15.7.2022   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 188/147


ΑΠΟΦΑΣΗ (ΕΕ) 2022/1223 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 12ης Ιουλίου 2022

σχετικά με τη διάθεση κεφαλαίων που αποδεσμεύονται από έργα στο πλαίσιο του 10ου και του 11ου Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης με σκοπό τη χρηματοδότηση δράσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης επισιτιστικής ασφάλειας και των οικονομικών κλυδωνισμών σε χώρες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη την εσωτερική συμφωνία μεταξύ των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνελθόντων στο πλαίσιο του Συμβουλίου, σχετικά με τη χρηματοδότηση των ενισχύσεων της Κοινότητας στο πλαίσιο του πολυετούς χρηματοδοτικού πλαισίου για την περίοδο 2008-2013 βάσει της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΚ, καθώς και για τη χορήγηση χρηματοδοτικής ενίσχυσης στις υπερπόντιες χώρες και εδάφη για τις οποίες ισχύουν οι διατάξεις του τέταρτου μέρους της Συνθήκης ΕΚ (1) (εσωτερική συμφωνία του 10ου ΕΤΑ) και ιδίως το άρθρο 1 παράγραφος 5,

Έχοντας υπόψη την εσωτερική συμφωνία μεταξύ των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συνελθόντων στο πλαίσιο του Συμβουλίου, για τη χρηματοδότηση της βοήθειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης βάσει του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου, για την περίοδο 2014 έως 2020, δυνάμει της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΕ, καθώς και για τη χορήγηση χρηματοδοτικής ενίσχυσης στις υπερπόντιες χώρες και εδάφη για τις οποίες ισχύει το τέταρτο μέρος της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2) (εσωτερική συμφωνία του 11ου ΕΤΑ) και ιδίως το άρθρο 1 παράγραφοι 4 και 5,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η κατάσταση της παγκόσμιας επισιτιστικής ασφάλειας επιδεινώνεται ραγδαία και πολλές από τις χώρες που πλήττονται είναι λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες ή χώρες χαμηλού εισοδήματος, με επισιτιστικό έλλειμμα.

(2)

Στο πλαίσιο του γεωγραφικού πυλώνα του Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας - Παγκόσμια Ευρώπη που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/947 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3) έχει ήδη προγραμματιστεί ποσό ύψους 3 δισεκατομμυρίων EUR. Από το εν λόγω ποσό, ποσό 2,3 δισεκατομμυρίων EUR έχει προγραμματιστεί για τη χρηματοδότηση δράσεων για τη γεωργία, τη διατροφή, την ύδρευση και την αποχέτευση στις χώρες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ) από το 2021 έως το 2024. Δεδομένου του μεγέθους των αναγκών και των αναμενόμενων συνεπειών, θα πρέπει να κινητοποιηθούν πρόσθετα μέσα για τη στήριξη των χωρών-εταίρων που πλήττονται περισσότερο.

(3)

Η Ένωση βρίσκεται κοντά στην πλήρη εκτέλεση του αρχικού προϋπολογισμού για την ανθρωπιστική βοήθεια που προορίζεται για την επισιτιστική ασφάλεια και τις συναφείς ανάγκες των χωρών ΑΚΕ που προσδιορίστηκαν πριν από την έναρξη του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία. Δεδομένης της εξαιρετικά δεινής κατάστασης της επισιτιστικής ασφάλειας στις χώρες ΑΚΕ, τα εν λόγω κεφάλαια είναι ανάγκη να συμπληρωθούν με κατάλληλους πόρους προκειμένου να αντιμετωπιστεί η περαιτέρω όξυνση των ανθρωπιστικών αναγκών και να διασφαλιστεί η συνέχεια της συνεργασίας για τη μετάβαση από την κρίση σε σταθερές συνθήκες ανάπτυξης.

(4)

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 24ης-25ης Μαρτίου 2022, κάλεσε την Επιτροπή να δώσει προτεραιότητα στις εργασίες για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια και οικονομική προσιτότητα των τροφίμων παγκοσμίως, ιδίως στηρίζοντας την επισιτιστική ασφάλεια και τη γεωργία στην Ουκρανία και στις πλέον ευάλωτες και εκτεθειμένες τρίτες χώρες.

(5)

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 30ής-31ης Μαΐου 2022, κάλεσε την Επιτροπή να διερευνήσει τη δυνατότητα κινητοποίησης αποθεματικών από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ) για τη στήριξη των χωρών-εταίρων που πλήττονται περισσότερο.

(6)

Το Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 20ής Ιουνίου 2022, στήριξε την αντίδραση της «Ομάδας Ευρώπη» στην παγκόσμια επισιτιστική ανασφάλεια και κάλεσε την Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) και τα κράτη μέλη να δώσουν προτεραιότητα στη χρηματοδοτική τους στήριξη για την επίτευξη παγκόσμιας επισιτιστικής ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένων των άμεσων ανθρωπιστικών αναγκών, της χρηματοδοτικής και τεχνικής βοήθειας για χώρες που εισάγουν τρόφιμα, κατά περίπτωση, καθώς και των μεσομακροπρόθεσμων βιώσιμων συστημάτων τροφίμων και της ενισχυμένης τοπικής παραγωγής για μεγαλύτερη ανθεκτικότητα, διερευνώντας όλες τις διαθέσιμες πηγές χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένης της κινητοποίησης αποθεματικών από το ΕΤΑ.

(7)

Επιπλέον, το Συμβούλιο τόνισε ότι είναι σημαντικό η Ένωση να επιδείξει ισχυρή αλληλεγγύη μέσω ταχείας και ολοκληρωμένης αντίδρασης βάσει αποτελεσματικού πολυμερούς συστήματος, η οποία θα βασίζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 23ης Μαρτίου 2022, με τίτλο «Διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας και ενίσχυση της ανθεκτικότητας των συστημάτων τροφίμων» και στους τρεις πυλώνες – εμπόριο, αλληλεγγύη και παραγωγή – της αποστολής Επισιτιστικής και Γεωργικής Ανθεκτικότητας (FARM), όπως επικροτήθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και σε πλήρη ευθυγράμμιση με την Ομάδα των Ηνωμένων Εθνών για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων κρίσεων (GCRG) και άλλες σχετικές διεθνείς πρωτοβουλίες, ιδίως την παγκόσμια συμμαχία για την επισιτιστική ασφάλεια την οποία δρομολόγησε η G7.

(8)

Δεδομένων των σημαντικών επιπτώσεων σε διάφορες χώρες ΑΚΕ, η έκτακτη κινητοποίηση κεφαλαίων που αποδεσμεύονται από έργα στο πλαίσιο του 10ου και του 11ου ΕΤΑ αναμένεται να επιτρέψει στην Ένωση και στα κράτη μέλη της να εντείνουν την αντίδρασή τους στην κρίση, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στις πιο ευάλωτες και εκτεθειμένες χώρες ΑΚΕ.

(9)

Τα εν λόγω κεφάλαια θα πρέπει να χρηματοδοτήσουν δράσεις με σκοπό την παροχή στήριξης για την παραγωγή τροφίμων και την ανθεκτικότητα των συστημάτων τροφίμων, την ανθρωπιστική βοήθεια και τη μακροοικονομική στήριξη για να εξασφαλιστεί η μακροοικονομική σταθερότητα, να υποβοηθήσουν την ανάκτηση δημοσιονομικού χώρου και να αυξήσουν τα διεθνή αποθεματικά, ιδίως μέσω πολυμερών φορέων. Τα κεφάλαια θα πρέπει να περιλαμβάνουν τις δαπάνες στήριξης που αναφέρονται στο άρθρο 6 της εσωτερικής συμφωνίας του 11ου ΕΤΑ.

(10)

Σύμφωνα με το άρθρο 153 της συμφωνίας για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (4), το μερίδιο του Ηνωμένου Βασιλείου επί των εν λόγω κεφαλαίων δεν θα επαναχρησιμοποιηθεί.

(11)

Το άρθρο 14 παράγραφος 3 της εσωτερικής συμφωνίας του 11ου ΕΤΑ ορίζει ότι η παρούσα συμφωνία πρόκειται να παραμείνει σε ισχύ επί όσο διάστημα χρειάζεται για την πλήρη εκτέλεση όλων των ενεργειών που χρηματοδοτούνται βάσει της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΕ· η διάταξη αυτή ερμηνεύεται κατά την έννοια ότι περιλαμβάνεται η τρέχουσα έκτακτη κινητοποίηση αποδεσμευμένων κεφαλαίων από το 10ο και το 11ο ΕΤΑ με σκοπό τη χρηματοδότηση δράσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης επισιτιστικής ασφάλειας και των οικονομικών κλυδωνισμών στις χώρες ΑΚΕ μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

(12)

Τα κεφάλαια θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες που ισχύουν για το 11ο ΕΤΑ, όπως ορίζεται στους κανονισμούς (ΕΕ) 2015/322 (5) και (ΕΕ) 2018/1877 του Συμβουλίου (6).

(13)

Τα επαναχρησιμοποιηθέντα κεφάλαια του 10ου ΕΤΑ, τα οποία δεν είχαν προηγουμένως δεσμευθεί σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 3 της εσωτερικής συμφωνίας του 11ου ΕΤΑ ή είχαν αποδεσμευθεί σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 4 της εν λόγω συμφωνίας, πρόκειται να παραμείνουν πόροι του 10ου ΕΤΑ σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 2 στοιχείο α) της εσωτερικής συμφωνίας του 10ου ΕΤΑ.

(14)

Τα επαναχρησιμοποιηθέντα κεφάλαια του 11ου ΕΤΑ, τα οποία δεν είχαν προηγουμένως δεσμευθεί ή είχαν αποδεσμευθεί σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1877, πρόκειται να παραμείνουν πόροι του 11ου ΕΤΑ σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 2 στοιχείο α) της εσωτερικής συμφωνίας του 11ου ΕΤΑ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

1.   Διατίθεται εκτάκτως ποσό ύψους έως 600 000 000 EUR κατ’ ανώτατο όριο από τα κεφάλαια που αποδεσμεύονται από έργα στο πλαίσιο του 10ου και 11ου ΕΤΑ, με σκοπό τη χρηματοδότηση δράσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης επισιτιστικής ασφάλειας και των οικονομικών κλυδωνισμών σε χώρες ΑΚΕ μετά τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

2.   Τα κεφάλαια που αναφέρονται στην παράγραφο 1 θα πρέπει να χρηματοδοτήσουν δράσεις με στόχο την παροχή στήριξης ως εξής:

έως 350 000 000 EUR για την παραγωγή τροφίμων και την ανθεκτικότητα των συστημάτων τροφίμων,

έως 150 000 000 EUR για ανθρωπιστική βοήθεια και

έως 100 000 000 EUR για μακροοικονομική στήριξη.

3.   Από το ποσό που αναφέρεται στην παράγραφο 1, έως 488 000 000 EUR διατίθενται από το 10ο ΕΤΑ και έως 112 000 000 EUR διατίθενται από το 11ο ΕΤΑ. Από τα εν λόγω κεφάλαια, έως 18 000 000 EUR κατ’ ανώτατο όριο διατίθενται για τις δαπάνες στήριξης στις οποίες προβαίνει η Επιτροπή.

4.   Τα κεφάλαια που αναφέρονται στην παράγραφο 1 χρησιμοποιούνται για οικονομικές υποχρεώσεις σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες που ισχύουν για το 11ο ΕΤΑ, όπως ορίζεται στους κανονισμούς (ΕΕ) 2015/322 και (ΕΕ) 2018/1877.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την επομένη της έκδοσής της.

Βρυξέλλες, 12 Ιουλίου 2022.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

Z. STANJURA


(1)   ΕΕ L 247 της 9.9.2006, σ. 32.

(2)   ΕΕ L 210 της 6.8.2013, σ. 1.

(3)  Κανονισμός (ΕΕ) 2021/947 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Ιουνίου 2021, για τη θέσπιση Μηχανισμού Γειτονίας, Ανάπτυξης και Διεθνούς Συνεργασίας – Παγκόσμια Ευρώπη, για την τροποποίηση και κατάργηση της απόφασης αριθ. 466/2014/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1601 και του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 480/2009 του Συμβουλίου (ΕΕ L 209 της 14.6.2021, σ. 1).

(4)   ΕΕ L 29 της 31.1.2020, σ. 7.

(5)  Κανονισμός (ΕΕ) 2015/322 του Συμβουλίου, της 2ας Μαρτίου 2015, σχετικά με την εφαρμογή του 11ου Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης (ΕΕ L 58 της 3.3.2015, σ. 1).

(6)  Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1877 του Συμβουλίου, της 26ης Νοεμβρίου 2018, σχετικά με τον δημοσιονομικό κανονισμό που εφαρμόζεται στο 11ο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 2015/323 (ΕΕ L 307 της 3.12.2018, σ. 1).