(1)

Στις 2 Αυγούστου 2011, η Επιτροπή έλαβε καταγγελία από την εταιρεία επενδύσεων S.C. Fondul Proprietatea S.A. («η καταγγέλλουσα») σχετικά με την αγορά ηλεκτρικού ρεύματος από την S.C. Hidroelectrica S.A. («Hidroelectrica») από τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενεργείας σε τιμές κατά τους ισχυρισμούς υψηλότερες από τις αγοραίες τιμές.

(2)

Στις 25 Απριλίου 2012 η Επιτροπή ενημέρωσε τη Ρουμανία ότι αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σε σχέση με τις συμβάσεις σύμφωνα με τις οποίες η Termoelectrica S.A. («Termoelectrica») και η S.C. Electrocentrale Deva S.A. («Electrocentrale Deva») προμήθευαν χονδρικά ηλεκτρική ενέργεια στην Hidroelectrica, στο εξής «απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας».

(3)

Η απόφαση της Επιτροπής για την κίνηση της διαδικασίας δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2). Η Επιτροπή κάλεσε τις ρουμανικές αρχές και τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.

(4)

Στις 23 Ιουλίου 2012, οι ρουμανικές αρχές υπέβαλαν στην Επιτροπή τις πρώτες παρατηρήσεις τους σχετικά με την απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας.

(5)

Η Επιτροπή έλαβε μόνον προκαταρκτικές παρατηρήσεις της Termoelectrica, της 11ης Ιουνίου 2012, και της Electrocentrale Deva, της 12ης Ιουνίου 2012, τις οποίες οι ρουμανικές αρχές διαβίβασαν στην Επιτροπή στις 26 Ιουλίου 2012. Οι ρουμανικές αρχές διαβίβασαν εκ νέου τις ίδιες προκαταρκτικές παρατηρήσεις στην Επιτροπή στις 2 Αυγούστου 2012.

(6)

Στις 12 Φεβρουαρίου 2013, η Επιτροπή ενημέρωσε τις ρουμανικές αρχές ότι δεν είχε λάβει παρατηρήσεις από ενδιαφερόμενα μέρη.

(7)

Στις 24 Μαρτίου 2013, οι ρουμανικές αρχές επανέλαβαν την αρχική θέση τους σε σχέση με την παρούσα υπόθεση.

(8)

Η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες από τις ρουμανικές αρχές με επιστολές της 29ης Ιουλίου και 11ης Σεπτεμβρίου 2013, της 3ης Μαρτίου, της 6ης Αυγούστου και της 25ης Σεπτεμβρίου 2014 και της 19ης Ιανουαρίου 2015. Οι ρουμανικές αρχές υπέβαλαν πρόσθετες πληροφορίες στις 11 Σεπτεμβρίου 2013, 24 Μαρτίου, 14 Μαΐου, 3 Σεπτεμβρίου, 22 Σεπτεμβρίου, 10 Οκτωβρίου και 21 Οκτωβρίου 2014 και στις 20 Φεβρουαρίου 2015.

(9)

Στις 16 Απριλίου 2015, η Ρουμανία παραιτήθηκε από τα δικαιώματά της βάσει του άρθρου 342 της Συνθήκης σε συνδυασμό με το άρθρο 3 του κανονισμού αριθ. 1 (3) για την έκδοση της απόφασης στη ρουμανική γλώσσα και συμφώνησε να εκδοθεί η απόφαση στην αγγλική γλώσσα.

(10)

Το παρόν τμήμα περιγράφει τα συμβαλλόμενα μέρη (δηλαδή: τη Hidroelectrica, την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva), άλλους ηλεκτροπαραγωγούς, τις συμβάσεις αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στο πλαίσιο της ρουμανικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και διάφορες εξελίξεις και διασυνδέσεις μεταξύ των εικαζόμενων δικαιούχων.

(11)

Η Hidroelectrica ιδρύθηκε το 2000. Η Hidroelectrica διέπεται από το κοινό εταιρικό δίκαιο. Το μετοχικό της κεφάλαιο ανήκει στο ρουμανικό κράτος μέσω του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου (κατά 80,06 %) και την καταγγέλλουσα (κατά 19,94 %). Το ρουμανικό κράτος εκπροσωπείται στο διοικητικό συμβούλιο της γενικής συνέλευσης των μετόχων της Hidroelectrica. Σύμφωνα με το καταστατικό της Hidroelectrica, ο Γενικός Διευθυντής ασκεί την καθημερινή διαχείριση της εταιρείας και λαμβάνει ανεξάρτητα αποφάσεις για θέματα που δεν εμπίπτουν στην αποκλειστική αρμοδιότητα του διοικητικού συμβουλίου της γενικής συνέλευσης των μετόχων. Στην πράξη, τα διευθυντικά στελέχη της Hidroelectrica ασκούσαν παράλληλα καθήκοντα σε κυβερνητικές θέσεις (4).

(12)

Η Hidroelectrica είναι ο κύριος ηλεκτροπαραγωγός στη Ρουμανία, με ετήσια παραγωγική ικανότητα περίπου 17,5 TWh σε ένα κανονικό υδρολογικό έτος. Η Hidroelectrica παράγει ηλεκτρική ενέργεια από ύδατα ποταμών σε υδροηλεκτρικούς σταθμούς με και χωρίς φράγμα. Η παραγωγή αυτή χαρακτηρίζεται, ωστόσο, από έντονες διακυμάνσεις που εξαρτώνται από υδρολογικούς όρους: το 2009, η Hidroelectrica παρήγαγε 16,4 TWh, το 2010 παρήγαγε 21,3 TWh και το 2011 παρήγαγε 14,7 TWh. Το 2013, η Hidroelectrica κατείχε μερίδιο αγοράς 28,24 %, μεγαλύτερο από το 20,83 % της Complexul Energetic Oltenia, παραγωγού θερμοηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο τον άνθρακα, και από το 20,65 % της Nuclearelectrica· και οι δύο αυτές εταιρείες είναι κρατικές.

(13)

Η Hidroelectrica είχε τεθεί υπό διαδικασία αφερεγγυότητας στις 26 Ιουνίου 2012 (5) και εξήλθε από τη διαδικασία στις 26 Ιουνίου 2013 (6). Στις 25 Φεβρουαρίου 2014, η Hidroelectrica τέθηκε εκ νέου υπό διαδικασία αφερεγγυότητας.

(14)

Οι προμηθευτές με τους οποίους η Hidroelectrica σύναψε τις εξεταζόμενες συμβάσεις είναι η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva, δύο παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο τον άνθρακα που ανήκουν άμεσα ή έμμεσα εξ ολοκλήρου στο κράτος, με ετήσια παραγωγική ικανότητα κατά την ημερομηνία υπογραφής των συμβάσεων 1,7 TW και 1,3 TW αντιστοίχως και μερίδια αγοράς 3 % και 5 % το 2009 (7) και μεταξύ 1,9 % και 4,1 % το 2011 (8). Η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva πωλούσαν την ηλεκτρική ενέργεια που παρήγαν από ακριβό και μη ανταγωνιστικό εγχώριο άνθρακα (9).

(15)

Η Electrocentrale Deva ήταν τμήμα της Termoelectrica έως τα τέλη Δεκεμβρίου 2001, όταν συστάθηκε ως χωριστή εταιρεία, μαζί με άλλες κρατικές επιχειρήσεις (CE Craiova, Electrocentrale Bucuresti, CE Rovinari κ.λπ.). Ο μοναδικός μέτοχος της Electrocentrale Deva ήταν η Termoelectrica έως τις 27 Μαρτίου 2012.

(16)

Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στη Ρουμανία κυριαρχείται από κρατικές εταιρείες οι οποίες κατέχουν από κοινού μερίδιο αγοράς περίπου 90 % (10). Η συνολική καθαρή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στη Ρουμανία ανήλθε σε 60,38 TW το 2011. Το μείγμα της παραγωγής προέρχεται κυρίως από σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής με υδροηλεκτρική ενέργεια (περίπου το 28 % της συνολικής παραγωγής), με πυρηνική ενέργεια (περίπου το 18 %) και με ενέργεια από ορυκτά καύσιμα (περίπου 51 %) (11).

(17)

Η ρουμανική αγορά είναι διασυνδεδεμένη ιδίως με τη Βουλγαρία, με καθαρή ικανότητα μεταφοράς 400 MW την περίοδο 2009-2010, και την Ουγγαρία, με καθαρή ικανότητα μεταφοράς 500-800 MW την περίοδο 2009-2010. Η καθαρή ικανότητα διασύνδεσης με αυτά τα κράτη μέλη δεν χρησιμοποιήθηκε πλήρως κατά την εν λόγω περίοδο, λόγω κορεσμού. Κατά την περίοδο 2009-2011, οι ροές εισαγωγών και εξαγωγών ηλεκτρικής ενέργειας προς και από τη Ρουμανία ήταν οι ακόλουθες: i) το 2009 οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας ανήλθαν σε 676 GWh, ενώ οι εξαγωγές ανήλθαν σε 3 154 GWh (στο 4,8 % περίπου του συνόλου της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στη Ρουμανία)· ii) το 2010 οι εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας ανήλθαν σε 943 GWh, ενώ οι εξαγωγές της ανήλθαν σε 3 854 GWh (στο 3,4 % περίπου του συνόλου της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στη Ρουμανία)· iii) το 2011 οι εισαγωγές ανήλθαν σε 1 036 GWh, ενώ οι εξαγωγές ανήλθαν σε 2 942 GWh (στο 2,8 % περίπου του συνόλου της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στη Ρουμανία).

(18)

Η σύμβαση με την Termoelectrica συνάφθηκε στις 30 Ιουλίου 2008 (12), ενώ η σύμβαση με την Electrocentrale Deva συνάφθηκε στις 9 Ιουνίου 2009 (στη συνέχεια αναφέρονται συλλογικά στην παρούσα απόφαση ως «οι συμβάσεις»), για περίοδο δέκα ετών. Οι συμβάσεις καταγγέλθηκαν από τον δικαστικό διαχειριστή Euro-Insol της Hidroelectrica κατά τη διαδικασία αφερεγγυότητας της Hidroelectrica, στα τέλη Αυγούστου του 2012 (13).

(19)

Με υπομνήματα προς το ρουμανικό Υπουργείο Οικονομίας και Εμπορίου, η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva ζήτησαν έγκριση από το εν λόγω υπουργείο για την υπογραφή των συμβάσεων, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 20 έως 22:

(20)

Στις 15 Ιουλίου 2008, στο υπόμημα αριθ. 7323, η Termoelectrica ανέφερε τα ακόλουθα: «[…] Η Termoelectrica S.A. εξέτασε διάφορες μεθόδους για την επίλυση αυτού του επείγοντος προβλήματος και η μόνη δυνατότητα με προοπτική ταχείας επιτυχίας που δεν απαιτεί την έγκριση της ΕΕ είναι η ακόλουθη: υπογραφή μακροχρόνιας (10ετούς) σύμβασης μεταξύ της Termoelectrica S.A. και της Hidroelectrica S.A. για την αγορά της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από τη μονάδα παραγωγής αριθ. 4 της CET Paroșeni. Η συμβατική τιμή θα είναι η καθορισθείσα από την ANRE τιμή για την CET Paroșeni στη ρυθμιζόμενη αγορά, με βάση το δικαιολογημένο κόστος της Termoelectrica S.A.· και η υπογραφή μακροχρόνιας σύμβασης (διάρκειας περίπου 10 ετών) με την Compania Națională a Huilei Petroșani για την προμήθεια άνθρακα. Για την Termoelectrica S.A. (SE Paroșeni) και ακόμη και για την Compania Națională a Huilei (14), αυτό […] θα διασφάλιζε το μακροπρόθεσμο μέλλον των δύο εταιρειών που είναι εγκατεστημένες στην κοιλάδα του Jiu.».

(21)

Στις 27 Μαΐου 2009, με το υπ' αριθ. 10855 υπόμνημα, η Electrocentrale Deva ζήτησε τα ακόλουθα: «[…] Για να αποφευχθεί η πτώχευση της εταιρείας και να δημιουργηθούν οι αναγκαίες προϋποθέσεις για τη χρηματοδότηση και την υλοποίηση των επενδύσεων που απαιτούνται για τη συνέχιση της λειτουργίας της, παρακαλούμε να δώσετε την έγκρισή σας για τη διαπραγμάτευση και σύναψη σύμβασης διάρκειας 10 ετών μεταξύ της Electrocentrale Deva και της Hidroelectrica București για την πώληση ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας που αντιστοιχεί σε μέση ισχύ 150 MW επιπλέον της ποσότητας που παραδίδεται στη ρυθμιζόμενη αγορά και σε τιμή που ενέκρινε η ANRE, η οποία θα καλύπτει το δικαιολογημένο κόστος παραγωγής.».

(22)

Τα δύο υπομνήματα εγκρίθηκαν από τους εκπροσώπους του ρουμανικού Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου, σε επίπεδο Υπουργού ή/και Υφυπουργού. Οι συμβάσεις αναφέρουν ότι συνάφθηκαν βάσει αυτών των υπομνημάτων.

(23)

Στη σύμβαση με την Termoelectrica, ούτε η Hidroelectrica ούτε η Termoelectrica είχε τη δυνατότητα να καταγγείλει τη σύμβαση. Στη σύμβαση με την Electrocentrale Deva, τόσο η Hidroelectrica όσο και η Electrocentrale Deva είχε τη δυνατότητα να καταγγείλει τη σύμβαση υπό τις ακόλουθες περιστάσεις: i) απώλεια από τον αντισυμβαλλόμενο μέρους της ιδιότητας του παραγωγού, εντός 5 εργάσιμων ημερών από την ημερομηνία απώλειας αυτής της ιδιότητας· ii) άρνηση ενός εκ των συμβαλλομένων μερών να συνάψει νέα σύμβαση ή να τροποποιήσει την υφιστάμενη σύμβαση, σε περίπτωση μεταβολής των οικονομικών και τεχνικών συνθηκών που υπήρχαν κατά την ημερομηνία της σύναψής της· iii) άλλες περιστάσεις που ορίζονται από τις ισχύουσες νομοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις (15).

(24)

Η σύμβαση με την Termoelectrica είχε τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: i) η συμβατική τιμή θα καθοριζόταν κάθε έτος από τη ρουμανική ρυθμιστική αρχή ενέργειας («ANRE») βάσει του κόστους παραγωγής που αιτιολογείται από την Termoelectrica· ii) η Hidroelectrica θα αγόραζε κάθε μήνα το σύνολο της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγει η Paroseni Plant (16). Από την ημερομηνία υπογραφής της και μέχρι την καταγγελία της από τον δικαστικό διαχειριστή, η σύμβαση τροποποιήθηκε 8 φορές (με επτά προσθήκες που συνίσταντο σε αναπροσαρμογή των τιμών) (17).

(25)

Η σύμβαση με την Electrocentrale Deva είχε τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: i) η συμβατική τιμή θα καθοριζόταν από την ANRE με βάση το κόστος παραγωγής που αιτιολογείται από την Electocentrale Deva.· ii) εάν η ANRE έπαυε να ρυθμίζει τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, η τιμή θα αποτελούσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των μερών και δεν θα ήταν χαμηλότερη από τη συμβατική τιμή του προηγούμενου έτους· iii) τα συμβαλλόμενα μέρη δεν θα επέβαλαν ποινή ή άλλη επιβάρυνση σε περίπτωση που ο πωλητής δεν θα παρείχε τη συμβατική ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας ή ο αγοραστής δεν κατέβαλε τη συμβατική τιμή (18). Από την ημερομηνία υπογραφής της και μέχρι την καταγγελία της από τον δικαστικό διαχειριστή, η σύμβαση τροποποιήθηκε 5 φορές (19) (όλες οι τροποποιήσεις συνίσταντο σε αναπροσαρμογές της τιμής).

(26)

Παρά τις σαφείς διατάξεις των δύο συμβάσεων, σύμφωνα με τις οποίες η συμβατική τιμή θα καθοριζόταν από την ANRE, κατά κανόνα, στην πράξη οι αναπροσαρμογές των τιμών γίνονταν με προηγούμενη έγκριση του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου, με τρεις εξαιρέσεις (20).

(27)

Ενδεικτικά, με το υπόμνημα (ημερομηνία δυσανάγνωστη), η Hidroelectrica ζήτησε την έγκριση του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου για την προσαρμογή των τιμών για την περίοδο 1 Αυγούστου 2009 — 31 Δεκεμβρίου 2009, λόγω «αυξήσεων του κόστους παραγωγής». Στο ίδιο υπόμνημα, αναφέρεται σαφώς ότι «σκοπός της σύναψης και της εκτέλεσης των δύο συμβάσεων είναι η πώληση στην ανταγωνιστική αγορά ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας παραγόμενης με λιθάνθρακα σε συνδυασμό με υδροηλεκτρική ενέργεια, καθώς και ο εφοδιασμός των δύο παραγωγών θερμικής ενέργειας με σύμβαση αποδεκτή ως υποθήκη από τους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, με σκοπό τη λήψη μακροπρόθεσμων δανείων που είναι αναγκαία για την υλοποίηση των επενδύσεων που απαιτούνται για να διατηρήσουν τις άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας».

(28)

Παρομοίως, με άλλο υπόμνημα, η Hidroelectrica ζήτησε την έγκριση του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου για να διατηρήσει την τιμή των 230 RON/MWh του 2009 κατά την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2010 έως τις 31 Μαρτίου 2010, με σκοπό «να συγκεντρώσει τα αναγκαία έσοδα για τη συνέχιση της τρέχουσας αναδιάρθρωσης του παραγωγού λιθάνθρακα για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και του παραγωγού θερμικής ενέργειας […]».

(29)

Επιπλέον, μετά τη σύναψη των συμβάσεων, η Hidroelectrica ζήτησε, με το υπόμνημα αριθ. 6547 του 2011, την έγκριση του υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου να αναπροσαρμόσει τις τιμές για το 2011, έτσι ώστε να μπορούν η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva: «να λάβουν τα αναγκαία μακροπρόθεσμα δάνεια ώστε να πραγματοποιήσουν τις επενδύσεις που είναι αναγκαίες για να διατηρήσουν τις άδειες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και για να λάβουν τα έσοδα που είναι αναγκαία για την αναδιάρθρωση του παραγωγού Compania Nationala a Huilei».

(30)

Όλα αυτά τα υπομνήματα αναφέρουν με σαφήνεια ότι η Hidroelectica ζητούσε την έγκριση του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου «να εξουσιοδοτήσει τον εκτελεστικό διευθυντή των τριών παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας να υπογράψει τις προσθήκες σχετικά με τις νέες τιμές».

(31)

Επιπλέον, όλες οι προσθήκες στις συμβάσεις σχετικά με τις αναπροσαρμογές των τιμών παραπέμπουν σε εσωτερικά υπομνήματα που εκδόθηκαν από την Hidroelectrica και εγκρίθηκαν είτε από τον Υπουργό Οικονομίας και Εμπορίου είτε από τον υφυπουργό του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου με τις τρεις εξαιρέσεις που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 26, βάσει των οποίων εγκρίθηκαν οι εν λόγω προσαρμογές των τιμών (21).

(32)

Οι ποσότητες της αγορασθείσας ηλεκτρικής ενέργειας και οι μέσες τιμές που καταβλήθηκαν βάσει των συμβάσεων κατά το διάστημα 2009 έως και 2011 είναι οι ακόλουθες (22):

(33)

Η εμπορία ηλεκτρικής ενέργειας στη Ρουμανία πραγματοποιείται κυρίως σε δύο αγορές: i) στη ρυθμιζόμενη αγορά στην οποία η εμπορία ηλεκτρικής ενέργειας υπόκειται σε ρυθμιζόμενες τιμές και όρους, και ii) στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που λειτουργεί με ανταγωνιστικούς όρους, μεταξύ άλλων μέσω δύο κύριων ειδών συμβάσεων: των σχετικά τυποποιημένων διμερών συμβάσεων που συνάπτονται στην κεντροποιημένη αγορά και των διμερών συμβάσεων ελεύθερης διαπραγμάτευσης, της αποκαλούμενης αγοράς των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης.

(34)

Οι συναλλαγές στη ρυθμιζόμενη αγορά ηλεκτρικής ενέργειας πραγματοποιούνται μέσω συμφωνιών-πλαισίων αγοραπωλησίας που συνάπτονται μεταξύ των ηλεκτροπαραγωγών που δραστηριοποιούνται στη ρυθμιζόμενη αγορά, συμπεριλαμβανομένης της Hidroelectrica, και των «ύστατων προμηθευτών» που εξασφαλίζουν τη διανομή της ηλεκτρικής ενέργειας στον τελικό χρήστη. Οι επιλέξιμοι πελάτες αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια με ρυθμιζόμενα τιμολόγια. Στη ρυθμιζόμενη αγορά, η ANRE καθορίζει εκ των προτέρων σε ετήσια βάση τις τιμές και τις ποσότητες που παραδίδονται από τους παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας. Από το 2009-2010 που άρχισαν να εφαρμόζονται οι υπό εξέταση συμβάσεις, το 56-61 % της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη Ρουμανία αποτελεί αντικείμενο συναλλαγών στη ρυθμιζόμενη αγορά.

(35)

Από το 2005, η ανταγωνιστική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Ρουμανία χωρίζεται σε πέντε ειδικές αγορές: i) τις κεντροποιημένες αγορές υπό τη διαχείριση του OPCOM· ii) την αγορά των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης· iii) την αγορά βοηθητικών υπηρεσιών· iv) την αγορά εξισορρόπησης, και v) την εξαγωγική αγορά.

(36)

Η διαχείριση των κεντροποιημένων αγορών ασκείται από τον OPCOM. Ο OPCOM ιδρύθηκε το 2001 κατ' εφαρμογή της κυβερνητικής απόφασης αριθ. 627/2000 ως ανώνυμη εταιρεία και θυγατρική που ανήκει κατά 100 % στην Transelectrica, διαχειριστή του συστήματος μεταφοράς. Δυνάμει της άδειας που χορήγησε η ANRE, ο OPCOM ορίστηκε ως πλατφόρμα εμπορίας ηλεκτρικής ενέργειας σε επίπεδο χονδρικής στη Ρουμανία. Ο OPCOM είναι το μοναδικό χρηματιστήριο ηλεκτρικής ενέργειας της Ρουμανίας, το οποίο παρέχει χώρο εμπορίας ηλεκτρικής ενέργειας και ασκεί ρόλο διαμεσολαβητή.

(37)

Ο OPCOM διαχειρίζεται πέντε τμήματα της αγοράς: i) την αγορά επόμενης ημέρας· ii) την ενδοημερήσια αγορά (23), iii) τις διμερείς κεντροποιημένες αγορές, δηλαδή την κεντροποιημένη αγορά για διμερείς συμβάσεις μέσω δημόσιου πλειστηριασμού «OPCOM-PCCB» και την κεντροποιημένη αγορά για διμερείς συμβάσεις με συνεχή διαπραγμάτευση — CMBC-CN· iv) την κεντροποιημένη αγορά για πράσινα πιστοποιητικά, και v) την πλατφόρμα εμπορίας πιστοποιητικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Οι συναλλαγές στον OPCOM άρχισαν μόλις το 2005 και μόνο στην αγορά της επόμενης ημέρας και τα τμήματα της αγοράς OPCOM-PCCB.

(38)

Οι συμβάσεις συνάφθηκαν στην αγορά των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης στη Ρουμανία, το τμήμα της αγοράς που έχει σημασία για την αξιολόγηση στην παρούσα υπόθεση.

(39)

Για το τμήμα της αγοράς OPCOM-PCCB, ο OPCOM διοργανώνει δημόσιους πλειστηριασμούς για την πώληση και αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Προσφορές αγοράς/πώλησης από κάθε παραγωγό/προμηθευτή/καταναλωτή υποβάλλονται στον φορέα διαχείρισης της αγοράς. Κάθε προσφορά πρέπει να διευκρινίζει τα ακόλουθα: i) είτε την ελάχιστη τιμή στην οποία το συμβαλλόμενο μέρος θα πωλεί ηλεκτρική ενέργεια είτε την ανώτατη τιμή στην οποία θα αγοράζει ηλεκτρική ενέργεια και ii) τη συμφωνία-πλαίσιο βάσει της οποίας ο προσφέρων προτίθεται να προμηθεύει/αγοράζει ηλεκτρική ενέργεια. Οι προσφορές πώλησης και αγοράς διευκρινίζουν τους όρους παροχής ηλεκτρικής ενέργειας, τη διάρκεια (ελάχιστη διάρκεια ενός μηνός και μέγιστη διάρκεια ενός έτους), καθώς και την προτεινόμενη συμφωνία-πλαίσιο. Η τιμή βασίζεται στην αρχή της οικονομικά συμφερότερης τιμής προσφοράς. Έως το 2009 και 2010, όταν τέθηκαν σε εφαρμογή οι συμβάσεις, οι πωλήσεις στην αγορά OPCOM-PCCB αντιπροσώπευαν ποσότητα λιγότερη του 7 % της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στη Ρουμανία.

(40)

Μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση βάσει του άρθρου 102 της Συνθήκης, στην οποία διαπίστωσε ότι το υπό τη διαχείριση του OPCOM χρηματιστήριο ηλεκτρικής ενέργειας συνιστά σχετική αγορά υπηρεσιών, στην οποία ο OPCOM κατέχει δεσπόζουσα θέση, χωριστή από την αγορά των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης (24).

(41)

Η αγορά των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης είναι ανοικτή αγορά που δεν υπόκειται στη ρύθμιση της ANRE. Τα συμβαλλόμενα μέρη διαπραγματεύονται τις ποσότητες, τις τιμές και άλλες συμβατικές ρήτρες σε διμερές επίπεδο. Αυτό παρέχει στα μέρη υψηλό βαθμό ευελιξίας να διαπραγματεύονται τους όρους και τις προϋποθέσεις των συμβάσεων πώλησης. Οι όροι και οι προϋποθέσεις των συμβάσεων είναι εμπιστευτικοί.

(42)

Με επιστολή της 21ης Φεβρουαρίου 2014, η Επιτροπή ζήτησε από τις ρουμανικές αρχές να της υποβάλουν στοιχεία σχετικά με τις συμβάσεις που συνάπτονται με διμερείς διαπραγματεύσεις στη ρουμανική αγορά, πλην των συμβάσεων, με παρόμοιες διάρκειες και ποσότητες προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας. Το αίτημα της Επιτροπής περιελάμβανε όλους τους Ρουμάνους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας, του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα. Στις 14 Μαΐου 2014, οι ρουμανικές αρχές υπέβαλαν τα ζητηθέντα βασικά στοιχεία όλων των συμβάσεων που υπέγραψαν αγοραστές ηλεκτρικής ενέργειας με ετήσια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας άνω των 150 GWh για κάθε έτος από το 2009 έως το 2011 (25).

(43)

Οι ρουμανικές αρχές υπογράμμισαν ότι για όλες τις συμβάσεις που συνάφθηκαν στην αγορά λιανικής σε συνθήκες ανταγωνισμού από μη οικιακούς καταναλωτές κατά το σχετικό χρονικό διάστημα υπήρξε συλλογή ad-hoc στοιχείων που ζήτησε η Επιτροπή. Συγκεκριμένα, οι ρουμανικές αρχές υπέβαλαν 75 σύνολα ετήσιων δεδομένων από ισχύουσες συμβάσεις για ένα ή περισσότερα έτη κατά την περίοδο 2009-2011, που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την παρούσα υπόθεση. Η Επιτροπή εκτιμά ότι οι ρουμανικές αρχές υπέβαλαν τα σχετικά στοιχεία που αφορούν όλες τις συμβάσεις οι οποίες πληρούν τα κριτήρια που απαιτούνται από την Επιτροπή (συγκρίσιμες διάρκειες και ποσότητες) για την περίοδο 2009-2011. Οι συμβάσεις αντιπροσώπευαν περίπου το 17 % της συνολικής ποσότητας της ηλεκτρικής ενέργειας που αποτέλεσε αντικείμενο των συμβάσεων απευθείας διαπραγμάτευσης που συνάφθηκαν κατά τη διάρκεια της περιόδου 2009-2011 και υποβλήθηκαν από τη Ρουμανία.

(44)

Τα στοιχεία που υπέβαλαν οι ρουμανικές αρχές δείχνουν ότι το επίπεδο των υψηλότερων τιμών που καταβλήθηκαν στην ελεύθερη αγορά λιανικής πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας κατά την περίοδο 2009-2011 ήταν: για το 2009: 266,5 RON/MWh· για το 2010: 229,96 RON/MWh και για το 2011: 232,33 RON/MWh. Ωστόσο κάθε μία χωριστά από αυτές τις συμβάσεις αφορούσε ποσότητες μικρότερες από κάθε μία από τις συμβάσεις.

(45)

Από την εξέταση των στοιχείων σχετικά με τις συμβάσεις που έχουν συναφθεί από άλλους προμηθευτές εκτός της Termoelectrica και της Electrocentrale Deva προκύπτει ότι, το 2009, έτος που τέθηκαν σε εφαρμογή οι συμβάσεις, κανένας άλλος προμηθευτής δεν σύναψε σύμβαση προμήθειας επαρκώς παρόμοια με αυτές τις δύο συμβάσεις όσον αφορά τις ποσότητες (περίπου 900 GWh και 500 GWh, έκαστη) και τη διάρκεια (10 έτη). Μια πλήρως αξιόπιστη σύγκριση με τις συμβάσεις είναι δυνατή μόνο για άλλες συμβάσεις για την ίδια ποσότητα, διάρκεια ή/και ημερομηνία έναρξης ισχύος. Δεδομένου ότι δεν υπήρχαν τέτοιες πλήρως συγκρίσιμες συμβάσεις, απαιτείται οικονομετρική ανάλυση που λαμβάνει υπόψη τις διαφορές των συμβάσεων, το σκεπτικό και τα αποτελέσματα που παρουσιάζονται στις αιτιολογικές σκέψεις 77 έως 80 και στο παράρτημα.

(46)

Κατά την περίοδο 2009-2011, η Hidroelectrica πωλούσε επίσης το 60 % περίπου της ηλεκτρικής της ενέργειας σε άλλους ιδιώτες αγοραστές μέσω μακροπρόθεσμων συμβάσεων χονδρικής και λιανικής, οι οποίες διερευνώνται από την Επιτροπή (26). Οι τιμές πώλησης της Hidroelectrica βάσει των εν λόγω συμβάσεων ήταν χαμηλότερες κατά περισσότερο από 40 % από τις τιμές χονδρικής αγοράς που κατέβαλλε η Hidroelectrica στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva κατά μέσον όρο. Ενδεικτικά, η υψηλότερη τιμή πώλησης για την ηλεκτρική ενέργεια στο πλαίσιο των εν λόγω συμβάσεων ήταν 159,8 RON/MWh το 2009 και 168 RON/MWh το 2010.

(47)

Η Hidroelectrica σύναψε επίσης συμβάσεις πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας και με άλλα μέρη (27), για μικρότερες ποσότητες. Η υψηλότερη τιμή πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας βάσει των εν λόγω συμβάσεων λιανικής για το επίμαχο χρονικό διάστημα ήταν 185 RON/MWh το 2009, 190 RON/MWh το 2010 και 160 RON/MWh το 2011, δηλαδή περίπου κατά μέσο όρο κατά 13 % χαμηλότερες από τις χονδρικές τιμές αγοράς που κατέβαλλε η Hidroelectrica στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva.

(48)

Η Termoelectrica's Paroseni Plant, η οποία διέθεσε την ποσότητα της ηλεκτρικής ενέργειας που αγοράστηκε βάσει της σύμβασης με την Termoelectrica, έγινε χωριστή οντότητα και συστάθηκε ως εταιρεία στο ρουμανικό εμπορικό μητρώο με την επωνυμία Electrocentrale Paroseni, στις 11 Ιουλίου 2011 (28). Στις 22 Σεπτεμβρίου 2011 η Electrocentrale Paroseni ανέλαβε όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της Termoelectrica βάσει της σύμβασής της με την Hidroelectrica. Η Electrocentrale Paroseni εφοδίαζε με ηλεκτρική ενέργεια την Hidroelectrica τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο του 2011, αν και σε αμελητέες ποσότητες.

(49)

Κατά την ημερομηνία διακοπής του εφοδιασμού βάσει των συμβάσεων, η Termoelectrica εξακολουθούσε να είναι ο μοναδικός μέτοχος τόσο της Electrocentrale Deva όσο και της Electrocentrale Paroseni.

(50)

Με το έκτακτο διάταγμα αριθ. 84/2011 (29), πραγματοποιήθηκε μετοχοποίηση χρεών μεταξύ της Termoelectrica και του κράτους. Ως εκ τούτου, η Termoelectrica μεταβίβασε στο κράτος τις μετοχές της σε διάφορες επιχειρήσεις (Electrocentrale Deva, Electrocentrale Paroseni και Electrocentrale Bucuresti), για την πληρωμή των οφειλών της στο Δημόσιο. Η εν λόγω μεταβίβαση των μετοχών έγινε βάσει εκθέσεων αξιολόγησης ανεξάρτητου εκτιμητή.

(51)

Η Electrocentrale Paroșeni και η Electrocentrale Deva συγχωνεύθηκαν σε μία ενιαία νομική οντότητα με την επωνυμία Complexul Energetic Hunedoara («CEH»), εταιρεία που ανήκει εξ ολοκλήρου στο κράτος και καταχωρίστηκε στο εμπορικό μητρώο της Ρουμανίας την 1η Νοεμβρίου 2012. Η CEH ανέλαβε όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της Electrocentrale Paroseni και της Electrocentrale Deva. Την 1η Αυγούστου 2013, η CEH εξαγόρασε επίσης τη Societatea Nationala a Huilei, αποσπασθέν τμήμα των ορυχείων της κρατικής Compania Nationala a Huilei η οποία προμήθευε άνθρακα στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva. Επί του παρόντος, και οι τρεις επιχειρήσεις χαρακτηρίζονται ως υποκαταστήματα της CEH χωρίς νομική προσωπικότητα.

(52)

Η Termoelectrica είναι υπό εκκαθάριση (30) και έχει περιουσιακά στοιχεία αγοραίας αξίας περίπου 80 εκατ. ευρώ και αξία ρευστοποίησης ύψους περίπου 60,5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με έκθεση της 1ης Οκτωβρίου 2013. Αντιθέτως, οι οφειλές των Electrocentrale Deva, Electrocentrale Paroseni και Electrocentrale Bucuresti παρέμειναν στην Termoelectrica.

(53)

Οι εξελίξεις μετά το 2011 όσον αφορά την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva, καθώς και οι διάφορες διασυνδέσεις που εξηγούνται στις αιτιολογικές σκέψεις 48 έως 52 παρουσιάζονται με μεγαλύτερη ευκρίνεια στο ακόλουθο διάγραμμα:

Διασυνδέσεις μεταξύ των Termoelectrica / Electrocentrale Deva / Electrocentrale Paroseni και CEH

Termoelectrica Group (**)

Αύγουστος 2012 Συγχωνεύτηκαν στη CEH

Compania Nationala a Huilei (CNH) — 4 μη ανταγωνιστικά ορυχεία

2012

Απόσχιση τριών αντα-γωνιστικών ορυχείων από τη CNH

Electrocentrale Paroseni

2011 — Αποσχισθείσα από την Termoelectrica

Μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας άνθρακα

(*) Η Electrocentrale Deva αποσχίστηκε από την Termoelectrica (μαζί με άλλες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής) στα τέλη του 2001

(**) Η Termoelectrica ήταν ο μοναδικός μέτοχος της Electrocentrale Deva και της Electrocentrale Paroseni μέχρι τον Μάρτιο του 2012

(***) Electrocentrale Paroseni πωλούσε ακριβά ηλεκτρική ενέργεια στην Hidroelectrica μόνο τον Σεπτέμβριο-Οκτώβριο του 2011

2009-2011

Πώληση ακριβής ενέργειας

Hidroelectrica

Complexul Energetic Hunedoara (CEH)

Αύγουστος 2013

Απορρόφηση

Electrocentrale Deva (*)

Electrocentrale Paroseni (***)

Societatea Nationala a Huilei (SNH)

(54)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσον οι τιμές αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας βάσει των συμβάσεων ήταν σύμφωνες με τους όρους της αγοράς και το κατά πόσον αυτές συνιστούσαν κρατική ενίσχυση. Σε αυτή την περίπτωση, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο μια τέτοια ενίσχυση συμβιβάζεται με τη Συνθήκη.

(55)

Η Επιτροπή συνέκρινε τις τιμές που ορίζονται στις συμβάσεις με τις τιμές εμπορίας ηλεκτρικής ενέργειας στον OPCOM-PCCB και επισήμανε ότι οι τιμές στις οποίες η Hidroelectrica αγόραζε ηλεκτρική ενέργεια από τους εικαζόμενους δικαιούχους ήταν κατά 40 % έως 55 % υψηλότερες από την επικρατούσα τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας στη ρουμανική χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας OPCOM-PCCB. Κατά τα φαινόμενα, συνεπώς, η Hidroelectrica επιβαρύνθηκε με υψηλότερο κόστος από το αναγκαίο, ενώ στους εικαζόμενους δικαιούχους χορηγήθηκαν ενισχύσεις που αύξησαν τα έσοδά τους, χωρίς να επιδιώκεται κάποιος συγκεκριμένος στόχος κοινού συμφέροντος. Η Επιτροπή διαμόρφωσε, συνεπώς, μια πρώτη άποψη ότι οι εικαζόμενοι δικαιούχοι είχαν αποκομίσει αδικαιολόγητο πλεονέκτημα με τη μορφή τεχνητά διογκωμένων τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στις συμβάσεις τους και τις διαδοχικές τροποποιήσεις τους.

(56)

Η Επιτροπή κατέληξε, συνεπώς, στο προσωρινό συμπέρασμα ότι τα υπό εξέταση τιμολόγια του ηλεκτρικού ρεύματος είχαν επιλεκτικό χαρακτήρα, διότι εφαρμόζονταν μόνον σε ορισμένες επιχειρήσεις.

(57)

Επιπλέον η Επιτροπή κατέληξε στο προσωρινό συμπέρασμα ότι τα προτιμησιακά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας συνιστούσαν ενδεχομένως μεταβίβαση κρατικών πόρων καταλογιστέων στο κράτος, εφόσον η Hidroelectrica ελεγχόταν από το ρουμανικό κράτος (το 80,06 % του μετοχικού κεφαλαίου της ανήκε στο Δημόσιο). Επιπλέον η Επιτροπή παρέπεμψε στην υπουργική απόφαση αριθ. 445/2009, μέσω της οποίας οι εκπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομίας, Εμπορίου και Επιχειρηματικού Περιβάλλοντος, μέλη των διοικητικών συμβουλίων των κρατικών εταιρειών ηλεκτρικής ενέργειας, είχαν υποχρέωση να διασφαλίσουν ότι, από τις 31 Μαρτίου 2010, η εμπορία της ηλεκτρικής ενέργειας που προοριζόταν για την αγορά χονδρικής θα έπρεπε να γίνεται αποκλειστικά μέσω του OPCOM.

(58)

Κατά συνέπεια, οι αντιπρόσωποι του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου ασκούσαν έλεγχο, ή τουλάχιστον επηρέαζαν την πρακτική των κρατικών εταιρειών σε θέματα συμβάσεων, συμπεριλαμβανομένης της πρακτικής της Hidroelectrica στη σύναψη συμβάσεων. Αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει τις συναλλαγές στο εσωτερικό της Ένωσης, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

(59)

Η Επιτροπή κατέληξε στο προσωρινό συμπέρασμα ότι, εάν οι συμβάσεις ενείχαν στοιχείο κρατικής ενίσχυσης, θα έπρεπε να θεωρηθούν ως ενίσχυση που χορηγήθηκε κατά παράβαση των υποχρεώσεων κοινοποίησης και αναστολής που θεσπίζονται με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης.

(60)

Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, η Επιτροπή κατέληξε στο προκαταρκτικό συμπέρασμα ότι τα προτιμησιακά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας θα μπορούσαν δυνητικά να συνιστούν κρατική ενίσχυση και κάλεσε τη Ρουμανία να παράσχει επαρκή στοιχεία για να μετριάσει τις αμφιβολίες της.

(61)

Οι ρουμανικές αρχές δεν υπέβαλαν παρατηρήσεις σχετικά με το κατά πόσον οι συμβάσεις ενείχαν ή όχι στοιχεία κρατικής ενίσχυσης. Στις 24 Μαρτίου 2013, η Ρουμανία υπέβαλε σχόλια σχετικά με τις παρατηρήσεις των τρίτων ενδιαφερομένων μερών όσον αφορά άλλες υποθέσεις στις οποίες εμπλέκεται η Hidroelectrica και καλύπτονται επίσης από την έρευνα της Επιτροπής (31). Οι ρουμανικές αρχές εκ νέου δεν διατύπωσαν απόψεις.

(62)

Στο πλαίσιο της επίσημης διαδικασίας έρευνας, οι ρουμανικές αρχές κλήθηκαν να εξηγήσουν το οικονομικό σκεπτικό της σύναψης των συμβάσεων. Η Ρουμανία δεν υπέβαλε καμία σχετική αιτιολόγηση. Η Ρουμανία υποστήριξε μόνον ότι οι συμβάσεις επέτρεψαν στην Hidroelectrica να προσδιορίσει ποσοτικά καλύτερα μια μέγιστη τιμή των δαπανών για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία την προστάτευε έναντι της αστάθειας των τιμών στην αγορά άμεσης παράδοσης.

(63)

Επιπλέον, οι ρουμανικές αρχές διευκρίνισαν ότι οι συμβάσεις δεν είναι συμφωνίες συνδρομής όπως ορίζονται στην έκθεση του δικαστικού διαχειριστή της Hidroelectrica σχετικά με τα αίτια της αφερεγγυότητας της Hidroelectrica (32). Σύμφωνα με την εν λόγω έκθεση, οι συμφωνίες συνδρομής είναι οι συμβάσεις που συνάπτει η Hidroelectrica για να καλύψει τις διακοπές στην παραγωγή της. Σκοπός των συμβάσεων αυτού του είδους είναι να αποφευχθεί η καταβολή τυχόν αποζημιώσεων που επιβάλλονται σε περίπτωση μη τήρησης συμβατικής δέσμευσης προμήθειας.

(64)

Οι ρουμανικές αρχές διευκρίνισαν (33) τους λόγους για τους οποίους στην πράξη, εκτός από τις τρεις περιπτώσεις που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 28, η ANRE δεν καθόρισε τις συμβατικές τιμές όπως προβλέπουν οι συμβάσεις. Διευκρινίστηκε ότι οι συμβάσεις δεν συνάφθηκαν στη ρυθμιζόμενη αγορά, και ως εκ τούτου η τιμή δεν αναπροσαρμόστηκε από την ANRE. Οι ρουμανικές αρχές εξήγησαν επίσης ότι: i) αρχικά η ANRE υπέβαλε στο Υπουργείο Οικονομίας και Εμπορίου ανώτατο και κατώτατο όριο βάσει του οποίου καθορίστηκαν οι τιμές· ii) τα εν λόγω όρια καθορίστηκαν βάσει σαφών τεχνικών παραμέτρων ειδικά για τους παραγωγούς θερμοηλεκτρικής ενέργειας· iii) στη συνέχεια, η ANRE έπαψε αυτή την πρακτική και την ανέλαβε το Υπουργείο Οικονομίας και Εμπορίου, βάσει παρόμοιων αρχών με αυτές που εφάρμοζε η ANRE.

(65)

Όσον αφορά τη σύμβαση με την Termoelectrica, οι ρουμανικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι η Hidreoelectrica ήταν ο μοναδικός καταναλωτής ηλεκτρικής ενέργειας της Termoelectrica's Paroseni Plant. Επιπλέον, διευκρινίστηκε ότι η Hidroelectrica δεν αγόρασε τη συνολική ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας που είχε αρχικά προβλεφθεί βάσει της σύμβασης, αλλά αντ' αυτού αγόρασε μόνο την ποσότητα που ήταν αναγκαία για την κάλυψη των διακυμάνσεων της παραγωγής λόγω της απρόβλεπτης εξέλιξης των υδρολογικών συνθηκών.

(66)

Όσον αφορά τη σύμβαση με την Electrocentrale Deva, οι ρουμανικές αρχές διευκρίνισαν ότι κατά τη διάρκεια της εξεταζόμενης περιόδου 2009-2011, η Electrocentrale Deva πωλούσε ηλεκτρική ενέργεια και σε άλλους πελάτες εκτός από την Hidroelectrica. Συνεπώς αποδείχθηκε ότι κατά τα έτη 2010 και 2011, η Electrocentrale Deva πωλούσε μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας (συγκρίσιμες ή ακόμη και υψηλότερες ποσότητες) σε άλλους πελάτες εκτός από την Hidroelectrica σε συγκρίσιμες τιμές (34).

(67)

Στις αρχικές παρατηρήσεις τους σχετικά με την απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, τόσο η Termoelectrica όσο και η Electrocentrale Deva ισχυρίστηκαν ότι ούτε οι αρχικές συμβατικές τιμές ούτε οι μεταγενέστερες τροποποιήσεις τους απέφεραν σε αυτές οποιοδήποτε πλεονέκτημα, υποστηρίζοντας ότι οι τιμές αυτές καθορίστηκαν από την ANRE και υπολογίζονταν με βάση το κόστος παραγωγής τους.

(68)

Επιπλέον, η Ρουμανία υποστήριξε ότι οι μετέπειτα μεταβολές των συμβατικών τιμών καθορίστηκαν από την αύξηση της τιμής του πετρελαίου (35) ή του άνθρακα (36). Η Electrocentrale Deva ισχυρίστηκε επίσης ότι η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας επηρεαζόταν περίπου κατά το 70 % από την τιμή του άνθρακα.

(69)

Στην παρούσα απόφαση η Επιτροπή αξιολογεί αν η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva έλαβαν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ, βλέπε αιτιολογική σκέψη 101, και, σε αυτή την περίπτωση, κατά πόσον η εν λόγω ενίσχυση ήταν συμβατή με την εσωτερική αγορά· βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 102 έως 105.

(70)

Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης ορίζει ότι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές.

(71)

Οι όροι που καθορίζονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης έχουν σωρευτικό χαρακτήρα και, ως εκ τούτου, για να χαρακτηριστεί ένα μέτρο ως κρατική ενίσχυση, πρέπει να πληρούνται όλοι οι όροι ταυτόχρονα.

(72)

Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, για να προσδιοριστεί κατά πόσον η σύναψη και εκτέλεση των συμβάσεων απέφερε στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva οικονομικό πλεονέκτημα που διαφορετικά δεν θα μπορούσαν να αποκομίσουν σε συνθήκες αγοράς, είναι αναγκαίο να προσδιοριστούν οι τιμές σε συνθήκες αγοράς στη Ρουμανία κατά την περίοδο μεταξύ 2009 και 2011, για παρόμοιες συναλλαγές.

(73)

Ως προς αυτό, σε αντίθεση με την προκαταρκτική άποψη που υιοθετήθηκε στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η έρευνα κατέδειξε ότι οι όροι και η διάρκεια των συμβάσεων προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας που σύναψε η OPCOM-PCCB δεν είναι επαρκώς παρόμοιοι με εκείνους των συμβάσεων, ιδίως όσον αφορά τη διάρκεια και τους ειδικούς όρους που συμφωνήθηκαν διμερώς (αιτιολογικές σκέψεις 18, 23 έως 25, 39 και 40). Στις εύρυθμα λειτουργούσες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας που διαθέτουν επαρκή ρευστότητα και μέσα προθεσμιακών συναλλαγών που επιτρέπουν την προβλεψιμότητα των τιμών για τις μελλοντικές παραδόσεις, οι τιμές άμεσης παράδοσης αποτελούν καλή ένδειξη ή υποκατάστατα των τιμών της αγοράς και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως σημεία αναφοράς για την αξιολόγηση των επιπέδων των τιμών σε συγκεκριμένες συμβάσεις. Στην προκειμένη περίπτωση, ωστόσο, επειδή ένα σχετικά μεγάλο μέρος της ζήτησης εξακολουθούσε να εξυπηρετείται με ρυθμιζόμενα τιμολόγια στη Ρουμανία το 2009 και λόγω της περιορισμένης ρευστότητας της πλατφόρμας εμπορίας του OPCOM την περίοδο 2009-2011 και του γεγονότος ότι τα υπό τη διαχείριση του OPCOM χρηματιστήρια ενέργειας ορίζονταν ως σχετική αντιμονοπωλιακή αγορά υποκείμενη σε κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης (αιτιολογικές σκέψεις 34 έως 40), πρέπει να χρησιμοποιηθούν άλλα κατάλληλα κριτήρια αξιολόγησης εκτός των τιμών στο OPCOM PCCB για να αξιολογηθεί η ενδεχόμενη ύπαρξη οικονομικού πλεονεκτήματος σε σχέση με τις τιμές της αγοράς.

(74)

Εντούτοις, ως προς αυτό, η ομοιότητα των τιμών με τις τιμές που κατέβαλλαν άλλοι αγοραστές εκτός της Hidroelectrica ή η προβληθείσα από τη Ρουμανία και τους δικαιούχους αιτιολόγηση με βάση το κόστος (αιτιολογικές σκέψεις 66 έως 68) δεν αποτελούν έγκυρη ένδειξη συμμόρφωσης των συμβατικών όρων και των τιμών με τους όρους της αγοράς.

(75)

Πράγματι, οι τιμές τις οποίες κατέβαλλε η Hidroelectrica στην Electrocentrale Deva κατά το διάστημα 2009 έως 2011 ήταν παρόμοιες με τις τιμές που κατέβαλλαν άλλες εταιρείες διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, δημόσιες και ιδιωτικές, οι οποίες αγόραζαν ηλεκτρική ενέργεια από την Electrocentrale Deva. Ωστόσο, οι εν λόγω αγορές πραγματοποιούνταν μεταξύ της Electrocentrale Deva και των εταιρειών διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που πωλούσαν ηλεκτρικό ρεύμα σε νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις στην αγορά λιανικής με ρυθμιζόμενες τιμές και όρους (αιτιολογική σκέψη 34). Η Hidroelectrica αγόραζε ηλεκτρική ενέργεια στην αγορά χονδρικής για λιανική μεταπώληση στην ανταγωνιστική αγορά σε βιομηχανικούς καταναλωτές ή/και εμπόρους, στην οποία οι τιμές και ποσότητες δεν ήταν ρυθμιζόμενες και οι αγοραστές μπορούσαν να αποφεύγουν τις αγορές από ακριβούς πωλητές, όπως η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva, και να επιλέγουν τον φθηνότερο προμηθευτή, ανεξάρτητα από το κόστος παραγωγής του. Ως εκ τούτου, ακόμη και αν οι τιμές ήταν παρόμοιες και με την παραδοχή ότι οι πωλήσεις της Termoelectrica και της Electrocentrale Deva στη ρυθμιζόμενη αγορά επέτρεπαν την ανάκτηση του κόστους, οι τιμές τις οποίες κατέβαλλαν οι εταιρείες διανομής ηλεκτρικής ενέργειας στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva δεν είναι συγκρίσιμες και δεν μπορούν να αποτελούν αξιόπιστο σημείο αναφοράς για τις τιμές τις οποίες κατέβαλλε η Hidroelectrica στην ανταγωνιστική ελεύθερη αγορά.

(76)

Παρομοίως, η αιτιολόγηση του κόστους που προέβαλαν η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva και οι ρουμανικές αρχές εξηγούν μόνο το γιατί οι τιμές στις οποίες μπορούσαν να πωλούν χωρίς ζημία η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva ήταν υψηλές. Η αιτιολόγηση αυτή δεν αποδεικνύει ότι οι εν λόγω τιμές ήταν σύμφωνες με τις αγοραίες τιμές που διαμορφώνονται σε συνθήκες ανταγωνισμού, όπως οι συνθήκες υπό τις οποίες η Hidroelectrica θα έπρεπε να είχε συνάψει και να εφαρμόσει τις συμβάσεις για να θεωρηθεί ότι αυτές οι συμβάσεις δεν ενέχουν στοιχείο κρατικής ενίσχυσης.

(77)

Για να διαπιστωθεί αν οι συμβατικές τιμές ήταν σύμφωνες με τους όρους της αγοράς στη Ρουμανία, θα πρέπει να συγκριθούν με τους όρους τιμολόγησης που ίσχυαν για άλλες διμερείς συμβάσεις απευθείας διαπραγμάτευσης οι οποίες συνάφθηκαν στην ελεύθερη αγορά την ίδια περίοδο με τις εξεταζόμενες συμβάσεις. Η Επιτροπή χρησιμοποίησε το σύνολο δεδομένων που υπέβαλαν οι ρουμανικές αρχές, θεωρώντας ότι ήταν η καλύτερη διαθέσιμη πηγή στοιχείων που αντανακλούν τις συνθήκες της αγοράς στη Ρουμανία (αιτιολογικές σκέψεις 42 έως 45). Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 45, καμία μακροπρόθεσμη σύμβαση που έχει συναφθεί ή τεθεί σε ισχύ το 2009 δεν έχει τα χαρακτηριστικά των συμβάσεων. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή διενήργησε οικονομετρική ανάλυση για να εκτιμήσει μία τιμή αναφοράς βασιζόμενη σε συμβάσεις ηλεκτρικής ενέργειας που συμπίπτουν χρονικά με τις συμβάσεις καθ' όλη τη διάρκεια της σχετικής περιόδου. Λεπτομερής τεχνική περιγραφή της οικονομετρικής ανάλυσης και τα αποτελέσματά της παρουσιάζονται στο παράρτημα.

(78)

Εφόσον δεν υπάρχει ένα οριστικό σημείο αναφοράς για τον καθορισμό των «συνθηκών της αγοράς», προκειμένου να ελεγχθεί κατά πόσον οι συμβατικές τιμές ήταν ανώτερες από τις τιμές της αγοράς, έγινε εκτίμηση τιμών αναφοράς των αγοραίων τιμών βάσει συντηρητικών παραδοχών, συγκεκριμένα με συνυπολογισμό των σημαντικών αποκλίσεων προς τα πάνω από την εκτιμώμενη αγοραία τιμή. Με βάση αυτή τη συντηρητική προσέγγιση, η Επιτροπή πραγματοποίησε σύγκριση των συμβατικών τιμών με την τιμή αναφοράς της αγοράς, σε ετήσια βάση, μεταξύ 2009 και 2011. Η σύγκριση πραγματοποιήθηκε σε ετήσια βάση, διότι οι τιμές πώλησης βάσει των συμβάσεων αυξάνονταν κάθε έτος.

(79)

Από την ανάλυση συνάγεται ότι, με βάση τις τιμές αναφοράς και σύμφωνα με συντηρητικές παραδοχές, οι τιμές τις οποίες η Termoelectrica χρέωνε στην Hydroelectri ήταν υψηλότερες από τις τιμές της αγοράς. Εάν ληφθεί δεόντως υπόψη το γεγονός ότι η σύγκριση των συναλλαγών σε επίπεδο χονδρικής για τις συμβάσεις δεν λαμβάνει υπόψη τις συμβάσεις στο επίπεδο της λιανικής πώλησης, με την προσθήκη ενός περιθωρίου λιανικής 5 % που χρεώνουν κατά μέσο όρο οι έμποροι στη ρουμανική αγορά, η διαφορά με τις τιμές της αγοράς είναι: 18,8 RON/MWh το 2010 και 19,8 RON/MWh το 2011 για την Termoelectrica και 17,5 RON/MWh το 2010 και 13,9 RON/MWh το 2011.

(80)

Ως εκ τούτου, η οικονομετρική ανάλυση παρέχει μια πρώτη ένδειξη ότι οι συμβάσεις παρείχαν στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva οικονομικό πλεονέκτημα σε σχέση με τους όρους της αγοράς. Ωστόσο, το γεγονός καθαυτό ότι οι συμβατικές τιμές εκτιμήθηκε ότι είναι υψηλότερες από τις τιμές αναφοράς παρόμοιων συμβάσεων δεν αρκεί για να διαπιστωθεί ότι ένας φορέας της αγοράς στη θέση της Hidroelectrica δεν θα είχε συνάψει και δεν θα διατηρούσε σε ισχύ τις εν λόγω συμβάσεις. Για αντικειμενικούς λόγους, παρ' όλα αυτά, δεν μπορεί ενδεχομένως να θεωρηθεί ότι τα υψηλά επίπεδα τιμών καθαυτά παρέχουν στους πωλητές ηλεκτρικής ενέργειας οικονομικό πλεονέκτημα που υπερβαίνει τους όρους της αγοράς. Ως εκ τούτου, η αξιοπιστία των αποτελεσμάτων της οικονομετρικής ανάλυσης πρέπει να επιβεβαιώνεται από πρόσθετα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι οι τιμές είναι υψηλότερες από τις αγοραίες τιμές.

(81)

Συναφώς, είναι σκόπιμο να διαπιστωθεί κατά πόσον η Hidroelectrica ενήργησε ως ιδιώτης φορέας της οικονομίας της αγοράς σε παρόμοια κατάσταση («η δοκιμή του κριτηρίου του ιδιώτη επενδυτή σε οικονομία αγοράς»/«ΙΕΟΑ») (37). Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αξιολόγησε κατά πόσον ένας ιδιώτης φορέας της αγοράς που θα βρισκόταν σε παρόμοια κατάσταση θα συμπεριφερόταν κατά τον ίδιο τρόπο όπως η Hidroelectrica κατά τη σύναψη και τη διατήρηση των συμβάσεων. Στο πλαίσιο αυτό, έχουν σημασία οι περιστάσεις που περιγράφονται κατωτέρω στις αιτιολογικές σκέψεις 82 έως 85 και αφορούν τη σύναψη και εφαρμογή των συμβάσεων.

(82)

Πρώτον, κατά τον χρόνο σύναψης των συμβάσεων, η Hidroelectrica είχε και άλλες φθηνότερες πηγές ενέργειας στην αγορά, όπως: το 2008-2009, η Nuclearelectrica παρείχε ηλεκτρικό ρεύμα έναντι 153 RON/MWh σε σύγκριση με 227 RON/MWh της Termoelectrica και 230 RON/MWh της Electrocentrale Deva (38).

(83)

Δεύτερον, η Hidroelectrica μπορούσε να πωλεί με ζημία σε τρίτους μόνο την ηλεκτρική ενέργεια που αγόραζε από την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva. Όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 46 και 47, οι τιμές λιανικής πώλησης της Hidroelectrica στην ελεύθερη αγορά ήταν σημαντικά χαμηλότερες από τις τιμές χονδρικής αγοράς και η υψηλότερη τιμή στην οποία η Hidroelectrica μεταπωλούσε ηλεκτρική ενέργεια στις συμβάσεις απευθείας διαπραγμάτευσης ήταν 190 RON/MWh το 2010, σε σύγκριση με την τιμή αγοράς των 230 RON/MWh για την Termoelectrica και 234 RON/MWh για την Electrocentrale Deva. Επομένως, με βάση τις τιμές αυτές, η Hidroelectrica μεταπωλούσε με ζημία κάθε MWh που αγόραζε από την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva.

(84)

Ως προς αυτό, η έρευνα δεν έδωσε καμία εξήγηση γιατί η Hidroelectrica συμφώνησε να αγοράζει το σύνολο της παραγωγής του σταθμού ηλεκτροπαραγωγής της Termoelectrica Paroseni (αιτιολογική σκέψη 24). Μια δέσμευση για την αγορά οποιασδήποτε ποσότητας την οποία παράγει μια μονάδα ηλεκτροπαραγωγής σε διάστημα δεκαετίας αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι η Hidroelectrica δεν είχε ανάγκη τις συμβάσεις για να εκπληρώσει τις δικές της συμβατικές υποχρεώσεις εφοδιασμού. Αυτό επιβεβαιώθηκε, εξάλλου από τη Ρουμανία (αιτιολογική σκέψη 63). Αντιθέτως, οι διαχειριστές της Termoelectrica (αιτιολογική σκέψη 20) και της Electrocentrale Deva (αιτιολογική σκέψη 21) προέβαλαν στον αρμόδιο υπουργό ως λόγο για τον οποίο η Hidroelectrica έπρεπε να συνάψει τις συμβάσεις την ανάγκη στήριξης της δαπανηρής και μη ανταγωνιστικής λειτουργίας των δύο επιχειρήσεων και των ανθρακωρυχείων που τις εφοδίαζαν.

(85)

Εάν, ωστόσο, κατά τη σύναψη εμπορικών συναλλαγών, οι δημόσιες επιχειρήσεις έχουν ως γνώμονα τη στήριξη προβληματικών επιχειρήσεων ή τομέων για λόγους κοινωνικής ή οικονομικής πολιτικής που είναι ξένοι προς τα εμπορικά τους συμφέροντα και εμπλέκονται σε τέτοιες συναλλαγές με όρους τους οποίους δεν θα αποδεχόταν ένας συνήθης ιδιώτης επενδυτής, οι όροι που έγιναν αποδεκτοί, όπως οι τιμές αγοράς από την Hidroelectrica στην προκειμένη περίπτωση, θα μπορούσαν να αποφέρουν αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στο άλλο συμβαλλόμενο μέρος ή τα μέρη, με αποτέλεσμα να πληρούται με τον τρόπο αυτό μία από τις προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

(86)

Κατά συνέπεια, με τη σύναψη και τη διατήρηση των συμβάσεων, η Hidroelectrica δεν συμπεριφέρθηκε ως φορέας της οικονομίας της αγοράς. Ως εκ τούτου, η δοκιμή αυτή επιβεβαιώνει επίσης ποιοτικά το αποτέλεσμα της οικονομετρικής ανάλυσης και δείχνει ότι οι συμβάσεις παρείχαν στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva οικονομικό πλεονέκτημα που υπό άλλες συνθήκες δεν θα μπορούσαν να αποκομίσουν σε συνθήκες της αγοράς.

(87)

Τα στοιχεία που υπέβαλαν οι ρουμανικές αρχές δεν κάλυπταν τις μακροπρόθεσμες συμβάσεις με τους ίδιους ακριβώς όρους όσον αφορά την ποσότητα και τη διάρκεια των συμβάσεων. Ελλείψει σαφούς αναφοράς στον καθορισμό των «συνθηκών της αγοράς», η Επιτροπή συνέκρινε, κατά συνέπεια, σε ετήσια βάση, τις συμβατικές τιμές που κατέβαλε η Hidroelectrica με τις υψηλότερες τιμές που εφαρμόζονταν στη Ρουμανία το διάστημα 2009-2011 στις κοινοποιηθείσες από τη Ρουμανία μακροπρόθεσμες συμβάσεις λιανικής (βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 42 έως 45).

(88)

Η σύγκριση αυτή βασίζεται στη συντηρητική παραδοχή ότι η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva θα μπορούσαν να αντικαταστήσουν τις συμβάσεις τους με την Hidroelectrica με διάφορες συμβάσεις με άλλους αγοραστές στην αγορά οι οποίοι πρόσφεραν τις υψηλότερες τιμές και είναι πολύ συντηρητική: αντί να λαμβάνει ως αγοραία τιμή τη μέση, τη διάμεσο ή την επικρατούσα τιμή σε συγκρίσιμες συναλλαγές, λαμβάνεται ως αγοραία τιμή η πλέον ακριβή τιμή που διαπιστώθηκε σε αρκετές, μη απολύτως συγκρίσιμες συναλλαγές. Δεδομένης της έλλειψης ομοιογένειας των συναλλαγών και της ύπαρξης πιθανών παραγόντων ή ανωμαλιών που θα μπορούσαν να εξηγήσουν το επίπεδο των τιμών που συμφωνήθηκαν στις συναλλαγές του υψηλότερου επιπέδου που λήφθηκαν ως σημείο αναφοράς, η προσέγγιση αυτή είναι ευνοϊκή για τον δικαιούχο, καθώς ενδέχεται να υποεκτιμά το πλεονέκτημα που αποκόμισε. Οι σταθμισμένες μέσες τιμές για τις ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας που πράγματι παρείχαν η Electrocentrale Deva και η Termoelectrica στην Hidroelectrica μεταξύ 2009 και 2011 (αιτιολογική σκέψη 32) ήταν οι ακόλουθες:

(89)

Σε σύγκριση με αυτές τις συντηρητικές παραδοχές, οι μέσες τιμές τις οποίες κατέβαλλε η Hidroelectrica στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva εξακολουθούν να είναι υψηλότερες από τις εν λόγω υψηλότερες τιμές το 2010 και 2011, γεγονός που επιβεβαιώνει τα αποτελέσματα της οικονομετρικής ανάλυσης. Οι τιμές τις οποίες χρέωνε η Termoelectrica στην Hidroelectrica ήταν κατά 16,6 RON/MWh μεγαλύτερες από τις υψηλότερες τιμές το 2010 και κατά 14,3 RON/MWh το 2011, ενώ οι τιμές τις οποίες χρέωνε η Electrocentrale Deva στην Hidroelectrica ήταν κατά 9,8 RON/MWh μεγαλύτερες από τις υψηλότερες τιμές το 2010 και κατά 4,4 RON/MWh το 2011.

(90)

Με βάση τα ανωτέρω, μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα ότι οι συμβάσεις ευνόησαν την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva, παρέχοντάς τους ένα οικονομικό πλεονέκτημα που δεν θα μπορούσαν να αποκομίσουν σε συνθήκες αγοράς.

(91)

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή κρίνει ότι η Hidroelectrica δεν ενήργησε όπως θα ενεργούσε ένας φορέας της οικονομίας της αγοράς υπό αυτές τις συνθήκες και παρείχε αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva.

(92)

Για να χαρακτηριστεί ως ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ένα μέτρο πρέπει να χορηγείται άμεσα ή έμμεσα με κρατικούς πόρους και να καταλογίζεται στο κράτος.

(93)

Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 11, η Hidroelectrica είναι άμεσα ελεγχόμενη από το ρουμανικό κράτος. Επομένως, οι εν λόγω διαφυγόντες πόροι από την Hidroelectrica ισοδυναμούν με διαφυγόντες κρατικούς πόρους της Ρουμανίας. Το ρουμανικό κράτος διορίζει επίσης διευθυντές στο διοικητικό της συμβούλιο. Επιπλέον, οι εν λόγω διευθυντές ασκούσαν ταυτόχρονα πολιτικά καθήκοντα στο Υπουργείο που ελέγχει τη συμμετοχή του Δημοσίου στην Hidroelectrica.

(94)

Κατά πάγια νομολογία, η ικανότητα του κράτους να ελέγχει τις οντότητες που εμπλέκονται στη χορήγηση των μέτρων δεν αιτιολογεί αυτόματα την παραδοχή ότι οι ενέργειες των εν λόγω οντοτήτων καταλογίζονται στο κράτος. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει διευκρινίσει την έννοια του καταλογισμού στο κράτος των αποφάσεων που αφορούν τα κεφάλαια των δημόσιων επιχειρήσεων στην απόφασή του στην υπόθεση Stardust Marine. Οι πόροι μιας δημόσιας επιχείρησης πρέπει να θεωρούνται κρατικοί πόροι και οι ενέργειες που τους αφορούν πρέπει να θεωρείται ότι καταλογίζονται στο κράτος, εάν το κράτος μπορεί, ασκώντας αποφασιστική επιρροή επί των επιχειρήσεων αυτών, να κατευθύνει τη χρησιμοποίηση των πόρων τους (39).

(95)

Το Δικαστήριο πρόβλεψε ενδείξεις για τον καταλογισμό στο Δημόσιο, όπως: η ένταξή της δημόσιας επιχείρησης στις δομές της δημόσιας διοίκησης· η φύση των δραστηριοτήτων της· το νομικό καθεστώς της επιχείρησης· ο βαθμός της εποπτείας που ασκούν οι δημόσιες αρχές επί της διαχειρίσεως της επιχειρήσεως ή οποιαδήποτε άλλη ένδειξη από την οποία να συνάγεται ότι έχουν εμπλακεί ή ότι είναι απίθανο να μην έχουν εμπλακεί οι δημόσιες αρχές στη λήψη ορισμένου μέτρου. Πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη στην παρούσα υπόθεση το πεδίο των συμβάσεων, το περιεχόμενό τους ή οι όροι τους οποίους περιέχουν.

(96)

Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να εξεταστεί κατά πόσον οι ρουμανικές αρχές θα πρέπει να θεωρηθεί ότι έχουν εμπλακεί, με οποιονδήποτε τρόπο, στη σύναψη και τη διατήρηση σε ισχύ των συμβάσεων καθώς και στην τροποποίηση των συμβατικών τιμών.

(97)

Ως προς αυτό, το Υπουργείο Οικονομίας και Εμπορίου συμμετείχε ενεργά στη διαδικασία λήψης αποφάσεων σχετικά με τη σύναψη των συμβάσεων και τις μετέπειτα αναπροσαρμογές των συμβατικών τιμών. Συγκεκριμένα, η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva έλαβε την έγκριση του Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου να υπογράψει τις συμβάσεις με την Hidroelectrica, το οποίο εκ των πραγμάτων σημαίνει ότι, εντέλει, το ρουμανικό κράτος ήταν αυτό που άσκησε την αποφασιστική επιρροή στην Hidroelectrica (αιτιολογικές σκέψεις 19 έως 22). Αυτό επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι η Hidroelectrica ζήτησε απευθείας την έγκριση του ρουμανικού Υπουργείου Οικονομίας και Εμπορίου για τις αναπροσαρμογές των τιμών (αιτιολογικές σκέψεις 26 έως 31).

(98)

Αυτά τα άμεσα αποδεικτικά στοιχεία επιβεβαιώνονται από τις ζημιογόνες αγορές και την απουσία οικονομικής λογικής εκ μέρους της Hidroelectrica όταν δεσμεύτηκε να αγοράσει το σύνολο της παραγωγής του σταθμού ηλεκτροπαραγωγής Paroseni (αιτιολογικές σκέψεις 84 έως 85). Το κίνητρο των συμβάσεων ήταν εμφανώς η επισφαλής οικονομική κατάσταση των δύο άλλων κρατικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής καθώς και κοινωνικά κριτήρια σε σχέση με την παραγωγή άνθρακα (αιτιολογικές σκέψεις 20 έως 21). Τέλος, οι τρεις κρατικοί ηλεκτροπαραγωγοί καθώς και τα κρατικά ανθρακωρυχεία ανήκαν στην κυριότητα και τελούσαν υπό την ευθύνη του κράτους από το οποίο η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva ζητούσαν τα μέσα να χρηματοδοτήσουν τις τρέχουσες δραστηριότητές τους.

(99)

Με βάση τα ανωτέρω στοιχεία, επιβεβαιώνεται η προκαταρκτική άποψη που εξέφρασε η Επιτροπή στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, ότι οι συμβάσεις και η εκτέλεσή τους δεν συνιστούσαν ορθολογικές και ανεξάρτητες εμπορικές αποφάσεις της Hidroelectrica, αλλά ήταν το αποτέλεσμα της άσκησης δεσπόζουσας επιρροής από το ρουμανικό κράτος.

(100)

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν στοιχεία που αποδεικνύουν άμεσα ότι η σύναψη των συμβάσεων και η εφαρμογή τους καταλογίζονται στο ρουμανικό κράτος. Επιπλέον, λαμβάνοντας υπόψη ότι η σύναψη και η εφαρμογή των συμβάσεων συνεπάγονται απώλεια πόρων της Hidroelectrica, που είναι δημόσια επιχείρηση, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι τα εν λόγω μέτρα ενίσχυσης χορηγούνται με κρατικούς πόρους.

(101)

Για να χαρακτηριστεί ένα μέτρο ως κρατική ενίσχυση, πρέπει να έχει ειδικό ή επιλεκτικό χαρακτήρα κατά το ότι ευνοεί ορισμένες μόνο επιχειρήσεις ή την παραγωγή ορισμένων αγαθών.

(102)

Οι συμβάσεις συνάφθηκαν με δύο συγκεκριμένους προμηθευτές, την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva, παρέχοντας στην κάθε μία χωριστά αθέμιτο οικονομικό πλεονέκτημα. Κανένας άλλος προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας της Hidroelectrica δεν επωφελήθηκε από συνθήκες παρόμοιες με αυτές που προβλέπονται στις συμβάσεις. Τα οικονομικά πλεονεκτήματα που απορρέουν από τις υπερβολικά υψηλές συμβατικές τιμές είναι, επομένως, επιλεκτικά.

(103)

Όταν η ενίσχυση που χορηγείται από ένα κράτος μέλος ενισχύει τη θέση μιας επιχείρησης έναντι άλλων επιχειρήσεων που ασκούν ανταγωνιστική δραστηριότητα στο εσωτερικό της Ένωσης, πρέπει να θεωρείται ότι οι επιχειρήσεις αυτές πλήττονται από την ενίσχυση. Ειδικότερα, η νόθευση του ανταγωνισμού, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, τεκμαίρεται μόλις το Δημόσιο παράσχει οικονομικό πλεονέκτημα σε μια επιχείρηση η οποία δραστηριοποιείται σε έναν απελευθερωμένο τομέα όπου υπάρχει ή θα μπορούσε να υπάρχει ανταγωνισμός (40).

(104)

Η Termoelectrica και η Electrocentrale Deva δραστηριοποιούνται στην πώληση ηλεκτρικής ενέργειας σε μια αγορά ανοικτή στον ανταγωνισμό (αιτιολογικές σκέψεις 35 έως 38). Η παροχή οποιουδήποτε οικονομικού οφέλους στις εν λόγω επιχειρήσεις μπορεί να συνιστά πλεονέκτημα έναντι άλλων ανταγωνιστών που δεν λαμβάνουν αυτές τις τιμές σε συνθήκες αγοράς. Στην προκειμένη περίπτωση, η στήριξη αποσκοπούσε στο να ευνοήσει την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο τον άνθρακα, γεγονός που θα μπορούσε να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό μεταξύ των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπλέον, η ρουμανική αγορά είναι πλέον (και ήταν κατά τον χρόνο των πραγματικών περιστατικών) διασυνδεδεμένη και με εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας προς άλλα κράτη μέλη (αιτιολογική σκέψη 17).

(105)

Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι συμβάσεις θα μπορούσαν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό και να έχουν επιπτώσεις στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

(106)

Με βάση τα επιχειρήματα που περιγράφονται ανωτέρω στις αιτιολογικές σκέψεις 72 έως 105, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι και οι δύο συμβάσεις συνεπάγονται χορήγηση κρατικής ενίσχυσης στην Termoelectrica και την Electrocentrale Deva κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Η Ρουμανία δεν τήρησε την υποχρέωση διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης. Η κρατική ενίσχυση είναι, επομένως, παράνομη.

(107)

Εφόσον το μέτρο που έθεσε σε εφαρμογή η Ρουμανία υπέρ της Temoelectrica και της Electrocentrale Deva συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η συμβατότητά του πρέπει να εξεταστεί με γνώμονα τις εξαιρέσεις που προβλέπονται στις παραγράφους 2 και 3 του εν λόγω άρθρου.

(108)

Στην εξεταζόμενη υπόθεση, η ενίσχυση παρείχε στους δικαιούχους τρέχοντα λειτουργικά έσοδα, που δεν προορίζονταν για καμία συγκεκριμένη επένδυση η οποία θα μπορούσε να βελτιώσει την παραγωγή ή τη διανομή ηλεκτρικής ενέργειας. Η συμβατότητα των ενισχύσεων λειτουργίας αυτού του είδους με την εσωτερική αγορά σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 2 ή 3 της Συνθήκης πρέπει να αξιολογείται κατά τρόπο συσταλτικό, υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Οι επαναλαμβανόμενες και μακροχρόνιες λειτουργικές ενισχύσεις επί δύο έτη εμφανώς δεν είναι αναγκαίες ούτε συμβάλλουν σε κάποιο σαφή στόχο κοινού συμφέροντος της Ένωσης. Ούτε η αναλογικότητα της ενίσχυσης έχει αποδειχθεί. Επιπλέον, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, εναπόκειται στο κράτος μέλος να επικαλεσθεί λόγους συμβατότητας και να αποδείξει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις που απαιτεί η συμβατότητα αυτή (41).

(109)

Οι ρουμανικές αρχές δεν πρόβαλαν κανένα πιθανό λόγο για τον οποίο η κρατική ενίσχυση θα μπορούσε να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά των κρατικών ενισχύσεων και η Επιτροπή δεν διαπίστωσε κανένα πιθανό λόγο συμβατότητας.

(110)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η κρατική ενίσχυση που διατέθηκε μέσω των συμβάσεων είναι ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά.

(111)

Σύμφωνα με τη Συνθήκη και κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, η Επιτροπή είναι αρμόδια να αποφασίσει ότι το εκάστοτε κράτος μέλος πρέπει να καταργήσει ή να τροποποιήσει την ενίσχυση την οποία έκρινε ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά (42). Επίσης, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, η υποχρέωση ενός κράτους μέλους να καταργήσει ενίσχυση την οποία η Επιτροπή έχει θεωρήσει ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά αποσκοπεί στην αποκατάσταση της πρότερης κατάστασης (43). Συναφώς, το Δικαστήριο έχει αποφανθεί ότι ο στόχος αυτός επιτυγχάνεται όταν ο δικαιούχος έχει επιστρέψει τα ποσά που χορηγήθηκαν υπό μορφή παράνομης ενίσχυσης, χάνοντας το πλεονέκτημα που απολάμβανε στην αγορά σε σχέση με τους ανταγωνιστές του και επανέρχονται τα πράγματα στην προ της καταβολής κατάσταση (44).

(112)

Σε συμφωνία με τη νομολογία, το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 (45) του Συμβουλίου προβλέπει ότι «σε περίπτωση αρνητικής απόφασης για υπόθεση παράνομων ενισχύσεων, η Επιτροπή αποφασίζει την εκ μέρους του οικείου κράτους μέλους λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων για την ανάκτηση της ενίσχυσης από τον δικαιούχο […]».

(113)

Συνεπώς, δεδομένου ότι η εξεταζόμενη κρατική ενίσχυση δεν κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή, κατά παράβαση του άρθρου 108 της Συνθήκης, και πρέπει, ως εκ τούτου, να θεωρηθεί παράνομη, και δεδομένου ότι η ενίσχυση είναι επίσης ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά, η ενίσχυση πρέπει να ανακτηθεί, ώστε να επανέλθει η κατάσταση που επικρατούσε πριν από τη χορήγησή της. Η ανάκτηση θα πρέπει να καλύπτει το διάστημα από τη στιγμή κατά την οποία ο δικαιούχος αποκόμισε το πλεονέκτημα, δηλαδή όταν η ενίσχυση τέθηκε στη διάθεση των δικαιούχων, μέχρι την παύση των παραδόσεων στα τέλη του 2011 (46), και τα προς ανάκτηση ποσά πρέπει να περιλαμβάνουν τόκους μέχρι τη στιγμή της πραγματικής ανάκτησης.

(114)

Το προς ανάκτηση ποσό ισούται με τη διαφορά μεταξύ του ετήσιου μέσου όρου της τιμής στην οποία η Hidroelectrica αγόραζε την ηλεκτρική ενέργεια από την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva, όπως ορίζεται στην αιτιολογική σκέψη 32, και των υψηλότερων τιμών που εφαρμόζονταν στην αγορά κάθε έτος για τις συνολικές ποσότητες που παρέδιδαν. Η διαφορά αυτή αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 89. Με βάση τις διαφορές τιμών που ίσχυαν την 1η Ιανουαρίου 2010 και την 1η Ιανουαρίου 2011, καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, για λόγους απλούστευσης, τα προκύπτοντα προς ανάκτηση ποσά ανέρχονται σε 3 656 675 RON για την Electrocentrale Deva και σε 22 619 821 RON για την Termoelectrica. Εναλλακτικά, οι ρουμανικές αρχές μπορούν να εκτιμήσουν τα ποσά βάσει των πραγματικών τιμών που χρεώνονταν στην Hidroelectrica εντός του έτους (π.χ. σε μηνιαία, διμηνιαία βάση).

(115)

Στα ποσά αυτά προστίθεται τόκος, ανεξάρτητα από το ποια από τις δύο μεθόδους χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό τους, με βάση το χρονοδιάγραμμα των πραγματικών μηνιαίων παραδόσεων ηλεκτρικής ενέργειας στην Hidroelectrica κατά το διάστημα 2009 έως 2011, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές με τις τιμές της αγοράς που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 89.

(116)

Επιπλέον, πρέπει να εξεταστεί, υπό το πρίσμα των πραγματικών περιστατικών της παρούσας υπόθεσης, κατά πόσον η υποχρέωση ανάκτησης πρέπει να επεκταθεί σε ή να εκτελεστεί από μία ή περισσότερες νομικές οντότητες εκτός από την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva, βάσει νομικής διαδοχής ή οικονομικής συνέχειας με διαφορετική επιχείρηση από την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva με την οποία θα υπήρχε οικονομική συνέχεια, σε περίπτωση που δεν θα ήταν σε θέση να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις ανάκτησης. Συναφώς, η νομολογία των δικαστηρίων της ΕΕ έχει καθορίσει ορισμένα κριτήρια τα οποία η Επιτροπή μπορεί να λαμβάνει υπόψη, σε συνδυασμό μεταξύ τους ή μεμονωμένα, για να προσδιοριστεί η οικονομική συνέχεια μεταξύ δύο διαφορετικών επιχειρήσεων (47).

(117)

Όπως περιγράφεται στην αιτιολογική σκέψη 52, η Termoelectrica είναι επιχείρηση υπό εκκαθάριση. Κατά πάγια νομολογία, το γεγονός ότι μια εταιρεία είναι αφερέγγυα και δεν μπορεί να επιστρέψει την ενίσχυση δεν αποτελεί λόγο απαλλαγής από την υποχρέωση ανάκτησης. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η αποκατάσταση της προηγούμενης κατάστασης και η εξάλειψη της νόθευσης του ανταγωνισμού μπορούν, καταρχήν, να επιτευχθούν με την εγγραφή στον πίνακα των απαιτήσεων της απαίτησης που αφορά την ανάκτηση των οικείων ενισχύσεων (48). Όταν οι κρατικές αρχές δεν μπορούν να ανακτήσουν τις ενισχύσεις στο σύνολό τους, η πτωχευτική διαδικασία καταλήγει στην εκκαθάριση της επιχειρήσεως η οποία υπήρξε αποδέκτης των παράνομων ενισχύσεων, δηλαδή στην οριστική παύση της δραστηριότητάς της (49). Στην περίπτωση, ωστόσο που η επιχείρηση η οποία υπήρξε αποδέκτης παράνομων ενισχύσεων κηρύσσεται σε πτώχευση και έχει συσταθεί μια άλλη εταιρεία προκειμένου να συνεχίσει τμήμα των δραστηριοτήτων της πρώτης επιχειρήσεως, η συνέχιση της δραστηριότητας αυτής, χωρίς οι οικείες ενισχύσεις να έχουν ανακτηθεί στο σύνολό τους, μπορεί να έχει ως συνέπεια τη διαιώνιση της στρέβλωσης του ανταγωνισμού που προκλήθηκε από το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα το οποίο διέθετε η ως άνω εταιρεία έναντι των ανταγωνιστών της στην αγορά. Έτσι, δεν αποκλείεται η νεοσυσταθείσα εταιρεία να υποχρεωθεί να επιστρέψει την επίμαχη ενίσχυση, αν εξακολουθεί να επωφελείται του πλεονεκτήματος αυτού (50). Αυτό θα συνέβαινε για παράδειγμα εάν, πριν από την εκκαθάριση του δικαιούχου της ενίσχυσης, τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν επωφεληθεί από την ενίσχυση μεταβιβάζονταν, σε συνθήκες συνεχιζόμενης δραστηριότητας, σε θυγατρική εταιρεία που δημιουργήθηκε για να συνεχίσει τη δραστηριότητα του δικαιούχου (οικονομική διαδοχή). Επιπλέον, εάν η δικαιούχος επιχείρηση συγχωνευθεί με άλλη επιχείρηση, με μεταβίβαση όλων των δικαιωμάτων και υποχρεώσεών της στην οντότητα που προκύπτει από τη συγκέντρωση, η υποχρέωση επιστροφής της ενίσχυσης μεταβιβάζεται επίσης στην αυτήν (νομική διαδοχή).

(118)

Στην παρούσα υπόθεση, επειδή δεν ανακτήθηκε το πλήρες ποσό της ενίσχυσης η οποία ωφέλησε τις δραστηριότητες της Termoelectrica, είναι αναγκαίο να εξεταστεί αν υπάρχει οικονομική συνέχεια ή/και νομική συνέχεια μεταξύ Termoelectrica και άλλων εταιρειών.

(119)

Όσον αφορά την οικονομική συνέχεια, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 48 και 51, τον Σεπτέμβριο του 2011 η Termoelectrica σύστησε μια θυγατρική, την Electrocentrale Paroseni, στην οποία μεταβίβασε (εντός του ίδιου κρατικού ομίλου) τη μονάδα παραγωγής ενέργειας η οποία παρείχε την αγορασθείσα ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας βάσει της σύμβασης με την Termoelectrica (αιτιολογικές σκέψεις 48 έως 65), μαζί με όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της Termoelectrica που απορρέουν από την εν λόγω σύμβαση, και συνέχισε να πωλεί ηλεκτρική ενέργεια στην Hidroelectrica δυνάμει αυτής της σύμβασης έως τον Οκτώβριο του 2011 (οπότε και συγχωνεύθηκε στη CEH). Ως εκ τούτου, η Electrocentrale Paroseni ανέλαβε από τη μητρική της εταιρεία Termoelectrica και συνέχισε τις δραστηριότητες που ωφελήθηκαν από την ενίσχυση. Θα πρέπει, συνεπώς, να θεωρηθεί οικονομικός διάδοχος της Termoelectrica.

(120)

Στη συνέχεια, τον Νοέμβριο του 2012, η Electrocentrale Paroseni συγχωνεύθηκε με την Electrocentrale Deva στη νεοσυσταθείσα εταιρεία CEH. Μέσω της εν λόγω συγχώνευσης, η CEH ανέλαβε όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της Electrocentrale Paroseni, η οποία έπαψε να υφίσταται ως χωριστή νομική οντότητα. Ως εκ τούτου, υπάρχει νομική συνέχεια μεταξύ της Electrocentrale Paroseni, η οποία ανέλαβε τις δραστηριότητες που επωφελούνται από την ενίσχυση, και την CEH, εντός της οποίας συγχωνεύθηκε την 1η Νοεμβρίου 2012 και η οποία ανέλαβε όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της.

(121)

Η υποχρέωση ανάκτησης της ενίσχυσης που χορηγήθηκε στην Termoelectrica θα πρέπει συνεπώς να επεκταθεί στην CEH.

(122)

Όπως περιγράφεται στην αιτιολογική σκέψη 51, η Electrocentrale Deva, η οποία επωφελήθηκε πλήρως από την ενίσχυση ως ανεξάρτητη νομική οντότητα, μολονότι ήταν ελεγχόμενη από την Termoelectrica, δεν υφίσταται πλέον ως ανεξάρτητη οντότητα. Υπάρχει, ωστόσο, νομική συνέχεια μεταξύ της Electrocentrale Deva ως νομικής οντότητας που επωφελήθηκε από την ενίσχυση και της CEH, στην οποία συγχωνεύθηκε την 1η Νοεμβρίου 2012 και η οποία ανέλαβε όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της.

(123)

Επιπλέον, διάφορα στοιχεία καταδεικνύουν την ύπαρξη οικονομικής συνέχειας μεταξύ της Electrocentrale Deva και της CEH, όπως: i) εκτός από τη συγχώνευση μεταξύ της Electrocentrale Deva και της Electrocentrale Paroseni, η νεοσυσταθείσα εταιρεία CEH ανέλαβε τις δραστηριότητες των δύο εταιρειών τον Αύγουστο του 2012, μαζί με τα οργανικά στοιχεία και το προσωπικό τους· ii) η κύρια δραστηριότητα της νεοσυσταθείσας εταιρείας CEH το 2012, όπως και της Electrocentrale Deva, ήταν η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας· iii) και οι δύο εταιρείες ανήκουν εξ ολοκλήρου στο κράτος: όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 50, την ημέρα διακοπής των παραδόσεων ηλεκτρικής ενέργειας βάσει των συμβάσεων, η Termoelectica, εξ ολοκλήρου κρατική εταιρεία, κατείχε το 100 % της Electocentrale Deva και της Electrocentrale Paroseni· iv) η νεοσυσταθείσα εταιρεία CEH ανήκει επίσης κατά 100 % στο κράτος.

(124)

Με βάση τα ανωτέρω, έχει τεκμηριωθεί η νομική και οικονομική συνέχεια μεταξύ, αφενός, της Electrocentrale Deva, της Termoelectrica, μέσω της Electrocentrale Paroseni και, αφετέρου, της CEH. Ως προς αυτό, η μετοχοποίηση χρεών με βάση ανεξάρτητη αποτίμηση της μεταβίβασης μετοχών, η οποία προηγήθηκε της συγχώνευσης της Electrocentrale Deva και της Electrocentrale Paroseni στην CEH (αιτιολογική σκέψη 50), δεν διέκοψε τη συνέχεια μεταξύ των τριών ενδιαφερομένων επιχειρήσεων. Μια συμφωνία πώλησης μετοχών δεν επηρεάζει την ταυτότητα του (των) δικαιούχου(-ων) της ενίσχυσης, αλλά ούτε και τα οφέλη που αποκομίστηκαν από αυτήν και μεταβιβάστηκαν, ανεξάρτητα από την ταυτότητα του μετόχου, ο οποίος, επιπλέον, στην παρούσα περίπτωση ήταν τελικά το ρουμανικό κράτος πριν από το 2011 και μετά τη συγχώνευση με την CEH. Κατά συνέπεια, οι υποχρεώσεις ανάκτησης έναντι της Electrocentrale Deva και της Termoelectrica πρέπει να επεκταθούν και στην CEH.

(125)

Το ποσό της ενίσχυσης (χωρίς τόκους) που πρέπει να ανακτηθεί θα πρέπει να ανέρχεται, καταρχήν, σε 3 656 675 RON για την Electrocentrale Deva και σε 22 619 821 RON για την Termoelectrica. Υπό το πρίσμα της διαπιστωθείσας νομικής και οικονομικής συνέχειας μεταξύ της Electrocentrale Deva, της Termoelectrica και της CEH, η υποχρέωση ανάκτησης από τους δικαιούχους θα πρέπει να επεκταθεί και στην CEH.

(126)

Οι συμβάσεις που σύναψε η Hidroelectrica με την Termoelectrica και την Electrocentrale Deva περιείχαν τα έτη 2010 και 2011 καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας προς όφελος αυτών των επιχειρήσεων. Συνιστούσαν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Η Ρουμανία χορήγησε παράνομα τις εν λόγω ενισχύσεις, κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης. Η ενίσχυση είναι ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά,