(1)

Το άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ προβλέπει την κατάρτιση καταλόγου επιτήρησης των ουσιών για τις οποίες πρέπει να συλλέγονται δεδομένα παρακολούθησης σε επίπεδο Ένωσης με σκοπό την υποστήριξη της μελλοντικής διαδικασίας ιεράρχησης σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 2 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2). Ο πρώτος κατάλογος αυτού του είδους επρόκειτο να περιλαμβάνει ένδειξη των υλικών φορέων παρακολούθησης και πιθανές μεθόδους ανάλυσης που δεν συνεπάγονται υπερβολικό κόστος για κάθε ουσία.

(2)

Οι ουσίες που θα συμπεριληφθούν στον κατάλογο επιτήρησης πρέπει να επιλέγονται μεταξύ εκείνων για τις οποίες τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι ενδέχεται να εγκυμονούν σημαντικό κίνδυνο σε επίπεδο Ένωσης για το υδάτινο περιβάλλον ή μέσω αυτού, για τις οποίες, όμως, τα στοιχεία παρακολούθησης είναι ανεπαρκή για να εξαχθεί συμπέρασμα ως προς τον πραγματικό κίνδυνο που ενέχουν. Οι ουσίες υψηλής τοξικότητας που χρησιμοποιούνται σε πολλά κράτη μέλη και απορρίπτονται στο υδάτινο περιβάλλον, αλλά είτε δεν παρακολουθούνται είτε παρακολουθούνται σπανίως, θα πρέπει να εξετάζονται ως υποψήφιες για συμπερίληψη στον κατάλογο επιτήρησης. Κατά την εν λόγω διαδικασία επιλογής θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 8β παράγραφος 1 στοιχεία α) έως ε) της οδηγίας 2008/105/ΕΚ και να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στους νεοεμφανιζόμενους ρύπους.

(3)

Η παρακολούθηση των ουσιών του καταλόγου επιτήρησης θα πρέπει να παράγει υψηλής ποιότητας δεδομένα σχετικά με τις συγκεντρώσεις των ουσιών αυτών στο υδάτινο περιβάλλον, τα οποία να είναι κατάλληλα για την υποστήριξη των εκτιμήσεων κινδύνου που αποτελούν τη βάση για την ταυτοποίηση των ουσιών προτεραιότητας και που πραγματοποιούνται σε ξεχωριστή διαδικασία επανεξέτασης, σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 4 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ. Στο πλαίσιο της εν λόγω επανεξέτασης, οι ουσίες που διαπιστώνεται ότι εγκυμονούν σοβαρό κίνδυνο θα πρέπει να εξετάζονται ως υποψήφιες για συμπερίληψη στον κατάλογο των ουσιών προτεραιότητας. Κατά την επανεξέταση αυτή θα καθορίζεται επίσης ένα πρότυπο ποιότητας περιβάλλοντος στο οποίο θα πρέπει να ανταποκρίνονται τα κράτη μέλη. Η πρόταση συμπερίληψης μιας ουσίας στον κατάλογο των ουσιών προτεραιότητας θα υπόκειται σε εκτίμηση επιπτώσεων.

(4)

Ο πρώτος κατάλογος επιτήρησης ουσιών καταρτίστηκε με την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2015/495 της Επιτροπής (3) και περιείχε δέκα ουσίες ή ομάδες ουσιών, μαζί με ένδειξη του υλικού φορέα παρακολούθησης, πιθανές αναλυτικές μεθόδους που δεν συνεπάγονται υπερβολικό κόστος και ανώτατα αποδεκτά όρια ανίχνευσης της μεθόδου.

(5)

Σύμφωνα με το άρθρο 8β παράγραφος 2 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, η Επιτροπή επικαιροποιεί τον κατάλογο επιτήρησης κάθε δύο χρόνια. Κατά την επικαιροποίηση του καταλόγου επιτήρησης, η Επιτροπή αφαιρεί απ’ αυτόν τυχόν ουσίες για τις οποίες μπορεί να διεξαχθεί εκτίμηση κινδύνου δυνάμει του άρθρου 16 παράγραφος 2 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ χωρίς πρόσθετα στοιχεία παρακολούθησης.

(6)

Ο κατάλογος επιτήρησης επικαιροποιήθηκε το 2018 με την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2018/840 της Επιτροπής (4), σύμφωνα με την οποία αφαιρέθηκαν πέντε ουσίες και προστέθηκαν τρεις, με αποτέλεσμα ο κατάλογος να περιέχει οκτώ ουσίες ή ομάδες ουσιών.

(7)

Ο κατάλογος επιτήρησης επικαιροποιήθηκε περαιτέρω το 2020 με την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/1161 της Επιτροπής (5), σύμφωνα με την οποία αφαιρέθηκαν πέντε ουσίες ή ομάδες ουσιών και προστέθηκαν έξι, με αποτέλεσμα ο κατάλογος να περιέχει εννέα ουσίες ή ομάδες ουσιών.

(8)

Σύμφωνα με το άρθρο 8β παράγραφος 2 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, η διάρκεια της συνεχούς περιόδου παρακολούθησης του καταλόγου επιτήρησης για κάθε ουσία δεν υπερβαίνει τα τέσσερα έτη. Συνεπώς, η υποχρέωση παρακολούθησης του καταλόγου επιτήρησης για τις τρεις ουσίες ή ομάδες ουσιών που περιλαμβάνονταν στον κατάλογο από το 2018, συγκεκριμένα για τη μεταφλουμιζόνη, την αμοξυκιλλίνη και τη σιπροφλοξασίνη, έπαψε να υφίσταται το 2022. Τα δεδομένα παρακολούθησης που συγκεντρώθηκαν θα εξεταστούν στο πλαίσιο της διαδικασίας ιεράρχησης που αναφέρεται στο άρθρο 16 παράγραφος 2 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ.

(9)

Με βάση τα δεδομένα παρακολούθησης που συγκεντρώθηκαν για τις άλλες έξι ουσίες ή ομάδες ουσιών από το 2020, και συγκεκριμένα για τη σουλφαμεθοξαζόλη, την τριμεθοπρίμη, τη βενλαφαξίνη και τον μεταβολίτη της O-δεσμεθυλοβενλαφαξίνη, για την ομάδα δέκα αζολικών ενώσεων (των φαρμάκων κλοτριμαζόλη, φλουκοναζόλη και μικοναζόλη και των φυτοφαρμάκων ιμαζαλίλη, ιπκοναζόλη, μετκοναζόλη, πενκοναζόλη, προχλωράζη, τεβουκοναζόλη και τετρακοναζόλη) και για τα μυκητοκτόνα φαμοξαδόνη και διμοξυστροβίνη, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν είχαν συγκεντρωθεί επαρκή δεδομένα παρακολούθησης υψηλής ποιότητας και ότι, συνεπώς, οι εν λόγω ουσίες ή ομάδες ουσιών θα πρέπει να παραμείνουν στον κατάλογο επιτήρησης.

(10)

Κατά τη διάρκεια του 2021 η Επιτροπή συγκέντρωσε στοιχεία για μια σειρά άλλων ουσιών που θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν στον κατάλογο επιτήρησης. Έλαβε υπόψη τα διάφορα είδη σχετικών πληροφοριών που αναφέρονται στο άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ και ζήτησε τη γνώμη εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών και ομάδων ενδιαφερομένων. Ουσίες για τις οποίες υπάρχουν αμφιβολίες ως προς την τοξικότητα ή για τις οποίες η ευαισθησία, η αξιοπιστία ή η συγκρισιμότητα των διαθέσιμων μεθόδων παρακολούθησης δεν είναι κατάλληλες, δεν θα πρέπει να συμπεριληφθούν στον κατάλογο επιτήρησης. Το μυκητοκτόνο αζωξυστροβίνη, το ζιζανιοκτόνο διφλουφενικάνη, το εντομοκτόνο και κτηνιατρικό φάρμακο φιπρονίλη, τα αντιβιοτικά κλινδαμυκίνη και οφλοξασίνη, το φάρμακο για ανθρώπινη χρήση μετφορμίνη και ο μεταβολίτης της γουανυλουρία και μια ομάδα τριών αντιηλιακών παραγόντων (βουτυλομεθοξυδιβενζοϋλομεθάνιο, γνωστό και ως αβοβενζόνη· οκτοκρυλένιο· και βενζοφαινόνη-3, γνωστή και ως οξυβενζόνη) προσδιορίστηκαν ως κατάλληλες υποψήφιες ουσίες. Η προσθήκη των φαρμάκων συνάδει με τη στρατηγική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με τα φάρμακα στο περιβάλλον (6), η δε συμπερίληψη των δύο αντιβιοτικών είναι επίσης συνεπής με το ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης κατά της μικροβιακής αντοχής (ΜΑ) στο πλαίσιο της προσέγγισης «Μία υγεία» (7), που υποστηρίζει τη χρήση του καταλόγου επιτήρησης για «τη βελτίωση των γνώσεων σχετικά με την παρουσία και τη διασπορά των αντιμικροβιακών στο περιβάλλον».

(11)

Σύμφωνα με το άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, η Επιτροπή έχει προσδιορίσει πιθανές μεθόδους ανάλυσης για τις προτεινόμενες ουσίες. Όσον αφορά τις ουσίες που παραμένουν στον κατάλογο, το όριο ανίχνευσης της μεθόδου για κάθε ουσία, καθώς και για κάθε μεμονωμένη ουσία που περιλαμβάνεται σε ομάδα ουσιών, θα πρέπει να είναι τουλάχιστον τόσο χαμηλό όσο η ειδική για την ουσία συγκέντρωση που προβλέπεται ότι δεν θα έχει επιδράσεις στον σχετικό υλικό φορέα. Όσον αφορά τις νέες ουσίες που προστέθηκαν στον κατάλογο, το όριο ποσοτικού προσδιορισμού της μεθόδου για κάθε ουσία, καθώς και για κάθε μεμονωμένη ουσία που περιλαμβάνεται σε ομάδα ουσιών, θα πρέπει να είναι τουλάχιστον τόσο χαμηλό όσο η ειδική για την ουσία συγκέντρωση που προβλέπεται ότι δεν θα έχει επιδράσεις στον σχετικό υλικό φορέα.

(12)

Η σουλφαμεθοξαζόλη και η τριμεθοπρίμη χρησιμοποιούνται συνήθως —αλλά όχι πάντοτε— συνδυαστικά, λόγω της εικαζόμενης συνεργατικής δράσης τους· μπορούν και θα πρέπει να εξακολουθήσουν να αναλύονται μαζί, παρότι δεν ομαδοποιούνται μαζί στον κατάλογο. Η βενλαφαξίνη και ο μεταβολίτης της ομαδοποιούνται, λόγω της δυνητικής προσθετικής δράσης τους· μπορούν και θα πρέπει να εξακολουθήσουν να αναλύονται μαζί. Οι αζολικές ουσίες ομαδοποιούνται, επειδή έχουν τον ίδιο τρόπο δράσης και θα μπορούσαν επίσης να έχουν προσθετική δράση· μπορούν και θα πρέπει επίσης να εξακολουθήσουν να αναλύονται μαζί.

(13)

Η αζωξυστροβίνη συγκαταλέγεται μαζί με τη διμοξυστροβίνη διότι έχουν τον ίδιο τρόπο δράσης· οι εν λόγω ουσίες μπορούν και θα πρέπει να αναλύονται μαζί. Η μετφορμίνη και ο μεταβολίτης της θα μπορούσαν να έχουν προσθετική δράση· μπορούν και θα πρέπει να αναλύονται μαζί. Οι τρεις αντιηλιακοί παράγοντες ομαδοποιούνται επειδή έχουν τον ίδιο τρόπο δράσης και θα μπορούσαν να έχουν προσθετική δράση, και μπορούν και θα πρέπει να αναλύονται και αυτοί μαζί.

(14)

Οι αναλυτικές μέθοδοι που προσδιορίζονται στον κατάλογο επιτήρησης θεωρείται ότι δεν συνεπάγονται υπερβολικό κόστος. Εάν νέες πληροφορίες οδηγήσουν στο μέλλον σε μείωση της προβλεπόμενης συγκέντρωσης χωρίς επιδράσεις για οποιαδήποτε από τις νέες ουσίες που προστέθηκαν, το ανώτατο αποδεκτό όριο ποσοτικού προσδιορισμού της μεθόδου για τις εν λόγω ουσίες ίσως χρειαστεί να μειωθεί για όσον χρόνο παραμένουν στον κατάλογο.

(15)

Το άρθρο 8β της οδηγίας 2008/105/ΕΚ καθορίζει, μεταξύ άλλων, τους όρους και τις λεπτομέρειες για την παρακολούθηση των ουσιών που περιλαμβάνονται στον κατάλογο επιτήρησης και για την υποβολή εκθέσεων με τα αποτελέσματα της παρακολούθησης από τα κράτη μέλη. Συγκεκριμένα, ορίζει ότι, κατά την επιλογή των αντιπροσωπευτικών σταθμών παρακολούθησης, της συχνότητας και του χρονικού σημείου παρακολούθησης κάθε ουσίας, τα κράτη μέλη πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα πρότυπα χρήσης και την πιθανότητα εμφάνισης της ουσίας. Παρόλο που η ελάχιστη συχνότητα παρακολούθησης είναι μία φορά ετησίως, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξετάσουν, για όλες τις ουσίες, το ενδεχόμενο καθορισμού της συχνότητας παρακολούθησης σε τουλάχιστον δύο φορές ετησίως, προκειμένου να παρακολουθούν την κυμαινόμενη χρήση τους, ώστε να διασφαλίζουν ότι συλλέγονται δεδομένα αρκετά υψηλής ποιότητας και ότι ο μηχανισμός του καταλόγου επιτήρησης μπορεί συνεπώς να παρέχει καταλλήλως αποτελεσματική στήριξη σε επακόλουθες διαδικασίες εκτίμησης κινδύνου.

(16)

Για λόγους συγκρισιμότητας, όλες οι ουσίες θα πρέπει να παρακολουθούνται σε δείγματα ολικού ύδατος.

(17)

Για λόγους νομικής σαφήνειας, το παράρτημα της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2020/1161 θα πρέπει να αντικατασταθεί στο σύνολό του. Ως εκ τούτου, η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/1161 θα πρέπει να καταργηθεί.

(18)

Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που έχει συσταθεί δυνάμει του άρθρου 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ,