(1)

Η απόφαση αριθ. 574/2007/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) συστήνει το Ταμείο Εξωτερικών Συνόρων για την περίοδο 2007 έως 2013, ως μέρος του γενικού προγράμματος «Αλληλεγγύη και διαχείριση των μεταναστευτικών ροών» και προβλέπει διαφορετικά ποσοστά συγχρηματοδότησης της ΕΕ για δράσεις υποστηριζόμενες από το εν λόγω Ταμείο.

(2)

Η άνευ προηγουμένου παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση και οικονομική ύφεση έχουν πλήξει σοβαρά την οικονομική ανάπτυξη και τη χρηματοοικονομική σταθερότητα και έχουν προκαλέσει έντονη επιδείνωση των χρηματοπιστωτικών, οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών σε πολλά κράτη μέλη. Ορισμένα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν ή απειλούνται από σοβαρές δυσκολίες, κυρίως όσον αφορά τη χρηματοπιστωτική και οικονομική τους σταθερότητα, οι οποίες έχουν ή δύναται να έχουν ως αποτέλεσμα να επιδεινώνεται η κατάστασή τους από άποψη ελλείμματος και χρέους και να απειλείται η οικονομική τους ανάπτυξη, συνθήκες που εντείνονται από το διεθνές οικονομικό και χρηματοπιστωτικό περιβάλλον.

(3)

Ενώ έχουν αναληφθεί σημαντικές δράσεις για την αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων της κρίσης, οι επιπτώσεις της χρηματοπιστωτικής κρίσης στην πραγματική οικονομία, στην αγορά εργασίας και στην κοινωνία γενικότερα είναι ήδη ευρύτατα αισθητές. Η πίεση που ασκείται στους εθνικούς χρηματοοικονομικούς πόρους αυξάνεται, ενώ πρέπει να γίνουν περαιτέρω βήματα για την ανακούφιση από αυτήν, μέσω της μέγιστης και βέλτιστης χρήσης της χρηματοδότησης από την Ένωση.

(4)

Με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 332/2002 του Συμβουλίου, της 18 Φεβρουαρίου 2002, για τη θέσπιση ενός μηχανισμού μεσοπρόθεσμης οικονομικής στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών των κρατών μελών (3) προβλέπεται ότι το Συμβούλιο δύναται να χορηγεί μεσοπρόθεσμη οικονομική συνδρομή στις περιπτώσεις όπου ένα κράτος μέλος το οποίο δεν έχει υιοθετήσει το ευρώ αντιμετωπίζει δυσκολίες ή διατρέχει σοβαρό κίνδυνο να αντιμετωπίσει δυσχέρειες στο ισοζύγιο πληρωμών του.

(5)

Η εν λόγω χρηματοδοτική συνδρομή χορηγήθηκε στη Ρουμανία με την απόφαση 2009/459/ΕΚ του Συμβουλίου, της 6ης Μαΐου 2009, για τη χορήγηση κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής στη Ρουμανία (4).

(6)

Σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Ecofin της 9-10 Μαΐου 2010, το Συμβούλιο ενέκρινε ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων, όπου περιλαμβάνονται ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 407/2010 του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2010, για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Χρηματοοικονομικής Σταθεροποίησης (5), και στις 7 Ιουνίου 2010 συστάθηκε από τα κράτη μέλη της ευρωζώνης το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας για να παράσχει χρηματοοικονομική βοήθεια σε κράτη μέλη της ευρωζώνης του ευρώ που αντιμετωπίζουν δυσκολίες οφειλόμενες σε έκτακτες περιστάσεις οι οποίες εκφεύγουν από τον έλεγχό τους, διασφαλίζοντας έτσι τη χρηματοοικονομική σταθερότητα της ευρωζώνης στο σύνολό της, όπως και των κρατών μελών της.

(7)

Η Ιρλανδία και η Πορτογαλία έλαβαν οικονομική βοήθεια από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοοικονομικής Σταθεροποίησης, βάσει των εκτελεστικών αποφάσεων του Συμβουλίου 2011/77/ΕΕ (6) και 2011/344/ΕΕ (7), αντιστοίχως. Έλαβαν επίσης πόρους από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας.

(8)

Στις 8 Μαΐου 2010 η συμφωνία μεταξύ πιστωτών και η συμφωνία δανειακής διευκόλυνσης για την Ελλάδα συνήφθησαν και άρχισαν να ισχύουν στις 11 Μαΐου 2010 ως το πρώτο πρόγραμμα οικονομικής στήριξης για την Ελλάδα. Στις 12 Μαρτίου 2012 οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών μελών της ευρωζώνης διέκοψαν το εν λόγω πρώτο πρόγραμμα και ενέκριναν ένα δεύτερο πρόγραμμα οικονομικής βοήθειας για την Ελλάδα. Αποφασίστηκε ότι το χρηματοδοτικό όχημα για το εν λόγω δεύτερο πρόγραμμα θα είναι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας, το οποίο θα έπρεπε επίσης να καταβάλει το υπόλοιπο ποσό της συνεισφοράς από τη ευρωζώνη, βάσει του πρώτου προγράμματος.

(9)

Στις 2 Φεβρουαρίου 2012 οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών μελών της ευρωζώνης υπέγραψαν τη Συνθήκη για την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας. Η εν λόγω Συνθήκη ακολουθεί την απόφαση 2011/199/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, της 25ης Μαρτίου 2011, που τροποποιεί το άρθρο 136 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με μηχανισμό σταθερότητας για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ (8). Σύμφωνα με την εν λόγω Συνθήκη, ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας είναι ο βασικός πάροχος οικονομικής βοήθειας σε κράτη μέλη της ευρωζώνης από την έναρξη της ισχύος του στις 8 Οκτωβρίου 2012. Συνεπώς, η παρούσα απόφαση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας.

(10)

Στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 23ης και 24ης Ιουνίου 2011 χαιρετίστηκε η πρόθεση της Επιτροπής να ενισχύσει τις συνέργειες μεταξύ του δανειακού προγράμματος για την Ελλάδα και των Ταμείων της Ένωσης, υποστηρίζοντας τις προσπάθειες για την ενίσχυση της ικανότητας της Ελλάδας να απορροφήσει κεφάλαια της Ένωσης προκειμένου να τονωθεί η ανάπτυξη και η απασχόληση, εστιάζοντας εκ νέου την προσοχή στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και στη δημιουργία θέσεων εργασίας. Επιπλέον, χαιρετίστηκε και υποστηρίχθηκε η προετοιμασία από την Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, ενός ολοκληρωμένου προγράμματος τεχνικής βοήθειας προς την Ελλάδα. Οι τροποποιήσεις της απόφασης αριθ. 574/2007/ΕΚ που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση συμβάλλουν σε αυτές τις προσπάθειες για την ενίσχυση των συνεργειών.

(11)

Λόγω των εξαιρετικών περιστάσεων, ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1083/2006 του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2006, περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής (9) τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1311/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10) ώστε να επιτραπεί η αύξηση του ποσοστού συγχρηματοδότησης που εφαρμόζεται στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων και του Ταμείου Συνοχής για τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσχέρειες όσον αφορά τη χρηματοοικονομική τους σταθερότητα. Μια παρόμοια προσέγγιση υιοθετήθηκε έναντι των εν λόγω κρατών μελών στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου για την Αγροτική Ανάπτυξη βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1312/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2011, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου όσον αφορά ορισμένες διατάξεις σχετικά με τη δημοσιονομική διαχείριση για ορισμένα κράτη μέλη τα οποία αντιμετωπίζουν ή απειλούνται με σοβαρές δυσκολίες σε σχέση με τη χρηματοοικονομική τους σταθερότητα (11) και στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Αλιείας βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 387/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Απριλίου 2012, που τροποποιεί τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1198/2006 του Συμβουλίου για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας, όσον αφορά ορισμένες διατάξεις δημοσιονομικής διαχείρισης για ορισμένα κράτη μέλη τα οποία αντιμετωπίζουν ή απειλούνται με σοβαρές δυσκολίες στη χρηματοοικονομική τους σταθερότητα (12). Τα εν λόγω κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να υποστηριχθούν στο πλαίσιο των τεσσάρων Ταμείων που συστάθηκαν ως μέρος του γενικού προγράμματος «Αλληλεγγύη και διαχείριση των μεταναστευτικών ροών», και συγκεκριμένα το Ταμείο Εξωτερικών Συνόρων, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επιστροφών, το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες και το Ευρωπαϊκό Ταμείο για την Ένταξη Υπηκόων Τρίτων Χωρών ( «τα Ταμεία»), που συστάθηκε για την περίοδο 2007-2013.

(12)

Τα Ταμεία αποτελούν βασικά μέσα για την παροχή βοήθειας στα κράτη μέλη για την αντιμετώπιση σημαντικών προκλήσεων στον τομέα της μετανάστευσης, του ασύλου και των εξωτερικών συνόρων, όπως η ανάπτυξη μιας συνολικής πολιτικής μετανάστευσης της Ένωσης για την προώθηση της ανταγωνιστικότητας και της κοινωνικής συνοχής της Ένωσης και τη δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου.

(13)

Για να διευκολυνθεί η διαχείριση της χρηματοδότησης της Ένωσης στον τομέα της μετανάστευσης, του ασύλου και των εξωτερικών συνόρων και να βελτιωθεί η διαθεσιμότητα παρόμοιας χρηματοδότησης προς τα κράτη μέλη για την εφαρμογή των ετήσιων προγραμμάτων τους που χρηματοδοτούνται από τα Ταμεία, είναι αναγκαίο, σε προσωρινή βάση και χωρίς να θίγεται η περίοδος προγραμματισμού 2014-2020, να υπάρξει αύξηση του ποσοστού συγχρηματοδότησης της Ένωσης στο πλαίσιο των Ταμείων κατά ποσό που αντιστοιχεί σε 20 εκατοστιαίες μονάδες πάνω από τα ποσοστά συγχρηματοδότησης που εφαρμόζονται σήμερα, για τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσχέρειες όσον αφορά τη χρηματοοικονομική τους σταθερότητα. Αυτό σημαίνει ότι οι εθνικές ετήσιες χρηματοδοτήσεις των Ταμείων σύμφωνα με τις βασικές πράξεις παραμένουν αμετάβλητες, ενώ η εθνική συγχρηματοδότηση θα μειωθεί αναλόγως. Τα τρέχοντα ετήσια προγράμματα θα πρέπει να αναθεωρηθούν, ώστε να αντικατοπτρίζουν τις αλλαγές που προκύπτουν από την εφαρμογή του αυξημένου ποσοστού συγχρηματοδότησης της Ένωσης.

(14)

Κάθε κράτος μέλος που επιθυμεί να επωφεληθεί από το αυξημένο ποσοστό συγχρηματοδότησης θα πρέπει να υποβάλει στην Επιτροπή γραπτή δήλωση μαζί με το σχέδιο ετήσιου προγράμματος ή το σχέδιο αναθεωρημένου ετήσιου προγράμματος. Στη δήλωσή του, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος θα πρέπει να αναφέρει τη σχετική απόφαση του Συμβουλίου ή οποιαδήποτε άλλη σχετική απόφαση που το καθιστά επιλέξιμο για να επωφεληθεί από το αυξημένο ποσοστό συγχρηματοδότησης της Ένωσης.

(15)

Η άνευ προηγουμένου κρίση που πλήττει τις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές και η οικονομική κάμψη έβλαψαν σοβαρά την οικονομική σταθερότητα σε διάφορα κράτη μέλη. Για ταχεία αντίδραση, είναι αναγκαίο να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις στο σύνολο της οικονομίας, και η παρούσα απόφαση πρέπει να τεθεί σε ισχύ το συντομότερο δυνατόν.

(16)

Ως εκ τούτου, η απόφαση αριθ. 574/2007/ΕΚ θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως.

(17)

Όσον αφορά την Ισλανδία και τη Νορβηγία, η παρούσα απόφαση συνιστά ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν, κατά την έννοια της συμφωνίας της συναφθείσας από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από τη Δημοκρατία της Ισλανδίας και το Βασίλειο της Νορβηγίας σχετικά με τη σύνδεση των εν λόγω χωρών προς τη θέση σε ισχύ, την εφαρμογή και την περαιτέρω ανάπτυξη του κεκτημένου Σένγκεν (13) που εμπίπτει στο πεδίο του άρθρου 1, σημεία Α και Β της απόφασης 1999/437/ΕΚ του Συμβουλίου (14), σχετικά με ορισμένες λεπτομέρειες εφαρμογής της εν λόγω συμφωνίας.

(18)

Όσον αφορά την Ελβετία, η παρούσα απόφαση αποτελεί ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν, κατά την έννοια της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας σχετικά με τη σύνδεση της Ελβετικής Συνομοσπονδίας προς τη θέση σε ισχύ, την εφαρμογή και την ανάπτυξη του κεκτημένου του Σένγκεν (15), οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 1 σημεία Α και Β της απόφασης 1999/437/ΕΚ, σε συνδυασμό με το άρθρο 3 της απόφασης 2008/146/ΕΚ του Συμβουλίου (16).

(19)

Όσον αφορά το Λιχτενστάιν, η παρούσα απόφαση αποτελεί ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν, κατά την έννοια του πρωτοκόλλου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, της Ελβετικής Συνομοσπονδίας και του Πριγκιπάτου του Λιχτενστάιν για την προσχώρηση του Πριγκιπάτου του Λιχτενστάιν στη συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας σχετικά με τη σύνδεση της Ελβετικής Συνομοσπονδίας προς τη θέση σε ισχύ, την εφαρμογή και την ανάπτυξη του κεκτημένου του Σένγκεν (17), που εμπίπτει στον τομέα ο οποίος αναφέρεται στο άρθρο 1, σημεία Α και Β της απόφασης 1999/437/ΕΚ, σε συνδυασμό με το άρθρο 3 της απόφασης 2011/350/ΕΕ του Συμβουλίου (18).

(20)

Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 για τη θέση της Δανίας, που προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της. Δεδομένου ότι η παρούσα απόφαση βασίζεται στο κεκτημένο του Σένγκεν, η Δανία, βάσει του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, αποφασίζει εντός εξαμήνου αφότου το Συμβούλιο λάβει θέση για την παρούσα απόφαση αν θα εφαρμόσει την παρούσα απόφαση στο εθνικό της δίκαιο.

(21)

Η παρούσα απόφαση αποτελεί ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν, στο οποίο το Ηνωμένο Βασίλειο δεν συμμετέχει, σύμφωνα με την απόφαση 2000/365/ΕΚ του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 2000, σχετικά με το αίτημα του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και Βορείου Ιρλανδίας να συμμετέχει σε ορισμένες από τις διατάξεις του κεκτημένου του Σένγκεν (19)· ως εκ τούτου, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.

(22)

Η παρούσα απόφαση αποτελεί ανάπτυξη των διατάξεων του κεκτημένου του Σένγκεν, στο οποίο δεν συμμετέχει η Ιρλανδία, σύμφωνα με την απόφαση 2002/192/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Φεβρουαρίου 2002, σχετικά με το αίτημα της Ιρλανδίας να συμμετέχει σε ορισμένες διατάξεις του κεκτημένου του Σένγκεν (20)· ως εκ τούτου, η Ιρλανδία δεν συμμετέχει στην έκδοση και δεν δεσμεύεται από την παρούσα απόφαση ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της,