Οδηγία 74/60/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 1973 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών όσον αφορά την εσωτερική διαρρύθμιση των οχημάτων με κινητήρα (εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών εκτός του ή των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως, διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, σκεπή ή σκεπή που ανοίγει, ερεισίνωτο και οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων)
Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 038 της 11/02/1974 σ. 0002 - 0021
Φινλανδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 3 σ. 0187
Ελληνική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 2 σ. 0168
Σουηδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 3 σ. 0187
Ισπανική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 3 σ. 0142
Πορτογαλική ειδική έκδοση : Κεφάλαιο 13 τόμος 3 σ. 0142
ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 17ης Δεκεμβρίου 1973 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών όσον αφορά την εσωτερική διαρρύθμιση των οχημάτων με κινητήρα (εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών εκτός του ή των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως, διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, σκεπή ή σκεπή που ανοίγει, ερεισίνωτο και οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων) ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ: Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος, και ιδίως το άρθρο 100, την πρόταση της Επιτροπής, τη γνώμη της Συνελεύσεως(1), τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,(2), Εκτιμώντας: ότι οι τεχνικές προδιαγραφές των εθνικών νομοθεσιών τις οποίες πρέπει να πληρούν τα οχήματα με κινητήρα αφορούν μεταξύ άλλων την εσωτερική διαρρύθμιση για την προστασία των επιβατών- ότι οι προδιαγραφές αυτές διαφέρουν από το ένα Κράτος μέλος στο άλλο και ως εκ τούτου είναι ανάγκη να υιοθετηθούν οι ίδιες προδιαγραφές από όλα τα Κράτη μέλη είτε συμπληρωματικά είτε σε αντικατάσταση των υφισταμένων ρυθμίσεων ιδίως για να τεθεί σε λειτουργία για κάθε τύπο οχήματος η διαδικασία εγκρίσεως ΕΟΚ που ρυθμίζεται από την οδηγία του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1970 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών που αφορούν την έγκριση των οχημάτων με κινητήρα και των ρυμουλκουμένων τους(3)- ότι οι κοινές προδιαγραφές περί των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως έχουν προβλεφθεί από την οδηγία του Συμβουλίου της 1ης Μαρτίου 1971(4)- ότι πρέπει επίσης να καθιερωθούν προδιαγραφές για τα εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών, τη διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, τη σκεπή, το ερεισίνωτο και το οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων- ότι θα εκδοθούν αργότερα άλλες προδιαγραφές περί της εσωτερικής διαρρυθμίσεως, ιδίως περί της αγκιστρώσεως των ζωνών ασφαλείας, της αγκιστρώσεως των καθισμάτων, του προσκεφάλου (υποστηρίγματος), της προστασίας του συστήματος διευθύνσεως και της αναγνωρίσεως των οργάνων χειρισμού- ότι οι εναρμονισμένες προδιαγραφές πρέπει να μειώνουν τον κίνδυνο ή τη σοβαρότητα των τραυματισμών οι οποίοι δύναται να προξενηθούν στους επιβάτες των οχημάτων με κινητήρα και έτσι να εξασφαλίζεται η ασφάλεια της οδικής κυκλοφορίας σε όλη την έκταση της Κοινότητος- ότι όσον αφορά τις τεχνικές προδιαγραφές, συνιστάται να ληφθούν υπόψη αυτές που υιοθετήθηκαν από την Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη του Ο.Η.Ε. στον κανονισμό αριθ. 21 ("ομοιόμορφες προδιαγραφές περί της επικυρώσεως των οχημάτων όσον αφορά την εσωτερική τους διευθέτηση"), ο οποίος προσαρτάται στη συμφωνία της 20ής Μαρτίου 1958 περί θεσπίσεως ομοιομόρφων συνθηκών επικυρώσεως και αμοιβαίας αναγνωρίσεως της επικυρώσεως των εξοπλισμών και των εξαρτημάτων των οχημάτων με κινητήρα. ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: Άρθρο 1 Ως όχημα, κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας νοείται κάθε όχημα με κινητήρα της κατηγορίας Μ1 (καθοριζομένης στο παράρτημα I της οδηγίας της 6ης Φεβρουαρίου 1970) που προορίζεται να κυκλοφορεί επί οδού, έχον τουλάχιστον τέσσερις τροχούς και εκ κατασκευής μεγίστη ταχύτητα μεγαλύτερη των 25Km/h. Άρθρο 2 Τα Κράτη μέλη δεν δύνανται να αρνηθούν την έγκριση ΕΟΚ ούτε την έγκριση από εθνικής πλευράς για λόγους σχετικούς με την εσωτερική διαρρύθμιση των οχημάτων και αφορώντες: - τα εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών εκτός του ή των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως, - τη διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, - τη σκεπή ή τη σκεπή που ανοίγει, - το ερεισίνωτο και το οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων, εφόσον αυτά τα στοιχεία ανταποκρίνονται στις καθοριζόμενες στα παραρτήματα προδιαγραφές. Άρθρο 3 Τα Κράτη μέλη δεν δύνανται να αρνηθούν ή να απαγορεύσουν την πώληση, την καταχώρηση στα μητρώα, τη θέση σε κυκλοφορία ή τη χρήση οχημάτων για λόγους αφορώντες: - τα εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών, εκτός του ή των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως, - τη διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, - τη σκεπή, ή τη σκεπή που ανοίγει, - το ερεισίνωτο και το οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων, εφόσον τα στοιχεία αυτά ανταποκρίνονται στις καθοριζόμενες στα παραρτήματα προδιαγραφές. Άρθρο 4 Το Κράτος μέλος που προέβη στην έγκριση ΕΟΚ λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για να πληροφορείται επί πάσης τροποποιήσεως ενός των στοιχείων ή ενός των χαρακτηριστικών που αναφέρονται στο παράρτημα I σημείο 2.2. Οι αρμόδιες αρχές αυτού του Κράτους μέλους εκτιμούν αν πρέπει να προβούν επί του τροποποιημένου πρωτοτύπου στη διαδικασία νέων δοκιμών συνοδευομένων από ένα νέο πρακτικό. Σε περίπτωση κατά την οποία συνάγεται εκ των δοκιμών ότι οι προδιαγραφές της παρούσας οδηγίας δεν ετηρήθησαν, δεν επιτρέπεται η τροποποίηση. Άρθρο 5 Οι τροποποιήσεις οι οποίες είναι αναγκαίες για να προσαρμοσθούν στην τεχνική πρόοδο οι προδιαγραφές των παραρτημάτων εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία την προβλεπομένη στο άρθρο 13 της οδηγίας του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1970 περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των Κρατών μελών που αφορούν την έγκριση των οχημάτων με κινητήρα και των ρυμουλκουμένων τους. Άρθρο 6 1. Τα Κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις διατάξεις που είναι αναγκαίες για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία εντός δεκαοκτώ μηνών από της κοινοποιήσεώς της. Ενημερώνουν αμέσως περί αυτού την Επιτροπή. 2. Τα Κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία. Άρθρο 7 Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα Κράτη μέλη. Έγινε στις Βρυξέλλες, στις 17 Δεκεμβρίου 1973. Για το Συμβούλιο Ο Πρόεδρος I. NORGAARD (1) ΕΕ αριθ. Α 112 της 27.10.1972, σ. 14. (2) ΕΕ αριθ. Α 123 της 27.11.1972, σ. 32. (3) ΕΕ αριθ. Ν 42 23.2.1970, σ. 1. (4) ΕΕ αριθ. Ν. της 22.3.1971, σ. 1. (1) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΟΡΙΣΜΟΣ, ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΚΡΙΣΕΩΣ ΕΟΚ ΚΑΙ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ (1.) 2. ΟΡΙΣΜΟΙ Κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας νοείται: (2.1.). 2.2. Ως "τύπος οχημάτων" σε ό,τι αφορά την εσωτερική διαρρύθμιση των οχημάτων (εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών εκτός του ή των εσωτερικών κατόπτρων οδηγήσεως, διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, σκεπή ή σκεπή που ανοίγει, ερεισίνωτο και οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων), τα οχήματα με κινητήρα που δεν παρουσιάζουν μεταξύ τους βασικές διαφορές, των διαφορών αυτών δυναμένων ιδίως να αφορούν τα ακόλουθα σημεία: 2.2.1. μορφές ή υλικά του αμαξώματος που αποτελεί το χώρο επιβατών, 2.2.2. διευθέτηση των οργάνων χειρισμού, 2.3. ως "περιοχή αναφοράς", η περιοχή προσκρούσεως της κεφαλής όπως ορίζεται στο παράρτημα II εκτός: 2.3.1. της επιφανείας που ορίζεται από την οριζόντιο προς τα εμπρός προβολή ενός κύκλου περιγραφομένου στο μέγιστο όγκο του οργάνου χειρισμού διευθύνσεως, και αυξηθέντος με μία περιφερειακή ταινία πλάτους 127 mm- η επιφάνεια αυτή ορίζεται προς τα κάτω διά του οριζοντίου επιπέδου του εφαπτομένου στο κατώτερο άκρο του οργάνου χειρισμού διευθύνσεως ευρισκομένου σε θέση πορείας σε ευθεία γραμμή, 2.3.2. του τμήματος της επιφανείας του πίνακος οργάνων (tableau de bord) που περιέχεται μεταξύ της περιοχής της επιφανείας του σημείου 2.3.1. και του πλησιεστέρου εσωτερικού πλευρικού τοιχώματος του οχήματος- η περιοχή αυτή περιορίζεται προς τα κάτω από το οριζόντιο επίπεδο το εφαπτόμενο στο κατώτατο άκρο του οργάνου χειρισμού του συστήματος διευθύνσεως, και 2.3.3. των πλευρικών ορθοστατών του αλεξινέμου. 2.4. ως "επίπεδο του πίνακος οργάνων", η γραμμή που ορίζεται από τα σημεία επαφής των κατακορύφων εφαπτομένων στον πίνακα οργάνων, 2.5. ως "σκεπή" το ανώτερο τμήμα του οχήματος το οποίο εκτείνεται από το ανώτερο άκρο του αλεξινέμου ως το ανώτερο άκρο του οπισθίου παραθύρου και περιοριζομένου πλευρικώς από τον ανώτερο σκελετό των πλευρικών τοιχωμάτων, 2.6. ως "γραμμή ζώνης", η γραμμή που ορίζεται από το κατώτερο εμφανές περίγραμμα των πλευρικών υαλοπινάκων του οχήματος, 2.7. ως "όχημα με πτυσσόμενη σκεπή", ένα όχημα το οποίο δύναται να μην παρουσιάζει σε ορισμένες περιπτώσεις κανένα δομικό στοιχείο αντιστάσεως υπεράνω της γραμμής ζώνης εκτός των ορθοστατών του αλεξινέμου ή της ή των αψίδων ασφαλείας, 2.8. ως "όχημα με αποκαλυπτόμενη σκεπή", ένα όχημα του οποίου μόνο η σκεπή ή ένα τμήμα αυτής δύναται να αναδιπλωθεί ή να αφαιρεθεί και το οποίο αφήνει να υπάρχουν υπεράνω της γραμμής ζώνης δομικά στοιχεία του οχήματος. 3. ΑΙΤΗΣΗ ΕΓΚΡΙΣΕΩΣ ΕΟΚ 3.1. Η αίτηση εγκρίσεως ενός τύπου οχήματος πρέπει να υποβληθεί από τον κατασκευαστή του οχήματος ή από τον εντολοδόχο του. 3.2. Συνοδεύεται από τα αναφερόμενα κατωτέρω στοιχεία σε τρία αντίτυπα και από τις ακόλουθες ενδείξεις: - λεπτομερής περιγραφή του τύπου οχήματος όσον αφορά τα αναφερόμενα στο σημείο 2.2. τμήματα, - μία φωτογραφία ή μία ανεπτυγμένη όψη του χώρου επιβατών, και - πρέπει να αναφέρονται και οι αριθμοί ή και τα σύμβολα που χαρακτηρίζουν τον τύπο του οχήματος. 3.3. Στην επιφορτισμένη με τις δοκιμές τεχνική υπηρεσία πρέπει να παρουσιασθούν: 3.3.1. κατά τη βούληση του κατασκευαστή, είτε ένα όχημα αντιπροσωπευτικό του προς έγκριση τύπου οχήματος, είτε το (ή τα) θεωρούμενο(α) ως βασικό(α) τμήμα(τα) του οχήματος για τις εξακριβώσεις και δοκιμές τις προβλεπόμενες από την παρούσα οδηγία- και 3.3.2. εφόσον ζητηθούν από αυτήν ορισμένα εξαρτήματα και ορισμένα δείγματα των χρησιμοποιημένων υλικών. (4.) 5. ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ 5.1. Εμπρόσθια εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών που ευρίσκονται υπεράνω του επιπέδου του πίνακος οργάνων, έμπροσθεν των σημείων Η των εμπροσθίων θέσεων, εξαιρέσει των πλευρικών θυρών 5.1.1. Η περιοχή αναφοράς που ορίζεται στο σημείο 2.3 δεν πρέπει να περιέχει ούτε επικίνδυνη ανωμαλία, ούτε έντονη εξέχουσα γωνία ικανή να αυξήσει τον κίνδυνο ή τη σοβαρότητα των τραυμάτων των επιβατών. Ειδικότερα τα εξαρτήματα τα αναφερόμενα στα σημεία 5.1.2 έως 5.1.6, θεωρούνται ως ικανοποιητικά αν ανταποκρίνονται στις προδιαγραφές των σημείων αυτών. 5.1.2. Τα τμήματα του οχήματος τα οποία ευρίσκονται εντός της περιοχής αναφοράς πρέπει να είναι ικανά να απορροφήσουν την ενέργεια όπως εξειδικεύεται στο παράρτημα III. Δεν λαμβάνονται υπόψη τα τμήματα τα οποία δεν ανήκουν στον πίνακα οργάνων και τα οποία κείνται σε απόσταση μικρότερη των 10 cm και από τις ζώνες των υαλοπινάκων. Εξάλλου δεν λαμβάνονται υπόψη τα τμήματα τα οποία ευρίσκονται στην περιοχή αναφοράς και πληρούν ταυτοχρόνως τις δύο ακόλουθες προϋποθέσεις: - αν κατά τη διάρκεια της πραγματοποιουμένης δοκιμής κατά τις προδιαγραφές του παραρτήματος III, το εκκρεμές συναντά τμήματα που ευρίσκονται εκτός της περιοχής αναφοράς, - αν τα τμήματα αυτά κείνται σε απόσταση μικρότερη των 10 cm από τα τμήματα που συναντούν το εκκρεμές και ευρίσκονται εκτός της περιοχής αναφοράς, της αποστάσεως αυτής μετρουμένης επί της επιφανείας της περιοχής αναφοράς. Ο τυχόν υπάρχων μεταλλικός σκελετός ο οποίος χρησιμεύει ως στήριγμα δεν πρέπει να παρουσιάζει προεξέχουσα ακμή. 5.1.3. Το κατώτερο άκρο του πίνακος οργάνων στην περίπτωση κατά την οποία δεν πληροί τις αναφερόμενες στο σημείο 5.1.2 προϋποθέσεις, πρέπει να είναι στρογγυλεμένο, η ακτίνα καμπυλότητας να μην είναι μικρότερη των 19 mm. 5.1.4. Τα κομβία, οι μοχλοί κλπ. από άκαμπτα υλικά που σχηματίζουν προεξοχές και απέχουν 3,2 mm έως 9,5 mm ως προς τον πίνακα, της αποστάσεως μετρουμένης σύμφωνα με την υποδεικνυομένη στο παράρτημα V μέθοδο, πρέπει να έχουν τουλάχιστον μία εγκαρσία διατομή επιφανείας 2 cm 2, μετρουμένη σε απόσταση 2,5 mm σε σχέση προς το πλέον προεξέχον σημείο με στρογγυλεμένα άκρα και ακτίνα καμπυλότητος τουλάχιστον 2,5 mm. 5.1.5. Αν τα εξαρτήματα προεξέχουν πλέον των 9,5 mm από την επιφάνεια του πίνακος οργάνων, πρέπει να έχουν σχεδιασθεί και κατασκευασθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε να δύνανται να καλύπτονται από την επιφάνεια του πίνακος οργάνων, μέχρι του σημείου ώστε να μη δημιουργούν προεξοχές πλέον των 9,5 mm ή να αποσπώνται υπό την επίδραση μιας οριζοντίου διαμήκους δυνάμεως κατευθυνόμενης προς τα εμπρός 37,8 daN εφαρμοζομένης δι' ενός μοχλού με επίπεδο άκρο, διαμέτρου 50 mm κατά μέγιστο όριο. Στη δεύτερη περίπτωση δεν πρέπει να υπάρχουν προεξοχές μεγαλύτερες των 9,5 mm. Η διατομή που πραγματοποιήθηκε σε απόσταση 6,5 mm κατά μέγιστο όριο από του σημείου του πλέον προεξέχοντος πρέπει να έχει μία επιφάνεια τουλάχιστον 6,50 cm 2. 5.1.6. Για κάθε προεξοχή φέρουσα ένα τμήμα από ευλύγιστο υλικό σκληρότητος μικρότερης των 50 shore A τοποθετημένη επί ενός ακάμπτου υποστηρίγματος, οι προδιαγραφές των σημείων 5.1.4 και 5.1.5 δεν εφαρμόζονται παρά για το άκαμπτο υποστήριγμα. 5.2. Εμπρόσθια εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών που ευρίσκονται κάτωθεν του επιπέδου του πίνακος οργάνων και έμπροσθεν των σημείων Η των εμπροσθίων θέσεων, εξαιρέσει των πλευρικών θυρών και των ποδοπλήκτρων 5.2.1. Εξαιρουμένων των ποδοπλήκτρων και των στερεώσεών τους ως και των εξαρτημάτων που δεν δύνανται να έρχονται σε επαφή μετά του περιγραφομένου στο παράρτημα VI συστήματος και χρησιμοποιουμένου σύμφωνα με την καθοριζομένη διαδικασία στο ίδιο παράρτημα, τα αναφερόμενα στο σημείο 5.2 εξαρτήματα, πρέπει να πληρούν τις προδιαγραφές των σημείων 5.1.4 έως 5.1.6. 5.2.2. Ο μοχλός της πέδης χειρός, εφόσον ευρίσκεται επί του πίνακος οργάνων ή κάτωθεν αυτού, πρέπει να τοποθετείται κατά τέτοιο τρόπο ώστε, όταν ευρίσκεται σε θέση ηρεμίας, να μην είναι δυνατόν να πλήξει τον επιβαίνοντα σε περίπτωση μετωπικής συγκρούσεως. Αν ο όρος αυτός δεν τηρηθεί η επιφάνεια του μοχλού πρέπει να πληροί τις αναφερόμενες στο σημείο 5.3.2.3 προϋποθέσεις. 5.2.3. Το τραπεζίδιο για την τοποθέτηση αντικειμένων ή άλλα ανάλογα στοιχεία πρέπει να έχουν σχεδιασθεί και κατασκευασθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε σε καμιά περίπτωση τα υποστηρίγματα να μην παρουσιάζουν ακμές σχηματίζουσες προεξοχές ως και να ανταποκρίνονται στη μία ή στην άλλη των ακολούθων προϋποθέσεων: 5.2.3.1. το τμήμα που στρέφεται προς το εσωτερικό του οχήματος πρέπει να έχει επιφάνεια ύψους τουλάχιστον 25 mm, τα άκρα της οποίας να είναι στρογγυλεμένα με ακτίνα καμπυλότητος τουλάχιστον 3,2 mm. Επί πλέον, η επιφάνεια αυτή πρέπει να αποτελείται ή να περιβάλλεται από υλικό που απορροφά την ενέργεια, όπως καθορίζεται στο παράρτημα III, της μελλούσης να υιοθετηθεί γραμμής κρούσεως ευρισκομένης κατά μήκος της οριζοντίας. 5.2.3.2. Το τραπεζίδιο για την τοποθέτηση αντικειμένων ή άλλα ανάλογα στοιχεία πρέπει να δύνανται να αποσπώνται, να σχίζονται, να παραμορφώνονται αισθητά, να υποχωρούν υπό τη δράση μιας κατά μήκος οριζοντίου δυνάμεως 37,8 daN κατευθυνομένης προς τα εμπρός και εφαρμοζομένης δι' ενός κυλίνδρου κατακορύφου άξονος και διαμέτρου 110 mm χωρίς να δημιουργούνται επικίνδυνα στοιχεία και χωρίς το άκρο του τραπεζιδίου να παρουσιάζει επικίνδυνες ακμές. Εν πάση περιπτώσει η δύναμη αυτή πρέπει να κατευθύνεται επί του πλέον ανθεκτικού τμήματος του τραπεζιδίου για την τοποθέτηση αντικειμένων ή του οποιουδήποτε άλλου αναλόγου στοιχείου. 5.2.4. Όταν τα αναφερόμενα ανωτέρω εξαρτήματα περιέχουν τμήμα από υλικό σκληρότητος κατωτέρας των 50 shore A το οποίο έχει τοποθετηθεί επί ενός ακάμπτου υποστηρίγματος, οι ανωτέρω προδιαγραφές, εκτός εκείνων οι οποίες αναφέρονται στην απορρόφηση της ενεργείας, όπως αυτό νοείται στο παράρτημα III, δεν εφαρμόζονται παρά μόνο για το άκαμπτο υποστήριγμα. 5.3. Άλλα εσωτερικά τμήματα του χώρου επιβατών που κείνται έμπροσθεν του εγκαρσίου επιπέδου που διέρχεται διά της γραμμής αναφοράς του τοποθετημένου στις οπίσθιες θέσεις ανδρεικέλου 5.3.1. Πεδίο εφαρμογής Οι προδιαγραφές του σημείου 5.3.2 εφαρμόζονται στις χειρολαβές, μοχλού και κομβία χειρισμού καθώς επίσης και σε κάθε άλλο αντικείμενο το οποίο σχηματίζει προεξοχή που δεν αναφέρεται στα σημεία 5.1 και 5.2. 5.3.2. Προδιαγραφές Αν τα αναφερόμενα στο σημείο 5.3.1 αντικείμενα είναι τοποθετημένα κατά τέτοιο τρόπο ώστε να δύνανται να πλήττονται από τους επιβάτες του οχήματος, πρέπει να πληρούν τις προδιαγραφές των σημείων 5.3.2.1 έως 5.3.4. Θεωρούνται ως αντικείμενα δυνάμενα να πλήττονται, τα αντικείμενα που δύνανται να έλθουν σε επαφή με μία σφαίρα διαμέτρου 65 mm και τα οποία ευρίσκονται υπεράνω του σημείου Η των εμπροσθίων θέσεων, έμπροσθεν του εγκαρσίου επιπέδου του διερχομένου διά της γραμμής αναφοράς του τοποθετημένου επί των οπισθίων θέσεων ανδρεικέλου, και στο εξωτερικό των καθοριζομένων περιοχών στα σημεία 2.3.1 και 2.3.2. 5.3.2.1. Η επιφάνεια τους πρέπει να τελειώνει σε στρογγυλεμένες ακμές των ακτίνων καμπυλότητος μη δυναμένων να είναι μικροτέρων των 3,2 mm. 5.3.2.2. Οι μοχλοί και τα κομβία χειρισμού πρέπει να έχουν σχεδιασθεί και κατασκευασθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε, υπό την επίδραση μιας δυνάμεως 37,8 daN εφαρμοζομένης προς τα εμπρός κατά τη διαμήκη οριζοντία διεύθυνση, η προεξοχή, στην πλέον αντίξοη θέση να οδηγείται σε απόσταση το πολύ 25 mm εκ της επιφανείας της πινακίδος ή τα συστήματα αυτά να αποσπώνται ή να διπλώνουν. Σε αυτές τις δύο περιπτώσεις δεν πρέπει να υπάρχουν επικίνδυνες προεξοχές. Για τους μοχλούς χειρισμών των υαλοκαθαριστήρων είναι πάντως αποδεκτό, η προεξοχή τους να οδηγείται σε απόσταση 35 mm το πολύ από την επιφάνεια της πινακίδας. 5.3.2.3. Ο μοχλός της πέδης χειρός, όταν ευρίσκεται σε θέση χαλαρώσεως, και η λαβή του μοχλού χειρισμού των ταχυτήτων όταν ευρίσκεται στις θέσεις εμπροσθίας κινήσεως, πρέπει να έχουν οποιαδήποτε και αν είναι η θέση τους, εξαιρέσει των περιοχών που ορίζονται στα σημεία 2.3.1 και 2.3.2 και των κατωτέρω του επιπέδου του σημείου Η των εμπροσθίων θέσεων περιοχών, μία επιφάνεια τουλάχιστον 6,5 cm 2, μετρουμένη επί της τομής της καθέτου στην οριζόντια διαμήκη διεύθυνση μέχρις αποστάσεως 6,5 mm εκ του πλέον προεξέχοντος τμήματος, των ακτίνων καμπυλότητος μη δυναμένων να είναι μικροτέρων των 3,2 mm. 5.3.3. Η προδιαγραφή του σημείου 5.3.2.3 δεν εφαρμόζεται στους μοχλούς της πέδης χειρός που ευρίσκονται στο δάπεδο, αν το ύψος της λαβής σε θέση χαλαρώσεως ευρίσκεται κάτωθεν ενός οριζοντίου επιπέδου διερχομένου διά του σημείου Η (βλέπε παράρτημα IV). 5.3.4. Τα άλλα στοιχεία εξοπλισμού του οχήματος τα μη αναφερόμενα στα προηγούμενα σημεία όπως οι οδηγοί ολισθήσεως των καθισμάτων, συστήματα ρυθμίσεως του καθίσματος και του ερεισινώτου, συστήματα για την περιτύλιξη των ζωνών ασφαλείας, κλπ., δεν υπόκεινται σε καμιά προδιαγραφή, αν ευρίσκονται κάτωθεν ενός οριζοντίου επιπέδου διερχομένου διά του σημείου Η εκάστης θέσεως καθημένου, έστω και αν ο κάτοχος της θέσεως δύναται να έλθει σε επαφή με τα εν λόγω στοιχεία. 5.3.5. Όταν τα θεωρούμενα ανωτέρω στοιχεία φέρουν ένα τμήμα από υλικό σκληρότητος κατωτέρας των 50 shore A τοποθετημένο επί ενός ακάμπτου στηρίγματος, οι προηγούμενες προδιαγραφές δεν εφαρμόζονται παρά μόνον στο άκαμπτο υποστήριγμα. 5.4. Σκεπή 5.4.1. Πεδίο εφαρμογής 5.4.1.1. Οι προδιαγραφές του σημείου 5.4.2 εφαρμόζονται στο εσωτερικό τμήμα της σκεπής. 5.4.1.2. Οπωσδήποτε δεν εφαρμόζονται στα τμήματα της σκεπής τα οποία δεν δύναται να εγγίζει σφαίρα διαμέτρου 165 mm. 5.4.2. Προδιαγραφές 5.4.2.1. Το εσωτερικό τμήμα σκεπής δεν πρέπει να έχει στο τμήμα το κείμενο υπεράνω των επιβατών ή έμπροσθεν αυτών, επικίνδυνη ανωμαλία ή έντονη ακμή έχουσα διεύθυνση προς τα οπίσω ή προς τα κάτω. Ειδικότερα το πλάτος των τμημάτων που προεξέχουν δεν πρέπει να είναι κατώτερο του μεγέθους της προς τα κάτω προεξοχής και οι ακμές δεν πρέπει να παρουσιάζουν ακτίνα καμπυλότητος μικρότερη των 5 mm. Όσον αφορά όλως ιδιαιτέρως τις αψίδες ή τις άκαμπτες νευρώσεις, δεν πρέπει να παρουσιάζουν προς τα κάτω προεξοχή μεγαλύτερη των 19 mm και πρέπει να έχουν σχήμα λίαν κεκλιμένο σύμφωνα με το παράρτημα V. 5.4.2.2. Αν οι αψίδες ή οι νευρώσεις δεν πληρούν τις προϋποθέσεις του σημείου 5.4.2.1, πρέπει να είναι καλυμμένες με ένα υλικό ικανό να απορροφήσει την ενέργεια όπως εξειδικεύεται στο παράρτημα ΙΙΙ. 5.5. Σκεπή που ανοίγει 5.5.1. Προδιαγραφές 5.5.1.1. Οι ακόλουθες προδιαγραφές, καθώς και οι του σημείου 5.4 οι αναφερόμενες στη σκεπή, εφαρμόζονται επί της σκεπής που ανοίγει εφόσον η σκεπή αυτή είναι κλεισμένη. 5.5.1.2. Επί πλέον, οι διατάξεις ανοίγματος και χειρισμών: 5.5.1.2.1. πρέπει να έχουν σχεδιασθεί και κατασκευασθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε να αποφεύγεται όσον είναι δυνατό μία ακουσία ή άτοπος λειτουργία- 5.5.1.2.2. πρέπει να έχουν, κατά το δυνατό, σχήμα λίαν κεκλιμένο σύμφωνα με το παράρτημα V: η επιφάνειά τους πρέπει να καταλήγει σε στρογγυλεμένες ακμές, ενώ οι ακτίνες καμπυλότητος να μη δύνανται να είναι μικρότερες των 5mm- 5.5.1.2.3. πρέπει να ευρίσκονται σε θέση ηρεμίας, εντός των περιοχών οι οποίες δεν δύναται να έλθουν σε επαφή με σφαίρα διαμέτρου 165 mm. Αν αυτός ο όρος δεν δύναται να τηρηθεί, οι διατάξεις ανοίγματος και χειρισμών πρέπει, σε θέση ηρεμίας, είτε να παραμένουν σφηνωμένες, είτε να έχουν σχεδιασθεί και κατασκευασθεί κατά τρόπο ώστε υπό την επίδραση δυνάμεως 37,8 daN εφαρμοζομένης κατά τη διεύθυνση κρούσεως την οριζομένη στο παράρτημα III διά της εφαπτομένης στην τροχιά της ψευδοκεφαλής, η προεξοχή κατά την έννοια του παραρτήματος, σε σχέση προς την επιφάνεια επί της οποίας οι διατάξεις είναι στερεωμένες να επαναφέρεται το πολύ σε απόσταση 25 mm ή οι διατάξεις αυτές να αποσπώνται. Στην τελευταία αυτή περίπτωση δεν πρέπει να υπάρχουν επικίνδυνες προεξοχές. 5.6. Οχήματα με πτυσσόμενη και αποκαλυπτόμενη σκεπή 5.6.1. Όσον αφορά τα οχήματα με πτυσσόμενη σκεπή μόνο τα κατώτερα τμήματα των ανωτέρων στοιχείων των αψίδων ασφαλείας και το ανώτερο τμήμα του πλαισίου του αλεξινέμου υπόκεινται στις προδιαγραφές του σημείου 5.4. 5.6.2. Τα οχήματα με αποκαλυπτόμενη σκεπή υπόκεινται στις προδιαγραφές του σημείου 5.5, οι οποίες εφαρμόζονται στα οχήματα με σκεπή που ανοίγει. 5.7. Οπίσθιο τμήμα των καθισμάτων 5.7.1. Προδιαγραφές 5.7.1.1. Η επιφάνεια του οπισθίου τμήματος των καθισμάτων δεν δύναται να έχει ούτε επικίνδυνη ανωμαλία ούτε έντονες ακμές ικανές να αυξήσουν τον κίνδυνο ή τη σοβαρότητα των τραυμάτων των επιβατών. 5.7.1.2. Με την επιφύλαξη των προϋποθέσεων των προβλεπομένων στα σημεία 5.7.1.2.1, 5.7.1.2.2 και 5.7.1.2.3, το τμήμα του ερεισινώτου εμπροσθίου καθίσματος του ευρισκομένου εντός της περιοχής της κεφαλής, της καθοριζομένης στο παράρτημα II, πρέπει να είναι ικανό να απορροφήσει την ενέργεια, όπως αναλύεται στο παράρτημα III. Για τον προσδιορισμό της περιοχής προσκρούσεως της κεφαλής, τα εμπρόσθια καθίσματα αν είναι ρυθμιζόμενα, πρέπει να ευρίσκονται στην πλέον ακραία προς τα πίσω θέση οδηγήσεως και τα δυνάμενα να μεταβάλλουν κλίση ερεισίνωτα των καθισμάτων, να έχουν ρυθμισθεί στην πλησιέστερη προς τις 25o κλίση εκτός αντιθέτου υποδείξεως του κατασκευαστή. 5.7.1.2.1. Για τα ανεξάρτητα αλλήλων εμπρόσθια καθίσματα, η οπισθία περιοχή προσκρούσεως της κεφαλής των επιβατών εκτείνεται σε 10 cm, υπολογιζόμενα εκατέρωθεν του άξονος του καθίσματος, επί του ανωτέρου οπισθίου τμήματος του ερεισινώτου. 5.7.1.2.1. (δις)(2) Για τα καθίσματα που φέρουν προσκέφαλο, κάθε δοκιμή πρέπει να διενεργείται με το προσκέφαλο στην πλέον χαμηλή θέση και σε σημείο κείμενο επί της διερχομένης κατακορύφου γραμμής διά του κέντρου του προσκεφάλου. 5.7.1.2.1.(τρις)(2) Για ένα κάθισμα που προβλέπεται για πολλούς τύπους αμαξωμάτων, η περιοχή προσκρούσεως θα προσδιορίζεται επί οχήματος εκείνου του τύπου στον οποίο η πλέον ακραία προς τα πίσω θέση οδηγήσεως, να είναι μεταξύ όλων των εξετασθέντων τύπων, η πλέον δυσμενής. Η ούτω προσδιοριζομένη περιοχή προσκρούσεως θα θεωρηθεί ως ικανοποιητική για τους λοιπούς τύπους. 5.7.1.2.2. Για τους εμπροσθίους πάγκους, η περιοχή προσκρούσεως περιλαμβάνει τα σημεία που ευρίσκονται μεταξύ των διαμήκων κατακορύφων επιπέδων των ευρισκομένων σε απόσταση 10cm προς το εξωτερικό του άξονος εκάστης προβλεπομένης εξωτερικής θέσεως. Ο άξονας κάθε εξωτερικής θέσεως ενός πάγκου προσδιορίζεται από τον κατασκευαστή. 5.7.1.2.3. Εντός της περιοχής προσκρούσεως της κεφαλής εκτός των προβλεπομένων στα σημεία 5.7.1.2.1. έως 5.7.1.2.2 ορίων, τα τμήματα του σκελετού του καθίσματος πρέπει να έχουν επενδυτική πλήρωση για να αποφευχθεί η άμεση επαφή της κεφαλής με τα στοιχεία του σκελετού τα οποία πρέπει, στις περιοχές αυτές, να παρουσιάζουν ακτίνα καμπυλότητος τουλάχιστον 5mm. Τα στοιχεία ή τα μέρη αυτά θεωρούνται εξίσου ικανοποιητικά αν δύνανται να απορροφήσουν την ενέργεια, όπως αναλύεται στο παράρτημα III. 5.7.2. Οι εν λόγω προδιαγραφές δεν εφαρμόζονται ούτε επί των τοποθετημένων στο άκρως οπίσθιο μέρος καθισμάτων ούτε επί των εστραμμένων προς τις πλευρές ή προς το οπίσθιο μέρος ούτε για τα καθίσματα με ερεισίνωτα κείμενα αντιθέτως, ούτε για τα πτυσσόμενα ή τα προσωρινά καθίσματα. Όταν οι περιοχές προσκρούσεως των καθισμάτων, των προσκεφάλων και των υποστηριγμάτων αυτών, έχουν τμήματα καλυμμένα με ένα υλικό σκληρότητος των 50 shore A, οι ανωτέρω προδιαγραφές εκτός εκείνων οι οποίες αναφέρονται στην απορρόφηση της ενεργείας σύμφωνα με το παράρτημα III, εφαρμόζονται μόνο στα άκαμπτα τμήματα. 5.8. Οι προδιαγραφές του σημείου 5 εφαρμόζονται στους μη μνημονευόμενους στα προηγούμενα σημεία εξοπλισμούς που είναι ικανοί, αναλόγως της περιοχής τοποθετήσεώς τους, να πληγούν υπό των επιβατών, σύμφωνα προς τις διάφορες διαδικασίες που προβλέπονται στα σημεία 5.1 έως 5.7. Εφόσον τα στοιχεία αυτών των εξοπλισμών τα δυνάμενα να εγγίζονται σχηματίζονται από υλικό σκληρότητος μικρότερης των 50 shore A το οποίο έχει τοποθετηθεί επί ακάμπτου υποστηρίγματος, οι σχετικές προδιαγραφές εφαρμόζονται μόνο για τα άκαμπτα υποστηρίγματα. (6.) (7.) (8.) (9.) (1) Το κείμενο των παραρτημάτων είναι ανάλογο κατ' ουσία με εκείνο του κανονισμού αριθ. 21 της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη του ΟΗΕ. Ειδικότερα οι υποδιαιρέσεις σε σημεία είναι οι ίδιες. Γι' αυτό αν για ένα σημείο του κανονισμού αριθ. 21 δεν υπάρχει αντίστοιχο στην παρούσα οδηγία, ο αριθμός του αναφέρεται, για υπόμνημα, εντός παρενθέσεων. (2) Τα σημεία αυτά δεν υπάρχουν στον κανονισμό αριθ. 21. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΕΩΣ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΗΣ 1. Η περιοχή προσκρούσεως της κεφαλής περιλαμβάνει όλες τις άνευ υαλοπινάκων επιφάνειες του εσωτερικού ενός οχήματος οι οποίες δύνανται να έλθουν σε στατική επαφή με μία σφαιρική κεφαλή διαμέτρου 165 mm αποτελούσης τμήμα ενός οργάνου μετρήσεως, του οποίου η διάσταση υπολογιζομένη από το σημείο αρθρώσεως του ισχίου ως την κορυφή της κεφαλής, δύναται να ρυθμισθεί κατά τρόπο συνεχή μεταξύ 736 mm και 840 mm. 2. Για τον προσδιορισμό αυτό, πρέπει να εφαρμοσθεί η ακόλουθη διαδικασία ή η ισοδύναμή της γραφική. 2.1. Το σημείο αρθρώσεως της διατάξεως μετρήσεως, για κάθε καθημένη στάση προβλεπομένη από τον κατασκευαστή, τοποθετείται με τον ακόλουθο τρόπο: 2.1.1. για τα δυνάμενα να ρυθμισθούν ως προς την απόσταση καθίσματα, 2.1.1.1. στο σημείο Η (βλέπε παράρτημα IV) και 2.1.1.2. σε ένα σημείο ευρισκόμενο οριζοντίως σε 127 mm έμπροσθεν του σημείου Η και σε ύψος που προκύπτει εκ της μεταβολής του ύψους του σημείου Η το οποίο αντιστοιχεί στη μετατόπιση προς το εμπρός κατά 127 mm ή σε ύψος 19 mm. 2.1.2. Για τα μη δυνάμενα να ρυθμισθούν προς την απόσταση καθίσματα, στο σημείο Η της υπό εξέταση θέσεως. 2.2. Για κάθε τιμή της διαστάσεως, μεταξύ του σημείου αρθρώσεως και της κορυφής της κεφαλής, επιτρεπομένη υπό της διατάξεως δοκιμής σε συνάρτηση προς τις εσωτερικές διαστάσεις του οχήματος, υπολογίζονται όλα τα σημεία επαφής τα ευρισκόμενα κάτωθεν του κατωτέρου ορίου του αλεξινέμου και έμπροσθεν του σημείου Η. 2.3. Της διατάξεως δοκιμής ευρισκομένης σε κατακόρυφη στάση, αν δεν υπάρχει κανένα σημείο επαφής για μια απόσταση που έχει ρυθμισθεί περιλαμβανόμενη μεταξύ των ανωτέρω ορίων, προσδιορίζονται τα δυνατά σημεία επαφής διά περιστροφής της διατάξεως μετρήσεως προς τα εμπρός και προς τα κάτω διά της διαγραφής τροχιάς όλων των τόξων στα κατακόρυφα επίπεδα, μέχρι γωνίας 90o από το κατακόρυφο κατά μήκος επίπεδο του οχήματος, που διέρχεται διά του σημείου Η. 3. Τα σημεία επαφής είναι τα σημεία στα οποία εφάπτεται η κεφαλή της διατάξεως μετά των εσωτερικών τμημάτων του οχήματος. Η κίνηση προς τα κάτω περιορίζεται και από τη θέση της κεφαλής η οποία εφάπτεται σε ένα οριζόντιο επίπεδο ευρισκόμενο σε απόσταση 25,4 mm υπεράνω του σημείου Η. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΟΚΙΜΩΝ ΤΩΝ ΙΚΑΝΩΝ ΝΑ ΑΠΟΡΡΟΦΟΥΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΥΛΙΚΩΝ 1. ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ, ΟΡΓΑΝΟ ΔΟΚΙΜΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ 1.1. Εγκατάσταση 1.1.1. Το εξάρτημα από υλικό ικανό να απορροφά ενέργεια πρέπει να τοποθετηθεί και δοκιμασθεί επί του δομικού στοιχείου στηρίξεως επί του οποίου είναι εγκαταστημένο (όταν το εξάρτημα τούτο ευρίσκεται) στο όχημα. Είναι προτιμότερο να πραγματοποιηθεί η δοκιμή απ' ευθείας επί του πήγματος όταν τούτο είναι δυνατόν. Αυτό το δομικό στοιχείο ή το πήγμα, στερεώνεται καλώς επί της τραπέζης δοκιμών κατά τρόπο ώστε να μη μετακινείται υπό την επίδραση της συγκρούσεως. 1.1.2. Εν τούτοις, κατόπιν αιτήσεως του κατασκευαστή, το εξάρτημα δύναται να τοποθετηθεί επί ενός σκελετού που υποκαθιστά την εγκατάσταση επί του οχήματος, υπό τον όρο ότι το σύνολο "εξάρτημα/σκελετός" έχει, σε σχέση προς το πραγματικό σύνολο "εξάρτημα/δομικό στοιχείο υποστηρίγματος", την αυτή γεωμετρική διάταξη, μία ακαμψία όχι μικρότερη και μία ικανότητα απορροφήσεως της ενεργείας όχι μεγαλύτερη. 1.2. Όργανο δοκιμής 1.2.1. Αποτελείται από ένα εκκρεμές του οποίου το κέντρο περιστροφής υποβαστάζεται υπό ενσφαίρων τριβέων (roulements a billes) και του οποίου η ανηγμένη μάζα(1) στο κέντρο κρούσεώς του είναι 6,8 kg. Το κατώτερο άκρο του εκκρεμούς αποτελείται εξ ακάμπτου ψευδοκεφαλής διαμέτρου 165 mm της οποίας το κέντρο ταυτίζεται με το κέντρο κρούσεως του εκκρεμούς. 1.2.2. Η ψευδοκεφαλή είναι εφοδιασμένη με δύο επιταχυνσιόμετρα και μία διάταξη μετρήσεως της ταχύτητος, ικανά τα μετρούν τις τιμές κατά τη διεύθυνση της προσκρούσεως. 1.3. Σύστημα συσκευών καταγραφής Το σύστημα συσκευών καταγραφής που θα χρησιμοποιηθεί πρέπει να επιτρέπει την πραγματοποίηση των μετρήσεων με την ακόλουθη ακρίβεια: 1.3.1. Επιτάχυνση: - ακρίβεια = +- 5 % της αληθούς τιμής - απόκριση για τη συχνότητα = μέχρι 1 000 Hz - εγκάρσιος ευαισθησία = < 5 % της βάσεως της κλίμακος. 1.3.2. Ταχύτης: - ακρίβεια: +- 2,5 % της αληθούς τιμής - ευαισθησία: 0,5 km/h. 1.3.3. Διείσδυση της ψευδοκεφαλής στο υπό δοκιμή στοιχείο: - ακρίβεια: +- 5 % της αληθούς τιμής - ευαισθησία: 1 mm. 1.3.4. Καταγραφή του χρόνου: - το σύστημα συσκευών πρέπει να επιτρέπει την καταγραφή του φαινομένου καθ' όλη τη διάρκειά του και την ανάγνωση του χιλιοστού του δευτερολέπτου. - η έναρξη της συγκρούσεως ("topage") τη στιγμή της πρώτης επαφής της ψευδοκεφαλής επί του δοκιμαζομένου εξαρτήματος προσδιορίζεται επί των καταγραφών που χρησιμεύουν στη μελέτη των στοιχείων της δοκιμής. 1.4. Διαδικασία δοκιμής 1.4.1. Σε κάθε σημείο προσκρούσεως της προς δοκιμή επιφανείας, η διεύθυνση κρούσεως είναι αυτή που προσδιορίζεται υπό της εφαπτομένης στην τροχιά της ψευδοκεφαλής του καθοριζομένου στο παράρτημα II οργάνου μετρήσεως. 1.4.2. Όταν η γωνία μεταξύ της διευθύνσεως κρούσεως και της καθέτου επί της επιφανείας στο σημεία κρούσεως είναι μικρότερη ή ίση προς 5o, η δοκιμή πραγματοποιείται κατά τρόπο ώστε η εφαπτομένη στην τροχιά του κέντρου κρούσεως του εκκρεμούς να συμπίπτει με την καθοριζόμενη στο σημείο 1.4.1. διεύθυνση. Η ψευδοκεφαλή πρέπει να συγκρουσθεί με το υπό δοκιμή στοιχείο με ταχύτητα 24,1 km/h. Η ταχύτης αυτή πραγματοποιείται είτε δι' απλής ενεργείας προωθήσεως, είτε διά της χρησιμοποιήσεως μίας πρόσθετης διατάξεως προωθήσεως. 1.4.3. Όταν η γωνία μεταξύ της διευθύνσεως κρούσεως και της καθέτου επί της επιφανείας στο σημείο προσκρούσεως, είναι μεγαλύτερη των 5o, η δοκιμή δύναται να πραγματοποιηθεί κατά τρόπο ώστε η εφαπτομένη στην τροχιά του κέντρου κρούσεως του εκκρεμούς να συμπίπτει με την κάθετο στο σημείο κρούσεως. Κατά συνέπεια η τιμή της ταχύτητος δοκιμής μειώνεται στην τιμή της καθέτου επί της επιφανείας συνιστώσης της προδιαγραφομένης στο σημείο 1.4.2 ταχύτητος. 2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Στις πραγματοποιούμενες δοκιμές συμφώνως προς τους τρόπους που υποδεικνύονται ανωτέρω, η επιβράδυνση της ψευδοκεφαλής δεν πρέπει να υπερβαίνει το 80 g συνεχώς περισσότερο των 3 χιλιοστών του δευτερολέπτου. Η τιμή της επιβραδύνσεως προς συγκράτηση είναι η μέση ενδεικνυομένη υπό των δύο επιβραδευνσιομέτρων. 3. ΙΣΟΔΥΝΑΜΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ 3.1. Είναι αποδεκτές ισοδύναμες διαδικασίες δοκιμών, υπό την προϋπόθεση ότι είναι δυνατόν να επιτευχθούν τα, στο σημείο 2, απαιτούμενα αποτελέσματα. 3.2. Εναπόκειται στο πρόσωπο το οποίο χρησιμοποιεί μέθοδο διάφορη της περιγραφομένης στο σημείο 1 να αποδείξει την ισοδυναμία. (1) Σημείωση: Η ανηγμένη μάζα "μ" του εκκρεμούς συνδέεται με την ολική μάζα του εκκρεμούς m, με την απόσταση "α" μεταξύ του κέντρου κρούσεως και του άξονος περιστροφής και με την απόσταση "I" μεταξύ του κέντρου βάρους και του άξονος περιστροφής διά της σχέσεως: mr = m ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ Η ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΘΕΣΕΩΣ ΤΩΝ ΣΗΜΕΙΩΝ R ΚΑΙ H 1. ΟΡΙΣΜΟΣ 1.1. Το σημείο "H", που χαρακτηρίζει τη θέση εντός του χώρου επιβατών ενός καθημένου επιβάτου, είναι το ίχνος, επί ενός διαμήκους κατακορύφου επιπέδου, του υπάρχοντος θεωρητικού άξονος περιστροφής μεταξύ της κνήμης και του κορμού ενός ανθρωπίνου σώματος αναπαρισταμένου από ένα ανδρείκελο. 1.2. Το σημείο "R" ήτοι το σημείο αναφοράς της καθημένης θέσεως, είναι το σημείο αναφοράς της κατασκευής το υποδεικνυόμενο από τον κατασκευαστή, το οποίο: 1.2.1. αντιστοιχεί στην κανονική θέση χρήσεως την πλέον ακραία προς τα οπίσω κάθε μιας των θέσεων καθημένων η οποία προβλέπεται από τον κατασκευαστή σε ένα όχημα- 1.2.2. έχει συντεταγμένες οι οποίες ορίζονται σε σχέση προς τη δομή του μελετουμένου οχήματος- 1.2.3. αντιπροσωπεύει τη θέση του κέντρου περιστροφής μεταξύ του κορμού και των μηρών ενός επιβάτου (σημείο H). 2. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ 2.1. Προσδιορίζεται ένα σημείο H για κάθε θέση καθημένου η οποία έχει προβλεφθεί από τον κατασκευαστή του οχήματος. Όταν οι θέσεις μιας σειράς είναι δυνατόν να θεωρηθούν ως ομοιάζουσες (πάγκος με ενιαίο κάθισμα, ταυτόσημες θέσεις κλπ.) πραγματοποιείται ένας μόνο προσδιορισμός ανά σειρά καθισμάτων διά της τοποθετήσεως του ανδρεικέλου το οποίο περιγράφεται στο σημείο 3 σε θέση η οποία θεωρείται ως αντιπροσωπευτική της σειράς των καθισμάτων. Η θέση αυτή είναι: 2.1.1. για την εμπρόσθια σειρά, η θέση του οδηγού- 2.1.2. για την ή τις οπίσθιες σειρές, μία εξωτερική θέση. 2.2. Για κάθε προσδιορισμό του σημείου H, το υπό εξέταση κάθισμα τοποθετείται στην πλέον ακραία προς τα οπίσω προβλεπομένη από τον κατασκευαστή κανονική θέση οδηγήσεως ή χρήσεως, το δε ερεισίνωτο, αν είναι ρυθμιζόμενο κατά κλίση, είναι με κλειδί προσαρμοσμένο σε θέση αντιστοιχούσα σε μία κλίση προς τα οπίσω, σε σχέση προς την κατακόρυφο, της γραμμής αναφοράς του περιγραφομένου ανδρεικέλου στο σημείο 3, την πλησιέστερη προς τις 25o, εκτός από αντίθετη υπόδειξη του κατασκευαστή. 3. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΑΝΔΡΕΙΚΕΛΟΥ 3.1. Χρησιμοποιείται ένα τρισδιάστατο ανδρείκελο του οποίου το βάρος και το περίγραμμα είναι εκείνα ενός ενήλικος μεσαίου αναστήματος. Το ανδρείκελο αυτό παρουσιάζεται στις εικόνες 1 και 2 του συμπληρωματικού παραρτήματος του παρόντος παραρτήματος. 3.2. Το ανδρείκελο αυτό περιλαμβάνει: 3.2.1. Δύο στοιχεία που υποκαθιστούν το ένα την πλάτη και το άλλο το καθήμενο τμήμα του σώματος, αρθρωμένα κατά έναν άξονα ο οποίος αντιπροσωπεύει τον άξονα περιστροφής μεταξύ του θώρακος και τoυ μηρού. Το ίχνος του άξονος αυτού επί της πλευράς του ανδρεικέλου είναι το σημείο "H" του ανδρεικέλου. 3.2.2. Δύο στοιχεία που υποκαθιστούν τις κνήμες και τα οποία αρθρώνονται σε σχέση προς το στοιχείο που υποκαθιστά το καθήμενο τμήμα του σώματος. 3.2.3. Δύο στοιχεία που υποκαθιστούν τους πόδες συνδεόμενα προς τις κνήμες με αρθρώσεις οι οποίες υποκαθιστούν τους αστραγάλους. 3.2.4. Εξάλλου, το στοιχείο το οποίο υποκαθιστά το καθήμενο τμήμα του σώματος είναι εφοδιασμένο με μία στάθμη επιτρέπουσα τον έλεγχο του προσανατολισμού του κατά την εγκαρσία διεύθυνση. 3.3. Μάζες αντιπροσωπεύουσες το βάρος κάθε στοιχείου του σώματος ευρίσκονται τοποθετημένες στα κατάλληλα σημεία τα οποία αντιστοιχούν προς τα αντίστοιχα κέντρα βάρους για να καταστεί η ολική μάζα του ανδρεικέλου 75,6 χιλιόγραμμα περίπου. Λεπτομερειακή αναφορά των διαφόρων μαζών γίνεται στον πίνακα της εικόνας 2 του συμπληρωματικού παραρτήματος του παρόντος παραρτήματος. 4. ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΔΡΕΙΚΕΛΟΥ Η τοποθέτηση του τρισδιάστατου ανδρεικέλου πραγματοποιείται σύμφωνα με τον ακόλουθο τρόπο: 4.1. Το όχημα τοποθετείται επί οριζοντίου επιπέδου και ρυθμίζονται τα καθίσματα όπως προβλέπεται στο σημείο 2.2. 4.2. Το προς δοκιμή κάθισμα καλύπτεται με ένα ύφασμα προοριζόμενο να διευκολύνει την ορθή τοποθέτηση του ανδρεικέλου. 4.3. Το ανδρείκελο τοποθετείται επί του θεωρουμένου καθίσματος, του άξονος αρθρώσεως όντος κατακορύφου προς το διάμηκες επίπεδο συμμετρίας του οχήματος. 4.4. Οι πόδες του ανδρεικέλου τοποθετούνται κατά τον ακόλουθο τρόπο: 4.4.1. Για τα εμπρόσθια καθίσματα, κατά τέτοιο τρόπο ώστε η ελέγχουσα τον εγκάρσιο προσανατολισμό στάθμη του καθισμένου τμήματος να επανέρχεται στην οριζόντιο θέση. 4.4.2. Για τα οπίσθια καθίσματα, οι πόδες διευθετούνται κατά τρόπο ώστε να είναι, εντός του μέτρου του δυνατού, σε επαφή με τα εμπρόσθια καθίσματα. Αν κατά συνέπεια οι πόδες αναπαύονται επί τμημάτων του δαπέδου με διαφορετικό επίπεδο, το πόδι το οποίο έρχεται πρώτο σε επαφή με το εμπρόσθιο κάθισμα, χρησιμεύει ως αναφορά, το δε άλλο πόδι διευθετείται κατά τρόπο ώστε η ελέγχουσα τον εγκάρσιο προσανατολισμό στάθμη του καθημένου τμήματος, να επανέρχεται στην οριζόντια θέση. 4.4.3. Αν προσδιορίζεται το σημείο "H" σε ένα ενδιάμεσο κάθισμα, οι πόδες τοποθετούνται εκατέρωθεν της προεξοχής του μέσου του δαπέδου ("Tunnel"). 4.5. Τοποθετούνται οι μάζες επί των μηρών, επαναφέρεται στην οριζοντία θέση η ελέγχουσα τον εγκάρσιο προσανατολισμό στάθμη του καθημένου τμήματος και τοποθετούνται οι μάζες επί του στοιχείου του αντιπροσωπεύοντος το καθήμενο τμήμα. 4.6. Το ανδρείκελο απομακρύνεται του ερεισινώτου του καθίσματος δια της χρησιμοποιήσεως της ράβδου αρθρώσεως των γονάτων και η πλάτη διπλώνεται προς τα εμπρός. Το ανδρείκελο επανατοποθετείται στο κάθισμα δι' ολισθήσεως προς τα οπίσω του καθημένου τμήματος μέχρις ότου υπάρξει αντίσταση, της πλάτης εν συνεχεία ανατρεπομένης εκ νέου προς τα οπίσω προς το ερεισίνωτο του καθίσματος. 4.7. Μία δύναμη 10 +-1 daN εφαρμόζεται δις επί του ανδρεικέλου. Η διεύθυνση και το σημείο εφαρμογής της δυνάμεως παρίσταται με ένα μαύρο βέλος επί της εικόνας 2 του συμπληρωματικού παραρτήματος. 4.8. Τοποθετούνται οι μάζες επί των αριστερών και των δεξιών πλευρών και εν συνεχεία οι μάζες του θώρακος. Διατηρείται οριζόντια η εγκάρσια στάθμη του ανδρεικέλου. 4.9. Διατηρούντες την εγκάρσια στάθμη του ανδρεικέλου οριζόντια, διπλώνεται η πλάτη προς τα εμπρός μέχρις ότου οι μάζες του θώρακος ευρεθούν υπεράνω του σημείου "H", κατά τρόπο ώστε να εκμηδενίζεται κάθε τριβή επί του ερεισινώτου του καθίσματος. 4.10. Η πλάτη επαναφέρεται προσεκτικά προς τα οπίσω κατά τρόπο ώστε να ολοκληρωθεί η τοποθέτηση. Η εγκάρσια στάθμη του ανδρεικέλου πρέπει να είναι οριζόντια. Στην αντίθετη περίπτωση πραγματοποιείται εκ νέου η διαδικασία όπως αναφέρεται ανωτέρω. 5. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 5.1. Όταν το ανδρείκελο έχει τοποθετηθεί σύμφωνα προς το σημείο 4, το εξεταζόμενο σημείο "H" του καθίσματος αποδίδεται από το εμφαινόμενο στο ανδρείκελο σημείο "H". 5.2. Κάθε μία των συντεταγμένων του σημείου "H" μετρείται με τη μεγίστη δυνατή ακρίβεια. Το αυτό συμβαίνει με τις συντεταγμένες των χαρακτηριστικών και καλώς προσδιορισμένων σημείων του χώρου των επιβατών. Οι προβολές των σημείων αυτών επί ενός διαμήκους κατακορύφου επιπέδου, μεταφέρονται επί ενός σχήματος. 6. ΕΠΑΛΗΘΕΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΤΙΚΗΣ ΘΕΣΕΩΣ ΤΩΝ ΣΗΜΕΙΩΝ "R" ΚΑΙ "H" 6.1. Τα προβλεπόμενα στο σημείο 5.2. αποτελέσματα για το σημείο "H" πρέπει να συγκριθούν προς τις παρεχόμενες από τον κατασκευαστή του οχήματος συντεταγμένες του σημείου "R". 6.2. Η επαλήθευση της υπαρχούσης μεταξύ των δύο σημείων σχέσεως θεωρείται ικανοποιητική για την υπό εξέταση θέση καθημένου αν οι συντεταγμένες του σημείου "H" ευρίσκονται εντός ενός διαμήκους ορθογωνίου παραλληλογράμμου του οποίου οι οριζόντιες και οι κατακόρυφες πλευρές είναι αντιστοίχως 30 mm και 20 mm και του οποίου η τομή των διαγωνίων κείται στο σημείο "R". Με την προϋπόθεση ότι συντρέχει περίπτωση, το σημείο "R" χρησιμεύει για τη δοκιμή και αν είναι αναγκαίο το ανδρείκελο διορθούται ούτως ώστε το σημείο "H" να συμπίπτει με το σημείο "R". 6.3. Αν το σημείο "H" δεν ευρίσκεται εντός του οριζομένου στο σημείο 6.2. ορθογωνίου παραλληλογράμμου, πραγματοποιούνται δύο άλλοι προσδιορισμοί του σημείου "H" (τρεις προσδιορισμοί συνολικά). Αν δύο από τα κατ' αυτό τον τρόπο προσδιορισθέντα τρία σημεία ευρίσκονται εντός του ορθογωνίου παραλληλογράμμου, το αποτέλεσμα της δοκιμής θεωρείται ικανοποιητικό. 6.4. Αν τουλάχιστον δύο από τα τρία προσδιορισθέντα σημεία ευρίσκονται εκτός του ορθογωνίου παραλληλογράμμου, το αποτέλεσμα της δοκιμής θεωρείται ότι δεν είναι ικανοποιητικό. 6.5. Σε περίπτωση κατά την οποία υφίσταται η περιγραφομένη στο σημείο 6.4. κατάσταση, ή όταν η επαλήθευση δεν δύναται να πραγματοποιηθεί δεδομένης της απουσίας σχετικών προς τη θέση του σημείου "R" πληροφοριών που παρέχονται από τον κατασκευαστή του οχήματος, η μέση τιμή των αποτελεσμάτων των τριών προσδιορισμών του σημείου "H", δύναται να χρησιμοποιηθεί και να θεωρηθεί ως εφαρμόσιμη σε όλες τις περιπτώσεις κατά τις οποίες το σημείο "R" αναφέρεται στην παρούσα οδηγία. 6.6. Για την επαλήθευση της σχετικής των σημείων "R" και "H" επί ενός οχήματος συνήθους παραγωγής, το αναφερόμενο στο σημείο 6.2 ορθογώνιο παραλληλογράμμο αντικαθίσταται από ένα τετράγωνο πλευράς 50 mm. Συμπληρωματικό παράρτημα Στοιχεία που συνθέτουν το τρισδιάστατο ανδρείκελο Διαστάσεις και βάρη του ανδρεικέλου "" ID="1">Στοιχεία που υποκαθιστούν την πλάτη και το καθήμενο τμήμα του σώματος> ID="2">16,6"> ID="1">Μάζες της πλάτης> ID="2">31,2"> ID="1">Μάζες του καθημένου τμήματος> ID="2">7,8"> ID="1">Μάζες των μηρών> ID="2">6,8"> ID="1">Μάζες των κνημών> ID="2">13,2"> ID="1"" ID="2">_"> ID="1">Σύνολο> ID="2">75,6"> ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V ΜΕΘΟΔΟΣ ΜΕΤΡΗΣΕΩΣ ΤΩΝ ΠΡΟΕΞΟΧΩΝ 1. Για τον προσδιορισμό της προεξοχής ενός επιμήκους στοιχείου σε σχέση προς την πινακίδα επί της οποίας φέρεται, μετατοπίζεται σφαίρα διαμέτρου 165 mm διατηρουμένη σε επαφή, εφαπτομένη μετά της πινακίδας και του υπό εξέταση στοιχείου. Εξετάζεται η κλίση (Gradient) αποτελουμένη από το λόγο: - της μεταβολής "y" της συντεταγμένης του κέντρου της σφαίρας κατά μία διεύθυνση κάθετο επί της πινακίδας, - προς την μεταβολή "x" της συντεταγμένης του αυτού κέντρου κατά τις διευθύνσεις τις παράλληλες προς την πινακίδα. Ένα σχήμα θεωρείται λίαν κεκλιμένο αν η κλίση που αντιστοιχεί προς εκείνη των διευθύνσεων αυτών η οποία είναι διαμήκης οριζοντία, είναι μικρότερη του 1. Όταν μία κλίση είναι μεγαλύτερη ή ίση του 1, υπάρχει προεξοχή και η τιμή της μετρείται υπό του μεγέθους "y". Όταν πινακίδες, στοιχεία κλπ. καλύπτονται υπό υλικού σκληρότητος μικρότερης των 50 shore A, η διαδικασία προσδιορισμού των οχημάτων και των προεξοχών η οποία περιγράφεται ανωτέρω δεν πρέπει να εφαρμοσθεί παρά μόνο μετά την αφαίρεση των υλικών αυτών. 2. Η τιμή της παρουσιαζομένης προεξοχής υπό των κομβίων, μοχλιδίων κλπ. των κειμένων εντός της περιοχής αναφοράς, μετρείται με τη βοήθεια του ακολούθου μηχανισμού και της διαδικασίας δοκιμής. 2.1. Μηχανισμός 2.1.1. Ο μηχανισμός μετρήσεως αποτελείται από μία ημισφαιρική ψευδοκεφαλή διαμέτρου 165 mm εντός της οποίας ευρίσκεται ένα ολισθαίνον έμβολο διαμέτρου 50. 2.1.2. Οι σχετικές θέσεις της επιπέδου εμπροσθίας του εμβόλου και του άκρου της ψευδοκεφαλής μεταφέρονται επί βαθμολογημένης κλίμακος επί της οποίας ένας κινητός δείκτης διατηρεί τη μεγίστη πραγματοποιουμένη μέτρηση όταν ο μηχανισμός αυτός έχει απομακρυνθεί εκ του υπό δοκιμή αντικειμένου. Η ικανότητα μετρήσεως πρέπει να είναι τουλάχιστον 30 mm. Η κλίμακα μετρήσεως πρέπει να είναι βαθμολογημένη σε ήμισυ χιλιοστομέτρου: ενδεχομένως είναι δυνατόν να εμφαίνονται επ' αυτής τιμές της προεξοχής αναφοράς. 2.1.3. Διαδικασία διαβαθμίσεως του οργάνου μετρήσεως 2.1.3.1. Ο μηχανισμός στηρίζεται επί μιας επιπέδου επιφανείας κατά τρόπο ώστε ο άξονας του μηχανισμού να είναι κάθετος προς αυτή. Ενώ η εμπροσθία επίπεδος όψη του εμβόλου είναι σε επαφή με την επιφάνεια η κλίμακα τοποθετείται στο μηδέν. 2.1.3.2. Ένα μεσόζευγμα 10 mm τοποθετείται μεταξύ της εμπροσθίου επιπέδου επιφανείας του εμβόλου και της επιφανείας στηρίξεως. Επαληθεύεται ότι ο κινητός δείκτης δεικνύει καλά την τιμή αυτή. 2.1.4. Ένα πρότυπο μηχανισμού μετρήσεως των προεξοχών παρουσιάζεται στην εικόνα 1. 2.2. Διαδικασία δοκιμής 2.2.1. Το έμβολο σύρεται προς τα οπίσω για να σχηματισθεί μια κοιλότης εντός της ψευδοκεφαλής και φέρεται ο κινητός δείκτης σε επαφή με το έμβολο. 2.2.2. Ο μηχανισμός εφαρμόζεται επί της προεξοχής προς μέτρηση, κατά τρόπο ώστε η ψευδοκεφαλή να είναι σε επαφή με το μέγιστο της επιφανείας του περιβάλλοντος υλικού με δύναμη, μη υπερβαίνουσα τα 2 daN. 2.2.3. Το έμβολο ωθείται προς τα εμπρός μέχρις ότου έλθει σε επαφή με την προς μέτρηση προεξοχή. Επί της κλίμακος αναγιγνώσκεται η τιμή της προεξοχής. 2.2.4. Η ψευδοκεφαλή προσανατολίζεται κατά τρόπο ώστε να επιτευχθεί η μεγίστη προεξοχή. Σημειώνεται η τιμή της προεξοχής αυτής. 2.2.5. Αν δύο ή περισσότερα όργανα χειρισμού ευρίσκονται αρκούντως πλησίον το ένα του άλλου, κατά τρόπο ώστε να είναι δυνατόν να έρχονται ταυτόχρονα σε επαφή με το έμβολο ή με την ψευδοκεφαλή, πρέπει να αντιμετωπισθούν ως ακολούθως: 2.2.5.1. Πολλαπλά όργανα χειρισμού τα οποία είναι δυνατόν να εισαχθούν ταυτόχρονα εντός της κοιλότητος της ψευδοκεφαλής αντιμετωπίζονται σαν μία μοναδική προεξοχή. 2.2.5.2. Όταν η κανονική δοκιμή παρεμποδίζεται από την επαφή άλλων οργάνων χειρισμού με την ψευδοκεφαλή, τα τελευταία αυτά πρέπει να αφαιρεθούν και η δοκιμή να συνεχισθεί χωρίς αυτά. Σε συνέχεια θα επανατοποθετηθούν και θα δοκιμασθούν σύμφωνα με την καθορισθείσα σειρά, των υπολοίπων οργάνων ενδεχομένως αφαιρουμένων προς διευκόλυνση της μετρήσεως. Συμπληρωματικό παράρτημα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VI ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ 5.2.1 ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ I Θεωρούνται ως δυνάμενα να προσκρουσθούν από τα γόνατα των επιβατών τα εξαρτήματα (κομβία, μοχλίδια κλπ.) τα οποία δύνανται να έλθουν σε επαφή με το μηχανισμό και σύμφωνα προς την περιγραφομένη κατωτέρω διαδικασία. 1. Μηχανισμός Ο Μηχανισμός προσδιορίζεται από την πλαγία όψη. 2. Διαδικασία Ο μηχανισμός δύναται να καταλάβει όλες τις θέσεις οι οποίες ευρίσκονται κάτωθεν του επιπέδου του πίνακος οργάνων και τέτοιες ώστε: - το επίπεδο "XX" να παραμένει παράλληλο προς το διάμηκες επίπεδο στο μέσον του οχήματος, - ο άξονας "X" να δύναται να λάβει κλίση εκ του ενός και του άλλου μέρους της οριζοντίου κατά μία γωνία δυναμένη να λάβη τιμή μέχρι 30o. 3. Για να πραγματοποιηθεί η δοκιμή αυτή αφαιρούνται όλα τα υλικά σκληρότητος μικρότερης των 50 shore A.