Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τροποποίηση της οδηγίας 80/777/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την εκμετάλλευση και τη διάθεση στο εμπόριο των φυσικών μεταλλικών νερών

(95/C 110/14)

Στις 7 Νοεμβρίου 1994, το Συμβούλιο αποφάσισε, σύμφωνα με το άρθρο 100 Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή να γνωμοδοτήσει για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και κατανάλωσης στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, επεξεργάστηκε τη γνωμοδότησή του στις 31 Ιανουαρίου 1995, με βάση την έκθεση του κ. de Paul de Barchifontaine, εισηγητή, και των κ. Decaillon και Green, συνεισηγητών.

Κατά τη διάρκεια της 323ης συνόδου ολομέλειας (συνεδρίαση της 22ας και 23ης Φεβρουαρίου 1995), η ΟΚΕ υιοθέτησε κατά πλειοψηφία (3 ψήφους κατά και 4 αποχές) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Εδιμβούργου, στις 11 και 12 Δεκεμβρίου 1992, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων έλαβαν γνώση της προθέσεως της Επιτροπής να καταστήσει ορθολογικότερες ορισμένες οδηγίες των οποίων οι διατάξεις είναι ίσως υπερβολικά λεπτομερείς και οι οποίες θα μπορούσαν να αντικατασταθούν από οδηγίες οι οποίες να περιορίζονται στις βασικές απαιτήσεις που είναι απαραίτητες για τη διασφάλιση της ελεύθερης διακίνησης των εμπορευμάτων εντός της Κοινότητας.

1.2. Η οδηγία 80/777/ΕΟΚ ήταν μια από τις οδηγίες που αναφέρθηκαν με αυτή την ευκαιρία.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Η ΟΚΕ εγκρίνει την τροποποιημένη πρόταση και επιθυμεί, κατ`αρχήν, να υπογραμμίσει το ευανάγνωστον του εγγράφου μέσω αιτιολογικής έκθεσης κατηρτισμένης υπό μορφή ερωτοαπαντήσεων.

2.2. Η ΟΚΕ δίδει ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι η οδηγία 80/777/ΕΟΚ αφορά την εκμετάλλευση και εμπορία των φυσικών μεταλλικών νερών και υπενθυμίζει ότι ένας από τους στόχους της συνίσταται στην εξασφάλιση υψηλού επιπέδου προστασίας του καταναλωτή. Επίσης, παρέχει στον ευρωπαίο καταναλωτή τη δυνατότητα ευρείας επιλογής μεταξύ διαφόρων φυσικών μεταλλικών νερών, η οποία καθίσταται ακόμη μεγαλύτερη λόγω της σωστής του πληροφόρησης. Οι « βασικές απαιτήσεις » της κοινοτικής νομοθεσίας πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα ανωτέρω.

2.3. Η ΟΚΕ φρονεί ότι είναι δυνατό να επέλθει μία ορισμένη σύγχυση ως προς τα διάφορα είδη νερού και, συνεπώς, θεωρεί σκόπιμη τη διάκριση μεταξύ των εξής : νερό πηγής, φυσικό μεταλλικό νερό, νερό που έχει υποστεί κατεργασία, νερό του δικτύου διανομής, νερό επιφανείας, κ.λ.π., δηλαδή τη διάκριση μεταξύ του φυσικού πόσιμου νερού και των υπολοίπων.

2.4. Η ΟΚΕ εκτιμά ότι η ένδειξη « φυσικό μεταλλικό νερό » συνιστά σήμα εγγύησης της ποιότητας και για το λόγο αυτό πρέπει να διατηρηθεί οπωσδήποτε.

2.5. Η κατανάλωση φυσικών μεταλλικών νερών στην Κοινότητα, αυξήθηκε από 8 δισεκατομμύρια λίτρα το 1980 σε 22 δισεκατομμύρια λίτρα το 1994. Η εν λόγω εξέλιξη καθιστά προφανές ότι για τον καταναλωτή όλα τα νερά δεν είναι ίδια, καθώς και ότι το νερό που επιλέγει θα πρέπει να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του.

2.5.1. Για το λόγο αυτό, είναι σημαντικό το νερό που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση, είτε το εμφιαλωμένο, είτε το νερό του δικτύου διανομής, να προστατεύεται σε υψηλό βαθμό. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, το Συμβούλιο πρέπει να ζητήσει από την Επιστημονική Επιτροπή Τροφίμων να επανεξετάσει και να προσαρμόσει τις παραμέτρους που ορίζονται στην οδηγία υπό το φως της εξέλιξης της επιστήμης προκειμένου να εξασφαλισθεί το ίδιο ύψος προστασίας της υγείας των καταναλωτών

2.6. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι θα ήταν σκόπιμο να λάβει γνώση των στατιστικών του εξωτερικού εμπορίου - των εισαγωγών και εξαγωγών- των εμφιαλωμένων νερών, ανά κατηγορία, δεδομένου μάλιστα ότι η Επιτροπή προτείνει ευνοϊκότερο καθεστώς για την έγκριση των φυσικών μεταλλικών νερών που προέρχονται από τρίτες χώρες.

2.7. Η επισήμανση των « φυσικών μεταλλικών νερών » πρέπει να είναι επαρκώς πλήρης και σαφής για την αποφυγή οιασδήποτε σύγχυσης μεταξύ των διαφόρων ειδών εμφιαλωμένων νερών και να πληροί τους όρους που θεσπίζονται στην οδηγία 79/112/ΕΟΚ για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών για την επισήμανση των τροφίμων.

2.8. Η ΟΚΕ εξαίρει τη βούληση της Επιτροπής να προσαρμόσει την κοινοτική νομοθεσία στις επιστημονικές και τεχνικές εξελίξεις.

2.9. Η ΟΚΕ φρονεί ότι ο καταναλωτής δεν πρέπει να παραπλανάται κατά κανέναν τρόπο και, συνεπώς, ο χαρακτηρισμός « φυσικό μεταλλικό νερό » πρέπει να ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Υπό αυτό το πρίσμα, ο ενδεχόμενος εμπλουτισμός του αέρα με όζον συνιστά τεχνική η οποία χρήζει αναμφίβολα εξαιρετικής προσοχής και σύνεσης ως προς την πιθανή χρήση της.

2.10. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, η οδηγία 80/777/ΕΟΚ που βασίζεται στο άρθρο 100Α, προβλέπει υψηλό επίπεδο προστασίας του καταναλωτή. Η εν λόγω πτυχή δεν είναι δυνατό να αγνοηθεί, πόσο μάλλον που η κατανάλωση « φυσικού μεταλλικού » νερού επιβάλλεται πολύ συχνά για λόγους υγείας.

2.11. Το πρόβλημα του όγκου της συσκευασίας δεν θίγεται στην οδηγία αυτή, παρά το γεγονός ότι ο όγκος της θα έπρεπε να προσαρμόζεται κατά τρόπο ώστε το προϊόν να καταναλώνεται εντός καθορισμένης μέγιστης προθεσμίας, ειδάλλως υπάρχει κίνδυνος ανάπτυξης μικροβίων. Μία λύση θα μπορούσε να είναι η αναγραφή, επί της συσκευασίας, της προθεσμίας εντός της οποίας συνιστάται η κατανάλωση του προϊόντος, μετά το άνοιγμα της φιάλης. Για το σκοπό αυτό, είναι σκόπιμη η χρήση του ειδικού Codex ως σημείου αναφοράς.

2.12. Η ΟΚΕ επιθυμεί να συμπεριληφθεί το νερό πηγής στην παρούσα οδηγία 80/777/ΕΟΚ διότι απαιτείται σαφής διάκριση μεταξύ των φυσικών πόσιμων νερών και των υπολοίπων.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

3.1. Η προβλεπόμενη, από το άρθρο 1, παράγραφος 1, δεκαετής διάρκεια της ισχύος της έγκρισης για τα φυσικά μεταλλικά νερά που εισάγονται από τρίτες χώρες είναι επαρκής, αρκεί να διεξάγονται περιοδικοί έλεγχοι και να διατηρούνται τα αποτελέσματά τους για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα.

3.2. Το άρθρο 4, παράγραφος 1 αναφέρεται στο διαχωρισμό των ασταθών στοιχείων. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ θα έπρεπε να προστεθούν οι λέξεις « ανεπιθύμητα στοιχεία », προκειμένου να συνυπολογισθεί η εξέλιξη των γνώσεων στον τομέα της τοξικολογίας και τα στοιχεία αυτά να αποβάλλονται διά των μεθόδων που επιτρέπονται από την εν λόγω οδηγία.

3.3. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, ο διαχωρισμός ενώσεων σιδήρου, μαγγανίου, θείου, καθώς και αρσενικού, μέσω κατεργασίας με αέρα εμπλουτισμένου σε όζον χρήζει διευκρινίσεων και επαλήθευσης της αυστηρής εφαρμογής των όρων χρήσεως, κατά τρόπο ώστε η κατεργασία αυτή να μη μεταβάλλει τα βασικά συστατικά του νερού μετά την εμφιάλωσή του.

3.4. Για το άρθρο 7, νέα παράγραφος 2, η ΟΚΕ προτείνει τις ακόλουθες τροποποιήσεις :

- να προστεθεί στο τέλος της περίπτωσης α), μετά τις λέξεις « τα χαρακτηριστικά συστατικά » το ακόλουθο κείμενο : « της μεταλλοποίησης εκπεφρασμένης σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της επίσημης ανάλυσης αναγνώρισης » 7

- να προστεθεί στο τέλος της περίπτωσης β) η ακόλουθη νέα φράση : « Όταν πρόκειται για τρίτες χώρες, η ένδειξη του τόπου προέλευσης πρέπει επίσης να περιλαμβάνει και το όνομα της χώρας ».

3.4.1. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ, η επισήμανση των φυσικών μεταλλικών νερών πρέπει οπωσδήποτε να περιλαμβάνει κάθε κατεργασία στην οποία υποβλήθηκαν, σε αντίθεση με την πρόταση για την τροποποίηση του άρθρου 7, παράγραφος 3, η οποία επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών, κατά τρόπο ώστε να αποφευχθεί οιαδήποτε παραπλάνηση και να διασφαλισθεί ο θεμιτός χαρακτήρας των εμπορικών συναλλαγών.

3.4.2. Οπωσδήποτε, η μετάγγιση του αποστάγματος και η διήθηση δεν θα πρέπει ποτέ να αποτελέσουν αντικείμενο ειδικής μνείας διότι αυτές οι μέθοδοι κατεργασίας εφαρμόζονταν ανέκαθεν τόσο για τα μεταλλικά νερά όσο και τα νερά του δικτύου διανομής.

3.5. Το άρθρο 11 (νέο) προτείνει να ανατεθεί στην Επιστημονική Επιτροπή Τροφίμων να γνωμοδοτήσει σχετικά με τα « όρια συγκέντρωσης των συστατικών των μεταλλικών νερών ». Η ΟΚΕ φρονεί ότι και ο προσδιορισμός των ανεπιθύμητων στοιχείων θα έπρεπε, φυσιολογικά, να ανατεθεί στην ίδια επιτροπή.

Βρυξέλλες, 23 Φεβρουαρίου 1995.

Ο Πρόεδρος της

Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Carlos FERRER