Tροποποιημένη πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου περί της θέσπισης ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού (υποβλήθηκε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250(2) της συνθήκης ΕΚ) /* COM/2000/0796 τελικό - COD 2000/0157 */
Επίσημη Εφημερίδα αριθ. 096 E της 27/03/2001 σ. 0229 - 0241
Tροποποιημένη πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί της θέσπισης ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού (υποβλήθηκε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250(2) της συνθήκης ΕΚ) ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ I. EIΣΑΓΩΓΗ Στις 16 Ιουνίου 2000 η Επιτροπή ενέκρινε πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού (2001 - 2005). Το άρθρο 137 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΚ (παράγραφος 2, εδάφια 2 και 3) παρέχει τη νομική βάση της απόφασης. Η Επιτροπή των Περιφερειών ενέκρινε τη γνώμη της στις 23 Οκτωβρίου του 2000 και η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή στις 19 Οκτωβρίου του 2000. Μετά την έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο της γνώμης του στις 16 Νοεμβρίου του 2000, η Επιτροπή τροποποίησε σήμερα την αρχική της πρόταση σύμφωνα με το άρθρο 250 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΚ. II. Τροποποίησεισ Ο δεσμός με τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στη Λισσαβώνα σχετικά με την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού ενισχύθηκε. Εντονότερη έμφαση δόθηκε στη βελτίωση των δεικτών και τα κριτήρια αξιολόγησης και στην ανάπτυξη συγκρίσιμων παραμέτρων για την υποστήριξη της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο της ανοικτής μεθόδου συντονισμού (αιτιολογική σκέψη 12. άρθρα 3, 4 και παράρτημα). Σε συμφωνία με τα συμπεράσματα της Λισσαβώνας ενσωματώθηκαν περαιτέρω αναφορές στη φτώχεια, όπου ήταν δυνατό (αιτιολογική σκέψη 6, 9. άρθρα 2, 3 και παράρτημα). Ο ρόλος της επιτροπής κοινωνικής προστασίας υπογραμμίστηκε ιδιαίτερα στην αιτιολογική σκέψη 18 και στο άρθρο 8, ενώ προτείνεται επίσης να αντανακλάται η πρόοδος που επιτεύχθηκε δυνάμει του προγράμματος στην ετήσια έκθεση σύνθεσης της Επιτροπής και στο εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (άρθρο 11). Η αναφορά στο άρθρο 2 της συνθήκης διευρύνθηκε (αιτιολογική σκέψη 1) και η αιτιολογική σκέψη 22 βελτιώθηκε συντακτικά. Ειδικές αναφορές έγιναν στον αναθεωρημένο κοινωνικό χάρτη του Συμβουλίου της Ευρώπης (αιτιολογική σκέψη 3), στις συστάσεις του Συμβουλίου 92/441/ΕΟΚ και 92/442/ΕΟΚ καθώς και στα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 1999 (αιτιολογική σκέψη 4). Τονίστηκαν η συμμετοχή όλων των σχετικών συντελεστών σε όλα τα επίπεδα (τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και ευρωπαϊκό) και η σημασία να αντανακλάται η εμπειρία επί τόπου καθώς και οι συνθήκες των ατόμων που πλήττονται από τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, ενώ καθίσταται σαφές ότι το πρόγραμμα της κοινοτική δράσης θα εστιαστεί στη διακρατική συνεργασία και θα υποστηρίξει τη δικτύωση μόνο σε επίπεδο ΕΕ (αιτιολογική σκέψη 15. άρθρο 3 και παράρτημα). Οι διατάξεις σχετικά με τη συνεκτικότητα και τη συμπληρωματικότητα με άλλες κοινοτικές πολιτικές, μέσα και ενέργειες έχουν ενισχυθεί (αιτιολογική σκέψη 17 και άρθρο 9). Έχει γίνει μια παραπομπή στο άρθρο 274 στις διατάξεις σχετικά με το ρόλο της επιτροπής που δημιουργήθηκε για το πρόγραμμα (αιτιολογική σκέψη 16 και άρθρο 7). Στο παράρτημα, ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε: - Δυνάμει του κλάδου ανάλυσης: στις πολλαπλές διαστάσεις του κοινωνικού αποκλεισμού, την εδαφική διάσταση καθώς και την ποικιλία των κοινωνικών ομάδων που διατρέχουν τον κίνδυνο του αποκλεισμού, συμπεριλαμβανομένης της φτώχειας των παιδιών και, όπως επισημάνθηκε ήδη, στην αντανάκλαση της εμπειρίας στη βάση. - Δυνάμει του κλάδου ανταλλαγής: στη δυνατότητα του προγράμματος να υποστηρίζει διακρατικές ανταλλαγές μεταξύ των εθνικών παρατηρητηρίων ή παρόμοιων αναγνωρισμένων φορέων καθώς και επιτόπιες επισκέψεις και ανταλλαγές προσωπικού. - Δυνάμει του κλάδου συμμετοχής και δικτύωσης: στη διαβούλευση όλων των σχετικών συντελεστών όσον αφορά την προετοιμασία του συνεδρίου στρογγυλής τράπεζας της ΕΕ καθώς και τη δυνατότητα χρηματοδότησης, κατ'εξαίρεση, έως και το 90% των τρεχόντων εξόδων των ευρωπαϊκών δικτύων όταν αυτό αιτιολογείται από την οικονομική τους κατάσταση. 2000/0157 (COD) Tροποποιημένη πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί της θέσπισης ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 137, παράγραφος 2, εδάφια 2 και 3, την πρόταση της Επιτροπής [1], [1] ΕΕ C , , σ.. τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [2] , [2] ΕΕ C , , σ.. τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [3], [3] ΕΕ C , , σ.. Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 251 της συνθήκης [4], [4] ΕΕ C , , σ.. Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Σύμφωνα με το άρθρο 2 της συνθήκης, η Κοινότητα έχει ωςαποστολές της, μεταξύ άλλων, να προάγει στο σύνολο της Κοινότητας ένα υψηλό επίπεδο απασχόλησης και κοινωνικής προστασίας και την άνοδο του βιοτικού επιπέδου και της ποιότητας ζωής. (2) Σύμφωνα με το άρθρο 136 της συνθήκης, η Κοινότητα και τα κράτη μέλη έχοντας υπόψη τα θεμελιώδη κοινωνικά δικαιώματα όπως αυτά που ορίζονται στο ευρωπαϊκό κοινωνικό χάρτη που υπογράφηκε στο Τορίνο στις 18 Οκτωβρίου 1961 και τον κοινοτικό χάρτη των θεμελιωδών κοινωνικών δικαιωμάτων των εργαζομένων του 1989, έχουν ως στόχο την καταπολέμηση του αποκλεισμού. (3) Έχοντας υπόψη τον αναθεωρημένο κοινωνικό χάρτη του Συμβουλίου της Ευρώπης (1996) και ιδίως το άρθρο 30 σχετικά με 'το δικαίωμα προστασίας από τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό'. (4) Στη σύσταση 92/441/ΕΟΚ της 24ης Ιουνίου 1992 το Συμβούλιο συνιστά στα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν το βασικό δικαίωμα του ατόμου για επαρκείς πόρους και παροχές ώστε να ζήσει κατά τρόπο σύμφωνο με την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. στη σύσταση 92/442/ΕΟΚ της 27 Ιουλίου 1992 το Συμβούλιο συνιστά στα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ένα αξιοπρεπές επίπεδο οικονομικών πόρων. στα συμπεράσματα της 17ης Δεκεμβρίου του 1999 το Συμβούλιο επικύρωσε την προώθηση της κοινωνικής ένταξης ως ενός από τους στόχους του εκσυγχρονισμού και της βελτίωσης της κοινωνικής προστασίας. (5) Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και η Επιτροπή των Περιφερειών παρότρυναν την Κοινότητα να ενισχύσει τη συμβολή της στις προσπάθειες των κρατών μελών για την πρόληψη και την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. (6) Η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 1ης Μαρτίου 2000, "Να οικοδομήσουμε μια Ευρώπη χωρίς αποκλεισμούς" [5], περιέγραψε την πρόκληση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού και τις υφιστάμενες απαντήσεις της πολιτικής σε επίπεδο κρατών μελών και σε κοινοτικό επίπεδο και πρότεινε με βάση αυτό να δοθεί νέα ώθηση στη συνεργασία της ΕΕ στον τομέα αυτό [5] COM(2000) 79 τελικό (7) Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στη Λισσαβώνα στις 23 και 24 Μαρτίου 2000 ενσωμάτωσε την προώθηση της κοινωνικής ένταξης ως εγγενούς στη γενική στρατηγική της Ένωσης για την επίτευξη του στρατηγικού της στόχου για την επόμενη δεκαετία που είναι να γίνει η ανταγωνιστικότερη και δυναμικότερη οικονομία της γνώσης ανά την υφήλιο, ικανή για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και με μεγαλύτερη κοινωνική συνοχή. (8) Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στη Λισσαβώνα αναγνώρισε περαιτέρω ότι η νέα κοινωνία της γνώσης προσφέρει τις δυνατότητες για τη μείωση του κοινωνικού αποκλεισμού, δημιουργώντας τις οικονομικές συνθήκες για μεγαλύτερη ευημερία μέσω υψηλότερων επιπέδων οικονομικής ανάπτυξης και απασχόλησης και διανοίγοντας νέους δρόμους για τη συμμετοχή στην κοινωνία ενέχει όμως και τον κίνδυνο διεύρυνσης του χάσματος μεταξύ εκείνων που διαθέτουν πρόσβαση στις νέες γνώσεις και εκείνων που αποκλείονται από αυτές - και ότι οι πολιτικές πρέπει να κατευθυνθούν προς την αποτροπή του κινδύνου αυτού και τη μεγιστοποίηση αυτών των νέων δυνατοτήτων. (9) Στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στη Λισσαβώνα αναφέρεται ότι ο αριθμός των κατοίκων που ζει κάτω από το όριο της φτώχειας και σε κατάσταση κοινωνικού αποκλεισμού στην Ένωση είναι απαράδεκτος και ότι πρέπει να ληφθούν μέτρα ώστε να γίνει ένα αποφασιστικό βήμα προς την εξάλειψη της φτώχειας θέτοντας ικανοποιητικούς στόχους οι οποίοι πρέπει να συμφωνηθούν από το Συμβούλιο. (10) Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφώνησε περαιτέρω ότι οι πολιτικές για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού πρέπει να βασίζονται σε μια ανοικτή μέθοδο συντονισμού που θα συνδυάζει τα εθνικά σχέδια δράσης με μια πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκής Επιτροπής για συνεργασία. (11) Αυτή η πρωτοβουλία του Ευρωπαϊκής Επιτροπής που συνίσταται σε μια πρόταση για ένα πολυετές πρόγραμμα δράσης που θα αποβλέπει στην ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών πρέπει να στοχεύει στη βελτίωση της γνώσης, στην ανάπτυξη των ανταλλαγών πληροφοριών και των βέλτιστων πρακτικών και στην αξιολόγηση των εμπειριών, προκειμένου να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητα των πολιτικών για την καταπολέμηση του αποκλεισμού. (12) Η εκπόνηση εναρμονισμένων ερευνών και μελετών και η δημιουργία κοινών ποιοτικών και ποσοτικών δεικτών θα παράσχει τη βάση για την ανάπτυξη της ανοικτής μεθόδου συντονισμού. (13) Η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού απαιτεί τη διευκόλυνση της συμμετοχής σε ποιοτική απασχόληση και την πρόσβαση από όλους σε πόρους, δικαιώματα, αγαθά και υπηρεσίες. (14) Τα μέτρα για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού πρέπει να στοχεύουν στο να δίνουν τη δυνατότητα σε όλους να συντηρούνται (μέσω αμειβόμενης απασχόλησης ή αλλιώς) και να εντάσσονται στην κοινωνία. (15) Πολλές μη κυβερνητικές οργανώσεις σε διάφορα επίπεδα (τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και ευρωπαϊκό) έχουν εμπειρία και εμπειρογνωμοσύνη στην καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού καθώς και στη δραστηριοποίηση τους ως συνηγόρων των ανθρώπων που εκτίθενται στον κοινωνικό αποκλεισμό. οι τοπικές και περιφερειακές αρχές έχουν επίσης εμπειρία και γνώσεις στον τομέα αυτό. οι μη κυβερνητικές οργανώσεις και οι τοπικές και περιφερειακές αρχές μπορούν συνεπώς να συμβάλουν σημαντικά σε ευρωπαϊκό επίπεδο στην κατανόηση των διαφόρων μορφών και αποτελεσμάτων του κοινωνικού αποκλεισμού και στην εξασφάλιση του ότι ο σχεδιασμός, η εφαρμογή και η συνέχεια που θα δοθεί στο πρόγραμμα λαμβάνουν υπόψη την εμπειρία των ανθρώπων που εκτίθενται στον κοινωνικό αποκλεισμό. (16) Σε συμμόρφωση με το άρθρο 2 της απόφασης του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [6], τα μέτρα για την εφαρμογή της απόφασης πρέπει να εγκριθούν με τη χρησιμοποίηση της συμβουλευτικής διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 3 της εν λόγω απόφασης με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή με το άρθρο 274 της συνθήκης. [6] ΕΕ L 184, 17.7.1999. σ.23 (17) Είναι αναγκαίο, προκειμένου να ενισχυθεί η προστιθέμενη αξία της κοινοτικής δράσης, ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, πρέπει να εξασφαλίσει, σε όλα τα επίπεδα, τη συνεκτικότητα και τη συμπληρωματικότητα των ενεργειών που εφαρμόζονται στο πλαίσιο αυτής της απόφασης και όλων των άλλων συναφών πολιτικών, μέσων και ενεργειών της Κοινότητας, ιδίως εκείνων δυνάμει των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών Ταμείων (18) Η επιτροπή κοινωνικής προστασίας, που συγκροτήθηκε με την απόφαση του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου του 2000 [7] για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με τις πολιτικές κοινωνικής προστασίας, συμβάλει στην ανάπτυξη και τη συστηματική παρακολούθηση των ενεργειών που αποβλέπουν στον εκσυγχρονισμό και τη βελτίωση της κοινωνικής προστασίας και στην προώθηση της κοινωνικής ένταξης σύμφωνα με τα συμπεράσματα της προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 23ης και 24ης Μαρτίου 2000 και με αυτά του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Φέιρα της 19ης και 20ης Ιουνίου του 2000. [7] Απόφαση 2000/436/ΕΚ του Συμβουλίου, ΕΕ L 172 της 12.07.2000 (19) Η συμφωνία του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (συμφωνία ΕΟΧ) προβλέπει τη μεγαλύτερη συνεργασία στον κοινωνικό τομέα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και των χωρών της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών που συμμετέχουν στον ΕΟΧ (ΕΖΕΣ/ΕΟΧ), αφετέρου. ότι πρέπει να προβλεφθεί διάταξη για να καταστεί το πρόγραμμα αυτό ανοικτό στη συμμετοχή των υποψήφιων χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, σε συνεργασία με τις συνθήκες που ορίζονται στις ευρωπαϊκές συμφωνίες, στα πρόσθετα πρωτόκολλά τους και στις αποφάσεις των αντίστοιχων συμβουλίων σύνδεσης, της Κύπρου και της Μάλτας, που χρηματοδοτούνται από πρόσθετες πιστώσεις σε συμφωνία με τις διαδικασίες που θα συμφωνηθούν με τις χώρες αυτές καθώς και της Τουρκίας, που χρηματοδοτείται από πρόσθετες πιστώσεις σε συμφωνία με τις διαδικασίες που θα συμφωνηθούν με τη χώρα αυτή. (20) Ένα ποσό δημοσιονομικής αναφοράς, κατά την έννοια του άρθρου 33 της δήλωσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 6ης Μαΐου 1999 περιλαμβάνεται στην απόφαση αυτή. (21) Αυτό το ποσό αναφοράς είναι συμβατό με το τρέχον δημοσιονομικό πλαίσιο. (22) Το φύλο αποτελεί ένα ζωτικό εγκάρσιο ζήτημα που έχει αντίκτυπο σε σημαντικό βαθμό στα αποτελέσματα καθώς και στις αιτίες της φτώχειας και του αποκλεισμού. Επιπλέον, σύμφωνα με τα άρθρα 2 και 3 της συνθήκης, η προαγωγή της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και η εξάλειψη των ανισοτήτων εντάσσονται στο πλαίσιο της αποστολής της Κοινότητας και πρέπει να καθοριστούν ως στόχοι σε όλες τις δραστηριότητές της. (23) Είναι ουσιώδης η παρακολούθηση και η αξιολόγηση της εφαρμογής του προγράμματος προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι επιτυγχάνει τους στόχους του. (24) Σε συμφωνία με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας όπως ορίζονται στο άρθρο 5 της συνθήκης, οι στόχοι της προτεινόμενης δράσης όσον αφορά τη συμβολή της Κοινότητας στην καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη για λόγους που περιλαμβάνουν την ανάγκη πολυμερών εταιρικών σχέσεων, τη διακρατική ανταλλαγή πληροφοριών και τη διάδοση σε ολόκληρη την Κοινότητας της ορθής πρακτικής. ότι η απόφαση αυτή δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών, ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ: Άρθρο 1 Θέσπιση του προγράμματος Εγκρίνεται κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών προκειμένου να καταπολεμηθεί ο κοινωνικός αποκλεισμό, αποκαλούμενο εφεξής "το πρόγραμμα" για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2001 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2005. Άρθρο 2 Αρχές 1. Το παρόν πρόγραμμα εντάσσεται στα πλαίσια της ανοικτής μεθόδου συντονισμού μεταξύ των κρατών μελών που αποβλέπει να δώσει μια αποφασιστική ώθηση στην εξάλειψη της φτώχειας και του κοινωνικού εξοπλισμού θέτοντας ενδεδειγμένους στόχους σε κοινοτικό επίπεδο και εφαρμόζοντας εθνικά σχέδια δράσης. 2. Το πρόγραμμα και τα εθνικά σχέδια δράσης συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση του κοινωνικού αποκλεισμού, στην ενσωμάτωση της καταπολέμησης του αποκλεισμού στις πολιτικές και στα μέτρα των κρατών μελών και της Κοινότητας και στην ανάπτυξη ενεργειών προτεραιότητας που επιλέγουν τα κράτη μέλη σε συμφωνία με την ιδιαίτερη κατάστασή τους. 3. Κατά το σχεδιασμό, την εφαρμογή και τη συνέχεια που θα δοθεί στις δραστηριότητες δυνάμει του προγράμματος θα ληφθεί υπόψη η εμπειρία στα κράτη μέλη σε όλα τα σχετικά επίπεδα και των ανθρώπων που εκτίθενται στη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό καθώς και των κοινωνικών εταίρων, των μη κυβερνητικών και των εθελοντικών οργανώσεων και άλλων παραγόντων της κοινωνίας που συμμετέχουν στην καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Άρθρο 3 Στόχοι Το πρόγραμμα υποστηρίζει τη συνεργασία που δίνει τη δυνατότητα στην Ένωση και τα κράτη μέλη να ενισχύσουν την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα των πολιτικών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού με: - τη βελτίωση της κατανόησης του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας. - την οργάνωση ανταλλαγών και πολιτικών που εφαρμόζονται και αμοιβαίας μάθησης με βάση συγκρίσιμες παραμέτρους και στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης . και - την ανάπτυξη της ικανότητας των παραγόντων να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό ιδίως μέσω της δικτύωσης σε επίπεδο ΕΕ και της προώθησης του διαλόγου με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Άρθρο 4 Κοινοτικές ενέργειες 1. Για την επίτευξη των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 3, οι ακόλουθες ενέργειες αναμένεται να υλοποιηθούν σε διακρατικό πλαίσιο: - η ανάλυση των χαρακτηριστικών, των αιτιών, των διαδικασιών και των τάσεων όσον αφορά τον κοινωνικό αποκλεισμό, συμπεριλαμβανομένης της συλλογής συγκρίσιμων στατιστικών στοιχείων, της εκπόνησης ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών της ανάπτυξης κοινών μεθοδολογιών και της εκπόνησης θεματικών μελετών. - η συνεργασία πολιτικής και η ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών με βάση την ανάπτυξη ποιοτικών και ποσοτικών δεικτών, κριτηρίων αξιολόγησης και σημείων αναφοράς και μέσω της περιοδικής παρακολούθησης, της αξιολόγησης και της επανεξέτασης από ομοτίμους. - η προώθηση του διαλόγου στον οποίο συμμετέχουν τα διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη και η υποστήριξη στα σχετικά δίκτυα σε ευρωπαϊκό επίπεδο των μη κυβερνητικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στην καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. 2. Οι ρυθμίσεις για την εφαρμογή των κοινοτικών ενεργειών που περιγράφονται στην παράγραφο 1 καθορίζονται στο παράρτημα. Άρθρο 5 Εφαρμογή 1. Η Επιτροπή: - εξασφαλίζει την εφαρμογή των κοινοτικών ενεργειών που καλύπτει το πρόγραμμα αυτό. - ανταλλάσσει τακτικά απόψεις με τους αντιπροσώπους των μη κυβερνητικών οργανώσεων και των κοινωνικών εταίρων σε ευρωπαϊκό επίπεδο σχετικά με το σχεδιασμό, την υλοποίηση και την παρακολούθηση του προγράμματος και σχετικά με συναφείς πολιτικούς προσανατολισμούς. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή του προγράμματος που συγκροτείται σύμφωνα με το άρθρο 7 σχετικά με τις γνώμες τους. - προωθεί την ενεργό εταιρική σχέση και το διάλογο μεταξύ όλων των εταίρων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα, για την ενθάρρυνση, μεταξύ άλλων, μιας ολοκληρωμένης και συντονισμένης προσέγγισης για την καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. 2. Η Επιτροπή σε συνεργασία με τα κράτη μέλη λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για να: - προωθήσει τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων μερών στο πρόγραμμα. - εξασφαλίσει τη διάδοση των αποτελεσμάτων των ενεργειών που πραγματοποιούνται στα πλαίσια του παρόντος προγράμματος. - προσφέρει τη δέουσα πληροφόρηση, δημοσιότητα και παρακολούθηση των ενεργειών που υποστηρίζονται στα πλαίσια του παρόντος προγράμματος. Άρθρο 6 Χρηματοδότηση 1. Το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την εκτέλεση του προγράμματος, για την περίοδο που αναφέρεται στο άρθρο 1, ορίζεται σε 70 εκατομμύρια EUR. 2. Τις ετήσιες πιστώσεις εγκρίνει η αρχή επί του προϋπολογισμού εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών. Άρθρο 7 Επιτροπή 1. Με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από το άρθρο 274 της συνθήκης η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από μια συμβουλευτική επιτροπή, η οποία απαρτίζεται από αντιπροσώπους των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει ο αντιπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (εφεξής αποκαλούμενη «η επιτροπή»). 2. Όποτε γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται η διαδικασία κανονιστικής επιτροπής η οποία προβλέπεται στο άρθρο 3 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, όσον αφορά τα άρθρα 7, παράγραφος 3, και 9 της εν λόγω απόφασης. 3. Ο αντιπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συμβουλεύεται την επιτροπή του προγράμματος σχετικά με: - τις γενικές κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή του προγράμματος. - τον ετήσιο προϋπολογισμό και την κατανομή των πιστώσεων για τις εκάστοτε ενέργειες. - το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας για την υλοποίηση των ενεργειών του προγράμματος και των προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τα κριτήρια επιλογής για την επιδότηση των σχεδίων. 4. Για να εξασφαλισθεί η συνοχή και η συμπληρωματικότητα του παρόντος προγράμματος με άλλα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 9, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημερώνει τακτικά την επιτροπή σχετικά με τις άλλες κοινοτικές ενέργειες που συμβάλουν στην καταπολέμηση των διακρίσεων. Ενδεχομένως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθιερώνει τακτική και διαρθρωμένη συνεργασία μεταξύ αυτής της επιτροπής και των επιτροπών παρακολούθησης που συγκροτούνται για άλλες σχετικές πολιτικές, κείμενα και ενέργειες. Άρθρο 8 Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημιουργεί τους αναγκαίους δεσμούς με την επιτροπή κοινωνικής προστασίας εντός του πλαισίου των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στην παρούσα απόφαση. Άρθρο 9 Συνεκτικότητα και συμπληρωματικότητα 1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξασφαλίζει, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, τη γενική συνεκτικότητα με άλλες πολιτικές, μέτρα και ενέργειες της Κοινότητας, ιδίως με τη δημιουργία των κατάλληλων μηχανισμών για το συντονισμό των δραστηριοτήτων του παρόντος προγράμματος με τις συναφείς δραστηριότητες που αναφέρονται στην έρευνα, την απασχόληση, την οικονομική και βιομηχανική πολιτική και την πολιτική επιχειρήσεων, τη μη διεξαγωγή διακρίσεων, τη μετανάστευση, την ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών, την κοινωνική προστασία, την εκπαίδευση, την κατάρτιση και την πολιτική για τη νεολαία, την υγεία και στον τομέα των εξωτερικών σχέσεων της Κοινότητας. 2. Τα κράτη μέλη καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξασφαλίσουν τη συνεκτικότητα και τη συμπληρωματικότητα των ενεργειών που πραγματοποιούνται στα πλαίσια του παρόντος προγράμματος και αυτών που πραγματοποιούνται σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. 3. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη συνεκτικότητα και τη συμπληρωματικότητα των κοινοτικών ενεργειών που υλοποιούνται στα πλαίσια του παρόντος προγράμματος και άλλων συναφών ενεργειών της Κοινότητας στα πλαίσια των διαρθρωτικών ταμείων και ιδιαίτερα της κοινοτικής πρωτοβουλίας EQUAL. Άρθρο 10 Συμμετοχή των χωρών ΕΖΕΣ/ΕΟΧ των συνδεδεμένων χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, της Κύπρου, Μάλτας και της Τουρκίας Αυτό το πρόγραμμα παρέχει δυνατότητα συμμετοχής στις: - χώρες ΕΖΕΣ/ΕΟΧ σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στη Συμφωνία ΕΟΧ. - συνδεδεμένες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, σύμφωνα με τους όρους που προσδιορίζονται στις ευρωπαϊκές συμφωνίες στα πρόσθετα πρωτόκολλα των συμφωνιών αυτών και στις αποφάσεις των αντίστοιχων συμβουλίων σύνδεσης. - Κύπρο, Μάλτα και Τουρκία, που χρηματοδοτούνται από συμπληρωματικές πιστώσεις σύμφωνα με τις διατάξεις της συνθήκης. Άρθρο 11 Παρακολούθηση και αξιολόγηση 1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί τακτικά το παρόν πρόγραμμα σε συνεργασία με τα κράτη μέλη σε συμφωνία με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 7. (2) Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκφράζει την πρόοδο που επιτεύχθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος στην ετήσια έκθεση σύνθεσής της προς το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. 3. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολογεί το πρόγραμμα έως το τέλος του τρίτου έτους και στο τέλος του προγράμματος με τη βοήθεια ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων. Αυτή η αξιολόγηση αφορά τη σχέση και την αποτελεσματικότητα των ενεργειών που υλοποιούνται όσον αφορά τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3. Επίσης πρέπει να εξετάζεται ο αντίκτυπος του προγράμματος στο σύνολό του. Η αξιολόγηση επεκτείνεται επίσης στη συμπληρωματικότητα μεταξύ της ενέργειας στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος και των ενεργειών στα πλαίσια άλλων σχετικών κοινοτικών πολιτικών, οργάνων και ενεργειών. 4. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών μια έκθεση αξιολόγησης σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2006. Άρθρο 12 Θέση σε ισχύ Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει από την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Βρυξέλλες, Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο Η Πρόεδρος Ο Πρόεδρος ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 1. Κλάδοι της δράσης Για το σκοπό της επίτευξης των στόχων που ορίζονται στο άρθρο 3 και την εφαρμογή των κοινοτικών ενεργειών που παρατίθενται στο άρθρο 4 μπορούν να εφαρμοστούν τα ακόλουθα μέτρα εντός ενός διακρατικού πλαισίου: Κλάδος 1: Ανάλυση των χαρακτηριστικών, των διαδικασιών, των αιτιών και των τάσεων όσον αφορά τον κοινωνικό αποκλεισμό Η σημασία του κλάδου αυτού συνδέεται με το συμπέρασμα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στη Λισσαβώνα για την ανάπτυξη εθνικών σχεδίων δράσης και μιας νέας ανοικτής μεθόδου συντονισμού για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και την ανάγκη στο πλαίσιο αυτό προσδιορισμού των ενδεδειγμένων ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών και σημείων αναφοράς που θα καταστήσουν δυνατή την προώθηση της περιοδικής παρακολούθησης, αξιολόγησης και επανεξέτασης από ομοτίμους. Αυτό απαιτεί ειδικές προσπάθειες συνεργασίας για τη βελτίωση των στατιστικών στοιχείων, των μεθοδολογιών και της κατανόησης του κοινωνικού αποκλεισμού που μπορούν να συμβάλουν στην πρόληψη και την καταπολέμηση του αποκλεισμού. Ιδιαίτερη προσπάθεια προτείνεται όσον αφορά τις στατιστικές εργασίες σε συνεργασία με τις εθνικές στατιστικές υπηρεσίες. Είναι σημαντικό να εκφραστεί η εμπειρία στη βάση των ατόμων που βιώνουν τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό και να γίνει χρήση όλων των σχετικών πηγών πληροφοριών σχετικά με τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών από μη κυβερνητικές οργανώσεις. Κατά την ανάλυση του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας, ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στις πολλές του διαστάσεις και στην ποικιλία των καταστάσεων των κοινωνικών ομάδων, συμπεριλαμβανομένης της παιδικής φτώχειας, καθώς και των περιοχών που εκτίθενται στους κινδύνους του κοινωνικού αποκλεισμού. Προκειμένου να προωθηθεί αυτό, μπορούν να υποστηριχθούν τα ακόλουθα μέτρα: 1.1. Μελέτες και συνεδριάσεις σχετικά με την ανάπτυξη κοινών μεθοδολογιών για τη μέτρηση και την κατανόηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, της έκτασης, των χαρακτηριστικών, των διαδικασιών, των αιτιών και των τάσεών τους και σχετικά με τη δημιουργία δεικτών. 1.2. Η συλλογή και διάδοση συγκρίσιμων στατιστικών στοιχείων σε επίπεδο κρατών μελών και σε κοινοτικό επίπεδο. Το μέτρο αυτό πρέπει να υποστηρίξει τη συνεργασία μεταξύ των εθνικών στατιστικών υπηρεσιών και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και να βελτιώσει τις στατιστικές πηγές αναφοράς σε κοινοτικό επίπεδο και τη συμβολή τους στην ανάλυση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. 1.3. Η ανάπτυξη θεματικών μελετών για τη συμβολή στην κατανόηση του κοινωνικού αποκλεισμού, την αντιμετώπιση κοινών ζητημάτων σε σύνδεση με την ανάπτυξη πολιτικής στα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των αναδυόμενων ζητημάτων σε σχέση με την κοινωνία με βάση τη γνώση . Κλάδος 2: Συνεργασία πολιτικής και ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών Προκειμένου να προωθηθεί η συνεργασία πολιτικής και η αμοιβαία μάθηση στο πλαίσιο του εθνικού σχεδίου δράσης, μπορούν να υποστηριχθούν οι ακόλουθες διακρατικές δραστηριότητες: 2.1 Οι ενέργειες διακρατικών ανταλλαγών που στοχεύουν στη μεταφορά πληροφοριών και ορθής πρακτικής και στην ανάπτυξη επανεξέτασης από ομοτίμους στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης, μέσω συνεδριάσεων/εργαστηρίων/σεμιναρίων πολιτικής σχετικά με τα σημεία αναφοράς ή με τις πολιτικές και τις πρακτικές ή με άλλες μορφές ανταλλαγής, όπως η κοινή ανάπτυξη στρατηγικών, η κοινή διάδοση πληροφοριών, οι επιτόπιες επισκέψεις και η ανταλλαγή προσωπικού κλπ., που οργανώνονται με πρωτοβουλία των ευρωπαϊκών οργανισμών των κρατών μελών ή/και άλλων βασικών παραγόντων με την ενεργό συμμετοχή των κρατών μελών. Η διακρατική ανταλλαγή μεταξύ εθνικών παρατηρητηρίων ή παρόμοιων αναγνωρισμένων φορέων μπορεί να υποστηριχθεί δυνάμει του κλάδου αυτού. 2.2 Εργασίες εμπειρογνωμόνων και ειδικές μελέτες σε συνδυασμό με την ανάπτυξη δεικτών και σημείων αναφοράς, συμπεριλαμβανομένων εκείνων σε σχέση με την κοινωνία με βάση τη γνώση. 2.3 Η ετήσια έκθεση της ΕΕ σχετικά με τον κοινωνικό αποκλεισμό, που θα παρουσιάζει την τρέχουσα κατάσταση στα διάφορα εθνικά σχέδια δράσης καθώς και τις ενέργειες που διεξάγονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στις κύριες πολιτικές και τομείς όπου διακυβεύεται η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Έχοντας υπόψη ότι ο κοινωνικός αποκλεισμός είναι ένα πολυδιάστατο φαινόμενο, ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στις σχετικές αναπτύξεις πολιτικής σχετικά τις πολιτικές για την κοινωνική προστασία, την απασχόληση, την εκπαίδευση και την κατάρτιση, την υγεία και την κατοικία. Κλάδος 3: Συμμετοχή των διαφόρων ενδιαφερομένων μερών και υποστήριξη της δικτύωσης σε επίπεδο ΕΕ Προκειμένου να συμμετάσχουν ενεργά οι δημόσιες αρχές καθώς και οι κοινωνικοί εταίροι και η κοινωνία των πολιτών, μπορούν να υποστηριχθούν τα ακόλουθα μέτρα: 3.1 Λειτουργική χρηματοδότηση για συναφή ευρωπαϊκά δίκτυα που συμμετέχουν στην καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. 3.2 Η ετήσια διάσκεψη στρογγυλής τράπεζας της ΕΕ για τον κοινωνικό αποκλεισμό. Η διάσκεψη αυτή θα διοργανωθεί σε στενή συνεργασία με την προεδρία της ΕΕ και θα προετοιμαστεί κατόπιν διαβούλευσης με όλους τους συναφείς παράγοντες. 2. Γενικές εκτιμήσεις Το πρόγραμμα θα λάβει υπόψη τα αποτελέσματα των προπαρασκευαστικών ενεργειών και δραστηριοτήτων δυνάμει άλλων κοινοτικών πολιτικών, μέσων και ενεργειών. Κατά το σχεδιασμό, την εφαρμογή, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των δραστηριοτήτων που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του προγράμματος, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι εμπειρίες των ατόμων που εκτίθενται στη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό καθώς και των κοινωνικών εταίρων, των μη κυβερνητικών οργανώσεων και άλλων παραγόντων της κοινωνίας που συμμετέχουν στην καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Σε όλες τις δραστηριότητες του, το πρόγραμμα θα σεβαστεί την αρχή της ενσωμάτωσης της διάστασης των φύλων. Οι δραστηριότητες του προγράμματος μπορούν να αναπροσαρμοστούν ή να συμπληρωθούν σε συμφωνία με τη διαδικασία που θεσπίζεται δυνάμει του άρθρου 7, με βάση μια ετήσια επανεξέταση. Η εφαρμογή του προγράμματος ενδέχεται να απαιτήσει την τεχνική και διοικητική υποστήριξη προς αμοιβαίο όφελος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των δικαιούχων ή/και δαπάνες υποστήριξης. 3. Μέθοδος παρουσίασης των αιτήσεων υποστήριξης Κλάδος 1: Ο κλάδος αυτός θα εφαρμοστεί κυρίως μέσω προσκλήσεων υποβολής προσφορών. Για τη συνεργασία με τις εθνικές στατιστικές υπηρεσίες θα εφαρμοστούν οι διαδικασίες της EUROSTAT. Κλάδος 2: Οι ενέργειες 2.1 θα εφαρμοστούν κυρίως κατόπιν ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προσφορών (ορισμένες συνεδριάσεις/σεμινάρια πολιτικής ενδέχεται να διοργανωθούν απευθείας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή). Στις προτάσεις θα πρέπει να συμμετέχουν παράγοντες από τουλάχιστον 4 κράτη μέλη και μπορούν να υποβληθούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από ευρωπαϊκούς οργανισμούς και από κράτη μέλη (ή από οργανισμούς με τη συμμετοχή κρατών μελών). Για τις ενέργειες 2.2 και 2.3 θα απαιτηθεί ειδική πρόσκληση υποβολής προσφορών. Κλάδος 3: Δυνάμει της δράσης 3.1 υποστήριξη μπορεί να παρασχεθεί σε ευρωπαϊκά δίκτυα που ικανοποιούν τα κριτήρια που θέσπισε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατόπιν διαβούλευσης με την επιτροπή σε συμφωνία με το άρθρο 7. Η δράση 3.2 μπορεί να υποστηριχθεί κατόπιν των αιτημάτων για επιδότηση από τα κράτη μέλη. 4. Πραγματοποίηση των ενεργειών Οι ενέργειες που πρόκειται να αναληφθούν μπορούν να χρηματοδοτηθούν από συμβάσεις παροχής υπηρεσιών κατόπιν προκλήσεων υποβολής προσφορών ή από επιδοτήσεις κοινής χρηματοδότησης με άλλες πηγές. Στην τελευταία περίπτωση, το επίπεδο οικονομικής ενίσχυσης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν μπορεί να υπερβεί, κατά γενικό κανόνα, το 80% των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν όντως από τον αποδέκτη. Ωστόσο, η λειτουργική χρηματοδότηση για τα ευρωπαϊκά δίκτυα δυνάμει του κλάδου 3.1 μπορεί, κατ'εξαίρεση, όταν αιτιολογείται από την οικονομική τους κατάσταση, να ανέλθει στο 90% των τρεχόντων εξόδων τους. Κατά την πραγματοποίηση του προγράμματος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να απαιτήσει πρόσθετους πόρους, συμπεριλαμβανομένης της προσφυγής σε εμπειρογνώμονες. Οι απαιτήσεις αυτές θα αποφασιστούν στο πλαίσιο της συνεχούς εκτίμησης της κατανομής πόρων από την Επιτροπή. Κατά την πραγματοποίηση του προγράμματος η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να προσφύγει σε τεχνική ή/και διοικητική βοήθεια, προς το αμοιβαίο όφελος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των δικαιούχων, που αφορά τον προσδιορισμό, την προετοιμασία, τη διαχείριση, την παρακολούθηση, το διοικητικό και οικονομικό έλεγχο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί επίσης να αναλάβει ενέργειες ενημέρωσης, δημοσίευσης και διάδοσης. Μπορεί επίσης να αναλάβει μελέτες αξιολόγησης και να διοργανώσει σεμινάρια, συμπόσια ή άλλες συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εκπονήσει ετήσια προγράμματα εργασίας όπου θα καθορίζονται οι προτεραιότητες και οι ενέργειες που πρέπει να αναληφθούν. Επιπλέον, θα καθορίσει επίσης τις ρυθμίσεις και τα κριτήρια που θα εφαρμοστούν όσον αφορά τις ενέργειες επιλογής και χρηματοδότησης δυνάμει του προγράμματος αυτού. Για το σκοπό αυτό θα ζητήσει τη γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 7. Οι ενέργειες που θα αναληφθούν θα σέβονται πλήρως τις αρχές της προστασίας των δεδομένων. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1. τιτλοσ τησ ενεργειασ Κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού 2. σχετικο κονδυλιο του προϋπολογισμου - B3-4105 προπαρασκευαστικά μέτρα για την καταπολέμηση και την πρόληψη του κοινωνικού - B3-4105A αποκλεισμού - A-70 συνολική χρηματοδότηση. 3. Νομικη βαση Το άρθρο 137, παράγραφος 2, εδάφια 2 και 3 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκή Κοινότητας. Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου περί της θέσπισης ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης για την ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. 4. περιγραφη τησ ενεργειασ 4.1 Γενικός στόχος της ενέργειας Το πρόγραμμα υποστηρίζει τη συνεργασία που δίνει τη δυνατότητα στην Ένωση και τα κράτη μέλη να ενισχύσουν την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα των πολιτικών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού με: - τη βελτίωση της κατανόησης του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας. - την οργάνωση ανταλλαγών επί πολιτικών που εφαρμόζονται και αμοιβαίας μάθησης με βάση συγκρίσιμες παραμέτρους και στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης. - την ανάπτυξη της ικανότητας των παραγόντων να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, ιδίως μέσω της δικτύωσης σε επίπεδο ΕΕ και της προώθησης του διαλόγου με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. 4.2 Χρονική διάρκεια της ενέργειας και προβλεπόμενες ρυθμίσεις για την ανανέωσή της Από την 1η Ιανουαρίου 2001 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2005. 5. Καταταξη των δαπανων / εσοδων 5.1 Μη υποχρεωτική δαπάνη 5.2 Διαχωριζόμενες πιστώσεις 5.3 Είδος των εσόδων: ουδέν 6. Ειδοσ των δαπανων / εσοδων 6.1. Συμβάσεις μελετών και παροχής υπηρεσιών, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων και η διοργάνωση συνεδρίων και σεμιναρίων, καθώς και οι δαπάνες για τη δημοσίευση και τη διάδοση που συμφωνήθηκαν με βάση μια πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. 6.2. Επιχορήγηση γενικά κάτω του 80% του συνολικού επιλέξιμου κόστους για την κάλυψη του κόστους που συνδέεται αυστηρά με τη διακρατική συνεργασία και την ανταλλαγή εμπειριών (κλάδοι 2.1, 3.2). κατ'εξαίρεση και όταν αιτιολογείται από την οικονομική τους κατάσταση, οι επιδοτήσεις για την κάλυψη των γενικών τρεχόντων εξόδων των οργανώσεων που λειτουργούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο μπορεί να ανέλθουν στο 90% (κλάδος 3.1) .7. Δημοσιονομικεσ επιπτωσεισ Έχουν γίνει εκτιμήσεις με βάση την προηγούμενη εμπειρία και ιδίως το κόστος των δραστηριοτήτων που υποστηρίχθηκαν δυνάμει των προαναφερόμενων κονδυλίων του προϋπολογισμού κατά τα προηγούμενα έτη. Η κατανομή δίνεται για καθοδήγηση και καλύπτει μόνο τα μέτρα που θα αποδοθούν άμεσα στα κονδύλια προϋπολογισμού του προγράμματος. Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί το έτος 1 στην εκτίμηση προοπτικών των προηγούμενων προπαρασκευαστικών ενεργειών για την εξασφάλιση της κεφαλαιοποίησης και της αποφυγής της επανάληψης του υφιστάμενου έργου και της δημιουργίας των καταλληλότερων ρυθμίσεων για τη στενή συνεργασία με τα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη. Ο ετήσιος προϋπολογισμός του προγράμματος θα αυξηθεί προοδευτικά από 11 εκατ. EUR (Έτος 1) σε 13 εκατ. EUR (Έτος 2), 15,5 εκατ. EUR (Έτη 3 και 4) και 15 εκατ. EUR (Έτος 5). 7.1 Μέθοδος υπολογισμού του συνολικού κόστους της δραστηριότητας (σχέση μεταξύ επιμέρους και συνολικού κόστους) Εκατομμύρια ΕΥΡΩ Έτος 1 Κλάδος 1 - Ανάλυση του κοινωνικού αποκλεισμού: Δράση 1.1: Ανάπτυξη κοινών μεθοδολογιών Αυτή θα περιλάβει μελέτες και συναφείς συνεδριάσεις με ανεξάρτητους καθώς και με κυβερνητικούς εμπειρογνώμονες για τη συζήτηση της προόδου και των προτάσεων. Οι μελέτες θα πραγματοποιηθούν μέσω πρόσκλησης υποβολής προσφορών, (4-6 σχέδια με μέσο κόστος ύψους 100-200.000/έτος) 0,7 εκατ. EUR Δαπάνες των συναφών συνεδριάσεων (4-6 συνεδριάσεις με 40-60 συμμετέχοντες). 0,2 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 1.1 0,9 εκατ. EUR Δράση 1.2: Συλλογή και διάδοση συγκρίσιμων στατιστικών στοιχείων Οι διαδικασίες EUROSTAT θα εφαρμοστούν στα δύο προβλεπόμενα μέτρα δυνάμει του 1.2 για τα οποία έχει δεσμευτεί περισσότερο από το 60% του προϋπολογισμού του κλάδου 1: - υποστήριξη της συνεργασίας μεταξύ των εθνικών στατιστικών υπηρεσιών και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με ετήσια διάθεση 500/700 000 EUR για συνεδριάσεις, στοιχεία εμπειρογνωμόνων, εσωτερική κατάρτιση, ανάπτυξη συνδέσμων βάσεων δεδομένων, κλπ. 0,5 εκατ. EUR - συγχρηματοδότηση του πάνελ νοικοκυριών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (ECHP) και των εκμεταλλεύσεών του και υποστήριξη για τη βελτίωση άλλων ερευνών για την ανάλυση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού (π.χ. με την προσαρμογή ερωτηματολογίων, δειγμάτων, ειδικών ενοτήτων κλπ.) 2 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 1.2 2,5 εκατ. EUR Δράση 1.3: Θεματικές μελέτες Η δράση 1.3 θα εφαρμοστεί μέσω προσκλήσεων υποβολής προσφορών με εκτιμώμενο προϋπολογισμό για το έτος 1 για 4-6 σχέδια (μέσος όρος EUR 150000/έτος). 0,6 εκατ. EUR Οι μελέτες επανεκτίμησης ή σκοπιμότητας θα έχουν διάρκεια 6-12 μηνών και χρηματοδοτούνται δυνάμει του B3-4105A 0,2 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 1.3 0,8 εκατ. EUR Οι μελέτες δυνάμει των 1.1 και 1.3 θα είναι διακρατικές και ενδέχεται να έχουν διάρκεια 2-3 ετών με διαδοχικά ετήσια συμβόλαια. πέραν των μελετών επανεκτίμησης ή σκοπιμότητας που χρηματοδοτούνται δυνάμει του B3-4105A που θα έχουν διάρκεια 6-12 μηνών. ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΚΛΑΔΟΥ 1 (ΕΤΟΣ 1) 4,2 ΕΚΑΤ. EUR Κλάδος 2 - Συνεργασία πολιτικής και ανταλλαγή ορθής πρακτικής Δράση 2.1 Ενέργειες διακρατικών ανταλλαγών Θα εφαρμοστεί κυρίως κατόπιν ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προσφορών από ευρωπαϊκούς οργανισμούς και τα κράτη μέλη (ή οργανισμούς με την ενεργό συμμετοχή των κρατών μελών). Ο εκτιμώμενος προϋπολογισμός βασίζεται σε 20-30 ενέργειες των περίπου 100-150 000 EUR (Έτος 1. ο αριθμός των ενεργειών θα αυξηθεί σε 30-40 κατά τα επόμενα έτη, οι προβλεπόμενες ενέργειες είναι π.χ. διακρατικές συνεδριάσεις/σεμινάρια πολιτικής, εκδηλώσεις ή άλλες μορφές ανταλλαγής που αφορούν τουλάχιστον 4 κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των ανταλλαγών μεταξύ εθνικών παρατηρητηρίων ή παρόμοιων αναγνωρισμένω φορέων ). 3,1 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 2.1 3,1 εκατ. EUR Δράση 2.2: Εργασίες εμπειρογνωμόνων και ειδικές μελέτες Θα εφαρμοστεί κατόπιν ετήσιων προκλήσεων υποβολής προσφορών. Ο εκτιμώμενος προϋπολογισμός της ενέργειας 2.2 σχετικά με το εκτιμώμενο κόστος μιας ομάδας ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων (0,400) και ένας μέσος όρος 5-8 ειδικών μελετών ύψους 50 έως 100.000 EUR. το κόστος της εξωτερικής αξιολόγησης του προγράμματος συμπεριλαμβάνεται στο συνολικό ποσό του κλάδου αυτού. (Έτος 1 pm) 0,7 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 2.2 0, 7 εκατ. EUR Δράση 2.3: Ετήσια έκθεση για τον κοινωνικό αποκλεισμό Η δράση αυτή θα απαιτήσει επίσης προσκλήσεις υποβολής προσφορών ή τη χρησιμοποίηση τυποποιημένων συμβάσεων παροχής υπηρεσιών. Δυνάμει της δράσης 2.3 150 000 EUR περίπου πρέπει να καλύψουν τις προπαρασκευαστικές συνεδριάσεις με τα κράτη μέλη και τα συναφή ενδιαφερόμενα μέρη. 0,3 εκατ. EUR Το υπόλοιπο ποσό θα χρησιμοποιηθεί για τη χρηματοδότηση των υπηρεσιών σύνταξης, μετάφρασης και διάδοσης καθώς και για την κάλυψη του κόστους των συμπληρωματικών εκδόσεων ή δραστηριοτήτων επικοινωνίας που αφορούν τα αποτελέσματα του προγράμματος. B3-4105A 0,2 εκατ. EUR Υποσύνολο δράσης 2.3 0,5 εκατ. EUR ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΚΛΑΔΟΥ 2 (Έτος 1) 4,3 εκατ. EUR Κλάδος 3 - Συμμετοχή των ενδιαφερομένων μερών και δικτύωση ΕΕ Δράση 3.1: Λειτουργική χρηματοδότηση για τα δίκτυα ΕΕ Η υποστήριξη θα διοχετευθεί σε περιορισμένο αριθμό ευρωπαϊκού επιπέδου δικτύων/πλατφορμών ΜΚΟ που έχουν εμπειρία στην καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και ενεργούν ως συνήγοροι των ατόμων που εκτίθενται στον κοινωνικό αποκλεισμό. Τα κριτήρια για τον καθορισμό των οργανώσεων που θα υποστηριχθούν θα δημιουργηθούν κατόπιν διαβούλευσης με την επιτροπή προγράμματος. Οι ετήσιες επιδοτήσεις μπορούν να κυμαίνονται από EUR 0,5 έως 0,8 εκατ. με βάση λεπτομερή σχέδια εργασίας και προϋπολογισμούς που εγκρίνονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. 2,3 εκατ. EUR Δράση 3.2: Η ετήσια διάσκεψη στρογγυλής τράπεζας για τον κοινωνικό αποκλεισμό θα βασιστεί στην ετήσια έκθεση για τον κοινωνικό αποκλεισμό και θα συγκεντρώσει αντιπροσώπους όλων των βασικών ενδιαφερομένων μερών. Ετήσια επιδότηση +/- 200.000 EUR στην προεδρία της ΕΕ που θα είναι επιφορτισμένη με τη διοργάνωση της εκδήλωσης από κοινού με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. 0,2 εκατ. EUR ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΚΛΑΔΟΥ 3 (Έτος 1) 2,5 εκατ. EUR 7.2 Κατανομή ανά στοιχείο της ενέργειας Πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (σε τρέχουσες τιμές) ΣΥΝΟΨΗ: >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> 7.3 Τεχνική και διοικητική βοήθεια και δαπάνες υποστήριξης (B3-4105A) Πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (σε τρέχουσες τιμές) >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> 7.4 Χρονοδιάγραμμα της δέσμευσης και πληρωμής των πιστώσεων εκατ. EUR >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> 8. μετρα για την καταπολεμηση τησ απατησ Όλα τα μέτρα που χρηματοδοτούνται υπόκεινται σε εκ των προτέρων, ενδιάμεση και εκ των υστέρων ανάλυση από τις αρμόδιες υπηρεσίες όσον αφορά την ποιότητα του περιεχομένου και τη σχέση μεταξύ κόστους και αποδοτικότητας. Τα έντυπα αιτήσεων επιδότησης θα απαιτήσουν στοιχεία για την ταυτότητα και τη φύση των υποψήφιων δικαιούχων έτσι ώστε να εξασφαλιστεί εκ των προτέρων η αξιοπιστία τους. Αυτά τα μέτρα για την καταπολέμηση της απάτης (έλεγχοι, εκθέσεις) περιλαμβάνονται στις συμφωνίες ή τις συμβάσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των δικαιούχων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ελέγχει τις εκθέσεις ελέγχου και θα εξασφαλίζει ότι το έργο έχει πραγματοποιηθεί σωστά πριν από την καταβολή της ενδιάμεσης ή/και της τελικής πληρωμής. Ειδική προσοχή θα δοθεί προκειμένου να αποφευχθεί η διπλή χρηματοδότηση. Επιπλέον, μπορούν να πραγματοποιηθούν έλεγχοι από τις αρμόδιες δημοσιονομικές υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ελεγκτικού Συνεδρίου με βάση τα έγγραφα ή επιτόπου. 9. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Δεδομένων των περιορισμένων χρηματοοικονομικών πόρων, οι ενέργειες που πρέπει να προωθηθούν σύμφωνα με τις διατάξεις αυτές θα συνεπάγονται τόσο την εφαρμογή των αρχών για την ανάλυση της σχέσης κόστους-αποδοτικότητας όσο και την αυστηρή επιλογή δραστηριοτήτων, προκειμένου να επιτευχθεί ένα σημαντικό πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα και μεγαλύτερη προστιθέμενη αξία. Επειδή ο κύριος στόχος του προγράμματος είναι η ενθάρρυνση της συνεργασίας για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο μιας ανοιχτής μεθόδου συντονισμού, όλες οι δραστηριότητες θα επικεντρωθούν στην εξασφάλιση της ενεργού συμμετοχής των κρατών μελών στην εφαρμογή του προγράμματος και στη βελτίωση των πολιτικών για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. Οι δραστηριότητες και τα αποτελέσματα της συνεργασίας - είτε με τη μορφή δεικτών, στατιστικών στοιχείων, μελετών, μεθοδολογιών, δημοσιεύσεων, συνεδριάσεων είτε με άλλες μορφές ανταλλαγής - υποστηρίζονται συνεπώς από το πρόγραμμα σε συνάρτηση με τη σημασία τους και την εφικτότητα για μια πιο ολοκληρωμένη χάραξη πολιτικής στους τομείς ή/και για ζητήματα που περιλαμβάνονται ως προτεραιότητα στα εθνικά σχέδια δράσης για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. 9.1 Ειδικοί στόχοι Η πρόληψη και η καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού είναι πρώτη και κύρια αρμοδιότητα των κρατών μελών και των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών τους. Σε συμφωνία με το άρθρο 137 της συνθήκης, η Κοινότητα μπορεί να συμβάλει στις προσπάθειές τους. Στα συμπεράσματά του, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στη Λισσαβώνα συμφώνησε να προαγάγει την κοινωνική ένταξη εντός του πλαισίου μιας ανοικτής μεθόδου συντονισμού. Για το σκοπό αυτό, κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υποβάλει έως τον Ιούνιο του 2000 μια πρωτοβουλία για συνεργασία στον τομέα αυτό η οποία πρέπει να συνδυάζεται με τα εθνικά σχέδια δράσης. Με βάση τα εθνικά σχέδια δράσης που θα συγκροτηθούν από τα κράτη μέλη, το πρόγραμμα θα επικεντρωθεί στη διακρατική συνεργασία ως μέσο βελτίωσης της κατανόησης και της πρακτικής και με τα κράτη μέλη θα προωθήσει την παρακολούθηση, την αξιολόγηση και την επανεξέταση από ομοτίμους, υπό μορφή αλληλοδιδακτικών διαδικασιών. Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι να ενθαρρύνει τη συνεργασία που θα επιτρέψει στην Ένωση και στα κράτη μέλη της να επιδιώξουν τον αποφασιστικό αντίκτυπο σχετικά με την εξάλειψη της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού όπως μετράται από τους στόχους που συμφωνήθηκαν από το Συμβούλιο. Για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της αποδοτικότητας των πολιτικών και των ενεργειών της Κοινότητας και των κρατών μελών έχουν προσδιοριστεί τρεις επιμέρους στόχοι στους οποίους αντιστοιχούν τρεις κύριοι κλάδοι δράσης δυνάμει του προγράμματος. - η βελτίωση της κατανόησης του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας (με ιδιαίτερη προσπάθεια για τη βελτίωση των στατιστικών στοιχείων και των δεικτών). - η οργάνωση ανταλλαγών επί των πολιτικών που εφαρμόζονται και αμοιβαίας μάθησης με βάση συγκρίσιμες παραμέτρους και στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης. - η ανάπτυξη της ικανότητας των παραγόντων να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό ιδίως μέσω της δικτύωσης σε επίπεδο ΕΕ και της προώθησης του διαλόγου με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Το πρόγραμμα θα λειτουργήσει με παράγοντες-στόχους που έχουν την ικανότητα να εξασφαλίσουν την ανταλλαγή εποικοδομητικής εμπειρογνωμοσύνης και να επηρεάσουν τις εξελίξεις στην πολιτική και την πρακτική στα κράτη μέλη. Επομένως η στρατηγική είναι να προωθηθεί η διακρατική συνεργασία με και μεταξύ των συντελεστών αυτών σε ορισμένα θέματα. Οι παράγοντες-στόχοι που θα συμμετάσχουν περιλαμβάνουν, παραδείγματος χάρη, αρμόδιους χάραξης πολιτικής σε εθνικές, περιφερειακές και τοπικές διοικήσεις, μη κυβερνητικές οργανώσεις, κοινωνικούς εταίρους, ινστιτούτα έρευνας, μέσα ενημέρωσης, διαμορφωτές κοινής γνώμης, παροχείς κοινωνικών υπηρεσιών. 9.2 Αιτιολόγηση του μέτρου Το άρθρο 137 της συνθήκης του Άμστερνταμ διανοίγει τη δυνατότητα πρωτοβουλιών της Ένωσης για την προώθηση της συνεργασίας για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. Οι προπαρασκευαστικές ενέργειες και διαβουλεύσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο κατά τη διάρκεια της περιόδου 1998-2000 με τη συμμετοχή των σημαντικότερων ενδιαφερομένων μερών επιβεβαίωσαν ότι η συνεργασία σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον τομέα αυτό θα παραγάγει προστιθέμενη αξία: (i) όταν συμβάλλει στην προαγωγή των αρχών της ολοκληρωμένης προσέγγισης, εταιρικής σχέσης και συμμετοχής καθώς και στην ενσωμάτωση και την καταπολέμηση του αποκλεισμού σε όλες τις συναφείς πολιτικές. (ii) όταν επιτρέπει στα βασικά ενδιαφερόμενα μέρη στα κράτη μέλη, σε όλα τα επίπεδα, να συμμετέχουν σε έναν περιορισμένο αριθμό πρωτοβουλιών συνεργασίας υψηλής ποιότητας και με επίκεντρο την πολιτική που στοχεύουν στη βελτίωση της κατανόησης και της αξιολόγησης της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού καθώς και στην ενθάρρυνση της διακρατικής ανταλλαγής και καινοτομίας για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού το πρόγραμμα περιλαμβάνει τρεις κλάδους οι οποίοι θα αλληλοϋποστηρίζονται και θα λειτουργούν ως εξής: Ο πρώτος κλάδος θα επικεντρωθεί στην ανάλυση των χαρακτηριστικών, των διαδικασιών, των αιτιών και των τάσεων όσον αφορά τον κοινωνικό αποκλεισμό. Ένα σημαντικό εργαλείο στο πλαίσιο αυτό είναι να βοηθηθούν τα κράτη μέλη με την ανάπτυξη κοινών μεθοδολογιών (1.1). Οι μεθοδολογίες αυτές χρειάζονται, εάν τα κράτη μέλη θέλουν από κοινού να εκτιμήσουν και να συζητήσουν τις προκλήσεις και τις τάσεις στον τομέα αυτό και να φτάσουν σε κοινή κατανόηση και διάγνωση καθώς και σε συγκρίσιμα δεδομένα. Οι μεθοδολογίες αυτές είναι επίσης ουσιώδεις για την ανάπτυξη πιο ολοκληρωμένων προσεγγίσεων, δεικτών και σημείων αναφοράς σε σημαντικούς τομείς όπως η απασχόληση, η κοινωνική προστασία, η εκπαίδευση και η κατάρτιση, η υγεία, η κατοικία κλπ. που το πρόγραμμα θα υποστηρίξει μέσω θεματικών μελετών με επίκεντρο την πολιτική (1.3). Η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο της ανοικτής μεθόδου συντονισμού θα απαιτήσει επίσης πιο συνεκτικά και συγκρίσιμα στατιστικά στοιχεία και δείκτες. Το προπαρασκευαστικό έργο με τη συμμετοχή αντιπροσώπων των στατιστικών υπηρεσιών των κρατών μελών καθώς και της EUROSTAT κατά τη διάρκεια των τελευταίων 2 ετών επιβεβαίωσε την ανάγκη καλύτερων στατιστικών στοιχείων και ότι μια προσέγγιση σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας πρέπει να οικοδομηθεί και να ενισχύσει τις υφιστάμενες πηγές δεδομένων στα κράτη μέλη και σε επίπεδο Κοινότητας. Μια προσέγγιση που υιοθέτησε το πρόγραμμα με την ενθάρρυνση της ειδικής συνεργασίας για τον κοινωνικό αποκλεισμό μεταξύ των εθνικών στατιστικών υπηρεσιών και της EUROSTAT καθώς και με την επένδυση στην καλύτερη εκμετάλλευση βασικών πηγών κοινοτικών στοιχείων όπως του ECHP (1.2). Ο δεύτερος κλάδος θα επικεντρωθεί αμεσότερα στην προώθηση της πολιτικής συνεργασίας και της ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών. Ο κλάδος αυτός θέτει σε εφαρμογή τρία στρατηγικά εργαλεία σε κοινοτικό επίπεδο που είναι η διευκόλυνση των κρατών μελών, κατά διαφανή και αμοιβαία παραγωγικό τρόπο, να οριοθετούν τις ενέργειες και τις εξελίξεις στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης τους για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού, δηλ. τη σύγκριση και ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, την παρακολούθηση της προόδου και την αξιολόγηση του αντικτύπου, και την ανάληψη επανεξέτασης από ομοτίμους. Ένα πρώτο εργαλείο επικεντρώνεται στη διακρατική ανταλλαγή - είναι ζωτικό, εάν θέλουμε το πρόγραμμα να επιτρέψει στα κράτη μέλη και σε άλλα βασικά ενδιαφερόμενα μέρη να συναντηθούν, να συζητήσουν, να ανταλλάξουν πληροφορίες σε διακρατικό πλαίσιο. θα καταστήσει επίσης δυνατή τη διάδοση γνώσεων και πληροφοριών που ανακύπτουν από δραστηριότητες των εθνικών σχεδίων δράσης με άλλους τρόπους (2.1). Ένα δεύτερο εργαλείο συνίσταται στην υποστήριξη διακρατικών εργασιών εμπειρογνωμόνων και μελετών για ζητήματα που συνδέονται με την ανάπτυξη και εφαρμογή των εθνικών σχεδίων δράσης (και συνεπώς με ζητήματα που πρέπει επίσης να αντιμετωπιστούν με διακρατική ανταλλαγή δυνάμει του 2.1 και της ετήσιας επανεξέτασης δυνάμει του 2.3.). (2.2) Ένα τρίτο εργαλείο καθιστά δυνατή την εκπόνηση μιας ετήσιας επανεξέτασης και αξιολόγησης της τρέχουσας κατάστασης των σχεδίων δράσης καθώς και της προόδου που επιτεύχθηκε όσον αφορά την εκπλήρωση των στόχων σε επίπεδο ΕΕ σχετικά με τη μείωση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού (2.3). Αυτό θα συμβάλει επίσης στην προετοιμασία του ειδικού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου την άνοιξη κάθε έτους, όπως αναφέρεται στα συμπεράσματα της Λισσαβώνας. Η σύνδεση των τριών εργαλείων με τη συνεργασία πολιτικής στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης και της ανοικτής μεθόδου συντονισμού είναι να εξασφαλιστεί ότι η υποστήριξη του προγράμματος θα διοχετευθεί σε περιορισμένο αριθμό συντονισμένων ενεργειών υψηλής ποιότητας. Ο τρίτος κλάδος είναι η προώθηση της συμμετοχής των διαφόρων ενδιαφερομένων μερών και η υποστήριξη της δικτύωσης σε επίπεδο ΕΕ. Ο κλάδος αυτός περιλαμβάνει την υποστήριξη σε περιορισμένο αριθμό σημαντικών δικτύων ΕΕ των ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στον τομέα του κοινωνικού αποκλεισμού και της φτώχειας (3.1). Ο διάλογος με τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών είναι μια βασική συνιστώσα της διαδικασίας για την κινητοποίηση όλων των παραγόντων με σκοπό την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. Το πρόγραμμα συνεπώς προτείνει να υποστηριχθεί αυτός ο διάλογος μέσω των δικτύων συντονισμού της ΕΕ που έχουν αποδείξει την ικανότητά τους να συνδυάζουν ένα πολύ ευρύ φάσμα ΜΚΟ και να ενεργούν ως συνήγοροι των ατόμων που εκτίθενται στον αποκλεισμό. Η υποστήριξη των τρεχόντων εξόδων ενός περιορισμένου αριθμού οργανώσεων με βάση τις σαφείς δεσμεύσεις και τα προγράμματα εργασίας είναι προτιμότερη από την υποστήριξη ενός μεγάλου αριθμού ανταγωνιζόμενων φορέων και ομάδων που ενεργούν μόνο ως ομάδες πίεσης για τα ιδιαίτερα συμφέροντά τους. Ένα τελικό μέτρο δυνάμει του κλάδου αυτού είναι η διοργάνωση μια φορά το χρόνο, είτε πριν από το ειδικό ετήσιο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο την άνοιξη, είτε ως συνέχεια αυτού μιας διάσκεψης στρογγυλής τράπεζας υψηλού επιπέδου για τον κοινωνικό αποκλεισμό (3.2). Η διάσκεψη αυτή θα δημιουργούσε μια ετήσια ευκαιρία για τους εκπροσώπους των σημαντικών ενδιαφερομένων μερών στα κράτη μέλη και σε κοινοτικό επίπεδο να συναντηθούν και να συζητήσουν ένα βασικό θέμα/ζήτημα σε σχέση με τον κοινωνικό αποκλεισμό. Η διοργάνωση της εκδήλωσης σε συνεργασία με την προεδρία και η προετοιμασία της κατόπιν διαβούλευσης με όλα τα συναφή ενδιαφερόμενα μέρη είναι να εξασφαλιστεί η πολιτική προβολή και ο αντίκτυπος και θα βοηθήσει να τεθεί η εκδήλωση στο πλαίσιο της ανοικτής μεθόδου συντονισμού. Η ετήσια επανεξέταση για τον κοινωνικό αποκλεισμό πρέπει να συμβάλλει στον προσδιορισμό των θεμάτων/ζητημάτων που αποτελούν πολιτική προτεραιότητα. 9.3 Παρακολούθηση και αξιολόγηση της ενέργειας Το πρόγραμμα αποβλέπει στη διευκόλυνση και την υποστήριξη των πιο αποτελεσματικών και αποδοτικών απαντήσεων πολιτικής από τα κράτη μέλη όσον αφορά την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού στο πλαίσιο των εθνικών σχεδίων δράσης και μιας ανοικτής μεθόδου συντονισμού. Συνεπώς, οι λειτουργίες της παρακολούθησης και της αξιολόγησης αποτελούν φυσικά τμήμα των δραστηριοτήτων που εφαρμόζονται στα πλαίσια του προγράμματος με τρόπο ώστε να προκύπτει από αυτά το μέγιστο όφελος. Καθώς το πρόγραμμα αποβλέπει στο να έχει αντίκτυπο στις πολιτικές με τη βελτίωση της κατανόησης και του προσδιορισμού/διάδοσης της ορθής πρακτικής, ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στην αξιολόγηση της ενσωμάτωσης της διακρατικής αλλαγής και των αποτελεσμάτων των μελετών στην ανάπτυξη πολιτικής. Η παρακολούθηση και αξιολόγηση (Π&Α) του προγράμματος θα αποτελέσει ένα συνεχές έργο. Θα εξετάζει ιδιαίτερα την αποτελεσματικότητα, των αποδοτικότητα, τη συνάφεια και τη χρησιμότητα των ενεργειών του προγράμματος. Η παρακολούθηση και η αξιολόγηση θα προσαρμοστούν στις διάφορες ενέργειες και κλάδους και θα περιλαμβάνουν τον ποιοτικό έλεγχο, τη συλλογή δεδομένων, την υπευθυνότητα και την υποβολή εκθέσεων. Η συλλογή δεδομένων σχετικά με τις δραστηριότητες που εφαρμόζονται δυνάμει του προγράμματος θα αποτελέσουν μέρος αυτού του συνεχούς έργου και όλοι οι υπεύθυνοι των δραστηριοτήτων αυτών θα πρέπει να υποβάλουν εκθέσεις σχετικά με το έργο και τα αποτελέσματά τους. Η επιτροπή προγράμματος θα παραλαμβάνει τις εκθέσεις προόδου που εκπονούν οι υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε τακτική βάση. Αυτό θα καταστήσει δυνατή τη λεπτομερή ρύθμιση ειδικών μέτρων και κλάδων ή/και την τροποποίηση του προγράμματος σε συνάρτηση με τις ανάγκες/εξελίξεις. Επιπλέον, το πρόγραμμα θα υποβληθεί σε ενδιάμεση αξιολόγηση (έως τις 30 Ιουνίου 2004) και σε τελική αξιολόγηση (έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2006). Και οι δύο αυτές αξιολογήσεις θα αναληφθούν με τη βοήθεια των εξωτερικών αξιολογητών, ενώ θα συσταθεί και μια ειδική οργανωτική ομάδα. Τα αποτελέσματα της τελικής αξιολόγησης θα συμπεριληφθούν στην έκθεση υλοποίησης που θα υποβληθεί στα άλλα κοινοτικά θεσμικά όργανα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2006. Η παρακολούθηση και η αξιολόγηση, συμπεριλαμβανομένης της συλλογής δεδομένων θα χρηματοδοτηθούν από τον προϋπολογισμό του προγράμματος και, λαμβάνοντας υπόψη τις συστάσεις SEM 2000 σχετικά με τα Π&Α, προτείνεται να δεσμευθεί ένα ενδεικτικό ποσό 0,5 εκατ. EUR για την αξιολόγηση και 0,35 εκατ. EUR για την παρακολούθηση. Οι ομάδες εξωτερικής αξιολόγησης θα επιλεγούν με βάση μια πρόσκληση υποβολής προσφορών. Το έργο της αξιολόγησης θα αρχίσει από το έτος 1. Το αντίστοιχο κόστος περιλαμβάνεται στα πλαίσια του κλάδου 2.2. 10. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ (ΤΜΗΜΑ III, ΜΕΡΟΣ Α ΤΟΥ ΠΡΟΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ) Η κινητοποίηση του αναγκαίου διοικητικού και ανθρώπινου δυναμικού καλύπτεται από το δυναμικό που έχει ήδη διατεθεί στην υπηρεσία διαχείρισης . 10.1 Επιπτώσεις στον αριθμό θέσεων >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> Λεπτομέρειες στο παράρτημα 10.2 Συνολικό οικονομικό κόστος για επιπλέον προσωπικό ΕΥΡΩ >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> 10.3 Αύξηση άλλων διοικητικών δαπανών που οφείλονται στο μέτρο ΕΥΡΩ >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> Τα αναφερόμενα ποσά πρέπει να αντιστοιχούν στη συνολική αύξηση των δαπανών για τη συνολική διάρκεια του μέτρου, αν πρόκειται για μέτρα ορισμένου χρόνου. για μέτρα αορίστου χρόνου πρόκειται για τις δαπάνες 12 μηνών. Οι δαπάνες του τίτλου A7 στο σημείο 10.3 ανωτέρω θα καλυφθούν στα πλαίσια της γενικής χρηματοδότησης της ΓΔ EMPL. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΔΕΛΤΙΟΥ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΑΡΙΘΜΟ ΤΩΝ ΘΕΣΕΩΝ >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ> >ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>