26.7.2022   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 197/1


ΚΑΤ’ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2022/1299 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 24ης Μαρτίου 2022

για τη συμπλήρωση της οδηγίας 2014/65/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά ρυθμιστικά τεχνικά πρότυπα τα οποία προσδιορίζουν το περιεχόμενο των ελέγχων για τη διαχείριση θέσεων από τόπους διαπραγμάτευσης

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη την οδηγία 2014/65/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων και την τροποποίηση της οδηγίας 2002/92/ΕΚ και της οδηγίας 2011/61/ΕΕ (1), και ιδίως το άρθρο 57 παράγραφος 8 τέταρτο εδάφιο,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Η οδηγία (ΕΕ) 2021/338 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) προβλέπει τροποποιήσεις του άρθρου 57 της οδηγίας 2014/65/ΕΕ όσον αφορά τους ελέγχους για τη διαχείριση θέσεων.

(2)

Σύμφωνα με τις εν λόγω τροποποιήσεις του άρθρου 57 της οδηγίας 2014/65/ΕΕ, οι τόποι διαπραγμάτευσης που διαπραγματεύονται παράγωγα επί εμπορευμάτων πρέπει να διαθέτουν και να εφαρμόζουν αποτελεσματικούς ελέγχους για τη διαχείριση θέσεων με στόχο την πρόληψη και την αντιμετώπιση της μη εύρυθμης διεξαγωγής συναλλαγών, τη στήριξη ορθών όρων τιμολόγησης και διακανονισμού και τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας των αγορών.

(3)

Οι αποτελεσματικοί έλεγχοι για τη διαχείριση θέσεων περιλαμβάνουν, για παράδειγμα, νομικές ρυθμίσεις για την απόκτηση και τη χρήση δεδομένων κατόχων τελικής θέσης και μητρικών επιχειρήσεων, καθώς και τεχνικές ρυθμίσεις, όπως εκθέσεις και μετρήσεις για τη δημιουργία, για παράδειγμα, πίνακα θέσεων. Ως εκ τούτου, οι αποτελεσματικοί έλεγχοι για τη διαχείριση θέσεων θα πρέπει να συνδέονται στενά με τη συνεχή παρακολούθηση από τον τόπο διαπραγμάτευσης και να βασίζονται σε αυτήν.

(4)

Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η διαδικασία διαμόρφωσης τιμής δεν επηρεάζεται αδικαιολόγητα από την ύπαρξη μιας θέσης και να προσδιοριστεί η συσσώρευση συγκεντρώσεων θέσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε στρέβλωση των τιμών, χειραγώγηση της αγοράς ή άλλες καταχρηστικές πρακτικές διαπραγμάτευσης, οι τόποι διαπραγμάτευσης θα πρέπει να γνωρίζουν τις μεγάλες θέσεις που κατέχουν οι κάτοχοι τελικής θέσης και οι μητρικές επιχειρήσεις σε παράγωγα επί εμπορευμάτων που διακανονίζονται με φυσική παράδοση, καθώς και τους λόγους για τους οποίους κατέχουν τις εν λόγω θέσεις. Δεδομένου ότι η πραγματική προσφορά του υποκείμενου φυσικού εμπορεύματος είναι πεπερασμένη, τα παράγωγα επί εμπορευμάτων που διακανονίζονται με φυσική παράδοση είναι πιο ευάλωτα σε μη εύρυθμες πρακτικές διαπραγμάτευσης, όπως συμπίεση ή στρίμωγμα της αγοράς, όπου οι αντισυμβαλλόμενοι θα εκμεταλλεύονταν τη δεσπόζουσα θέση τους για να καθορίσουν την τιμή ενός παραγώγου επί εμπορευμάτων ή του υποκείμενου εμπορεύματος, σε τεχνητό επίπεδο. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να προσδιορίζονται οι μεγάλες θέσεις σε παράγωγα επί εμπορευμάτων που εκ σχεδιασμού διακανονίζονται με φυσική παράδοση, καθώς και σε παράγωγα επί εμπορευμάτων που μπορούν να διακανονιστούν με φυσική παράδοση κατ’ επιλογή του αγοραστή ή του πωλητή.

(5)

Ο προσδιορισμός του τι συνιστά μεγάλη θέση θα πρέπει να γίνεται από τους τόπους διαπραγμάτευσης, λαμβάνοντας υπόψη το μέγεθος και τη σύνθεση της εν λόγω αγοράς. Για τον σκοπό αυτό, οι τόποι διαπραγμάτευσης θα πρέπει να καθορίζουν ποιοτικά ή ποσοτικά κριτήρια που θα χρησιμοποιούνται για τον προσδιορισμό αυτών των μεγάλων ανοιγμάτων και θα πρέπει να διαθέτουν διαδικασίες για τον προσδιορισμό όλων των θέσεων που κατέχει οποιοδήποτε πρόσωπο και οι οποίες υπερβαίνουν τα εν λόγω προκαθορισμένα επίπεδα λογοδοσίας. Ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια θα μπορούσαν να αποτελούν, μεταξύ άλλων, το μέγεθος των συνολικών ανοικτών θέσεων στο παράγωγο επί εμπορευμάτων, το μερίδιο της θέσης του κατόχου θέσης, η μεταβλητότητα των αγορών και τα χαρακτηριστικά της υποκείμενης αγοράς εμπορευμάτων. Σε περίπτωση υπέρβασης των εν λόγω επιπέδων, ο τόπος διαπραγμάτευσης θα πρέπει να επιδιώκει να κατανοήσει το σκεπτικό στο οποίο βασίζεται η συσσώρευση της εν λόγω μεγάλης θέσης. Για τον σκοπό αυτό, ο τόπος διαπραγμάτευσης θα πρέπει να αξιολογεί κατά πόσον χρειάζεται να ζητήσει πρόσθετες πληροφορίες από το πρόσωπο που κατέχει την εν λόγω μεγάλη θέση, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τη συχνότητα με την οποία οι θέσεις που κατέχει το εν λόγω πρόσωπο υπερβαίνουν τα επίπεδα λογοδοσίας και τον βαθμό υπέρβασης των επιπέδων λογοδοσίας. Οι εν λόγω πληροφορίες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τις θέσεις σε συνδεόμενα προϊόντα, την οικονομική αιτιολογία για την ανοικτή θέση και τη δραστηριότητα σε σχετική υποκείμενη αγορά εμπορευμάτων. Με βάση τις πληροφορίες που είναι ήδη διαθέσιμες ή συλλέγονται βάσει αιτήματος παροχής πληροφοριών, ο τόπος διαπραγμάτευσης θα πρέπει να λαμβάνει κατάλληλα μέτρα, όπου είναι αναγκαίο.

(6)

Είναι σημαντικό τα καθορισμένα επίπεδα λογοδοσίας να παραμείνουν επαρκή και αποτελεσματικά για την εξυπηρέτηση του σκοπού για τον οποίο προορίζονται και η αρμόδια αρχή να ενημερώνεται για τη μεθοδολογία που χρησιμοποιείται για τον καθορισμό και την επικαιροποίηση των εν λόγω επιπέδων λογοδοσίας.

(7)

Ο παρών κανονισμός βασίζεται στα σχέδια ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων που υπέβαλε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών στην Επιτροπή.

(8)

Η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών διενήργησε ανοικτές δημόσιες διαβουλεύσεις σχετικά με τα σχέδια ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων στα οποία βασίζεται ο παρών κανονισμός, προέβη σε ανάλυση του δυνητικού σχετικού κόστους και του οφέλους και ζήτησε τη συμβουλή της ομάδας συμφεροντούχων κινητών αξιών και αγορών που έχει συσταθεί σύμφωνα με το άρθρο 37 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1095/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3),

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Γενικές υποχρεώσεις παρακολούθησης

Οι τόποι διαπραγμάτευσης διαθέτουν ρυθμίσεις για τη συνεχή παρακολούθηση των θέσεων που κατέχουν οι κάτοχοι τελικής θέσης και οι μητρικές επιχειρήσεις σε κάθε παράγωγο επί εμπορευμάτων που αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης στους τόπους διαπραγμάτευσής τους.

Άρθρο 2

Επίπεδα λογοδοσίας

1.   Στο πλαίσιο των ελέγχων για τη διαχείριση θέσεων, οι τόποι διαπραγμάτευσης που προσφέρουν συναλλαγές σε παράγωγα επί εμπορευμάτων καθορίζουν τα επίπεδα λογοδοσίας κατά τον τρέχοντα μήνα, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 3 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού 2022/1301 της Επιτροπής (4), και κατά τους υπόλοιπους μήνες, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 4 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού 2022/1301 για παράγωγα επί εμπορευμάτων που διατίθενται για διαπραγμάτευση και τα οποία διακανονίζονται ή μπορούν να διακανονιστούν με φυσική παράδοση.

2.   Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, ως «επίπεδο λογοδοσίας» νοείται το επίπεδο της καθαρής θέσης που κατέχει σε παράγωγο επί εμπορευμάτων ο κάτοχος τελικής θέσης ή η μητρική επιχείρηση, το οποίο, σε περίπτωση υπέρβασης, μπορεί να ενεργοποιήσει αίτημα παροχής πρόσθετων πληροφοριών από τον τόπο διαπραγμάτευσης σύμφωνα με την παράγραφο 3.

3.   Σε περίπτωση που μια καθαρή θέση που κατέχει κάτοχος τελικής θέσης ή μητρική επιχείρηση σε παράγωγο επί εμπορευμάτων που αναφέρεται στην παράγραφο 1 υπερβεί το επίπεδο λογοδοσίας που έχει καθοριστεί για τον τρέχοντα μήνα ή για τους υπόλοιπους μήνες σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, ο τόπος διαπραγμάτευσης λαμβάνει, όπου κρίνεται σκόπιμο, πληροφορίες σχετικά με τη φύση και τον σκοπό της θέσης που κατέχεται στο εν λόγω παράγωγο επί εμπορευμάτων.

Κατά την αξιολόγηση του κατά πόσον είναι σκόπιμη η λήψη πληροφοριών, ο τόπος διαπραγμάτευσης λαμβάνει υπόψη τη συχνότητα υπέρβασης των επιπέδων λογοδοσίας από τον ίδιο κάτοχο τελικής θέσης ή την ίδια μητρική επιχείρηση, το μέγεθος της υπέρβασης και άλλες σχετικές πληροφορίες που είναι ήδη διαθέσιμες.

Άρθρο 3

Επανεξέταση και υποβολή αναφορών σχετικά με τα επίπεδα λογοδοσίας

1.   Οι τόποι διαπραγμάτευσης αξιολογούν, σε ετήσια βάση, την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα των επιπέδων λογοδοσίας που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1.

2.   Ο τόπος διαπραγμάτευσης κοινοποιεί στην οικεία αρμόδια αρχή τη μεθοδολογία η οποία χρησιμοποιείται για τον καθορισμό των επιπέδων λογοδοσίας που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 1.

3.   Ο τόπος διαπραγμάτευσης ενημερώνει την οικεία αρμόδια αρχή σε ετήσια βάση για τον αριθμό των περιπτώσεων υπέρβασης των επιπέδων λογοδοσίας, για τυχόν αιτήματα παροχής πρόσθετων πληροφοριών που υποβάλλονται σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3 και για τυχόν μέτρα που λαμβάνονται σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 4.

Άρθρο 4

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, 24 Μαρτίου 2022.

Για την Επιτροπή

Η Πρόεδρος

Ursula VON DER LEYEN


(1)   ΕΕ L 173 της 12.6.2014, σ. 349.

(2)  Οδηγία (ΕΕ) 2021/338 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2021, για την τροποποίηση της οδηγίας 2014/65/ΕΕ όσον αφορά τις απαιτήσεις παροχής πληροφοριών, την παρακολούθηση των προϊόντων και τα όρια θέσης, και των οδηγιών 2013/36/ΕΕ και (ΕΕ) 2019/878 όσον αφορά την εφαρμογή τους στις εταιρείες επενδύσεων, με σκοπό τη διευκόλυνση της ανάκαμψης από την κρίση της COVID-19 (ΕΕ L 68 της 26.2.2021, σ. 14).

(3)  Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1095/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Νοεμβρίου 2010, σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εποπτικής Αρχής (Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών), την τροποποίηση της απόφασης αριθ. 716/2009/ΕΚ και την κατάργηση της απόφασης 2009/77/ΕΚ (ΕΕ L 331 της 15.12.2010, σ. 84).

(4)  Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2022/1301 της Επιτροπής, της 31ης Μαρτίου 2022, για την τροποποίηση των ρυθμιστικών τεχνικών προτύπων που προβλέπονται στον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2020/1226 όσον αφορά τις πληροφορίες οι οποίες πρέπει να παρέχονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις κοινοποίησης STS για σύνθετες τιτλοποιήσεις εντός ισολογισμού (ΕΕ L 197 της xx.xx.2022, σ. 10).