(1)

Με επιστολή της 17ης Οκτωβρίου 2001, το Βέλγιο γνωστοποίησε στην Επιτροπή σχεδιαζόμενη παρέμβαση της περιφέρειας της Βαλλονίας στο κεφάλαιο νέας χαλυβουργικής επιχείρησης με την επωνυμία Carsid SA. Το Βέλγιο κοινοποίησε στην Επιτροπή συμπληρωματικές πληροφορίες με επιστολές της 20ής Νοεμβρίου 2001 και της 14ης Φεβρουαρίου 2002.

(2)

Με επιστολή της 3ης Απριλίου 2002, η Επιτροπή ενημέρωσε το Βέλγιο για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 5 της απόφασης αριθ. 2496/96/ΕΚΑΧ της Επιτροπής, της 18ης Δεκεμβρίου 1996, σχετικά με τη θέσπιση κανόνων για τις ενισχύσεις προς τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα (3).

(3)

Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (4). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το εν λόγω μέτρο.

(4)

Η Επιτροπή έλαβε σχετικές παρατηρήσεις εκ μέρους των ενδιαφερομένων, τις οποίες διαβίβασε στο Βέλγιο παρέχοντάς του τη δυνατότητα να τις σχολιάσει και έλαβε τα σχόλιά του με επιστολές της 17ης Ιουνίου, της 6ης Σεπτεμβρίου, της 22ας Οκτωβρίου και της 25ης Νοεμβρίου 2002.

(5)

Η Sogepa (Société wallonne de gestion et de participations — Βαλλονική εταιρεία διαχείρισης και συμμετοχών) είναι εταιρεία χόλντινγκ της περιφέρειας της Βαλλονίας, η οποία ανέλαβε, μεταξύ άλλων, τις δραστηριότητες της SWS (Société wallonne pour la sidérurgie — Βαλλονική εταιρεία για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα). Στο πλαίσιο της γενικής οικονομικής πολιτικής της περιφέρειας της Βαλλονίας, στόχος της Sogepa στον τομέα του χάλυβα είναι η προώθηση της σύστασης ή της επέκτασης επιχειρήσεων και των δημόσιων βιομηχανικών πρωτοβουλιών. Κατά το χρόνο της κοινοποίησης, η Sogepa συμμετείχε με ποσοστό 25 % στο κεφάλαιο της βελγικής χαλυβουργικής εταιρείας Cockerill Sambre. Κατείχε επίσης συμμετοχές ύψους 25 % στο κεφάλαιο της Duferco Clabecq (βλ. αιτιολογική σκέψη 9 της παρούσας απόφασης), της Duferco La Louvière (βλ. αιτιολογική σκέψη 11) και της Duferco Belgium (βλ. αιτιολογική σκέψη 12).

(6)

Στις 17 Δεκεμβρίου 2001 η συμμετοχή της Sogepa στην Cockerill Sambre μεταβιβάστηκε με αντάλλαγμα συμμετοχή 8 % στο κεφάλαιο της Usinor, η οποία, με τη σειρά της, στις αρχές του 2002, μετατράπηκε σε συμμετοχή 4,25 % στο κεφάλαιο της Arcelor (βλ. αιτιολογική σκέψη 7). Η συμμετοχή της Sogepa στην Duferco Clabecq μειώθηκε σε 5,91 % κατόπιν πράξης μείωσης του κεφαλαίου μέσω κάλυψης ζημιών που πραγματοποιήθηκε στις 8 Αυγούστου 2002, ενώ ακολούθησε αύξηση κεφαλαίου από την Duferco Investment. Ομοίως, η άμεση συμμετοχή της Sogepa στην Duferco La Louvière ουσιαστικά εξαφανίστηκε ύστερα από μείωση κεφαλαίου μέσω κάλυψης ζημιών που πραγματοποιήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2001, ενώ ακολούθησε αύξηση κεφαλαίου από την Duferco Belgium.

(7)

Η Usinor Belgium SA είναι εταιρεία χόλντινγκ του ομίλου Usinor στο Βέλγιο. Έως το τέλος του 2001 ο γαλλικός όμιλος Usinor ήταν ένας από τους μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς χαλυβουργικούς ομίλους. Το 2001 ο κύκλος εργασιών του σε παγκόσμιο επίπεδο ανήλθε σε 14 523 εκατ. ευρώ. Κατά την ημερομηνία της κοινοποίησης, η Usinor κατείχε το 75 % της Cockerill Sambre. Στις αρχές του 2002, ο όμιλος Usinor συγχωνεύθηκε με το λουξεμβουργιανό όμιλο Arbed και τον ισπανικό όμιλο Aceralia. Από τη συγχώνευση προέκυψε ο όμιλος Arcelor, ο μεγαλύτερος παραγωγός χάλυβα παγκοσμίως.

(8)

Η Duferco Investment SA (Duferco Investment) είναι εταιρεία χόλντινγκ του ομίλου Duferco, ο οποίος είναι ιδιωτικός ιταλοελβετικός όμιλος εξειδικευμένος σε δραστηριότητες εμπορίας προϊόντων σιδήρου και χάλυβα (συμπεριλαμβανομένων των πρώτων υλών), αλλά ταυτόχρονα παράγει επιμήκη και πλατέα προϊόντα ανθρακοχάλυβα. Το 2001, ο παγκόσμιος κύκλος εργασιών του ομίλου ανήλθε σε 3,2 δισεκατ. δολάρια ΗΠΑ (USD). Στο Βέλγιο, η Duferco Investment ελέγχει δύο επιχειρήσεις παραγωγής χάλυβα, την Duferco Clabecq και την Duferco La Louvière. Οι δύο αυτές εταιρείες καταβάλλουν στην Duferco Investment, για τις υπηρεσίες που παρέχει ο όμιλος στις βελγικές επιχειρήσεις, ετήσια προμήθεια ύψους […] (*1) επί του κύκλου εργασιών τους, επιμεριζόμενη σε προμήθεια εμπορικής αντιπροσωπείας ([…]) και σε προμήθεια διαχείρισης ([…]).

(9)

Η Duferco Clabecq είναι η εταιρεία που ιδρύθηκε από τον όμιλο Duferco και τις βαλλονικές αρχές (μέσω της SWS) ενόψει της απόκτησης της επιχείρησης Forges de Clabecq (5), η οποία τελούσε υπό πτώχευση από τις 3 Ιανουαρίου 1997. Η SWS συμμετείχε στην κεφαλαιοποίηση της Duferco Clabecq με εισφορά ύψους 8,6 εκατ. ευρώ περίπου, καθώς και με εξαρτημένο δάνειο ύψους 13,6 εκατ. ευρώ περίπου (εγγυημένο μέχρι ποσοστού 75 % από τον όμιλο Duferco). Ο όμιλος Duferco συμμετείχε με εισφορά ύψους 25,9 εκατ. ευρώ περίπου. Με απόφαση της 25ης Νοεμβρίου 1997 η Επιτροπή έκρινε ότι η ανωτέρω παρέμβαση της SWS δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση. Στην εν λόγω απόφαση, η Επιτροπή επεσήμανε ότι το επιχειρηματικό σχέδιο της επιχείρησης προέβλεπε θετικό περιθώριο εκμετάλλευσης από το δεύτερο έτος λειτουργίας και κερδοφορία από το πέμπτο έτος.

(10)

Ο ακόλουθος πίνακας περιλαμβάνει ορισμένους χρηματοοικονομικούς δείκτες της Duferco Clabecq έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2001:

(11)

Η Duferco La Louvière είναι η εταιρεία που ιδρύθηκε από την Duferco Investment και τις βαλλονικές αρχές (μέσω της SWS) ενόψει της απόκτησης της επιχείρησης Hoogovens-Usines Gustave Boël (6), η οποία από τον Οκτώβριο του 1998 τελούσε υπό δικαστικό πτωχευτικό συμβιβασμό. Η SWS συμμετείχε στην κεφαλαιοποίηση της Duferco La Louvière με εισφορά ύψους 17,8 εκατ. ευρώ περίπου, καθώς και με εξαρτημένο δάνειο ύψους 27,8 εκατ. ευρώ περίπου (εγγυημένο μέχρι ποσοστού 75 % από τον όμιλο Duferco). Ο όμιλος Duferco συμμετείχε με εισφορά ύψους 53,5 εκατ. ευρώ περίπου. Με απόφαση της 1ης Ιουλίου 1999 η Επιτροπή έκρινε ότι η εν λόγω παρέμβαση της SWS δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση. Στην εν λόγω απόφαση η Επιτροπή επεσήμανε ότι το επιχειρηματικό σχέδιο της επιχείρησης προέβλεπε κέρδη από το έτος 2000.

(12)

Επιπλέον, προκειμένου να συμβάλουν στη χρηματοδότηση πρόσθετων επενδύσεων της Duferco La Louvière, η Duferco Investment και η Sogepa ίδρυσαν την εταιρεία χόλντινγκ Duferco Belgium, η οποία θα αποκτούσε συμμετοχή στο κεφάλαιο της Duferco La Louvière. Η Sogepa θα συνεισέφερε στην κεφαλαιοποίηση της Duferco Belgium με εισφορά ύψους 15,6 εκατ. ευρώ περίπου, καθώς και με εξαρτημένο δάνειο ύψους 24,3 εκατ. ευρώ περίπου (εγγυημένο μέχρι ποσοστού 75 % από τον όμιλο Duferco). Ο όμιλος Duferco θα συνεισέφερε με εισφορά ύψους 46,8 εκατ. ευρώ περίπου. Στις 30 Σεπτεμβρίου 2001, το 25 % του κεφαλαίου είχε καταβληθεί (15,6 εκατ. ευρώ) και η Sogepa είχε εκταμιεύσει το σύνολο του δανείου. Στις 20 Σεπτεμβρίου 2001, η Duferco Belgium είχε χορηγήσει δάνεια ύψους 36 εκατ. ευρώ περίπου για τη χρηματοδότηση των επενδύσεων της Duferco La Louvière. Κατά τη χρήση που έκλεισε στις 30 Σεπτεμβρίου 2001, η Duferco Belgium μετέφερε ζημίες ύψους 31 209 ευρώ.

(13)

Ο ακόλουθος πίνακας περιλαμβάνει ορισμένους χρηματοοικονομικούς δείκτες της Duferco La Louvière έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2001:

(14)

Ύστερα από ανακοίνωση που εξέδωσε ο πρόεδρος του ομίλου Usinor Sacilor το Φεβρουάριο του 2001 εκφράζοντας την πρόθεσή του να διακόψει τις δραστηριότητες της γραμμής θερμής έλασης Cockerill Sambre στο Charleroi, ξεκίνησαν συνομιλίες μεταξύ της Usinor-Cockerill Sambre, του ομίλου Duferco και της Sogepa με κύριο στόχο τη σύσταση κοινής επιχείρησης παραγωγής πλατέων, της οποίας τα μέσα παραγωγής θα αποτελούνταν από τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις της Cockerill Sambre στο Charleroi και από εξοπλισμό της Duferco Clabecq (στον τομέα της συνεχούς χύτευσης) (7). Αποτέλεσμα των συνομιλιών ήταν η υπογραφή πρωτοκόλλου συμφωνίας στις 12 Οκτωβρίου 2001 σχετικά με τη σύσταση της Carsid.

(15)

Η παρέμβαση της περιφέρειας της Βαλλονίας συνίσταται σε συμμετοχή της Sogepa στο εταιρικό κεφάλαιο της νέας επιχείρησης χάλυβα με την επωνυμία Carsid SA. Αρχικά, η συμμετοχή αυτή προβλεπόταν να ανέλθει σε 20 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, με επιστολή της 14ης Μαΐου 2002, το Βέλγιο γνωστοποίησε στην Επιτροπή ότι, χωρίς να αίρεται η διαφωνία του σχετικά με την ανάλυση στην οποία προέβη η Επιτροπή στην απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία, προκειμένου να εξαλειφθούν οι αντιρρήσεις της Επιτροπής, η εισφορά της Sogepa θα μειωνόταν σε 9 εκατ. ευρώ, ενώ τα υπόλοιπα 11 εκατ. ευρώ που προβλέπονταν αρχικά θα εισφέρονταν (επίσης σε μετρητά) από την Duferco Investment.

(16)

Εν αναμονή μιας θετικής απόφασης της Επιτροπής, στις 27 Δεκεμβρίου 2001 η Cockerill Sambre προέβη σε εισφορά σε είδος, της οποίας η καθαρή αξία ορίστηκε σε 35 εκατ. ευρώ, η δε Duferco προέβη σε εισφορά μετρητών ύψους 25 εκατ. ευρώ. Έτσι, το αρχικό κεφάλαιο της Carsid ορίστηκε σε 60 εκατ. ευρώ.

(17)

Η εισφορά σε είδος της Cockerill Sambre περιλάμβανε έναν κλάδο παραγωγής που αντιστοιχούσε σε γενικές γραμμές στην ολοκληρωμένη γραμμή παραγωγής της μονάδας του Charleroi και στην ηλεκτρική γραμμή παραγωγής της μονάδας του Marcinelle. Οι εν λόγω εγκαταστάσεις αποτιμήθηκαν από ανεξάρτητη επιχείρηση τον Οκτώβριο του 2001, η οποία όρισε την αξία λόγω χρήσης σε […]εκατ. ευρώ. Επιπλέον, η Cockerill εισέφερε αποθέματα αξίας […]εκατ. ευρώ και παθητικό αποτελούμενο από προβλέψεις ([…]εκατ. ευρώ), μισθολογικά χρέη ([…]εκατ. ευρώ) και χρέη προς προμηθευτές ([…]εκατ. ευρώ).

(18)

Η εισφορά σε μετρητά της Duferco διατέθηκε για την άμεση αγορά της μονάδας συνεχούς χύτευσης πλατιών ταινιών και άλλων βοηθητικών εγκαταστάσεων στο Clabecq. Οι εγκαταστάσεις αυτές αποτιμήθηκαν από ανεξάρτητη επιχείρηση το Νοέμβριο του 2001, η οποία όρισε την αξία λόγω χρήσης τους σε 25 εκατ. ευρώ.

(19)

Αμέσως μετά τη σύσταση της εταιρείας, η Cockerill εκχώρησε το 40 % της συμμετοχής της στην Carsid στην Usinor Belgium και το 18,33 % στην Duferco (έναντι τιμήματος […]εκατ. EUR καταβλητέων από […]). Κατά συνέπεια, το κεφάλαιο της Carsid ανήκει σήμερα από κοινού στην Usinor Belgium (40 %) και στην Duferco (60 %). Μετά τις προβλεπόμενες εισφορές της Sogepa και της Duferco Investment, η τελική συμμετοχή της Sogepa στην Carsid θα ανέρχεται σε 11,25 %, ενώ οι υπόλοιποι μέτοχοι θα κατέχουν το 58,75 % (Duferco Investment) και το 30 % (Usinor Belgium SA) του κεφαλαίου της Carsid.

(20)

Η Carsid θα διαθέτει δύο γραμμές παραγωγής πλατέων, δηλαδή μία ολοκληρωμένη γραμμή χυτοσιδήρου, με παραγωγική ικανότητα 1,8 εκατ. τόνων ετησίως, η οποία θα προορίζεται για την Duferco, και μια ηλεκτρική γραμμή με παραγωγή που θα μοιράζεται μεταξύ της Cockerill ([…]) και των βαλλονικών επιχειρήσεων της Duferco ([…]) Ωστόσο, κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου […], το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής της Carsid θα προορίζεται για την Cockerill Sambre.

(21)

Η πράξη έχει ως αποτέλεσμα την οριστική διακοπή της λειτουργίας της υψικαμίνου της Clabecq, με ικανότητα παραγωγής χάλυβα περίπου 1,5 εκατ. τόνων ετησίως.

(22)

Η Carsid θα διαθέτει την παραγωγή της αποκλειστικά στις επιχειρήσεις του ομίλου Duferco και της Arcelor και δεν θα δραστηριοποιείται στην ανοικτή αγορά. Προς τούτο, η Cockerill Sambre και ο όμιλος Duferco υπέγραψαν μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας με την Carsid, οι οποίες ισχύουν έως το τέλος […] (Cockerill Sambre) ή […] (Duferco). Ωστόσο, η Cockerill Sambre θα μπορεί να την καταγγείλει για πρώτη φορά στο τέλος […]. Επίσης, σε περίπτωση που η Cockerill Sambre ασκήσει το δικαίωμά της να αποχωρήσει από τη μετοχική σύνθεση της Carsid, τόσο η Cockerill Sambre όσο και η Duferco θα μπορούν να καταγγείλουν τις συμβάσεις στις […].

(23)

Εκτός από τα προαναφερόμενα μέσα παραγωγής (βλ. αιτιολογική σκέψη (20), η Carsid σκοπεύει να αποκτήσει μια νέα εγκατάσταση […] για να βελτιώσει την ποιότητα των προϊόντων, καθώς και να προβεί σε επενδύσεις συντήρησης των λοιπών εγκαταστάσεων και σε περιβαλλοντικές επενδύσεις. Το κόστος μεταφοράς της συνεχούς χύτευσης της Duferco Clabecq στο Charleroi εκτιμάται σε […] εκατ. ευρώ. Η Usinor Belgium θα συμβάλει στις πιστωτικές ανάγκες της Carsid με δάνειο […] και πιστωτική γραμμή του ίδιου ύψους, με ετήσιο επιτόκιο […].

(24)

Ο εφοδιασμός με πρώτες ύλες θα ανατεθεί επ’ ανταλλάγματι στις αρμόδιες υπηρεσίες της Arcelor και του ομίλου Duferco. Έτσι, η προμήθεια παλαιοσιδήρου θα εμπίπτει στην αρμοδιότητα του ομίλου […], ενώ η προμήθεια μεταλλευμάτων, άνθρακα και οπτάνθρακα θα εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του ομίλου […].

(25)

Οι μέτοχοι της Carsid συμφώνησαν ότι οι επιχειρήσεις για τις οποίες προορίζεται η παραγωγή πλατέων θα καλύπτουν το κόστος παραγωγής της αντίστοιχης γραμμής. Επιπλέον, τα πλατέα θα παραδίδονται στην τιμή του κόστους παραγωγής προσαυξημένου κατά 1 %, διασφαλίζοντας έτσι ότι η επιχείρηση δεν θα υφίσταται ζημίες. Οι μέτοχοι συμφώνησαν επίσης ότι από το […] έτος θα διανέμεται το […] των κερδών με τη μορφή μερισμάτων.

(26)

Τα πάγια έξοδα της γραμμής θα στηρίζονται από την Duferco, ενώ τα πάγια έξοδα της ηλεκτρικής γραμμής θα στηρίζονται από την Cockerill Sambre μέχρι επίπεδο παραγωγικής ικανότητας […] τόνων. Όταν η παραγωγική ικανότητα της ηλεκτρικής γραμμής θα φθάσει το 1 εκατ. τόνους, μόνο […] θα επιβαρύνει την Cockerill, ενώ το υπόλοιπο θα επιβαρύνει την Duferco. Ωστόσο, ο εταίρος που χρησιμοποιεί εν όλω ή εν μέρει την παραγωγική ικανότητα που είναι αφιερωμένη στο άλλος μέρος αναλαμβάνει τα πάγια έξοδα κατ’ αναλογία της εκ μέρους του χρήσης της παραγωγικής ικανότητας. Τα μεταβλητά έξοδα βαρύνουν κάθε συμβαλλόμενο σε συνάρτηση με την παραγωγή που προορίζεται γι’ αυτόν. Στη σύμβαση προβλέπεται ότι το εργατικό δυναμικό της ηλεκτρικής γραμμής είναι ουσιαστικά μεταβλητό μέσω προσφυγής στην προσωρινή παύση απασχόλησης και με τη χρησιμοποίηση του προσωπικού της γραμμής χυτοσιδήρου, στο μέτρο του δυνατού.

(27)

Μετά το 2000, που ήταν μια πολύ καλή χρονιά για την κοινοτική βιομηχανία χάλυβα, με παραγωγή που έφθασε το πρωτοφανές ύψος των 163,2 εκατ. τόνων χάλυβα, από τις αρχές του 2001 διαπιστώθηκε μια πτωτική τάση της παραγωγής, η οποία επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια. Σε ένα ευρύτερο πλαίσιο, η κάμψη της ανάπτυξης που παρατηρήθηκε σε όλες τις περιοχές του κόσμου συνοδεύθηκε από αβεβαιότητα σχετικά με την εξέλιξη της οικονομίας κατόπιν των γεγονότων της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στις Ηνωμένες Πολιτείες.

(28)

Όσον αφορά ειδικότερα τα πλατέα προϊόντα ανθρακοχάλυβα, τα οποία είναι τα βασικά προϊόντα της Duferco Clabecq και της Duferco La Louvière, η κατάσταση της αγοράς στην Κοινότητα το 2001 ήταν πολύ ανησυχητική λόγω κυρίως των εισαγωγών [βλ. σχετικά τα στοιχεία για το έτος 2001 που περιλαμβάνονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 560/2002 της Επιτροπής, της 27ης Μαρτίου 2002, για την επιβολή προσωρινών μέτρων διασφάλισης κατά των εισαγωγών ορισμένων προϊόντων χάλυβα (8)]. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η κατάσταση δεν ήταν καθόλου καλύτερη, όπως σημείωσαν όλοι οι συμμετέχοντες στη σύνοδο υψηλού επιπέδου του ΟΟΣΑ στις 17-18 Σεπτεμβρίου 2001. Επιπλέον, οι έρευνες στον τομέα του άνθρακα που κινήθηκαν από τις Ηνωμένες Πολιτείες τον Ιανουάριο και τον Ιούλιο του 2001 αύξησαν την αβεβαιότητα ως προς τις προοπτικές εξέλιξης του διεθνούς εμπορίου προϊόντων χάλυβα.

(29)

Το Βέλγιο είναι χώρα καθαρής εξαγωγής προϊόντων χάλυβα. Το 2001, περισσότερο από το 70 % της παραγωγής του προοριζόταν για τις υπόλοιπες χώρες της Κοινότητας.

(30)

Η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η συμπεριφορά της Sogepa, ακόμη και εξεταζόμενη στο γενικό πλαίσιο των επενδύσεών της στο παρελθόν, αντιστοιχεί στη συμπεριφορά ενός ιδιώτη επενδυτή, και τούτο για δύο λόγους:

(31)

Η εταιρεία παραγωγής χάλυβα Corus εκτιμά ότι η επένδυση που πραγματοποίησε η περιφέρεια της Βαλλονίας μέσω της Sogepa αποτελεί κρατική ενίσχυση. Η εν λόγω επιχείρηση βασίζει τη γνώμη της στο γεγονός ότι ένας ιδιώτης επενδυτής που επιδιώκει να πραγματοποιήσει μια αποδοτική επένδυση δεν θα αναλάμβανε συμμετοχή στην Carsid υπό τους όρους που δέχθηκε η Sogepa.

(32)

Καταρχάς, η Corus εκτιμά ότι η Carsid δεν είναι ανταγωνιστική και δεν θα γίνει ανταγωνιστική στο μέλλον. Κατά την Corus, η Carsid λόγω της εσωτερικής της διάρθρωσης παρουσιάζει ορισμένα ανταγωνιστικά μειονεκτήματα όσον αφορά το κόστος των εισροών, δηλαδή του εργατικού δυναμικού, του άνθρακα, του σιδηρομεταλλεύματος, του παλαιοσιδήρου και της ηλεκτρικής ενέργειας. Εξάλλου, είναι μικρή επιχείρηση για να μπορέσει να επωφεληθεί από οικονομίες κλίμακας (9). Από την άλλη πλευρά, η Carsid δεν διαθέτει ειδικά πλεονεκτήματα: θα πωλεί κοινά ημικατεργασμένα προϊόντα για τα οποία υπάρχει πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, ενώ άλλοι παραγωγοί βρίσκονται σε πλεονεκτικότερη θέση όσον αφορά τις εξαγωγές. Το κόστος παραγωγής στο Charleroi είναι σήμερα υψηλότερο κατά 15 % από το μέσο κόστος των ανταγωνιστών. Το Charleroi, με κόστος 219 USD ανά τόνο, είναι ο παραγωγός με το υψηλότερο κόστος στην Ευρώπη (εξαιρουμένης της Χαλυβουργικής, μιας μικρής ελληνικής εταιρείας παραγωγής χάλυβα). Κατέχει την 270η θέση μεταξύ των 300 παραγωγών που εξετάζονται από την World Steel Dynamics.

(33)

Λαμβάνοντας επιπλέον υπόψη το γεγονός ότι η Carsid θα πωλεί τα πλατέα προϊόντα της σε τιμή ίση με το κόστος προσαυξημένο κατά 1 %, η Duferco και η Arcelor θα τεθούν σε μειονεκτική θέση όσον αφορά την πώληση κατεργασμένων προϊόντων παραγόμενων από αυτά τα πλατέα. Κατά συνέπεια, ένας ιδιώτης επενδυτής που θα σχεδίαζε να αναλάβει συμμετοχή στο κεφάλαιο της Carsid θα φοβόταν ότι η συνέχιση αυτού του καθεστώτος θα προκαλούσε είτε σημαντική μείωση των αγορών της Duferco και της Arcelor από την Carsid, είτε αναδιαπραγμάτευση της τιμής μεταβίβασης. Η ανησυχία αυτή θα οδηγούσε τον ιδιώτη επενδυτή να προσδοκά αυξημένη απόδοση λόγω του υψηλού επιχειρηματικού κινδύνου της επενδυτικής του απόφασης και να απαιτήσει έτσι ποσοστό απόδοσης υψηλότερο από το κανονικό.

(34)

Για την Corus, η Carsid δεν έχει πολλές ελπίδες να επιτύχει βιώσιμο επίπεδο κερδοφορίας. Αυτός είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο η Usinor ανακοίνωσε δημόσια το Φεβρουάριο ότι η παραγωγή χάλυβα του Charleroi δεν είχε κανένα μέλλον. Συνεπώς, η επένδυση που πραγματοποίησε η Sogepa δεν μπορεί να θεωρηθεί ως πράξη ενός συνήθους επενδυτή. Οι υπόλοιποι μέτοχοι έχουν άλλα κίνητρα — η Usinor επιδιώκει να εγκαταλείψει το Charleroi χωρίς να αναδιαπραγματευθεί τις δεσμεύσεις που ανέλαβε όταν αγόρασε την Cockerill, και η εν λόγω πράξη τής παρέχει τη δυνατότητα να το πράξει με ελάχιστα έξοδα ή ακόμη και χωρίς έξοδα. Η Duferco, από την πλευρά της, θα μπορέσει μάλλον να ανακτήσει περισσότερα από τις ζημίες που υπέστη αναθέτοντας στην Carsid την προμήθεια πλατέων στις βελγικές της εκμεταλλεύσεις χάρη στα κέρδη από την πώληση του τελικού προϊόντος. Η Duferco θεωρεί επίσης την εν λόγω πράξη ως μέσο για να αποφύγει την επισκευή της υψικαμίνου του Clabecq και για να μεταβιβάσει την παραγωγή στο Charleroi, όπου ελπίζει ότι θα έχει μικρότερες χρηματικές ζημίες σε σχέση με το Clabecq. Ωστόσο, η πράξη δεν θα αποφέρει κέρδη. Συνεπώς, η Sogepa πραγματοποιεί την επένδυση με μοναδικό στόχο τη διάσωση θέσεων εργασίας.

(35)

Δεύτερον, η Corus θεωρεί ότι η αναμενόμενη απόδοση της επένδυσης είναι ανεπαρκής για να την δικαιολογήσει. Η Corus υπολόγισε την καθαρή σημερινή αξία των αποδόσεων που είναι πιθανό να πραγματοποιήσει η Sogepa από την επένδυσή της. Κατά την Corus, με βάση τις πιο αισιόδοξες παραδοχές, η Sogepa μπορεί να προσδοκά στην καλύτερη περίπτωση ποσοστό εσωτερικής απόδοσης (ΠΕΑ) ύψους 4,9 %. Είναι σαφές ότι ένα τέτοιο ποσοστό είναι ασφαλώς χαμηλότερο από αυτό που θα απαιτούσε ένας επενδυτής του ιδιωτικού τομέα. Με βάση όλες σχεδόν τις υπόλοιπες παραδοχές, η απόδοση είναι αρνητική.

(36)

Τρίτον, η Corus πιστεύει ότι η αξία του εξοπλισμού που προσφέρθηκε έχει υπερεκτιμηθεί. Η πράξη αυτή επιτρέπει στην πραγματικότητα στην Cockerill κυρίως να εγκαταλείψει τις εγκαταστάσεις του Charleroi χωρίς να επιβαρυνθεί με τα έξοδα κλεισίματος. Εφόσον δεν αναμένεται οποιοδήποτε κέρδος από τον ανωτέρω εξοπλισμό υπό τις υφιστάμενες συνθήκες, η πραγματική τους αξία είναι μηδενική. Σε κάθε περίπτωση, αν ο εν λόγω εξοπλισμός πωλείτο σε δημοπρασία, το προϊόν της πώλησης δεν θα υπερέβαινε την αξία του παλαιοσιδήρου. Όμως, η εμπειρία της Corus στον εν λόγω τομέα δείχνει ότι η αξία του παλαιοσιδήρου καλύπτει, στην καλύτερη περίπτωση, τα περιβαλλοντικά έξοδα που συνδέονται με την αποξήλωση των εγκαταστάσεων.

(37)

Τέταρτον, η Corus εκτιμά ότι ακόμη και αν η αξία του εξοπλισμού αποτιμήθηκε σωστά, η Sogepa θα αναλάμβανε υψηλότερο οικονομικό κίνδυνο από ό,τι οι ιδιώτες μέτοχοι της Carsid, διότι είναι ο μοναδικός εταίρος που εισέφερε νέο κεφάλαιο για ένα σχέδιο περισσότερο από αβέβαιο. Δεδομένου ότι η εισφορά των δύο ιδιωτών μετόχων της Carsid είναι εισφορά σε είδος, είτε άμεσα είτε διότι η συνεισφορά τους χρησιμοποιείται για την αγορά του εργοστασίου των εταιρειών του ομίλου, η Corus αμφισβητεί ότι ένας ιδιώτης μέτοχος θα ήταν διατεθειμένος να προσφέρει μόνο αυτός το σύνολο των απαραίτητων μετρητών για τις νέες ανάγκες της εταιρείας.

(38)

Πέμπτον, η Corus υποστηρίζει ότι, λόγω του ότι ο τομέας του χάλυβα χαρακτηρίζεται από διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα, υφίσταται τεκμήριο κρατικής ενίσχυσης όταν το Δημόσιο συμμετέχει σε μια επιχείρηση του εν λόγω τομέα.

(39)

Έκτον, σύμφωνα με την Corus, η λειτουργία της Carsid θα ήταν εφικτή μόνο χάρη στο ειδικό πρόγραμμα πρόωρης συνταξιοδότησης για το Charleroi και το Clabecq. Κατά την Corus, για να χορηγηθεί παρέκκλιση από την κατώτατη νόμιμη ηλικία συνταξιοδότησης (58 έτη) απαιτείται ειδική διοικητική απόφαση, ελλείψει της οποίας όλοι οι εργαζόμενοι του Charleroi θα πρέπει να μετατεθούν στην Carsid, ή ο εργοδότης τους θα πρέπει να αναλάβει πλήρως το κόστος της πρόωρης συνταξιοδότησής τους. Κατά την Corus, η συμμετοχή των δημόσιων αρχών στο πρόγραμμα πρόωρης συνταξιοδότησης συνιστά κρατική ενίσχυση.

(40)

Έβδομον, η Corus εκτιμά ότι το γενικό πλαίσιο δεν δικαιολογεί την επένδυση της Sogepa. Έχοντας υπόψη τις προηγούμενες επιδόσεις των παρεμβάσεων της Sogepa, κανένας ιδιώτης επενδυτής δεν θα παρείχε συμπληρωματική επένδυση. Ένας ιδιώτης επενδυτής που θα βρισκόταν στη θέση της Sogepa θα είχε διακόψει κάθε σχέση με τις επιχειρήσεις της Duferco/Cockerill, αντί να χορηγήσει νέο κεφάλαιο στην Carsid.

(41)

Κατά το Ηνωμένο Βασίλειο, λόγω του ότι η εταιρεία δεν ασκεί δραστηριότητες στην ελεύθερη αγορά, παρόλο που είναι ανεξάρτητη, ένας ιδιώτης επενδυτής που επιδιώκει να πραγματοποιήσει μια αποδοτική επένδυση θα ήταν απίθανο να εισφέρει κεφάλαια στην Carsid υπό τους όρους που τέθηκαν για τη συμμετοχή στο κεφάλαιο της εταιρείας.

(42)

Καταρχάς, οι βελγικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι βαλλονικές δημόσιες αρχές επί δεκαετίες εφαρμόζουν πολιτική επενδύσεων στον τομέα του χάλυβα στη Βαλλονία και, ως εκ τούτου, η Sogepa δεν μπορεί να θεωρηθεί ως ανεξάρτητος ιδιώτης επενδυτής, καθότι κατέχει συμμετοχές στην Duferco Clabecq, στην Duferco La Louvière και στην Arcelor. Οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι η συμπεριφορά της Sogepa αντιστοιχεί στη συμπεριφορά μιας ιδιωτικής εταιρείας χόλντινγκ ή ενός ιδιωτικού ομίλου επιχειρήσεων που ακολουθεί τομεακή πολιτική καθοδηγούμενη από πιο μακροπρόθεσμες προοπτικές αποδοτικότητας, δεδομένου ότι πραγματοποιεί την επένδυσή της ως μέτοχος σε ένα βιομηχανικό σχέδιο δύο ομίλων στους οποίους κατέχει συμμετοχή (έμμεσο κέρδος) και των οποίων η αποδοτικότητα είναι εξασφαλισμένη (άμεσο κέρδος).

(43)

Από μια άλλη σκοπιά, οι βελγικές αρχές αμφισβητούν την εκτίμηση της Επιτροπής ότι η Sogepa είναι ο μοναδικός εταίρος που εισφέρει μετρητά, δεδομένου ότι στις 27 Δεκεμβρίου 2001 η Duferco Investment πραγματοποίησε αύξηση του κεφαλαίου της Carsid με ποσό 25 εκατ. ευρώ. Η πώληση της μονάδας συνεχούς χύτευσης της Duferco Clabecq συνήφθη μεν σε συνέχεια των εισφορών των δύο ιδιωτών εταίρων της Carsid, η εκχώρηση αυτή όμως ήταν δικαιολογημένη από το γεγονός ότι η Carsid έπρεπε να παράγει για τον όμιλο Duferco πλατέα προϊόντα ειδικών διαστάσεων, με αποτέλεσμα να είναι απαραίτητη η αγορά μιας μονάδας συνεχούς χύτευσης ανταποκρινόμενη στα κριτήρια της μονάδας του Clabecq.

(44)

Όσον αφορά τη βαρύτητα των κινδύνων που διατρέχει η Sogepa, οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι η εταιρεία αναλαμβάνει κίνδυνο ανάλογο της εισφοράς της. Όλοι οι μέτοχοι της Carsid, είτε εισφέρουν εγκαταστάσεις είτε μετρητά, διατρέχουν βάσει του βελγικού δικαίου τον ίδιο κίνδυνο. Η Επιτροπή δεν μπορεί να υποχρεώσει είτε τη Sogepa να προβεί σε εισφορά σε είδος είτε τους ιδιώτες εταίρους να προβούν σε νέα αύξηση κεφαλαίου σε μετρητά, ενώ έχουν ήδη εισφέρει 60 εκατ. ευρώ.

(45)

Όσον αφορά την αξία των εγκαταστάσεων που χορηγήθηκαν, οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι η αξία αυτή αποτιμήθηκε από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες. Ειδικότερα σε ό,τι αφορά την εισφορά της Cockerill Sambre, το άρθρο 444 του βελγικού κώδικα των εταιρειών προβλέπει τον ορισμό ενός ελεγκτή-επιθεωρητή. Ως προς την αξία του εξοπλισμού που αγοράστηκε από την Duferco Clabecq, εκτός του ότι η αποτίμηση της αξίας από τους εμπειρογνώμονες έγινε δεκτή από την Arcelor, μια νέα μονάδα συνεχούς χύτευσης παρόμοια με τη μονάδα της Duferco Clabecq θα κόστιζε σήμερα 60 εκατ. ευρώ και θα ολοκληρωνόταν σε 18 έως 24 μήνες, ενώ η μονάδα της Duferco Clabecq θα μπορεί να μεταβιβαστεί και να τεθεί σε λειτουργία εντός 12 μηνών.

(46)

Όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα της Carsid, οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι η Carsid διαθέτει πολλά πλεονεκτήματα όπως η μείωση των εξόδων (10), η ευελιξία μεταφοράς της παραγωγής μεταξύ της γραμμής χυτοσιδήρου και της ηλεκτρικής γραμμής που της επιτρέπει να προσαρμόζεται εύκολα στη ζήτηση, η δημιουργία μιας περιφερειακής δέσμιας αγοράς που θα μπορεί να τροφοδοτεί τα ελασματουργεία της Duferco και της Arcelor. Παρά τα πλεονεκτήματα των παράκτιων εγκαταστάσεων που αναφέρει η Corus, η Carsid, εγκατεστημένη κοντά στους βιομηχανικούς εταίρους της, παράγει πλατέα με τιμή […] ευρώ ανά τόνο, δηλαδή πολύ χαμηλότερη από το ποσό των 219 USD που αναφέρει η Corus.

(47)

Όσον αφορά το κόστος παραγωγής της Carsid, σύμφωνα με μελέτη της CRU International Limited, το κόστος της Marcinelle ήταν 176,6 USD το 2000, δηλαδή μόνο 3 % υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και 4 % χαμηλότερο από τον παγκόσμιο μέσο όρο. Η μελέτη αυτή βασιζόταν σε παραγωγή 1 650 kt, ενώ η τρέχουσα παραγωγή της Carsid φθάνει τους 1 800 kt. Η αύξηση της παραγωγής και η βελτίωση της παραγωγικότητας είναι οι παράγοντες που οδήγησαν στη μείωση του κόστους παραγωγής πλατέων, το οποίο ανέρχεται σήμερα σε […] ευρώ ανά τόνο περίπου, είναι δηλαδή πολύ χαμηλότερο από την τιμή αγοράς των πλατέων, που στην Ευρώπη κυμαίνεται στα 225 ευρώ ανά τόνο (συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς).

(48)

Χάρη στην προμήθεια πλατέων, η Duferco Clabecq και η Duferco La Louvière παράγουν ρόλους και λαμαρίνες σε πιο ανταγωνιστικές τιμές, παραπλήσιες με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η χρησιμοποίηση των πλατέων της Carsid θα οδηγούσε σε βελτίωση του ακαθάριστου περιθωρίου κατά […] εκατ. ευρώ περίπου ετησίως για Duferco la Louvière και κατά […] εκατ. ευρώ περίπου ετησίως για την Duferco Clabecq.

(49)

Από μια άλλη σκοπιά, σύμφωνα με τις βελγικές αρχές, δεν υπάρχει φόβος να μην χρησιμοποιηθούν πλήρως οι εγκαταστάσεις της Carsid, καθότι τόσο η Arcelor όσο και η Duferco υπέγραψαν μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας που ισχύουν έως το […]. Στις συμβάσεις αυτές προβλέπεται ότι ο συμβαλλόμενος που δεν κάνει χρήση των δικαιωμάτων του επιβαρύνεται με τα πάγια έξοδα των εγκαταστάσεων που προορίζονται γι’ αυτόν.

(50)

Όσον αφορά την αποδοτικότητα της επένδυσης, στην επιστολή τους της 7ης Μαΐου 2002, οι βελγικές αρχές εκτίμησαν την απόδοση των ιδίων κεφαλαίων που επενδύθηκαν στην Carsid κατά την περίοδο […] σε […] κατά μέσον όρο ετησίως μετά τους φόρους ([…] ετησίως προ φόρων).

(51)

Εξάλλου, για να απαντήσουν το επιχείρημα της Corus (βλ. αιτιολογική σκέψη 35 της παρούσας απόφασης) σχετικά με τον υπολογισμό της καθαρής παρούσας αξίας της αναμενόμενης απόδοσης της Carsid, οι βελγικές αρχές χρησιμοποίησαν την ίδια μέθοδο με την Corus επιφέροντας ορισμένες διορθώσεις ιδίως σχετικά με την υπολειμματική αξία των εγκαταστάσεων της Carsid και την υπόθεση συνέχισης των δραστηριοτήτων. Το ΠΕΑ της Carsid θα ανερχόταν σε […] (11), γεγονός που, κατά τις βελγικές αρχές, θα ήταν αποδεκτό για έναν παρόμοιο επενδυτή (λαμβάνοντας υπόψη μακροπρόθεσμο επιτόκιο 5 % που πρέπει να προσαυξηθεί κατά 3% λόγω του εγγενούς κινδύνου της βιομηχανίας χάλυβα). Σύμφωνα με άλλους υπολογισμούς που υποβλήθηκαν αργότερα, το ΠΕΑ της Carsid θα ανερχόταν σε […] με βάση την εύλογη υπόθεση ότι θα συνεχιστεί η λειτουργία του εργοστασίου πέραν […] (12), ή […] με βάση την υπόθεση ότι η επιχείρηση θα εκκαθαριστεί (13).

(52)

Σε κάθε περίπτωση, οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι η αποδοτικότητα τεκμαίρεται όταν η δημόσια παρέμβαση συνοδεύεται από ταυτόχρονες και σημαντικές ιδιωτικές παρεμβάσεις, και ότι η Επιτροπή δεν μπορεί να υποκαταστήσει την κρίση του επενδυτή, αλλά πρέπει να καταδείξει με εύλογη βεβαιότητα ότι το πρόγραμμα που χρηματοδοτεί το κράτος θα ήταν αποδεκτό από έναν επενδυτή στην οικονομία της αγοράς.

(53)

Όσον αφορά την κατάσταση του τομέα του χάλυβα, οι βελγικές αρχές θεωρούν ότι ο εν λόγω τομέας πράγματι διήλθε μια αρκετά σοβαρή συγκυριακή κρίση το 2001, ωστόσο η κρίση αυτή εντάσσεται στις κυκλικές διακυμάνσεις που χαρακτηρίζουν τη χαλυβουργία και επιπλέον ύστερα από τα μέτρα που εφάρμοσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες σημειώθηκε έντονη αύξηση των τιμών στην Ευρώπη και στην Ασία, η οποία φαίνεται ότι θα διαρκέσει παρά την οικονομική συγκυρία και τη μάλλον χαμηλή ζήτηση. Εξάλλου, η αγορά πλατέων δεν χαρακτηρίζεται από διαρθρωτική πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα στην Ευρώπη. Αντίθετα, η Ευρώπη είναι καθαρός εισαγωγέας πλατέων και η κατάσταση αυτή δεν αναμένεται να διαφοροποιηθεί στο προσεχές μέλλον.

(54)

Ως προς τις επιδόσεις της Duferco Clabecq και της Duferco La Louvière στο παρελθόν, οι βελγικές αρχές υποστηρίζουν ότι οι παράγοντες που επηρέασαν σημαντικά τα αποτελέσματά τους και δεν επέτρεψαν στις εταιρείες αυτές να επιτύχουν τις προβλέψεις των αρχικών επιχειρηματικών τους σχεδίων ήταν εξωγενείς λόγοι μη ελεγχόμενοι από την Duferco (αγορά πρώτων υλών, συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά προϊόντων), καθώς και οι συνέπειες της μείωσης της παραγωγής και της ανάγκης αναδιάρθρωσης.

(55)

Τέλος, σχετικά με το πρόγραμμα πρόωρης συνταξιοδότησης, οι βελγικές αρχές υποστηρίζουν ότι το εν λόγω καθεστώς δεν περιλαμβάνει καμία μεταβίβαση κρατικών πόρων υπέρ του εργοδότη και, επιπλέον, ότι οι βελγικές αρχές δεν διαθέτουν διακριτική ευχέρεια όσον αφορά την ένταξη των εργαζομένων μιας επιχείρησης στα οφέλη του καθεστώτος, δεδομένου ότι εφόσον πληρούνται τα κριτήρια του νόμου, η αιτούσα επιχείρηση αναγνωρίζεται ως προβληματική ή ως επιχείρηση υπό αναδιάρθρωση και έτσι οι εργαζόμενοι μπορούν να επωφεληθούν από αυτό το καθεστώς.

(56)

Παρόλο που η διαδικασία κινήθηκε βάσει της συνθήκης ΕΚΑΧ, καθότι στην πράξη ήταν αδύνατο να εκδοθεί οριστική απόφαση πριν από τις 23 Ιουλίου 2002 (οι παρατηρήσεις του Βελγίου επί των παρατηρήσεων τρίτων ελήφθησαν μόλις στις 17 Ιουνίου 2002, ενώ στη συνέχεια υποβλήθηκαν συμπληρωματικές πληροφορίες, βλ. αιτιολογική σκέψη 4 της παρούσας απόφασης), η Επιτροπή επεσήμανε στην ανακοίνωσή της σχετικά με ορισμένα θέματα που αφορούν τη διευθέτηση υποθέσεων ανταγωνισμού συνεπεία της λήξης ισχύος της συνθήκης ΕΚΑΧ (14), ότι σε παρόμοιες περιπτώσεις θα εκδίδει οριστική απόφαση βάσει του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ (βλ. σημείο 43 της ανακοίνωσης).

(57)

Σε κάθε περίπτωση, οι αμφιβολίες που είχε διατυπώσει η Επιτροπή κατά την κίνηση της διαδικασίας αφορούσαν το χαρακτηρισμό του σχεδιαζόμενου μέτρου του Βελγίου ως κρατικής ενίσχυσης. Όπως επισημαίνεται στη νομολογία, οι διευκρινίσεις του κοινοτικού δικαστή σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης που προβλέπεται στο άρθρο 87 της συνθήκης ΕΚ είναι συναφείς για την εφαρμογή των αντίστοιχων διατάξεων της συνθήκης ΕΚΑΧ, κατά το μέτρο που δεν είναι ασυμβίβαστες προς αυτές (15).

(58)

Βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ, οι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό δια της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά.

(59)

Δεν αμφισβητείται ότι τα κεφάλαια που εισέφερε η Sogepa συνιστούν κρατικούς πόρους ούτε ότι, βάσει της αποστολής της, οι δράσεις της Sogepa πρέπει να αποδοθούν στην περιφέρεια της Βαλλονίας.

(60)

Όσον αφορά την ύπαρξη στοιχείων ενίσχυσης, πρέπει να εκτιμηθεί αν οι κρατικοί πόροι που διατέθηκαν στην Carsid μπορούν να θεωρηθούν ως πραγματική εισφορά επιχειρηματικού κεφαλαίου κατά τη συνήθη πρακτική του επενδυτή στην οικονομία της αγοράς.

(61)

Στην απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία, λαμβάνοντας υπόψη ότι η επένδυση που πραγματοποιήθηκε από τους δύο ιδιώτες μετόχους της Carsid έγινε σε είδος, είτε άμεσα είτε λόγω της άμεσης διάθεσης της συμμετοχής τους για την αγορά εξοπλισμού από επιχειρήσεις του ομίλου, η Επιτροπή είχε διατυπώσει αμφιβολίες ως προς το αν ένας υποθετικός ιδιώτης μέτοχος της Carsid θα ήταν διατεθειμένος να συνεισφέρει μόνον αυτός με μετρητά για την αντιμετώπιση των νέων αναγκών της επιχείρησης.

(62)

Η Επιτροπή επισημαίνει καταρχάς ότι με λογιστικούς όρους, και κατά τη βελγική νομοθεσία, μια εισφορά σε κεφάλαιο υπό μορφή ενσώματων στοιχείων του ενεργητικού έχει ισοδύναμη αξία με την εισφορά κεφαλαίου σε μετρητά. Ωστόσο, τούτο δεν επηρεάζει την ανάλυσή της στο πλαίσιο της κίνησης της διαδικασίας, κατά την οποία η Duferco Investment και η Usinor δεν διέτρεχαν νέους κινδύνους.

(63)

Ειδικότερα, όσον αφορά καταρχάς την εισφορά 25 εκατ. ευρώ από την Duferco Investment, η Επιτροπή παρατηρεί ότι μεταβιβάστηκαν άμεσα στην Duferco Clabecq για την αγορά της μονάδας συνεχούς χύτευσης (η Carsid θα πρέπει να δαπανήσει άλλα […] εκατ. ευρώ για τη μεταβίβασή της από την Clabecq) και συναφών εγκαταστάσεων. Έστω και αν τυπικά πρόκειται για δύο διακριτές εταιρείες με διαφορετική μετοχική σύνθεση, η Επιτροπή θεωρεί ότι από οικονομική άποψη εντάσσονται στον όμιλο Duferco και, ως εκ τούτου, ο εν λόγω όμιλος δεν αναλαμβάνει κανένα νέο κίνδυνο. Τούτο δε ισχύει κατά μείζονα λόγο δεδομένου ότι από τις 8 Αυγούστου 2002 η Duferco Investment κατέχει το 94,09 % του κεφαλαίου της Duferco Clabecq (βλ. αιτιολογική σκέψη 6).

(64)

Όσον αφορά την εισφορά της Usinor, έχοντας κυρίως υπόψη τη δεδηλωμένη απόφασή της να κλείσει τις εγκαταστάσεις που εισέφερε στην Carsid, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η Usinor δεν αναλαμβάνει κανένα νέο κίνδυνο. Αντίθετα, η Usinor θα λάβει […] εκατ. ευρώ από την Duferco Investment ως αντίτιμο για την εκχώρηση ενός μέρους της συμμετοχής της (βλ. αιτιολογική σκέψη 19). Επίσης, οι όροι της συμφωνίας σύστασης της Carsid (βλ. ιδίως αιτιολογική σκέψη 26) μειώνουν τις πιθανότητες να υποστεί ζημίες η Usinor, ακόμη και αν η εν λόγω επιχείρηση αποφάσιζε να μην χρησιμοποιήσει την ηλεκτρική γραμμή.

(65)

Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τη μείωση της εισφοράς της Sogepa και την αύξηση της εισφοράς της Duferco Investment ώστε να διατηρηθούν τα 20 εκατ. ευρώ σε μετρητά που προβλέπονταν αρχικά (βλ. αιτιολογική σκέψη 15), η Επιτροπή επισημαίνει ότι ένας από τους ιδιώτες εταίρους αναλαμβάνει ένα νέο κίνδυνο.

(66)

Ως προς την προσδοκώμενη απόδοση των κεφαλαίων που επένδυσε η Sogepa, στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας η Επιτροπή είχε εκφράσει αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η εισφορά αυτή είναι σύμφωνη με την αρχή του ιδιώτη επενδυτή στην οικονομία της αγοράς, ιδίως λόγω της κατάστασης της αγοράς χάλυβα, καθώς και της κατάστασης των επιχειρήσεων του ομίλου Duferco, ακόμη και της Cockerill Sambre.

(67)

Το επιχείρημα των βελγικών αρχών κατά το οποίο η αποδοτικότητα τεκμαίρεται όταν μια δημόσια παρέμβαση συνοδεύεται από ταυτόχρονες και σημαντικές ιδιωτικές παρεμβάσεις, δεν μπορεί να γίνει δεκτό. Ειδικότερα, για τους λόγους που παρατίθενται στην αιτιολογική σκέψη 64 της παρούσας απόφασης, είναι φανερό ότι η απόφαση της Usinor να συμμετάσχει στην Carsid δεν συνδέεται άμεσα με την αποδοτικότητα της Carsid (αντίθετα, θα μπορούσε να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι οι εγκαταστάσεις που περιλαμβάνει η εισφορά δεν ήταν αρκετά αποδοτικές για την Usinor). Επιπλέον, με την πράξη αυτή η Usinor αποφεύγει ένα δαπανηρό κοινωνικό σχέδιο.

(68)

Από την άλλη πλευρά, το γεγονός ότι ο όμιλος Duferco είναι διατεθειμένος να αναλάβει κίνδυνο μέχρι του ποσού των 11 εκατ. ευρώ δεν αρκεί για να εκτιμηθεί αν η Sogepa ενεργεί όπως ένας συνήθης επενδυτής στην οικονομία της αγοράς για τους κατωτέρω λόγους.

(69)

Πρώτον, η Duferco θα αποκομίσει άμεσο κέρδος από την Carsid, και συγκεκριμένα την προμήθεια επί των αγορών των πρώτων υλών που θα χρησιμοποιεί η ολοκληρωμένη γραμμή, γεγονός που δεν ισχύει για την Sogepa. Από αυτή την άποψη, η άμεση απόδοση της επένδυσης είναι υψηλότερη για την Duferco από ό,τι για την Sogepa.

(70)

Δεύτερον, λόγω των προμηθειών εμπορικής αντιπροσωπείας και διαχείρισης που λαμβάνει η Duferco από την Duferco Clabecq και την Duferco La Louvière ([…] επί του κύκλου εργασιών), η έμμεση απόδοση της επένδυσης είναι και πάλι υψηλότερη για την Duferco από ό,τι για την Sogepa. Ακόμη και αν οι προμήθειες αυτές ήταν σύμφωνες με την πρακτική της αγοράς, όπως υποστηρίζουν οι βελγικές αρχές (16), η Duferco αποκομίζει ένα όφελος από τις δραστηριότητες αυτές που δεν εξασφαλίζει η Sogepa.

(71)

Όσον αφορά την απόδοση του κεφαλαίου που επενδύθηκε στην Carsid, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν ανταποκρίνεται στην απόδοση που θα μπορούσε να προσδοκά ένας επενδυτής δραστηριοποιούμενος υπό τις κανονικές συνθήκες της αγοράς. Ειδικότερα, κατά τις εκτιμήσεις της Επιτροπής βάσει των προβλεπόμενων ταμειακών ροών της Carsid και λαμβάνοντας υπόψη την πιο αισιόδοξη και ευνοϊκή για την Carsid παραδοχή (χρησιμοποίηση της παραγωγικότητάς της κατά 100 %, πάγια έξοδα από […], συνέχιση της εκμετάλλευσης μετά […]), το ΠΕΑ της επένδυσης ανέρχεται σε […], είναι δηλαδή πολύ χαμηλότερο από το ελάχιστο απαιτούμενο ποσοστό λαμβανομένου υπόψη του κινδύνου και, σε κάθε περίπτωση, από το ποσοστό που αναφέρουν οι βελγικές αρχές για τις επενδύσεις στον τομέα του χάλυβα […]. Επιπλέον, λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι τα αποτελέσματα της Carsid επηρεάζονται ιδιαίτερα από τις παραγόμενες ποσότητες, οι οποίες με τη σειρά τους εξαρτώνται από την κατάσταση της αγορά, το εν λόγω ποσοστό θα είναι χαμηλότερο.

(72)

Ειδικότερα, το ποσοστό ύψους […] που αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 71 είναι υψηλότερο από το ποσοστό που προκύπτει από τον υπολογισμό που υπέβαλαν οι βελγικές αρχές στην επιστολή τους με ημερομηνία 7 Μαΐου 2002 (βλ. αιτιολογική σκέψη (50) χρησιμοποιώντας μια διαφορετική μέθοδο. Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχθεί τους μεταγενέστερους υπολογισμούς των βελγικών αρχών (βλ. αιτιολογική σκέψη (51) κατά το μέτρο που υπερεκτιμούν σημαντικά την τελική αξία της επένδυσης. Μάλιστα, οι τελικές αξίες που χρησιμοποίησαν οι βελγικές αρχές καταλήγοντας αντίστοιχα σε ΠΕΑ ύψους […] προκύπτουν μέσω διπλής μέτρησης των θέσεων για τις αποσβέσεις, τις προβλέψεις, τις επενδύσεις, καθώς και των υπολειμματικών αξιών του ενεργητικού, συμπεριλαμβανομένων των αποθεμάτων, διότι τα ανωτέρω έχουν ήδη εγγραφεί λογιστικά στις προβλεπόμενες ταμειακές ροές. Επιπλέον, οι βελγικές αρχές δεν λαμβάνουν υπόψη στους υπολογισμούς τους ότι, σε περίπτωση εκκαθάρισης της επιχείρησης, οι εγκαταστάσεις δεν θα μπορούσαν να εκποιηθούν στο […] της αρχικής λογιστικής αξίας, όπως εκτιμούν οι βελγικές αρχές. Στην πραγματικότητα, η τελική αξία της επένδυσης σε περίπτωση συνέχισης της εκμετάλλευσης εν γένει μετριέται βάσει της αποδοτικότητας (earning-power) της επιχείρησης και στη συνέχεια υπολογίζεται ανάγοντας, στο κατάλληλο ποσοστό, την τελευταία ταμειακή ροή της επιχείρησης στο διηνεκές.

(73)

Όσον αφορά τη συνεκτίμηση από τη Sogepa των έμμεσων κερδών της Carsid για τις επιχειρήσεις που θα χρησιμοποιούν τα πλατέα τα οποία θα παράγει, η Επιτροπή θεωρεί ότι η θέση της Sogepa ως μειοψηφικού μετόχου στις επιχειρήσεις αυτές δεν δικαιολογεί τη δέσμευση νέων κεφαλαίων.

(74)

Ειδικότερα, πρώτον, η παραγωγή της Carsid που θα χρησιμοποιούσε η Arcelor αποτελεί πολύ μικρό ποσοστό της συνολικής παραγωγής του ομίλου Arcelor. Ως εκ τούτου, η σύσταση της Carsid δεν θα μπορούσε παρά να έχει αμελητέο αντίκτυπο στην ανταγωνιστικότητα της Arcelor και, συνεπώς, στα κέρδη της Sogepa.

(75)

Δεύτερον, όσον αφορά την Duferco Clabecq και την Duferco La Louvière, τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν σχετικά με τη βελτίωση του ακαθάριστου περιθωρίου των εν λόγω επιχειρήσεων (βλ. αιτιολογική σκέψη 48) κάθε άλλο παρά έχουν επιτευχθεί. Ειδικότερα, τα στοιχεία αυτά βασίζονται στην παραδοχή ότι θα χρησιμοποιηθεί η ανώτατη παραγωγική ικανότητα τόσο της Duferco Clabecq όσο και της Duferco La Louvière, αλλά και της Carsid. Ωστόσο, σε αγορές χαρακτηριζόμενες από πλεονάζουσα διαρθρωτική ικανότητα σε παγκόσμιο επίπεδο, όπως είναι οι αγορές πλατέων προϊόντων, η χρησιμοποίηση της ανώτατης παραγωγικής ικανότητας συμβαίνει μόνο κατ’ εξαίρεση.

(76)

Επιπλέον, η Sogepa κατείχε μειοψηφική μόνο συμμετοχή στην Duferco Clabecq και στην Duferco La Louvière, επιχειρήσεις οι οποίες κατά το χρόνο σύστασης της Carsid είχαν σωρεύσει συνολικά ζημίες ύψους 94 εκατ. ευρώ και, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση της αγοράς χάλυβα (βλ. αιτιολογική σκέψη 28), δεν μπορούσαν να ελπίζουν σε σημαντική βελτίωση της κατάστασής τους, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα. Εξάλλου, η Επιτροπή επισημαίνει ότι η Duferco Clabecq είχε χαρακτηριστεί ως προβληματική επιχείρηση ή επιχείρηση υπό αναδιάρθρωση για τους σκοπούς της βελγικής νομοθεσίας σχετικά με την πρόωρη συνταξιοδότηση (17). Υπό τις συνθήκες αυτές, η Επιτροπή θεωρεί ότι ένας μειοψηφικός μέτοχος που είχε χάσει μεγάλο μέρος της αξίας της αρχικής του επένδυσης χωρίς να επιτύχει πλεονεκτήματα παρόμοια με αυτά των εταίρων του, και τούτο σε μια αγορά ευρισκόμενη σε κρίση, δεν θα ήταν διατεθειμένος να δεσμεύσει νέα κεφάλαια.

(77)

Κατόπιν των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι ένας μειοψηφικός επενδυτής δραστηριοποιούμενος υπό τις κανονικές συνθήκες της αγοράς δεν θα ήταν διατεθειμένος να εισφέρει κεφάλαια για μια πράξη η οποία δεν αναμένεται να αποφέρει στον ίδιο ανάλογη απόδοση, αλλά ωφελεί κυρίως τους υπόλοιπους εταίρους. Η συμμετοχή της περιφέρειας της Βαλλονίας στην Carsid υπό τις συνθήκες που παρουσιάζονται στην παρούσα απόφαση θα παρείχε πλεονέκτημα στην Carsid. Λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι ο τομέας του χάλυβα χαρακτηρίζεται από έντονο ανταγωνισμό και ότι το ενδοκοινοτικό εμπόριο προϊόντων χάλυβα είναι πολύ σημαντικό, η εν λόγω ενίσχυση θα μπορούσε να στρεβλώσει τον ανταγωνισμό και να επηρεάσει τις ενδοκοινοτικές συναλλαγές. Συνεπώς, θα αποτελούσε κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 της συνθήκης.

(78)

Η εν λόγω ενίσχυση δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά δυνάμει των παρεκκλίσεων που προβλέπονται στο άρθρο 87 παράγραφος 2 της συνθήκης, διότι δεν αποτελεί ενίσχυση κοινωνικού χαρακτήρα προς μεμονωμένους καταναλωτές και δεν προορίζεται για την επανόρθωση ζημιών που προκαλούνται από θεομηνίες ή άλλα έκτακτα γεγονότα. Ομοίως, δεν μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την κοινή αγορά δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχεία β) και δ). Πράγματι, δεν προορίζεται για την προώθηση σημαντικού σχεδίου κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ή για την άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους ούτε για την προώθηση του πολιτισμού και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Συνεπώς, η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει το συμβιβάσιμο της ενίσχυσης βάσει της παρέκκλισης που προβλέπεται στο άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχεία α) και γ).

(79)

Η Carsid, η Arcelor, η Duferco Clabecq και η Duferco La Louvière εντάσσονται στη χαλυβουργική βιομηχανία, όπως αυτή ορίζεται στο παράρτημα Β του πολυτομεακού πλαισίου για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια (18). Σύμφωνα με το σημείο 27 του εν λόγω πλαισίου, οι περιφερειακές ενισχύσεις στη χαλυβουργική βιομηχανία δεν συμβιβάζονται με την κοινή αγορά. Στο μέτρο που οι βελγικές αρχές θα υποστήριζαν ότι πρόκειται για ενίσχυση αναδιάρθρωσης, από το σημείο 1 της ανακοίνωσης της Επιτροπής σχετικά με τις ενισχύσεις διάρθρωσης και αναδιάρθρωσης και τις ενισχύσεις για το κλείσιμο επιχειρήσεων στο χαλυβουργικό τομέα (19) προκύπτει ότι οι ενισχύσεις διάσωσης και αναδιάρθρωσης προβληματικών επιχειρήσεων στο χαλυβουργικό τομέα δεν συμβιβάζονται με την κοινή αγορά.

(80)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η λήξη ισχύος της συνθήκης ΕΚΑΧ δεν επηρεάζει την εκτίμηση του συμβιβάσιμου με την κοινή αγορά του κοινοποιηθέντος μέτρου, κατά το μέτρο που οι αλλαγές που επήλθαν στις διατάξεις ουσιαστικού δικαίου συνεπεία της λήξης (βλ. ιδίως το σημείο 19 της ανακοίνωσης που αναφέρεται στο αιτιολογική σκέψη (56), δεν επηρέασαν την απαγόρευση των περιφερειακών ενισχύσεων για επενδύσεις.

(81)

Εν κατακλείδι, η Επιτροπή θεωρεί ότι η συμμετοχή της Sogepa στο κεφάλαιο της Carsid συνιστά κρατική ενίσχυση που δεν συμβιβάζεται με την κοινή αγορά,