Accept Refuse

EUR-Lex Access to European Union law

Back to EUR-Lex homepage

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52017XR1049

Ψήφισμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Οι επιπτώσεις που έχει στις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές η πρόθεση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση»

OJ C 272, 17.8.2017, p. 11–13 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

17.8.2017   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

C 272/11


Ψήφισμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Οι επιπτώσεις που έχει στις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές η πρόθεση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση»

(2017/C 272/03)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ (ΕτΠ)

έχοντας υπόψη το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος που πραγματοποιήθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο στις 23 Ιουνίου 2016,

1.

Υπενθυμίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) αποτελεί το μεγαλύτερο πολιτικό επίτευγμα στην Ιστορία με μέλημα τη διασφάλιση της ειρήνης, της δημοκρατίας και της ευημερίας για τους πολίτες της και παραμένει το καλύτερο μέσο που διαθέτουν τα κράτη μέλη της για την αντιμετώπιση νέων προκλήσεων· ως εκ τούτου, η ενδυνάμωση της ενότητάς της και η προαγωγή των συμφερόντων της θα πρέπει να καταστεί πρωταρχικός μας στόχος·

2.

Υπενθυμίζει ότι η συμφωνία αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου πρέπει να είναι απολύτως συμβατή με τις Συνθήκες της ΕΕ και τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ και καλεί τα υπόλοιπα κράτη μέλη και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να αντιμετωπίσουν την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ένωση ως ευκαιρία που θα πρέπει να αξιοποιηθεί για την οικοδόμηση μιας δικαιότερης, καλύτερης και περισσότερο συμμετοχικής ΕΕ, βασιζόμενης στην προώθηση της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο·

3.

Επισημαίνει ότι η ΕΕ θα χρειαστεί να συνεργαστεί με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, τις αποκεντρωμένες διοικήσεις του και τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησής του για τον καθορισμό αμοιβαία επωφελών μορφών συνεργασίας, λαμβάνοντας υπόψη τα υφιστάμενα επιτυχημένα παραδείγματα·

4.

Υπογραμμίζει ότι οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές μπορούν να έχουν θετική συμβολή στην επίτευξη μιας εποικοδομητικής και βιώσιμης μελλοντικής συνεργασίας μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ·

5.

Ως συνέλευση των τοπικών και των περιφερειακών εκπροσώπων της ΕΕ, προτίθεται να συνεισφέρει στη στήριξη της διαπραγματευτικής διαδικασίας και να εγκύψει στις αναμενόμενες επιπτώσεις της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου σε όλες τις εκφάνσεις του πολιτικού της έργου. Σε αυτό το πλαίσιο, θα επιδιώξει ενεργά την ενίσχυση του διαλόγου με τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές που επηρεάζονται περισσότερο από την εν λόγω διαδικασία, προκειμένου να παρασχεθεί στον διαπραγματευτή της ΕΕ πλήρης εικόνα της εξελισσόμενης κατάστασης σε τοπικό και σε περιφερειακό επίπεδο·

6.

Ζητεί να επιτευχθεί, το συντομότερο δυνατόν, συμφωνία σχετικά με τις αρχές μιας ομαλής αποχώρησης η οποία θα παρείχε στους πολίτες, τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές και τις επιχειρήσεις τη βεβαιότητα που τους αξίζει και θα αποτελούσε, εν προκειμένω, απαραίτητη προϋπόθεση για τη μελλοντική σχέση μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου. Εντούτοις, παρατηρεί ότι το άρθρο 50 δεν εμποδίζει ένα κράτος μέλος να αποσύρει την κοινοποιημένη πρόθεσή του να αποχωρήσει από την ΕΕ, αρκεί οι προθέσεις του να είναι ειλικρινείς και όχι παρελκυστικό μέσο επανεκκίνησης της διετούς προθεσμίας ή διαπραγματευτικό μέσο εξασφάλισης παραχωρήσεων·

7.

Επισημαίνει ότι η επίσημη ανακοίνωση της ενεργοποίησης του άρθρου 50 και της συναφούς διετούς προθεσμίας θα αποφασιστεί από τα κράτη μέλη στις 29 Μαρτίου 2017. Εν προκειμένω, υπογραμμίζει ότι το αποτέλεσμα των πολύπλοκων διαπραγματεύσεων —τόσο ως προς την αποχώρηση από την ΕΕ όσο και για τις ρυθμίσεις της μελλοντικής σχέσης του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ— πρέπει να τεθεί προς έγκριση βάσει των κατάλληλων δημοκρατικών διαδικασιών, πριν από την έναρξη της ισχύος του·

8.

Θεωρεί ότι η μελλοντική σχέση μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου θα πρέπει να βασιστεί σε ισορροπία δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, σε ίσους όρους ανταγωνισμού, καθώς και σε αποτελεσματικούς μηχανισμούς επιβολής, και να μην προλειάνει επ’ ουδενί το έδαφος για τη διάλυση της ενιαίας αγοράς και την κατάργηση των τεσσάρων ελευθεριών κυκλοφορίας·

9.

Τονίζει ότι δεν μπορεί να υπάρξει συμφωνία μεταξύ μιας τρίτης χώρας και της ΕΕ, η οποία να είναι προτιμότερη από την ιδιότητα του μέλους της ΕΕ·

10.

Προτρέπει τα μέρη που θα αναλάβουν τις διαπραγματεύσεις σχετικά με τη συμφωνία αποχώρησης να δώσουν προτεραιότητα σε συγκεκριμένα μέτρα που προασπίζουν τα κεκτημένα δικαιώματα των πολιτών της ΕΕ που διαμένουν στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και των πολιτών του Ηνωμένου Βασιλείου που ζουν και εργάζονται σε άλλα κράτη μέλη της ΕΕ, βάσει των αρχών της αμοιβαιότητας και της αποφυγής διακρίσεων·

11.

Υπογραμμίζει ότι πρέπει να βρεθεί αποδεκτή λύση για τη μελλοντική σχέση μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ, προκειμένου να προληφθεί η ενδεχόμενη παρεμπόδιση των κοινωνικών, οικονομικών, πολιτιστικών και πολιτικών δεσμών τους λόγω των συνοριακών ρυθμίσεων·

12.

Τονίζει ότι τα προγράμματα εδαφικής συνεργασίας θα πρέπει να παραμείνουν ανοικτά σε όλες τις αποκεντρωμένες διοικήσεις και τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης του Ηνωμένου Βασιλείου και μετά το 2020. Επισημαίνει ότι ο Ευρωπαϊκός Όμιλος Εδαφικής Συνεργασίας (ΕΟΕΣ) μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για τον σκοπό αυτό·

13.

Εκτιμά ότι η συνεργασία μεταξύ των τοπικών και των περιφερειακών αρχών στις περιοχές της Θάλασσας της Ιρλανδίας, της Μάγχης και της Βόρειας Θάλασσας χρήζει ιδιαίτερης προσοχής·

14.

Επιθυμεί την εξεύρεση μιας πρακτικής λύσης με την οποία θα αναγνωρίζεται η εντελώς ιδιαίτερη κατάσταση που επικρατεί στα χερσαία σύνορα μεταξύ της Βόρειας Ιρλανδίας και της Ιρλανδίας. Τονίζει ότι επί 25 και πλέον έτη, η ΕΕ διαδραμάτισε μείζονα ρόλο στη διασυνοριακή συνεργασία, ιδίως μεταξύ των τοπικών αρχών της Ιρλανδίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, ειδικότερα μέσω των προγραμμάτων INTERREG και PEACE. Καλεί τη Συνέλευση της Βόρειας Ιρλανδίας και τις τοπικές αρχές εκατέρωθεν των συνόρων να συνεχίσουν να εργάζονται για τη διασφάλιση της ειρήνης και της ευημερίας·

15.

Ευελπιστεί ότι η περιφέρεια της Ανδαλουσίας –και δη οι εργαζόμενοι της κοινότητας Κάμπο ντε Γιβραλτάρ– δεν θα πληγούν από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, δεδομένης της μεγάλης κοινωνικής και οικονομικής αλληλεξάρτησης με την εν λόγω περιοχή·

16.

Αναμένει ότι όλες οι νομικές δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί από το Ηνωμένο Βασίλειο ως κράτος μέλος θα αποτελέσουν τμήμα ενός εφάπαξ δημοσιονομικού διακανονισμού ο οποίος θα πρέπει να υπολογισθεί βάσει των επίσημων λογιστικών στοιχείων της ΕΕ και να συμπεριληφθεί στη συμφωνία αποχώρησης. Σε αυτό το πλαίσιο, ζητεί να αξιολογηθεί ο δημοσιονομικός αντίκτυπος της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου στις περιφέρειες και τις τοπικές αρχές των υπολοίπων κρατών μελών σε κάθε τομέα πολιτικής της ΕΕ·

17.

Σημειώνει ότι η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου, στο πλαίσιο του επόμενου πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ), θα έχει αντίκτυπο στον προϋπολογισμό της ΕΕ και, ως εκ τούτου, προτείνει η εν λόγω μεταβολή του προϋπολογισμού να αξιοποιηθεί ως ευκαιρία για τη ριζική μεταρρύθμιση του προϋπολογισμού της ΕΕ, με συνεκτίμηση των αναγκών των τοπικών και των περιφερειακών αρχών·

18.

Τονίζει με έμφαση ότι οι συνέπειες της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου στην πολιτική συνοχής της ΕΕ θα εξαρτηθούν από τη χρονική στιγμή κατά την οποία θα τεθεί σε ισχύ η εν λόγω αποχώρηση και από τη μορφή που θα λάβει η μελλοντική σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο, ιδίως όσον αφορά την ενδεχόμενη αλλαγή κατηγορίας ορισμένων περιφερειών. Σε κάθε περίπτωση, η πτώση του μέσου κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ της ΕΕ δεν πρέπει να ζημιώσει ορισμένες περιφέρειες, μόνο και μόνο επειδή το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ τους θα έχει αυξηθεί τεχνητά σε σχέση με τον ενωσιακό μέσο όρο·

19.

Υπογραμμίζει ότι η ΕΕ των 27 θα πρέπει να παρακολουθήσει στενά τη διαδικασία κατάρτισης του νομοσχεδίου Great Repeal Bill (για την κατάργηση του Νόμου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων), δεδομένου ότι η αποδιάρθρωση της νομοθεσίας της ΕΕ στο Ηνωμένο Βασίλειο θέτει ζήτημα πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, αφενός, και διατήρησης δίκαιων κανόνων για τα πρότυπα και τον ανταγωνισμό, αφετέρου·

20.

Επισημαίνει ότι η ενωσιακή θαλάσσια και αλιευτική πολιτική συγκαταλέγονται μεταξύ των πολιτικών της ΕΕ που επηρεάζονται περισσότερο από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου και ότι θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στις πιθανές διευθετήσεις για τον μετριασμό των επιπτώσεων σε όλες τις ενδιαφερόμενες περιφέρειες και τοπικές αρχές. Ζητεί όλα τα συναφή μέτρα να λαμβάνουν υπόψη τα ιστορικά αλιευτικά δικαιώματα των γειτονικών λιμένων, περιφερειών και χωρών και να παρέχουν ασφάλεια στην τοπική αλιεία, η οποία αποτελεί τον πυρήνα των παράκτιων κοινοτήτων·

21.

Ανησυχεί για τις ενδεχόμενες δυσμενείς επιπτώσεις της μείωσης των κονδυλίων για την ΚΓΠ στους γεωργούς και τις αγροτικές περιοχές ολόκληρης της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης πιθανώς και της προστασίας της βιοποικιλότητας. Επισημαίνει ότι η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις στη γεωργία και την παραγωγή τροφίμων και, ως εκ τούτου, στις τοπικές κοινότητες, ιδίως της νήσου της Ιρλανδίας, και επιθυμεί τη δέουσα εξέταση των εν λόγω θεμάτων κατά τις διαπραγματεύσεις·

22.

Καλεί τα μέρη της συμφωνίας αποχώρησης να εξετάσουν το ενδεχόμενο υιοθέτησης προσωρινών ρυθμίσεων για την ελαχιστοποίηση τυχόν διαταραχής των υφιστάμενων μακροχρόνιων έργων Ε&Α και, κατ’ επέκταση, των τοπικών οικονομιών·

23.

Σημειώνει ότι θα πρέπει να διευκρινιστεί κατά πόσον τα τρέχοντα ενεργειακά έργα του Ηνωμένου Βασιλείου, ιδίως εκείνα που έχουν δρομολογήσει οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές ή εκείνα που είναι προσανατολισμένα προς αυτές με σκοπό τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και τη βιώσιμη παροχή ενέργειας, θα παραμείνουν επιλέξιμα για χρηματοδότηση από τον μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη», το ΕΤΣΕ και την ΕΤΕπ, καθώς και τι είδους μεταβατικές ρυθμίσεις θα ήταν απαραίτητο να υιοθετηθούν ως αποτέλεσμα της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ·

24.

Καλεί τα μέρη της συμφωνίας αποχώρησης να εξετάσουν τις πιθανές επιπτώσεις της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου στα προγράμματα της ΕΕ για τη νεολαία, την εκπαίδευση» και την Ε&Α και τα προτρέπει να εξετάσουν ενδεδειγμένες λύσεις σύμφωνα με τη λεγόμενη προσέγγιση «χώρες-εταίροι», η οποία προβλέπει τη συμπερίληψη τρίτων χωρών βάσει διμερών συμφωνιών με την ΕΕ. Εν προκειμένω, καλεί τα διαπραγματευόμενα μέρη να διευκολύνουν τη συμμετοχή των τοπικών και των περιφερειακών αρχών του Ηνωμένου Βασιλείου σε μελλοντικά προγράμματα της ΕΕ —συμπεριλαμβανομένων όσων αφορούν την έρευνα, την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία, τον πολιτισμό, τη διά βίου μάθηση, τη νεολαία, την ηλεκτρονική δημόσια διοίκηση ή τη μεταρρύθμιση του δημόσιου τομέα— παρομοίως με αυτό που συμβαίνει σήμερα σε χώρες όπως η Νορβηγία ή η Ισλανδία. Υπενθυμίζει ότι οι ανταλλαγές φοιτητών (εντός και εκτός του πλαισίου του προγράμματος ERASMUS) αποτελούν μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της ευρωπαϊκής ενοποίησης, από την οποία έχουν επωφεληθεί σε εντυπωσιακό βαθμό τόσο τα πανεπιστήμια της ΕΕ όσο και τα πανεπιστήμια του Ηνωμένου Βασιλείου. Συνεπώς, σε κάθε μελλοντική συμφωνία, θα πρέπει να επιδιωχθεί η διατήρηση του ενεργού ρόλου των πανεπιστημίων του Ηνωμένου Βασιλείου σε αυτό το πλαίσιο, πράγμα το οποίο αποφέρει επίσης τεράστια οφέλη στις τοπικές και τις περιφερειακές οικονομίες·

25.

Επισημαίνει ότι είναι προς το συμφέρον των τοπικών και των περιφερειακών αρχών να προβλεφθεί μόνιμη και συγκροτημένη συνεργασία με τις υποεθνικές αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου, μετά την αποχώρησή του από την ΕΕ. Σημειώνει, ως προς αυτό, ότι η ΕτΠ βρίσκεται στην πλέον κατάλληλη θέση για να επινοήσει και να εφαρμόσει θεσμικούς μηχανισμούς με στόχο την προώθηση τακτικών διαβουλεύσεων και επαφών με τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα αποκεντρωμένα κοινοβούλια και τις συνελεύσεις του Ηνωμένου Βασιλείου. Τονίζει επίσης την ανάγκη περαιτέρω ανάπτυξης εταιρικών σχέσεων με το Κογκρέσο των Τοπικών και Περιφερειακών Αρχών του Συμβουλίου της Ευρώπης και τα συναφή δίκτυα τοπικών και περιφερειακών αρχών, εκεί όπου οι τοπικές αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου εξακολουθούν να εκπροσωπούνται·

26.

Υπενθυμίζει ότι, ακόμη και αν η ΕτΠ δεν έχει επίσημο ρόλο στις διαπραγματεύσεις, είναι σαφές ότι ορισμένα από τα μέλη της —σύμφωνα με το εθνικό νομοθετικό πλαίσιο στο οποίο υπάγονται— θα έχουν τη δυνατότητα να υιοθετήσουν επίσημες θέσεις, τουλάχιστον όσον αφορά τις ρυθμίσεις σχετικά με τη μελλοντική σχέση μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ, μεταξύ άλλων, και στον τομέα του εμπορίου·

27.

Αναθέτει στον Πρόεδρό της να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στον επικεφαλής διαπραγματευτή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στους συντονιστές του Ευρωπαϊκού Κοινοβούλιο και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το Brexit, στην κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, στις συνελεύσεις και τις αρχές των αποκεντρωμένων διοικήσεων και των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς και στη Μαλτέζικη Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ.

Βρυξέλλες, 24 Μαρτίου 2017.

Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών

Markku MARKKULA


Top