ΙΙΙ.

* Η Επιτροπή καλεί το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο να συμφωνήσουν επειγόντως σχετικά με τις προσαρμοσμένες ταχείες διαδικασίες για την έγκριση των προτάσεων απλούστευσης της Επιτροπής.

* Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο θα κληθούν να υποστηρίξουν τις μελλοντικές προτεραιότητες απλούστευσης στο πλαίσιο του προγράμματος νομοθετικής εργασίας της Επιτροπής.

* Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο καλούνται να μελετήσουν ταχέως τις εκκρεμούσες προτάσεις απλούστευσης.

2. ΣΤΟΧΟΣ 2: Η ΠΑΓΙΩΣΗ ΤΟΥ ΚΕΚΤΗΜΕΝΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΕΙ ΚΑΙ ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΝΕΤΑΙ ΑΥΣΤΗΡΑ

Η παγίωση [5] περιλαμβάνει (σε ένα ενιαίο μη δεσμευτικό νομικά κείμενο) τις διατάξεις της αρχικής πράξης μαζί με όλες τις μεταγενέστερες τροπολογίες της. Όσον αφορά την κωδικοποίηση, δεν υπεισέρχονται θεμελιώδεις αλλαγές στην ουσία ή τη μορφή της υφιστάμενης νομοθεσίας. Η παγίωση συνεπάγεται οφέλη για τους πολίτες, τις διοικητικές υπηρεσίες και τις επιχειρήσεις υπό τη μορφή ενός πιο προσιτού, νομοθετικά διαφανούς πλαισίου και έχει το πλεονέκτημα ότι ελαχιστοποιείται η δαπανηρή ή χρονοβόρος προπαρασκευαστική εργασία, δεν απαιτείται νομική διαδικασία και το κόστος και η καθυστέρηση της δημοσίευσης στην Επίσημη Εφημερίδα αποφεύγεται. Εντούτοις, αντίθετα προς την κωδικοποίηση, η παγίωση δεν καταλήγει σε νομικά δεσμευτικά κείμενο.

[5] Το έγγραφο εργασίας του προσωπικού της Επιτροπής (SEC (2003) 165 το σχετικό με αυτήν την ανακοίνωση περιλαμβάνει λεπτομερέστερους ορισμούς της παγίωσης, της κωδικοποίησης, της αναδιατύπωσης και της απλούστευσης και περιγράφει τη CELEX, τον κατάλογο ισχύουσας νομοθεσίας και το EUR-Lex.

Για τους λόγους αυτούς, μια ενέργεια για την παγίωση του κεκτημένου και τη διάθεσή του μέσω του ιστοχώρου EUR-Lex [6] άρχισε το 1996 ενώ η μεγαλύτερη πρόοδος σημειώθηκε κατά τα δύο τελευταία έτη. Εκτιμάται ότι μέχρι σήμερα, τα δύο τρίτα του κεκτημένου έχουν παγιωθεί, ενώ το όλο πρόγραμμα θα ολοκληρωθεί έως τον Ιούνιο του 2003. Εκτιμάται ότι το πλήρες πρόγραμμα παγίωσης θα μειώσει τον όγκο των κειμένων κατά 20.000 σελίδες ΕΕ (εντούτοις, χωρίς να μειωθεί ο όγκος της ίδιας της νομοθεσίας). Κατά συνέπεια η παγίωση της πρόσφατα εγκριθείσας νομοθεσίας θα διεξάγεται αυτόματα κάθε φορά που μια τροπολογία σε οποιοδήποτε κείμενο που περιλαμβάνεται στο κεκτημένο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα.

[6] http://europa.eu.int/eur-lex/

Στόχος 2 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Η παγίωση προσφέρει μια πολύτιμη και εύχρηστη υπηρεσία παρόλο που τα κείμενα δεν είναι δεσμευτικά από νομική άποψη. Απαιτείται εντούτοις προσοχή για να εξασφαλισθεί η βελτίωση της παρουσίασής τους στους υπεισερχόμενους παράγοντες (Στόχος 4).

* Η παγίωση αποτελεί τη βάσει περαιτέρω κωδικοποίησης. Η παρούσα ενέργεια θα πρέπει επομένως να ολοκληρωθεί μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία έως τον Ιούνιο του 2003 και να εξακολουθήσει στο εξής να ενσωματώνει αυτόματα, τις μεταγενέστερες νομοθετικές αλλαγές σε κάθε κείμενο που περιλαμβάνεται στο κεκτημένο.

3. ΣΤΟΧΟΣ 3: ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ

Η κωδικοποίηση επιδιώκει τη διασαφήνιση της νομοθεσίας συγκεντρώνοντας, σε μια νέα νομική πράξη, όλες τις διατάξεις μιας πράξης, καθώς και κάθε μεταγενέστερη τροπολογία. Αυτή η διαδικασία καθιστά το νόμο απλούστερο θεσπίζοντας ένα ενιαίο νομικό κείμενο, κυρίως διαγράφοντας τις παρωχημένες και αλληλοκαλυπτόμενες διατάξεις, εναρμονίζοντας όρους και ορισμούς και διορθώνοντας σφάλματα χωρίς ουσιαστική αλλαγή. Η κωδικοποίηση συνεπάγεται σημαντικά οφέλη παρέχοντας ασφαλή κείμενα από νομική άποψη τα οποία κατανοούνται πολύ πιο εύκολα από τους χρήστες. Επίσης μειώνει τον όγκο της δευτερογενούς κοινοτικής νομοθεσίας (με εκτιμώμενο αριθμό σελίδων ΕΕ 35.000 έναντι 22.500 σελίδων που αντιπροσωπεύουν το στόχο μείωσης κατά 25% που τέθηκε με την ανακοίνωση της Επιτροπής κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λάκεν το Δεκέμβριο του 2001 [7]).

[7] COM (2001) 726 της 5.12.2001

Στην ανακοίνωσή της του Νοεμβρίου 2001, η Επιτροπή κίνησε μια σημαντική διαδικασία κωδικοποίησης της οποίας στόχος είναι, μέχρι το τέλος του 2005, να έχει κωδικοποιηθεί όπου είναι απαραίτητο ολόκληρο το κοινοτικό κεκτημένο [8]. Μέχρι σήμερα, από 2.400 «οικογένειες» νομικών πράξεων [9] 36 κωδικοποιημένα κείμενα έχουν προταθεί στο νομοθέτη (που αντικαθιστούν 354 προϋπάρχουσες πράξεις). Περίπου 220 πρωτοβουλίες κωδικοποίησης θα προταθούν / εγκριθούν από την Επιτροπή στη διάρκεια της φάσης Ι ενώ σχεδόν 600 ακόμη θα υποβληθούν στη διάρκεια της φάσης II (πριν από το Μάρτιο του 2004). Συμφωνήθηκε, εντούτοις, μεταξύ των οργάνων ότι πριν από την ημερομηνία της επόμενης προσχώρησης το Μάιο του 2004, η επίσημη έγκριση και δημοσίευση των κωδικοποιημένων κειμένων θα ανασταλεί κατά τους προηγούμενους 9 μήνες. Η αιτιολογία αυτής της σημαντικής καθυστέρησης είναι ότι θα επιτρέψει στο κεκτημένο να παραμείνει σταθερό, έτσι ώστε να διευκολυνθεί το έργο των νέων κρατών μελών τα οποία οφείλουν να δεχθούν την κοινοτική νομοθεσία. Αντικατοπτρίζει επίσης το φόρτο εργασίας των τεχνικών υπηρεσιών οι οποίες θα πρέπει να μεταφράσουν όλες τις απαραίτητες νομικές πράξεις στις νέες επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Εντούτοις η Επιτροπή θα εξακολουθήσει τις τεχνικές εργασίες της προετοιμάζοντας προτάσεις κωδικοποίησης στη διάρκεια αυτής της περιόδου των 9 μηνών, έτσι ώστε να τις δημοσιεύσει μετά τη διεύρυνση.

[8] COM(2001)645 της 21.11.2001

[9] Μια «οικογένεια» νομικών πράξεων περιλαμβάνει μία βασική πράξη και τις τροπολογίες της

Από πλευράς της, η Επιτροπή επιβεβαιώνει την πρόθεσή της να ολοκληρώσει το τρέχον πρόγραμμα της κωδικοποίησης έως το τέλος του 2005. Το σοβαρό μέγεθος της πρόσκλησης ενισχύει την άποψη ότι πρέπει να καθορισθούν σαφείς προτεραιότητες για τη μελλοντική εργασία κωδικοποίησης. Για να το πράξει η Επιτροπή θα βασίσει τις εργασίες της στα προτεινόμενα κριτήρια απλούστευσης που θα προσαρμόσει ανάλογα. Οι προτάσεις κωδικοποίησης σχετικά με τη φάση Ι και ΙΙ των εργασιών (από το Φεβρουάριο 2003 έως το Μάρτιο 2004) καθορίζονται σε ξεχωριστό έγγραφο των υπηρεσιών [10]. Η Επιτροπή θα ενημερώσει πριν από τις φάσεις ΙΙ και ΙΙΙ τον προγραμματισμό της κωδικοποίησης. Προγραμματισμός κωδικοποίησης θα γίνει επίσης και στα προγράμματα εργασίας της Επιτροπής από το 2004.

[10] SEC (2003) 165

Αναδιατύπωση της νομοθεσίας

Η υπάρχουσα δευτερογενής νομοθεσία πρέπει επίσης να αναδιατυπωθεί. Ενώ η κωδικοποίηση αποτελεί επέμβαση σε κείμενο που δεν συνεπάγεται αλλαγή πολιτικής, η αναδιατύπωση συνεπάγεται σημαντική τροποποίηση της βασικής νομικής πράξης. Ο πρωταρχικός στόχος μιας αναδιατύπωσης είναι η ουσιώδης τροποποίηση ενώ με την ευκαιρία αυτή γίνεται επίσης κωδικοποίηση της βασικής πράξης και όλων των μεταγενέστερων τροπολογιών. Η αναδιατύπωση δεν καλύφθηκε από την ανακοίνωση του Νοεμβρίου 2001 για την κωδικοποίηση. Η Επιτροπή για το 2004 θα καταρτίσει οριζόντιο πρόγραμμα για την εργασία αναδιατύπωσης και θα προβεί συστηματικότερα σε ενέργειες αναδιατύπωσης για την εξασφάλιση ουσιώδους νομοθετικής απλούστευσης. Επιπλέον, στις περιπτώσεις που οι πράξεις έχουν κωδικοποιηθεί στα πλαίσια της άσκησης κωδικοποίησης, η μελλοντική τροποποίηση αυτών των πράξεων θα γίνει κατά κανόνα μέσω αναδιατύπωσης, για να μη χαθούν γρήγορα τα οφέλη της ενέργειας.

Η νομοθετική διαδικασία

Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο καλούνται, να επιταχύνουν δραστήρια και με προσδιορισμένους τρόπους - επίσημα ή ανεπίσημα - τη νομοθετική διαδικασία όσον αφορά τα μέτρα κωδικοποίησης. (Ο στόχος 6 αφορά πληρέστερα αυτήν την πτυχή). Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο καλούνται να εγκρίνουν τις προτάσεις για το πρόγραμμα κωδικοποίησης το αργότερο μέχρι το τέλος του 2006 αποφεύγοντας, ιδιαίτερα, να ξαναρχίσουν διαπραγματεύσεις σχετικά με ουσιαστικά θέματα.

Στόχος 3 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Η Επιτροπή θα δώσει προτεραιότητα στις ενέργειές της κωδικοποίησης, έτσι ώστε να εκπληρώσει τα κριτήρια που καθορίζονται στον πίνακα 1 προσαρμοσμένα ανάλογα.

* Η Επιτροπή θα συμπληρώσει το πρόγραμμα της κωδικοποίησης μέχρι το 2005 και θα καθιερώσει ετήσιο οριζόντιο προγραμματισμό αναδιατύπωσης όπως και για το 2004.

* Το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο καλούνται να μελετήσουν επειγόντως τις προτάσεις της Επιτροπής στα πλαίσια του προγράμματος κωδικοποίησης (φάσεις Ι-ΙΙΙ το 2005), έτσι ώστε να εγκρίνουν όλες τις προτάσεις στα πλαίσια αυτού του προγράμματος το αργότερο μέχρι το τέλος του 2006. Κατ' αυτές τις εργασίες πρέπει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να αποφευχθεί η εκ νέου διαπραγμάτευση ουσιαστικών θεμάτων.

* Κατάλληλες ταχείες διαδικασίες πρέπει να συμφωνηθούν επειγόντως με σκοπό τη διοργανική λήψη αποφάσεων όπως προτείνεται στο σχέδιο δράσης της Επιτροπής για καλύτερη ρύθμιση (Στόχος 6).

4. ΣΤΟΧΟΣ 4: ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΚΕΚΤΗΜΕΝΟΥ

Από την ίδρυση των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, το κεκτημένο ποτέ δεν υπήρξε θέμα γενικής επανεξέτασης της οργάνωσης, αναδιάρθρωσης ή παρουσίασης του. Δεν υπάρχει ενιαίος ορισμός του περιεχομένου του κεκτημένου: για ορισμένους σκοπούς γίνεται χρήση ενός πολύ ευρέος ορισμού έτσι ώστε να συμπεριλαμβάνονται, εκτός από τις συνθήκες, τους κανονισμούς, τις οδηγίες και τις αποφάσεις, η νομολογία του Δικαστηρίου και οι μη δεσμευτικές πράξεις (όπως τα ψηφίσματα και οι συστάσεις). Ωστόσο ο στόχος της παρούσας ανακοίνωσης είναι να απλουστεύσει το κεκτημένο, ένας στενότερος ορισμός είναι πλέον κατάλληλος και το κεκτημένο στόχος ορίζεται κατά συνέπεια ως δεσμευτικές πράξεις δηλαδή κανονισμοί, οδηγίες και αποφάσεις (συμπεριλαμβανομένων γενικών αποφάσεων και αποφάσεων με επί μέρους στόχους) κατά την έννοια του άρθρου 249 της συνθήκης ΕΚ. Αυτός ο ορισμός καλύπτει πράξεις που εκδίδονται από την Επιτροπή μόνον (αυτόνομες πράξεις) καθώς και τη νομοθεσία εφαρμογής σύμφωνα με τις διαδικασίες επιτροπολογίας. Το corpus νομοθεσίας που καθορίζεται κατ' αυτόν τον τρόπο περιλαμβάνει όλες τις πράξεις του κοινοτικού δικαίου οι οποίες δημιουργούν δικαιώματα και υποχρεώσεις για τους πολίτες της Ένωσης.

Το κοινοτικό κεκτημένο, που ορίζεται κατ' αυτόν τον τρόπο, περιέχει πολυάριθμα κείμενα τα οποία είναι παρωχημένα όμως παρ' όλ' αυτά εξακολουθούν να ισχύουν νομικά. Σ' αυτά περιλαμβάνονται νομικές πράξεις με εφαρμογή ορισμένου χρόνου ή εφαρμογή μόνον κατά το χρόνο της έγκρισής τους (π.χ. ο καθορισμός γεωργικών τιμών σε ένα δεδομένο έτος συγκομιδής ή η χορήγηση ενός ιδιαίτερα περιορισμένου χρονικά καθεστώτος, παρέκκλισης ή οικονομικής υποστήριξης σε ένα κράτος μέλος ή σε μία άλλη οντότητα). Άλλες νομικές πράξεις εξακολουθούν επίσημα να υφίστανται έστω και αν η νομική βάση τους έχει αλλοιωθεί ή εκλείψει. Πολλές πράξεις απευθύνονται αποκλειστικά σε επί μέρους κράτη μέλη ή παράγοντες και κατά συνέπεια παρουσιάζουν μικρό ή καθόλου γενικό ενδιαφέρον ή καταλληλότητα.

Η Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων της ΕΕ (ΥΕΕΕΚ) διαχειρίζεται τη βάση δεδομένων CELEX, την επίσημη υπηρεσιακή βάση για όλα τα άλλα κείμενα αναφοράς (όπως το Ευρετήριο Ισχύουσας Νομοθεσίας, που εκδίδεται δίπαξ κατ' έτος (Ιανουάριο και Ιούλιο), και η βάση δεδομένων του πυλώνα EUR-Lex). Αυτές οι πράξεις συμφωνούνται διοργανικά όπως και οι νομοθετικές κατατάξεις που χρησιμοποιούν (οι οποίες σε ορισμένα κράτη μέλη τηρούνται επίσης σε εθνικό επίπεδο).

Όλη η παρελθούσα και σημερινή κοινοτική νομοθεσία είναι καταχωρημένη στη βάση δεδομένων CELEX. Μέσα σ' αυτήν τη βάση δεδομένων διάφορες παράμετροι όσον αφορά το νομικό ή διοικητικό καθεστώς των νομικών πράξεων μπορούν να καταχωρηθούν, για παράδειγμα είτε πρόκειται για πράξη σε ισχύ είτε όχι.

Η εμπειρία δείχνει ότι το Ευρετήριο Ισχύουσας Νομοθεσίας δεν είναι, στην πραγματικότητα, πιστή εικόνα της όντως ισχύουσας κοινοτικής νομοθεσίας. Η εμπειρία αποδεικνύει ότι το Ευρετήριο Ισχύουσας Νομοθεσίας δεν αντιμετωπίζει με ακρίβεια την κοινοτική νομοθεσία που πραγματικά ισχύει. Πέραν από την ανάγκη για μια πιο πιστή εικόνα της πραγματικά ισχύουσας νομοθεσίας, η CELEX και τα παράγωγα εργαλεία της δηλαδή το Ευρετήριο Ισχύουσας Νομοθεσίας και η EUR-Lex θα μπορούσαν σαφώς να βελτιωθούν από άποψη ευκολίας χρήσης καταλληλότητας, τόσο για τα κοινοτικά όργανα και τους ειδικούς όσο και για το ευρύ κοινό.

Για να επιτύχει αυτούς τους στόχους η Επιτροπή προτείνει τρεις δράσεις:

Δράση A: Διευκρίνιση της ισχύουσας νομοθεσίας

Κατάργηση

Υπάρχει επιβεβαιωμένη ανάγκη να καταργηθούν επίσημα οι παρωχημένες νομικές πράξεις. Όσον αφορά τις αυτόνομες πράξεις, η Επιτροπή προτίθεται να προχωρήσει ταχέως καθόσον έχει την εξουσία και να καταργήσει ορισμένες από αυτές τις πράξεις κινώντας σύντομα επίσημες διαδικασίες. Μια ανάλογη πρωτοβουλία όσον αφορά τις πράξεις που απαιτούν απόφαση του Κοινοβουλίου και / ή του Συμβουλίου θα προετοιμασθεί επίσης με σκοπό να υποβληθεί πριν από το τέλος της φάσης I (Σεπτέμβριος 2003).

Προσδιορισμός του ισχύοντος κεκτημένου

Για ορισμένες νομικές πράξεις, η επίσημη κατάργηση θα μπορούσε ενδεχομένως να ανακινήσει νομικές αμφιβολίες. Εντούτοις, ορισμένες από αυτές τις πράξεις είναι έκδηλα παρωχημένες και δεν είναι απαραίτητο να εμφαίνονται στο ενεργητικό κεκτημένο (για παράδειγμα σε περίπτωση καθορισμού επιπέδων αγροτικών τιμών για ένα ορισμένο έτος). Εντούτοις, το ακριβές καθεστώς τους πρέπει να προσδιορισθεί σαφώς και επισήμως.

Ένας διοργανικός συλλογισμός θα είναι απαραίτητος, έτσι ώστε να αναζητηθεί ο καλύτερος τρόπος για την κατάργηση παρωχημένων και ενδεχόμενα απατηλών πληροφοριών σχετικά με το κεκτημένο, κυρίως όσον αφορά τη νομοθεσία που εξέδωσε το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο. Εντούτοις, καθόσον πρόκειται για αυτόνομες πράξεις που κατέστησαν παρωχημένες λόγω της εκπνοής της ισχύος τους διαχρονικά, η Επιτροπή θα καθιερώσει μια επίσημη αναγνώριση του παρωχημένου, έτσι ώστε να τις αποσύρει από το «ενεργητικό κεκτημένο». Η Επιτροπή προτείνει να εφαρμοσθεί μια ανάλογη προσέγγιση της επίσημης αναγνώρισης του παρωχημένου, ενδεχόμενα, για τις νομοθετικές πράξεις που εκδόθηκαν από άλλα όργανα.

Όσον αφορά τις μόνες πράξεις της Επιτροπής, οι υπηρεσίες αυτής έχουν ήδη προσδιορίσει προσωρινά 450 πράξεις (που αντιπροσωπεύουν σαφώς πάνω από 1000 σελίδες της ΕΕ) που μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο κατάργησης ή επίσημης αναγνώρισης παρωχημένου (οι πράξεις που προσδιορίσθηκαν εμφαίνονται στο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που επισυνάπτονται στην παρούσα ανακοίνωση).

Δράση B: Παρουσίαση του «ενεργητικού και γενικής εμβέλειας κεκτημένου»

Πέραν από την απαραίτητη διασαφήνιση της νομοθεσίας που πραγματικά ισχύει, η Κοινότητα θα μπορούσε να παράσχει στο κοινό μια πολύ πιο προσιτή και πιο εύχρηστη παρουσίαση της πλέον κατάλληλης κοινοτικής νομοθεσίας. Προς το σκοπό θα μπορούσε να είναι ωφέλιμο να καθορισθεί το «ενεργητικό και γενικής εμβέλειας κεκτημένο» το οποίο αποτελείται από την ενεργητική και γενικής εμβέλειας παράγωγη νομοθεσία. Οι νομικές πράξεις που έχουν ειδική σημασία και καταλληλότητα μόνον για τα πρόσωπα στα οποία απευθύνονται επίσημα παρουσιάζουν μικρό ή καθόλου ενδιαφέρον για τη μεγάλη πλειονότητα των χρηστών και θα μπορούσαν σαφώς να εξαιρούνται από αυτήν την παρουσίαση. Ο όγκος των υπεισερχόμενων κειμένων είναι σημαντικός (μόνον για τον αγροτικό τομέα, 600 περίπου πράξεις αντιπροσωπεύουν 2.000 σελίδες περίπου της ΕΕ οι οποίες έχουν προσδιορισθεί προσωρινά). Παρόλο που δεν πρέπει να καταργηθούν επίσημα, μπορούν σαφέστατα να εξαιρούνται από το κεκτημένο γενικής εμβέλειας (χωρίς να διατυπωθούν επίσημες προτάσεις) μέσω ειδικής μνείας στη CELEX.

Η παρουσίαση αυτού του «ενεργητικού και γενικής εμβέλειας κεκτημένου» δεν θα επηρεάσει την κατάσταση του δικαίου ούτε θα εισάγει κατάταξη της υφιστάμενης νομοθεσίας. Θα πρόκειται μάλλον για παρουσίαση, μη νομική αλλά πολύ πιο προσιτή, της πλέον κατάλληλης νομοθεσίας.

Δράση Γ: Αξιόπιστα και χρήσιμα εργαλεία αναφοράς

Η CELEX και τα παράγωγα εργαλεία αναφοράς είναι απαραίτητα εργαλεία. Σύμφωνα με την εμπειρία που αποκτήθηκε και χάρη στις σύγχρονες ηλεκτρονικές τεχνολογίες, η βελτίωση του περιεχομένου τους, της παρουσίασής τους και της ευκολίας χρήσης τους είναι σήμερα δυνατή και επιθυμητή. Πέραν από τη διόρθωση των σημερινών ατελειών του κεκτημένου (βλ. παραπάνω), θα μπορούσαν να επέλθουν βελτιώσεις έτσι ώστε να επιτραπεί αποτελεσματικότερος και ταχύτερος έλεγχος σε βάθος.

Σαφέστεροι επίσημοι ορισμοί θα βελτίωναν επίσης την ευκολία των διαφόρων βάσεων αναφοράς, πράγμα το οποίο θα επέτρεπε την παροχή καλύτερων υπηρεσιών στους χρήστες, για παράδειγμα προσδιορίζοντας την υπηρεσία της Επιτροπής την επιφορτισμένη με μία ιδιαίτερη νομική πράξη.

Η μόνιμη ενημέρωση του κεκτημένου απαιτεί συνεχή προσοχή όλων των οργάνων. Η Επιτροπή προτίθεται να λάβει την πρωτοβουλία της απαιτούμενης διοργανικής συνεργασίας. Από το 2004, η Επιτροπή θα προβεί σε ετήσιους ελέγχους όλων των μεθόδων που έχουν σχεδιασθεί για την απλούστευση του κεκτημένου.

Στόχος 4 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Δεν πρέπει να φεισθούμε καμιάς προσπάθειας για τον προσδιορισμό και την παρουσίαση με τον κατάλληλο τρόπο της ενεργητικής και γενικής εμβέλειας κοινοτικής νομοθεσίας («ενεργητικό και γενικής εμβέλειας κεκτημένο»).

* Η Επιτροπή θα αναλάβει αμέσως την κατάργηση αυτόνομων πράξεων κατόπιν τελικής νομικής επαλήθευσης των πράξεων που έχουν προσδιορισθεί μέχρι σήμερα. Θα εξακολουθήσει τον αναλυτικό έλεγχό της του κεκτημένου, έτσι ώστε να προσδιορίσει ανάλογες πράξεις που μπορούν να καταργηθούν στη διάρκεια μεταγενέστερων φάσεων. Στη διάρκεια της φάσης Ι, η Επιτροπή θα προτείνει επίσης την επείγουσα κατάργηση νομικών πράξεων που απαιτούν επίσημες αποφάσεις του Κοινοβουλίου και / ή του Συμβουλίου.

* Μια διοργανική επιχειρησιακή ομάδα συντονιζόμενη από την Επιτροπή (με το Συμβούλιο Εξωτερικών Χρηστών) θα υποβάλει νόμιμα το κεκτημένο σε συστηματικό έλεγχο και θα παρουσιάσει μέχρι το τέλος του 2003, προτάσεις σχετικά με τον ορισμό του και την παρουσίασή του, καθώς και κατάλληλες μεθόδους για τον καθορισμό της επίσημης αναγνώρισης του παρωχημένου και της διάκρισης μεταξύ των πράξεων γενικής εμβέλειας και των πράξεων με πολύ ειδικούς στόχους.

* Η ακρίβεια, η ποιότητα και η ευκολία χρήσης της CELEX, του Ευρετηρίου Ισχύουσας Νομοθεσίας και της EUR-Lex θα πρέπει να ενισχυθούν. Προς το σκοπό αυτό, η διοργανική επιχειρησιακή μονάδα που προτείνεται παραπάνω θα πρέπει να παρουσιάσει προτάσεις μέχρι το τέλος του 2003.

* Από το 2004, η Επιτροπή θα προβαίνει σε ετήσιους ελέγχους., έτσι ώστε να εξακολουθήσουν οι προσπάθειες για την απλούστευση του κεκτημένου.

5. ΣΤΟΧΟΣ 5 : ΕΓΓΥΗΣΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΣΕ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ

Παρά τις σημαντικές προσπάθειες που κατέβαλε η Επιτροπή και η ΥΕΕΕΚ στη διάρκεια των τελευταίων ετών για να ενημερώσει και να απλουστεύσει το κεκτημένο (κυρίως χάρη στην παγίωση και την κωδικοποίηση) λείπει έκδηλα από αυτές τις δράσεις η συνεκτική και συνεπής στρατηγική, καθώς και η πολιτική υποστήριξη η οποία θα έδινε στη διαδικασία πραγματική ώθηση. Για να αυξηθεί η επίγνωση και η πολιτική δέσμευση, επιβάλλεται πλήρης διαφάνεια για την παρακολούθηση της προόδου από άποψη παγίωσης, απλούστευσης και κατάργησης. Η διαφάνεια πρέπει να βασίζεται σε πολιτικό έλεγχο και σε αποτελεσματικούς μηχανισμούς πληροφόρησης.

Εντός του πλαισίου δράσης, η Επιτροπή θα θεσπίσει εργαλείο παρακολούθησης / πληροφόρησης υπό τη μορφή ανακεφαλαιωτικού πίνακα αποτελεσμάτων. Το 2003 και το 2004, στη διάρκεια των 3 φάσεων εντατικής εργασίας, αυτός ο πίνακας αποτελεσμάτων θα επανεξετάζεται περίπου κάθε έξι μήνες από το σώμα των Επιτρόπων και από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο, εφόσον αυτοί το αποφασίσουν. Αυτός ο πίνακας αποτελεσμάτων θα παρέχει πληροφορίες σχετικά με την εξέλιξη της κοινοτικής νομοθεσίας και συγκεκριμένα σχετικά με την πρόοδο που πραγματοποιήθηκε όσον αφορά τους στόχους απλούστευσης, κωδικοποίησης και κατάργησης (θα διατίθενται επίσης τα προγράμματα απλούστευσης και κωδικοποίησης). Ο πίνακας αποτελεσμάτων θα παρουσιάζει ευρύ και μόνιμο ενδιαφέρον για τη διατήρηση της δυναμικής και τον προσανατολισμό των εργασιών της Επιτροπής, του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Επιπλέον θα συμπεριλαμβάνεται στην ετήσια έκθεση της Επιτροπής σχετικά με τη βελτίωση της ρύθμισης.

Η Επιτροπή θα επανεξετάσει επίσης τις εσωτερικές διατάξεις σχετικά με τις διαδικασίες, τις εκθέσεις προόδου και τον πολιτικό έλεγχο. Προκαταρκτική ενέργεια αυτής της δράσης είναι η τελειοποίηση των θεμελιωδών εργαλείων αναφοράς, κυρίως της βάσης δεδομένων CELEX, έτσι ώστε να επιτραπεί ευκολότερος και σαφέστερος προσδιορισμός ποιοτικός και ποσοτικός των συνιστωσών της κοινοτικής νομοθεσίας και την απονομή τους στις επιχειρησιακές υπηρεσίες της Επιτροπής. Οι συζητήσεις με την ΥΕΕΕΚ θα εξακολουθήσουν, έτσι ώστε να υπάρξει εγγύηση της συνέχειας αυτών των αλλαγών (βλ. επίσης στόχο 4).

Εναπόκειται στο Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο να μελετήσουν πώς, πέραν του ανακεφαλαιωτικού πίνακα αποτελεσμάτων, να συντονίσουν και να παρακολουθήσουν καλύτερα την πρόοδο στα πλαίσια του αντίστοιχου οργάνου τους. Από πλευράς της η Επιτροπή θα επιδιώξει τους στόχους του παρόντος πλαισίου δράσης μέσω των υφισταμένων μηχανισμών συντονισμού, συμπεριλαμβανομένων των επικεντρωμένων μηχανισμών που έχουν καθιερωθεί από το σχέδιο δράσης «βελτίωση της νομοθεσίας» (ιδιαίτερα το νομοθετικό δίκτυο που συνδέει όλες τις νομοθετικές υπηρεσίες της Επιτροπής υπό το συντονισμό της Γενικής Γραμματείας) και της εσωτερικής ομάδας εργασίας τη Επιτροπής σχετικά με την κωδικοποίηση. Οι διοργανικές σχέσεις εργασίας θα πρέπει επίσης να ενισχυθούν.

Αυτές οι διαδικασίες θα έπρεπε να παρέχουν εγγύηση πλήρους ένταξης των στόχων και των δράσεων του πλαισίου στον ετήσιο κύκλο προγραμματισμό της Επιτροπής, στο ετήσιο πρόγραμμα εργασίας και στον ετήσιο κύκλο εφαρμογής της στρατηγικής της Λισσαβόνας. Η ετήσια έκθεση σχετικά με τη βελτίωση της ρύθμισης θα συμπεριλάβει πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο που πραγματοποιήθηκε εντός του πλαισίου δράσης και θα χρησιμοποιηθεί για την εκπόνηση του ετήσιου προγράμματος εργασίας της Επιτροπής και της έκθεσή της προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της άνοιξης.

Στόχος 5 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Η Επιτροπή θα καταρτίσει ανακεφαλαιωτικό πίνακα αποτελεσμάτων σχετικά με την εξέλιξη της κοινοτικής νομοθεσίας και την πρόοδο που σημειώθηκε στην πραγματοποίηση των στόχων του πλαισίου δράσης.

* Το πλαίσιο δράσης θα ενταχθεί πλήρως στο ετήσιο πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής.

* Η Επιτροπή θα παράσχει πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο που σημειώθηκε εντός του πλαισίου δράσης στην ετήσια έκθεσή της «βελτίωση της νομοθεσίας».

6. ΣΤΟΧΟΣ 6: ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ

Διοργανική συνεργασία

Η Επιτροπή αναγνωρίζει, λαμβανομένου υπόψη του δικαιώματός της πρωτοβουλίας και του ρόλου της ως θεματοφύλακα των συνθηκών ότι εναπόκειται σ' αυτήν, κατά πρώτο λόγο, να εγγυάται τη μόνιμη διαχείριση της κοινοτικής νομοθεσίας. Από λειτουργική άποψη, η διαχείριση του κεκτημένου εξασφαλίζεται αποτελεσματικότερα ανά τομέα, όμως μέσω του έντονου στοιχείου του οριζόντιου συντονισμού που θα παρασχεθεί από το σχέδιο δράσης. Εντούτοις, μόνο μια πλήρης και ενεργητική συνεργασία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου θα επιτρέψει την επίτευξη των στόχων της παρούσας ανακοίνωσης, ιδιαίτερα διότι η τροποποίηση ή η κατάργηση των νομοθετικών πράξεων, όπως και η έκδοσή τους, απαιτούν νομοθετικές διαδικασίες στις οποίες υπεισέρχονται αυτά τα όργανα.

Για να υπάρξουν προσαρμοσμένες και ταχείες διαδικασίες τηρώντας τους νομοθετικούς κανόνες της συνθήκης, καταρτίσθηκαν ήδη διοργανικές συμφωνίες για ορισμένες διαδικασίες. Πρόκειται για τη διοργανική συμφωνία σχετικά με μια ταχύτερη μέθοδο εργασίας για την επίσημη κωδικοποίηση των νομοθετικών κειμένων [11] και για τη διοργανική συμφωνία για μια πιο δομημένη προσφυγή στην τεχνική της αναδιατύπωσης των νομικών πράξεων [12]. Εντούτοις, η εμπειρία αποδεικνύει ότι οι σημερινές διατάξεις σχετικά με τη διοργανική συνεργασία πρέπει να ενισχυθούν, κυρίως σε δύο τομείς.

[11] Συμφωνία της 20.12.1994, ΕΕ 1996/C 102/2 της 4.4.1996.

[12] Συμφωνία της 28.11.2001, ΕΕ 2002/C 77//1 της 28.3.2002.

* Πρώτον όσον αφορά τις προτάσεις απλούστευσης (Στόχος 1), οι τακτικές διαδικασίες απόφασης, προς το παρόν, εφαρμόζονται χωρίς προσπάθεια συνεργασίας, καθορισμού προτεραιοτήτων ή συνοπτικών διαδικασιών ειδικά προσανατολισμένων στην απλούστευση. Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο οφείλουν να παραχωρήσουν κατάλληλη προτεραιότητα σε κάθε πρόταση της Επιτροπής, αποφεύγοντας κυρίως να ενδώσουν στον πειρασμό να προσθέσουν νέες και δύσκολες απαιτήσεις.

* Δεύτερον το πρόγραμμα κωδικοποίησης το οποίο εκπονείται (Στόχος 3) πρέπει επίσης να διέπεται από ταχείες διαδικασίες, έτσι ώστε να υπάρξει εγγύηση επείγουσας έγκρισης των προτάσεων της Επιτροπής κυρίως στην πρώτη ανάγνωση μέσα στις καθορισμένες προθεσμίες (π.χ. 12 μηνών) μιας διαδικασίας συναπόφασης.

Η Επιτροπή καλεί εκ νέου το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο - όπως το έπραξε στο σχέδιο δράσης της «βελτίωση της νομοθεσίας» - να συμφωνήσουν ότι οι κατάλληλες διαδικασίες θα πρέπει να προσαρμοσθούν και να προσανατολισθούν στο πλαίσιο της διοργανικής συμφωνίας για τη βελτίωση της νομοθεσίας που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση.

Εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών για τη διατήρηση και την ανάπτυξη του κεκτημένου

Η νομοθετική απλούστευση θα πρέπει να ξεκινήσει όσο το δυνατόν ενωρίτερα, στη διάρκεια της εξέτασης των προτάσεων εισαγωγής ή τροποποίησης νομικών πράξεων. Ο στόχος είναι να υπάρξει μέριμνα ώστε το κοινοτικό παράγωγο δίκαιο να υπόκειται σε συστηματική εξέταση, κυρίως από άποψη καλών ρυθμιστικών τεχνικών και ευκολίας εφαρμογής, επιδιώκοντας παράλληλα τους καθορισμένους στόχους αποτελεσματικά, ουσιαστικά και ανάλογα. Η Επιτροπή θα λάβει μέτρα για την εισαγωγή μιας πιο συστηματικής προσέγγισης διαχείρισης της υφιστάμενης κοινοτικής νομοθεσίας σύμφωνα με τους ακόλουθους θεμελιώδεις προσανατολισμούς:

* Η παγίωση θα είναι αυτόματη αμέσως μετά την τροποποίηση μιας νομοθετικής πράξης. Όσον αφορά την κωδικοποίηση θα καθορισθούν (και θα δημοσιευθούν) κριτήρια έτσι ώστε να τίθεται σε κίνηση μια αυτόματη κωδικοποίηση με την τροποποίηση της νομοθεσίας, για παράδειγμα για πέμπτη φορά. Τα κριτήρια αυτά θα επανεξετάζονται κάθε έτος ανάλογα με τους διαθέσιμους πόρους.

* Θα καταβληθεί συστηματική προσπάθεια για την εξασφάλιση της κατάργησης των πράξεων που αντικαθίστανται από νέα κείμενα. Τα νέα κείμενα θα συντάσσονται έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η ρητή μνεία κάθε ορίου ισχύος της νέας πράξης.

Οι μελλοντικές προτάσεις τροποποίησης της υφισταμένης νομοθεσίας θα υπόκεινται στους ίδιους κανόνες όπως εκείνοι που ισχύουν για τις νέες νομοθετικές διατάξεις τις προβλεπόμενες από το σχέδιο δράσης «βελτίωση της νομοθεσίας». Οι ακόλουθες πτυχές παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον:

* Η τήρηση των απαιτήσεων όσον αφορά την ποιότητα της διατύπωσης της νομοθεσίας [13].

[13] Διοργανική συμφωνία σχετικά με την ποιότητα της διατύπωσης - ΕΕ 1999/C 73

* Ενδεχομένως, οι νέες νομικές πράξεις θα προτείνουν επανεξέταση ή «ρήτρες λήξης ισχύος».

* Μια ανάλυση αντίκτυπου (και μια δημόσια διαβούλευση) θα διεξάγεται ενδεχομένως.

* Οι ρυθμιστικές εναλλακτικές θα εξετάζονται συστηματικά.

Εξασφάλιση των αναγκαίων πόρων

Παρόλο που τα πλεονεκτήματα και η οικονομία που συνεπάγεται, μακροπρόθεσμα, ένα κοινοτικό κεκτημένο που έχει ελαφρυνθεί και εξυγιανθεί είναι αδιαμφισβήτητα, βραχυπρόθεσμα οι προσπάθειες που αποβλέπουν στην επίτευξη βελτιώσεων θα απαιτήσουν επαρκείς πόρους σταθερούς και προβλέψιμους, διαφορετικά υπάρχει κίνδυνος να μην μπορεί να διατηρηθεί η ορθολογική ροή της εργασίας. Το θέμα των πόρων θα επιλυθεί από τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα μέσα στο χρονικό διάστημα που απαιτείται για την έγκαιρη διεξαγωγή των δράσεων που προβλέπονται στο πλαίσιο δράσης.

Στόχος 6 - Σύνοψη προτεινόμενων δράσεων

* Είναι επείγον να επιτευχθεί διοργανική συμφωνία σχετικά με τις κατάλληλες και ταχείες διαδικασίες για την έκδοση προτάσεων απλούστευσης και κωδικοποίησης.

* Τα όργανα θα πρέπει να εφαρμόσουν τις βέλτιστες πρακτικές έτσι ώστε να εξασφαλισθεί μια άνετη και μόνιμη συντήρηση της κοινοτικής νομοθεσίας.

* Η Επιτροπή θα ενισχύσει το εσωτερικό συντονισμό της χάρη στο νομικό δίκτυο των αρμόδιων υπηρεσιών της, υπό το συντονισμό της Γενικής Γραμματείας.

* Τα όργανα θα πρέπει να εξασφαλίσουν τους απαραίτητους πόρους για τη θέση σε εφαρμογή του παρόντος πλαισίου δράσης.

7. ΠΡΟΣΕΧΕΙΣ ΦΑΣΕΙΣ

Με την παρούσα πρωτοβουλία, η Επιτροπή παρέχει ένα πολιτικό και πρακτικό σχέδιο δράσης από το οποίο θα προκύψουν έκδηλα πλεονεκτήματα σε όλα τα επίπεδα της ΕΕ, τόσο για τα όργανα όσο για τους πολίτες και για τις επιχειρήσεις.

Η επιτυχία αυτής της πρωτοβουλίας αποτελεί έντονη και επείγουσα υποστήριξη εκ μέρους των άλλων οργάνων και των υπεισερχόμενων παραγόντων. Μια ταχεία επιβεβαίωση της υποστήριξης που παρέχεται στους γενικούς στόχους και τις δράσεις αυτής της πρωτοβουλίας είναι απαραίτητη. Ιδιαίτερα, η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατά τη διάρκεια της συνόδου του το 2003, να εγκρίνει την παρούσα ανακοίνωση όσον αφορά τις απαραίτητες δράσεις για την επίτευξη των στόχων της Λισσαβόνας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλείται επίσης να εγκρίνει αυτήν την προσέγγιση.

Η Επιτροπή θα αναλάβει τις απαραίτητες προπαρασκευαστικές εργασίες για να διασφαλίσει την ταχεία εφαρμογή των δράσεων II και III. Τα άλλα όργανα καλούνται να δώσουν προτεραιότητα σ' αυτές τις προτάσεις, κυρίως συνάπτοντας διοργανική συμφωνία σχετικά με τη βελτίωση της ρύθμισης και αναλαμβάνοντας την απαραίτητη διοργανική συνεργασία για την επανεξέταση των ορισμών και της παρουσίασης του κεκτημένου και των βάσεων δεδομένων που περιέχουν το κεκτημένο.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 : Σύνοψη πρωτοβουλιών απλούστευσης του κεκτημένου στο πλαίσιο δράσης

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Παράρτημα 2: Κατάλογος σχεδίων με συνέπειες απλούστευσης

* Αναφέρονται τα σχέδια που εμφαίνονται στο πρόγραμμα εργασίας για το 2003

Τομέας ρύθμισης // Θέμα και επεξηγηματικές σημειώσεις

Κατασκευή αυτοκινήτων

(ENTR) // -Πλήρες σύστημα υποδοχής όλων των κατηγοριών μηχανοκινήτων οχημάτων, οργανωμένο σε 90 περίπου οδηγίες που ισοδυναμούν συνολικά σε 260 περίπου νομικές πράξεις και 4.600 σελίδες της ΕΕ.

-Τρεις φάσεις: (1) κωδικοποίηση, (2) απλούστευση με διασταυρωμένη αναφορά στους κανονισμούς ΕΟΚ / ΟΗΕ έτσι ώστε να αποφεύγεται η διπλή κάλυψη και (3) διακίνηση περιφερειακών ρυθμίσεων (κυρίως ΕΕ, Ιαπωνίας και ΗΠΑ) σε ένα σύστημα κανονισμών ΟΗΕ ενοποιημένο σε παγκόσμιο επίπεδο.

Συστήματα αυτοκινητοβιομηχανίας*

(ENTR) // - Εκσυγχρονισμός των οδηγιών 88/77/ΕΟΚ και 1999/96 σχετικά με τις εκπομπές αερίων ρύπων από βαρέα οχήματα

- Αναδιατύπωση της οδηγίας πλαισίου 70/156/ΕΟΚ σχετικά με τον τύπο έγκρισης μηχανοκινήτων οχημάτων και ρυμουλκών τους

Καλλυντικά*

(ENTR) // Αναδιατύπωση και εκσυγχρονισμός της οδηγίας 76/768/ΕΟΚ υπό διαδικασία SLIM

Μετρολογία και συγκέντρωση της νομοθεσίας*

(ENTR) // Εκσυγχρονισμός της υφισταμένης πρώτης συγκέντρωσης νομοθεσίας κατόπιν διαδικασίας SLIM

Παιχνίδια*

(ENTR) // Κωδικοποίηση, εκσυγχρονισμός και αναδιατύπωση της οδηγίας του Συμβουλίου 88/378/ΕΟΚ για την ασφάλεια των παιχνιδιών. Προβλεπόμενη ολοκλήρωση 2004

Φαρμακευτικά προϊόντα

(ENTR) // Απλούστευση των κανονισμών (ΕΚ) 541/95 και 542/95 σχετικά με την εξέταση των τροποποιήσεων των όρων χορήγησης άδειας κυκλοφορίας φαρμακευτικού προϊόντος. Σχεδιαζόμενη ολοκλήρωση 2003

Γεωργικά προϊόντα

(ENTR)

// Αναδιατύπωση και συγχώνευση των κανονισμών (ΕΚ) 1520/2000, 3223/93 και (ΕΟΚ) 3615/92 περί μεταποιημένων γεωργικών προϊόντων προς απλούστευση. Σχεδιαζόμενη ολοκλήρωση 2004.

Γεωργία

(AGRI) // Μεταρρύθμιση ΚΑΠ - μακροπρόθεσμη προοπτική για βιώσιμη γεωργία

Γεωργία

(AGRI) // Απλούστευση των κανόνων εφαρμογής στον τομέα της αγροτικής πολιτικής. Σχεδιαζόμενη ολοκλήρωση 2003

Κοινή Αγροτική Πολιτική*

(AGRI) // Διάφορες προσαρμογές των αγροτικών συστημάτων, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τους στόχους απλούστευσης. οι κύριοι τομείς περιλαμβάνουν νωπά οπωρολαχανικά, καπνό, ελαιόλαδο, βαμβάκι, δράσεις πληροφόρησης ΚΑΠ και κανονισμούς εξαίρεσης κρατικών ενισχύσεων

Αεροπορικές μεταφορές*

(TREN) // Παγίωση και απλούστευση των κανονισμών 2407/92, 2408/92 και 2409/92 για τη λειτουργία της αγοράς

Παγίωση και απλούστευση των κανονισμών 2299/89, 3089/93 και 323/99 σχετικά με τα συστήματα κρατήσεων

Αερολιμένες*

(TREN) // Τροποποίηση της οδηγίας του Συμβουλίου 96/67/ΕΚ σχετικά με την πρόσβαση στην αγορά υπηρεσιών εδάφους στους αερολιμένες της Κοινότητας

Οδικές και εσωτερικές μεταφορές*

(TREN) // Αναδιατύπωση της οδηγίας 88/599/ΕΟΚ σχετικά με τυποποιημένες διαδικασίες ελέγχου των οδικών μεταφορών

Ασφάλεια οδικών μεταφορών*

(TREN) // Νέα οδηγία σχετικά με τις άδειες οδήγησης προς αντικατάσταση 6 παλαιοτέρων οδηγιών (91/439, 94/72, 96/47, 96/427, 97/26, 2000/56)

Θαλάσσιες μεταφορές*

(TREN) // Τροπολογία και πιθανή αναδιατύπωση του κανονισμού (ΕΚ) 613/91 για την νηολόγηση πλοίων

Τροπολογία και πιθανή αναδιατύπωση της οδηγίας 95/21/ΕΚ σχετικά με τον έλεγχο των πλοίων στους λιμένες

Ενέργεια*

(TREN) // Απλούστευση της οδηγίας 92/42/ΕΟΚ σχετικά με την ενεργειακή επάρκεια του συστήματος

Νομοθεσία για την ασφάλεια τροφίμων / ζωοτροφών

(SANCO) // - Αναδιατύπωση προς εκσυγχρονισμό των κανονισμών σχετικά με τα υλικά ζωοτροφών και τις σύνθετες ζωοτροφές

- Αναδιατύπωση και συγχώνευση των οδηγιών 79/373/ΕΟΚ και 96/25/ΕΚ προς εναρμόνιση και απλούστευση των εργασιών. Ολοκλήρωση το 2006.

Ασφάλεια τροφίμων / υλικά σε επαφή με τρόφιμα

(SANCO) // Αναδιατύπωση προς εκσυγχρονισμό της οδηγίας πλαισίου σχετικά με τα υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα βάσει των οδηγιών 80/590/ΕΟΚ και 89/109/ΕΟΚ και σχετικά με τα πλαστικά υλικά. Εναρμόνιση και απλούστευση διαδικασιών. Ολοκλήρωση έως το 2006.

Ασφάλεια τροφίμων / νέα τρόφιμα

(SANCO) // Αναδιατύπωση προς εκσυγχρονισμό της οδηγίας 258/1997 σχετικά με τα νέα τρόφιμα. Εφαρμογή κεντρικών διαδικασιών έγκρισης. Ολοκλήρωση έως το 2006.

Παρασιτοκτόνα φυτοπροστασίας*

(SANCO/ ENV) // Απλούστευση 5 οδηγιών (76/895, 86/362, 86/363, 90/642, 91/414) κατόπιν επανεξέτασης SLIM. Ολοκλήρωση έως το 2003

Ναρκωτικά

(JAI) // Αναδιατύπωση του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΟΚ) 302/93 σχετικά με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης των Ναρκωτικών

Φορολογία

(TAXUD) // Αναδιατύπωση προς εκσυγχρονισμό και απλούστευση της οδηγίας περί των φόρων κεφαλαίου (69/335/ΕΟΚ)

Τελωνειακή Ένωση*

(TAXUD) // Αναθεώρηση του υφισταμένου τελωνειακού συστήματος (Φάση II) που έχει σχεδιασθεί για την περίοδο 2003/2004

Φορολογία*

(TAXUD) // Αναδιατύπωση προς απλούστευση της 6ης οδηγίας (77/388/ΕΟΚ- 28 πράξεις και 150 σελίδες ΕΕ) και της 8ης οδηγίας (79/1072/ΕΟΚ) ΦΠΑ κατόπιν διαδικασίας SLIM

Ευρωπαϊκό δίκτυο συμβάσεων (SANCO/JAI/ENTR/ MARKT) // Επανεξέταση του τρέχοντος κεκτημένου που περιέχεται σε 20 περίπου τομεακές οδηγίες. Δύο φάσεις: (1) εκπόνηση κοινού πλαισίου αναφοράς με ορισμούς βασικών εννοιών προς χρήση (2) κατά την επανεξέταση του υφισταμένου κεκτημένου και την υποβολή νέων προτάσεων. Η φάση Ι πρόκειται να ολοκληρωθεί έως το 2007

Κοινωνικές υποθέσεις

(EMPL) // Αναδιατύπωση προς εκσυγχρονισμό των οδηγιών περί ισότητας μεταχείρισης ανδρών και γυναικών

Απασχόληση

(EMPL) // Επανεξέταση των υφισταμένων κανόνων της νομοθεσίας για την υγεία και την ασφάλεια στο χώρο εργασίας

Ανταγωνισμός*

(COMP) // Αναθεώρηση του κανονισμού συγχώνευσης ΕΟΚ 4064/89 και άλλων σχετικών κανόνων εφαρμογής και ερμηνείας. Σχεδιαζόμενη ολοκλήρωση: τέλος 2003, ανάλογα με την πρόοδο στα πλαίσια της ομάδας εργασίας του Συμβουλίου

Κρατικές ενισχύσεις*

(COMP) // Απλούστευση των διαδικασιών και των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων

Ανταγωνισμός*

(COMP) // Αναθεώρηση του κανονισμού εφαρμογής κατά των trust (27/62) και άλλων σχετικών κανόνων εφαρμογής και ερμηνείας. Έναρξη ισχύος 2003, ολοκλήρωση 2004

Απόβλητα

(ENV) // Απλούστευση της υφισταμένης νομοθεσίας περί αποβλήτων

Ποιότητα του αέρα

(ENV) // Αναθεώρηση προς απλούστευση της νομοθεσίας σχετικά με την ποιότητα του αέρα που βασίζεται στην οδηγία πλαίσιο 96/62/ΕΚ, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τον καθαρό αέρα (COM(2001)245), σχεδιαζόμενη ολοκλήρωση έως το 2005.

Παράρτημα 3 : Νομοθετικές προτάσεις με συνέπειες απλούστευσης που έχουν ήδη εγκριθεί από την Επιτροπή και εκκρεμούν ενώπιον των λοιπών οργάνων

Τομέας ρύθμισης

// Θέμα του σχεδίου

Προϊόντα αυτοκινητοβιομηχανίας (ENTR) // Αναδιατύπωση της οδηγίας 71/127/ΕΟΚ σχετικά με τα κάτοπτρα οδηγήσεως (COM(2001)811 της 7/1/2002) και της οδηγίας 74/150/ΕΟΚ όσον αφορά την έγκριση των γεωργικών ή δασικών ανελκυστήρων (COM(2002)6 της 16/1/2202

Απορρυπαντικά

(ENTR) // Νέος κανονισμός COM(2002)485 της 4/9/2002 προς αντικατάσταση και εκσυγχρονισμό 5 παλαιοτέρων οδηγιών

Πρόδρομα προϊόντα

(ENTR) // Νέα ρύθμιση (COM(2002)494 της 10/9/2002) προς αντικατάσταση και εκσυγχρονισμό 3 παλαιοτέρων οδηγιών και 2 παλαιοτέρων κανονισμών

Ηλεκτρικός εξοπλισμός

(ENTR) // Απλούστευση της οδηγίας για την ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα (89/336/ΕΟΚ) κατόπιν διαδικασίας SLIM - COM(2002)759 της 23/12/2002

Λιπάσματα

(ENTR) // Νέα ρύθμιση COM(2001)508 και COM(2002)318 της 14/9/2001 προς αντικατάσταση και εκσυγχρονισμό 18 παλαιοτέρων οδηγιών κατόπιν διαδικασίας SLIM

Ασφάλεια τροφίμων

(SANCO) // - Τέσσερις νέοι κανονισμοί και μία οδηγία (COM(2000)438 της 14/7/2000) προς αντικατάσταση και απλούστευση 17 υφισταμένων οδηγιών σχετικά με την υγιεινή των τροφίμων

- Αναδιατύπωση των κανόνων σχετικά με τους επισήμους ελέγχους ζωοτροφών και τροφίμων (προς έγκριση από την Επιτροπή το Φεβρουάριο 2003)

- Αναδιατύπωση και απλούστευση της νομοθεσίας περί προσθέτων στις ζωοτροφές (COM(2001)153 της 22/3/2002

Οδικές μεταφορές

(TREN) // Νέος κανονισμός (COM(2001)573) προς αντικατάσταση και απλούστευση του κανονισμού ΕΟΚ 3820/85 σχετικά με τις συνθήκες οδήγησης

Ενέργεια

(TREN) // Προτάσεις σχετικά με συντονισμένα μέτρα για την ασφάλεια της παροχής ενέργειας (COM(2002)488 τελικό)

Ενέργεια

(TREN) // Τροποποιημένες προτάσεις όσον αφορά τους κανόνες για τις εσωτερικές αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου (COM(2002)304 τελικό)

Κοινωνική ασφάλιση

(EMPL) // Νέος κανονισμός προς αντικατάσταση και αναδιατύπωση των κανονισμών 1408/7 και 574/72 περί του συντονισμού των συστημάτων κοινωνικής ασφαλίσεως, κατόπιν διαδικασίας SLIM

Τομέας των δημόσιων συμβάσεων (MARKT) // Αναδιατύπωση 5 παλαιών υφισταμένων οδηγιών σε 2 νέες οδηγίες (COM(2000)275 και 276 της 30ης και 31ης/8/2000) σχετικά με κλασσικούς τομείς και δημόσιες υπηρεσίες

Επαγγελματικά προσόντα (MARKT) // Πρόταση αναδιατύπωσης COM(2002) 119 της 7/3/2002 προς αντικατάσταση 35 υφισταμένων μέτρων από ένα, κατόπιν διαδικασίας SLIM

Εταιρικό δίκαιο

(MARKT) // Απλούστευση κανόνων στην πρώτη οδηγία περί εταιρικού δικαίου που εκδόθηκε (COM(2002) 279 της 3.6.2002), κατόπιν διαδικασίας SLIM