ΕΠΙΤΡΟΠΗ - ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 27ης Νοεμβρίου 1985 σχετικά με διαδικασία εφαρμογής του άρθρου 85 της συνθήκης ΕΟΚ (IV/30.846 - Ivoclar) (Το κείμενο στη γερμανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό) (85/559/ΕΟΚ)

ΙΙ

(Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

την συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας,

τον κανονισμό αριθ. 17 του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1962, πρώτο κανονισμό εφαρμογής των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης ΕΟΚ(1), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Ελλάδας, και ιδίως το άρθρο 4,

(1) ΕΕ αριθ. 13 της 21.2.1962, σ. 204/62.

την κοινοποίηση της σύμβασης - τύπου αποκλειστικής διανομής από την επιχείρηση Ivoclar AG, Schaan, την 1η Φεβρουαρίου 1983,

την απόφαση της Επιτροπής της 30ής Οκτωβρίου 1984 να κινήσει τη σχετική διαδικασία,

μετά τη δημοσίευση του ουσιώδους περιεχομένου της κοινοποίησης (2), σύμφωνα προς το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17,

(2) ΕΕ αριθ. C 297 της 8.11.1984, σ. 14.

μετά από ακρόαση της συμβουλευτικής επιτροπής συμπράξεων κει δεσποζουσών θέσεων,

Εκτιμώντας ότι:

Ι. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

(1) Την 1η Φεβρουαρίου 1983, η επιχείρηση Ivoclar AG, Schaan (Λιχτενστάιν), κοινοποίησε στην Επιτροπή τη σύμβαση -τύπο αποκλειστικής διανομής την οποία πρόκειται να εφαρμόσει σε όλα τα κράτη μέλη της Κοινότητας. Αρχικά είχε ζητήσει, για τη σύμβαση, απαλλαγή, βάσει του κανονισμού 67/67/ΕΟΚ της Επιτροπής (3), από την απαγόρευση του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ. Μεταγενέστερα, διευκρίνισε ότι ζητά επίσης και την απαλλαγή της σύμβασης με ατομική απόφαση, βάσει του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ.

(3) ΕΕ αριθ. 57 της 25.3.1967, σ.849/67.

Α. Η κοινοποιούσα επιχείρηση

(2) Η επιχείρηση Ivoclar AG είναι μία μεσαίου μεγέθους επιχείρηση που, μαζί με τις θυγατρικές της κατασκευάζει και διανέμει προϊόντα οδοντιατρικής και οδοντοτεχνικής (ιδίως τεχνητά δόντια από συνθετικές ύλες και πορσελάνη, υλικά για σφραγίσματα, υλικά για προθέσεις, στεφάνες, γέφυρες και αποτυπώσεις δοντιών, καθώς και οδοντοτεχνικά μηχανήματα). Προμηθεύει μέσω των εθνικών θυγατρικών της, 25 μεταπωλητές στην Ομοσμονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, από 26 μεταπωλητές στη Γαλλία και στην Ιταλία, από 1 μεταπωλητή στο Βέλγιο, και στη Δανία, στη Μεγάλη Βρετανία, στην Ιρλανδία, στην Ολλανδία και 2 μεταπωλητές στο Λουξεμβούργο. Η Ivoclar σκοπεύει να εφαρμόσει σταδιακά τη σύμβαση - τύπο αποκλειστικής διανομής που κοινοποίησε σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΟΚ. Μέχρι στιγμής έχει ήδη εφαρμόσει την εν λόγω σύμβαση στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας και στη Γαλλία.

(3) Η επιχείρηση Ivoclar ισχυρίζεται ότι η διαδικασία παραγωγής της στηρίζεται στην ιδιαίτερα στενή συνεργασία με επιστημονικά ινστιτούτα και ότι τα προϊόντα της παρουσιάζουν υψηλό ποιοτικό επίπεδο. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τα τεχνητά δόντια που κατασκευάζει, τα οποία αποτελούν το κύριο μέρος του προγράμματος παραγωγής της. Σε αντίθεση με τις περισσότερες παρεμφερείς επιχειρήσεις, η επιχείρηση Ivoclar δεν εργάζεται με μεγέθη που προσαρμόζονται στο μέσο όρο των ασθενών αλλά προσαρμόζει και τοποθετεί τα δόντια στις προθέσεις σύμφωνα με τα εκάστοτε δεδομένα κάθε ασθενούς. Αυτό προϋποθέτει τη χρήση μηχανημάτων ιδιαίτερης ακρίβειας, καθώς και επιμελημένη ατομική εργασία εκ μέρους των οδοντιάτρων και των οδοντοτεχνιτών. Ακόμα και στους τομείς του πολυμερισμού των συνθετικών υλών για προθέσεις και της κατασκεύης γεφυρών, η επιχείρηση Ivoclar έχει αναπτύξει ιδιαίτερες επιστημονικές μεθόδους, που αποβλέπουν στη μεγαλύτερη αντοχή των υλικών και στη μείωση του κόστους. Η ορθή χρήση των προϊόντων και των μεθόδων της Ivoclar, καθώς και η αξιοποίηση των ειδικών πλεονεκτημάτων τους, απαιτούν εντατική εκπαίδευση και κατατόπιση τόσο των πωλητών όσο και των χρηστών (οδοντίατροι, οδοντοτεχνίτες κλπ.). Η επιχείρηση Ivoclar απασχολεί προς το σκοπό αυτό ειδικά εκπαιδευμένο προσωπικό το οποίο διοργανώνει ειδικά σεμινάρια στις αποθήκες SR, στα οδοντιατρεία, στα οδοντιατρικά εργαστήρια, σχολές και πανεπιστήμια, και ελέγχει συνεχώς και συμβουλεύει τις αποθήκες SR.

(4) Η επιχείρηση Ivoclar ανταγωνίζεται σημαντικό αριθμό άλλων κατασκευαστών. Στην αγορά τεχνητών δοντιών στην Κοινότητα με τμήμα στην αγορά μέχρι...(1) (Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας) προηγείται η εταιρεία Denstly International INC με έδρα στις ΗΠΑ και θυγατρικές εταιρείες στις περισσότερες χώρες της Κοινότητας. λλοι σημαντικοί ανταγωνιστές είναι οι εταιρείες Vita Zahnfabrik, Lindauer Zahnfabrik (θυγατρική της Bayer AG), Kulzer GmbH (θυγατρική της Degussa AG,) Major SA, Candulor AG. Η επιχείρηση Ivoclar, στα τεχνητά δόντια από συνθετικές ύλες, ανήκει στην επικεφαλής ομάδα των ανταγωνιστών στην Κοινότητα με τμήμα στην αγορά, το 1984,.... περίπου στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, στη Γαλλία στην Ιταλία, στις χώρες της Μπενελούξ και στη Δανία. Στις υπόλοιπες χώρες της Κοινότητας, στα τεχνητά δόντια, η Ivoclar κατέχει τμήμα στην αγορά μεταξύ... (Μεγάλη Βρετανία) και... (Ελλάδα). Στα υπόλοιπα προϊόντα που περιλαμβάνονται στην κοινοποιηθείσα συμφωνία το τμήμα της αγοράς που κατέχει η Ivoclar σε όλα τα κράτη μέλη είναι γενικά μικρότερο από...

(1) Σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 2 του κανονισμού αριθ. 17, δεν δημοσιεύνονται στην Επίσημη Εφημερίδα στοιχεία σχετικά με το επαγγελματικό απόρρητο των επιχειρήσεων.

Β. Η κοινοποιηθείσα συμφωνία

(5) Η κοινοποιηθείσα συμφωνία ρυθμίζει τις σχέσεις προμήθειας της επιχείρησης Ivoclar AG, και των γερμανικών θυγατρικών της, με τους μεταπωλητές της. Προσδιορίζει το σύστημα διανομής της επιχείρησης Ivoclar AG στην Κοινότητα, το οποίο προβλέπει την αποκλειστική προμήθεια περιορισμένου αριθμού ειδικευμένων επιχειρήσεων διανομής οι οποίες φέρουν την επωνυμία αποθήκες SR. Η σύμβαση περιέχει κυρίως τις ακόλουθες διατάξεις:

(6) Κάθε αποθήκη SR ελέγχει μία κεντρική περιοχή, όπου καταβάλλει προσπάθειες για την καλύτερη δυνατή πώληση των προϊόντων Ivoclar. Το μέγεθος των κεντρικών περιοχών έχει καθορισθεί έτσι ώστε, ανάλογα με την υπάρχουσα ζήτηση, να αναμένεται ένας ελάχιστος κύκλος εργασιών από την πώληση των προϊόντων Ivoclar, που εγγυάται την αποδοτικότητα μιας σωστής εξοπλισμένης και επανδρωμένης αποθήκης.

(7) Μέσα στην κεντρική περιοχή μόνον η αποθήκη SR μπορεί να εγκαταστήσει περαιτέρω καταστήματα πωλήσεων. Η Ivoclar έχει το δικαίωμα να προμηθεύει, στην περιοχή αυτή, μια άλλη αποθήκη SR ή τα καταστήματα πωλήσεων αυτής, μόνον όταν ο κύκλος εργασιών της πρώτης αποθήκης SR και των καταστημάτων της, κατά τη διάρκεια δύο οικονομικών ετών, μειώνεται ουσιαστικά ή δεν φθάνει το αναμενόμενο σύμφωνα με τις συνθήκες αγοράς αποτέλεσμα, λόγω της ανεπαρκούς εκμετάλλευσης της εν λόγω περιοχής.

(8) Η αποθήκη SR μπορεί να ασκεί δραστηριότητες και έξω από την κεντρική περιοχή της, χωρίς όμως να έχει το δικαίωμα να ιδρύσει υποκατάστημα στην κεντρική περιοχή άλλης αποθήκης SR.

(9) Η επιλογή της αποθήκης SR γίνεται σύμφωνα με τα ακόλουθα κριτήρια που προσδιόρισε η Ivoclar σε συμπληρωματική εγκύκλιό της:

α) η αποθήκη SR πρέπει να διαθέτει επαρκώς εκπαιδευμένο και ειδικευμένο προσωπικό που να είναι σε θέση να συμβουλεύει και να κατατοπίζει τους αγοραστές των προϊόντων Ivoclar, (οδοντίατρους, οδοντοτεχνίτες, ινστιτούτα, κλπ.)

β) η αποθήκη SR πρέπει να διατηρεί πλήρες απόθεμα όλων των προϊόντων Ivoclar συμπεριλαμβανομένου ενός πλήρους προγράμματος δοντιών κατά χρώμα και τύπο και απόθεμα ανταλλακτικών για τα μηχανήματα και τις συσκευές Ivoclar. Το μέγεθος του αποθέματος πρέπει να επαρκεί για την άμεση ικανοποίηση όλων των παραγγελιών

γ) η αποθήκη SR πρέπει να εκθέτει χαρακτηριστικά προϊόντα της ποικιλίας εμπορευμάτων Ivoclar και να διαθέτει εγκαταστάσεις και ειδικούς χώρους για επίδειξη των προϊόντων της Ivoclar σε οδοντίατρους και οδοντοτεχνίτες.

(10) Η αποθήκη SR αναλαμβάνει περαιτέρω τις ακόλουθες υποχρεώσεις:

α) να πωλεί τα προϊόντα της Ivoclar μόνο σε οδοντίατρους, οδοντοτεχνίτες, εργαστήρια, πανεπιστήμια και δημόσια ιδρύματα κοινωνικής ασφάλισης. Απαγορεύεται να προμηθεύει τις καθαρά εμπορικές επιχειρήσεις, καθώς και τις άλλες αποθήκες οδοντιατρικών προϊόντων. Επιτρέπεται αντίθετα η προμήθεια άλλων εγκεκριμένων αποθηκών SR

β) να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για την περαιτέρω διάδοση των προϊόντων Ivoclar. Αναλαμβάνει ιδίως την υποχρέωση να διοργανώνει παρουσιάσεις και επιδείξεις των προϊόντων Ivoclar στους κύκλους των αγοραστών και να επηρεάζει την αγορά με επισκέψεις πελατών, εγκύκλιους και διαφημιστικά έντυπα.

(11) Η Ivoclar αναλαμβάνει την υποχρέωση να ενισχύει αποτελεσματικά τις προσπάθειες για πωλήσεις που καταβάλλει η αποθήκη SR με επιδείξεις, διαλέξεις, μαθήματα, με την επιμόρφωση των αντιπροσώπων, με διαφήμιση μέσω εντύπων και αγγελιών, καθώς και με την ποιότητα των προσφερομένων απ’αυτήν προϊόντων.

(12) Η σύμβαση ισχύει κατ’αρχήν για τρία χρόνια και επτά μήνες. Ανανεώνεται αυτόματα για πέντε ακόμα χρόνια, εφόσον δεν έχει καταγγελθεί κατά τον προηγούμενο χρόνο. Σε περίπτωση μεταβολής των προσωπικών ή νομικών συνθηκών κατά τέτοιο τρόπο ώστε να διακυβεύεται το αντικείμενο της σύμβασης, η Ivoclar έχει δικαίωμα να καταγγείλει τη σύμβαση, με προθεσμία έξι μηνών, στο τέλος κάθε τριμήνου.

(13) Σε περίπτωση που η Ivoclar προμηθεύει διαφορετική ή και πρόσθετη αποθήκη SR, στην κεντρική περιοχή μιας αποθήκης SR, την οποία προμηθεύει η τελευταία για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από δέκα χρόνια, η Ivoclar οφείλει να καταβάλει στην αρχική αποθήκη SR εξισωτικό ποσό που ανέρχεται από 1% του κύκλου εργασιών που πραγματοποίησε αυτή σε προϊόντα Ivoclar κατά τα τελευταία δέκα χρόνια. Η ρύθμιση αυτή δεν ισχύει στην περίπτωση που η αποθήκη SR που αποχωρεί έχει καταγγείλει τη σύμβαση χωρίς πραγματικό λόγο καταλογιστό στην Ivoclar ή σε περίπτωση που η Ivoclar έχει καταγγείλει τη σύμβαση επειδή η αποθήκη SR παρέβη τις συμβατικές υποχρεώσεις της.

Γ. Παρατηρήσεις τρίτων

(14) Η Επιτροπή δεν έλαβε παρατηρήσεις τρίτων ενδιαφερομένων σχετικά με την κοινοποιηθείσα σύμβαση, το ουσιώδες περιεχόμενο της οποίας δημοσιεύθηκε, σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17.

ΙΙ. ΝΟΜΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

Α. ρθρο 85 παράγραφος 1

(15) Η κοινοποιηθείσα σύμβαση - τύπος αποκλειστικής διανομής, την οποία έχει συνάψει η επιχείρηση Ivoclar με μεταπωλητές στην Κοινότητα, έχει ως αντικείμενο και ως αποτέλεσμα τον περιορισμό του ανταγωνισμού στην κοινή αγορά:

α) Οι αποθήκες SR έχουν στην κεντρική περιοχή τους, δικαίωμα αποκλειστικής διανομής για προϊόντα Ivoclar. Οι άλλες αποθήκες SR δεν μπορούν να ιδρύσουν υποκαταστήματα στην περιοχή αυτή. Η επιχείρηση Ivoclar μπορεί να προμηθεύει άλλες αποθήκες SR ή τα πρατήριά τους στις περιοχές αυτές, μόνον όταν ο κύκλος εργασιών των αποθηκών SR που δρουν εκεί παραμένει, κατά τη διάρκεια δύο συνεχών ημερολογιακών ετών, κατώτερος από τον κύκλο εργασιών που προβλεπόταν στη σύμβαση για τα προϊόντα Ivoclar, εφόσον γινόταν σωστά η πώληση των εν λόγω προϊόντων. Η προμήθεια διαφορετικής ή πρόσθετης αποθήκης SR, στην κεντρική περιοχή όπου ήδη δρα περισσότερο από δέκα έτη μια αποθήκη SR, εξαρτάται από την καταβολή εξισωτικού ποσού στην αποθήκη SR που εφοδιαζόταν μέχρι τότε. Κατ’αυτόν τον τρόπο περιορίζεται η ελευθερία επιλογής της επιχείρησης Ivoclar όσον αφορά τα πρατήρια που εφοδιάζει, την δυνατότητα εισόδου στην αγορά των νέων αποθηκών και την επέκταση της επιχειρηματικής δραστηριότητας των εγκεκριμένων αποθηκών SR

β) οι εγκεκριμένες αποθήκες SR επιτρέπεται να πωλούν προϊόντα Ivoclar μόνο σε ένα ορισμένο κύκλο αγοραστών. Οδοντιατρικές αποθήκες μη εγκεκριμένες από την επιχείρηση Ivoclar και καθαρά εμπορικές επιχειρήσεις αποκλείονται από την προμήθεια. Κατ’ αυτόν τον τρόπο περιορίζεται η ελευθερία των αποθηκών SR να πωλούν για λογαριασμό τους τα προϊόντα Ivoclar

γ) Οι αποθήκες SR δεν μπορούν να ιδρύουν υποκαταστήματα για προϊόντα Ivoclar έξω από την κεντρική περιοχή τους. Κατ’αυτόν τον τρόπο περιορίζεται γεωγραφικά η εμπορική δραστηριότητα των αποθηκών SR.

(16) Δεδομένου ότι η κοινοποιηθείσα σύμβαση - τύπος αποκλειστικής διανομής αφορά μόνον τις σχέσεις προμήθειας μεταξύ ενός κατασκευαστή ή των θυγατρικών του επιχειρήσεων και διαφόρων επιχειρήσεων διανομής σε όλη την Κοινότητα, η εφαρμογή της εν λόγω σύμβασης είναι δυνατόν να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών.

Δεδομένης της σχετικά ισχυρής θέσης που κατέχει η επιχείρηση Ivoclar στην κοινή αγορά, πρέπει να θεωρηθεί σημαντικός ο περιορισμός του ανταγωνισμού και η παρεμπόδιση του εμπορίου μεταξύ των κρατών μελών.

Β. Κανονισμός 67/67/ΕΟΚ και κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83

(17) Στα πλαίσια του κανονισμού 67/67/ΕΟΚ και του κανονισμού ΕΟΚ αριθ. 1983/83 της Επιτροπής (1), οι συμφωνίες αποκλειστικής διανομής που πληρούν τις προϋποθέσεις που ορίζονται απαλλάσσονται κατά κατηγορίες από την απαγόρευση του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ. Για συμφωνίες που άρχισαν να ισχύουν πριν από την 1η Ιουλίου 1983 και πληρούν τις προϋποθέσεις του κανονισμού αριθ.67/67/ΕΟΚ, ο κανονισμός αυτός συνεχίζει να ισχύει, σύμφωνα με το άρθρο 7 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1986.

(1) ΕΕ αριθ. L 173 της 30.6.1983, σ. 1.

(18) Η σύμβαση αποκλειστικής διανομής που κοινοποιήθηκε από την επιχείρηση Ivoclar δεν πληροί όλες τις προϋποθέσεις των προαναφερέμενων κανονισμών. Ο περιορισμός που επιβάλλεται στις αποθήκες SR ως προς την επιλογή των αγοραστών τους, που περιλαμβάνεται στη σύμβαση αυτή *βλέπε σημείο 15 στοιχείο β)*, υπερβαίνει τα όρια των περιορισμών που επιτρέπονται βάσει των άρθρων 1 και 2 των δύο κανονισμών. Η Επιτροπή έχει δηλώσει ρητά, στην 8η αιτιολογική σκέψη του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83, ότι οι υποχρεώσεις που περιορίζουν τον έμπορο αποκλειστικής διανομής ως προς την επιλογή των πελατών του δεν απαλλάσονται βάσει του εν λόγω κανονισμού.

(19) Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83 επιτρέπεται, κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, να επιβάλλεται στον μεταπωλητή, στο πλαίσιο της υποχρέωσης που υπέχει σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3 στοιχείο γ) να λαμβάνει ορισμένα μέτρα για την προώθηση των πωλήσεων, να μην προμηθεύει τα προϊόντα της συμφωνίας σε μη συγκεκριμμένους εμπόρους *βλέπε σημείο 20 της ανακοίνωσης της Επιτροπής της 13ης Απριλίου 1984 (1) σχετικά με τους κανονισμούς (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83 και (ΕΟΚ) αριθ. 1984/83* εν προκειμένω δεν συντρέχει τέτοια περίπτωση. Οι αποθήκες SR απαγορεύεται να προμηθεύουν όχι μόνο καθαρά εμπορικές επιχειρήσεις αλλά και άλλες εξειδικευμένες αποθήκες οδοντιατρικών ειδών, οι οποίες δεν έχουν επιλεγεί από την Ivoclar για άμεση προμήθεια. Αυτές οι άλλες αποθήκες οδοντιατρικών ειδών,οι οποίες δεν έχουν επιλεγεί από την Ivoclar για άμεση προμήθεια. Αυτές οι άλλες αποθήκες οδοντιατρικών ειδών πληρούν επίσης κατ’αρχήν τις ποιοτικές προϋποθέσεις για τη διανομή των προϊόντων Ivoclar, ή θα ήταν δυνατό να τις πληρούν μετά από σχετική εκπαίδευση του προσωπικού. Έτσι το σύστημα διανομής Ivoclar συνδυάζει στοιχεία αποκλειστικής διανομής με την επιλογή αγοραστών σύμφωνα με ποιοτικά και ποσοτικά κριτήρια. Εφόσον κατ’αυτόν τον τρόπο οι κατάλληλοι για τη διανομή αγοραστές αποκλείονται από την αγορά και μεταπώληση των προϊόντων, το σύστημα διανομής δεν πληροί τις προϋποθέσεις της απαλλαγής κατά κατηγορία, σύμφωνα με τον κανονισμό 67/67/ΕΟΚ και τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1983/83.

(1) ΕΕ αριθ. C 101 της 13.4.1984, σ. 2.

Γ. ρθρο 85 παράγραφος 3

(20) Η κοινοποιηθείσα συμφωνία αποκλειστικής διανομής συμβάλλει στη σημαντική βελτίωση της διανομής των προϊόντων Ivoclar:

α) η επιχείρηση Ivoclar μπορεί να συγκεντρώσει την επιχειρηματική της δραστηριότητα και ιδιαίτερα τις εκπαιδευτικές, μετεκπαιδευτικές και συμβουλευτικές δραστηριότητές της σε ορισμένο αριθμό πρατηρίων. Αυτή ακριβώς η σταθερή εκπαιδευτική, μετεκπαιδευτική και συμβουλευτική δραστηριότητα της επιχείρησης Ivoclar, που απαιτεί σημαντική προσωπική και υλική δαπάνη έχει μεγάλη σημασία στο πλαίσιο του συστήματος της διανομής. Ο εφοδιασμός ενός σημαντικά μεγαλύτερου αριθμού επιχειρήσεων διανομής θα εμπόδιζε το στόχο της αποτελεσματικής διανομής και θα συναπάγονταν μια αντιοικονομική πρόσθετη δαπάνη

β) με τον περιορισμό της διανομής στις εγκεκριμένες αποθήκες SR, οι οποίες πρέπει να πληρούν ορισμένες προϋποθέσεις επαγγελματικής φύσεως, εξασφαλίζεται ότι τα προϊόντα Ivoclar μπορούν να πωληθούν ανάλογα με τις συγκεκριμένες ιδιότητες και τα πλεονεκτήματα που παρουσιάζουν. Εξασφαλίζεται ότι οι χρήστες (οδοντίατροι, οδοντοτεχνίτες κλπ.) μπορούν να εξυπηρετούν ταχύτατα τις ανάγκες των πελατών τους (δηλαδή των ασθενών) και ότι είναι επαρκώς ενημερωμένοι σχετικά με την ορθή τοποθέτηση των προϊόντων Ivoclar. Η απαγόρευση της μεταπώλησης σε μη εγκεκριμένους εμπόρους εξυπηρετεί τον ίδιο σκοπό

γ) ο περιορισμός της διανομής στις εγκεκριμένες αποθήκες SR δημιουργεί επίσης τις προϋποθέσεις ώστε οι επιχειρήσεις αυτές να εκμεταλλεύονται εντατικά την αγορά και να προωθούν κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο την πώληση των προϊόντων Ivoclar. Ο περιορισμός αυτός συνοδεύεται από την υποχρέωση των αποθηκών SR να διαθέτουν επαρκή αποθέματα και να αναλαμβάνουν την προώθηση των πωλήσεων

δ) ο κατ’αρχήν περιορισμός της εμπορικής δραστηριότητας των αποθηκών SR στις αντίστοιχες κεντρικές περιοχές έχει ως αποτέλεσμα τη συγκέντρωση των προσπαθειών των αποθηκών SR για πωλήσεις στη συμβατική περιοχή τους, γεγονός που εξασφαλίζει την καλύτερη εκμετάλλευση της αγοράς.

(21) Τα πλεονεκτήματα της ορθολογιστικής και αντικειμενικής διαμόρφωσης του συστήματος διανομής της επιχείρησης Ivoclar υπερτερούν έναντι των αρνητικών επιπτώσεων στον ανταγωνισμό, που προκύπτουν από τη διευθέτηση μιας εκτεταμένης προστατευόμενης περιοχής για τις αποθήκες SR, τον τοπικό περιορισμό της εμπορικής δραστηριότητας των αποθηκών SR και τον περιορισμό της διανομής στις αποθήκες SR. Το δίκτυο των αποθηκών SR εξασφαλίζει την εκτεταμένη σωστή και γρήγορη προμήθεια με προϊόντα Ivoclar.

(22) Η σύμβαση αποκλειστικής διανομής δεν περιλαμβάνει περιορισμούς που δεν είναι απαραίτητοι για την επίτευξη των σκοπών αυτών:

α) η διευθέτηση εκτεταμένης προστατευόμενης περιοχής για τις αποθήκες SR (συμπεριλαμβανομένης της απαγόρευσης να ιδρύονται υποκαταστήματα στην κεντρική περιοχή μιας άλλης αποθήκης SR) φαίνεται απαραίτητη, επειδή οι «αποθήκες SR» χωρίς την προστασία αυτή δεν θα ήταν διατεθειμένες να υποβληθούν στις σημαντικές δαπάνες που απαιτούνται για αποθήκευση και προσωπικό ούτε να ασχοληθούν εντατικά και ενεργά (π.χ. με τη διοργάνωση δικών τους εκδηλώσεων πληροφόρησης) με την πώληση των προϊόντων Ivoclar. Αντιστάθμισμα για αυτά τα μέτρα προώθησης των πωλήσεων αποτελεί επίσης η πληρωμη του εξισωτικού ποσού, το οποίο οι νέες αποθήκες SR πρέπει να καταβάλλουν στην αποθήκη που τροφοδοτούσε προηγουμένως την περιοχή επειδή αποτελούν πρόσβαση σε έτοιμη αγορά.

Ένα τέτοιο εξισωτικό ποσό προς προστασία της αποθήκης SR που αποσύρεται εμφανίζεται, κάτω από τις ειδικές περιστάσεις της προκείμενης υπόθεσης σαν δικαιολογημένο. Η νεοεισερχόμενη στην αγορά αποθήκη SR αναλαμβάνει μια πελατεία, την οποία η προκάτοχος είχε δημιουργήσει σε διάστημα μεγαλύτερο των δέκα ετών. Το ύψος επίσης του εξισωτικού ποσού εμφανίζεται, λαμβανομένων υπόψη των προσπαθειών της προηγούμενης «αποθήκης SR», σαν εύλογο αντιστάθμισμα και δεν παρουσιάζει σοβαρά εμπόδια εισόδου για άλλες αποθήκες οδοντιατρικών ειδών

β) ο περιορισμός της διανομής των προϊόντων Ivoclar σε αποθήκες SR και ο περιορισμός που προκύπτει ως προς την επιλογή των αποθηκών SR, όσον αφορά τους αγοραστές τους, φαίνεται απαραίτητος, για να εξασφαλίζεται η σωστή διανομή αυτών των προϊόντων. Τα ειδικά πλεονεκτήματα των προϊόντων και μεθόδων της Ivoclar (εξατομικευμένη τοποθέτηση δοντιών κα προθέσεων, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και μείωση του κόστους σε γέφυρες και προθέσεις) αποδίδουν όταν οι επιχειρήσεις διανομής διαθέτουν πλήρη ποικιλία των προϊόντων (ιδιαίτερα ένα πλήρες πρόγραμμα δοντιών κατά χρώμα και τύπο), όταν είναι επαρκώς ενημερωμένες σχετικά με τα προϊόντα και τις μεθόδους της Ivoclar και όταν είναι σε θέση να συμβουλεύουν και να εκπαιδεύουν ικανοποιητικά τους χρήστες αυτών των προϊόντων και μεθόδων (οδοντίατρους, οδοντοτεχνίτες κλπ.) Τις προϋποθέσεις αυτές μπορούν να ικανοποιήσουν μόνον οι εγκεκριμένες από την Ivoclar αποθήκες SR, των οποίων το προσωπικό εκπαιδεύεται και ενημερώνεται διαρκώς από την Ivoclar. λλες επιχειρήσεις διανομής, που θα μπορούσαν να προμηθεύονται τα προϊόντα Ivoclar μόνον από τις εγκεκριμένες αποθήκες SR, δεν θα ήταν σε θέση να ικανοποιήσουν τις αξιώσεις αυτές, και ιδιαίτερα την υποχρέωση διατήρησης αποθεμάτων, λόγω ιδίως της έλλειψης επαρκών ευκαιριών πώλησης. Μέσω του περιορισμού της διανομής σε αποθήκες, οι οποίες πρέπει να ανταποκρίνονται σε ορισμένους αναγκαίους όρους για τη διανομή των εν λόγω προϊόντων, πληρούνται οι προϋποθέσεις για την επιτυχή είσοδο στην αγορά των προϊόντων Ivoclar, την εντατική εκμετάλλευση της αγοράς μέσω των αποθηκών SR και την ορθολογιστική διαμόρφωση του συστήματος διανομής της επιχείρησης Ivoclar.

(23) Η βελτίωση της διανομής των προϊόντων Ivoclar αποβαίνει επίσης προς όφελος των καταναλωτών και τους εξασφαλίζει δίκαιο τμήμα από το όφελος που προκύπτει. Αυτό ισχύει τόσο για τους απευθείας αγοραστές των προϊόντων (οδοντογιατρούς, οδοντοτεχνίτες κλπ.) όσο και για τους τελικούς καταναλωτές (ασθενείς). Το σύστημα διανομής εξασφαλίζει ότι τα προϊόντα Ivoclar τίθενται στη διάθεση των χρηστών γρήγορα και χωρίς ελλείψεις, καθώς και ότι τα προϊόντα αυτά χρησιμοποιούνται από τους ασθενείς σωστά και με πλήρη αξιοποίηση όλων των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους.

(24) Η σύμβαση αποκλειστικής διανομής δεν παρέχει τη δυνατότητα κατάργησης του ανταγωνισμού για σημαντικό τμήμα των σχετικών προϊόντων. Η επιχείρηση Ivoclar ανταγωνίζεται με επιχειρήσεις από τις οποίες ορισμένες είναι σημαντικότερες και ουσιαστικά ισχυρότερες οικονομικά από αυτήν. Για τις άλλες επιχειρήσεις δεν δυσχεραίνεται η πρόσβαση στις επιχειρήσεις διανομής στην περιοχή της σύμβασης. Παράλληλες εισαγωγές και πωλήσεις μεταξύ αποθηκών δεν αποκλείονται αλλά περιορίζονται μόνο στις εγκεκριμένες αποθήκες SR που ανήκουν στο σύστημα διανομής. Αυτό δικαιολογείται από τις ιδιαιτερότητες των προϊόντων Ivoclar. Δεν εξασφαλίζεται μια απόλυτα προστατευόμενη περιοχή. Τέλος οι μεταπωλητές της Ivoclar δεν υπάγονται σε κανέναν απολύτως περιορισμό κατά τη διαμόρφωση των τιμών.

Δ. ρθρο 8 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17

(25) Η απαλλαγή πρέπει να χορηγηθεί σύμφωνα προς το άρθρο 8 παράγραφος 1 του κανονισμού αριθ. 17, για ορισμένο χρονικό διάστημα. Εν όψει της διάρκειας ισχύος, που ορίζεται στη σύμβαση που κοινοποιήθηκε, καθώς και της οικονομικής και τεχνικής ανάπτυξης στον τομέα των προϊόντων της σύμβασης. Η Επιτροπή θεωρεί ότι αρμόζει να χορηγηθεί απαλλαγή για δέκα χρόνια. Η περίοδος αυτή αρχίζει από την ημέρα της επίσημης κοινοποίησης της σύμβασης αποκλειστικής διανομής, δηλαδή από την 1η Φεβρουαρίου 1983,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΑΠΟΦΑΣΗ:

ρθρο 1

1. Οι διατάξεις του άρθρου 85 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΟΚ κυρύσσονται ανεφάρμοστες, βάσει του άρθρου 85 παράγραφος 3, στη σύμβαση - τύπο αποκλειστικής διανομής της επιχείρησης Ivoclar AG, της 1ης Δεκεμβρίου 1982, σχετικά με τις προμήθειες των αποθηκών SR στην κοινή αγορά.

2. Η απαλλαγή ισχύει από την 1η Φεβρουαρίου 1983 μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 1993.

ρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην επιχείρηση Ivoclar AG, FL-9494, Schaan, Liechtenstein.

Βρυξέλλες, 17 Νοεμβρίου 1985.

Για την Επιτροπή

Peter SUTHERLAND

Μέλος της Επιτροπής