ΑΠΟΦΑΣΗ 2008/617/ΔΕΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

της 23ης Ιουνίου 2008

για τη βελτίωση της συνεργασίας σε καταστάσεις κρίσεως μεταξύ των ειδικών μονάδων επέμβασης των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ιδίως τα άρθρα 30 και 32 και το άρθρο 34 παράγραφος 2 στοιχείο γ),

την πρωτοβουλία της Δημοκρατίας της Αυστρίας (1),

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (2),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)

Σύμφωνα με το άρθρο 29 της συνθήκης, στόχος της Ένωσης είναι να παρέχει στους πολίτες υψηλό επίπεδο προστασίας εντός ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, με την ανάπτυξη από κοινού δράσης μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις.

(2)

Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στη δήλωσή τους της 25ης Μαρτίου 2004 για την αλληλεγγύη κατά της τρομοκρατίας, διακήρυξαν τη σθεναρή πρόθεσή τους να ενεργοποιούν όλα τα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους προκειμένου να συνδράμουν τα κράτη μέλη ή τα υπό προσχώρηση κράτη στο έδαφός τους, κατόπιν αιτήματος των πολιτικών αρχών τους, σε περίπτωση τρομοκρατικής επίθεσης.

(3)

Κατόπιν των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, οι ειδικές μονάδες επέμβασης όλων των αρχών επιβολής του νόμου των κρατών μελών έχουν ήδη αρχίσει τις δραστηριότητες συνεργασίας τους υπό την αιγίδα της Ειδικής Ομάδας Αρχηγών Αστυνομίας. Από το 2001, το δίκτυό τους, ονόματι «Άτλας», έχει πραγματοποιήσει διάφορα σεμινάρια, μελέτες, ανταλλαγές υλικού και κοινές ασκήσεις.

(4)

Κανένα μεμονωμένο κράτος μέλος δεν διαθέτει όλα τα μέσα, τους πόρους και την εμπειρογνωμοσύνη προκειμένου να αντιμετωπίζει αποτελεσματικά κάθε είδους καταστάσεις ειδικής κρίσης ή κρίσης μεγάλης κλίμακας που είναι δυνατόν να προκύψουν, οι οποίες απαιτούν ειδική επέμβαση. Ως εκ τούτου, η δυνατότητα αίτησης παροχής βοήθειας από άλλο κράτος μέλος θα μπορούσε να έχει ζωτική σημασία.

(5)

Η απόφαση 2008/615/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 23ης Ιουνίου 2008, σχετικά με την αναβάθμιση της διασυνοριακής συνεργασίας, ιδίως όσον αφορά την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του διασυνοριακού εγκλήματος (3) («απόφαση Prüm»), και ιδίως το άρθρο της 18, ρυθμίζει μορφές αστυνομικής συνδρομής μεταξύ κρατών μελών σε περίπτωση μαζικών συγκεντρώσεων και ανάλογων σημαντικών γεγονότων, καταστροφών και σοβαρών ατυχημάτων. Η παρούσα απόφαση δεν καλύπτει μαζικές συγκεντρώσεις, φυσικές καταστροφές ή σοβαρά ατυχήματα κατά την έννοια του άρθρου 18 της απόφασης Prüm, αλλά συνιστά συμπλήρωμα των διατάξεων της απόφασης Prüm με τις οποίες προβλέπονται μορφές αστυνομικής συνδρομής μεταξύ κρατών μελών μέσω ειδικών μονάδων επέμβασης σε άλλες καταστάσεις, δηλαδή σε ανθρωπογενείς καταστάσεις κρίσεως οι οποίες συνιστούν σοβαρή άμεση υλική απειλή κατά προσώπων, ιδιοκτησίας, υποδομών ή οργανισμών, ιδίως δε ομηρία, πειρατεία και ανάλογα συμβάντα.

(6)

Η ύπαρξη αυτού του νομικού πλαισίου και ενός καταλόγου των αρμόδιων αρχών θα επιτρέπει στα κράτη μέλη να αντιδρούν ταχέως και να εξοικονομούν χρόνο σε περίπτωση που προκύπτει παρόμοια κατάσταση κρίσεως, Επιπλέον, προκειμένου να ενισχυθεί η ικανότητα των κρατών μελών να προλαμβάνουν παρόμοιες καταστάσεις κρίσεως και να αντιδρούν σε αυτές, και ιδίως σε τρομοκρατικά συμβάντα, έχει βασική σημασία για τις ειδικές μονάδες επέμβασης να συνεδριάζουν τακτικά και να οργανώνουν κοινά εκπαιδευτικά προγράμματα, ούτως ώστε να επωφελούνται από αμοιβαίες εμπειρίες,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

Αντικείμενο

Η παρούσα απόφαση καθορίζει γενικούς κανόνες και όρους ώστε οι ειδικές μονάδες επέμβασης ενός κράτους μέλους να μπορούν να παρέχουν βοήθεια ή/και να διενεργούν επιχειρήσεις στο έδαφος άλλου κράτους μέλους (εφεξής «αιτούν κράτος μέλος»), όταν έχουν προσκληθεί από το δεύτερο κράτος μέλος και έχουν συμφωνήσει να το πράξουν για να αντιμετωπισθεί μια κατάσταση κρίσης. Οι πρακτικές λεπτομέρειες και οι ρυθμίσεις εφαρμογής για τη συμπλήρωση της παρούσας απόφασης συμφωνούνται απευθείας μεταξύ του αιτούντος κράτους μέλους και του κράτους μέλους προς το οποίο απευθύνεται το αίτημα.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, νοούνται ως:

α)	«ειδική μονάδα επέμβασης»: οιαδήποτε μονάδα επιβολής του νόμου ενός κράτους μέλους η οποία ειδικεύεται στον έλεγχο καταστάσεων κρίσης·

β)

«κατάσταση κρίσης»: κάθε κατάσταση κατά την οποία οι αρμόδιες αρχές ενός κράτους μέλους έχουν βάσιμους λόγους να πιστεύουν ότι υφίσταται ποινικό αδίκημα που συνιστά σοβαρή άμεση υλική απειλή κατά προσώπων, ιδιοκτησίας, υποδομών ή οργανισμών του εν λόγω κράτους μέλους, ιδίως δε οι καταστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 1 της απόφασης-πλαισίου 2002/475/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας (4)·

γ)	«αρμόδια αρχή»: η εθνική αρχή η οποία δύναται να υποβάλλει αιτήματα και να παρέχει άδεια όσον αφορά την ανάπτυξη των ειδικών μονάδων επέμβασης.

Άρθρο 3

Παροχή βοήθειας σε άλλο κράτος μέλος

1. Με αίτημα μέσω των αρμόδιων αρχών, στο οποίο προσδιορίζεται ο χαρακτήρας της αιτούμενης βοήθειας καθώς και οι σχετικές επιχειρησιακές ανάγκες, ένα κράτος μέλος δύναται να αιτείται την παροχή βοήθειας από ειδική μονάδα επέμβασης άλλου κράτους μέλους για την αντιμετώπιση κατάστασης κρίσης. Η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους προς το οποίο απευθύνεται το αίτημα δύναται να δέχεται ή να απορρίπτει αυτό το αίτημα ή να προτείνει την προσφορά διαφορετικού είδους βοήθειας.

2. Υπό την προϋπόθεση συμφωνίας των ενδιαφερομένων κρατών μελών, η βοήθεια μπορεί να συνίσταται στην παροχή προς το αιτούν κράτος μέλος εξοπλισμού ή/και εμπειρογνωμοσύνης ή/και τη διεξαγωγή επιχειρήσεων στο έδαφος του εν λόγω κράτους μέλους, με τη χρήση όπλων εφόσον απαιτείται.

3. Στην περίπτωση επιχειρήσεων στο έδαφος του αιτούντος κράτους μέλους, οι αξιωματικοί της ειδικής μονάδας επέμβασης εξουσιοδοτούνται να δρουν ως δύναμη υποστήριξης στο έδαφος του αιτούντος κράτους μέλους και να λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για την παροχή της αιτούμενης βοήθεια στο μέτρο που:

α)	ενεργούν υπό την ευθύνη, την εξουσία και την καθοδήγηση του αιτούντος κράτους μέλους και σύμφωνα με το δίκαιό του, και

β)	ενεργούν εντός των ορίων των δυνάμει του εθνικού δικαίου αρμοδιοτήτων τους.

Άρθρο 4

Αστική και ποινική ευθύνη

Όταν αξιωματικοί ενός κράτους μέλους ενεργούν στο εσωτερικό άλλου κράτους μέλους ή/και χρησιμοποιείται εξοπλισμός δυνάμει της παρούσας απόφασης, εφαρμόζονται οι διατάξεις περί αστικής και ποινικής ευθύνης που περιλαμβάνονται στο άρθρο 21 παράγραφοι 4 και 5 και στο άρθρο 22 της απόφασης Prüm.

Άρθρο 5

Συνεδριάσεις και κοινά εκπαιδευτικά προγράμματα

Τα συμμετέχοντα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι ειδικές μονάδες επέμβασης να διεξάγουν συνεδριάσεις και να διοργανώνουν κοινά εκπαιδευτικά προγράμματα και ασκήσεις, οποτεδήποτε απαιτείται, με στόχο την ανταλλαγή εμπειριών, εμπειρογνωμοσύνης καθώς και γενικών, πρακτικών και τεχνικών πληροφοριών σχετικά με την αντιμετώπιση μιας κατάστασης κρίσης. Οι εν λόγω συνεδριάσεις, εκπαιδευτικά προγράμματα και ασκήσεις μπορούν να χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης δυνάμει των δυνατοτήτων που προσφέρονται από τα χρηματοδοτικά προγράμματα της Ένωσης. Στη συνάρτηση αυτή, το κράτος μέλος που ασκεί την προεδρία της Ένωσης μεριμνά για την πραγματοποίηση αυτών των συνεδριάσεων, εκπαιδευτικών προγραμμάτων και ασκήσεων.

Άρθρο 6

Κόστος

Το αιτούν κράτος μέλος επωμίζεται τα επιχειρησιακά έξοδα που συνεπάγονται οι ειδικές μονάδες επέμβασης του κράτους μέλους στο οποίο απευθύνεται το αίτημα σε συνάρτηση με την εφαρμογή του άρθρου 3, συμπεριλαμβανομένων των εξόδων μεταφοράς και διαμονής, εκτός αν τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη συμφωνούν άλλως.

Άρθρο 7

Σχέση με άλλες πράξεις

1. Υπό την επιφύλαξη των δεσμεύσεών τους δυνάμει άλλων πράξεων που θεσπίζονται δυνάμει του τίτλου VI της συνθήκης, και ιδίως της απόφασης Prüm:

α)	τα κράτη μέλη μπορούν να εξακολουθούν να εφαρμόζουν διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες ή διακανονισμούς για τη διασυνοριακή συνεργασία που ισχύουν στις 23 Ιουνίου 2008, στο βαθμό που οι εν λόγω συμφωνίες ή διακανονισμοί δεν είναι ασυμβίβαστοι με τους στόχους της παρούσας απόφασης·

β)	τα κράτη μέλη μπορούν να συνάπτουν ή να θέτουν σε ισχύ διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες ή διακανονισμούς για τη διασυνοριακή συνεργασία μετά τις 23 Δεκεμβρίου 2008, στο βαθμό που οι εν λόγω συμφωνίες ή οι διακανονισμοί προβλέπουν την επέκταση ή διεύρυνση των στόχων της παρούσας απόφασης.

2. Οι συμφωνίες και οι διακανονισμοί που αναφέρονται στην παράγραφο 1 δεν μπορούν να επηρεάζουν τις σχέσεις με κράτη μέλη που δεν είναι μέρη τους.

3. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν το Συμβούλιο και την Επιτροπή για τις συμφωνίες ή τους διακανονισμούς που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

Άρθρο 8

Τελικές διατάξεις

Η Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου καταρτίζει και ενημερώνει τον κατάλογο των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών οι οποίες δύνανται να υποβάλλουν αιτήματα και να χορηγούν άδειες για παροχή βοήθειας, κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 3.

Η Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου ενημερώνει τις αρχές που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο σχετικά με οποιαδήποτε μεταβολή του καταλόγου που καταρτίζεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

Άρθρο 9

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει στις 23 Δεκεμβρίου 2008.

Λουξεμβούργο, 23 Ιουνίου 2008.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

I. JARC

(1) ΕΕ C 321 της 29.12.2006, σ. 45.

(2) Γνώμη της 31ης Ιανουαρίου 2008 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(3) Βλέπε σελίδα 1 της παρούσας Επίσημης Εφημερίδας.

(4) ΕΕ L 164 της 22.6.2002, σ. 3.