31991D0481

91/481/ΕΟΚ: Απόφαση της Επιτροπής της 30ής Ιουλίου 1991 σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της Συνθήκης ΕΟΚ (υπόθεση αριθ. IV-32.792 - IATA Cargo Agency Programme)

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 258 της 16/09/1991 σ. 0029 - 0039


ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 30ής Ιουλίου 1991 σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ (υπόθεση αριθ. IV/32.792 - ΙΑΤΑ Cargo Agency Programme) (91/481/ΕΟΚ)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τον κανονισμό αριθ. 17 του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης (1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, και ιδίως τα άρθρα 6 και 8,

την αίτηση για αρνητική πιστοποίηση και τις κοινοποιήσεις για απαλλαγή, οι οποίες υποβλήθηκαν δυνάμει των άρθρων 2 και 4 του κανονισμού αριθ. 17 στις 7 Ιουλίου 1988, 2 Οκτωβρίου 1989 και 17 Απριλίου 1990, όσον αφορά ορισμένες αποφάσεις της ΙΑΤΑ σχετικά με τα πρακτορεία εμπορευματικών μεταφορών,

την περίληψη της αίτησης και της κοινοποίησης που δημοσιεύθηκαν (2) δυνάμει του άρθρου 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17,

μετά από διαβούλευση με τη συμβουλευτική επιτροπή συμπράξεων και δεσποζουσών θέσεων,

Εκτιμώντας ότι:

Ι. ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

Α. Αντικείμενο της απόφασης 1. Η παρούσα απόφαση αφορά τις ακόλουθες αποφάσεις της ΙΑΤΑ σχετικά με τα πρακτορεία εμπορευματικών μεταφορών:

- απόφαση 805: κανόνες του συστήματος διανομής του πρακτορείου μεταφορών της ΙΑΤΑ-Ευρώπη,

- απόφαση 805δ: επίτροπος πρακτορείων,

- απόφαση 805ε: επανεξέταση από τον επίτροπο πρακτορείων,

(«σειρά αποφάσεων 805») Β. Τα μέρη: η ΙΑΤΑ και τα μέλη της 2. Η ΙΑΤΑ είναι ένωση επιχειρήσεων, στην οποία μετέχουν 189 αεροπορικές εταιρείες. Ιδρύθηκε κατά τη διεθνή διάσκεψη των αερομεταφορέων η οποία πραγματοποιήθηκε στην Αβάνα της Κούβας, τον Απρίλιο του 1945.

3. Τα μέλη της ΙΑΤΑ διακρίνονται σε ενεργά και συνδεδεμένα. Κάθε επιχείρηση αερομεταφορών που εκτελεί πτήσεις μεταξύ δύο ή περισσότερων κρατών μπορεί να γίνει ενεργό μέλος της ΙΑΤΑ.

4. Τα μέρη είναι οι 154 αεροπορικές εταιρείες που είναι ενεργά μέλη και συμμετέχουν στη διάσκεψη πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ (Caconf). Οι 35 αεροπορικές εταιρείες που αποτελούν συνδεδεμένα μέλη της ΙΑΤΑ (3) δεν εκτελούν τακτικές διεθνείς πτήσεις, ούτε συμμετέχουν στην Caconf. Οι ρυθμίσεις, εντούτοις, τις επηρεάζουν επειδή συμμορφώνονται μ' αυτές.

Γ. Το προϊόν: υπηρεσίες εμπορευματικών μεταφορών από πρακτορεία 5. Οι αποφάσεις της ΙΑΤΑ, οι οποίες αποτελούν το αντικείμενο της παρούσας απόφασης της Επιτροπής, αφορούν τις υπηρεσίες των πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών, ή την πώληση αεροπορικών μεταφορών μέσω μεσαζόντων.

Δ. Η αγορά 6. Σύμφωνα με την ΙΑΤΑ, τα συνολικά έσοδα από τις τακτικές διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές όλων των αεροπορικών εταιρειών που είναι μέλη της, κατά το 1989, ήσαν περίπου 12,5 δισεκατομμύρια δολάρια Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, σε σύνολο εσόδων από όλες τις υπηρεσίες (μεταφορά επιβατών, εμπορευμάτων, ταχυδρομείου και λοιπών) περίπου 70,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Το σύνολο του κύκλου εργασιών του κάθε μέλους χωριστά (από μεταφορές επιβατών, εμπορευμάτων, ταχυδρομείου και άλλων) κυμαίνεται από 1,5 έως 9 960 εκατομμύρια δολάρια Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Σύμφωνα με τα στατιστικά παραρτήματα της έκθεσης της ένωσης ευρωπαϊκών αεροπορικών εταιρειών (ΑΕΑ) για το 1988, τα συνολικά έσοδα των αεροπορικών εταιρειών της ΑΕΑ που έχουν την έδρα τους στην Κοινότητα (4) από διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές ανέρχονται σε 4 899 εκατομμύρια δολάρια Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.

7. Όλες οι αεροπορικές εταιρείες που είναι μέλη της ΙΑΤΑ χρησιμοποιούν το πρόγραμμα πρακτορείου για τις πωλήσεις τους. Οι διαπιστευμένοι πράκτορες εμπορευματικών μεταφορών της IATA - οι οποίοι ανέρχονται σε 1 000 περίπου στην Κοινότητα σε σύνολο 3 000 περίπου πρακτόρων της IATA που έχουν καταχωρηθεί σε όλο τον κόσμο -είναι στην πλειοψηφία τους ανεξάρτητοι επιχειρηματίες. (Υπολογίζεται ότι στην Κοινότητα υπάρχουν περίπου 300 έως 400 επαγγελματίες μεσίτες οι οποίοι διαχειρίζονται διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές και δεν έχουν καταχωρηθεί σαν πράκτορες εμπορευματικών μεταφορών της IATA). Εντούτοις, μπορεί κάποτε να συμμετέχουν σε έναν όμιλο εταιρειών. Σε μερικές περιπτώσεις, ελέγχονται από επιχειρήσεις μεταφορών όπως οι σιδηροδρομικές και οι ναυτιλιακές εταιρείες ή ακόμα από αεροπορικές εταιρείες μέλη της IATA.

8. Οι πωλήσεις έχουν τη μορφή σύμβασης μεταφοράς (αεροπορική φορτωτική) που συνάπτει η αεροπορική εταιρεία ή, υπό τους όρους των σχετικών συμφωνιών, ο εντεταλμένος πράκτορας της αεροπορικής εταιρείας για λογαριασμό της.

Οι αεροπορικές εταιρείες έχουν δικά τους πρακτορεία πωλήσεων στις μεγαλύτερες αγορές τους, αλλά, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις πραγματοποιούν το 70 % περίπου των πωλήσεών τους στην Ευρώπη μέσω πρακτόρων εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ, ενώ οι υπόλοιπες πραγματοποιούνται μέσω των γραφείων πωλήσεων των ίδιων των αεροπορικών εταιρειών, ή μέσω των γενικών τους πρακτόρων πωλήσεων.

Ε. Οι συμφωνίες ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ ΤΗΣ ΙΑΤΑ Γενικά 9. Το πρόγραμμα των πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών (Cargo Agency Programme), το οποίο έχει καταρτιστεί από την Caconf και είναι το σύστημα της ΙΑΤΑ για την επιλογή μεσιτών στον κλαδο των εμπορευματικών μεταφορών, είναι ένας από τους βασικούς της θεσμούς. Λέγεται ότι ο κύριος στόχος του προγράμματος είναι τα πρακτορεία εμπορευματικών μεταφορών που ενεργούν εκ μέρους των μελών της ΙΑΤΑ να αποτελούνται από επαγγελματίες, να παρέχουν αξιόπιστες υπηρεσίες στους ναυλωτές και τις αεροπορικές εταιρείες και να διαχειρίζονται υπεύθυνα τα εμπορεύματα και τα χρήματά τους.

10. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τρία βασικά χαρακτηριστικά:

α) σύστημα διαπίστευσης, την οποία μπορεί να ζητήσει οποιοσδήποτε για να προωθήσει και να πωλήσει υπηρεσίες διεθνών εμπορευματικών μεταφορών έναντι αμοιβής από τις αεροπορικές εταρείες μέλη της ΙΑΤΑ, εφόσον ανταποκρίνεται σε ορισμένα βασικά κριτήρια και συνάπτει σχετικές συμβάσεις με τις εν λόγω αεροπορικές εταιρείες G β) συστήματα διακανονισμού λογαριασμών αεροπορικών μεταφορών (CASS) που εξασφαλίζουν τόσο στις αεροπορικές εταιρείες όσο και στους πράκτορες οικονομίες κλίμακας και τα πλεονεκτήματα της τυποποίησης και του αυτοματισμού στην είσπραξη και διανομή των ποσών που οφείλουν οι πράκτορες της ΙΑΤΑ στις αεροπορικές εταιρείες G γ) προγράμματα επαγγελματικής εκπαίδευσης, που βοηθούν τους μεσίτες, τόσο αυτούς που είναι πράκτορες της ΙΑΤΑ, όσο και εκείνους οι οποίοι ενδέχεται να ζητήσουν διαπίστευση της ΙΑΤΑ, να εξασφαλίσουν και να διατηρήσουν κατά αποτελεσματικό από άποψη κόστους τρόπο τα πρότυπα που απαιτούνται για να βοηθήσουν τον πελάτη να κάνει την επιλογή του στις προσφερόμενες υπηρεσίες των αεροπορικών εταιρειών G αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την απόκτηση επάρκειας στη διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων, για την ασφάλεια των επιβατών, του πληρώματος και του αεροσκάφους στο οποίο φορτώνονται τα σχετικά φορτία.

11. Η διαχείριση του προγράμματος ανατίθεται στο τμήμα διοίκησης πρακτορείων, το οποίο ανήκει στη γραμματεία της ΙΑΤΑ.

Οι υπό εξέταση αποφάσεις της ΙΑΤΑ (1) Προϋποθέσεις για τη διαπίστευση ενός πράκτορα εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ και για τη διατήρηση της ιδιότητάς του 12. Οποιοσδήποτε κάτοχος των σχετικών επίσημων αδειών, όπου απαιτούνται, μπορεί να γίνει πράκτορας εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ υποβάλλοντας αίτηση με τον προβλεπόμενο τύπο στον υπεύθυνο διαχειριστή του πρακτορείου της ΙΑΤΑ στη χώρα όπου ασκεί τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες και εφόσον διαθέτει τα προσόντα που εκτίθενται παρακάτω. Για να διατηρήσει την ιδιότητα του πράκτορα εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ πρέπει να εξακολουθεί να διαθέτει τα προσόντα αυτά. Για το σκοπό αυτό, ο όρος «υποψήφιος» θεωρείται ότι περιλαμβάνει και ένα ήδη διαπιστευμένο πράκτορα.

13. Ο υποψήφιος πρέπει να υποβάλει οικονομικές καταστάσεις που συντάσσονται ανεξάρτητα και σύμφωνα με τις εθνικές μεθόδους λογιστικής καταχώρησης, όπως έχουν οριστεί και δημοσιευτεί από την υπηρεσία της ΙΑΤΑ που είναι αρμόδια για τη διαπίστευση G οι καταστάσεις αυτές εξετάζονται σύμφωνα με τη μεθοδολογία και τα πρότυπα που θεσπίζει κατά διαστήματα η ίδια αυτή υπηρεσία. Για να αποβεί η αξιολόγηση θετική, μπορεί να ζητηθεί από τον υποψήφιο να εξασφαλίσει πρόσθετα χρηματοδοτικά μέσα υπό μορφή αναδιάρθρωσης του κεφαλαίου ή τραπεζικής ή ασφαλιστικής εγγύησης. Κατά την επανεξέταση της οικονομικής κατάστασης ενός πράκτορα, εάν δεν είναι σε θέση να ανταποκριθεί στα εφαρμοζόμενα οικονομικά κριτήρια, λαμβάνονται υπόψη οι φυσιολογικές διακυμάνσεις των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και παρέχεται στον πράκτορα ένα εύλογο χρονικό διάστημα για να ανταποκριθεί στα κριτήρια αυτά.

14. Ο υποψήφιος πρέπει να χρησιμοποιεί σε όλα τα σημεία όπου ετοιμάζει το φορτίο για αεροπορική μεταφορά προσωπικό με πλήρη απασχόληση κατάλληλο και ειδικευμένο για την παροχή των υπηρεσιών και τη διεκπεραίωση των έργων που ορίζει η ΙΑΤΑ. Ο υποψήφιος πρέπει να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία ότι:

α) δυό τέτοια πρόσωπα είναι κάτοχοι κατάλληλου βασικού διπλώματος μετά από παρακολούθηση σειράς σχετικών μαθημάτων G β) δύο τέτοια πρόσωπα, κατά το χρόνο της υποβολής της αίτησης και σε όλο το χρονικό διάστημα μετά την καταχώρηση:

i) είναι κάτοχοι ανώτερου διπλώματος της IATA/FIATA (Fιderation international es associations de transitaires et assimilιs - International federation of air freigth forwarders associations) που πιστοποιεί εκπαίδευση στη διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων και το οποίο έχει αποκτηθεί εντός των δύο προηγουμένων ετών ή ii) έχει παρακολουθήσει, κατά τη διάρκεια των δύο προηγουμένων ετών, ισοδύναμη σειρά εκπαιδευτικών μαθημάτων σχετικά με τα επικίνδυνα εμπορεύματα που παραδίδονται από μέλος της ΙΑΤΑ ή άλλα εκπαιδευτικά μαθήματα για τη διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων σε άλλο φορέα που αναγνωρίζονται από την ΙΑΤΑ.

15. Στη σχετική χώρα ο υποψήφιος πρέπει:

α) να διατηρεί και να εκμεταλλεύεται τουλάχιστον ένα γραφείο (ή τμήμα τέτοιου γραφείου) που ασχολείται με την προώθηση ή πώληση υπηρεσιών στον τομέα των διεθνών αεροπορικών εμπορευματικών μεταφορών μέσω των εταιρειών που είναι μέλη της ΙΑΤΑ και με τη διακίνηση των προς αποστολή φορτίων G β) να διαθέτει κατάλληλη ασφαλιστική κάλυψη για την ευθύνη του σχετικά με την απώλεια ή τη ζημία του φορτίου των ναυλωτών.

16. Ο υποψήφιος πρέπει να διαθέτει καταστήματα, προσωπικό και εξοπλισμό για την εκτέλεση των ακόλουθων εργασιών κατ' ελάχιστον:

α) καθορισμός των τιμών και επιβαρύνσεων των αεροπορικών εταιρειών καθώς και των όρων που συνοδεύουν τις εν λόγω τιμές και επιβαρύνσεις G β) συνδρομή προς του πελάτες για την τήρηση των απαιτούμενων διατυπώσεων αεροπορικής μεταφοράς των φορτίων, περιλαμβανομένων και των υπηρεσιών κράτησης G γ) παράδοση (ή ανάθεση της παράδοσης) των προς αποστολή φορτίων σε μια αεροπορική εταιρεία σε οποιοδήποτε αεροδρόμιο υποδεικνύει η εταιρεία όπου γίνονται δεκτά όλα τα φορτία έτοιμα προς μεταφορά G δ) αποδοχή περιορισμένων ειδών για μεταφορά και παράδοση (ή ανάθεση της παράδοσής τους) σε αεροπορική εταιρεία σύμφωνα με τους ισχύοντες κανονισμούς περί επικίνδυνων εμπορευμάτων G ε) είσπραξη των εξόδων μεταφοράς από τους πελάτες και καταβολή των σχετικών ποσών στους μεταφορείς.

17. Στις περιπτώσεις που απαιτείται επίσημα, ο υποψήφιος πρέπει να είναι κάτοχος κατάλληλης άδειας για άσκηση εμπορικής δραστηριότητας. Η αναστολή της ισχύος ή η αφαίρεση της άδειας αυτής αποτελεί λόγο για επανεξέταση της θέσης του πράκτορα.

18. Ο υποψήφιος δεν πρέπει να έχει επωνυμία η οποία:

i) είναι η ίδια ή παρόμοια ώστε να δημιουργεί εσφαλμένη εντύπωση, με την επωνυμία μέλους της ΙΑΤΑ,

ii) είναι ή ίδια με την επωνυμία άλλου πράκτορα εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ στην ίδια χώρα G η απαγόρευση αυτή δεν ισχύει για πρόσωπα που έχουν περιληφθεί στον κατάλογο πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών πριν από την 1η Απριλίου 1984.

Ο τόπος άσκησης των επιχειρηματικών του δραστηριοτήτων δεν πρέπει να προσδιορίζεται ως γραφείο μέλους της ΙΑΤΑ.

19. Ο υποψήφιος, το διοικητικό του προσωπικό, οι κυριότεροι μέτοχοί του (και πρόσωπα για λογαριασμό των οποίων ενεργούν), διευθυντές, υπάλληλοι και διαχειριστές δεν πρέπει να έχουν κριθεί ένοχοι για δόλια παράβαση των υποχρεώσεων πίστεως που έχουν κατά τη διεξαγωγή των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων και να μην είναι πτωχεύσαντες των οποίων δεν έχει γίνει αποκατάσταση.

Διαδικασίες διαπίστευσης 20. Ο υποψήφιος πρέπει να συμπληρώσει έντυπο αιτήσεως και να το υποβάλει στον αρμόδιο προϊστάμενο των υπηρεσιών πρακτόρευσης της ΙΑΤΑ, μαζί με τα αναγκαία δικαιολογητικά και οικονομικές καταστάσεις μαζί με τα σχετικά τέλη, μεταξύ των οποίων τα τέλη αίτησης, καταχώρησης και πρακτορείας του πρώτου έτους. Ο διοικητικός υπεύθυνος του πρακτορείου μπορεί να ζητήσει από τον υποψήφιο να υποβάλει πρόσθετα στοιχεία.

21. Ο προϊστάμενος δημοσιεύει μια κατάσταση με τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν προκειμένου, εντός 30 ημερών, τα μέλη της ΙΑΤΑ να υποβάλουν αποδεικτικά στοιχεία και να αναφέρουν τους λόγους για τους οποίους, κατά τη γνώμη τους, ο υποψήφιος δεν ανταποκρίνεται στις προϋποθέσεις. Στην περίπτωση αυτή, ο υποψήφιος ενημερώνεται και καλείται να απαντήσει.

22. Η απόφαση πρέπει να ληφθεί εντός 45 ημερών από την ημερομηνία δημοσίευσης της κατάστασης. Ο υποψήφιος ενημερώνεται αμέσως γραπτώς και, σε περίπτωση απόρριψης της αίτησής του, του αναφέρονται ρητά οι λόγοι.

23. Ο υποψήφιος του οποίου απορρίφθηκε η αίτηση μπορεί, εντός 30 ημερολογιακών ημερών από την ανακοίνωση του διοικητικού υπευθύνου, να ζητήσει να επανεξεταστεί η απόφαση και εάν είναι αναγκαίο να προσφύγει στις διαδικασίες αναθεώρησης από τον επίτροπο πρακτορείων που αναφέρονται στην απόφαση 805δ. (Βλέπε παρακάτω αιτιολογική σκέψη 32).

24. Οι επιτυχόντες υποψήφιοι εγγράφονται στον κατάλογο πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ και ο γενικός διευθυντής της ΙΑΤΑ συνάπτει σύμβαση πρακτορείας εμπορευματικών μεταφορών με κάθε πρόσωπο που εγγράφεται ως πράκτορας. Ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης κοινοποιεί αμέσως σε όλες τις αεροπορικές εταιρείες τα ονόματα των μερών που συμμετέχουν στις σχετικές συμφωνίες καθώς και τις ημερομηνίες των εν λόγω συμφωνιών. Ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης πρέπει να τηρεί, να δημοσιεύει και να κυκλοφορεί κατά διαστήματα κατάσταση πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών με όλα τα πρόσωπα με τα οποία έχει συνάψει σύμβαση πρακτορευσης εμπορευματικών μεταφορών ο γενικός διευθυντής.

25. Ένα μέλος της ΙΑΤΑ μπορεί να επιλέξει για συνεργασία πράκτορα ο οποίος βρίσκεται στην κατάσταση των πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών:

i) είτε με κατάθεση γενικής δήλωσης συνεργασίας με όλους τους διαπιστευμένους πράκτορες στον προϊστάμενο υπηρεσιών πρακτόρευσης. Η ΙΑΤΑ δημοσιεύει κατά διαστήματα μια κατάσταση των μελών που έχουν καταθέσει τέτοια γενική δήλωση συνεργασίας,

ii) είτε να ενημερώσει τον πράκτορα εγγράφως αποστέλλοντας αντίγραφο στον προϊστάμενο υπηρεσιών πρακτόρευσης, ότι παρέχει ειδική συναίνεση συνεργασίας.

26. Η αεροπορική εταιρεία-μέλος που έχει επιλέξει έναν πράκτορα για συνεργασία μπορεί να διακόψει την εν λόγω συνεργασία με σχετική έγγραφη κοινοποίηση στον πράκτορα αποστέλλοντας αντίγραφο στον προϊστάμενα υπηρεσιών πρακτόρευσης.

27. Το μέλος μπορεί να επιλέξει την έκδοση αεροπορικών φορτωτικών. Μπορεί επίσης κατ' επιλογήν του να εξουσιοδοτήσει τον πράκτορα να εκδώσει ουδέτερες αεροπορικές φορτωτικές για λογαριασμό του.

Καταβολή προμήθειας 28. Στους πράκτορες που είναι δεόντως εντεταλμένοι από μέλη της ΙΑΤΑ, καταβάλλεται προμήθεια για την παροχή και διαχείριση υπηρεσιών διεθνών αεροπορικών εμπορευματικών μεταφορών, στο ποσοστό το οποίο εγκρίνεται κατά διαστήματα από τις μεμονωμένες αεροπορικές εταιρείες. Η απόφαση 805 περιλαμβάνει κανόνες σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού της προμήθειας και σχετικά με τις πωλήσεις εντός της ίδιας εταιρείας, την καταβολή προμήθειας σε υποψήφιους, τα καθήκοντα των πρακτόρων προκειμένου να τους καταβάλλεται προμήθεια (αποδοχή και παράδοση εμπορευμάτων, έκδοση αεροπορικών φορτωτικών και είσπραξη των σχετικών χρηματικών ποσών), τους πράκτορες στη χώρα προορισμού, την μεταφορά charter, τις μεταφορές και επιστροφές ποσών που αφορούν κρατικές υπηρεσίες. Δεν υπάρχει απαγόρευση για τη μείωση των προμηθειών προς όφελος του ναυλωτή.

Διοικητικοί κανόνες 29. Η απόφαση 805 περιλαμβάνει επίσης ορισμένους τεχνικούς και διοικητικούς κανόνες σχετικά με την είσπραξη των χρηματικών ποσών και τη διαβίβασή τους μέσω του CASS ή απευθείας στις αεροπορικές εταιρείες και κανόνες σχετικά με την αλλαγή ιδιοκτησίας, το νομικό καθεστώς, την επωνυμία ή την έδρα.

Διαδικασίες επίλυσης διαφορών 30. Εάν κατά οποιοδήποτε χρόνο, ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης πληροφορείται, μετά από υποβολή σχετικής δήλωσης εκ μέρους μέλους, ότι υπάρχει μεταξύ αυτού και του πράκτορα διένεξη σχετικά με την περίοδο για την οποία υποβλήθηκε η ανακοίνωση παρατυπίας ή/και σχετικά με προηγούμενες περιόδους, ο προϊστάμενος πρέπει να αρνηθεί ή να αποσύρει, ανάλογα με την περίπτωση, τη δήλωση αθέτησης υποχρεώσεων. Εάν η δήλωση αυτή αποσυρθεί, ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης πρέπει να παύσει τις προσφυγές κατά του πράκτορα και να ενημερώσει σχετικά όλα τα μέλη και, εφόσον χρειάζεται, τη διοίκηση του CASS. Μόλις λάβουν σχετική κοινοποίηση, τα μέλη πρέπει να καταβάλουν όλες τις προμήθειες τις οποίες παρακρατούν από τον πράκτορα. Ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης πρέπει να αποσύρει την ανακοίνωση παρατυπίας στην οποία οφείλεται η άρνηση ή η άρση της δήλωσης της αθέτησης υποχρέωσης. Εάν μια δήλωση αθέτησης υποχρέωσης ήταν αποτέλεσμα σφάλματος και το μέλος που προβαίνει στη σχετική δήλωση κοινοποιεί στον προϊστάμενο υπηρεσιών πρακτόρευσης και υποβάλλει λεπτομερή στοιχεία γραπτώς, ο προϊστάμενος πρέπει να άρει τη δήλωση αθέτησης υποχρεώσεων και εφαρμόζονται πάλι οι ανωτέρω διαδικασίες.

Μέτρα που επηρεάζουν τη θέση των πρακτόρων 31. Οι πράκτορες μπορούν να παραιτηθούν από τη διαπίστευση ή να διαγραφούν από τον πίνακα της ΙΑΤΑ για τους λόγους που ορίζονται στην απόφαση 805 (π.χ. επειδή δεν ανταποκρίνονται στις προϋποθέσεις για ανανέωση της έγκρισης, λόγω αθέτησης υποχρέωσης ή παρατυπιών, απώλειας της άδειας εμπορίας στις χώρες όπου απαιτείται κ.λπ.). Μπορεί επίσης να ανασταλεί η διαπίστευσή τους ή να τους γίνει επίπληξη. Αναφέρονται συγκεκριμένα οι διαδικασίες και οι συνέπειες στις ανάλογες περιπτώσεις.

Αναθεώρηση των αποφάσεων του προϊσταμένου υπηρεσιών πρακτόρευσης της ΙΑΤΑ που αφορούν τους υποψήφιους και τους πράκτορες, και αναθεώρηση του καθεστώτος των πρακτόρων 32. Οι αποφάσεις που αφορούν τους υποψήφιους και τους πράκτορες τις οποίες εκδίδουν τα αρμόδια όργανα της ΙΑΤΑ μπορούν να αναθεωρηθούν σε πρώτο βαθμό από τον επίτροπο της ΙΑΤΑ που ορίζεται ειδικά για το σκοπό αυτό, όπως αναφέρεται στην απόφαση 805δ, και ο οποίος μπορεί να προβεί επίσης σε αναθεώρηση του καθεστώτος των πρακτόρων όταν ο προϊστάμενος υπηρεσιών πρακτόρευσης της ΙΑΤΑ έχει διατυπώσει αιτιάσεις εναντίον του. Οι αποφάσεις του υπόκεινται, και αυτές, σε αναθεώρηση μέσω διαιτησίας. Αυτές οι διαδικασίες αναθεώρησης προβλέπονται στην απόφαση 805ε. Οι διαδικασίες αναθεώρησης μέσω διαιτησίας προβλέπονται στην απόφαση 805.

Αναθεώρηση των μεμονωμένων αποφάσεων των μελών 33. Η απόφαση 805 προβλέπει δικαίωμα αναθεώρησης των μεμονωμένων αποφάσεων που λαμβάνουν τα μέλη της ΙΑΤΑ σχετικά με τους πράκτορες. Σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις, ένας πράκτορας ο οποίος θεωρεί ότι θίγεται όταν ένα μέλος αποφασίσει:

α) να αρνηθεί τη συνεργασία του με τον πράκτορα G β) να παύσει να συνεργάζεται με αυτόν G γ) να αρνηθεί:

i) να εφοδιάσει τον πράκτορα με αποθέματα από τις αεροπορικές φορτωτικές του,

ii) να εξουσιοδοτήσει τον πράκτορα να εκδώσει ουδέτερες αεροπορικές φορτωτικές εξ ονόματός του,

δ) να αποσύρει:

i) το απόθεμα των αεροπορικών φορτωτικών του από τον πράκτορα,

ii) την εξουσιοδότησή του προς τον πράκτορα να εκδίδει ουδέτερες αεροπορικές φορτωτικές εξ ονόματός του,

με αποτέλεσμα να επηρεάζονται δυσμενώς τα εμπορικά συμφέροντα του εν λόγω πράκτορα σε βαθμό ώστε να τίθενται σε κίνδυνο οι επιχειρηματικές του δραστηριότητες, έχει δικαίωμα να πληροφορηθεί τα κριτήρια στα οποία βασίζεται το μέλος αυτό για να αποφασίσει να αρνηθεί ή να θέσει τέρμα στη συνεργασία του με αυτόν πράκτορα. Εάν ο πράκτορας πιστεύει ότι οι λόγοι αυτοί δεν είναι βάσιμοι τότε πρέπει, σε πρώτη φάση, να ζητήσει διευκρίνιση και ικανοποίηση από το μέλος. Εάν το θέμα δεν ρυθμιστεί με τον τρόπο αυτό, ο πράκτορας έχει δικαίωμα να ζητήσει την αναθεώρηση της απόφασης του μέλους από τον επίτροπο πρακτορείων. Σε περίπτωση που η απόφαση του μέλους να άρει το διορισμό του, να αποσύρει το απόθεμα των αεροπορικών φορτωτικών ή την εξουσιοδότηση να εκδίδει ουδέτερες αεροπορικές φορτωτικές από τον πράκτορα έχει ληφθεί κατ' εφαρμογή των γενικών διατάξεων της απόφασης 805, το δικαίωμα του πράκτορα για αναθεώρηση δεν μπορεί να ασκηθεί κατά του μέλους ατομικά, αλλά όπως ορίζεται στις συγκεκριμένες διατάξεις και στην απόφαση 805ε.

Θέση σε εφαρμογή 34. Οι αποφάσεις 805, 805δ και 805ε εφαρμόζονται σε όλα τα κράτη μέλη της Κοινότητας από την 1η Ιουλίου 1991 το αργότερο.

Συγχρόνως, τα καθεστώτα που θεσπίζονται με τις αποφάσεις της ΙΑΤΑ 801 και 803 δεν εφαρμόζονται πλέον για τους πράκτορες που είναι εγκατεστημένοι στην Κοινότητα.

ΣΤ. Η σειρά αποφάσεων 805 σε σύγκριση με τα προηγούμενα καθεστώτα 35. Στην πρώτη αίτησή της 7ης Ιουλίου 1988, η ΙΑΤΑ κοινοποίησε ορισμένες αποφάσεις σχετικά με το πρόγραμμα πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ, πυρήνα του οποίου αποτέλεσε η σειρά αποφάσεων 801, και συγκεκριμένα:

- απόφαση 801: κανόνες διοίκησης πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών,

- απόφαση 801α: συμφωνία πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών.

36. Έπειτα από την αίτηση αυτή, η Caconf ΙΑΤΑ εξέδωσε μια νέα σειρά αποφάσεων 803 που αντικαθιστά τη σειρά αποφάσεων 801 και προβαίνει σε ουσιαστικές αλλαγές των ρυθμίσεων της ΙΑΤΑ όσον αφορά τα πρακτορεία εμπορευματικών μεταφορών. Οι νέες αποφάσεις κοινοποιήθηκαν στις 2 Οκτωβρίου 1989. Σύμφωνα με της ΙΑΤΑ, οι σχετικές αλλαγές έγιναν με προοπτική το εξελισσόμενο ρυθμιστικό πλαίσιο και λήφθηκαν υπόψη, μεταξύ άλλων, οι ανησυχίες της Επιτροπής όσον αφορά τους πράκτορες εμπορευματικών μεταφορών.

37. Με επιστολή της 17ης Απριλίου 1990 η ΙΑΤΑ κοινοποίησε ακομή τη σειρά αποφάσεων 805 που αντικαθιστούν την απόφαση 803 σαν βασικό καθεστώς που εφαρμόζεται στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Οι αποφάσεις αυτές περιλαμβάνουν μια σειρά τροποποιήσεων σε σχέση με τις διατάξεις των προηγούμενων αποφάσεων. Πολλές από τις αλλαγές αυτές έγιναν μετά από παρέμβαση της Επιτροπής.

38. Σε σύγκριση με τις σειρές αποφάσεων 801 και 803, η σειρά αποφάσεων 805 καταργεί ορισμένους περιορισμούς σχετικά με τους πράκτορες:

- δεν υπάρχει «κριτήριο παραγωγικότητας»: δεν απαιτείται από τους αιτούντες, για τη διαπίστευσή τους από την ΙΑΤΑ, να υπερβαίνουν ένα κατώτατο όριο κύκλου εργασιών,

- οι απαιτήσεις όσον αφορά το προσωπικό έχουν προσαρμοστεί όπως απαιτείται για την παροχή αξιόπιστων υπηρεσιών στους πελάτες. Η Επιτροπή δέχθηκε τα επιχειρήματα της ΙΑΤΑ ότι στις εγκαταστάσεις στις οποίες οι πράκτορες εμπορευματικών μεταφορών αναπτύσσουν δραστηριότητες που συνδέονται με τη διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων, είναι απαραίτητο να υπάρχει προσωπικό δύο ατόμων. Οι διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές συνεπάγονται πολλούς συμμετέχοντες, πολύπλοκη τεκμηρίωση και διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων. Για το λόγο αυτό οι πράκτορες θα πρέπει να είναι όχι μόνο ικανοί όσον αφορά τις πωλήσεις αλλά και αξιόπιστοι όσον αφορά τη διακίνηση εμπορευμάτων και ακριβείς στην προετοιμασία των εγγράφων,

- δεν απαγορεύονται οι εκπτώσεις προς όφελος των πελατών με τη μείωση της προμήθειας,

- δεν απαγορεύονται οι πληρωμές που δεν γίνονται σε μετρητά στους πράκτορες (υπηρεσίες που παρέχονται δωρεάν),

- οι διαδικασίες για τη διαπίστευση έχουν συντομευθεί,

- οι κανόνες σχετικά με τα κτίρια είναι περισσότερο ελαστικοί προκειμένου να καταστεί δυνατή η διαπίστευση από την ΙΑΤΑ των τμημάτων εμπορευματικών μεταφορών των εμπορικών επιχειρήσεων που επιθυμούν να διατηρούν στις εγκαταστάσεις τους το δικό τους τμήμα εμπορευματικών μεταφορών. Συγκεκριμένα, η προϋπόθεση που περιλαμβάνεται στην απόφαση 801, σύμφωνα με την οποία για τη χορήγηση διαπίστευσης από την ΙΑΤΑ ο υποψήφιος πρέπει να είναι «ανοικτός στο ευρύ κοινό» έχει διαγραφεί από την απόφαση 805,

- οποιοσδήποτε, και όχι μόνο οι ήδη εγκατεστημένοι ταξιδιωτικοί πράκτορες, μπορεί να γίνει διαπιστευμένος πράκτορας της ΙΑΤΑ, εφόσον πληροί τα σχετικά κριτήρια,

- καταργούνται οι περιορισμοί όσον αφορά τη δυνατότητα των πρακτόρων να πραγματοποιούν πωλήσεις στον τομέα των αεροπορικών μεταφορών με πτήσεις charter,

- έχει ήδη καθοριστεί μια διαδικασία εξέτασης και επίλυσης των διαφορών από ανεξάρτητα όργανα, η οποία θα επιτρέπει στους πράκτορες να προσβάλλουν τις αποφάσεις που θίγουν τις εμπορικές τους δραστηριότητες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στις περιπτώσεις των μεμονωμένων αποφάσεων που λαμβάνονται από μεταφορείς που κατέχουν δεσπόζουσα θέση.

39. Ένα εκόμη σημαντικό βήμα αποτελεί η κατάργηση των συμφωνιών αποκλειστικότητας από το πρόγραμμα πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών. Οι πράκτορες της ΙΑΤΑ έχουν το δικαίωμα να εργάζονται για αεροπορικές εταιρείες που δεν είναι μέλη της ΙΑΤΑ, ή για εταιρείες πτήσεων charter, ή για μέλη της ΙΑΤΑ επί διμερούς βάσης, ενώ οι αεροπορικές εταιρείες έχουν το δικαίωμα να συνάπτουν συμφωνίες με πράκτορες που δεν είναι διαπιστευμένοι από την ΙΑΤΑ.

Ζ. Παρατηρήσεις από τα ενδιαφερόμενα μέρη 40. Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από αρκετές ενώσεις μεταφορέων εμπορευμάτων και συγκεκριμένα από την Bundesverband Spedition und Lagerel e.V. (BSL) - επιστολή της 14ης Ιανουαρίου 1991, την Belgian Air Freight Industry (BAFI) - επιστολή της 15ης Ιανουαρίου 1991, την International Federation of Freight Forwarders Associations (FIATA) - επιστολή της 17ης Ιανουαρίου 1991 και την European Liaison Committee of Common Market Forwarders (CLECAT) - επιστολή της 17ης Ιανουαρίου 1991.

Οι μεταφορείς, ενώ γενικά επιδοκιμάζουν τις προθέσεις της Επιτροπής, όπως εκφράζονται στην ανακοίνωσή της σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17, κατέκριναν την παράλειψη του όρου σύμφωνα με τον οποίο για τη χορήγηση διαπίστευσης ο υποψήφιος πρέπει να είναι «ανοικτός στο ευρύ κοινό». Προσέθεσαν επίσης ότι οι μη ανεξάρτητοι πράκτορες δεν πρέπει να έχουν πρόσβαση στο πρόγραμμα της ΙΑΤΑ.

Επιπλέον, κατά την άποψή τους, η κατάργηση της προϋπόθεσης αυτής μπορεί να οδηγήσει σε περιορισμό του εμπορίου, σε διακριτική μεταχείριση των ναυλωτών και σε κινδύνους για την ασφάλεια των αεροσκαφών.

Οι μεταφορείς παρατηρούν επίσης ότι οι αεροπορικές εταιρείες που είναι μέλη της ΙΑΤΑ πραγματοποιούν όχι μόνο 70 % αλλά μέχρι και 95 % των πωλήσεών τους στην Ευρώπη μέσω πρακτόρων εμπορευματικών μεταφορών της ΙΑΤΑ, και ότι δεν επωφελούνται από τα CASS - τα γραφεία συμψηφισμού της ΙΑΤΑ για τις πωλήσεις αεροπορικών μεταφορών (βλέπε αιτιολογική σκέψη 10) - δεδομένου ότι τα οφέλη περιορίζονται στις αεροπορικές εταιρείες. Ωστόσο, οι μεταφορείς δεν αντιτίθενται στα CASS, διότι τα συστήματα αυτά δεν προκαλούν ζημίες.

Η Επιτροπή εξέτασε τις παρατηρήσεις τις οποίες εξέφρασαν οι αερομεταφορείς σχετικά με την κατάργηση από την ΙΑΤΑ με την απόφαση 805 της προϋπόθεσης η οποία περιλαμβάνεται στην απόφαση 801, και σύμφωνα με την οποία, για τη χορήγηση διαπίστευσης από την ΙΑΤΑ ο υποψήφιος πρέπει να είναι «ανοικτός στο ευρύ κοινό». Ούτε οι αεροπορικές εταιρείες που είναι μέλη της ΙΑΤΑ, αλλά ούτε και οι ναυλωτές ήταν αντίθετοι με την κατάργηση αυτής της προϋπόθεσης. Κατά τη γνώμη της Επιτροπής, η ΙΑΤΑ θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τον όρο αυτό προκειμένου να απορρίπτει την αίτηση για διαπίστευση από εταιρείες που πληρούν τις υπόλοιπες προϋποθέσεις, πράγμα το οποίο δεν θα ήταν αποδεκτό.

Επιπλέον, η εμπειρία έχει δείξει ότι οι εμπορικές και βιομηχανικές εταιρείες, μετά την έναρξη των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων στον τομέα των εμπορευματικών μεταφορών, επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους και ανοίγουν τα πρακτορεία τους στο ευρύ κοινό, προς όφελος των άλλων ναυλωτών.

Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή δε συμφωνεί με την άποψη των μεταφορέων σχετικά με το θέμα αυτό. Όσον αφορά τα CASS, η Επιτροπή έχει λάβει υπόψη στην απόφασή της τα σχετικά σχόλια τα οποία διατύπωσαν οι μεταφορείς.

ΙΙ. ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

41. Οι συμφωνίες μεταξύ αεροπορικών εταιρειών-μελών της ΙΑΤΑ που αναφέρονται στο κεφάλαιο Ι εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 85 παράγραφος 1, εφόσον περιορίζουν τον ανταγωνισμό και επηρεάζουν το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών. Επομένως, δεν είναι δυνατό να χορηγηθεί αρνητική πιστοποίηση όπως ζητεί η ΙΑΤΑ. Ωστόσο, οι συμφωνίες αυτές μπορούν να απαλλαγούν δυνάμει του άρθρου 85 παράγραφος 3.

Α. Άρθρο 85 παράγραφος 1 42. Οι αεροπορικές εταιρείες-μέλη της ΙΑΤΑ είναι επιχειρήσεις, κατά την έννοια του άρθρου 85 παράγραφος 1, οι δε συμφωνίες οι οποίες συνάπτονται μεταξύ τους και διατυπώνονται επίσημα στη σειρά αποφάσεων 805 της ΙΑΤΑ αποτελούν συμφωνίες και αποφάσεις ένωσης επιχειρήσεων οι οποίες εμπίπτουν στο πέδιο εφαρμογής του άρθρου αυτού.

α) Αντικείμενο και αποτέλεσμα: περιορισμός του ανταγωνισμού 43. Οι προαναφερόμενες συμφωνίες και αποφάσεις περιορίζουν τον ανταγωνισμό μεταξύ μεμονωμένων αεροπορικών εταιρειών-μελών της ΙΑΤΑ στο επίπεδο της διανομής των υπηρεσιών αεροπορικών εμπορευματικών μεταφορών, δεδομένου ότι συμφωνούν να εφαρμόζουν συλλογικά το ίδιο σύστημα διανομής για ένα πολύ σημαντικό τμήμα των πωλήσεών τους. Παρόλο που το σύστημα επιλογής δεν είναι αποκλειστικό για τους πράκτορες ή τους μεταφορείς και δεν επιβάλλεται εδαφικός περιορισμός στους πράκτορες, το πρόγραμμα της ΙΑΤΑ αποτελεί στην πραγματικότητα τον πλέον προσφιλή τρόπο διανομής για τις περισσότερες αεροπορικές εταιρείες. Επομένως, οι πολιτικές διανομής ευθυγραμμίζονται ως ένα βαθμό με τις περισσότερες από τις άλλες αεροπορικές εταιρείες για ένα σημαντικό μέρος των εμπορικών τους δραστηριοτήτων.

44. Το σύστημα διανομής και πωλήσεων το οποίο συμφωνείται από τις αεροπορικές εταιρείες-μέλη της ΙΑΤΑ αφήνει μικρό περιθώριο για άλλες μορφές διανομής βασισμένες σε διαφορετική πολιτική την οποία θα μπορούσαν να εφαρμόσουν μεμονωμένες αεροπορικές εταιρείες-μέλη της ΙΑΤΑ και οδηγεί σε μια μάλλον ανελαστική δομή πωλήσεων. Εάν δεν υπήρχε το σύστημα της ΙΑΤΑ, τότε κάθε αεροπορική εταιρεία θα είχε το δικό της δίκτυο πρακτόρων, οι οποίοι κανονικά θα ήταν διαφορετικοί από τους πράκτορες των ανταγωνιστών της. Το γεγονός αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση του ανταγωνισμού, τόσο μεταξύ των πρακτόρων όσο και μεταξύ των αεροπορικών εταιρειών.

45. Οι αποφάσεις της ΙΑΤΑ έχουν επίσης τεράστιες επιπτώσεις στις επιχειρηματικές δραστηριότητες των πρακτορείων εμπορευματικών μεταφορών της Κοινότητας και δημιουργούν ανελαστικότερες δομές απ' ό,τι τα διμερή συστήματα, τα οποία θα μπορούσαν να εισάγουν έντονα στοιχεία ανταγωνισμού στη διανομή.

46. Τρίτον, θα επηρεαστεί ο ανταγωνισμός μεταξύ πρακτορείων, ακόμη κι αν επιτρέπεται η μείωση των προμηθειών προς όφελος των πελατών (ναυλωτών). Ο περιορισμός του ανταγωνισμού ενυπάρχει ως ένα βαθμό, σε όλα τα συστήματα συλλογικής διανομής στα οποία τα κριτήρια επιλογής είναι ομοιογενή. Επομένως, ο ανταγωνισμός όσον αφορά τις πωλήσεις μεταξύ ειδικευμένων πρακτόρων, όπως της ΙΑΤΑ, θα είναι κατ' ανάγκη περισσότερο περιορισμένος απ' ό,τι σε διαφορετική περίπτωση.

Επιπλέον, θα υπάρχει στρέβλωση του ανταγωνισμού έναντι των πρακτόρων που δεν είναι διατεθειμένοι από την ΙΑΤΑ ή των άλλων συμμετεχόντων στην αγορά διανομής εκτός του πλαισίου της ΙΑΤΑ, δεδομένου ότι η ιδιότητα του μέλους στο σύστημα συλλογικής πρακτόρευσης της ΙΑΤΑ, προσφέρει σε ορισμένους πράκτορες κάποιο τεχνητό πλεονέκτημα έναντι των διανομέων που παραμένουν εκτός του συστήματος.

47. Τα προαναφερθέντα δεν αφήνουν και μεγάλο περιθώριο αμφιβολιών ως προς το ότι οι σχετικές αποφάσεις της ΙΑΤΑ επηρεάζουν τη δομή του ανταγωνισμού στο σύνολο της αγοράς της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στα τρία επίπεδα που αναφέρθηκαν πιο πάνω.

β) Επίδραση στο εμπόριο μεταξύ κρατών μελών 48. Οι υπό εξέταση αποφάσεις της ΙΑΤΑ αφορούν υπηρεσίες οι οποίες κατέχουν σημαντικό μερίδιο στις συναλλαγές εντός της ΕΟΚ, όπως αποδεικνύεται στις αιτιολογικές σκέψεις 6, 7 και 8.

Επομένως, οι συμφωνίες επηρεάζουν το ενδοκοινοτικό εμπόριο, δεδομένου ότι έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη συνολική δομή του ανταγωνισμού.

Β. Άρθρο 85 παράγραφος 3 49. Οι υπό εξέταση αποφάσεις της ΙΑΤΑ ανταποκρίνονται στις προϋποθέσεις για απαλλαγή που καθορίζονται στο άρθρο 85 παράγραφος 3. Οι αποφάσεις αυτές συμβάλλουν στη βελτίωση της παραγωγής και της διανομής των προϊόντων καθώς και στην προώθηση της τεχνικής και οικονομικής προόδου, εξασφαλίζοντας συγχρόνως στους πελάτες δίκαιο τμήμα από το όφελος που προκύπτει. Εξάλλου, οι αποφάσεις αυτές δεν επιβάλλουν στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις περιορισμούς που δεν είναι απαραίτητοι για την επίτευξη των στόχων αυτών ούτε παρέχουν στις επιχειρήσεις αυτές τη δυνατότητα κατάργησης του ανταγωνισμού επί σημαντικού τμήματος των σχετικών προϊόντων.

Βελτίωση της παραγωγής και της διανομής, προώθηση της τεχνικής και οικονομικής προόδου.

50. Οι αποφάσεις της ΙΑΤΑ επιτρέπουν την κεντρική διοίκηση των πρακτορείων της ΙΑΤΑ και τη μείωση των διοικητικών δαπανών των αεροπορικών εταιρειών για τα πρακτορεία λιανικής πώλησης εισιτηρίων. Πολλές αεροπορικές εταιρείες δεν μπορούσαν να διαχειρίζονται μεγάλη αλυσίδα δικών τους πρακτορείων, και ιδίως οι μικρομεσαίες αεροπορικές εταιρείες θεωρούν το σύστημα πρακτορείων της ΙΑΤΑ ως αναντικατάστατο. Τα πλεονεκτήματα είναι ιδιαίτερα ελκυστικά για τις αεροπορικές εταρείες που εκτελούν μεγάλο αριθμό διεθνών πτήσεων, δεδομένου ότι τους εξασφαλίζεται πρόσβαση στην αγορά, την οποία θα ήταν δύσκολο και δαπανηρό να επιτύχουν με άλλο τρόπο. Μέσω μιας συμφωνίας-τύπου του συνάπτουν με την ΙΑΤΑ, οι πράκτορες των οποίων ή άδεια να εκπροσωπούν τα μέλη της ΙΑΤΑ έχει αναγνωριστεί έπειτα από κατάλληλη αξιολόγηση, μπορούν να εκδίδουν αεροπορικές φορτωτικές για λογαριασμό οποιουδήποτε εντεταλμένου μέλους της ΙΑΤΑ. Το σύστημα αυτό συμβάλλει στην προώθηση των διεθνών προτύπων όσον αφορά την πώληση των προϊόντων των αεροπορικών εταιρειών και ενισχύει την χρηματοοικονομική ακεραιότητα των πρακτορείων πωλήσεων. Με τα μέτρα ασφαλείας που προβλέπει, προστατεύει επίσης το επιβατικό κοινό, το οποίο συχνά ταξιδεύει σε αεροσκάφη που μεταφέρουν εμπορεύματα.

51. Το σύστημα που προβλέπεται στην απόφαση 805 της ΙΑΤΑ, συμβάλλει στη βελτίωση της διανομής των προϊόντων στον τομέα των αερομεταφορών με:

α) την εξασφάλιση σε κάθε αεροπορική εταιρεία-μέλος της ΙΑΤΑ οφέλους από την επίτευξη οικονομιών κλίμακας με:

- τον εντοπισμό και τη χορήγηση διαπίστευσης στα κατάλληλα πρακτορεία πώλησης,

- την τυποποίηση των συμβατικών εμπορικών σχέσεων με τους πράκτορες,

- την προώθηση υψηλότερου επιπέδου ικανότητας και αξιοπιστίας στον κλάδο της διανομής G β) την εξασφάλιση στους πράκτορες:

- συντομότερης διαδικασίας διαπίστευσης χωρίς να γίνονται διακρίσεις,

- απλουστευμένων συμβατικών εμπορικών σχέσεων με όλες τις αεροπορικές εταιρείες-μέλη της ΙΑΤΑ,

- άμεσης δυνατότητας πώλησης των υπηρεσιών που παρέχουν οι περισσότερες αεροπορικές εταιρείες,

- απλουστευμένων διαδικασιών διαχείρισης και ενημέρωσης,

- πρόσβασης στην επαγγελματική κατάρτιση,

- συγκεκριμένης διαδικασίας για τη δίκαιη επίλυση των διαφορών με τις αεροπορικές εταιρείες, μέσω της παραπομπής των διαφορών αυτών σ' ένα ανεξάρτητο όργανο διαιτησίας,

- επαγγελματικής συνδρομής από τη γραμματεία της ΙΑΤΑ (δημοσιεύσεις, συμβουλές, προγράμματα κατάρτισης κ.λπ.),

- του επαγγελματικού κύρους που συνοδεύει τη διαπίστευση από την ΙΑΤΑ.

Πλεονεκτήματα για τους πελάτες 52. Το σύστημα της ΙΑΤΑ, όπως προτείνεται στη σειρά αποφάσεων 805, εξασφαλίζει στους πελάτες ικανοποιητικό τμήμα από το όφελος που προκύπτει μέσω:

α) του απαιτούμενου βαθμού τεχνικών και λειτουργικών ικανοτήτων από τους πράκτορες προκειμένου να αποδειχθεί η αξιοπιστία τους (χρηματοοικονομική βιωσιμότητα, προσόντα και πείρα του προσωπικού συμπεριλαμβανομένης της ικανότητας στη διακίνηση επικίνδυνων εμπορευμάτων, καταλληλότητα των κτιρίων και κατάλληλος εξοπλισμός) G β) του μεγάλου αριθμού πρακτορείων της ΙΑΤΑ (1 000 στην ΕΟΚ τα οποία αυξάνονται συνεχώς ακολουθώντας τα κριτήρια της απόφασης 805) G γ) της πρόσβασης σε πρακτορεία που εκπροσωπούν μεγάλο αριθμό αεροπορικών εταιρειών που καλύπτουν το ευρύτερο φάσμα προορισμών G δ) αυξημένου ανταγωνισμού μεταξύ των πρακτορείων της ΙΑΤΑ, δεδομένου ότι επιτρέπεται στα πρακτορεία αυτά να μειώνουν την προμήθειά τους προς όφελος των πελατών.

Αναγκαιότητα των περιορισμών 53. Η τυποποίηση και οι οικονομίες κλίμακας του επιτυγχάνονται με το σύστημα που προβλέπεται στις αποφάσεις δεν θα μπορούσαν να επιτευχθούν χωρίς την εφαρμογή ενός ενιαίου διεθνούς συστήματος. Πράγματι, το σύστημα της ΙΑΤΑ βασίζεται στο μεγάλο αριθμό αεροπορικών εταιρειών και το μεγάλο αριθμό πρακτορείων. Τόσο τα μειονεκτήματά του, όσο και τα ευεργετικά του αποτελέσματα οφείλονται στο γεγονός αυτό και είναι αναπόσπαστα δεμένα μεταξύ τους.

Κατάργηση του ανταγωνισμού 54. Ο ανταγωνισμός μεταξύ αεροπορικών εταιρειών στο επίπεδο της διανομής δεν καταργείται από το σύστημα που προβλέπεται στη σειρά αποφάσεων 805 της ΙΑΤΑ. Οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να προσφέρουν στα πρακτορεία την αμοιβή - μέσω της προμήθειας ή με άλλο τρόπο - που θεωρούν κατάλληλη. Είναι επίσης ελεύθερες να πραγματοποιούν οι ίδιες πωλήσεις και να δημιουργούν το δικό τους δίκτυο διανομής σε διμερή βάση, με όρους διαφορετικούς απ' αυτούς που έχουν συμφωνηθεί στα πλαίσια της ΙΑΤΑ.

55. Όπως αναφέρθηκε στην προηγούμενη παράγραφο, οι αεροπορικές, εταιρείες επιτρέπεται και όντως πραγματοποιούν ένα μέρος των πωλήσεών τους μέσω παράλληλων, ανταγωνιστικών δικτύων. Ο ανταγωνισμός δεν καταργείται με τις υπό εξέταση αποφάσεις, οι οποίες σε καμία περίπτωση δεν επιβάλλουν αποκλειστικότητα στα ενδιαφερόμενα μέρη. Επιτρέπεται στους πράκτορες να πωλούν, ιδίως, υπηρεσίες μεταφορών με αεροπορικές εταιρείες που δεν είναι μέλη της ΙΑΤΑ και εταιρείες πτήσεων charter.

56. Ο ανταγωνισμός μεταξύ πρακτορείων, διαπιστευμένων ή όχι από την ΙΑΤΑ, άσχετα με το αν έχουν επιλεγεί σε πολυμερή ή διμερή βάση, θα διατηρηθεί. Πράγματι, τα πρακτορεία της ΙΑΤΑ θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους όχι μόνο όσον αφορά την προσφορά καλύτερων υπηρεσιών στους πελάτες τους, αλλά και όσον αφορά τη μείωση της προμήθειάς τους προς όφελος του πελάτη. Θα ανταγωνίζονται επίσης με τα πρακτορεία που δεν είναι διαπιστευμένα από την ΙΑΤΑ. Είναι επίσης δυνατό μερικοί πράκτορες διαπιστευμένοι στην ΙΑΤΑ να συνάψουν διμερείς συμφωνίες με αεροπορικές εταιρείες που είναι μέλη της ΙΑΤΑ και να ανταγωνίζονται εκτός του πλαισίου της ΙΑΤΑ με άλλους διαπιστευμένους στην ΙΑΤΑ πράκτορες.

57. Τέλος, όσον αφορά το σημείο αυτό, η Επιτροπή πιστεύει ότι το σύστημα της ΙΑΤΑ δεν καταργεί τον ανταγωνισμό διότι, μαζί μ' αυτό προβλέπονται και μέθοδοι διανομής, τόσο για το παρόν όσο και για το μέλλον, βασισμένες σε διάφορους τύπους πολιτικής και οι οποίες πρόκειται να αναπτυχθούν περαιτέρω σε μια προοδευτικά ελεύθερη αγορά υπηρεσιών γενικότερα και πρακτορείων και αερομεταφορών ειδικότερα.

Οικονομικές και διαρθρωτικές επιπτώσεις των υπό εξέταση αποφάσεων 58. Το καθεστώς που θεσπίζεται με τις αποφάσεις 805, 805δ και 805ε συμβάλλει στην ελευθέρωση της αγοράς, ανταποκρίνεται καλύτερα στην πραγματικότητα της αγοράς απ' ό,τι οι προηγούμενες αποφάσεις και είναι εμπνευσμένο από την παρέμβαση της Επιτροπής μετά τις κοινοποιήσεις της ΙΑΤΑ.

59. Ως αποτέλεσμα όλων αυτών των μεταβολών, η σχέση μεταξύ πρακτορείων και αεροπορικών εταιρειών είναι περισσότερο ισορροπημένη και η έναρξη της άσκησης επιχειρηματικών δραστηριοτήτων στον τομέα της πώλησης υπηρεσιών αεροπορικών εμπορευματικών μεταφορών για λογαριασμό των μελών της ΙΑΤΑ είναι πιο εύκολη, χωρίς αυτό να έχει ως συνέπεια απώλεια της αποδοτικότητας ή της αξιοπιστίας των πρακτορείων. Έτσι, κατά συνέπεια, ο αριθμός των σημείων πώλησης φαίνεται ότι αυξάνει, και αυτό προς όφελος των πελατών, οι οποίοι θα επωφεληθούν επίσης από τον αυξημένο ανταγωνισμό μεταξύ των πρακτορείων.

60. Η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι με το σύστημα που προβλέπεται στην απόφαση 805 θα αποφευχθεί ο κίνδυνος της κατάχρησης ή της διακριτικής εφαρμογής της διαδικασίας που αναφέρθηκε πιο πάνω. Υπό την έννοια αυτή, αξίζει να σημειωθεί ότι η απόρριψη της αίτησης κάποιου που ανταποκρίνεται στα κριτήρια αποτελεί διακριτική μεταχείριση και ότι η τοπική εφαρμογή δεν πρέπει να παρεκκλίνει από τα κριτήρια αυτά.

61. Σε μια εποχή άνθησης των αεροπορικών εμπορευματικών μεταφορών και φιλελευθεροποίησης των αεροπορικών μεταφορών στην Ευρώπη, το πρόγραμμα για τη μεταφορά εμπορευμάτων όπως αναφέρεται στη σειρά αποφάσεων 805, μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην αύξηση της ευκαμψίας της αγοράς προς όφελος τόσο των αεροπορικάν εταιρειών και των πρακτορείων όσο και των πελατών.

Διάρκεια της απαλλαγής 62. Το άρθρο 8 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17 ορίζει ότι οι απαλλαγές, δυνάμει του άρθρου 85 παράγραφος 3, μπορούν να χορηγηθούν μόνο για μια συγκεκριμένη περίοδο και ότι μπορεί να συνοδεύονται από την επιβολή όρων και υποχρεώσεων.

63. Η Επιτροπή κρίνει ότι δεν είναι απαραίτητο να επιβληθούν όροι ή υποχρεώσεις. Ωστόσο, η Επιτροπή παρακολουθεί στενά τη λειτουργία του συστήματος μέχρι τη λήξη της απαλλαγής, προκειμένου να αξιολογήσει κατά πόσο θα πρέπει να δοθεί παράταση, εφόσον βέβαια ζητηθεί κάτι τέτοιο.

64. Λόγω της φύσης των υπό εξέταση συμφωνιών και αποφάσεων, η κατάλληλη διάρκεια της απαλλαγής, η οποία ποβλέπει στην επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 85 παράγραφος 3, κρίνεται ότι είναι δέκα έτη μετά την ημερομηνία της πρώτης κοινοποίησης, δηλαδή μέχρι τις 6 Ιουλίου 1988,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Σύμφωνα με το άρθρο 85 παράγραφος 3, οι διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ κηρύσσονται ανεφάρμοστες για την περίοδο από 7 Ιουλίου 1988 έως 6 Ιουλίου 1998 στις αποφάσεις 805, 805δ και 805ε της ΙΑΤΑ.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη διεθνή ένωση αεροπορικών μεταφορών (International Air Transport Association) και στις επιχειρήσεις που απαριθμούνται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης.

Βρυξέλλες, 30 Ιουλίου 1991.

Για την Επιτροπή SIR LEON BRITTAIN Αντιπρόεδρος

(1) ΕΕ αριθ. 13 της 21. 2. 1962, σ. 204/62.

(2) ΕΕ αριθ. C 320 της 20. 12. 1990, σ. 4.

(3) Βλέπε παράρτημα για τα ενεργά και τα συνδεδεμένα μέλη της ΙΑΤΑ.

(4) Οι κοινοτικές εταιρείες που συμμετέχουν στην ΑΕΑ είναι οι Aer Lingus, Air France, Alitalia, British Airways, Iberia, KLM, Lufthansa, Luxair, Olympic, Sabena, SAS, TAP και UTA.

(1) Εκτός από τις περιπτώσεις που υπάρχει διαφορετική πρόβλεψη, οι ανωτέρω διατάξεις περιλαμβάνονται στην απόφαση 805.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

International Air Transport Association (IATA) - ΜΕΛΗ

189 μέλη (154 ενεργά και 35 συνδεδεμένα) στις 15 Φεβρουαρίου 1990) Ενεργά μέλη Adria Airways Aer Lingus plc Aeroflot Soviet Airlines Aerolνneas Argentinas Aerolineas Nicaraguenses SA (AERONICA) Aerovias de Mιxico SA de CV (AEROMEXICO) Aerovias Nacionales de Colombia SA (AVIANCA) Affretair (PVT) Ltd Air Afrique Air Algιrie Air Botswana Air Bremen GmbH & Co.

Air Bridge Carriers Ltd Air Canada Air Europe Ltd Air France Air Gabon Air Guinιe Air Jamaica Ltd Air Littoral Air Madagascar Air Malawi Ltd Air Malta Company Ltd Air Martinique Air Mauritius Air New Zealand Ltd Air Niugini Air Pacific Ltd Air Seychelles Ltd Air Tanzania Corporation Air Tungaru Corporation Air UK Air Zaϊre Air Zimbabwe Corporation Air India Airline of the Marshall Islands Alaska Airlines Inc.

Alisarda SpA Alitalia - Linee Aeree Italiane SpA All Nippon Airways Co., Ltd American Airlines Inc.

America West Airlines, Inc.

Ariana Afghan Airlines Co. Ltd Austrian Airlines Balkan Bulgarian Airlines Berlin European UK Ltd Birmingham European Airways plc Braathens SAFE British Airways plc British Midland Airways Ltd Brymon Airways Cameroon Airlines Canadian Airlines International Ltd Caribbean Air Cargo Company Ltd Ceskoslovenske Aerolinie (CSA) Compaρνa Mexicana de Aviaciσn SA de CV (MEXICANA) Continental Airlines Inc.

Cook Islands International Airlines Ltd Crossair Cruzeiro do Sul SA - Servicos Aιreos Cyprus Airways Ltd Dan-Air Services Ltd Delta Air Regionalflugverkehr GmbH Democratic Yemen Airlines (ALYEMOA) Deutsche Lufthansa AG (LUFTHANSA) Eastern Air Lines Inc.

Egyptair El Al Israel Airlines Ltd Emirates Empresa Consolidada Cubana de Aviaciσn (CUBANA) Empresa de Transporte Aιreo del Perϊ (AEROPERU) Empresa Ecuatoriana de Aviaciσn SA (ECUATORIANA) Ethiopian Airlines Corporation Federal Express Corporation Finnair Oy Friendly Islands Airways Ltd Gambia Air Shuttle Ltd Garuda Indonesia German Wings Luftfahrtunternehmen GmbH Ghana Airways Corporation Gulf Air Company GSC Hong Kong Dragon Airlines Ltd (DRAGONAIR) IBERIA, Lνneas Aιreas de Espaρa SA Icelandair Indian Airlines Iran Air, The Airline of the Islamic Republic of Iran Iraqi Airways Jamahiriya Libyan Arab Airlines Japan Airlines Co. Ltd Japan Air System Co. Ltd Jugoslovenski Aerotransport (JAT) Kenya Airways Ltd KLM Royal Dutch Airlines Korean Air Kuwait Airways Corporation LAM - Linhas Aιreas de Moηambique Lauda Air Luftfahrt AG Lesotho Airways Corporation Lνnea Aιrea del Cobre SA (LADECO) Lνnea Aιrea Nacional - Chile SA (LAN-CHILE) Lνneas Aιreas Costarricenses SA (LACSA) Lνneas Aιreas Paraguayas - LAP Lloyd Aιreo Boliviano SA (LAB) Loganair Ltd London City Airways MALEV - Hungarian Airlines Manx Airlines Ltd Middle East Airlines Airliban (MEA) Nationair Canada NFD Luftverkehrs AG Nigeria Airways Ltd Nippon Cargo Airlines (NCA) Olympic Airways, SA Pakistan International Airlines Corp. (PIA) Pan American World Airways, Inc.

Philippine Airlines Inc.

PLUNA - Primeras Lνneas Uruguayas de Navegaciσn Aιrea Polskie Linie Lotnicze (LOT) Polynesian Airlines Ltd Qantas Airways Ltd Royal Air Maroc Royal Jordanian (ALIA - The Royal Jordanian Airline) Royal Swazi National Airways Corp. Ltd Ryanair Ltd SABENA (Sociιtι anonyme belge d'exploitation de la navigation aιrienne) Saudi Arabian Airlines Corp. (SAUDIA) Scandinavian Airlines System (SAS) Scottish European Airways Solomon Airlines Somali Airlines South African Airways (SAA) Sudan Airways Company Ltd Swedair AB Swiss Air Transport Co. Ltd (SWISSAIR) Syrian Arab Airlines TAGG - Linhas Aιreas de Angola (ANGOLA AIRLINES) TAP - Air Portugal Tempelhof Airways USA Inc.

Tower Air Inc.

Trans-Mediterranean Airways SAL (TMA) Transavia Holland BV d/b/a Transavia Airlines Trans World Airlines Inc. (TWA) Trinidad & Tobago (BWIA International) Airways Corp.

Tunis Air Turk Hava Yollari AD (TURKISH AIRLINES) United Airlines USAir, Inc.

UTA (Union de Transports Aιriens) VARIG SA (Viaηao Aιrea Rio-Grandense) Venezolana Internacional de Aviaciσn SA (VIASA) Virgin Atlantic Airways YEMENIA Yemen Airways Zambia Airways Corporation Ltd ZAS Airline of Egypt Συνδεδεμένα Μέλη Aero Lloyd Flugreisen GmbH & Co.

Luftverkehrs-KG Air America (Air Specialities Corp. d/b/a Air America) Air Ιcosse Ltd Air Νnter (Lignes Aιriennes Intιrieures) Air Rιunion Air Tahiti Aloha Airlines, Inc.

Ansett Airlines of Australia Ansett New Zealand Austral Lνneas Aιreas SA Australian Airlines Ltd Aviaciσn y Comercio, SA (AVIACO) Commercial Airways (Pty) Ltd DLT Deutsche Luftverkehrsgesellschaft mbH Douglas Airways Pty Ltd East-West Airlines Falcon Cargo AB Flight West Airlines Ltd INTAIR IPEC Aviation Kendell Airlines LAR Transregional (Linhas Regionais SA) Mount Cook Airlines Namib Air (Pty) Ltd Salair AB Sunflower Airlines Ltd Sunstate Airlines TALAIR Pty Ltd Transbrasil SA Linhas Aιreas (Trans Brasil) Trans-Jamaican Airlines Ltd Transport Aιrien Transregional (TAT) Vayudoot Ltd Viaηao Aιrea Sao Paulo SA (VASP) Wairarapa Airlines Ltd Wideroe Flyveselskap A/S