ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Στρασβούργο, 11.7.2023

COM(2023) 443 final

2023/0271(COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο, την τροποποίηση της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

{SEC(2023) 443 final} - {SWD(2023) 443 final} - {SWD(2023) 444 final}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

Ο σιδηρόδρομος είναι ένας φιλικός προς το περιβάλλον τρόπος μεταφοράς. Το 2020 οι σιδηροδρομικές μεταφορές αντιπροσώπευαν το 5,1 % των επιβατικών μεταφορών μεταξύ των χωρών της ΕΕ και το 11,5 % των εμπορευματικών μεταφορών μεταξύ των χωρών της ΕΕ, αλλά μόνο το 0,4 % των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τις μεταφορές στην ΕΕ. Αυτό οφείλεται στην υψηλή ενεργειακή απόδοση των σιδηροδρομικών μεταφορών —αντιπροσωπεύουν μόλις το 1,9 % της ενεργειακής κατανάλωσης των μεταφορών— καθώς και στο γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας κινείται σε ηλεκτροδοτούμενες γραμμές. Οι σιδηροδρομικές μεταφορές είναι τόσο φιλικές προς το περιβάλλον και έχουν τόσα άλλα οφέλη, όπως το υψηλό επίπεδο ασφάλειάς τους, που η πολιτική της ΕΕ τις προωθεί σταθερά.

Η παρούσα πρόταση αποτελεί βασική δράση στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και της στρατηγικής για βιώσιμη και έξυπνη κινητικότητα. Κύριος στόχος της είναι η θέσπιση ενός πλαισίου που θα επιτρέπει την αποτελεσματικότερη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας των σιδηροδρομικών υποδομών, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών και την αύξηση της κυκλοφορίας στο σιδηροδρομικό δίκτυο. Η επίτευξη αυτού του στόχου είναι ζωτικής σημασίας για να διασφαλιστεί η συμβολή του τομέα των μεταφορών στην απανθρακοποίηση.

Για να εξασφαλιστεί το υψηλό επίπεδο συντονισμού που απαιτείται για την ασφαλή λειτουργία και την αποτελεσματική χρήση του δικτύου, οι διαχειριστές υποδομής πρέπει να διαχειρίζονται αποτελεσματικά τη σιδηροδρομική κυκλοφορία και χωρητικότητα. Αυτό γίνεται κυρίως σε επίπεδο εθνικών δικτύων. Παράλληλα, οι διασυνοριακές σιδηροδρομικές υπηρεσίες απαιτούν καλύτερο συντονισμό μεταξύ των δικτύων από αυτόν που συχνά υπάρχει σήμερα. Για τον σκοπό αυτό, η πρόταση θα καθορίσει μηχανισμούς συντονισμού μεταξύ των εθνικών διαχειριστών υποδομής και άλλων φορέων που συμμετέχουν στην εκτέλεση διασυνοριακών σιδηροδρομικών υπηρεσιών. Η πρόταση θα καταστήσει δυνατή την αποτελεσματικότερη κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών, εισάγοντας ευελιξία στη διαδικασία και δίνοντας στους διαχειριστές υποδομής μεγαλύτερο ρόλο στον καθορισμό των μεταφορικών αναγκών. Για παράδειγμα, οι διαχειριστές υποδομής θα μπορούν να δεσμεύσουν μέρος της χωρητικότητας για μεταγενέστερη κατανομή. Αυτό θα ωφελήσει τις υπηρεσίες σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών, οι οποίες δεν μπορούν πάντα να σχεδιαστούν αρκετά νωρίτερα ώστε να ενταχθούν στον προβλεπόμενο ετήσιο πίνακα δρομολογίων. Η πρόταση θα εισαγάγει κίνητρα τόσο για τους διαχειριστές υποδομής όσο και για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις ώστε να τηρούν τις δεσμεύσεις που σχετίζονται με τη χωρητικότητα και να αποφεύγουν αλλαγές της τελευταίας στιγμής, οι οποίες διαφορετικά θα είχαν αρνητικές επιπτώσεις για άλλους χρήστες του δικτύου. Η ψηφιοποίηση των διαδικασιών που σχετίζονται με τη χωρητικότητα θα συμβάλει στην αύξηση της αποδοτικότητας των υπηρεσιών και στη βελτίωση της ποιότητάς τους. Θα δώσει επίσης στους διαχειριστές υποδομής τα εργαλεία για την αντιμετώπιση απρόβλεπτων συμβάντων. Η πρόταση έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι η διαδικασία ψηφιοποίησης σε όλα τα κράτη μέλη είναι συνεκτική και έχει ως αποτέλεσμα τον καλύτερο συντονισμό των σιδηροδρομικών υπηρεσιών σε ολόκληρη την ΕΕ.

•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής

Η πρόταση τροποποιεί τους κανόνες για τη διαχείριση της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και της κυκλοφορίας, για την παρακολούθηση των επιδόσεων των σιδηροδρομικών μεταφορών, για τον συντονισμό των ενδιαφερόμενων μερών και για την κατανομή της χωρητικότητας στη σιδηροδρομική κυκλοφορία στο πλαίσιο μιας διατροπικής αλυσίδας μεταφορών. Ως εκ τούτου, επικεντρώνεται στην αγορά σιδηροδρομικών μεταφορών και στις σιδηροδρομικές δραστηριότητες, οι οποίες ρυθμίζονται από την οδηγία 2012/34/ΕΕ. Η πρόταση διαλαμβάνει μια βασική πτυχή των σιδηροδρομικών δραστηριοτήτων: τον σχεδιασμό και την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών, η οποία επί του παρόντος καλύπτεται από δύο νομικά κείμενα, την οδηγία 2012/34/ΕΕ και τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 913/2010. Προβλέπει επίσης μεγαλύτερο συντονισμό των σιδηροδρομικών υπηρεσιών σε ολόκληρη την ΕΕ και κατάλληλη ρυθμιστική εποπτεία. Συνάδει με τις σημαντικές αρχές που ορίζονται στην οδηγία 2012/34/ΕΕ, όπως η ανεξαρτησία των διαχειριστών σιδηροδρομικής υποδομής, ο διαχωρισμός της διαχείρισης της υποδομής από την παροχή υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, η διευκόλυνση της χωρίς διακρίσεις πρόσβασης στη σιδηροδρομική υποδομή και στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης, η χρέωση για τη χρήση των σιδηροδρομικών υποδομών και η παρακολούθηση της αγοράς σιδηροδρομικών μεταφορών. Η πρόταση θα καταργήσει και θα αντικαταστήσει τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 913/2010 και θα μεταφέρει τις σχετικές διατάξεις για τη διαχείριση της χωρητικότητας από την οδηγία 2012/34/ΕΕ στον νέο κανονισμό.

Οι πτυχές του σχεδιασμού των υποδομών μεταφορών που καλύπτονται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 913/2010 έχουν ενσωματωθεί στην πρόταση της Επιτροπής για αναθεώρηση του κανονισμού ΔΕΔ-Μ, η οποία δημοσιεύτηκε το 2021.

Η πρόταση συμπληρώνει διάφορες πτυχές της πολιτικής της ΕΕ για τους σιδηροδρόμους και τις μεταφορές. Σε αυτές περιλαμβάνονται η πολιτική για την αγορά σιδηροδρομικών μεταφορών που ορίζεται στην οδηγία 2012/34/ΕΕ και οι κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, η πολιτική για τις υποδομές μεταφορών βάσει του κανονισμού ΔΕΔ-Μ, η διαλειτουργικότητα των σιδηροδρόμων που ορίζεται στην οδηγία για τη διαλειτουργικότητα και οι σχετικές τεχνικές προδιαγραφές διαλειτουργικότητας για τους σιδηροδρόμους, καθώς και η πολιτική διατροπικών μεταφορών που εφαρμόζεται μέσω της οδηγίας για τις συνδυασμένες μεταφορές και άλλων πράξεων.

·Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

–την αναθεώρηση της οδηγίας για τις συνδυασμένες μεταφορές (οδηγία 92/106/ΕΟΚ του Συμβουλίου),

–την αναθεώρηση της οδηγίας για τα βάρη και τις διαστάσεις (οδηγία 96/53/ΕΚ του Συμβουλίου),

–την πρόταση της ΕΕ για την καταπολέμηση των εκπομπών (CountEmissions) όσον αφορά την εναρμόνιση της λογιστικής καταγραφής των εκπομπών στις μεταφορές.

Τα μέτρα που θεσπίζονται με την παρούσα νομοθετική πρόταση θα συμπληρώσουν τις βελτιώσεις της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών που προβλέπονται στην προτεινόμενη αναθεώρηση του κανονισμού ΔΕΔ-Μ. Η αναθεώρηση περιλαμβάνει την ολοκλήρωση των ελλειπόντων κρίκων στο σιδηροδρομικό δίκτυο ΔΕΔ-Μ, την επιτάχυνση της ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Συστήματος Διαχείρισης της Σιδηροδρομικής Κυκλοφορίας και την προσθήκη απαιτήσεων για τις σιδηροδρομικές υποδομές στις διατροπικές μεταφορές. Παράλληλα, θα εξακολουθήσουν να υλοποιούνται δράσεις για την άρση των εμποδίων στη διαλειτουργικότητα στο πλαίσιο του τεχνικού πυλώνα του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου.

2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

•Νομική βάση

•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)

•Αναλογικότητα

•Επιλογή της νομικής πράξης

Στόχος της νομοθετικής πρότασης είναι η βελτίωση του υφιστάμενου πλαισίου κατανομής της σιδηροδρομικής χωρητικότητας και η θέσπιση νέων κανόνων και διαδικασιών για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και τη διαχείριση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας για τις εγχώριες και διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης κρίσεων και της διαχείρισης των επιδόσεων. Για τον σκοπό αυτό, η νομοθετική πρόταση θα καταργήσει τον κανονισμό RFC και τις διατάξεις της οδηγίας 2012/34/ΕΕ σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής 1 . Αναθεωρημένοι κανόνες και διαδικασίες που θα διέπουν τη διαχείριση της χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής και τη διαχείριση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας θα θεσπιστούν με τη μορφή κανονισμού.

Με τον καθορισμό ενός εναρμονισμένου και άμεσα εφαρμοστέου πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας, ο κανονισμός αποτελεί καλύτερο τρόπο, σε σχέση με μια οδηγία, για την επίτευξη των στόχων της πρωτοβουλίας. Ένας κανονισμός θα εξαλείψει τις διαφορές στους εθνικούς κανόνες και πρακτικές που εμποδίζουν επί του παρόντος την αποτελεσματική χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής, ιδίως στις διασυνοριακές γραμμές. Θα εξασφαλίσει επίσης την ομοιόμορφη εφαρμογή των νέων μέτρων που προβλέπονται στην πρόταση για τον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό και συναφές διότι οι διασυνοριακές σιδηροδρομικές υπηρεσίες (ιδίως οι σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές) πάσχουν από χαμηλή αξιοπιστία, χρονική συνέπεια και προβλεψιμότητα.

3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας

Το 2018 η Επιτροπή συνέταξε έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού RFC 2 , ακολουθούμενη, το 2021, από αξιολόγηση 3 .

Τα γενικά συμπεράσματα της αξιολόγησης είναι ότι έχει γίνει περιορισμένη χρήση των δομών των διαδρόμων και ότι η χωριστή διαχείριση της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών εμπορευματικών διαδρόμων και του υπόλοιπου δικτύου δεν είναι αποτελεσματική. Συνολικά, η αξιολόγηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, σε γενικές γραμμές, οι στόχοι του κανονισμού RFC δεν έχουν επιτευχθεί.

Η αξιολόγηση εντόπισε τέσσερις βασικές αδυναμίες στον κανονισμό RFC και στην εφαρμογή του.

Πρώτον, η χρήση μονοαπευθυντικών θυρίδων και προκαθορισμένων σιδηροδρομικών διαδρομών ήταν μικρότερη από την αναμενόμενη. Η μονοαπευθυντική προσέγγιση απέτυχε διότι περιόρισε την εστίαση του συντονισμού σε μεμονωμένους διαδρόμους και όχι σε ολόκληρο το σιδηροδρομικό δίκτυο. Αυτό σήμαινε ότι οι φορείς εκμετάλλευσης υπηρεσιών εμπορευματικών μεταφορών έπρεπε και πάλι να αλληλεπιδρούν με μεμονωμένους διαχειριστές υποδομής εάν επιθυμούσαν να εξασφαλίσουν μια σιδηροδρομική διαδρομή, συμπεριλαμβανομένων τμημάτων εκτός γραμμών διαδρόμων. Κατά συνέπεια, αντί να απλουστευθεί η διαδικασία, οι μονοαπευθυντικές θυρίδες ισοδυναμούσαν με πρόσθετο διοικητικό επίπεδο.

Δεύτερον, ο κανονισμός RFC δεν κάλυψε την ανάγκη εναρμόνισης των εργαλείων και των διαδικασιών που χρησιμοποιούνται σε εθνικό επίπεδο για τη διαχείριση της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών. Αυτό θα συνέβαλε στη βελτίωση της διαχείρισης της χωρητικότητας των υποδομών για τις διασυνοριακές σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές. Ο κανονισμός RFC δεν επέβαλε τη χρήση ειδικών ψηφιακών εργαλείων και η εφαρμογή Path Coordination System, που αναπτύχθηκε από τα ενδιαφερόμενα μέρη του σιδηροδρομικού τομέα και τέθηκε σε εφαρμογή για τη στήριξη του συντονισμού μεταξύ των αιτούντων χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής και των μονοαπευθυντικών θυρίδων, δεν παρείχε ολοκληρωμένη λύση.

Τρίτον, τα ενδιαφερόμενα μέρη δεν παρακολούθησαν διεξοδικά τις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών προκειμένου να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν αποτελεσματικά σχέδια για τη βελτίωση των επιδόσεων. Ο κανονισμός RFC εισήγαγε ρητά την παρακολούθηση των επιδόσεων ως καθήκον των διοικητικών συμβουλίων των εμπορευματικών διαδρόμων, αλλά η αξιολόγηση έδειξε ότι ορισμένες σημαντικές πτυχές, όπως η χρονική συνέπεια από πόρτα σε πόρτα, παραβλέπονταν κατά την παρακολούθηση των επιδόσεων.

Τέλος, σημειώθηκε περιορισμένη πρόοδος όσον αφορά τη βελτίωση της διαχείρισης της κυκλοφορίας και του συντονισμού με τους εμπορευματικούς τερματικούς σταθμούς. Για τη φόρτωση και εκφόρτωση φορτίων, οι εμπορευματικές αμαξοστοιχίες χρειάζονται χωρητικότητα σε καθορισμένες εγκαταστάσεις που ονομάζονται τερματικοί σταθμοί. Ένα σημαντικό πρόβλημα είναι η έλλειψη συντονισμού και ευθυγράμμισης μεταξύ της διαθέσιμης χωρητικότητας στο σιδηροδρομικό δίκτυο και της διαθεσιμότητας χωρητικότητας στους τερματικούς σταθμούς. Για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος, ο κανονισμός RFC εισήγαγε μια συμβουλευτική ομάδα φορέων εκμετάλλευσης τερματικών σταθμών στα διοικητικά συμβούλια των διαδρόμων και έδωσε εντολή για την ανάπτυξη και την εφαρμογή διαδικασιών για τον συντονισμό της χωρητικότητας μεταξύ τερματικών σταθμών και του σιδηροδρομικού δικτύου. Ωστόσο, φαίνεται ότι οι φορείς εκμετάλλευσης τερματικών σταθμών είχαν περιορισμένη μόνο επιρροή στις αποφάσεις των διοικητικών συμβουλίων των διαδρόμων. Κατά συνέπεια, ο συντονισμός με τους τερματικούς σταθμούς δεν είναι ο βέλτιστος, με αποτέλεσμα τη χαμηλή χρονική συνέπεια και αξιοπιστία των εμπορευματικών αμαξοστοιχιών.

•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη

Οι δραστηριότητες διαβούλευσης πραγματοποιήθηκαν το 2022. Σε αυτές περιλαμβάνονταν:

–διαβούλευση σχετικά με την πρόσκληση υποβολής στοιχείων 4 ,

–ανοικτή δημόσια διαβούλευση 5 ,

–δύο συνεδριάσεις της ομάδας εστίασης, με τη συνδρομή εξωτερικών αναδόχων,

–έρευνες και συνεντεύξεις, με τη συνδρομή εξωτερικών αναδόχων,

–δύο εκδηλώσεις με ενδιαφερόμενα μέρη: μία με διαχειριστές υποδομής (που διοργανώθηκε από την Επιτροπή μέσω της πλατφόρμας PRIME 6 ) και μία με σιδηροδρομικές επιχειρήσεις (που διοργανώθηκε από την Επιτροπή μέσω της πλατφόρμας διαλόγου για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις 7 ).

Στα ενδιαφερόμενα μέρη που συμμετείχαν στη διαβούλευση περιλαμβάνονταν διαχειριστές σιδηροδρομικής υποδομής, σιδηροδρομικές επιχειρήσεις (επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών), μέλη του εκτελεστικού συμβουλίου και του διοικητικού συμβουλίου σιδηροδρομικών εμπορευματικών διαδρόμων, φορείς εκμετάλλευσης τερματικών σταθμών, πράκτορες μεταφορών, εκπρόσωποι των υπουργείων σιδηροδρόμων των κρατών μελών, εθνικοί ρυθμιστικοί φορείς σιδηροδρόμων, μη κυβερνητικές οργανώσεις, πανεπιστημιακοί και πολίτες.

Τα αποτελέσματα των δραστηριοτήτων διαβούλευσης χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση του συνολικού επιπέδου στήριξης της πρωτοβουλίας και της συνάφειας των εντοπισθέντων προβλημάτων που επιδιώκει να αντιμετωπίσει η νομοθετική πρόταση, για την αξιολόγηση της συνάφειας και του επιπέδου στήριξης των προβλεπόμενων μέτρων πολιτικής, καθώς και για την παροχή πρόσθετων στοιχείων από εμπειρογνώμονες για την αξιολόγηση των οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων των μέτρων.

Οι απαντήσεις στην πρόσκληση υποβολής στοιχείων και στην ανοικτή δημόσια διαβούλευση έδειξαν ότι οι περισσότεροι απαντήσαντες συμφωνούν με τα προβλήματα που εντοπίστηκαν και ότι υπάρχει ευρεία υποστήριξη από τα ενδιαφερόμενα μέρη για την πρωτοβουλία συνολικά.

Συνολικά, τα ενδιαφερόμενα μέρη των οποίων ζητήθηκε η γνώμη παρείχαν επίσης θετική αξιολόγηση των προτεινόμενων μέτρων της πρωτοβουλίας. Για παράδειγμα, τα ενδιαφερόμενα μέρη των οποίων ζητήθηκε η γνώμη υποστηρίζουν στη συντριπτική πλειονότητά τους την εισαγωγή πιο ευέλικτων και πιο αξιόπιστων διαδικασιών κατανομής χωρητικότητας σύμφωνα με τις ανάγκες της αγοράς (με βάση το έργο επανασχεδιασμού των πινάκων δρομολογίων για έξυπνη διαχείριση της χωρητικότητας, το οποίο αναφέρεται συνήθως ως έργο TTR). Υποστηρίζουν επίσης τη θέσπιση μέτρων για την ενθάρρυνση της ανάπτυξης και της χρήσης ψηφιακών εργαλείων για τη διαχείριση της χωρητικότητα; της σιδηροδρομικής υποδομής και τη διαχείριση της κυκλοφορίας.

Ωστόσο, οι απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών όσον αφορά τις επιλογές πολιτικής που εξετάστηκαν στην εκτίμηση επιπτώσεων ήταν πιο ποικίλες, καθώς οι περισσότεροι διαχειριστές υποδομής προτιμούν την προσέγγιση της επιλογής πολιτικής στο πλαίσιο της οποίας οι στόχοι της πρότασης επιτυγχάνονται μέσω της συνεργασίας μεταξύ μεμονωμένων διαχειριστών υποδομής, ενώ πολλές σιδηροδρομικές επιχειρήσεις προτιμούν την προσέγγιση της επιλογής πολιτικής στο πλαίσιο της οποίας ο συντονισμός της διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας πραγματοποιείται από κεντρική οντότητα.

•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

•Εκτίμηση επιπτώσεων

Τα μέτρα πολιτικής της παρούσας πρότασης βασίζονται στα αποτελέσματα εκτίμησης επιπτώσεων. Για την έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων 8 διατυπώθηκε θετική γνώμη από την επιτροπή ρυθμιστικού ελέγχου της Επιτροπής 9 . Στη γνώμη της, η επιτροπή διατύπωσε ορισμένες συστάσεις σχετικά με τον τρόπο παρουσίασης των επιχειρημάτων στην έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων. Οι εν λόγω συστάσεις ελήφθησαν δεόντως υπόψη. Το παράρτημα 1 της έκθεσης της εκτίμησης των επιπτώσεων παρέχει μια συνοπτική περιγραφή του τρόπου με τον οποίο έγινε αυτό.

Στο πλαίσιο της εκτίμησης επιπτώσεων εξετάστηκαν τέσσερις επιλογές πολιτικής.

Η επιλογή πολιτικής 1 είναι μια εξελικτική ανάπτυξη του ισχύοντος νομικού πλαισίου, με διατήρηση της προσέγγισης των διαδρόμων για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας, όπως ορίζεται στον κανονισμό RFC.

Αντιθέτως, οι επιλογές πολιτικής 2, 3 και 4 υιοθετούν μια «προσέγγιση δικτύου», στο πλαίσιο της οποίας το πεδίο εφαρμογής των μέτρων για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας υπερβαίνει τις γραμμές διαδρόμων 10 , και εισάγεται πληρέστερη εναρμόνιση και εκσυγχρονισμός των κανόνων και των διαδικασιών για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας. Η κύρια διαφορά μεταξύ αυτών των επιλογών πολιτικής έγκειται στην αυστηρότητα και τη φιλοδοξία των απαιτήσεων, καθώς και στον βαθμό κεντρικής διαχείρισης της διαδικασίας λήψης αποφάσεων.

Η επιλογή πολιτικής 2 βασίζεται στην εθελοντική συνεργασία μεταξύ διαχειριστών υποδομής, με καμία ή πολύ λίγες κεντρικές δομές συντονισμού σε επίπεδο ΕΕ.

Η επιλογή πολιτικής 3 επεκτείνει την επιλογή πολιτικής 2, από την οποία υιοθετεί τα περισσότερα μέτρα, αναθέτοντας πρόσθετες αρμοδιότητες εναρμόνισης σε συντονιστικούς φορείς σε επίπεδο ΕΕ, αξιοποιώντας, στον μεγαλύτερο δυνατό βαθμό, τις υφιστάμενες οντότητες.

Η επιλογή πολιτικής 4 επεκτείνει το πεδίο αρμοδιοτήτων του συντονιστικού φορέα που θεσπίζεται στην επιλογή πολιτικής 3 προσθέτοντας επιχειρησιακά καθήκοντα και καθήκοντα λήψης αποφάσεων, όπως η αρμοδιότητα λήψης τελικών αποφάσεων σε περίπτωση διαφωνίας/μη ευθυγράμμισης μεταξύ διαχειριστών υποδομής, και η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής λειτουργίας διαχείρισης της κυκλοφορίας για τη διαχείριση σοβαρών περιστατικών («μονάδα κρίσεων»).

Η αξιολόγηση προσδιορίζει την επιλογή πολιτικής 3 ως την προτιμώμενη επιλογή, καθώς επιτυγχάνει την καλύτερη ισορροπία μεταξύ των στόχων που πρέπει να επιτευχθούν, του βαθμού αναλογικότητας της παρέμβασης, του κόστους και των οφελών της και της αξιοπιστίας της εκτίμησης των επιπτώσεων.

Με τη θέσπιση εναρμονισμένου, άμεσα εφαρμοστέου πλαισίου για τη διαχείριση της σιδηροδρομικής υποδομής και της κυκλοφορίας, η νομοθετική πρόταση θα συμβάλει στην επίτευξη του γενικού στόχου της εξυπηρέτησης μεγαλύτερων όγκων κυκλοφορίας στο σιδηροδρομικό δίκτυο, προς όφελος των πελατών τόσο των επιβατικών όσο και των εμπορευματικών σιδηροδρομικών μεταφορών. Η πρόσθετη χωρητικότητα που προκύπτει από την πρόταση αναμένεται να αυξήσει τη σιδηροδρομική κυκλοφορία (εκφραζόμενη σε συρμοχιλιόμετρα) κατά 4 %, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν 250 εκατομμύρια συρμοχιλιόμετρα πρόσθετης μεταφορικής ικανότητας. Σε χρηματικούς όρους, εκτιμάται ότι αυτή η πρόσθετη μεταφορική ικανότητα θα παραγάγει οικονομική αξία 2 500 εκατ. EUR για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις. Για τους τελικούς καταναλωτές, η πρόσθετη χωρητικότητα που προκύπτει από την παρούσα νομοθετική πρόταση σημαίνει ότι οι επιβάτες θα επωφεληθούν από περισσότερες συνδέσεις και υψηλότερες συχνότητες εξυπηρέτησης για τις υφιστάμενες συνδέσεις. Ομοίως, στο τμήμα των εμπορευματικών μεταφορών, οι φορτωτές θα επωφεληθούν από περισσότερες επιλογές. Η πρόταση θα καταστήσει επίσης αποτελεσματικότερη τη διαδικασία κατανομής της χωρητικότητας με τη θέσπιση μέτρων για τη βελτίωση της σταθερότητας των κατανεμημένων σιδηροδρομικών διαδρομών, με αποτέλεσμα εξοικονόμηση κόστους ύψους περίπου 420 εκατ. EUR για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και παρόμοιου ποσού για τους διαχειριστές υποδομής. Η πρόταση θα βελτιώσει επίσης τον διασυνοριακό συντονισμό των προσωρινών περιορισμών χωρητικότητας, καθιστώντας τις σιδηροδρομικές μεταφορές πιο αξιόπιστες. Τα διάφορα μέτρα της πρότασης αναμένεται επίσης να οδηγήσουν σε βελτίωση της χρονικής συνέπειας, με αποτέλεσμα εκτιμώμενο οικονομικό κέρδος για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις ύψους 658 εκατ. EUR. Η αύξηση της αξιοπιστίας και της χρονικής συνέπειας θα καταστήσει τις σιδηροδρομικές εμπορευματικές υπηρεσίες ελκυστικότερες για τους πράκτορες μεταφορών, κάτι που θα συμβάλει στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών έναντι των οδικών μεταφορών. Ομοίως, οι επιβάτες θα επωφεληθούν από τη μείωση των ματαιώσεων και τη βελτίωση της χρονικής συνέπειας. Σε συνδυασμό με την αναμενόμενη αύξηση των διαθέσιμων συνδέσεων, τα οφέλη αυτά θα συμβάλουν στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των σιδηροδρομικών μεταφορών έναντι των αεροπορικών μεταφορών στο τμήμα των επιβατικών μεταφορών, ιδίως στις διασυνοριακές διαδρομές, όπου η θέσπιση εναρμονισμένου πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας αναμένεται να αποφέρει σημαντική προστιθέμενη αξία. Τέλος, η πρόταση αναμένεται επίσης να οδηγήσει σε εξοικονόμηση διοικητικών δαπανών για τις εθνικές δημόσιες αρχές χάρη στην εφαρμογή εναρμονισμένου νομικού πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας στους σιδηροδρόμους, καθώς και στη σταδιακή κατάργηση των σιδηροδρομικών εμπορευματικών διαδρόμων. Οι εξοικονομήσεις αυτές εκτιμώνται σε 2,6 εκατ. EUR, εκφραζόμενες σε τρέχουσες τιμές, για την περίοδο 2025-2050.

Η νομοθετική πρόταση αναμένεται επίσης να έχει θετικό αντίκτυπο στην απασχόληση στον σιδηροδρομικό τομέα (εκτιμάται σε περίπου 42 000 πρόσθετες θέσεις εργασίας ετησίως κατά μέσο όρο σε σχέση με το βασικό σενάριο), από την αύξηση της διαθέσιμης χωρητικότητας υποδομής και τη σχετική αύξηση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας που αναμένεται να δημιουργήσουν τα μέτρα.

Τέλος, αναμένεται ότι η νομοθετική πρόταση θα έχει περιορισμένες αλλά θετικές κλιματικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις (οι εκτιμήσεις προβλέπουν ότι η προτιμώμενη επιλογή θα οδηγήσει σε μείωση των εκπομπών CO2 κατά περίπου 26 εκατ. τόνους για την περίοδο 2025-2050 σε σύγκριση με το βασικό σενάριο).

•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου

Η παρούσα νομοθετική πρόταση έχει μια σημαντική πτυχή που άπτεται της καταλληλότητας του κανονιστικού πλαισίου, καθώς αποσκοπεί στον εξορθολογισμό και την επικαιροποίηση των κανόνων για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής, ώστε να εξυπηρετούνται καλύτερα οι ανάγκες των διαφόρων τμημάτων της σιδηροδρομικής αγοράς, ιδίως των διασυνοριακών εμπορευματικών μεταφορών. Η πρόταση θα αντικαταστήσει το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και της κυκλοφορίας στον κανονισμό RFC και σε τμήματα της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, με ένα ενιαίο, άμεσα εφαρμοστέο πλαίσιο για ολόκληρο το δίκτυο της ΕΕ.

Η προτιμώμενη επιλογή πολιτικής αναμένεται να οδηγήσει σε εξοικονόμηση διοικητικών δαπανών για τις δημόσιες αρχές χάρη, αφενός, στην εφαρμογή εναρμονισμένου νομικού πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας των σιδηροδρόμων και, αφετέρου, στην κατάργηση των σιδηροδρομικών εμπορευματικών διαδρόμων, η οποία εκτιμάται σε 2,6 εκατ. EUR σε σχέση με το βασικό σενάριο και εκφράζεται σε τρέχουσες τιμές για την περίοδο 2025-2050. Η πρωτοβουλία θα απλουστεύσει την κατάσταση για τους αιτούντες χωρητικότητα οι οποίοι συμμετέχουν σε διασυνοριακές σιδηροδρομικές υπηρεσίες, καθιστώντας αποτελεσματικότερη την κατανομή της χωρητικότητας. Θα μειώσει επίσης τις διοικητικές δαπάνες για τους διαχειριστές υποδομής κατά εκτιμώμενο ποσό 8,2 εκατ. EUR, σε σχέση με το βασικό σενάριο και εκφραζόμενο σε τρέχουσες τιμές για την περίοδο 2025-2050.

•Θεμελιώδη δικαιώματα

4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Ο προτεινόμενος κανονισμός για τη χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο συνοδεύεται από τρεις συμπληρωματικές δραστηριότητες συντονισμού για τις οποίες η Επιτροπή θα παράσχει συγχρηματοδότηση.

Πρώτον, συγχρηματοδότηση από την ΕΕ θα παρασχεθεί για τη στήριξη του συντονισμού των διαχειριστών υποδομής από τον Συντονιστή Δικτύου. Η νομοθετική πρόταση απαιτεί επίσης από μεμονωμένους διαχειριστές υποδομής να παρέχουν συγχρηματοδότηση για τις δραστηριότητες του Συντονιστή Δικτύου.

Δεύτερον, η Επιτροπή θα παράσχει συγχρηματοδότηση για να συμβάλει στη δημιουργία γραμματείας για τη συνεργασία των εθνικών ρυθμιστικών φορέων, οι οποίοι υποχρεούνται επίσης να παρέχουν στη γραμματεία συγχρηματοδότηση.

Τρίτον, η νομοθετική πρόταση συνεπάγεται τη δημιουργία ανεξάρτητης ομάδας εμπειρογνωμόνων στον τομέα των σιδηροδρόμων, η οποία θα συμβουλεύει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον «φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων», καθήκον του οποίου θα είναι η επανεξέταση των επιδόσεων της σιδηροδρομικής υποδομής και των υπηρεσιών μεταφορών. Η Επιτροπή θα παράσχει χρηματοδότηση για την κάλυψη του συνόλου των δαπανών στα μέλη του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων που συμμετέχουν σε αυτήν.

Για τις τρεις αυτές δραστηριότητες συντονισμού διατίθεται ετησίως προϋπολογισμός ύψους 5,5 εκατ. EUR.

5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων

Οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα παρακολουθούν την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα της παρούσας πρότασης μέσω μιας σειράς δράσεων και δεικτών για τη μέτρηση της προόδου που σημειώνεται προς την επίτευξη των επιχειρησιακών στόχων. Οι εν λόγω δείκτες και επιχειρησιακοί στόχοι θα αναπτυχθούν με βάση τις συμβουλές του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων. Στοιχεία θα παρασχεθούν από το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής, ιδίως από τον επιχειρησιακό φορέα που υποστηρίζει το έργο του (Συντονιστής Δικτύου), ο οποίος θα συμμετέχει επίσης στον καθορισμό των επιχειρησιακών στόχων.

Η Επιτροπή αναμένει επίσης να λάβει στοιχεία και αναλύσεις σχετικά με τις εξελίξεις και την εφαρμογή στην αγορά σιδηροδρομικών μεταφορών από το ευρωπαϊκό δίκτυο ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων.

Οι εν λόγω δείκτες επιδόσεων θα αναπτυχθούν για την παρακολούθηση των αποτελεσμάτων των μέτρων της πρότασης. Ωστόσο, αναμένεται να αντικατοπτρίζουν επίσης ορισμένες συνέργειες με άλλες προτάσεις και πολιτικές της ΕΕ στον τομέα των μεταφορών, όπως η πρόταση για την αναθεώρηση του κανονισμού ΔΕΔ-Μ.

Η πρόταση θα παράσχει τη νομική βάση για την ανάπτυξη λεπτομερέστερων κανόνων, διαδικασιών και υποδειγμάτων, που θα καθοριστούν σε μη νομοθετικές πράξεις. Ως εκ τούτου, η περίοδος εφαρμογής πρέπει επίσης να καλύπτει την έναρξη ισχύος των μη νομοθετικών πράξεων που απορρέουν από την πρόταση. Η Επιτροπή θα διενεργήσει αξιολόγηση πέντε έτη μετά τη λήξη της περιόδου εφαρμογής για να εξακριβώσει σε ποιο βαθμό έχουν επιτευχθεί οι στόχοι της πρωτοβουλίας.

•Επεξηγηματικά έγγραφα (για οδηγίες)

Άνευ αντικειμένου.

•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης

Το κεφάλαιο II καθορίζει τους γενικούς κανόνες για τη διαχείριση της χωρητικότητας. Το τμήμα 1, σχετικά με τις γενικές αρχές, καθορίζει τα τρία στάδια της διαδικασίας σχεδιασμού και κατανομής της χωρητικότητας: στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας (που εξετάζεται λεπτομερέστερα στο τμήμα 2 του κεφαλαίου II), προγραμματισμός και κατανομή της χωρητικότητας (τμήμα 3), καθώς και προσαρμογή και αναπρογραμματισμός της χωρητικότητας (τμήμα 4). Το κεφάλαιο περιλαμβάνει υποχρεώσεις των διαχειριστών υποδομής για την από κοινού ανάπτυξη ενός ευρωπαϊκού πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας. Ειδικές διατάξεις αφορούν τη διαχείριση της ανεπαρκούς χωρητικότητας υποδομής και των περιορισμών χωρητικότητας που προκύπτουν από εργασίες σε υποδομές και υποβαθμισμένες υποδομές.

Το κεφάλαιο III θεσπίζει υποχρεώσεις σχετικά με τη διαχείριση της κυκλοφορίας, τη διαχείριση διαταραχών και τη διαχείριση κρίσεων και απαιτεί από τους διαχειριστές υποδομής να αναπτύξουν από κοινού ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό σε αυτά τα θέματα. Ειδικές διατάξεις διασφαλίζουν ότι, σε περίπτωση κρίσης, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν μέτρα έκτακτης ανάγκης για τη διαχείριση της σιδηροδρομικής χωρητικότητας και κυκλοφορίας.

Το κεφάλαιο IV θεσπίζει ένα πλαίσιο επανεξέτασης των επιδόσεων. Για τη βελτίωση των επιδόσεων των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής στην ΕΕ, ανατίθεται στο ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής (ENIM) το καθήκον να παρακολουθεί διάφορες πτυχές των επιδόσεων και να καταρτίζει ετήσιες δημόσιες εκθέσεις σχετικά με τις επιδόσεις. Ένας νεοσυσταθείς φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων θα παρέχει συμβουλές και συστάσεις για θέματα που σχετίζονται με τις επιδόσεις.

Το κεφάλαιο V περιέχει διατάξεις σχετικά με την οργανωτική δομή του συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής. Το ENIM, που συστάθηκε βάσει της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, ενισχύεται και θα υποστηρίζεται από Συντονιστή Δικτύου και καθορισμένα εστιακά σημεία για τους διαχειριστές υποδομής. Το κεφάλαιο περιλαμβάνει επίσης κανόνες για την ψηφιοποίηση της διαχείρισης της χωρητικότητας.

Το κεφάλαιο VI περιέχει διατάξεις σχετικά με τη ρυθμιστική εποπτεία της διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας, διευρύνοντας τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες του ευρωπαϊκού δικτύου ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων (ENRRB) όσον αφορά ενωσιακά και διασυνοριακά θέματα. Για τον σκοπό αυτό, το ENRRB θα διαθέτει ένα συμβούλιο ρυθμιστικών φορέων ως όργανο λήψης αποφάσεων και μια γραμματεία που θα υποστηρίζει το συμβούλιο.

Το κεφάλαιο VII περιέχει τελικές διατάξεις που καλύπτουν τις κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις και τη μελλοντική αξιολόγηση του κανονισμού. Περιέχει τροποποιήσεις στην οδηγία 2012/34/ΕΕ και καταργεί τον κανονισμό RFC και συγκεκριμένα άρθρα της οδηγίας 2012/34/ΕΕ τα οποία αντικαθιστά ο νέος κανονισμός. Προβλέπονται μεταβατικά μέτρα για να εξασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στο νέο νομικό πλαίσιο.

2023/0271 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο, την τροποποίηση της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και κυρίως το άρθρο 91,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 11 ,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών 12 ,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)Στην ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» 13 καθορίζεται, αφενός, ένας στόχος κλιματικής ουδετερότητας που πρέπει να επιτευχθεί από την Ένωση έως το 2050 και, αφετέρου, ένας σαφής στόχος για τη μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 55 % έως το 2030 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Ζητείται μείωση κατά 90 % των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τις μεταφορές, ενώ παράλληλα επιδιώκεται η φιλοδοξία μηδενικής ρύπανσης 14 , στο πλαίσιο της οποίας οι επιπτώσεις των εκπομπών ατμοσφαιρικών ρύπων στην υγεία θα μειωθούν κατά περισσότερο από 55 % και το ποσοστό των ατόμων που υφίστανται χρόνιες διαταραχές από τον θόρυβο από τις μεταφορές θα μειωθεί κατά 30 % έως το 2030. Οι μεταφορές αντιπροσωπεύουν περίπου το 25 % των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της Ένωσης, οι οποίες έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία δίνει προτεραιότητα στη στροφή προς τις σιδηροδρομικές και εσωτερικές πλωτές μεταφορές σημαντικού μέρους του 75 % των εσωτερικών εμπορευματικών μεταφορών που πραγματοποιούνται σήμερα οδικώς. Δεδομένου ότι οι σιδηρόδρομοι αποτελούν ένα σε μεγάλο βαθμό ηλεκτροκίνητο και ενεργειακά αποδοτικό μέσο μεταφοράς, η μεγαλύτερη χρήση των σιδηροδρομικών υπηρεσιών αναμένεται να συμβάλει στη μείωση των εκπομπών και της κατανάλωσης ενέργειας των μεταφορών.

(2)Στη ανακοίνωση σχετικά με τη στρατηγική για βιώσιμη και έξυπνη κινητικότητα 15 καθορίζονται ορόσημα για την πορεία του ενωσιακού συστήματος μεταφορών προς την επίτευξη των στόχων για βιώσιμη, έξυπνη και ανθεκτική κινητικότητα. Προβλέπεται ότι η σιδηροδρομική εμπορευματική κυκλοφορία θα πρέπει να αυξηθεί κατά 50 % έως το 2030 και να διπλασιαστεί έως το 2050· η κυκλοφορία σε σιδηρόδρομο υψηλής ταχύτητας θα πρέπει να διπλασιαστεί έως το 2030 και να τριπλασιαστεί έως το 2050, ενώ οι προγραμματισμένες μαζικές μετακινήσεις αποστάσεων κάτω των 500 km θα πρέπει να έχουν ουδέτερο ισοζύγιο διοξειδίου του άνθρακα έως το 2030 εντός της Ένωσης. Για την επίτευξη των στόχων αυτών, οι σιδηροδρομικές μεταφορές πρέπει να καταστούν ελκυστικότερες από άποψη οικονομικής προσιτότητας, αξιοπιστίας και υπηρεσιών που είναι καλύτερα προσαρμοσμένες στις ανάγκες των ταξιδιωτών και των μεταφορέων εμπορευμάτων.

(3)Η οδηγία 2012/34/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 16 καθορίζει τους κανόνες που ισχύουν για τη διαχείριση και τη λειτουργία της σιδηροδρομικής υποδομής, καθώς και τις αρχές και τις διαδικασίες που εφαρμόζονται στην κατανομή της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής για εσωτερικές και διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες.

(4)Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 913/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 17 προβλέπει τη δημιουργία σιδηροδρομικών εμπορευματικών διαδρόμων και μονοαπευθυντικών θυρίδων για να καταστεί ευκολότερη η διαδικασία αίτησης χωρητικότητας υποδομής για τις διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες εμπορευματικών μεταφορών.

(5)Η διαχείριση της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και της κυκλοφορίας είναι ζωτικής σημασίας για την εύρυθμη λειτουργία του σιδηροδρομικού τομέα. Η λειτουργία των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών πρέπει να σχεδιάζεται προσεκτικά και να συντονίζεται, ώστε αμαξοστοιχίες με πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά, όπως η ταχύτητα και η απόσταση πέδησης, να μπορούν να χρησιμοποιούν με ασφάλεια τις ίδιες τροχιές. Η βέλτιστη διαχείριση της χωρητικότητας δημιουργεί περισσότερες δυνατότητες χρήσης και αυξάνει την αξιοπιστία των σιδηροδρομικών υπηρεσιών. Ο κανονισμός θα πρέπει να παρέχει στους διαχειριστές υποδομής επαρκή ευελιξία για την αποτελεσματική διαχείριση της χωρητικότητας, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι όλες οι σιδηροδρομικές επιχειρήσεις τυγχάνουν μεταχείρισης χωρίς διακρίσεις κατά την πρόσβασή τους στο δίκτυο.

(6)Η οδηγία 2012/34/ΕΕ αναγνωρίζει το δικαίωμα των κρατών μελών να μην εφαρμόζουν τους κανόνες για την κατανομή της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής σε ορισμένα τμήματα του σιδηροδρομικού δικτύου ή σε ορισμένες σιδηροδρομικές υπηρεσίες, εφόσον μια τέτοια εξαίρεση από το πεδίο εφαρμογής του δικαίου της Ένωσης δεν θα επηρέαζε τη λειτουργία του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου. Οι εξαιρέσεις αυτές θα πρέπει να εξακολουθήσουν να ισχύουν και τα κράτη μέλη θα πρέπει να διατηρήσουν το δικαίωμα να ζητούν τέτοιες εξαιρέσεις στο μέλλον, σε σχέση και με τον παρόντα κανονισμό.

(7)Οι κανόνες και οι διαδικασίες για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν καλύτερα τις ανάγκες όλων των τμημάτων της σιδηροδρομικής αγοράς. Θα πρέπει ιδίως να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη μακροπρόθεσμης σταθερότητας της διαθέσιμης χωρητικότητας για επιβατικές υπηρεσίες και βραχυπρόθεσμης ευελιξίας για την εμπορευματική κυκλοφορία ώστε να ικανοποιείται η ζήτηση της αγοράς. Ως εκ τούτου, η διαδικασία διαχείρισης της χωρητικότητας δεν θα πρέπει πλέον να εστιάζει κατά κύριο λόγο σε ετήσια βάση, αλλά να οργανώνεται σε τρεις επακόλουθες φάσεις στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας· προγραμματισμού των σιδηροδρομικών υπηρεσιών και κατανομής της χωρητικότητας· και προσαρμογής και αναπρογραμματισμού της χωρητικότητας. Η εισαγωγή καλύτερα καθορισμένων και διαρθρωμένων φάσεων που προβλέπουν τη δυνατότητα μακροπρόθεσμου προγραμματισμού και βραχυπρόθεσμης προσαρμογής στη διαχείριση της χωρητικότητας θα ωφελούσε ιδιαίτερα τις υπηρεσίες που είναι λιγότερο εύκολο να σχεδιαστούν εκ των προτέρων ή είναι πιο περίπλοκες στον οργάνωση, όπως οι εμπορευματικές αμαξοστοιχίες και οι διασυνοριακές επιβατικές αμαξοστοιχίες.

(8)Ένα αυξανόμενο τμήμα του σιδηροδρομικού δικτύου της Ένωσης είναι είτε κορεσμένο είτε βρίσκεται κοντά στον κορεσμό και δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες όλων των αιτούντων χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής και να στηρίξει την περαιτέρω αύξηση του όγκου των σιδηροδρομικών μεταφορών. Η ανάπτυξη και η ψηφιοποίηση υποδομών, σύμφωνα με την τεχνική προδιαγραφή διαλειτουργικότητας που αναπτύχθηκε δυνάμει της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, ιδίως το ευρωπαϊκό σύστημα διαχείρισης της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας («ERTMS»), αναμένεται να οδηγήσουν σε αύξηση της διαθέσιμης χωρητικότητας μεσομακροπρόθεσμα. Ωστόσο, οι διαχειριστές υποδομής θα κληθούν να ορίσουν προτεραιότητες για τη χρήση των κορεσμένων τμημάτων. Με την επιφύλαξη των γενικών αρχών σχετικά με την προτεραιότητα που καθορίζουν τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κατανομής της χωρητικότητας υποδομής, οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να λαμβάνουν αποφάσεις σχετικά με τις προτεραιότητες χρησιμοποιώντας διαφανείς και εναρμονισμένες μεθοδολογίες που διευκρινίζουν τον τρόπο με τον οποίο οι κοινωνικοί, οικονομικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες έχουν ληφθεί υπόψη και επηρεάζουν την απόφασή τους.

(9)Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας αναμένεται να βελτιώσει τη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής, καθώς θα προβλέπεται η ζήτηση για σιδηροδρομικές υπηρεσίες και θα λαμβάνεται υπόψη η σχεδιαζόμενη ανάπτυξη, ανανέωση και συντήρηση της υποδομής. Αναμένεται να διασφαλίζει την κατανομή της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής κατά τρόπο που μεγιστοποιεί την αξία των σιδηροδρομικών υπηρεσιών για την κοινωνία. Οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι ο στρατηγικός σχεδιασμός παρέχει σταδιακά αυξανόμενο επίπεδο λεπτομερειών σχετικά με τη διαθέσιμη χωρητικότητα και ότι αποτελεί τη βάση για την κατανομή της χωρητικότητας.

(10)Για να εξασφαλιστεί ότι η χωρητικότητα είναι διαθέσιμη για κατανομή σε διάφορα τμήματα της σιδηροδρομικής αγοράς και ιδίως για εμπορευματικές και διασυνοριακές σιδηροδρομικές υπηρεσίες, οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να σχεδιάζουν εκ των προτέρων τη χρήση της χωρητικότητας σε κορεσμένα ή άκρως χρησιμοποιούμενα τμήματα του σιδηροδρομικού δικτύου και να επεκτείνουν τον εν λόγω σχεδιασμό σε άλλα τμήματα του δικτύου, εφόσον κρίνεται αναγκαίο. Αυτός ο εκ των προτέρων σχεδιασμός της χωρητικότητας θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις διαφορετικές μεθόδους κατανομής της χωρητικότητας και τα χαρακτηριστικά των διαφόρων τμημάτων της σιδηροδρομικής αγοράς. Θα πρέπει να επιτρέπει την καλύτερη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής μέσω ομαδοποίησης αμαξοστοιχιών με παρόμοια χαρακτηριστικά επιδόσεων κατά τη φάση κατανομής της χωρητικότητας.

(11)Κατά την κατανομή της χωρητικότητας, οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να τηρούν τα στρατηγικά σχέδια για την προσφορά χωρητικότητας και ταυτόχρονα να διασφαλίζουν ότι η χωρητικότητα κατανέμεται σύμφωνα με τη ζήτηση της αγοράς με δίκαιο και αμερόληπτο τρόπο. Για τον σκοπό αυτό, ορισμένα αιτήματα χωρητικότητας ενδέχεται να απορρίπτονται και το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας πρέπει να επικαιροποιείται τακτικά ώστε να αντικατοπτρίζει την πραγματική ζήτηση.

(12)Τα διάφορα τμήματα της σιδηροδρομικής αγοράς έχουν διαφορετικές ικανότητες να προβλέπουν τις ανάγκες τους σε χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής. Ειδικότερα, ορισμένοι πάροχοι εμπορευματικών υπηρεσιών ενδέχεται να μην είναι σε θέση να προσδιορίσουν εγκαίρως τις ανάγκες τους σε χωρητικότητα ώστε να συμπεριληφθούν στον πίνακα δρομολογίων, δηλαδή στο ετήσιο σχέδιο κίνησης συρμών και τροχαίου υλικού, και ενδέχεται να μην είναι δυνατή η ένταξή τους στο ετήσιο πρόγραμμα. Ως εκ τούτου, οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να είναι σε θέση να προσφέρουν χωρητικότητα επαρκούς ποιότητας και ποσότητας και για σιδηροδρομικές υπηρεσίες που έχουν ασταθή ζήτηση, οργανώνονται σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα, περιλαμβάνουν περισσότερα από ένα δρομολόγια και μπορεί να εκτελούνται επανειλημμένα για χρονικό διάστημα που ενδέχεται να μην συμπίπτει με τη διάρκεια της περιόδου του πίνακα δρομολογίων.

(13)Οι αιτούντες χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής θα πρέπει να είναι σε θέση να σχεδιάζουν και να ζητούν χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής σε ετήσια βάση μέσω του πίνακα δρομολογίων. Οι αιτούντες θα πρέπει επίσης να μπορούν να ζητούν χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής νωρίτερα για σταθερές, πολυετείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες μέσω συμφωνιών-πλαισίων. Τέλος, οι αιτούντες θα πρέπει να μπορούν να ζητούν χωρητικότητα πλησίον του χρόνου εκτέλεσης για μεμονωμένες αμαξοστοιχίες μέσω ad hoc αιτημάτων χωρητικότητας ή για επαναλαμβανόμενες σιδηροδρομικές υπηρεσίες μέσω αιτημάτων κυλιόμενου σχεδιασμού.

(14)Σημαντικό μερίδιο των σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών είναι μεγάλων αποστάσεων και απαιτεί διασυνοριακό συντονισμό των διαχειριστών υποδομής. Ο στόχος πολιτικής για την αύξηση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας βασίζεται επίσης στην αύξηση των διασυνοριακών επιβατικών υπηρεσιών. Για να διευκολυνθεί και να προωθηθεί η αύξηση της διασυνοριακής κυκλοφορίας στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο, είναι αναγκαίο να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη συνοχή και εναρμόνιση των κανόνων και των διαδικασιών όσον αφορά τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής. Κατά συνέπεια, ο ρόλος του ευρωπαϊκού δικτύου διαχειριστών υποδομής θα πρέπει να ενισχυθεί με σκοπό να του ανατεθεί, αφενός, η ανάπτυξη κατευθυντήριων γραμμών για την εναρμονισμένη εφαρμογή του παρόντος κανονισμού σχετικά με τις διαδικασίες και τις μεθοδολογίες για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και, αφετέρου, ο ενεργός συντονισμός της διασυνοριακής χωρητικότητας και κυκλοφορίας. Ειδικότερα, το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής θα πρέπει να αναπτύξει ευρωπαϊκά πλαίσια για τη διαχείριση της χωρητικότητας, για τον συντονισμό της διαχείρισης της διασυνοριακής κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων, καθώς και για την επανεξέταση των επιδόσεων.

(15)Τα ευρωπαϊκά πλαίσια που αναπτύσσονται από το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής θα πρέπει να παρέχουν κατευθυντήριες γραμμές τις οποίες ο διαχειριστής υποδομής θα πρέπει να καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια να ακολουθεί, διατηρώντας παράλληλα την ευθύνη για τις επιχειρησιακές αποφάσεις του. Οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να αιτιολογούν οποιαδήποτε απόκλιση από τα πλαίσια που έχουν αναπτυχθεί από το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής. Η προσέγγιση αυτή θεωρείται ότι επιτυγχάνει ισορροπία μεταξύ των αναγκών συντονισμού και εφαρμογής εναρμονισμένων προσεγγίσεων στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο και της ανάγκης προσαρμογής των διαδικασιών και των μεθοδολογιών στις ειδικές συνθήκες συγκεκριμένων γεωγραφικών περιοχών. Μετά από πέντε έτη εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει κατά πόσον η κατάσταση σύγκλισης των διαδικασιών και των μεθοδολογιών και η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής, καθώς και η γενικότερη πρόοδος προς τη δημιουργία του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου, δικαιολογούν τη θέσπιση παράγωγου δικαίου για την αντικατάσταση στοιχείων των ευρωπαϊκών πλαισίων που έχουν αναπτυχθεί από το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής.

(16)Οι κανόνες για τη διαχείριση της διασυνοριακής σιδηροδρομικής κυκλοφορίας υπό κανονικές συνθήκες και σε περίπτωση διαταραχών θα πρέπει να προωθούν την ομαλή, ανθεκτική και απρόσκοπτη λειτουργία των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών. Θα πρέπει να προβλέπουν ένα σύστημα διαρθρωμένου συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής και άλλων ενδιαφερόμενων μερών.

(17)Η λειτουργία της σιδηροδρομικής υποδομής απαιτεί όχι μόνο στενή συνεργασία μεταξύ των διαχειριστών υποδομής, αλλά και ισχυρή αλληλεπίδραση με τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη που συμμετέχουν άμεσα στις σιδηροδρομικές και τις πολυτροπικές μεταφορές και τις δραστηριότητες εφοδιαστικής. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να προβλεφθεί διαρθρωμένος συντονισμός μεταξύ των διαχειριστών υποδομής και άλλων ενδιαφερόμενων μερών.

(18)Η αξιοπιστία των σιδηροδρομικών υπηρεσιών είναι μία από τις πτυχές που εκτιμούν περισσότερο οι πελάτες των σιδηροδρόμων. Η αξιοπιστία των χρονοδιαγραμμάτων αποτελεί επίσης κρίσιμη πτυχή για την ομαλή λειτουργία του σιδηροδρομικού συστήματος, όπου υπάρχουν ισχυρές αλληλεπιδράσεις μεταξύ υπηρεσιών και εξωτερικών παραγόντων του δικτύου. Για τον λόγο αυτό, οι αποκλίσεις από το χρονοδιάγραμμα θα πρέπει να περιορίζονται στο ελάχιστο. Επιπλέον, θα πρέπει να θεσπιστεί ένα σύστημα επαρκών κινήτρων για την προώθηση της εκπλήρωσης των δεσμεύσεων από τους διαχειριστές υποδομής, τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και άλλους σχετικούς ενδιαφερόμενους φορείς. Τα κίνητρα αυτά θα πρέπει να είναι τόσο οικονομικού όσο και μη οικονομικού χαρακτήρα.

(19)Η συνεχής παρακολούθηση της ποιότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και των υπηρεσιών μεταφορών αποτελεί προϋπόθεση για τη βελτίωση των επιδόσεων αυτών των υπηρεσιών. Ως εκ τούτου, είναι αναγκαίο να θεσπιστεί ένα διαφανές και αντικειμενικό σύστημα δεικτών που θα παρέχει ανατροφοδότηση σχετικά με πτυχές των επιδόσεων που είναι σημαντικές για τους διάφορους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και για τους τελικούς πελάτες των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών. Η κύρια λειτουργία του εν λόγω συστήματος θα πρέπει να επικεντρώνεται στην παρακολούθηση της εκπλήρωσης των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει οι επιχειρησιακοί ενδιαφερόμενοι φορείς και της προόδου όσον αφορά τις επιδόσεις με την πάροδο του χρόνου, λαμβανομένων παράλληλα υπόψη των διαφορετικών συνθηκών και χαρακτηριστικών εντός του σιδηροδρομικού τομέα. Για τη θέσπιση του εν λόγω συστήματος και την ανάλυση των αποτελεσμάτων του, η Επιτροπή θα πρέπει να μπορεί να βασίζεται σε ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες με τη μορφή φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων. Ο φορέας αυτός πρέπει να είναι σε θέση να παρέχει με ανεξάρτητο τρόπο συμβουλές στην Επιτροπή σε όλα τα πεδία επιρροής των επιδόσεων των σιδηροδρομικών υπηρεσιών και της διαχείρισης της υποδομής.

(20)Για τη βελτίωση των επιδόσεων των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο, οι διαχειριστές υποδομής, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, τον φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων και τα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη, θα πρέπει να θεσπίσουν και να εφαρμόσουν κοινό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων. Το πλαίσιο αυτό θα πρέπει να διασφαλίζει ότι όλοι οι διαχειριστές υποδομής της ΕΕ χρησιμοποιούν κοινές αρχές και μεθοδολογίες για τη μέτρηση των επιδόσεων μέσω συμφωνημένων δεικτών. Το πλαίσιο θα πρέπει να επιτρέπει τον εντοπισμό ελλείψεων στις επιδόσεις του σιδηροδρομικού δικτύου της ΕΕ. Θα πρέπει να διασφαλίζει ότι οι διαχειριστές υποδομής καθορίζουν στόχους επιδόσεων κατά τρόπο που λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες του δικτύου που διαχειρίζονται, αλλά ταυτόχρονα διασφαλίζει τη συνοχή όσον αφορά τον εντοπισμό των σημαντικότερων ελλείψεων στις επιδόσεις. Το πλαίσιο θα πρέπει να επιτρέπει στους διαχειριστές υποδομής να συνεργάζονται σε επίπεδο ΕΕ για τον προσδιορισμό μέτρων για την αντιμετώπιση των ελλείψεων στις επιδόσεις και για την παρακολούθηση του αντίκτυπού τους. Οι διαχειριστές υποδομής, συνεργαζόμενοι στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού δικτύου διαχειριστών υποδομής και λαμβάνοντας υπόψη τη γνώμη του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων και της Επιτροπής, θα πρέπει να επανεξετάζουν τακτικά το εν λόγω πλαίσιο ώστε να διασφαλίζεται ότι είναι κατάλληλο για τον επιδιωκόμενο σκοπό.

(21)Για να εξασφαλιστεί ένα αποτελεσματικό πλαίσιο της ΕΕ για τον συντονισμό των διαχειριστών σιδηροδρομικής υποδομής, το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής, που συστάθηκε με την οδηγία 2012/34/ΕΕ, θα πρέπει να καταστεί πιο λειτουργικό. Θα πρέπει να περιλαμβάνει μηχανισμούς λήψης αποφάσεων, οι οποίοι θα επιτρέπουν στους διαχειριστές σιδηροδρομικής υποδομής της ΕΕ να συντονίζονται αποτελεσματικά όσον αφορά τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών.

(22)Οι ρυθμιστικοί φορείς σιδηροδρόμων θα πρέπει να συνεργάζονται σε επίπεδο Ένωσης για να διασφαλίζουν τη συνεκτική εφαρμογή του κανονιστικού πλαισίου και τη συνεπή μεταχείριση των αιτούντων σε ολόκληρο τον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο. Θα πρέπει να συνεργάζονται μέσω του ευρωπαϊκού δικτύου ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων, με σκοπό την ανάπτυξη κοινών πρακτικών για τη λήψη των αποφάσεων για τις οποίες εξουσιοδοτούνται δυνάμει του παρόντος κανονισμού. Για τον σκοπό αυτό, το ευρωπαϊκό δίκτυο ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων θα πρέπει να εκτελεί συντονιστικά καθήκοντα και να εκδίδει μη δεσμευτικές συστάσεις και γνώμες, οι οποίες δεν θα πρέπει να θίγουν τις αρμοδιότητες των ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων ή των διαχειριστών υποδομής.

(23)Η αποτελεσματική διαχείριση της σιδηροδρομικής χωρητικότητας και κυκλοφορίας απαιτεί την ανταλλαγή δεδομένων και πληροφοριών μεταξύ των διαχειριστών υποδομής, των αιτούντων και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων. Η ανταλλαγή αυτή μπορεί να είναι σημαντικά πιο αποτελεσματική και αποδοτική με την υποστήριξη διαλειτουργικών ψηφιακών εργαλείων και, όπου είναι δυνατόν, αυτοματοποίησης. Ως εκ τούτου, οι προδιαγραφές διαλειτουργικότητας θα πρέπει να εφαρμοστούν κατά προτεραιότητα και να αναπτυχθούν περαιτέρω ώστε να συμβαδίζουν με τις τεχνολογικές εξελίξεις και τις νέες διαδικασίες που προτείνονται στον παρόντα κανονισμό.

(24)Οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να διασφαλίσουν την ευθυγράμμιση, ιδίως όσον αφορά την ψηφιοποίηση, με το έργο της κοινής επιχείρησης «Ευρωπαϊκοί σιδηρόδρομοι» που συστάθηκε στον τίτλο IV του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2085 του Συμβουλίου, όσον αφορά το γενικό πρόγραμμα που αναφέρεται στο άρθρο 86 παράγραφος 5 και τον πυλώνα του συστήματος που αναφέρεται στο άρθρο 85 παράγραφος 2 στοιχείο γ), και μέσω της ομάδας αξιοποίησης που αναφέρεται στο άρθρο 97 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2085.

(25)Είναι αναγκαίο να προβλεφθεί ο μηχανισμός για τον καθορισμό κριτηρίων, αρχών και διαδικασιών που σχετίζονται με τη διαχείριση της χωρητικότητας, τη συνεργασία μεταξύ των ενδιαφερομένων φορέων στον τομέα των σιδηροδρομικών μεταφορών και τον συντονισμό σε επίπεδο ΕΕ, για τους διαχειριστές υποδομής και στον τομέα της ρυθμιστικής εποπτείας. Ο μηχανισμός αυτός απαιτεί από τους διαχειριστές υποδομής και τους ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν, σε συνεργασία με τους σχετικούς ενδιαφερόμενους φορείς, ευρωπαϊκά πλαίσια και κατευθυντήριες γραμμές. Μετά από αξιολόγηση της ανάπτυξης και της υλοποίησης των ευρωπαϊκών πλαισίων και όταν η εθελοντική εφαρμογή των τομεακών κατευθυντήριων γραμμών δεν επιτυγχάνει το αναγκαίο επίπεδο κανονιστικής συνοχής, η Επιτροπή θα πρέπει να διαθέτει τα μέσα για την αντιμετώπιση των εν λόγω κανονιστικών ανεπαρκειών μέσω εκτελεστικών ή κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, κατά περίπτωση.

(26)Προκειμένου να διασφαλιστεί ομαλή διαδικασία διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας για τις διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες, να ελαχιστοποιηθούν οι ακυρώσεις κατανεμημένης χωρητικότητας και οι διακοπές της σιδηροδρομικής λειτουργίας λόγω διαταραχών στο σιδηροδρομικό δίκτυο, καθώς και για να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις στις πρακτικές των διαχειριστών υποδομής και η χρήση νέων μεθόδων κατανομής χωρητικότητας και τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης. Οι εξουσίες αυτές θα πρέπει να αφορούν τα παραδοτέα που προκύπτουν από τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας των υποδομών· το χρονοδιάγραμμα για τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας και τη διαδικασία κατανομής της χωρητικότητας· τις προθεσμίες για αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα και τη διαμόρφωση εναλλακτικών λύσεων για τους αιτούντες· το χρονοδιάγραμμα συντονισμού, διαβούλευσης και δημοσίευσης περιορισμών στη χωρητικότητα που προκύπτουν από έργα υποδομής· τον ορισμό των άκρως χρησιμοποιούμενων και κορεσμένων υποδομών και τις διαδικασίες και μεθόδους υπολογισμού του βαθμού χρησιμοποίησης της χωρητικότητας· τα κριτήρια για τον εντοπισμό και τη δήλωση διαταραχών δικτύου· τις πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται στους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς· και τους τομείς στους οποίους οι διαχειριστές υποδομής θα πρέπει να συντονίζονται και τις ειδικές ρυθμίσεις για τον εν λόγω συντονισμό. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό η Επιτροπή να διεξάγει, κατά τις προπαρασκευαστικές της εργασίες, τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, μεταξύ άλλων σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, και οι διαβουλεύσεις αυτές να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου 18 . Πιο συγκεκριμένα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο θα πρέπει να λαμβάνουν όλα τα έγγραφα κατά τον ίδιο χρόνο με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, και οι εμπειρογνώμονές τους να έχουν συστηματικά πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την προετοιμασία κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.

(27)Για να εξασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να ανατεθούν στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για τη θέσπιση τεχνικών και λειτουργικών απαιτήσεων με σκοπό τη διευκόλυνση της ομαλής λειτουργίας του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου όσον αφορά ενιαία κριτήρια για τις απαιτήσεις που καθορίζουν οι διαχειριστές υποδομής για τους αιτούντες· κοινές διαδικασίες, κριτήρια και μεθοδολογίες για τη διαχείριση της ανεπαρκούς χωρητικότητας, για τον σχεδιασμό αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων και για την κατανομή της χωρητικότητας πέραν της περιόδου που καλύπτεται από τον πίνακα δρομολογίων· κοινή προσέγγιση για τις αποζημιώσεις που καταβάλλονται για αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα· κοινά κριτήρια και διαδικασίες αναπρογραμματισμού· τον καθορισμό των τεχνικών στοιχείων ενός συστήματος παρακολούθησης των επιδόσεων των σιδηροδρομικών και των σχετικών με τις σιδηροδρομικές μεταφορές υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων μεθοδολογιών και απαιτήσεων δεδομένων και της επανεξέτασής τους. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 19 .

(28)Οι κανόνες σχετικά με την κατανομή χωρητικότητας που ορίζονται στην οδηγία 2012/34/ΕΕ αντικαθίστανται από τους κανόνες που καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό. Ως εκ τούτου, στον παρόντα κανονισμό θα πρέπει να καθοριστούν οι κανόνες για τη συνεργασία μεταξύ διαχειριστών υποδομής, οι κανόνες για τη συνεργασία μεταξύ ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων, οι απαιτήσεις για τα στοιχεία της δήλωσης δικτύου που περιγράφουν τη φύση της σιδηροδρομικής υποδομής που διατίθεται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, οι όροι πρόσβασης σε αυτήν και οι αρχές και τα κριτήρια κατανομής χωρητικότητας. Οι κανόνες για τη συνεργασία και τον συντονισμό, καθώς και τα στοιχεία της δήλωσης δικτύου, τα οποία δεν σχετίζονται με τη διαχείριση της χωρητικότητας, θα πρέπει να παραμείνουν στην οδηγία 2012/34/ΕΕ.

(29)Η εκ των υστέρων αξιολόγηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010 20 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο αντίκτυπος του κανονισμού ήταν υπερβολικά περιορισμένος για να συμβάλει στη στροφή από τις οδικές στις σιδηροδρομικές μεταφορές. Επιπλέον, η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και των διαχειριστών υποδομής στη διαχείριση της σιδηροδρομικής υποδομής εξακολουθούσε να είναι αναποτελεσματική από διασυνοριακή άποψη. Η αξιολόγηση έδειξε επίσης ότι η χωριστή διαχείριση της χωρητικότητας στους σιδηροδρομικούς εμπορευματικούς διαδρόμους και στο υπόλοιπο δίκτυο δεν είναι αποτελεσματική. Στη λειτουργία της χωρητικότητας του σιδηροδρομικού δικτύου θα πρέπει να εφαρμόζεται ενιαίο κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο θα ενοποιεί τις σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010. Ως εκ τούτου, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 913/2010 και οι διατάξεις της οδηγίας 2012/34/ΕΕ σχετικά με την κατανομή χωρητικότητας θα πρέπει να καταργηθούν και να αντικατασταθούν από τον παρόντα κανονισμό.

(30)Η κατάρτιση του πίνακα δρομολογίων απαιτεί την εκτέλεση προπαρασκευαστικών δραστηριοτήτων κατά τα έτη που προηγούνται της έναρξης ισχύος του εν λόγω πίνακα δρομολογίων. Ως εκ τούτου, η μετάβαση από το κανονιστικό πλαίσιο που θεσπίστηκε με την οδηγία 2013/34/ΕΕ και τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 913/2010 στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού συνεπάγεται ότι οι προετοιμασίες για τους πίνακες δρομολογίων βάσει του νέου πλαισίου θα πρέπει να ξεκινήσουν παράλληλα με την εφαρμογή των κανόνων βάσει του ισχύοντος πλαισίου. Ως εκ τούτου, πρέπει να εφαρμόζεται ένα διττό καθεστώς κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής φάσης, κατά την οποία τα αναγκαία προπαρασκευαστικά βήματα για έναν δεδομένο πίνακα δρομολογίων θα πρέπει να συμμορφώνονται με το νομικό πλαίσιο που ισχύει για τον συγκεκριμένο πίνακα δρομολογίων. Για τις συμφωνίες-πλαίσια που συνάπτονται βάσει του ισχύοντος πλαισίου θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα να συνεχίσουν να ισχύουν για μια μεταβατική περίοδο βάσει του νέου καθεστώτος.

(31)Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, τα προπαρασκευαστικά βήματα για έναν πίνακα δρομολογίων θα πρέπει να αρχίσουν με τη δημοσίευση στρατηγικής χωρητικότητας πέντε έτη πριν από την έναρξη ισχύος ενός δεδομένου πίνακα δρομολογίων. Για την έγκαιρη εφαρμογή του νέου κανονιστικού πλαισίου και λαμβανομένων υπόψη των προπαρασκευαστικών εργασιών που έχει ήδη αναλάβει ο τομέας, το χρονοδιάγραμμα των δραστηριοτήτων που θα οδηγήσουν στην κατάρτιση των δύο πρώτων πινάκων δρομολογίων θα μπορούσε να μειωθεί σε 38 μήνες με συντόμευση της φάσης της στρατηγικής χωρητικότητας. Κατά συνέπεια, ο πρώτος πίνακας δρομολογίων που εμπίπτει στο νέο κανονιστικό πλαίσιο θα είναι ο πίνακας δρομολογίων που αρχίζει στις [9 Δεκεμβρίου 2029]. Όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη θα πρέπει να ξεκινήσουν τις απαραίτητες προετοιμασίες χωρίς καθυστέρηση προκειμένου να συμμορφωθούν με το νέο πλαίσιο.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 1

Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής

1.Ο παρών κανονισμός καθορίζει τις αρχές, τους κανόνες και τις διαδικασίες που εφαρμόζονται στη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και στον συντονισμό με τις εγκαταστάσεις για την παροχή υπηρεσιών, στη διαχείριση της κυκλοφορίας, στη διαχείριση κρίσεων και στη διαχείριση επιδόσεων για τις εγχώριες και διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες. Θεσπίζει επίσης κανόνες για ένα ευρωπαϊκό δίκτυο συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής και με άλλους σχετικούς ενδιαφερόμενους φορείς, καθώς και για την εποπτεία της διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας.

2.Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται στη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής για εγχώριες και διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 2 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των εγκαταστάσεων για την παροχή υπηρεσιών, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 σημείο 11 της εν λόγω οδηγίας.

3.Τα κεφάλαια II έως V του παρόντος κανονισμού δεν εφαρμόζονται στις σιδηροδρομικές υποδομές ή στις σιδηροδρομικές υπηρεσίες που εξαιρούνται από την εφαρμογή του κεφαλαίου IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφοι 3, 3α, 4, 8, 8α και 10 της εν λόγω οδηγίας κατά την περίοδο ισχύος των σχετικών εξαιρέσεων.

4.Ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται στην Κύπρο και στη Μάλτα για όσο διάστημα δεν έχει εγκατασταθεί στο έδαφός τους σιδηροδρομικό δίκτυο.

Άρθρο 2

Γενικές αρμοδιότητες και αρχές

1.Με την επιφύλαξη του άρθρου 7γ της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, οι διαχειριστές υποδομής είναι υπεύθυνοι για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και τη διαχείριση της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας.

Οι αναφορές σε διαχειριστή υποδομής σε όλες τις διατάξεις που αφορούν την κατανομή χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής στον παρόντα κανονισμό νοούνται ως αναφορές στον φορέα κατανομής που αναφέρεται στο άρθρο 7α παράγραφος 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

2.Προκειμένου να διευκολυνθεί η παροχή αποδοτικής και αποτελεσματικής διαχείρισης της χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής και της κυκλοφορίας εντός της Ένωσης, οι διαχειριστές υποδομής συνεργάζονται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού δικτύου διαχειριστών υποδομής (στο εξής: ENIM) που αναφέρεται στο άρθρο 7στ της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού για τη συνεργασία.

3.Κατά την εκπλήρωση των καθηκόντων τους σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2, οι διαχειριστές υποδομής:

α)κάνουν βέλτιστη αποτελεσματική χρήση της διαθέσιμης χωρητικότητας της υποδομής, όπως απαιτείται από το άρθρο 26 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ·

β)μεγιστοποιούν την αξία που έχουν για την κοινωνία από κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική άποψη οι υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών που καθίστανται δυνατές από τη σιδηροδρομική υποδομή·

γ)διασφαλίζουν την αμερόληπτη διαχείριση της χωρητικότητας της υποδομής και τη διαφανή πρόσβαση σε αυτήν, μεταξύ άλλων κατά τη διάρκεια έργων, με σκοπό τη στήριξη του θεμιτού ανταγωνισμού·

δ)καθιστούν δυνατή την απρόσκοπτη σιδηροδρομική κυκλοφορία σε περισσότερα του ενός δίκτυα·

ε)διασφαλίζουν διαφάνεια σχετικά με την κατάσταση και τη διαθεσιμότητα της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής·

στ)επανεξετάζουν και βελτιώνουν τις επιδόσεις της σιδηροδρομικής υποδομής και των υπηρεσιών μεταφορών σε στενή συνεργασία με φορείς εκμετάλλευσης του σιδηροδρομικού τομέα·

ζ)συμβάλλουν στην υλοποίηση και την ανάπτυξη του ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου.

Άρθρο 3

Αμεροληψία του διαχειριστή υποδομής όσον αφορά τη διαχείριση της κυκλοφορίας και της χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού της συντήρησης

1.Οι διαχειριστές υποδομής εκτελούν τα καθήκοντα διαχείρισης της κυκλοφορίας και της χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού της συντήρησης, με διαφάνεια και χωρίς διακρίσεις και τα πρόσωπα που είναι υπεύθυνα για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τα εν λόγω καθήκοντα δεν επηρεάζονται από συγκρούσεις συμφερόντων.

2.Όσον αφορά τη διαχείριση της κυκλοφορίας, οι διαχειριστές υποδομής διασφαλίζουν ότι οι σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, σε περιπτώσεις διαταραχής που τους αφορούν, έχουν πλήρη και έγκαιρη πρόσβαση σε σχετικές πληροφορίες. Όταν ο διαχειριστής υποδομής παρέχει περαιτέρω πρόσβαση στη διαδικασία διαχείρισης της κυκλοφορίας, το πράττει για τις οικείες σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, με διαφάνεια και χωρίς διακρίσεις.

3.Όσον αφορά τη διαχείριση της χωρητικότητας και τον μακροπρόθεσμο προγραμματισμό σημαντικών εργασιών συντήρησης, ανανέωσης και αναβάθμισης της σιδηροδρομικής υποδομής, ο διαχειριστής υποδομής ζητεί τη γνώμη των αιτούντων, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 σημείο 19 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και, στον μέγιστο δυνατό βαθμό, λαμβάνει υπόψη τις ανησυχίες που εκφράζονται.

Άρθρο 4

Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού ισχύουν οι ορισμοί του άρθρου 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

Ισχύουν επίσης οι ακόλουθοι ορισμοί:

1)«ανωτέρα βία»: κάθε απρόβλεπτο ή ασυνήθιστο γεγονός ή κατάσταση που εκφεύγει του ελέγχου του διαχειριστή υποδομής ή της σιδηροδρομικής επιχείρησης, το οποίο δεν μπορεί να αποφευχθεί ή να ξεπεραστεί με εύλογες προβλέψεις και επιμέλεια, να επιλυθεί με μέτρα που είναι ευλόγως δυνατά για αυτούς από τεχνική, χρηματοπιστωτική ή οικονομική άποψη, το οποίο έχει πράγματι συμβεί και είναι αντικειμενικά επαληθεύσιμο, και το οποίο καθιστά αδύνατο για τον διαχειριστή υποδομής να εκπληρώσει, προσωρινά ή μόνιμα, τις υποχρεώσεις του σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό ή την οδηγία 2012/34/ΕΕ ή για τη σιδηροδρομική επιχείρηση να εκπληρώσει τις συμβατικές υποχρεώσεις της έναντι διαχειριστή ή διαχειριστών υποδομής·

2)«διαλειτουργικότητα»: η διαλειτουργικότητα όπως ορίζεται στο άρθρο 2 σημείο 2 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 21 ·

3)«επιχειρησιακός ενδιαφερόμενος φορέας»: αιτών, σιδηροδρομική επιχείρηση, διαχειριστής υποδομής, φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρομικής εγκατάστασης για την παροχή υπηρεσιών, πάροχος υπηρεσιών σχετικών με τις σιδηροδρομικές μεταφορές και κάθε άλλη οντότητα που εμπλέκεται άμεσα στην παροχή υπηρεσίας σιδηροδρομικών μεταφορών·

4)«Ευρωπαίος Συντονιστής»: ο συντονιστής που αναφέρεται στο άρθρο 51 του κανονισμού [... νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ]·

5)«συμφωνία-πλαίσιο»: νομικά δεσμευτική γενική συμφωνία δυνάμει του δημοσίου ή του ιδιωτικού δικαίου, η οποία καθορίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις ενός αιτούντος και του διαχειριστή της υποδομής όσον αφορά την κατανεμητέα χωρητικότητα υποδομής και τα καταβλητέα τέλη για περίοδο μεγαλύτερη μιας περιόδου πίνακα δρομολογίου·

6)«ταυτόχρονη κατανομή χωρητικότητας»: διαδικασία με την οποία οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα σιδηροδρομικής υποδομής ανταποκρινόμενοι σε σύνολο αιτημάτων χωρητικότητας που λαμβάνονται μέχρι μια συγκεκριμένη καταληκτική ημερομηνία και μέσω συντονισμού των εν λόγω αιτημάτων, ώστε να εξασφαλίζεται η καλύτερη δυνατή χρήση της υποδομής και η πλησιέστερη δυνατή αντιστοίχιση με τα αιτήματα·

7)«εξυπηρέτηση κατά σειρά προτεραιότητας»: αρχή για την κατανομή της χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής, όπου η προτεραιότητα για τη διαδικασία κατανομής δίδεται σύμφωνα με τη χρονολογική σειρά των αιτημάτων χωρητικότητας·

8)«σιδηροδρομική διαδρομή»: η χωρητικότητα υποδομής που απαιτείται για να κινηθεί ένας συρμός μεταξύ δύο τόπων σε δεδομένο χρονικό διάστημα, η οποία περιγράφεται ως ακριβής διαδρομή με χρονοδιάγραμμα για τον εκάστοτε συρμό, συμπεριλαμβανομένων της αφετηρίας και του προορισμού, της ώρας και ημέρας εισόδου και της ώρας και ημέρας εξόδου, συμπεριλαμβανομένων τυχόν σημείων στάσης και σχετικών χρόνων αναχώρησης·

9)«προδιαγραφή χωρητικότητας»: δικαίωμα χωρητικότητας το οποίο προσδιορίζει τα εμπορικά και επιχειρησιακά χαρακτηριστικά της χωρητικότητας υποδομής που είναι σημαντικά για τον ενδιαφερόμενο αιτούντα και παρέχει στον διαχειριστή υποδομής επαρκείς πληροφορίες για την προετοιμασία συγκεκριμένων σιδηροδρομικών διαδρομών που τηρούν τα εν λόγω χαρακτηριστικά·

10)«σιδηροδρομική υπηρεσία πολλαπλών δικτύων»: υπηρεσία σιδηροδρομικής εγχώριας ή διεθνούς μεταφοράς εμπορευμάτων ή επιβατών, η οποία εκτελείται σε δύο ή περισσότερα δίκτυα τα οποία διαχειρίζονται διαφορετικοί διαχειριστές υποδομής. Ο συρμός μπορεί να συνενώνεται και/ή να χωρίζεται και τα διάφορα τμήματα μπορεί να έχουν διαφορετικές αφετηρίες και προορισμούς, υπό την προϋπόθεση ότι όλες οι φορτάμαξες ή οι επιβατάμαξες διασχίζουν τουλάχιστον ένα δίκτυο το οποίο τελεί υπό την επίβλεψη διαφορετικού διαχειριστή υποδομής·

11)«δικαίωμα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων»: το σύνολο των δικαιωμάτων χωρητικότητας που επιτρέπουν την παροχή σιδηροδρομικής υπηρεσίας πολλαπλών δικτύων·

12)«καταμερισμός της χωρητικότητας υποδομής»: η κατανομή μεριδίων της συνολικής διαθέσιμης χωρητικότητας ενός στοιχείου υποδομής σε διάφορα είδη υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και σε περιορισμούς χωρητικότητας που προκύπτουν από εργασίες υποδομής·

13)«πίνακας δρομολογίων»: τα συνεχώς επικαιροποιούμενα δεδομένα που καθορίζουν όλες τις προγραμματισμένες κινήσεις συρμών και τροχαίου υλικού που λαμβάνουν χώρα στη σχετική υποδομή, όπως εκφράζονται κατά κατανεμημένα δικαιώματα χωρητικότητας, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου πίνακα δρομολογίων·

14)«περίοδος πίνακα δρομολογίων»: η χρονική περίοδος κατά την οποία ισχύει ένας συγκεκριμένος πίνακας δρομολογίων·

15)«έργο υποδομής»: παρεμβάσεις στη σιδηροδρομική υποδομή με σκοπό την ανάπτυξη, τη συντήρηση, την ανανέωση και την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής υποδομής, όπως ορίζονται στο άρθρο 3 σημεία 2α), 2γ), 2δ) και 2ε) της οδηγίας 2012/34/ΕΕ·

16)«ρυθμιστικός φορέας»: ο ρυθμιστικός φορέας που αναφέρεται στο άρθρο 55 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ·

17)«περιστατικό»: κάθε συμβάν ή σειρά συμβάντων με την ίδια αιτία, που διαταράσσει τη σιδηροδρομική κυκλοφορία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΥΠΟΔΟΜΗΣ

ΤΜΗΜΑ 1 
Γενικές αρχές για τη διαχείριση της χωρητικότητας της υποδομής

Άρθρο 5

Διαχείριση της χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής διαχειρίζονται τη χωρητικότητα της σιδηροδρομικής υποδομής μέσω διαδικασίας σχεδιασμού και κατανομής που περιλαμβάνει τρεις φάσεις:

α)στρατηγικός σχεδιασμός χωρητικότητας, όπως αναφέρεται στο τμήμα 2·

β)προγραμματισμός και κατανομή της χωρητικότητας υποδομής, όπως αναφέρεται στο τμήμα 3·

γ)προσαρμογή και αναπρογραμματισμός της κατανεμημένης χωρητικότητας, όπως αναφέρεται στο τμήμα 4.

2.Επιπλέον του περιεχομένου που καθορίζεται στο παράρτημα IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, οι διαχειριστές υποδομής περιλαμβάνουν στη δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της εν λόγω οδηγίας τμήμα σχετικά με την υποδομή που διατίθεται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις· τμήμα σχετικά με τη διαχείριση της χωρητικότητας· τμήμα σχετικά με τις λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων· και τμήμα σχετικά με τη διαχείριση των επιδόσεων, σύμφωνα με το παράρτημα IV.

3.Η λήψη αποφάσεων σχετικά με τη διαχείριση της χωρητικότητας, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 1, συμπεριλαμβανομένων τόσο του ορισμού όσο και της αξιολόγησης της διαθεσιμότητας και της κατανομής των δικαιωμάτων χωρητικότητας, αποτελεί βασικό καθήκον του διαχειριστή υποδομής κατά την έννοια του άρθρου 3 σημείο 2στ) της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Στην εν λόγω λήψη αποφάσεων εφαρμόζονται οι διατάξεις σχετικά με τα βασικά καθήκοντα που προβλέπονται στην εν λόγω οδηγία.

Άρθρο 6

Ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής επιδιώκουν να ακολουθούν κοινές αρχές και διαδικασίες για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής. Για τον σκοπό αυτό, το ENIM αναπτύσσει και εγκρίνει «ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας» σύμφωνα με τις διατάξεις του κεφαλαίου ΙΙ έως τις [12 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού].

2.Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας καθορίζει κοινές αρχές και διαδικασίες για τη διαχείριση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και για τον συντονισμό μεταξύ διαχειριστών υποδομής, σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και άλλων αιτούντων, φορέων εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εγκαταστάσεων για την παροχή υπηρεσιών και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων.

3.Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας περιλαμβάνει τουλάχιστον τα στοιχεία που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ και επικαιροποιείται όταν απαιτείται ώστε να λαμβάνεται υπόψη η πείρα των διαχειριστών υποδομής, των σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και άλλων αιτούντων, και με βάση τις δραστηριότητες του ENIM.

4.Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν ιδιαιτέρως υπόψη το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας κατά την κατάρτιση της δήλωσης δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, ιδίως το περιεχόμενο που προσδιορίζεται στο παράρτημα IV του παρόντος κανονισμού. Εξηγούν στη δήλωση δικτύου τους λόγους για τυχόν αποκλίσεις από τις κοινές αρχές και διαδικασίες που καθορίζονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας.

Άρθρο 7

Αιτούντες

1.Οι αιτούντες υποβάλλουν αιτήματα για χωρητικότητα υποδομής. Προκειμένου να χρησιμοποιείται η χωρητικότητα υποδομής, οι αιτούντες ορίζουν μια σιδηροδρομική επιχείρηση για τη σύναψη συμφωνίας με τον διαχειριστή υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 28 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Αυτό δεν θίγει το δικαίωμα των αιτούντων να συνάπτουν συμφωνίες-πλαίσια με τους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 31 του παρόντος κανονισμού.

2.Ο διαχειριστής υποδομής μπορεί να εγείρει απαιτήσεις ως προς τους αιτούντες για να εξασφαλίζει ότι υπάρχουν εχέγγυα για τις θεμιτές προσδοκίες του όσον αφορά τα μελλοντικά έσοδα και τη μελλοντική χρήση της υποδομής. Οι εν λόγω απαιτήσεις είναι κατάλληλες, διαφανείς και δεν εισάγουν διακρίσεις. Προσδιορίζονται στη δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο σημείο 1 στοιχείο β) του παραρτήματος IV. Οι εν λόγω απαιτήσεις μπορούν μόνο να περιλαμβάνουν την παροχή οικονομικής εγγύησης που να μην υπερβαίνει ένα ενδεδειγμένο επίπεδο, το οποίο θα είναι ανάλογο του σκοπούμενου επιπέδου δραστηριότητας του αιτούντος, και τη διασφάλιση της δυνατότητας να προετοιμαστούν συμμορφούμενες προσφορές χωρητικότητας υποδομής.

3.Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις που καθορίζουν τις λεπτομέρειες των κριτηρίων που πρέπει να πληρούνται για την εφαρμογή της παραγράφου 2. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Άρθρο 8

Διαχείριση ανεπαρκούς χωρητικότητας υποδομής

1.Οι διαχειριστές υποδομής εξασφαλίζουν ότι η διαχείριση ανεπαρκούς χωρητικότητας υποδομής γίνεται σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 26 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και στο άρθρο 2 του παρόντος κανονισμού σε όλες τις φάσεις της διαδικασίας διαχείρισης της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 5.

2.Όταν λαμβάνουν αποφάσεις σχετικά με την ανεπαρκή χωρητικότητα, οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν υπόψη τη στρατηγική καθοδήγηση σχετικά με τη χρήση της χωρητικότητας υποδομής που παρέχεται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 3.

Με την επιφύλαξη των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις, τα κράτη μέλη μπορούν, κατά περίπτωση, να χορηγούν στον διαχειριστή υποδομής αποζημίωση που αντιστοιχεί σε απώλειες εσόδων που σχετίζονται αποκλειστικά με την ανάγκη συμμόρφωσης με τη στρατηγική καθοδήγησης όσον αφορά τη χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής.

3.Οι διαχειριστές υποδομής σχεδιάζουν και κατανέμουν την ανεπαρκή χωρητικότητα στον μέγιστο δυνατό βαθμό μέσω του μηχανισμού συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36, στον οποίο συμμετέχουν οι ενδιαφερόμενοι αιτούντες και ο οποίος οδηγεί σε συναινετικές λύσεις σε αντικρουόμενες ανάγκες και αιτήματα χωρητικότητας.

4.Εάν ο μηχανισμός που αναφέρεται στην παράγραφο 3 δεν οδηγήσει σε ικανοποιητική διευθέτηση αντικρουόμενων αναγκών και αιτημάτων χωρητικότητας, οι διαχειριστές υποδομής διαχειρίζονται την ανεπαρκή χωρητικότητα ή επιλύουν τα αντικρουόμενα αιτήματα μέσω αντικειμενικών, διαφανών και αμερόληπτων διαδικασιών.

Στο πλαίσιο των διαδικασιών αυτών αξιολογούνται εναλλακτικές επιλογές για τη χρήση χωρητικότητας υποδομής, με βάση τα ακόλουθα κοινωνικοοικονομικά και περιβαλλοντικά κριτήρια, ανάλογα με τη διαθεσιμότητα δεδομένων:

α)το λειτουργικό κόστος για τους φορείς εκμετάλλευσης υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και τον επακόλουθο αντίκτυπο στις τιμές για τους πελάτες των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών·

β)το κόστος που συνδέεται με τον χρόνο για τους πελάτες των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών·

γ)τη συνδεσιμότητα και προσβασιμότητα για άτομα και περιοχές που εξυπηρετούνται από τις υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών·

δ)τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, τοπικών ατμοσφαιρικών ρύπων, θορύβου και άλλο εξωτερικ;o κόστος των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και πιθανών εναλλακτικών λύσεων·

ε)τις επιπτώσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην ασφάλεια και τη δημόσια υγεία και τις πιθανές εναλλακτικές λύσεις τους.

5.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει τις διαδικασίες που αναφέρονται στην παράγραφο 4 και τις εντάσσει στο πλαίσιο της ΕΕ για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6. Οι διαδικασίες περιλαμβάνουν τα ακόλουθα στάδια:

α)σχεδιασμός εναλλακτικών σεναρίων για τον καταμερισμό της χωρητικότητας που είναι διαθέσιμη για διάφορους τύπους υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, τα οποία περιλαμβάνουν, όπου είναι δυνατόν, την παροχή εναλλακτικής χωρητικότητας σε άλλες διαδρομές ή εναλλακτικό χρονοδιάγραμμα με παρόμοια χαρακτηριστικά·

β)αξιολόγηση και κατάταξη των σεναρίων βάσει αντικειμενικών και διαφανών μεθοδολογιών, λαμβανομένων υπόψη των κοινωνικοοικονομικών και περιβαλλοντικών κριτηρίων που ορίζονται στην παράγραφο 4·

γ)επιλογή του σεναρίου με την υψηλότερη κατάταξη βάσει της αξιολόγησης που αναφέρεται στο στοιχείο β) και ανάλογη τροποποίηση του ορισμού του μοντέλου χωρητικότητας και του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας.

6.Το ENIM αναπτύσσει τις μεθοδολογίες που αναφέρονται στην παράγραφο 5 στοιχείο β). Οι παράμετροι των εν λόγω μεθοδολογιών καθιστούν δυνατή τη συνεκτίμηση τοπικών ή εθνικών συνθηκών με βάση αποδεκτές προσεγγίσεις και εμπειρικά στοιχεία. Το ENIM περιλαμβάνει τις εν λόγω μεθοδολογίες στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

7.Λαμβάνοντας υπόψη τις εμπειρίες από την κατάρτιση και την εφαρμογή του πλαισίου που αναφέρεται στην παράγραφο 6, η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό των ειδικών διαδικασιών, κριτηρίων και μεθοδολογιών που πρέπει να εφαρμόζονται για τη διαχείριση της ανεπαρκούς χωρητικότητας. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Άρθρο 9

Πληροφορίες σχετικά με τη χωρητικότητα της υποδομής

1.Οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν στα ενδιαφερόμενα μέρη, ιδίως στους αιτούντες, τους δυνητικούς αιτούντες και τους ρυθμιστικούς φορείς, ακριβείς και επικαιροποιημένες πληροφορίες σχετικά με τη διαθεσιμότητα χωρητικότητας υποδομής καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας διαχείρισης χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένης της φάσης στρατηγικού σχεδιασμού που αναφέρεται στο τμήμα 2, κατά τη διάρκεια των διαδικασιών προγραμματισμού και κατανομής που ορίζονται στο τμήμα 3 και όποτε υπάρχουν αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα, όπως αναφέρεται στο τμήμα 4.

Οι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν αμελλητί κάθε επικαιροποίηση του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18 και του πίνακα δρομολογίων που αναφέρεται στο άρθρο 30.

2.Οι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 5 και συμβάλλουν στην εκπόνηση σχετικών προδιαγραφών σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 3.

3.Κατόπιν αιτήματος των αιτούντων, οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 βάσει συγκεκριμένων προδιαγραφών των εμπορικών και επιχειρησιακών αναγκών («εκτιμήσεις σκοπιμότητας»). Όσον αφορά τις διασυνοριακές υπηρεσίες, οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν και απαντούν στα εν λόγω αιτήματα σε έναν μόνο χώρο και με μία μόνο ενέργεια ή μέσω ενιαίας διεπαφής.

Άρθρο 10

Περιορισμοί χωρητικότητας λόγω έργων υποδομής και υποβαθμισμένων υποδομών

1.Με την επιφύλαξη των άρθρων 7, 7γ και 7ε της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, οι διαχειριστές υποδομής προγραμματίζουν έργα υποδομής σύμφωνα με το επιχειρηματικό σχέδιο και τα επενδυτικά και χρηματοδοτικά προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Όταν οι τροποποιήσεις των εν λόγω προγραμμάτων μετά την έγκριση του επιχειρηματικού σχεδίου επηρεάζουν ή ενδέχεται να επηρεάσουν τον προγραμματισμό έργων υποδομής, ο διαχειριστής υποδομής παρέχει επισκόπηση των εν λόγω τροποποιήσεων και των πιθανών επιπτώσεών τους στη δήλωση δικτύου.

2.Κατά τον προγραμματισμό έργων υποδομής, ο διαχειριστής υποδομής ενεργεί σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3 και το άρθρο 3.

Ειδικότερα, ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει υπόψη με ισορροπημένο τρόπο τον αντίκτυπο των έργων υποδομής στη διαχείριση των περιουσιακών του στοιχείων και στην οικονομική του κατάσταση, καθώς και τις επιχειρησιακές και οικονομικές επιπτώσεις σε όλους τους ενδιαφερόμενους αιτούντες.

3.Οι διαχειριστές υποδομής ζητούν τη γνώμη των αιτούντων σχετικά με τα έργα υποδομής στο πλαίσιο των μηχανισμών συντονισμού που αναφέρονται στο άρθρο 7ε της οδηγίας 2012/34/EE και, όσον αφορά τις διασυνοριακές σιδηροδρομικές υπηρεσίες, σύμφωνα με το άρθρο 54 του παρόντος κανονισμού.

4.Ο διαχειριστής υποδομής σχεδιάζει, ενημερώνει και διαβουλεύεται με τους αιτούντες εγκαίρως σχετικά με τους περιορισμούς χωρητικότητας που προκύπτουν από έργα υποδομής, λαμβάνοντας υπόψη τον εκτιμώμενο αντίκτυπο στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις. Για τον σκοπό αυτό, οι διαχειριστές υποδομής τηρούν το χρονοδιάγραμμα του τμήματος 3 του παραρτήματος I.

Για περιορισμούς χωρητικότητας με σημαντικό αντίκτυπο στη διαθέσιμη για τους αιτούντες χωρητικότητα, οι αιτούντες μπορούν να ζητήσουν από τον διαχειριστή υποδομής να παράσχει εναλλακτικό σχεδιασμό για τον περιορισμό χωρητικότητας με σκοπό τον εντοπισμό και την επιλογή μιας επιλογής που λαμβάνει υπόψη τις επιπτώσεις στους αιτούντες και στους διαχειριστές υποδομής με ισορροπημένο τρόπο. Ο διαχειριστής υποδομής παρέχει στους εν λόγω αιτούντες ενδεικτικό σχεδιασμό της εναλλακτικής χωρητικότητας που είναι διαθέσιμη κατά τη διάρκεια του περιορισμού χωρητικότητας.

Ο ενδεικτικός σχεδιασμός καλύπτει τόσο την επηρεαζόμενη γραμμή όσο και τις εναλλακτικές γραμμές και αποτυπώνεται στο μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18.

5.Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν υπόψη και μετριάζουν τον αντίκτυπο των έργων υποδομής στη διασυνοριακή κυκλοφορία. Οι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν, σύμφωνα με το άρθρο 53, όλα τα έργα υποδομής στις γραμμές που αναφέρονται στο άρθρο 53 παράγραφος 3 και κάθε άλλο έργο υποδομής με σημαντικό διασυνοριακό αντίκτυπο.

Ο συντονισμός αφορά ιδίως τη βελτιστοποίηση του χρονοδιαγράμματος των έργων υποδομής και την παροχή εναλλακτικής χωρητικότητας στην επηρεαζόμενη γραμμή και σε εναλλακτικές διαδρομές, λαμβανομένων υπόψη των επιχειρησιακών και εμπορικών αναγκών των αιτούντων.

6.Οι μειώσεις της χωρητικότητας ή των επιδόσεων της υποδομής κάτω από τις εκ σχεδιασμού τιμές που προκύπτουν από την υποβάθμιση πάγιων στοιχείων, όπως οι μειώσεις της επιτρεπόμενης ταχύτητας ή του επιτρεπόμενου φορτίου ανά άξονα, θεωρούνται επίσης περιορισμοί χωρητικότητας. Οι υποχρεώσεις ενημέρωσης που ορίζονται στο άρθρο 9 ισχύουν για τους εν λόγω περιορισμούς.

7.Οι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν πληροφορίες και διαβουλεύονται με τους αιτούντες σχετικά με τους προγραμματισμένους προσωρινούς περιορισμούς χωρητικότητας, τον αντίκτυπό τους στη χωρητικότητα που διατίθεται για εμπορικούς σκοπούς και σχετικά με την εναλλακτική χωρητικότητα το συντομότερο δυνατόν.

8.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του τμήματος 3 του παραρτήματος I με σκοπό τη μείωση των επιπτώσεων που έχουν στη σιδηροδρομική κυκλοφορία οι περιορισμοί χωρητικότητας που προκύπτουν από έργα υποδομής, λαμβανομένων παράλληλα υπόψη των πτυχών σχεδιασμού και των επιχειρησιακών, τεχνικών και εμπορικών πτυχών για τα ενδιαφερόμενα μέρη.

ΤΜΗΜΑ 2
ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Άρθρο 11

Στρατηγικός σχεδιασμός χωρητικότητας

1.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες που ορίζονται στα άρθρα 12 έως 25.

2.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας οδηγεί στην ακόλουθη σειρά εγγράφων σχεδιασμού, τα οποία παρέχουν σταδιακά αυξανόμενο επίπεδο λεπτομερειών σχετικά με τη διαθέσιμη χωρητικότητα:

α)στρατηγική χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 16·

β)μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17·

γ)σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18.

Το περιεχόμενο και το χρονοδιάγραμμα για την προετοιμασία των εν λόγω παραδοτέων καθορίζονται στα τμήματα 1 και 2 του παραρτήματος Ι.

Οι διαχειριστές υποδομής εγκρίνουν τα έγγραφα σχεδιασμού ως βάση για την επόμενη φάση της διαδικασίας σχεδιασμού.

Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση των τμημάτων 1 και 2 του παραρτήματος Ι, ώστε να εξασφαλίζεται αποτελεσματική διαδικασία στρατηγικού σχεδιασμού και να λαμβάνονται υπόψη οι επιχειρησιακές ανησυχίες των διαχειριστών υποδομής και των αιτούντων, λαμβανομένης υπόψη της πείρας του ENIM, των διαχειριστών υποδομής, των αιτούντων και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων, των ρυθμιστικών φορέων και του ENRRB κατά την εφαρμογή του παρόντος τμήματος.

3.Με την επιφύλαξη της αρχής της διαχειριστικής ανεξαρτησίας που ορίζεται στο άρθρο 4 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, τα κράτη μέλη μπορούν να παρέχουν στον διαχειριστή υποδομής στρατηγική καθοδήγηση με βάση τις ενδεικτικές στρατηγικές ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Η εν λόγω καθοδήγηση μπορεί να καλύπτει/περιλαμβάνει ιδίως:

α)τους γενικούς στόχους της εθνικής σιδηροδρομικής πολιτικής οι οποίοι είναι σημαντικοί για τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας εντός του πεδίου εφαρμογής του παρόντος κανονισμού·

β)τις προοπτικές για την ανάπτυξη της σιδηροδρομικής υποδομής, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών σχεδίων και στρατηγικών σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο και των σχεδίων εργασιών των ευρωπαϊκών διαδρόμων μεταφορών που αναφέρονται στο άρθρο 53 του [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ]·

γ)γενικές απαιτήσεις και κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τη χρήση της χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής, τις οποίες λαμβάνει υπόψη ο διαχειριστής υποδομής κατά τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας, ιδίως σε σχέση με τις άκρως χρησιμοποιούμενες και κορεσμένες υποδομές που αναφέρονται στο άρθρο 21·

δ)τις προοπτικές για τη σχεδιαζόμενη ανάπτυξη των σιδηροδρομικών μεταφορών που εκτελούνται στο πλαίσιο υποχρεώσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη, εφόσον απαιτείται, των απόψεων των εμπλεκόμενων περιφερειακών ή τοπικών αρχών.

Τα κράτη μέλη συντονίζονται για να εξασφαλίσουν τη συνοχή μεταξύ της αντίστοιχης στρατηγικής καθοδήγησης που παρέχουν σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο με σκοπό τη στήριξη της ανάπτυξης των διεθνών επιβατικών και εμπορευματικών σιδηροδρομικών υπηρεσιών.

4.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας δεν περιλαμβάνει τη χορήγηση δικαιωμάτων χωρητικότητας σε μεμονωμένους αιτούντες σύμφωνα με το άρθρο 26.

Άρθρο 12

Γενικές απαιτήσεις για τη στρατηγική διαχείριση της χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν υπόψη με ισορροπημένο, δίκαιο και αμερόληπτο τρόπο όλα τα είδη υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών για τα οποία ενδέχεται να λάβουν αιτήματα χωρητικότητας, ανεξάρτητα από τον όγκο τους, το μέγεθος της κατάντη αγοράς, τη σταθερότητα μεταξύ διαδοχικών δρομολογίων, την τακτικότητα ή τη συχνότητα εντός μιας δεδομένης περιόδου πίνακα δρομολογίων.

2.Κατά τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας, ιδίως στο μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18, οι διαχειριστές υποδομής κάνουν διάκριση τουλάχιστον μεταξύ των ακόλουθων τύπων υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών:

α)εμπορευματικές μεταφορές·

β)υπεραστικές επιβατικές υπηρεσίες (μεγάλων αποστάσεων)·

γ)αστικές και περιφερειακές επιβατικές υπηρεσίες.

Εάν είναι αναγκαίο, με βάση την πείρα που θα αποκτηθεί από την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, το ENIM μπορεί να καθορίσει λεπτομερέστερο κατάλογο στον οποίο θα γίνεται περαιτέρω διαφοροποίηση μεταξύ των τύπων υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών. Προκειμένου να υποστηριχθεί η διασυνοριακή συνοχή της διαδικασίας στρατηγικού σχεδιασμού, στο ευρωπαϊκό πλαίσιο διαχείρισης της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6 περιλαμβάνεται εναρμονισμένος κατάλογος.

3.Κατά τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας, ιδίως στο μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18, οι διαχειριστές υποδομής υποδεικνύουν την εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα που ενδείκνυται για την παροχή υπηρεσιών μεταφοράς πολλαπλών δικτύων.

4.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας λαμβάνει επίσης υπόψη:

α)την παρατηρούμενη διάρθρωση και εξέλιξη της ζήτησης για χωρητικότητα υποδομής, όπως έχει προσδιοριστεί μέσω της κατανομής χωρητικότητας σε προηγούμενες περιόδους πίνακα δρομολογίων και μέσω της παρακολούθησης της αγοράς που αναφέρεται στο άρθρο 15 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ·

β)την αναμενόμενη εξέλιξη των αναγκών στον τομέα των μεταφορών και της προκύπτουσας ζήτησης για υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών και χωρητικότητα υποδομής, όπως προσδιορίζονται μέσω της ανάλυσης που αναφέρεται στο άρθρο 15 του παρόντος κανονισμού·

γ)τα στοιχεία από τη διαβούλευση με υφιστάμενους και δυνητικούς αιτούντες σύμφωνα με το άρθρο 13·

δ)την αναμενόμενη ή σχεδιαζόμενη ανάπτυξη χωρητικότητας υποδομής, ιδίως όπως προσδιορίζεται στην ενδεικτική στρατηγική ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και στο επιχειρηματικό σχέδιο του διαχειριστή υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ·

ε)τα προγραμματισμένα έργα υποδομής που αναμένεται να επηρεάσουν το δίκτυο·

στ)τα χαρακτηριστικά των διαφόρων αγορών σιδηροδρομικών μεταφορών, ιδίως όσον αφορά:

i)την ταχύτητα·

ii)τη συχνότητα·

iii)την ανοχή για αποκλίσεις από την κατανεμηθείσα σιδηροδρομική διαδρομή·

iv)τη δυνατότητα εκτροπής, αναπρογραμματισμού ή αντικατάστασης των υπηρεσιών από άλλους τρόπους μεταφοράς σε περίπτωση διαταραχών του δικτύου·

v)την αστάθεια της ζήτησης για σιδηροδρομικές μεταφορές και τη συνακόλουθη ανάγκη προγραμματισμού των σιδηροδρομικών υπηρεσιών σε διαφορετικό χρονικό ορίζοντα.

5.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας αντικατοπτρίζει τη χωρητικότητα που κατανέμεται μέσω συμφωνιών-πλαισίων και κυλιόμενου σχεδιασμού.

6.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας καλύπτει τις γραμμές που αποτελούν μέρος του κεντρικού και του εκτεταμένου κεντρικού δικτύου ΔΕΔ-Μ που αναφέρονται στο άρθρο 6 και στο παράρτημα I του [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ]. Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να περιλαμβάνουν άλλες γραμμές και κόμβους του δικτύου που διαχειρίζονται.

Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας πραγματοποιείται σε επίπεδο επαρκώς λεπτομερές ώστε να είναι δυνατός ο σχεδιασμός της χωρητικότητας για συγκεκριμένα τμήματα του δικτύου. Για τον σκοπό αυτό, το δίκτυο εκπροσωπείται από κόμβους και τμήματα που επιτρέπουν να λαμβάνονται υπόψη τα σχετικά χαρακτηριστικά της ζήτησης και της προσφοράς χωρητικότητας.

Οι εν λόγω κόμβοι και τμήματα αναφέρονται στο μητρώο υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 49 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797.

7.Ο στρατηγικός σχεδιασμός της χωρητικότητας καλύπτει χρονική περίοδο τουλάχιστον πέντε ετών. Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να παρατείνουν την περίοδο αυτή σε περισσότερα από πέντε έτη, ιδίως για την υποστήριξη της ανάπτυξης υποδομής στο πλαίσιο της ενδεικτικής στρατηγικής ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

8.Οι διαχειριστές υποδομής επανεξετάζουν και επικαιροποιούν τακτικά τα αποτελέσματα του στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τα ακόλουθα:

α)την ανάπτυξη της σιδηροδρομικής υποδομής·

β)αλλαγές στη ζήτηση της αγοράς για χωρητικότητα υποδομής·

γ)τα αποτελέσματα των διαδικασιών κατανομής που αναφέρονται στα τμήματα 3 και 4 σε προηγούμενες περιόδους πίνακα δρομολογίων, συμπεριλαμβανομένου του βαθμού χρησιμοποίησης της χωρητικότητας υποδομής από τους αιτούντες·

δ)πληροφορίες από τη διαχείριση της κυκλοφορίας που διενεργείται σύμφωνα με το κεφάλαιο III·

ε)το αποτέλεσμα της διαχείρισης διαταραχών και κρίσεων που εκτελείται σύμφωνα με το κεφάλαιο III·

στ)τα αποτελέσματα της επανεξέτασης των επιδόσεων σύμφωνα με το κεφάλαιο IV.

9.Το ENIM καταρτίζει κατευθυντήριες γραμμές που καθορίζουν κοινές αρχές, διαδικασίες και μεθοδολογίες για τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας. Το ENIM περιλαμβάνει τις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6 του παρόντος κανονισμού. Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να περιέχουν τουλάχιστον τα στοιχεία που απαριθμούνται στο παράρτημα III του παρόντος κανονισμού. Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν ιδιαιτέρως υπόψη τις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές στη δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Εξηγούν στη δήλωση δικτύου τους λόγους για τυχόν αποκλίσεις από τις κοινές αρχές, διαδικασίες και μεθοδολογίες που καθορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές.

Άρθρο 13

Διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής διαβουλεύονται με όλους τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς σχετικά με τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 7ε της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

2.Οι διαχειριστές υποδομής διαβουλεύονται με όλους τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς που εκτελούν σιδηροδρομικές υπηρεσίες πολλαπλών δικτύων σχετικά με τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας σύμφωνα με τα άρθρα 53 και 54.

Άρθρο 14

Συντονισμός του στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας μεταξύ διαχειριστών υποδομής

1.Οι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν τις δραστηριότητές τους που σχετίζονται με τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 53.

Ο συντονισμός εξασφαλίζει ιδίως:

α)τη συνοχή του στρατηγικού σχεδιασμού σε όλα τα σχετικά δίκτυα, ιδίως σε σχέση με τη στρατηγική χωρητικότητας, το μοντέλο χωρητικότητας και το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, τον προγραμματισμό των έργων υποδομής και τον σχεδιασμό αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων·

β)την κατάλληλη συνεκτίμηση των αναγκών χωρητικότητας για σιδηροδρομικές υπηρεσίες πολλαπλών δικτύων στο πλαίσιο της στρατηγικής χωρητικότητας, του μοντέλου χωρητικότητας και του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας·

γ)την επισκόπηση των επιδόσεων του στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας και των αποτελεσμάτων του σύμφωνα με το κεφάλαιο IV·

δ)τη συμμετοχή όλων των επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων, των ρυθμιστικών φορέων και του ευρωπαϊκού δικτύου ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων (στο εξής: ENRRB), των Ευρωπαίων Συντονιστών και, όπου απαιτείται, των αρχών των κρατών μελών και άλλων ενδιαφερόμενων μερών.

2.Το ENIM λαμβάνει υπόψη κάθε σχετική καταγγελία αιτούντων ή δυνητικών αιτούντων σχετικά με τα έγγραφα σχεδιασμού που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2 και ζητεί πρόσθετες πληροφορίες από τις οντότητες που συμμετέχουν στον συντονισμό σύμφωνα με το άρθρο 53 και από επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς των οποίων ζητήθηκε η γνώμη σύμφωνα με το άρθρο 54, πριν από την έκδοση γνώμης ή σύστασης για τη βελτίωση της συνοχής των εν λόγω εγγράφων σχεδιασμού. Το ENIM κοινοποιεί τη γνώμη του σχετικά με τα σχέδια εγγράφων σχεδιασμού στο ENRRB ή ενημερώνει το ENRRB για τη μη έκδοση γνώμης. Το ENRRB ενεργεί σύμφωνα με το άρθρο 65 παράγραφος 3.

3.ι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν υπόψη τυχόν συστάσεις που εκδίδει το ENIM σύμφωνα με την παράγραφο 2. Όταν οι διαχειριστές υποδομής δεν ακολουθούν τη σύσταση, εξηγούν τους λόγους στα έγγραφα σχεδιασμού. Το ENRRB παρακολουθεί τη διαδικασία συντονισμού και την εφαρμογή της. Ενημερώνει την Επιτροπή για τις απόψεις του σχετικά με την ανάγκη αντιμετώπισης τυχόν ελλείψεων της διαδικασίας συντονισμού.

Άρθρο 15

Ανάλυση των αναμενόμενων εξελίξεων στην αγορά μεταφορών

1.Οι διαχειριστές υποδομής και το ENIM παρακολουθούν και αναλύουν τακτικά τις αγορές μεταφορών προκειμένου να τεκμηριώνουν τη συνολική επιχειρηματική στρατηγική τους, τη διαχείριση της χωρητικότητας και έκτακτων καταστάσεων, καθώς και τις επενδυτικές αποφάσεις τους. Οι διαχειριστές υποδομής κοινοποιούν τα αποτελέσματα της ανάλυσης αυτής σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη για παρόμοιους σκοπούς, συμπεριλαμβανομένων των Ευρωπαίων Συντονιστών.

2.Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, η ανάλυση της αγοράς μεταφορών που αναφέρεται στην παράγραφο 1 συμβάλλει ιδίως στην παροχή στοιχείων για τον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας όπως αναφέρεται στο άρθρο 11, τον καταμερισμό της χωρητικότητας υποδομής όπως αναφέρεται στο άρθρο 25 και την κατανομή της χωρητικότητας βάσει του επίσημου μηχανισμού διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 37.

3.Το ENIM εκπονεί μελέτη της ευρωπαϊκής αγοράς μεταφορών που καλύπτει τις επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές σε πολυτροπικό πλαίσιο το αργότερο έως τις [31 Δεκεμβρίου 2028]. Η μελέτη αφορά ειδικότερα:

α)προβλέψεις της ζήτησης για επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές για όλους τους τρόπους μεταφοράς στην Ένωση·

β)εκτιμήσεις σχετικά με τη δυνατότητα αύξησης του όγκου των σιδηροδρομικών μεταφορών, τόσο των επιβατικών όσο και των εμπορευματικών, και τις αναγκαίες συνθήκες για την επίτευξη αυτής της ανάπτυξης·

γ)ει δυνατόν, γεωγραφική κατανομή των προβλεπόμενων ροών μεταφορών ως συμβολή στον στρατηγικό σχεδιασμό της χωρητικότητας.

4.Το ENIM διαβουλεύεται με τους αιτούντες, τους πελάτες των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και τις ενώσεις τους, τις εθνικές και τις ενωσιακές δημόσιες αρχές σχετικά με τους όρους αναφοράς της μελέτης, ιδίως όσον αφορά τον σκοπό της μελέτης και τη διαδικασία συμμετοχής των ενδιαφερόμενων μερών.

5.Το ENIM επανεξετάζει και επικαιροποιεί τη μελέτη, κατά περίπτωση, και σε κάθε περίπτωση τουλάχιστον ανά πενταετία.

Άρθρο 16

Στρατηγική χωρητικότητας

1.Ο διαχειριστής υποδομής υιοθετεί στρατηγική χωρητικότητας στην οποία καθορίζονται οι προσδοκίες του σχετικά με τις μελλοντικές εξελίξεις της ζήτησης και της προσφοράς χωρητικότητας σιδηροδρομικής υποδομής και το όραμά του σχετικά με τον τρόπο προσαρμογής σε αυτές τις εξελίξεις.

Η στρατηγική χωρητικότητας χρησιμεύει ως εργαλείο επικοινωνίας, διαβούλευσης και συντονισμού μεταξύ των επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων.

2.Η στρατηγική χωρητικότητας περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τη μελλοντική ανάπτυξη της σιδηροδρομικής υποδομής, προβλέψεις για την εξέλιξη της ζήτησης για διάφορες υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών και κάθε άλλη σχετική πληροφορία όσον αφορά τη διαθεσιμότητα και τη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής.

3.Η στρατηγική χωρητικότητας περιλαμβάνει στρατηγικό οδικό χάρτη ο οποίος καθορίζει τα ακόλουθα:

α)το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής της στρατηγικής χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 16, του μοντέλου χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18·

β)τις εναλλακτικές γραμμές που εξετάζονται σε περίπτωση περιορισμών χωρητικότητας που αναφέρονται στο άρθρο 10 και στο πλαίσιο του σχεδιασμού αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων που αναφέρεται στο άρθρο 19.

Ο στρατηγικός οδικός χάρτης περιλαμβάνεται στο μητρώο υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 49 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797.

4.Ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει, δημοσιεύει και επικαιροποιεί τακτικά τη στρατηγική χωρητικότητας σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα και το περιεχόμενο που ορίζονται στο τμήμα 2 του παραρτήματος Ι.

5.Οι διαχειριστές υποδομής διαβουλεύονται με τους αιτούντες σχετικά με τη στρατηγική χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 13 και συντονίζουν τις στρατηγικές χωρητικότητας με άλλους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 14.

Άρθρο 17

Μοντέλο χωρητικότητας

1.Ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει μοντέλο χωρητικότητας που βελτιώνει τη στρατηγική χωρητικότητας με βάση το αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων διαβούλευσης και συντονισμού που αναφέρονται στα άρθρα 13 και 14.

Το μοντέλο χωρητικότητας υποστηρίζει την ισόρροπη συνεκτίμηση των αναγκών χωρητικότητας των διαφόρων τμημάτων των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και των αναγκών των διαχειριστών υποδομής για τη συντήρηση, την ανανέωση και την ανάπτυξη (αναβάθμιση υφιστάμενων και κατασκευή νέων) των σιδηροδρομικών υποδομών. Χρησιμεύει ως μέσο επικοινωνίας, διαβούλευσης και συντονισμού του στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας μεταξύ των επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων.

2.Το μοντέλο χωρητικότητας παρέχει τουλάχιστον πληροφορίες σχετικά με τον συνολικό όγκο της διαθέσιμης χωρητικότητας ανά τμήμα δικτύου, τα μερίδια χωρητικότητας που προορίζονται για διάφορα τμήματα των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών και για τους περιορισμούς χωρητικότητας που προκύπτουν από έργα υποδομής. Οι διαχειριστές υποδομής καταρτίζουν και δημοσιεύουν το μοντέλο χωρητικότητας για κάθε περίοδο πίνακα δρομολογίων και επικαιροποιούν τακτικά το μοντέλο χωρητικότητας σύμφωνα με το περιεχόμενο και το χρονοδιάγραμμα που καθορίζονται στα τμήματα 1 και 2 του παραρτήματος I.

3.Οι διαχειριστές υποδομής τεκμηριώνουν και, κατά περίπτωση, αιτιολογούν τυχόν αποκλίσεις μεταξύ του μοντέλου χωρητικότητας και της στρατηγικής χωρητικότητας όσον αφορά την ίδια περίοδο πίνακα δρομολογίων. Όπου απαιτείται, η στρατηγική χωρητικότητας αναθεωρείται υπό το πρίσμα των εξελίξεων μετά την έγκριση ή την τελευταία επικαιροποίηση της στρατηγικής χωρητικότητας.

4.Οι διαχειριστές υποδομής διαβουλεύονται με τους αιτούντες σχετικά με το μοντέλο χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 13 και συντονίζουν τις στρατηγικές χωρητικότητας με άλλους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 14.

Άρθρο 18

Σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας

1.Ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας με σκοπό την παροχή ολοκληρωμένων πληροφοριών σχετικά με:

α)τη χωρητικότητα υποδομής που είναι διαθέσιμη προς κατανομή στους αιτούντες·

β)τη χωρητικότητα υποδομής που δεν είναι διαθέσιμη προς κατανομή.

Το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας παρέχει τη βάση για την κατανομή της χωρητικότητας.

2.Οι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας για κάθε περίοδο πίνακα δρομολογίων το αργότερο έως την προθεσμία που ορίζεται στο τμήμα 2 του παραρτήματος I και το επικαιροποιούν συνεχώς έως το τέλος της περιόδου του πίνακα δρομολογίων στην οποία αναφέρεται το εν λόγω σχέδιο. Το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας παρέχεται για κάθε ημέρα της σχετικής περιόδου πίνακα δρομολογίων.

3.Οι διαχειριστές υποδομής καταρτίζουν το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας με βάση τα αποτελέσματα της διαδικασίας στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας που αναφέρεται στα άρθρα 11 έως 17 και στα τμήματα 1 και 2 του παραρτήματος I.

Οι διαχειριστές υποδομής τεκμηριώνουν και, κατά περίπτωση, αιτιολογούν τυχόν αποκλίσεις μεταξύ του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας και του μοντέλου χωρητικότητας όσον αφορά την ίδια περίοδο πίνακα δρομολογίων.

4.Στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να αναφέρουν τη χωρητικότητα υποδομής ως εκ των προτέρων προγραμματισμένη. Ως εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα νοείται η χωρητικότητα για την οποία ο διαχειριστής υποδομής καθορίζει τα χαρακτηριστικά και τους όγκους της χωρητικότητας που είναι διαθέσιμη για τα αιτήματα των αιτούντων, καθορίζει τους κανόνες για την κατανομή της χωρητικότητας αυτής και καθορίζει τη διαδικασία μέσω της οποίας μπορεί να ζητηθεί η εν λόγω χωρητικότητα, σύμφωνα με το άρθρο 20. Τα προσδιορισθέντα χαρακτηριστικά, οι κανόνες και οι διαδικασίες κατανομής λαμβάνονται υπόψη κατά την κατανομή της εκ των προτέρων σχεδιασμένης χωρητικότητας.

5.Η εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα παρουσιάζεται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας με τη μορφή σκοπών χωρητικότητας, όπως αναφέρονται στο άρθρο 20, οι οποίοι προσδιορίζουν τον όγκο και τα χαρακτηριστικά της χωρητικότητας και συνδέονται με τους κανόνες και τις διαδικασίες κατανομής μέσω των οποίων διατίθεται η εν λόγω χωρητικότητα.

6.Με την επιφύλαξη της παραγράφου 7, το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας περιλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία:

α)τη χωρητικότητα που είναι διαθέσιμη προς κατανομή στους αιτούντες για την περίοδο του πίνακα δρομολογίων στην οποία αναφέρεται το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας:

i)χωρητικότητα η οποία δεν έχει προγραμματιστεί εκ των προτέρων από τον διαχειριστή υποδομής·

ii)χωρητικότητα η οποία έχει προγραμματιστεί εκ των προτέρων από τον διαχειριστή υποδομής.

β)τη χωρητικότητα που δεν είναι διαθέσιμη προς κατανομή σε αιτούντες:

i)χωρητικότητα που προορίζεται για έργα υποδομής με σημαντικό εμπορικό και επιχειρησιακό αντίκτυπο στους αιτούντες και τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, όπως αναφέρεται στο τμήμα 3 του παραρτήματος Ι·

ii)χωρητικότητα που προορίζεται για τακτά χρονικά διαστήματα που επιτρέπουν τον προγραμματισμό έργων υποδομής με περιορισμένες επιπτώσεις σε μεταγενέστερο στάδιο·

iii)χωρητικότητα που έχει ήδη κατανεμηθεί μέσω συμφωνιών-πλαισίων σύμφωνα με το άρθρο 31 ή μέσω της διαδικασίας πολυετούς κυλιόμενου σχεδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 33·

iv)χωρητικότητα που δεσμεύεται για σκοπούς άλλους από εκείνους που αναφέρονται στα σημεία i), ii) και iii), οι οποίοι υποδεικνύονται σαφώς από τον διαχειριστή υποδομής.

Το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας αναφέρει τους περιορισμούς που ισχύουν για τη χρήση της εξειδικευμένης υποδομής στους οποίους γίνεται αναφορά στο άρθρο 24.

7.Οι διαχειριστές υποδομής περιλαμβάνουν στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας τα στοιχεία που απαριθμούνται στην παράγραφο 6 στοιχείο β) για τη σιδηροδρομική υποδομή την οποία διαχειρίζονται.

Οι διαχειριστές υποδομής περιλαμβάνουν στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας όλα τα στοιχεία που απαριθμούνται στην παράγραφο 6 για όλες τις γραμμές και τους κόμβους που περιλαμβάνονται στο κεντρικό και το εκτεταμένο κεντρικό δίκτυο ΔΕΔ-Μ, όπως ορίζεται στο [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ].

Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να περιλαμβάνουν στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας τα στοιχεία που αναφέρονται στην παράγραφο 6 για άλλες γραμμές και κόμβους του δικτύου το οποίο διαχειρίζονται.

8.Κατά τον εκ των προτέρων σχεδιασμό της χωρητικότητας σύμφωνα με την παράγραφο 6 στοιχείο α) σημείο ii), οι διαχειριστές υποδομής ακολουθούν τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 8 παράγραφος 4.

Οι διαχειριστές υποδομής προσχεδιάζουν τη χωρητικότητα με βάση τη στρατηγική καθοδήγηση των κρατών μελών σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 3, τα αποτελέσματα της διαβούλευσης με τους αιτούντες σύμφωνα με το άρθρο 13 και τον συντονισμό μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 14.

9.Ο ρυθμιστικός φορέας αναλύει το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας και μπορεί να λάβει απόφαση με την οποία να ζητεί από τον διαχειριστή υποδομής να τροποποιήσει το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας. Η απόφαση του ρυθμιστικού φορέα λαμβάνει υπόψη κάθε γνώμη ή σύσταση του ENIM, εφόσον έχει παρασχεθεί.

10.Το ENIM εκδίδει κατευθυντήριες γραμμές και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο διαχείρισης της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6, καθορίζοντας τα ακόλουθα:

α)τα μέσα δημοσίευσης του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών υπηρεσιών, εργαλείων, λειτουργιών και διεπαφών·

β)τη διαδικασία διαβούλευσης με τους αιτούντες σχετικά με το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

Άρθρο 19

Σχεδιασμός αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων

1.Οι διαχειριστές υποδομής θεσπίζουν και εφαρμόζουν μια συνεχή διαδικασία σχεδιασμού αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων για την προετοιμασία για διακοπές της λειτουργίας του δικτύου και για άλλες καταστάσεις κρίσης που επηρεάζουν τη σιδηροδρομική κυκλοφορία.

Ο σχεδιασμός αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων παρέχει τη βάση για τη διαχείριση της κυκλοφορίας, τη διαχείριση διαταραχών και τη διαχείριση κρίσεων σύμφωνα με το άρθρο 42, με σκοπό να καταστεί δυνατή η ταχεία αντίδραση σε τέτοιες καταστάσεις και να ελαχιστοποιηθούν οι επιπτώσεις τους στη σιδηροδρομική κυκλοφορία.

Οι διαχειριστές υποδομής τεκμηριώνουν τα αποτελέσματα του σχεδιασμού αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων σε σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων.

2.Ο σχεδιασμός αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων περιλαμβάνει ιδίως:

α)τον καθορισμό εναλλακτικών διαδρομών που επιτρέπουν την εκτροπή της κυκλοφορίας σε περίπτωση μη διαθεσιμότητας των γραμμών που περιλαμβάνονται στο κεντρικό και στο εκτεταμένο κεντρικό δίκτυο ΔΕΔ-Μ, όπως ορίζεται στο άρθρο 6 και στο παράρτημα I του [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ]·

β)ενδεικτικό προγραμματισμό της διαθέσιμης χωρητικότητας υποδομής στις εναλλακτικές διαδρομές που καθορίζονται σύμφωνα με το στοιχείο α), παρέχοντας διαφάνεια σχετικά με τη χωρητικότητα υποδομής που είναι διαθέσιμη στις εν λόγω γραμμές και η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περίπτωση περιστατικών και, ιδίως, διαταραχών του δικτύου σύμφωνα με το άρθρο 46·

γ)τον καθορισμό κανόνων και διαδικασιών για τη διαχείριση της κυκλοφορίας και των κρίσεων, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ διαχειριστών υποδομής, άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων και άλλων ενδιαφερόμενων μερών, όπως οι δημόσιες αρχές που είναι αρμόδιες για τις σιδηροδρομικές μεταφορές ή την ασφάλεια και την αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, καθώς και κριτήρια για την ενεργοποίηση των εν λόγω διαδικασιών·

δ)τον προσδιορισμό και την καταγραφή των φορέων που πρέπει να ενημερώνονται σε περίπτωση σοβαρών περιστατικών ή σοβαρών διαταραχών στις κινήσεις των αμαξοστοιχιών·

ε)οποιεσδήποτε άλλες προπαρασκευαστικές εργασίες απαιτούνται για τη διαχείριση διαταραχών και κρίσεων σύμφωνα με το άρθρο 42 και σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44.

3.Οι διαχειριστές υποδομής εξασφαλίζουν τη συνοχή του σχεδιασμού αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων με τον στρατηγικό σχεδιασμό χωρητικότητας, ιδίως τη στρατηγική χωρητικότητας, το μοντέλο χωρητικότητας, το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας και τον σχεδιασμό έργων υποδομής, όπως αναφέρεται στο άρθρο 10.

4.Τα αποτελέσματα του σχεδιασμού αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων, ιδίως ο καθορισμός εναλλακτικών γραμμών σύμφωνα με την παράγραφο 2 στοιχείο α) και ο ενδεικτικός σχεδιασμός χωρητικότητας σε εναλλακτικές γραμμές σύμφωνα με την παράγραφο 2 στοιχείο β) περιλαμβάνονται στο μοντέλο χωρητικότητας και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

5.Η Επιτροπή εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό των λεπτομερειών της διαδικασίας και των κριτηρίων που πρέπει να ακολουθούνται για την εφαρμογή της παραγράφου 2, ιδίως για καταστάσεις που ενδέχεται να έχουν αντίκτυπο στη διασυνοριακή κυκλοφορία. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Άρθρο 20

Κριτήρια και διαδικασίες για την κατανομή εκ των προτέρων σχεδιασμένης χωρητικότητας και για τον καθορισμό σκοπών σχεδιασμού χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν την εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα που περιλαμβάνεται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18 μέσω διαφανών και αμερόληπτων κριτηρίων και διαδικασιών.

2.Οι σκοποί του σχεδιασμού χωρητικότητας καθορίζουν τα χαρακτηριστικά και τις ιδιότητες των διαφόρων τύπων εκ των προτέρων σχεδιασμένης χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένης της χωρητικότητας που είναι διαθέσιμη για αιτήματα των αιτούντων, της χωρητικότητας που προορίζεται για έργα υποδομής και της χωρητικότητας που έχει ήδη κατανεμηθεί. Τα εν λόγω χαρακτηριστικά και ιδιότητες περιλαμβάνουν όλες τις πτυχές που σχετίζονται με συγκεκριμένους τύπους εκ των προτέρων σχεδιασμένης χωρητικότητας, όπως η διαδρομή, ο χρόνος, η εγγυημένη ή απαιτούμενη ελάχιστη ταχύτητα, η τεχνική συμβατότητα μεταξύ τροχαίου υλικού και υποδομής, οι παράμετροι και ο αριθμός των δυνατών δρομολογίων που περιλαμβάνονται.

3.Το ENIM καταρτίζει κοινό πλαίσιο για τα κριτήρια και τις διαδικασίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 και το εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6. Το εν λόγω κοινό πλαίσιο σταθμίζει τα οφέλη της δέσμευσης χωρητικότητας για συγκεκριμένους τύπους σιδηροδρομικών υπηρεσιών ή διαδικασιών κατανομής με την ανάγκη διασφάλισης ευελιξίας για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς όσον αφορά την κατανομή χωρητικότητας. Για τον σκοπό αυτό, το κοινό πλαίσιο προβλέπει τη δυνατότητα να λαμβάνονται υπόψη αιτήματα για δικαιώματα χωρητικότητας που δεν συνάδουν με την εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα στο πλαίσιο του μηχανισμού συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36.

4.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει επίσημες προδιαγραφές για τους σκοπούς σχεδιασμού χωρητικότητας σε αναγνώσιμο από άνθρωπο και σε αναγνώσιμο από μηχανήματα μορφότυπο. Το ENIM περιλαμβάνει τις εν λόγω προδιαγραφές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6. Με βάση την πείρα του από την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, το ENIM παρέχει πληροφορίες στην Επιτροπή σχετικά με πιθανές τροποποιήσεις των τεχνικών προδιαγραφών διαλειτουργικότητας που προβλέπονται στην οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται δυνάμει της εν λόγω οδηγίας, σύμφωνα με το άρθρο 62 παράγραφος 3 του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 21

Άκρως χρησιμοποιούμενη και κορεσμένη υποδομή

1.Οι διαχειριστές υποδομής δηλώνουν χωρίς καθυστέρηση ότι ένα στοιχείο της υποδομής είναι είτε άκρως χρησιμοποιούμενο είτε κορεσμένο αν πληρούται τουλάχιστον μία από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)η χρησιμοποίηση της χωρητικότητας έχει υπερβεί τις οριακές τιμές για την άκρως χρησιμοποιούμενη ή για την κορεσμένη υποδομή κατά τη διάρκεια των περιόδων αναφοράς που ορίζονται στο σημείο 1 του παραρτήματος II κατά την προηγούμενη ή την τρέχουσα περίοδο πίνακα δρομολογίων·

β)τα αποτελέσματα του στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας που πραγματοποιείται σύμφωνα με το παρόν τμήμα δείχνουν ότι οι ανάγκες χωρητικότητας που εκφράζονται κατά τις φάσεις στρατηγικού σχεδιασμού της χωρητικότητας υπερβαίνουν τη χωρητικότητα που είναι διαθέσιμη για κατανομή κατά τη διάρκεια μιας δεδομένης περιόδου πίνακα δρομολογίων·

γ)τα έργα υποδομής που οδηγούν σε περιορισμούς χωρητικότητας που προγραμματίζονται σύμφωνα με το άρθρο 10 έχουν ως αποτέλεσμα την ανεπάρκεια χωρητικότητας.

2.Η δήλωση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 προσδιορίζει την περίοδο του πίνακα δρομολογίων και το στοιχείο της υποδομής, καθώς και τις συγκεκριμένες χρονικές περιόδους στις οποίες αναφέρεται.

3.Τυχόν αντικρουόμενα μεμονωμένα αιτήματα χωρητικότητας που υποβάλλονται για κατανομή εντός της περιόδου του πίνακα δρομολογίων δεν αποτελούν λόγο για να δηλωθεί ότι ένα στοιχείο της υποδομής είναι άκρως χρησιμοποιούμενο ή κορεσμένο, εκτός εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις της παραγράφου 1.

4.Όταν η υποδομή έχει χαρακτηριστεί ως άκρως χρησιμοποιούμενη ή κορεσμένη, ο διαχειριστής υποδομής πραγματοποιεί ανάλυση χωρητικότητας όπως σύμφωνα με το άρθρο 22, εκτός εάν εφαρμόζεται ήδη σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 23.

5.Για στοιχεία της υποδομής που δηλώνονται ως άκρως χρησιμοποιούμενα ή κορεσμένα, οι διαχειριστές υποδομής δεσμεύουν χωρητικότητα στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18, λαμβάνοντας υπόψη το αποτέλεσμα της ανάλυσης χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 22.

6.Εάν τα τέλη σύμφωνα με το άρθρο 31 παράγραφος 4 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ δεν έχουν εισπραχθεί ή δεν έχουν επιτύχει ικανοποιητικό αποτέλεσμα και η υποδομή έχει δηλωθεί ως κορεσμένη, ο διαχειριστής υποδομής εφαρμόζει διαδικασία για τον καταμερισμό ή την κατανομή ανεπαρκούς χωρητικότητας υποδομής βάσει διαφανών και αντικειμενικών κριτηρίων. Η εν λόγω διαδικασία εφαρμόζεται σύμφωνα με το άρθρο 8 του παρόντος κανονισμού και καθορίζεται, μαζί με τα ισχύοντα κριτήρια, στη δήλωση δικτύου.

7.Οι διαχειριστές υποδομής αναφέρουν στο μητρώο υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 49 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797 την υποδομή που έχει δηλωθεί ως άκρως χρησιμοποιούμενη ή κορεσμένη.

8.Οι διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται και τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούνται όταν η υποδομή είναι κορεσμένη ορίζονται στη δήλωση δικτύου και τηρούν τυχόν μέτρα και κριτήρια που θεσπίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 7.

9.Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του παραρτήματος ΙΙ, ώστε να εξασφαλίζεται αποτελεσματική διαχείριση της χωρητικότητας σε άκρως χρησιμοποιούμενη και κορεσμένη υποδομή και να λαμβάνονται υπόψη οι επιχειρησιακές ανησυχίες των διαχειριστών υποδομής και των αιτούντων, λαμβανομένης υπόψη της πείρας του ENIM, των διαχειριστών υποδομής, των αιτούντων και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων, των ρυθμιστικών φορέων και του ENRRB κατά την εφαρμογή του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 22

Ανάλυση χωρητικότητας σε περίπτωση άκρως χρησιμοποιούμενης ή κορεσμένης υποδομής

1.Ο διαχειριστής υποδομής διενεργεί ανάλυση χωρητικότητας εντός έξι μηνών από τη δήλωση της υποδομής ως άκρως χρησιμοποιούμενης ή κορεσμένης.

Η ανάλυση χωρητικότητας προσδιορίζει τους περιορισμούς στη χωρητικότητα υποδομής που εμποδίζουν την ένταξη των αναγκών χωρητικότητας που εκφράζονται από τους αιτούντες στο μοντέλο χωρητικότητας ή στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, ή που εμποδίζουν την επαρκή ικανοποίηση των αιτημάτων χωρητικότητας υποδομής.

Η ανάλυση χωρητικότητας περιλαμβάνει επίσης μια πρώτη ενδεικτική δέσμη πιθανών μέτρων που πρέπει να ληφθούν βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα για τη μείωση της συμφόρησης και την αύξηση της διαθεσιμότητας χωρητικότητας.

2.Στην ανάλυση χωρητικότητας λαμβάνονται υπόψη τα χαρακτηριστικά της υποδομής από άποψη χωρητικότητας, ικανοτήτων και διαλειτουργικότητας, οι λειτουργικές διαδικασίες, η φύση των διαφορετικών δρομολογίων που εκτελούνται και η επίδραση όλων αυτών των παραγόντων στη χωρητικότητα υποδομής. Τα ληπτέα μέτρα περιλαμβάνουν ιδιαίτερα την τροποποίηση των δρομολογίων, τον επαναπροσδιορισμό του χρόνου τους, αλλαγές στην ταχύτητα, εναρμόνιση των λειτουργικών διαδικασιών και βελτιώσεις της υποδομής.

3.Οι διαχειριστές υποδομής διαβουλεύονται με τους αιτούντες σχετικά με το σχέδιο ανάλυσης χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 7ε της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και, εάν το σχετικό τμήμα της υποδομής αποτελεί μέρος ευρωπαϊκού διαδρόμου μεταφορών, σύμφωνα με το άρθρο 54.

Ο διαχειριστής υποδομής δημοσιοποιεί το αποτέλεσμα της ανάλυσης χωρητικότητας. Το ENIM διασφαλίζει ότι αυτές οι δημοσιεύσεις είναι εύκολα διαθέσιμες.

4.Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα κάθε ανάλυσης χωρητικότητας που διενεργείται σύμφωνα με το παρόν άρθρο κατά τον στρατηγικό σχεδιασμό χωρητικότητας, ιδίως στη στρατηγική χωρητικότητας, στο μοντέλο χωρητικότητας και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

Τα αποτελέσματα της ανάλυσης χωρητικότητας υποβάλλονται στις αρχές των κρατών μελών που είναι αρμόδιες για την κατάρτιση της ενδεικτικής στρατηγικής ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και στον Ευρωπαίο Συντονιστή που είναι υπεύθυνος για τον σχετικό ευρωπαϊκό διάδρομο μεταφορών.

Άρθρο 23

Σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας

1.Εντός έξι μηνών από την ολοκλήρωση ανάλυσης της χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 22, ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας.

Το σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας προσδιορίζει:

α)τους λόγους της συμφόρησης·

β)την πιθανή μελλοντική εξέλιξη της κυκλοφορίας·

γ)τους περιορισμούς στην ανάπτυξη της υποδομής·

δ)τις εναλλακτικές επιλογές και το κόστος των βελτιώσεων της χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένων πιθανών μεταβολών των τελών πρόσβασης.

Βάσει ανάλυσης κόστους-ωφελειών των εντοπισθέντων πιθανών μέτρων, στο σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας καθορίζονται επίσης τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για να ενισχυθεί η χωρητικότητα υποδομής, συμπεριλαμβανομένου χρονοδιαγράμματος για την εφαρμογή των μέτρων.

2.Το σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας καταρτίζεται μετά από διαβούλευση με τους χρήστες της αντίστοιχης κορεσμένης υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 13.

Για το σχέδιο αυτό, ενδέχεται να απαιτείται η προηγούμενη έγκριση του κράτους μέλους.

3.Το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος λαμβάνει υπόψη τα σχέδια βελτίωσης της χωρητικότητας κατά την ανανέωση της ενδεικτικής στρατηγικής ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

Ο Ευρωπαίος Συντονιστής του σχετικού ευρωπαϊκού διαδρόμου μεταφορών λαμβάνει υπόψη το σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας στο πρόγραμμα εργασιών του που αναφέρεται στο άρθρο 53 του [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ].

4.Με την επιφύλαξη του άρθρου 40 του παρόντος κανονισμού, ο διαχειριστής υποδομής παύει να επιβάλλει τέλη για τη σχετική υποδομή σύμφωνα με το άρθρο 31 παράγραφος 4 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ σε μία από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

α)ο διαχειριστής υποδομής δεν προτείνει σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας·

β)ο διαχειριστής της υποδομής δεν σημειώνει πρόοδο ως προς τα μέτρα που αναφέρονται στο σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας.

5.Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 4, ο διαχειριστής υποδομής δύναται, με την επιφύλαξη της έγκρισης του ρυθμιστικού φορέα, να συνεχίσει να επιβάλλει τα τέλη σε μία από τις ακόλουθες περιπτώσεις:

α)εάν το σχέδιο βελτίωσης της χωρητικότητας δεν είναι δυνατόν να υλοποιηθεί για λόγους που δεν ελέγχει·

β)εάν οι διαθέσιμες επιλογές δεν είναι βιώσιμες από οικονομική ή χρηματοδοτική άποψη.

Άρθρο 24

Εξειδικευμένη υποδομή

1.Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2, η χωρητικότητα υποδομής θεωρείται διαθέσιμη για χρήση από όλους τους τύπους κυκλοφορίας που είναι συμβατοί με τη διαδρομή που πρόκειται να χρησιμοποιηθεί σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και τις προδιαγραφές που καθορίζονται στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται δυνάμει αυτής.

2.Εάν υπάρχουν κατάλληλες εναλλακτικές διαδρομές και εάν, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 25, μπορεί να αποδειχθεί ότι αυτό δικαιολογείται από κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική άποψη, ο διαχειριστής υποδομής μπορεί, κατόπιν διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη, να χαρακτηρίσει συγκεκριμένη υποδομή για χρήση από συγκεκριμένους τύπους κυκλοφορίας. Στην περίπτωση αυτή, ο διαχειριστής υποδομής αναφέρει τον χαρακτηρισμό στα έγγραφα σχεδιασμού που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2 και δεσμεύει χωρητικότητα για τους τύπους κυκλοφορίας που προσδιορίζονται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

Ένας τέτοιος χαρακτηρισμός δεν εμποδίζει τη χρήση της υποδομής από άλλους τύπους κυκλοφορίας όταν διατίθεται χωρητικότητα.

3.Η υποδομή που χαρακτηρίζεται σύμφωνα με την παράγραφο 2 αναφέρεται στη δήλωση δικτύου, στο μητρώο υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 49 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797, στη στρατηγική χωρητικότητας, στο μοντέλο χωρητικότητας και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

Άρθρο 25

Καταμερισμός της χωρητικότητας υποδομής με βάση κοινωνικοοικονομικά και περιβαλλοντικά κριτήρια

1.Όταν ένα στοιχείο υποδομής έχει δηλωθεί ως άκρως χρησιμοποιούμενο ή κορεσμένο σε μελλοντική περίοδο πίνακα δρομολογίων, ο διαχειριστής υποδομής καταμερίζει τη χωρητικότητα για το εν λόγω στοιχείο υποδομής στο μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18, τα οποία αφορούν τη σχετική περίοδο πίνακα δρομολογίων.

2.Κατά τον καταμερισμό της χωρητικότητας υποδομής σύμφωνα με την παράγραφο 1, ο διαχειριστής υποδομής ενεργεί σύμφωνα με το άρθρο 8.

Ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει υπόψη την ανάγκη χωρητικότητας για σιδηροδρομικές υπηρεσίες πολλαπλών δικτύων.

ΤΜΗΜΑ 3
Προγραμματισμός και κατανομή χωρητικότητας

Άρθρο 26

Δικαιώματα χωρητικότητας

1.Οι αιτούντες μπορούν, δυνάμει του δημόσιου ή του ιδιωτικού δικαίου, να υποβάλλουν αίτημα στον διαχειριστή υποδομής για να ζητούν έγκριση του δικαιώματος χρήσης της σιδηροδρομικής υποδομής έναντι τέλους κατά τα οριζόμενα στο τμήμα 2 του κεφαλαίου IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν το δικαίωμα χρήσης χωρητικότητας υποδομής στους αιτούντες με τη μορφή ενός από τα ακόλουθα:

α)προδιαγραφές χωρητικότητας·

β)σιδηροδρομικές διαδρομές.

Το ENIM καθορίζει τα χαρακτηριστικά των προδιαγραφών χωρητικότητας και τα εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

2.Οι διαχειριστές υποδομής μετατρέπουν τα δικαιώματα χωρητικότητας που κατανέμονται υπό μορφή προδιαγραφής χωρητικότητας σε δικαιώματα χωρητικότητας υπό μορφή σιδηροδρομικής διαδρομής πριν από την εκτέλεση του δρομολογίου σύμφωνα με τις προθεσμίες που ορίζονται στα τμήματα 4, 5 και 6 του παραρτήματος I.

3.Τα δικαιώματα χωρητικότητας υπό μορφή σιδηροδρομικής διαδρομής μπορούν να παρέχονται σε αιτούντες για μέγιστη διάρκεια μίας περιόδου πίνακα δρομολογίων. Τα δικαιώματα χωρητικότητας με τη μορφή προδιαγραφών χωρητικότητας μπορούν να χορηγούνται για διάρκεια που υπερβαίνει μία περίοδο πίνακα δρομολογίων σύμφωνα με τα άρθρα 31 και 33.

4.Εντός εάν ορίζεται διαφορετικά στον παρόντα κανονισμό, τα αντίστοιχα δικαιώματα και υποχρεώσεις των διαχειριστών υποδομής και των αιτούντων ως προς οποιαδήποτε κατανομή χωρητικότητας καθορίζονται στις συμβάσεις ή τη νομοθεσία των κρατών μελών.

5.Όταν αιτών προτίθεται να ζητήσει χωρητικότητα υποδομής με σκοπό να παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς επιβατών σε ένα κράτος μέλος όπου το δικαίωμα πρόσβασης στη σιδηροδρομική υποδομή είναι περιορισμένο σύμφωνα με το άρθρο 11 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, ενημερώνει τους ενδιαφερόμενους διαχειριστές υποδομής και ρυθμιστικούς φορείς τουλάχιστον 18 μήνες πριν από την έναρξη ισχύος του πίνακα δρομολογίων τα οποία αφορά το αίτημα για χωρητικότητα. Προκειμένου να είναι σε θέση οι ενδιαφερόμενοι ρυθμιστικοί φορείς να εκτιμούν τις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις στις υφιστάμενες συμβάσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας, οι ρυθμιστικοί φορείς διασφαλίζουν ότι κάθε αρμόδια αρχή που έχει αναθέσει υπηρεσία σιδηροδρομικής μεταφοράς επιβατών στη συγκεκριμένη διαδρομή, ορισμένη σε σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, κάθε άλλη ενδιαφερόμενη αρμόδια αρχή που δικαιούται να περιορίζει την πρόσβαση δυνάμει του άρθρου 11 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και κάθε σιδηροδρομική επιχείρηση που εκτελεί τη σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας στη διαδρομή της εν λόγω υπηρεσίας μεταφοράς επιβατών ενημερώνεται χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και το αργότερο εντός 10 ημερών.

6.Όταν κατανεμηθεί σε αιτούντα, το δικαίωμα χωρητικότητας δεν μεταβιβάζεται από τον δικαιούχο σε άλλη επιχείρηση ή υπηρεσία.

Κάθε μορφή μεταβίβασης οδηγεί σε αποκλεισμό από την περαιτέρω κατανομή χωρητικότητας.

Η χρήση χωρητικότητας από σιδηροδρομική επιχείρηση, όποτε ασκείται η δραστηριότητα αιτούντος που δεν είναι σιδηροδρομική επιχείρηση, δεν θεωρείται μεταβίβαση.

Άρθρο 27

Μέθοδοι κατανομής χωρητικότητας

1.Οι διαχειριστές υποδομής χορηγούν δικαιώματα χωρητικότητας στους αιτούντες μέσω των διαδικασιών κατανομής που αναφέρονται στα άρθρα 31 έως 34.

Κάθε αλλαγή σε κατανεμημένη χωρητικότητα θεωρείται επίσης κατανομή χωρητικότητας.

2.Οι αιτούντες έχουν το δικαίωμα να ζητούν δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων και να λαμβάνουν απαντήσεις στα εν λόγω αιτήματα σε έναν μόνο χώρο και με μία μόνο ενέργεια. Οι διαχειριστές υποδομής συνεργάζονται κατά την κατανομή χωρητικότητας για σιδηροδρομικές υπηρεσίες πολλαπλών δικτύων, συμπεριλαμβανομένων ιδίως των διεθνών σιδηροδρομικών υπηρεσιών εμπορευματικών μεταφορών και των διεθνών σιδηροδρομικών υπηρεσιών επιβατικών μεταφορών.

Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν και διαχειρίζονται τα δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων σύμφωνα με το άρθρο 28.

3.Οι διαχειριστές υποδομής τηρούν το εμπορικό απόρρητο των πληροφοριών που τους παρέχονται.

4.Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα της υποδομής μέσω ψηφιακών εργαλείων και ψηφιακών υπηρεσιών σύμφωνα με το άρθρο 62.

Για δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, το ENIM δημιουργεί ενιαία διεπαφή ή κοινό σύστημα σύμφωνα με το άρθρο 62, με σκοπό τη διαχείριση της κατανομής χωρητικότητας σε έναν μόνο χώρο και με μία μόνο ενέργεια.

5.Όταν ζητούν ή πραγματοποιούν αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα, οι αιτούντες και οι διαχειριστές υποδομής συμμορφώνονται με το άρθρο 39.

6.Ο διαχειριστής υποδομής ακυρώνει δικαίωμα χωρητικότητας το οποίο, για περίοδο τουλάχιστον ενός μηνός, έχει χρησιμοποιηθεί λιγότερο από οριακή ποσόστωση καθοριζόμενη στη δήλωση δικτύου, εκτός εάν η εν λόγω ελλιπής χρήση οφείλεται σε μη οικονομικούς λόγους ανεξάρτητους του ελέγχου του αιτούντος. Το ENIM καθορίζει εύρη τιμών για τις οριακές ποσοστώσεις και τα εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

Ο ρυθμιστικός φορέας παρακολουθεί τη διαφανή και αμερόληπτη εφαρμογή της παρούσας παραγράφου και διερευνά τυχόν καταγγελίες που λαμβάνει.

7.Όταν ο διαχειριστής υποδομής ακυρώνει, σύμφωνα με την παράγραφο 6, δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, ο ρυθμιστικός φορέας που είναι υπεύθυνος για τον συγκεκριμένο διαχειριστή υποδομής ενημερώνει τους σχετικούς ρυθμιστικούς φορείς και το ENRRB.

Άρθρο 28

Συντονισμός της κατανομής δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων

1.Όταν ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει αίτημα για δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 2, συντονίζεται με τους άλλους ενδιαφερόμενους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53.

2.Ειδικότερα, ο συντονισμός εξασφαλίζει:

α)τον ορισμό ενιαίου σημείου επαφής επιφορτισμένου με την επικοινωνία με τον αιτούντα σε σχέση με το αίτημα για δικαίωμα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, το οποίο κοινοποιείται στον αιτούντα χωρίς καθυστέρηση μετά την παραλαβή της αίτησης·

β)τη συμμόρφωση του δικαιώματος χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων με ελάχιστα κριτήρια ποιότητας όσον αφορά τη συνοχή μεταξύ των δικτύων και όσον αφορά πτυχές όπως τα δρομολόγια, ο χρόνος, η διαθεσιμότητα σε διαφορετικές ημέρες εκτέλεσης δρομολογίων και η κατάσταση της κατανομής·

γ)τη συνεπή εκτέλεση της διαδικασίας κατανομής δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, συμπεριλαμβανομένου ιδίως του μηχανισμού συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36 και του επίσημου μηχανισμού επίλυσης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 37·

δ)τον συντονισμό τυχόν αλλαγών σε κατανεμημένα δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων σύμφωνα με το τμήμα 4 με σκοπό τη διασφάλιση της ακεραιότητας των δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων ανά πάσα στιγμή.

Εάν οι διαχειριστές υποδομής δεν ορίσουν ενιαίο σημείο επαφής, ο διαχειριστής υποδομής στο δίκτυο του οποίου βρίσκεται ο πρώτος τόπος αναχώρησης είναι υπεύθυνος να ενεργεί ως ενιαίο σημείο επαφής για ερωτήσεις σχετικά με τοσυγκεκριμένο αίτημα χωρητικότητας.

3.Οι διαχειριστές υποδομής δεν παρέχουν δικαιώματα χωρητικότητας χαμηλότερης ποιότητας ανταποκρινόμενοι σε αιτήματα για δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων σε σύγκριση με αιτήματα χωρητικότητας που αφορούν ένα μόνο δίκτυο.

4.Όσον αφορά την αποζημίωση για αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 40, το δικαίωμα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων θεωρείται ενιαίο δικαίωμα χωρητικότητας. Ειδικότερα, η ακύρωση λόγω ανωτέρας βίας σε ένα δίκτυο θεωρείται ακύρωση λόγω ανωτέρας βίας για το δικαίωμα χωρητικότητας σε όλη τη διαδρομή που καλύπτεται από αυτό.

5.Το ENIM καθορίζει τις λεπτομερείς διαδικασίες και μεθόδους για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου και τις ελάχιστες απαιτήσεις ποιότητας που αναφέρονται στην παράγραφο 2 στοιχείο β) και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

Άρθρο 29

Συνεργασία κατά την κατανομή της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής και των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης

1.Οι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων για την παροχή υπηρεσιών που παρέχουν ενδεικτικές πληροφορίες σχετικά με τη διαθέσιμη χωρητικότητα της εγκατάστασης για την παροχή υπηρεσιών σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 3 του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 2017/2177 22 της Επιτροπής συνεργάζονται με τους διαχειριστές υποδομής με σκοπό την προσφορά σιδηροδρομικών διαδρομών που περιλαμβάνουν εγκαταστάσεις για την παροχή υπηρεσιών. Άλλοι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης μπορούν να συνάπτουν συμφωνία με διαχειριστές υποδομής για την από κοινού παροχή χωρητικότητας.

2.Οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν στη δήλωση δικτύου κατάλογο των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

3.Οι διαχειριστές υποδομής εξασφαλίζουν ότι οι αιτούντες μπορούν να ζητούν σε έναν μόνο χώρο και με μία μόνο ενέργεια δικαιώματα χωρητικότητας στη σιδηροδρομική υποδομή και στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

4.Για τους σκοπούς της παραγράφου 3, οι διαχειριστές υποδομής και οι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων για την παροχή υπηρεσιών συντονίζουν τη χωρητικότητα και παρέχουν δικαιώματα χωρητικότητας, συμπεριλαμβανομένης χωρητικότητας στη σιδηροδρομική εγκατάσταση που πληροί τις απαιτήσεις του αιτούντος, ή καταβάλλουν προσπάθειες για να παράσχουν βιώσιμη εναλλακτική λύση.

5.Οι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 θέτουν στη διάθεση του διαχειριστή υποδομής, κατόπιν αιτήματος ή σε πραγματικό χρόνο, εφόσον απαιτείται, πληροφορίες σχετικά με τη διαθέσιμη χωρητικότητα σε ψηφιακή μορφή σύμφωνα με το άρθρο 62.

6.Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου και σύμφωνα με το άρθρο 62, το ENIM παρέχει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις λειτουργικές και τεχνικές απαιτήσεις για την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των φορέων εκμετάλλευσης σιδηροδρομικών εγκαταστάσεων και των διαχειριστών υποδομής. Με την επιφύλαξη του άρθρου 2 του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2017/2177, οι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων παροχής υπηρεσιών μπορούν να ζητήσουν να εξαιρεθούν από την εφαρμογή του παρόντος άρθρου. Τα εν λόγω αιτήματα υποβάλλονται στον ρυθμιστικό φορέα και τεκμηριώνονται δεόντως. Οι ρυθμιστικοί φορείς μπορούν να αποφασίσουν να παρατείνουν μια εξαίρεση σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.

7.Το ENRRB παρακολουθεί την εφαρμογή της παραγράφου 7 και διατυπώνει συστάσεις σχετικά με τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση των αιτημάτων εξαίρεσης.

Άρθρο 30

Πίνακας δρομολογίων

1.Οι διαχειριστές υποδομής καταρτίζουν νέο πίνακα δρομολογίων πριν από την έναρξη κάθε περιόδου πίνακα δρομολογίων. Η διάρκεια της περιόδου πίνακα δρομολογίων είναι ένα έτος.

Οι διαχειριστές υποδομής ξεκινούν την κατάρτιση του πίνακα δρομολογίων κατά την κατανομή της χωρητικότητας μέσω της ετήσιας διαδικασίας κατανομής που αναφέρεται στο άρθρο 32, λαμβάνοντας υπόψη τα δικαιώματα χωρητικότητας που κατανέμονται μέσω συμφωνιών-πλαισίων σύμφωνα με το άρθρο 31 και μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού που αναφέρεται στο άρθρο 33.

2.Οι διαχειριστές υποδομής επικαιροποιούν συνεχώς τον πίνακα δρομολογίων έως το τέλος της περιόδου του πίνακα δρομολογίων, λαμβάνοντας υπόψη τη χωρητικότητα που κατανέμεται μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού που αναφέρεται στο άρθρο 33, τη χωρητικότητα που κατανέμεται μέσω της ad hoc διαδικασίας που αναφέρεται στο άρθρο 34, τις αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 39 και τον αναπρογραμματισμό στο πλαίσιο της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων σύμφωνα με το άρθρο 41.

Άρθρο 31

Κατανομή χωρητικότητας μέσω συμφωνιών-πλαισίων

1.Ο αιτών έχει το δικαίωμα να ζητήσει χωρητικότητα υποδομής που θα ισχύει για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει μία περίοδο πίνακα δρομολογίων. Με την επιφύλαξη των άρθρων 101, 102 και 106 της ΣΛΕΕ, ο διαχειριστής υποδομής κατανέμει τη χωρητικότητα αυτή μέσω συμφωνιών-πλαισίων που συνάπτονται με τον συγκεκριμένο αιτούντα, με την επιφύλαξη των παραγράφων 3 και 4.

Οι συμφωνίες-πλαίσια καθορίζουν τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται με τη μορφή προδιαγραφής χωρητικότητας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 26 παράγραφος 1 στοιχείο α). Δεν μπορούν να περιλαμβάνουν δικαιώματα χωρητικότητας υπό μορφή σιδηροδρομικής διαδρομής.

Τα κράτη μέλη μπορούν να απαιτούν προηγούμενη έγκριση των συμφωνιών-πλαισίων από τον ρυθμιστικό φορέα.

2.Ο αιτών που είναι συμβαλλόμενο μέρος συμφωνίας-πλαισίου ζητεί τη μετατροπή των προδιαγραφών χωρητικότητας που περιλαμβάνονται στη συμφωνία-πλαίσιο σε αντίστοιχη σιδηροδρομική διαδρομή σύμφωνα με την εν λόγω συμφωνία.

3.Οι διαχειριστές υποδομής συνάπτουν συμφωνίες-πλαίσια μόνον εφόσον το ζητούμενο δικαίωμα χωρητικότητας συνάδει με τα έγγραφα σχεδιασμού του στρατηγικού σχεδιασμού χωρητικότητας που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2. Οι διαχειριστές υποδομής αναφέρουν τη χωρητικότητα που σκοπεύουν να δεσμεύσουν για κατανομή μέσω συμφωνιών-πλαισίων στα εν λόγω έγγραφα σχεδιασμού.

4.Οι συμφωνίες-πλαίσια δεν είναι τέτοιες ώστε να αποκλείουν τη χρήση της σχετικής υποδομής από άλλους αιτούντες ή υπηρεσίες. Για τον σκοπό αυτό, οι διαχειριστές υποδομής καθορίζουν τα μέγιστα μερίδια της συνολικής χωρητικότητας που μπορούν να κατανεμηθούν μέσω συμφωνιών-πλαισίων και τα περιλαμβάνουν στη δήλωση δικτύου.

5.Οι συμφωνίες-πλαίσια επιτρέπουν την τροποποίηση των όρων τους ώστε να καθίσταται δυνατή η καλύτερη χρήση της σιδηροδρομικής υποδομής, με την επιφύλαξη του άρθρου 39 και του άρθρου 40.

6.Οι αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας που κατανέμονται μέσω συμφωνιών-πλαισίων υπόκεινται σε αποζημίωση σύμφωνα με το άρθρο 40, εκτός από την περίπτωση που αναφέρεται στην παράγραφο 5.

7.Οι συμφωνίες-πλαίσια καλύπτουν, καταρχήν, την περίοδο που αναφέρεται στο τμήμα 5 του παραρτήματος I. Ο διαχειριστής υποδομής μπορεί να συμφωνήσει μικρότερο ή μεγαλύτερο χρονικό διάστημα σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Κάθε περίοδος μεγαλύτερη από την περίοδο που αναφέρεται στο σημείο 5 του παραρτήματος Ι δικαιολογείται από την απαίτηση για ειδικές επενδύσεις από νεοεισερχόμενους ή από τον ουσιώδη νεωτερισμό της υπηρεσίας.

8.Για υπηρεσίες που χρησιμοποιούν εξειδικευμένη υποδομή, κατά το άρθρο 24, η οποία απαιτεί σημαντικές και μακροπρόθεσμες επενδύσεις, καταλλήλως αιτιολογημένες από τον αιτούντα, οι συμφωνίες-πλαίσια μπορούν να συνάπτονται για 15 έτη. Κάθε χρονικό διάστημα που υπερβαίνει τα 15 έτη μπορεί να συμφωνηθεί μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, ιδίως στο πλαίσιο εκτεταμένων και μακροπρόθεσμων επενδύσεων, και όταν οι επενδύσεις αυτές αποτελούν αντικείμενο συμβατικών δεσμεύσεων που περιλαμβάνουν πολυετές σχέδιο αποσβέσεων.

9.Οι διαχειριστές υποδομής συμπεριλαμβάνουν τη χωρητικότητα που κατανέμεται μέσω συμφωνιών-πλαισίων στο μοντέλο χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 17 και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18.

10.Τηρουμένου του εμπορικού απορρήτου, η γενική φύση κάθε συμφωνίας-πλαίσιο κοινοποιείται σε οποιοδήποτε ενδιαφερόμενο μέρος.

11.Βάσει της πείρας των ρυθμιστικών φορέων, αρμόδιων αρχών και σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και των δραστηριοτήτων του ENRRB, η Επιτροπή μπορεί να εκδώσει εκτελεστική πράξη που καθορίζει λεπτομερώς την ακολουθητέα διαδικασία και τα κριτήρια ομοιόμορφης εφαρμογής του παρόντος άρθρου και του άρθρου 33. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Άρθρο 32

Κατανομή χωρητικότητας μέσω της ετήσιας διαδικασίας κατανομής

1.Ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει την πρώτη επιχειρησιακή έκδοση του πίνακα δρομολογίων για μια δεδομένη περίοδο πίνακα δρομολογίων με βάση τα ακόλουθα:

α)αιτήματα για δικαιώματα χωρητικότητας που λαμβάνονται στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής·

β)δικαιώματα χωρητικότητας που σχετίζονται με τη σχετική περίοδο πίνακα δρομολογίων και χορηγούνται μέσω συμφωνιών-πλαισίων σύμφωνα με το άρθρο 31·

γ)δικαιώματα χωρητικότητας που σχετίζονται με τη σχετική περίοδο πίνακα δρομολογίων και χορηγούνται μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού σύμφωνα με το άρθρο 33.

2.Ο διαχειριστής υποδομής κατανέμει τη χωρητικότητα μέσω ταυτόχρονης κατανομής χωρητικότητας, με σκοπό να ικανοποιήσει, στο μέτρο του δυνατού, όλα τα αιτήματα χωρητικότητας υποδομής που αναφέρονται στην παράγραφο 1, με την επιφύλαξη των παραγράφων 5 και 6. Ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει υπόψη, στο μέτρο του δυνατού, όλους τους περιορισμούς που επιβάλλονται στους αιτούντες, συμπεριλαμβανομένων των οικονομικών επιπτώσεων στις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες.

3.Σε περίπτωση σύγκρουσης μεταξύ δύο ή περισσότερων αιτημάτων χωρητικότητας, οι διαχειριστές υποδομής προσπαθούν πρώτα να διευθετήσουν τα αντικρουόμενα αιτήματα μέσω του μηχανισμού συναινετικής διαβούλευσης που αναφέρεται στο άρθρο 36.

4.Εάν ο μηχανισμός συναινετικής επίλυσης διαφορών που αναφέρεται στην παράγραφο 3 δεν διευθετήσει τα συγκρουόμενα αιτήματα χωρητικότητας, οι διαχειριστές υποδομής εφαρμόζουν τον επίσημο μηχανισμό διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 37.

5.Σύμφωνα με το άρθρο 18 και το άρθρο 20, ο διαχειριστής υποδομής δίνει προτεραιότητα σε αιτήματα που συνάδουν με την εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα που ορίζεται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας. Ως εκ τούτου, ο διαχειριστής υποδομής μπορεί είτε να αποδεχθεί είτε να απορρίψει αιτήματα που δεν συνάδουν με το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

Κατά την αποδοχή αιτημάτων που δεν συνάδουν με το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, ο διαχειριστής υποδομής επιδιώκει να διατηρήσει τη συνολική ισορροπία μεταξύ των στοιχείων του σχεδίου προσφοράς χωρητικότητας που παρατίθενται στο άρθρο 18 παράγραφος 6.

Όταν απορρίπτει αιτήματα που δεν συνάδουν με το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, ο διαχειριστής υποδομής ενημερώνει αμελλητί τον ενδιαφερόμενο αιτούντα για την πρόθεσή του να απορρίψει το αίτημα. Ο τελευταίος έχει το δικαίωμα να υποβάλει καταγγελία στον ρυθμιστικό φορέα.

6.Τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται μέσω της ετήσιας διαδικασίας κατανομής μπορούν να περιλαμβάνουν:

α)σιδηροδρομικές διαδρομές·

β)προδιαγραφές χωρητικότητας.

Οι διαχειριστές υποδομής μετατρέπουν τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται με τη μορφή προδιαγραφών χωρητικότητας σε σιδηροδρομικές διαδρομές σύμφωνα με το τμήμα 4 του παραρτήματος I.

7.Ο διαχειριστής υποδομής τηρεί το χρονοδιάγραμμα για τη διαδικασία κατανομής που ορίζεται στο τμήμα 4 του παραρτήματος I.

8.Ο διαχειριστής υποδομής εξετάζει αιτήματα που υποβάλλονται μετά την αρχική προθεσμία και πριν από την τελική προθεσμία που ορίζεται στο σημείο 4 του παραρτήματος I. Στις περιπτώσεις αυτές, οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν δικαιώματα χωρητικότητας σύμφωνα με το τμήμα 4 σημείο 2 του παραρτήματος I.

9.Για αιτήματα για τον πίνακα δρομολογίων που λαμβάνονται μετά την αρχική προθεσμία, οι οποίες δεν μπορούν να ικανοποιηθούν ούτε με την εναπομένουσα χωρητικότητα που προορίζεται για τον πίνακα δρομολογίων, ούτε με τη διαθέσιμη μη σχεδιασμένη χωρητικότητα, ο διαχειριστής υποδομής προσπαθεί να προσφέρει εναλλακτικές λύσεις μέσω διαφορετικής διαδρομής.

10.Ο διαχειριστής υποδομής διαβουλεύεται με τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με το σχέδιο του πίνακα δρομολογίων. Τα ενδιαφερόμενα μέρη περιλαμβάνουν όλους όσοι έχουν ζητήσει χωρητικότητα υποδομής και άλλα μέρη που επιθυμούν να έχουν την ευκαιρία να σχολιάσουν τον τρόπο με τον οποίο ο πίνακας δρομολογίων ενδέχεται να επηρεάσει τη δυνατότητά τους να παρέχουν σιδηροδρομικά δρομολόγια κατά τη διάρκεια της περιόδου του πίνακα δρομολογίων.

11.Ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει τα δέοντα μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίσει οποιεσδήποτε ανησυχίες εκφρασθούν.

Άρθρο 33

Κατανομή χωρητικότητας μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού

1.Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού σύμφωνα με τις προθεσμίες που ορίζονται στο σημείο 6 του παραρτήματος I. Οι διαχειριστές υποδομής δεσμεύουν χωρητικότητα για τον σκοπό αυτό στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18.

2.Τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού μπορούν να περιλαμβάνουν:

α)σιδηροδρομικές διαδρομές ή προδιαγραφές χωρητικότητας για όλες τις ημέρες δρομολογίων κατά τη διάρκεια της περιόδου του πίνακα δρομολογίων που περιλαμβάνει την πρώτη ημέρα δρομολογίων που περιλαμβάνεται στο αίτημα·

β)προδιαγραφές χωρητικότητας για όλες τις ημέρες δρομολογίων πέραν της περιόδου του πίνακα δρομολογίων που περιλαμβάνει την πρώτη ημέρα που περιλαμβάνεται στο αίτημα για μέγιστη περίοδο που καθορίζεται στο σημείο 6 του παραρτήματος I.

Οι διαχειριστές υποδομής μετατρέπουν τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται με τη μορφή προδιαγραφών χωρητικότητας σε σιδηροδρομικές διαδρομές σύμφωνα με το τμήμα 6 του παραρτήματος I.

3.Με την επιφύλαξη του άρθρου 18, οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα που προορίζεται για τη διαδικασία κατανομής κυλιόμενου σχεδιασμού βάσει της αρχής κατανομής που ορίζεται στο τμήμα 5 σημείο 2 του παραρτήματος I.

4.Σύμφωνα με τους κανόνες και τις διαδικασίες που ορίζονται στο άρθρο 20, οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να αρνηθούν να κατανείμουν χωρητικότητα για αιτήματα κυλιόμενου σχεδιασμού, εάν τα αιτήματα δεν συνάδουν με το σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που έχει εγκριθεί σύμφωνα με το άρθρο 18. Η απόρριψη κοινοποιείται αμελλητί στον αιτούντα. Ο αιτών έχει το δικαίωμα να υποβάλει καταγγελία στον ρυθμιστικό φορέα.

5.Οι διαχειριστές υποδομής ενημερώνουν τον ρυθμιστικό φορέα για όλα τα αιτήματα χωρητικότητας που ελήφθησαν και οι οποίες δεν ανταποκρίνονταν στις παραμέτρους της διαθέσιμης χωρητικότητας, όπως ορίζονται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, ανεξάρτητα από το αν έγιναν δεκτές ή απορρίφθηκαν. Με βάση τις πληροφορίες αυτές, ο ρυθμιστικός φορέας εκδίδει γνώμη τουλάχιστον ανά διετία, η οποία μπορεί να συνιστά στον διαχειριστή υποδομής να τροποποιήσει το μοντέλο χωρητικότητας.

6.Ο διαχειριστής υποδομής, μετά από κοινοποίηση στον ρυθμιστικό φορέα ή μετά από σύσταση του ρυθμιστικού φορέα, απορρίπτει αιτήματα κυλιόμενου σχεδιασμού, εάν αυτά είναι επαναλαμβανόμενου χαρακτήρα και πληρούν τα χαρακτηριστικά χωρητικότητας που συνήθως κατανέμεται μέσω συμφωνιών-πλαισίων σύμφωνα με το άρθρο 31. Ο ρυθμιστικός φορέας ενημερώνει το ENRRB για τις εν λόγω αποφάσεις και συστάσεις και διασφαλίζει τη συνεκτική εφαρμογή της παρούσας παραγράφου.

Άρθρο 34

Κατανομή χωρητικότητας μέσω της ad hoc διαδικασίας

1.Ο διαχειριστής υποδομής απαντά αμέσως, και σε κάθε περίπτωση εντός των προθεσμιών που ορίζονται στο τμήμα 7 του παραρτήματος Ι, σε ad hoc αιτήματα χωρητικότητας υποδομής που υποβάλλονται ανά πάσα στιγμή κατά τη διάρκεια ισχύος του πίνακα δρομολογίων. Οι πληροφορίες σχετικά με τη διαθέσιμη πλεονάζουσα χωρητικότητα διατίθενται σύμφωνα με το άρθρο 9 σε όλους τους αιτούντες που ενδεχομένως επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν αυτή τη χωρητικότητα.

Τα δικαιώματα χωρητικότητας που χορηγούνται μέσω της ad hoc διαδικασίας λαμβάνουν τη μορφή σιδηροδρομικών διαδρομών.

2.Η κατανομή της χωρητικότητας υποδομής κατόπιν ad hoc αιτημάτων βασίζεται στην αρχή της εξυπηρέτησης κατά σειρά προτεραιότητας.

Άρθρο 35

Προγραμματισμός περιορισμών στη χωρητικότητα που προκύπτουν από έργα υποδομής

1.Οι διαχειριστές υποδομής προγραμματίζουν τον περιορισμό στη χωρητικότητα που προκύπτει από έργα υποδομής τα οποία δεν περιλαμβάνονται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18 το συντομότερο δυνατόν.

2.Κατά τον προγραμματισμό έργων υποδομής, οι διαχειριστές υποδομής περιορίζουν, στο μέτρο του δυνατού, τον αντίκτυπο στην εκ των προτέρων σχεδιασμένη χωρητικότητα που περιλαμβάνεται στο μοντέλο χωρητικότητας ή στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας.

3.Εάν ο προγραμματισμός περιορισμού στη χωρητικότητα που προκύπτει από έργα υποδομής απαιτεί αλλαγή σε κατανεμημένο δικαίωμα χωρητικότητας κατά την έννοια του άρθρου 39, ο ενδιαφερόμενος αιτών ή οι ενδιαφερόμενοι αιτούντες δικαιούνται την αποζημίωση που αναφέρεται στο άρθρο 40.

4.Εάν ο προγραμματισμός περιορισμού στη χωρητικότητα που προκύπτει από έργα υποδομής απαιτεί αλλαγή σε κατανεμημένο δικαίωμα χωρητικότητας κατά την έννοια του άρθρου 39, ο διαχειριστής υποδομής καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να παράσχει στους ενδιαφερόμενους αιτούντες εναλλακτική χωρητικότητα.

Για τον σκοπό αυτό, ο διαχειριστής υποδομής ενημερώνει όλους τους ενδιαφερόμενους αιτούντες σχετικά με την προβλεπόμενη αλλαγή στα σχετικά δικαιώματα χωρητικότητας. Παρέχει στους ενδιαφερόμενους αιτούντες εναλλακτικά δικαιώματα χωρητικότητας ή δρομολογεί συντονισμό με τους ενδιαφερόμενους αιτούντες με σκοπό την επίτευξη συμφωνίας για εναλλακτικά δικαιώματα χωρητικότητας.

5.Κατά τον προγραμματισμό έργων υποδομής σύμφωνα με το παρόν άρθρο, οι διαχειριστές υποδομής τηρούν το χρονοδιάγραμμα του τμήματος 3 του παραρτήματος I.

6.Οι διαχειριστές υποδομής συμπεριλαμβάνουν όλους τους περιορισμούς στη χωρητικότητα που προκύπτουν από έργα υποδομής στο μοντέλο χωρητικότητας και στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας, ανεξάρτητα από τη χρονική στιγμή για την οποία έχουν προγραμματιστεί.

Άρθρο 36

Μηχανισμός συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων και συντονισμός των αιτημάτων

1.Όταν, στο πλαίσιο ταυτόχρονης κατανομής χωρητικότητας, ο διαχειριστής υποδομής βρίσκεται αντιμέτωπος με αντικρουόμενα αιτήματα για χωρητικότητα υποδομής, προσπαθεί να εξασφαλίσει την καλύτερη δυνατή αντιστοίχιση όλων των απαιτήσεων, μέσω του συντονισμού των αιτημάτων.

2.Όταν προκύπτει περίπτωση όπου απαιτείται συντονισμός, τότε ο διαχειριστής υποδομής έχει το δικαίωμα, εντός εύλογων ορίων, να προτείνει χωρητικότητα υποδομής διαφορετική από εκείνη που έχει ζητηθεί. Ο διαχειριστής υποδομής καθορίζει τα εφαρμοστέα όρια στη δήλωση δικτύου του. Το ENIM παρέχει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τον καθορισμό των εν λόγω ορίων και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

3.Ο διαχειριστής υποδομής επιχειρεί, ζητώντας τη γνώμη των κατάλληλων αιτούντων, να διευθετήσει τυχόν αντικρουόμενα αιτήματα. Η διαβούλευση αυτή βασίζεται στην κοινοποίηση των ακόλουθων πληροφοριών εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, δωρεάν και ηλεκτρονικώς:

α)σιδηροδρομικές διαδρομές που έχουν ζητήσει όλοι οι άλλοι αιτούντες για τα ίδια δρομολόγια·

β)σιδηροδρομικές διαδρομές που έχουν κατανεμηθεί προκαταρκτικά σε όλους τους άλλους αιτούντες για τα ίδια δρομολόγια·

γ)εναλλακτικές σιδηροδρομικές διαδρομές που προτείνονται για τα σχετικά δρομολόγια σύμφωνα με την παράγραφο 2·

δ)πλήρη στοιχεία για τα κριτήρια που εφαρμόζονται κατά τη διαδικασία της κατανομής χωρητικότητας.

Με την επιφύλαξη του άρθρου 27 παράγραφος 3 και με τη σύμφωνη γνώμη όλων των αιτούντων, ο διαχειριστής υποδομής μπορεί να φέρει σε επαφή όλους τους αιτούντες που ενδέχεται να εμπλέκονται στη διευθέτηση αντικρουόμενων αιτημάτων, προκειμένου να διευκολυνθεί ο συντονισμός των αιτημάτων.

4.Οι αρχές που διέπουν τον συντονισμό των αιτημάτων χωρητικότητας για εγχώριες σιδηροδρομικές υπηρεσίες καθορίζονται στη δήλωση δικτύου.

5.Όταν τα αιτήματα χωρητικότητας υποδομής δεν είναι δυνατόν να ικανοποιηθούν χωρίς συντονισμό, ο διαχειριστής υποδομής επιχειρεί να ικανοποιήσει όλα τα αιτήματα μέσω συντονισμού.

6.Με την επιφύλαξη των υφιστάμενων διαδικασιών προσφυγής και του άρθρου 56 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, στις περιπτώσεις διαφορών όσον αφορά την κατανομή της χωρητικότητας υποδομής, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να υπάρχει σύστημα επίλυσης των διαφορών για την ταχεία επίλυση των διαφορών αυτών. Το σύστημα αυτό καθορίζεται στη δήλωση δικτύου για αιτήματα χωρητικότητας για εγχώριες σιδηροδρομικές υπηρεσίες. Εφόσον εφαρμόζεται τέτοιο σύστημα, η σχετική απόφαση πρέπει να λαμβάνεται εντός χρονικού ορίου δέκα εργάσιμων ημερών.

7.Σε περίπτωση αιτημάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, ο μηχανισμός συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που ορίζεται στις παραγράφους 1, 2 και 3 εφαρμόζεται σύμφωνα με το άρθρο 53 με τη συμμετοχή του Συντονιστή Δικτύου.

8.Το ENIM καταρτίζει κατευθυντήριες γραμμές για τον μηχανισμό συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων για αιτήματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

Άρθρο 37

Επίσημος μηχανισμός διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων βάσει κοινωνικοοικονομικών και περιβαλλοντικών κριτηρίων

1.Εάν ο μηχανισμός συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36 δεν επιλύσει τη σύγκρουση που σχετίζεται με τη χωρητικότητα, οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 8.

2.Στο πλαίσιο της επίσημης διαδικασίας διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων, τα αιτήματα για δικαιώματα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων λαμβάνονται υπόψη στο σύνολό τους. Εάν, σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 6, ισχύουν διαφορετικές εθνικές παράμετροι, οι παράμετροι αυτές χρησιμοποιούνται για τα αντίστοιχα τμήματα.

3.Σε περίπτωση αντικρουόμενων αιτημάτων χωρητικότητας που αφορούν σιδηροδρομικές υπηρεσίες με παρόμοια χαρακτηριστικά και κοινωνικοοικονομικό προφίλ, ο διαχειριστής υποδομής εκχωρεί χωρητικότητα βάσει δημοπρασίας ή με τρόπο που παρέχει πρόσβαση στον μεγαλύτερο αριθμό αιτούντων. Η τελευταία μέθοδος εφαρμόζεται με την επιφύλαξη της έγκρισης του ρυθμιστικού φορέα.

Άρθρο 38

Χρονοδιάγραμμα για τις διαδικασίες κατανομής χωρητικότητας

1.Ο διαχειριστής υποδομής και οι αιτούντες τηρούν το χρονοδιάγραμμα για τις διαδικασίες κατανομής χωρητικότητας που ορίζεται στα τμήματα 4, 5, 6 και 7 του παραρτήματος I.

2.Οι διαχειριστές υποδομής δύνανται να αποφασίζουν χρονικές περιόδους και προθεσμίες κατανομής της χωρητικότητας διαφορετικές από τις προβλεπόμενες στον παρόντα κανονισμό και στο σημείο 2 στοιχείο β) του παραρτήματος VI της οδηγίας 2012/34/ΕΕ αν ο καθορισμός των διεθνών σιδηροδρομικών διαδρομών σε συνεργασία με τους διαχειριστές υποδομής τρίτων χωρών σε δίκτυο του οποίου το εύρος τροχιάς είναι διαφορετικό από το κύριο σιδηροδρομικό δίκτυο εντός της Ένωσης έχει σημαντικό αντίκτυπο στην κατανομή της χωρητικότητας εν γένει.

3.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση των τμημάτων 4, 5, 6 και 7 του παραρτήματος I, προκειμένου να διασφαλίζεται αποτελεσματική διαδικασία κατανομής και να λαμβάνονται υπόψη τα συμφέροντα σε επίπεδο σχεδιασμού και τα επιχειρησιακά, τεχνικά και εμπορικά συμφέροντα των ενδιαφερόμενων μερών όσον αφορά τον προγραμματισμό και την κατανομή της χωρητικότητας.

ΤΜΗΜΑ 4
Προσαρμογή και αναπρογραμματισμός

Άρθρο 39

Αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας μετά την κατανομή

1.Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να αλλάξουν τα δικαιώματα χωρητικότητας που έχουν κατανεμηθεί σε αιτούντα με δική τους πρωτοβουλία μόνο σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. Οι αιτούντες μπορούν να ζητούν ανά πάσα στιγμή αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα. Η ακύρωση θεωρείται ειδικός τύπος αλλαγής.

Σε περίπτωση αλλαγών σε κατανεμημένα δικαιώματα χωρητικότητας, εφαρμόζεται το άρθρο 40. Οι διαχειριστές υποδομής επικαιροποιούν, χωρίς καθυστέρηση, τον πίνακα δρομολογίων που αναφέρεται στο άρθρο 30.

2.Οι διαχειριστές υποδομής και οι αιτούντες περιορίζουν τις αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας μετά την κατανομή στον μέγιστο δυνατό βαθμό, σύμφωνα με τους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3.

3.Οι αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας περιλαμβάνουν περιπτώσεις στις οποίες ο διαχειριστής υποδομής δεν μπορεί να επιτρέψει στην αμαξοστοιχία να κινηθεί σύμφωνα με το κατανεμημένο δικαίωμα χωρητικότητας και διαθέτει επαρκή χρόνο για να προσφέρει στον αιτούντα εναλλακτικό δικαίωμα χωρητικότητας αφού τον ενημερώσει για την ανάγκη αλλαγής.

Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να ορίζουν διαφορετικές προθεσμίες για την κατανομή δικαιωμάτων χωρητικότητας σε ένα μόνο δίκτυο και για την κατανομή δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων. Οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν πληροφορίες σχετικά με τον χρόνο που απαιτείται για την κατασκευή σιδηροδρομικής διαδρομής στη δήλωση δικτύου. Ο χρόνος αυτός δεν υπερβαίνει τις προθεσμίες που αναφέρονται στο τμήμα 8 του παραρτήματος Ι.

4.Οι κανόνες και οι διαδικασίες που πρέπει να εφαρμόζονται σε περίπτωση αλλαγής σε δικαίωμα χωρητικότητας λαμβάνουν υπόψη τον αντίκτυπο της αλλαγής του δικαιώματος χωρητικότητας στον αιτούντα από επιχειρησιακή και εμπορική άποψη. Για τον σκοπό αυτό, οι αλλαγές κατηγοριοποιούνται με βάση τον αντίκτυπό τους σύμφωνα με την παράγραφο 8 του παρόντος άρθρου και οδηγούν σε διαφορετικά επίπεδα αποζημίωσης που αναφέρεται στο άρθρο 40.

5.Σε περίπτωση αλλαγής σε δικαίωμα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, οι ενδιαφερόμενοι διαχειριστές υποδομής καταβάλλουν κάθε εύλογη προσπάθεια για να εξασφαλίσουν τη συνοχή μεταξύ των δικαιωμάτων χωρητικότητας σε ολόκληρο το δρομολόγιο.

Ο διαχειριστής υποδομής που πραγματοποιεί αλλαγή σε δικαίωμα χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων είναι υπεύθυνος για τη διαδικασία συντονισμού της κατανομής εναλλακτικού δικαιώματος χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων με τους άλλους ενδιαφερόμενους διαχειριστές υποδομής και ενημερώνει τον αιτούντα και όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με το αποτέλεσμα του συντονισμού. Το αποτέλεσμα αυτό μπορεί να είναι είτε η χορήγηση εναλλακτικού δικαιώματος χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων είτε η ενημέρωση περί μη ύπαρξης εναλλακτικού δικαιώματος χωρητικότητας.

6.Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, η μη χρήση κατανεμημένου δικαιώματος χωρητικότητας από σιδηροδρομικές επιχειρήσεις θεωρείται ισοδύναμη με ακύρωση την ημέρα του σχετικού δρομολογίου.

7.Όταν διαχειριστής υποδομής αλλάζει κατανεμημένο δικαίωμα χωρητικότητας, ενημερώνει αμελλητί τον αιτούντα και την ενδιαφερόμενη σιδηροδρομική επιχείρηση.

Ο διαχειριστής υποδομής παρέχει στον αιτούντα εναλλακτικά δικαιώματα χωρητικότητας εντός των προθεσμιών που ορίζονται στο τμήμα 8 του παραρτήματος I. Εάν αυτό δεν είναι εφικτό, ο διαχειριστής υποδομής παρέχει στον αιτούντα σχετικές πληροφορίες που επιτρέπουν στον αιτούντα να υποβάλει νέο αίτημα για χωρητικότητα υποδομής. Κατά περίπτωση, οι πληροφορίες αυτές περιέχουν μνεία στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18 και στον σχεδιασμό αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων που αναφέρεται στο άρθρο 19.

8.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει εναρμονισμένες διαδικασίες για τη διαχείριση των αλλαγών στα δικαιώματα χωρητικότητας μετά την κατανομή και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

Οι εν λόγω εναρμονισμένες διαδικασίες κάνουν διάκριση μεταξύ αλλαγών που έχουν σημαντικό αντίκτυπο στους αιτούντες και τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις από εμπορική και επιχειρησιακή άποψη και αλλαγών με ήσσονος σημασίας επιπτώσεις. Τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούνται για τον χαρακτηρισμό μιας αλλαγής ως σημαντικής λαμβάνουν υπόψη, μεταξύ άλλων, την ικανότητα της σιδηροδρομικής επιχείρησης να εκτελέσει το δρομολόγιο σύμφωνα με τις συμβατικές της υποχρεώσεις, τις καθυστερήσεις κατά την αναχώρηση ή τις αλλαγές στη διαδρομή που έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση της απόστασης, του χρόνου ταξιδιού, των τελών τροχαίας πρόσβασης ή άλλων σχετικών δαπανών, καθώς και τα όρια για τις αλλαγές αυτές. Για τις αλλαγές με σημαντικό αντίκτυπο εφαρμόζονται αυστηρότερα κριτήρια.

9.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του τμήματος 8 του παραρτήματος I με σκοπό τη διασφάλιση αποτελεσματικών διαδικασιών προσαρμογής και αναπρογραμματισμού λαμβανομένων υπόψη των πτυχών σχεδιασμού και των επιχειρησιακών, τεχνικών και εμπορικών πτυχών για τα ενδιαφερόμενα μέρη.

Άρθρο 40

Αποζημίωση για αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας

1.Όταν ο διαχειριστής υποδομής ή ένας αιτών δεν εκπληρώνει τις δεσμεύσεις του όσον αφορά κατανεμημένο δικαίωμα χωρητικότητας και όταν αυτό έχει ως αποτέλεσμα αλλαγή που χαρακτηρίζεται ως σημαντική σύμφωνα με το άρθρο 39, το μέρος στο οποίο οφείλεται η αλλαγή καταβάλλει αποζημίωση στο άλλο μέρος.

2.Η αποζημίωση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 δεν οφείλεται σε περίπτωση ανωτέρας βίας.

3.Μετά από διαβούλευση με το ENRRB, το ENIM καθορίζει εναρμονισμένους όρους για τη χορήγηση αποζημίωσης. Οι όροι αυτοί λαμβάνουν υπόψη τους κανόνες που ορίζονται στο άρθρο 39 παράγραφοι 4 και 8. Το ENIM περιλαμβάνει τους εν λόγω όρους στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6. Το ENRRB δημοσιεύει γνώμη σχετικά με τους όρους που καθορίζονται από το ENIM.

4.Μετά την έγκριση του ρυθμιστικού φορέα, οι διαχειριστές υποδομής καθορίζουν στη δήλωση δικτύου τα επίπεδα αποζημίωσης που πρέπει να καταβάλουν οι αιτούντες.

Μετά από πρόταση του διαχειριστή υποδομής και μετά από διαβούλευση με τους αιτούντες και δυνητικούς αιτούντες, ο ρυθμιστικός φορέας καθορίζει τα επίπεδα αποζημίωσης που πρέπει να καταβάλει ο διαχειριστής υποδομής. Ο διαχειριστής υποδομής δημοσιεύει τις πληροφορίες αυτές στη δήλωση δικτύου.

Τα επίπεδα της αποζημίωσης είναι τέτοια ώστε να παρέχουν στον διαχειριστή υποδομής και στους αιτούντες αποτελεσματικά κίνητρα για να τηρούν τη σχεδιαζόμενη χρήση της χωρητικότητας και να ελαχιστοποιούν τις διαταραχές. Τα επίπεδα αυτά είναι αναλογικά και δεν εισάγουν διακρίσεις.

Οι διαχειριστές υποδομής και οι ρυθμιστικοί φορείς μπορούν να καθορίζουν διαφορετικά επίπεδα αποζημίωσης ανάλογα με τον αντίκτυπο της αλλαγής και το κατά πόσον η χωρητικότητα μπορεί να ανακατανεμηθεί και να χρησιμοποιηθεί από άλλον αιτούντα. Τα επίπεδα αυτά λαμβάνουν ιδίως υπόψη τους κανόνες του άρθρου 39 παράγραφοι 4 και 8, τον χρόνο που απομένει μετά το αίτημα για αλλαγή ή την πραγματοποίηση της αλλαγής μέχρι την εκτέλεση του δρομολογίου και το ποσοστό χρησιμοποίησης της σιδηροδρομικής υποδομής που περιλαμβάνεται στο δικαίωμα χωρητικότητας.

5.Στην περίπτωση δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων, η υποχρέωση καταβολής της αποζημίωσης στον αιτούντα ισχύει για τον διαχειριστή ή τους διαχειριστές υποδομής που είναι υπεύθυνος ή υπεύθυνοι για την αλλαγή στο δικαίωμα χωρητικότητας, λαμβανομένου υπόψη του δικαιώματος χωρητικότητας στο σύνολό του και, όταν είναι υπεύθυνοι περισσότεροι του ενός διαχειριστές υποδομής, της αναλογίας του μήκους των δικτύων τους στο δικαίωμα χωρητικότητας. Η αποζημίωση για το σύνολο του δικαιώματος χωρητικότητας δεν υπερβαίνει την οφειλόμενη αποζημίωση για το δικαίωμα χωρητικότητας που έχει κατανεμηθεί από τον διαχειριστή υποδομής πολλαπλασιαζόμενη επί τρία.

6.Οι ρυθμιστικοί φορείς αποφασίζουν για διαφορές που σχετίζονται με τον λόγο της αλλαγής σε δικαίωμα χωρητικότητας ή καθυστερημένης αποζημίωσης και λαμβάνουν απόφαση χωρίς καθυστέρηση και εντός ενός μηνός από τη συλλογή όλων των αναγκαίων πληροφοριών για την αξιολόγηση της αιτίας της αλλαγής. Οι ρυθμιστικοί φορείς ενημερώνουν και μπορούν να συμβουλεύονται το ENRRB σχετικά με τις εν λόγω αποφάσεις. Το ENRRB διασφαλίζει ότι οι αποφάσεις αυτές είναι συνεκτικές και βασίζονται σε κοινώς αναγνωρισμένες αρχές.

7.Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις που καθορίζουν τους όρους που οδηγούν στην καταβολή αποζημιώσεων, την κατηγοριοποίηση των αλλαγών σε δικαιώματα χωρητικότητας και τις μεθοδολογίες για τον καθορισμό των επιπέδων αποζημίωσης. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Άρθρο 41

Αναπρογραμματισμός στο πλαίσιο της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων

1.Σε περίπτωση διαταραχής του δικτύου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 46, ή κατάστασης κρίσης, όπως αναφέρεται στο άρθρο 47, ο σχετικός διαχειριστής ή διαχειριστές υποδομής καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για τον αναπρογραμματισμό της κυκλοφορίας που επηρεάζεται από τη διαταραχή. Για τον σκοπό αυτό, οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα της σιδηροδρομικής υποδομής σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44, με βάση τα σχέδια έκτακτης ανάγκης που καταρτίζονται σύμφωνα με το άρθρο 19 και σε στενό συντονισμό με τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και, κατά περίπτωση, με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη.

2.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει κατευθυντήριες γραμμές για τη διαχείριση και την κατανομή της χωρητικότητας υποδομής σε περίπτωση διαταραχής του δικτύου κατά τρόπο διαφανή και αμερόληπτο. Ειδικότερα, το ENIM παρέχει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την εφαρμογή της διαδικασίας ταυτόχρονης κατανομής χωρητικότητας και της αρχής της εξυπηρέτησης κατά σειρά προτεραιότητας.

Όταν εφαρμόζεται η διαδικασία ταυτόχρονης κατανομής, το ENIM παρέχει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις εφαρμοζόμενες διαδικασίες, περιλαμβάνοντας, κατά περίπτωση, την εφαρμογή της συναινετικής διαδικασίας διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36 και της επίσημης διαδικασίας διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 37. Το ENIM περιλαμβάνει τις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

3.Κατά τον αναπρογραμματισμό, οι διαχειριστές υποδομής δεν αλλάζουν ούτε ακυρώνουν μονομερώς υφιστάμενα δικαιώματα χωρητικότητας με σκοπό τη διαχείριση διαταραχών. Ωστόσο, με βάση την πείρα των ρυθμιστικών φορέων, των διαχειριστών υποδομής και των σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και τις δραστηριότητες του ENIM και του ENRRB, η Επιτροπή μπορεί να εκδώσει εκτελεστική πράξη για τον καθορισμό των κριτηρίων και των διαδικασιών αναπρογραμματισμού, συμπεριλαμβανομένων μονομερών αλλαγών σε κατανεμημένα δικαιώματα χωρητικότητας από τους διαχειριστές υποδομής με σκοπό τη διαχείριση διαταραχών του δικτύου. Η εν λόγω εκτελεστική πράξη εκδίδεται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης στην οποία παραπέμπει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

4.Οι διαχειριστές υποδομής και οι αιτούντες μπορούν να συνάπτουν, σε εθελοντική βάση, συμφωνίες που προβλέπουν την αντικατάσταση ορισμένων δικαιωμάτων χωρητικότητας σε περίπτωση διαταραχής του δικτύου. Οι εν λόγω συμφωνίες αναφέρονται στο σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων που αναφέρεται στο άρθρο 19.

5.Σε περίπτωση διαταραχής δικτύου που επηρεάζει την κυκλοφορία σε περισσότερα του ενός δίκτυα, οι οικείοι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν την κατανομή εναλλακτικής χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 53 και με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ, ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΚΑΙ ΚΡΙΣΕΩΝ

Άρθρο 42

Διαχείριση της κυκλοφορίας, διαχείριση διαταραχών και διαχείριση κρίσεων

1.Οι διαχειριστές υποδομής εκτελούν διαχείριση της κυκλοφορίας σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και την οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και τις προδιαγραφές που καθορίζονται στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται δυνάμει της εν λόγω οδηγίας.

Για τον σκοπό αυτό, οι διαχειριστές υποδομής εκτελούν:

α)διαχείριση της κυκλοφορίας υπό κανονικές συνθήκες λειτουργίας, η οποία περιλαμβάνει τη διαχείριση περιστατικών που οδηγούν σε περιορισμένες αποκλίσεις από τον πίνακα δρομολογίων·

β)διαχείριση διαταραχών για την αντιμετώπιση σημαντικών διαταραχών στις λειτουργίες του δικτύου που απαιτούν συντονισμένη δράση σύμφωνα με το άρθρο 46·

γ)διαχείριση της κυκλοφορίας κατά τη διάρκεια καταστάσεων κρίσης, όπως ορίζονται στο άρθρο 47.

2.Σε καταστάσεις κρίσης μεγάλης κλίμακας, τόσο εντός όσο και εκτός του τομέα των μεταφορών, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν μέτρα που παρεκκλίνουν από τους κανόνες που ισχύουν υπό κανονικές συνθήκες σύμφωνα με το άρθρο 47. Στις περιπτώσεις αυτές και κατά περίπτωση, οι διαχειριστές υποδομής θεσπίζουν και εφαρμόζουν ειδικούς κανόνες και διαδικασίες, υπό τους όρους που καθορίζονται στο άρθρο 47.

3.Κατά τη διαχείριση της κυκλοφορίας, οι διαχειριστές υποδομής τηρούν τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 2.

Ειδικότερα, οι διαχειριστές υποδομής ελαχιστοποιούν τις διαταραχές και τον αντίκτυπό τους στη σιδηροδρομική κυκλοφορία και:

α)εξασφαλίζουν ταχεία και συντονισμένη αντίδραση σε διαταραχές, ιδίως σε περίπτωση διαταραχών του δικτύου και καταστάσεων κρίσης·

β)σταθεροποιούν και βελτιστοποιούν τη σιδηροδρομική κυκλοφορία καθ’ όλη τη διάρκεια των διαταραχών και κρίσεων του δικτύου·

γ)παρέχουν συναφείς, ακριβείς και επικαιροποιημένες πληροφορίες στους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, ιδίως στις αρχές που είναι αρμόδιες για τη διαχείριση καταστάσεων κρίσης εκτός του σιδηροδρομικού τομέα. Οι πληροφορίες αυτές παρέχονται με τα κατάλληλα μέσα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αναφέρονται στο άρθρο 62.

Άρθρο 43

Κανόνες και διαδικασίες για τη διαχείριση της κυκλοφορίας και τη διαχείριση διαταραχών

1.Οι διαχειριστές υποδομής θεσπίζουν κανόνες και διαδικασίες για τη διαχείριση των αποκλίσεων των κινήσεων αμαξοστοιχιών από τον πίνακα δρομολογίων. Οι εν λόγω κανόνες και διαδικασίες δημοσιεύονται στη δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και καλύπτουν τη διαχείριση της κυκλοφορίας στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 42 παράγραφος 1 στοιχεία α), β) και γ) του παρόντος κανονισμού.

2.Οι κανόνες και οι διαδικασίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 αποσκοπούν στην ελαχιστοποίηση των συνολικών επιπτώσεων που έχουν οι αποκλίσεις από τον πίνακα δρομολογίων στη σιδηροδρομική κυκλοφορία, λαμβανομένων υπόψη των αναγκών όλων των τύπων μεταφορών. Οι αρχές μπορεί να περιλαμβάνουν κανόνες προτεραιότητας για τη διαχείριση μεταξύ των διαφόρων τύπων κυκλοφορίας και τις ειδικές διαδικασίες, κριτήρια και στόχους που πρέπει να εφαρμόζονται στο πλαίσιο μιας προσέγγισης βασισμένης στη βελτιστοποίηση, η οποία στηρίζεται στη βελτιστοποίηση μιας λειτουργίας-στόχου, όπως η ελαχιστοποίηση των λεπτών καθυστέρησης ή του χρόνου επιστροφής σε κανονικές λειτουργίες, αντί ρητών κανόνων προτεραιότητας.

3.Σε περίπτωση διαταραχής της σιδηροδρομικής κίνησης λόγω τεχνικής βλάβης ή ατυχήματος, ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει όλα τα μέτρα που απαιτούνται για την αποκατάσταση της ομαλότητας. Για τον σκοπό αυτό, εφαρμόζει σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων σύμφωνα με το άρθρο 19. Σε περίπτωση διαταραχής που ενδέχεται να έχει αντίκτυπο στη διασυνοριακή κυκλοφορία, οι οικείοι διαχειριστές υποδομής συνεργάζονται μεταξύ τους για την αποκατάσταση της ομαλής διασυνοριακής κυκλοφορίας σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, των διαταραχών και των κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44.

4.Κατά τον καθορισμό των κανόνων και διαδικασιών που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν ιδιαιτέρως υπόψη το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, των διαταραχών και των κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44. Εξηγούν στη δήλωση δικτύου τους λόγους για τυχόν αποκλίσεις από τους κοινούς κανόνες και διαδικασίες που καθορίζονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, των διαταραχών και των κρίσεων.

5.Σε περίπτωση ανωτέρας βίας και, όπου αυτό είναι απολύτως απαραίτητο, λόγω περιστατικού το οποίο καθιστά την υποδομή προσωρινά άχρηστη, τα κατανεμημένα δικαιώματα χωρητικότητας είναι δυνατό να αφαιρούνται χωρίς προειδοποίηση, για το χρονικό διάστημα που απαιτείται για την επισκευή του συστήματος.

Ο διαχειριστής υποδομής, εφόσον το κρίνει απαραίτητο, μπορεί να ζητήσει από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις να θέσουν στη διάθεσή του τους πόρους που κρίνει ως πλέον κατάλληλους, για την όσο το δυνατόν ταχύτερη αποκατάσταση της ομαλότητας.

6.Τα κράτη μέλη δύνανται να ζητούν από τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις να συμμετέχουν στην εξασφάλιση της επιβολής και της παρακολούθησης της συμμόρφωσής τους προς τις προδιαγραφές και τους κανόνες ασφαλείας.

Άρθρο 44

Ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων

1.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διασυνοριακής κυκλοφορίας, των διαταραχών της κυκλοφορίας και της διαχείρισης κρίσεων σύμφωνα με το άρθρο 42 το αργότερο έως [12 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού].

Το ENIM αναπτύσσει το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων σε συνεργασία με επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και ενδιαφερόμενα μέρη μέσω της διαδικασίας διαβούλευσης που αναφέρεται στο άρθρο 54, λαμβάνοντας υπόψη το έργο της κοινής επιχείρησης «Ευρωπαϊκοί σιδηρόδρομοι» που συστάθηκε με τον τίτλο IV του κανονισμού (ΕΕ) 2012/2085.

2.Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων παρέχει κατευθυντήριες γραμμές για τον συντονισμό μεταξύ διαχειριστών υποδομής, σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων.

3.Ειδικότερα, το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων περιλαμβάνει τα στοιχεία που απαριθμούνται στο παράρτημα V.

Άρθρο 45

Συντονισμός της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων

Οι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν τη διαχείριση της κυκλοφορίας σύμφωνα με το άρθρο 53 και με βάση το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44.

Ο συντονισμός εξασφαλίζει ιδίως:

α)ότι οι διεθνείς σιδηροδρομικές μεταφορές λειτουργούν με ελάχιστες διαταραχές τόσο υπό κανονικές συνθήκες λειτουργίας όσο και υπό συνθήκες διαταραχής·

β)ότι λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι ειδικές προκλήσεις που σχετίζονται με τα διασυνοριακά τμήματα, οι οποίες προκύπτουν, μεταξύ άλλων, από την περιορισμένη διαλειτουργικότητα όσον αφορά τις υποδομές, τον τεχνικό εξοπλισμό και τις λειτουργίες, τις γλωσσικές απαιτήσεις και τις απαιτήσεις κατάρτισης σχετικά με το προσωπικό, τις διοικητικές διατυπώσεις ή τις διατυπώσεις στα σύνορα·

γ)την αποτελεσματική ανταλλαγή επικαιροποιημένων και συναφών πληροφοριών μεταξύ διαχειριστών υποδομής, αιτούντων, σιδηροδρομικών επιχειρήσεων και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων, καθώς και οποιωνδήποτε σχετικών δομών διακυβέρνησης για τη διαχείριση κρίσεων σε επίπεδο ΕΕ, κατά περίπτωση, μεταξύ άλλων σύμφωνα με το άρθρο 62.

Άρθρο 46

Διαταραχές δικτύου

1.Όταν ένα περιστατικό έχει ως αποτέλεσμα ή ενδέχεται να έχει ως αποτέλεσμα περιορισμούς στη λειτουργία του δικτύου, οι οποίοι απαιτούν συντονισμένη δράση από τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς προκειμένου να διασφαλιστεί η καλύτερη δυνατή διαχείριση της κυκλοφορίας κατά τη διάρκεια των περιορισμών, οι επηρεαζόμενοι διαχειριστές υποδομής αξιολογούν την πιθανή διάρκεια και τον αντίκτυπο του περιστατικού με βάση όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες και την προηγούμενη εμπειρία.

Εάν η εκτιμώμενη διάρκεια και ο αντίκτυπος πληρούν τα κριτήρια για τη δήλωση διαταραχών του δικτύου, όπως ορίζονται στο παράρτημα VI, οι οικείοι διαχειριστές υποδομής δηλώνουν διαταραχή του δικτύου και εφαρμόζουν τα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 43.

2.Όταν το περιστατικό έχει ή ενδέχεται να έχει επιπτώσεις σε περισσότερα του ενός δίκτυα, ο διαχειριστής της υποδομής όπου συνέβη το περιστατικό δηλώνει διαταραχή σε πολλαπλά δίκτυα και συντονίζει τις δράσεις σύμφωνα με τα άρθρα 44, 45 και 53.

3.Το ENIM καθορίζει εναρμονισμένη μέθοδο για την εκτίμηση της πιθανής διάρκειας και των επιπτώσεων των διαταραχών του δικτύου και την συμπεριλαμβάνει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας και των κρίσεων, το οποίο αναφέρεται στο άρθρο 44.

4.Ο διαχειριστής υποδομής ενημερώνει το ταχύτερο δυνατόν τα ενδιαφερόμενα μέρη ότι δεν διατίθεται χωρητικότητα υποδομής, ειδικότερα λόγω περιστατικού.

Ο ρυθμιστικός φορέας μπορεί να υποχρεώσει τον διαχειριστή υποδομής να του κοινοποιεί αυτήν την πληροφορία, εάν θεωρεί ότι αυτό είναι αναγκαίο.

5.Ο Συντονιστής Δικτύου συλλέγει πληροφορίες σχετικά με τις διαταραχές του δικτύου, αναλύει την αντίδραση, συνάγει συμπεράσματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της διαχείρισης των εν λόγω περιστατικών, διαβουλεύεται με τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς σύμφωνα με το άρθρο 54 και υποβάλλει έκθεση στο ENIM και στον φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων.

6.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του παραρτήματος VΙ με σκοπό τη διασφάλιση της αποτελεσματικής και αποδοτικής διαχείρισης των διαταραχών του δικτύου, λαμβανομένων υπόψη των πτυχών σχεδιασμού και των επιχειρησιακών, τεχνικών και εμπορικών πτυχών για τα ενδιαφερόμενα μέρη.

Άρθρο 47

Καταστάσεις κρίσης

1.Σε περιπτώσεις κρίσεων που σχετίζονται με τη δημόσια ασφάλεια, επιδημίες στον τομέα της υγείας, φυσικές καταστροφές, κρίσεις στους τομείς του περιβάλλοντος, της άμυνας και της ασφάλειας, οι οποίες έχουν ή αναμένεται να έχουν κρίσιμες επιπτώσεις στην προσφορά ή τη ζήτηση υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, επιτρέπεται στα κράτη μέλη να εφαρμόζουν μέτρα έκτακτης ανάγκης τα οποία περιλαμβάνουν, κατά παρέκκλιση από τους κανόνες του παρόντος κανονισμού:

α)την ακύρωση δικαιωμάτων χωρητικότητας χωρίς καταβολή αποζημίωσης·

β)εναλλακτικές αρχές, κανόνες και διαδικασίες για τη διαχείριση της χωρητικότητας, ιδίως για την κατανομή της ανεπαρκούς χωρητικότητας υποδομής·

γ)εναλλακτικές διαδικασίες για τη διαχείριση της κυκλοφορίας·

δ)τη χρήση εναλλακτικών διαδρομών·

ε)την τροποποίηση των σχεδίων προσφοράς χωρητικότητας.

Το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος εξασφαλίζει ότι τα μέτρα έκτακτης ανάγκης τηρούν, στο μέτρο του δυνατού, τις αρχές για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και ότι κάνουν χρήση των υφιστάμενων σχεδίων που καταρτίζονται σύμφωνα με το άρθρο 19. Συντονίζουν τα εν λόγω μέτρα έκτακτης ανάγκης με άλλα κράτη μέλη.

2.Το οικείο κράτος μέλος ενημερώνει αμελλητί την Επιτροπή και το ENIM σχετικά με την απόφασή του να εφαρμόσει μέτρα έκτακτης ανάγκης και παρέχει αιτιολόγηση και περιγραφή των εν λόγω μέτρων και της αναμενόμενης διάρκειας της εφαρμογής τους. Κατά περίπτωση, τα κράτη μέλη ενημερώνουν επίσης την Επιτροπή και τις κεντρικές υπηρεσίες διασύνδεσης, όπως προβλέπεται στο άρθρο 8 του [κανονισμού σχετικά με το μέσο έκτακτης ανάγκης για την ενιαία αγορά].

3.Ο διαχειριστής υποδομής ορίζει ένα εστιακό σημείο κατά την έννοια του άρθρου 60, το οποίο παρέχει πληροφορίες στην Επιτροπή, στο ENIM, σε άλλους διαχειριστές υποδομής και σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με τα μέτρα έκτακτης ανάγκης και συμβάλλει στον συντονισμό των μέτρων αυτών.

4.Εάν τα μέτρα έκτακτης ανάγκης έχουν σημαντικό αντίκτυπο στη διασυνοριακή κυκλοφορία, οι διαχειριστές υποδομής συντονίζονται μεταξύ τους σύμφωνα με τα άρθρα 53 και 54. Στην εκτέλεση του συντονισμού μέσω ειδικών συντονιστικών δομών σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 2 στοιχείο α) συμμετέχουν η Επιτροπή και τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη.

5.Κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, οι ρυθμιστικοί φορείς και το ENRRB παρέχουν τη γνώμη τους σχετικά με τα μέτρα έκτακτης ανάγκης στην Επιτροπή εντός της προθεσμίας που αυτή ορίζει. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει αποφάσεις με τις οποίες απαιτεί από ένα κράτος μέλος να καταργήσει τα μέτρα έκτακτης ανάγκης, εάν αυτά κριθούν μη αναγκαία.

6.Τα κράτη μέλη παρέχουν επικαιροποιημένες πληροφορίες όταν είναι αναγκαίο ή κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής. Τα κράτη μέλη παρέχουν όλες τις πληροφορίες που απαιτεί η Επιτροπή σχετικά με τα μέτρα έκτακτης ανάγκης εντός των προθεσμιών που ορίζει η Επιτροπή.

7.Οι δημόσιες αρχές που είναι αρμόδιες για τη διαχείριση καταστάσεων κρίσης, συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών υπηρεσιών, των υπηρεσιών πολιτικής προστασίας και άλλων, μπορούν να διοργανώνουν ασκήσεις προσομοίωσης καταστάσεων κρίσης που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος άρθρου. Στις περιπτώσεις αυτές, ο διαχειριστής υποδομής κατανέμει τη χωρητικότητα ανάλογα με τις ανάγκες, συμπεριλαμβανομένης της ακύρωσης κατανεμημένων δικαιωμάτων χωρητικότητας, εφόσον απαιτείται. Οι οικείες δημόσιες αρχές αποζημιώνουν τους ενδιαφερόμενους αιτούντες σύμφωνα με το άρθρο 40.

Άρθρο 48

Ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τη διαχείριση της κυκλοφορίας

1.Όλοι οι επιχειρησιακοί ενδιαφερόμενοι φορείς που συμμετέχουν άμεσα στην εκμετάλλευση υπηρεσίας σιδηροδρομικών μεταφορών έχουν δικαίωμα πρόσβασης στις πληροφορίες σχετικά με την εν λόγω υπηρεσία σιδηροδρομικών μεταφορών που παρατίθενται στο παράρτημα VIII.

Τα ενδιαφερόμενα μέρη μπορούν να χρησιμοποιούν τις πληροφορίες αυτές μόνο για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού και για τους σκοπούς της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797 και των εκτελεστικών πράξεων που εκδίδονται δυνάμει της εν λόγω οδηγίας, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά σε συμβατικές συμφωνίες.

2.Οι πληροφορίες καθίστανται προσβάσιμες σύμφωνα με το άρθρο 62.

3.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του παραρτήματος VIII, με σκοπό να διασφαλιστεί ότι αντικατοπτρίζει τυχόν αλλαγές στις τεχνικές προδιαγραφές διαλειτουργικότητας που καθορίζονται στις σχετικές εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και λαμβανομένων υπόψη των πτυχών σχεδιασμού και των επιχειρησιακών, τεχνικών και εμπορικών πτυχών για τα ενδιαφερόμενα μέρη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV 
ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗ ΕΠΙΔΟΣΕΩΝ 

Άρθρο 49

Γενικές αρχές για την επανεξέταση των επιδόσεων

1.Σύμφωνα με το άρθρο 7στ στοιχείο δ) της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, το ENIM παρακολουθεί και συγκρίνει τις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής, λαμβάνοντας υπόψη τους γενικούς στόχους που ορίζονται στο άρθρο 2 του παρόντος κανονισμού. Οι διαχειριστές σιδηροδρομικής υποδομής παρακολουθούν επίσης τις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών.

2.Για τον σκοπό αυτό, οι διαχειριστές υποδομής καθορίζουν τους δικούς τους στόχους επιδόσεων στο σχέδιο που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, λαμβάνοντας υπόψη τυχόν στόχους που καθορίζονται στις συμβατικές συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 30 της εν λόγω οδηγίας. Θεσπίζουν και εφαρμόζουν διαδικασίες για την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με την πρόοδο προς την επίτευξη των στόχων, για τον εντοπισμό των αιτίων των ελλείψεων στις επιδόσεις με τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή διορθωτικών μέτρων για τη βελτίωση των επιδόσεων. Οι διαδικασίες αυτές λαμβάνουν υπόψη το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50 του παρόντος κανονισμού. Οι διαχειριστές υποδομής εξηγούν στη δήλωση δικτύου τους λόγους για τυχόν αποκλίσεις από τις κοινές διαδικασίες που καθορίζονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων.

3.Το ENIM συνεργάζεται με τους Ευρωπαίους Συντονιστές για την επανεξέταση των επιδόσεων σύμφωνα με τις επιχειρησιακές απαιτήσεις για τους ευρωπαϊκούς διαδρόμους μεταφορών που ορίζονται στο άρθρο 18 του [νέου κανονισμού ΔΕΔ-Μ].

Άρθρο 50

Ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων

1.Το ENIM καταρτίζει και εφαρμόζει έως τις [12 μήνες μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων. Το πλαίσιο αυτό λαμβάνει ιδίως υπόψη τις αρχές που ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 3, στο άρθρο 8 παράγραφος 4, στο άρθρο 42 παράγραφος 3 και τις επιχειρησιακές απαιτήσεις, τους στόχους επιδόσεων και τις τιμές-στόχους που ορίζονται στο [άρθρο 18 του νέου κανονισμού ΔΕΔ-Μ].

2.Το ευρωπαϊκό πλαίσιο καλύπτει τους τομείς επιδόσεων που παρατίθενται στο παράρτημα VII. Ειδικότερα, περιλαμβάνει τα εξής:

α)κατάλογο θεμάτων προτεραιότητας όσον αφορά τις επιδόσεις που πρέπει να καλυφθούν στους τομείς επιδόσεων του παραρτήματος VII·

β)δείκτες επιδόσεων που επιτρέπουν την παρακολούθηση της προόδου σε θέματα επιδόσεων, συμπεριλαμβανομένων απαιτήσεων μεθοδολογίας και δεδομένων για τον υπολογισμό των εν λόγω δεικτών·

γ)κριτήρια και διαδικασίες για τον καθορισμό στόχων επιδόσεων σε επίπεδο διαχειριστών υποδομής·

δ)διαδικασίες για την παρακολούθηση και την επανεξέταση των στοιχείων που αναφέρονται στα στοιχεία α) έως γ), καθώς και της εφαρμογής διορθωτικών μέτρων και της επίτευξης των στόχων επιδόσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 4.

3.Βάσει της παραγράφου 2 στοιχείο δ), το ENIM επανεξετάζει τακτικά το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων και τα αποτελέσματα της εφαρμογής του και προτείνει κατάλληλες αλλαγές στο πλαίσιο.

4.Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν ιδιαιτέρως υπόψη το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους. Ειδικότερα, οι διαχειριστές υποδομής περιλαμβάνουν τους στόχους που ορίζονται σύμφωνα με την παράγραφο 2 στοιχείο γ) του παρόντος άρθρου στο επιχειρηματικό σχέδιο που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 3 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Οι στόχοι αυτοί περιλαμβάνουν τις τιμές-στόχους που ορίζονται στο [άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχεία α) και β) του νέου κανονισμού ΔΕΔ-Μ].

5.Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό λεπτομερών κανόνων σχετικά με τα στοιχεία της παραγράφου 2 στοιχεία β) έως δ), σύμφωνα με τη συμβουλευτική διαδικασία του άρθρου 72 παράγραφος 2. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις εργασίες που έχει εκτελέσει το ENIM σύμφωνα με την παράγραφο 3 και τυχόν συστάσεις του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων.

Άρθρο 51

Ευρωπαϊκή έκθεση επανεξέτασης των επιδόσεων

1.Με την επιφύλαξη του άρθρου 15 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και του άρθρου 3 του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2015/1100 23 της Επιτροπής, το ENIM καταρτίζει και δημοσιεύει έως τις [24 μήνες από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] ευρωπαϊκή έκθεση επανεξέτασης των επιδόσεων με βάση το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50 του παρόντος κανονισμού και τη δημοσιεύει κάθε χρόνο.

2.Ο φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων καταρτίζει αυτοτελές τμήμα της έκθεσης όπου παρέχει την αξιολόγηση των επιδόσεων των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής και των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, συστάσεις σχετικά με θέματα επιδόσεων που πρέπει να αντιμετωπιστούν κατά προτεραιότητα και συστάσεις σχετικά με μέτρα για τη βελτίωση των επιδόσεων.

3.Η έκθεση επανεξέτασης των επιδόσεων καλύπτει τουλάχιστον τις γραμμές που περιλαμβάνονται στους ευρωπαϊκούς διαδρόμους μεταφορών που αναφέρονται στον κανονισμό [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ] και περιλαμβάνει τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει του [άρθρου 53 παράγραφος 3 στοιχείο ζ)] του εν λόγω κανονισμού. Οι πληροφορίες που υποβάλλονται είναι επαρκώς λεπτομερείς όσον αφορά το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής και θα πρέπει να καλύπτουν επαρκώς μεγάλο χρονικό διάστημα ώστε να είναι δυνατή η ουσιαστική ερμηνεία τους.

4.Η έκθεση επανεξέτασης των επιδόσεων περιλαμβάνει ειδικό τμήμα για τις επιδόσεις του συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53 και για τον μηχανισμό διαβούλευσης που αναφέρεται στο άρθρο 54 του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 52

Φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων

1.Σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 73 παράγραφος 3, η Επιτροπή μπορεί να συστήσει ή να ορίσει αμερόληπτο και αρμόδιο φορέα για να ενεργεί ως φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων.

2.Ο φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων παρέχει συμβουλές στην Επιτροπή και στους Ευρωπαίους Συντονιστές για θέματα που σχετίζονται με την εκτέλεση των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής και των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή των Ευρωπαίων συντονιστών.

3.Ο φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων εκτελεί τα ακόλουθα καθήκοντα:

α)παροχή συστάσεων στο ENIM όσον αφορά τη θέσπιση και την επανεξέταση του ευρωπαϊκού πλαισίου για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50, μεταξύ άλλων όσον αφορά τους τομείς επιδόσεων, τα θέματα επιδόσεων που πρέπει να αντιμετωπιστούν σε καθέναν από τους τομείς επιδόσεων, την εναρμόνιση των μεθοδολογιών, των διαδικασιών, των κριτηρίων και των ορισμών για τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων που σχετίζονται με τις επιδόσεις και τους δείκτες επιδόσεων·

β)παροχή συστάσεων στο ENIM, το ENRRB, τους διαχειριστές υποδομής, τους αιτούντες, τους ρυθμιστικούς φορείς, τις αρχές των κρατών μελών και, κατά περίπτωση, άλλα ενδιαφερόμενα μέρη για τη λήψη διορθωτικών μέτρων, σχετικά με τη διαχείριση της χωρητικότητας, τη διαχείριση της κυκλοφορίας, τη διαχείριση διαταραχών και τη διαχείριση κρίσεων·

γ)επανεξέταση των αποτελεσμάτων του σχεδίου της ευρωπαϊκής έκθεσης επιδόσεων και προετοιμασία του αυτοτελούς τμήματος που αναφέρεται στο άρθρο 51 παράγραφος 2·

δ)παροχή γνωμών και συστάσεων σχετικά με τις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής σε σχέση με την ενδεικτική στρατηγική ανάπτυξης της σιδηροδρομικής υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 1, το επιχειρηματικό σχέδιο που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 3, τις συμβατικές συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 30 παράγραφος 2 και το σύστημα επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 35 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

ε)παροχή συμβουλών στους Ευρωπαίους Συντονιστές για θέματα που σχετίζονται με τις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής και των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών.

4.Οι αποδέκτες των γνωμών και των συστάσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 3 παρέχουν απαντήσεις στον φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων εντός των προθεσμιών που ορίζει ο τελευταίος.

5.Το ENIM, ο Συντονιστής Δικτύου, οι διαχειριστές υποδομής, οι ρυθμιστικοί φορείς, το ENRRB και, κατά περίπτωση, άλλα ενδιαφερόμενα μέρη συνεργάζονται με τον φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων, ιδίως παρέχοντας πληροφορίες σχετικά με τις επιδόσεις με δική τους πρωτοβουλία ή κατόπιν αιτήματος του φορέα και καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να λαμβάνουν υπόψη τις συστάσεις του στο έργο τους για τη διαχείριση των σιδηροδρομικών επιδόσεων.

6.Ο φορέας επανεξέτασης των επιδόσεων τηρεί την εμπιστευτικότητα των επιχειρηματικών απορρήτων κατά τον χειρισμό πληροφοριών που παρέχονται από τα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη ή την Επιτροπή.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ

Άρθρο 53

Συντονισμός μεταξύ διαχειριστών υποδομής

1.Όταν γίνεται αναφορά στο παρόν άρθρο, οι διαχειριστές υποδομής συντονίζονται μεταξύ τους και με άλλα σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη όσον αφορά τις αρμοδιότητες και τα καθήκοντα που τους ανατίθενται με τον παρόντα κανονισμό.

2.Οι διαχειριστές υποδομής συντονίζονται τουλάχιστον για τα θέματα που παρατίθενται στο παράρτημα IX και συμμορφώνονται με τις ειδικές απαιτήσεις συντονισμού που ορίζονται στα σχετικά αναφερόμενα άρθρα.

Ειδικότερα, οι διαχειριστές υποδομής:

α)θεσπίζουν οργανωτικές δομές, διαδικασίες και εργαλεία, κατά περίπτωση, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών εργαλείων που αναφέρονται στο άρθρο 62·

β)συντονίζουν στο καταλληλότερο γεωγραφικό επίπεδο, με τη συμμετοχή των φορέων που είναι οι πλέον κατάλληλοι για την επίτευξη αποτελεσματικών και αποδοτικών αποτελεσμάτων, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας·

γ)συνεργάζονται με άλλους διαχειριστές υποδομής μέσω των ορισθέντων εστιακών σημείων που αναφέρονται στο άρθρο 60·

δ)διασφαλίζουν τη συμμετοχή του ENIM ή του Συντονιστή Δικτύου, κατά περίπτωση, σε θέματα ενωσιακού ενδιαφέροντος. Ο συντονισμός μεταξύ των διαχειριστών υποδομής μπορεί να υλοποιείται σε περισσότερα του ενός επίπεδα, ιδίως για θέματα στα οποία απαιτείται συντονισμός τόσο σε επίπεδο Ένωσης όσο και σε πιο συγκεκριμένο γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής·

ε)διορίζουν επικεφαλής οντότητα, όταν στις δραστηριότητες συντονισμού συμμετέχουν πολλοί παράγοντες, η οποία υποβάλλει έκθεση στο ENIM και είναι υπεύθυνη για τη διοργάνωση δραστηριοτήτων διαβούλευσης σύμφωνα με το άρθρο 54·

στ)αναφέρουν στο ENIM υποθέσεις στις οποίες δεν είναι δυνατή η επίτευξη συμφωνημένων αποτελεσμάτων σε πρώτο βαθμό·

ζ)επανεξετάζουν τις επιδόσεις των δραστηριοτήτων συντονισμού σύμφωνα με το κεφάλαιο IV.

3.Ο συντονισμός καλύπτει όλες τις γραμμές και τους κόμβους που αποτελούν μέρος των ευρωπαϊκών διαδρόμων μεταφορών που καθορίζονται στο άρθρο 7 και στο παράρτημα III του [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ].

Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να επεκτείνουν τον συντονισμό σε πρόσθετες γραμμές κατόπιν συμφωνίας μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων διαχειριστών υποδομής.

4.Ο συντονισμός μεταξύ διαχειριστών υποδομής όσον αφορά την κατανομή δικαιωμάτων χωρητικότητας πολλαπλών δικτύων σύμφωνα με το άρθρο 29 καλύπτει το σύνολο των δικτύων των διαχειριστών υποδομής που είναι μέλη του ENIM.

5.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 71 για την τροποποίηση του παραρτήματος IX με σκοπό την εξασφάλιση αποτελεσματικού συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής, λαμβανομένων υπόψη των πτυχών σχεδιασμού και των επιχειρησιακών και εμπορικών πτυχών για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, και με βάση την πείρα που αποκτήθηκε κατά την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 54

Μηχανισμός διαβούλευσης για ευρωπαϊκά και διασυνοριακά θέματα

1.Το ENIM καταρτίζει, εγκρίνει και εφαρμόζει κατευθυντήριες γραμμές για τη διασφάλιση της κατάλληλης και τακτικής διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη και τις εντάσσει στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείρισης της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6, στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44 και στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50. Η διαδικασία αναπτύσσεται και υλοποιείται με την υποστήριξη του Συντονιστή Δικτύου και με τη συμμετοχή των εστιακών σημείων που ορίζονται από τους διαχειριστές υποδομής που αναφέρονται στο άρθρο 60.

2.Όταν το ENIM υιοθετεί γνώμη ή σύσταση που ενδέχεται να έχει αντίκτυπο στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, σε άλλους αιτούντες, σε άλλους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και σε ενδιαφερόμενα μέρη, δημοσιεύει σχέδιο προς διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη. Στα ενδιαφερόμενα μέρη παρέχεται επαρκής χρόνος για να διατυπώσουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το σχέδιο απόφασης. Οι αρχές των κρατών μελών συμμετέχουν όταν απαιτείται.

3.Το ENIM λαμβάνει υπόψη τις παρατηρήσεις που παρέχουν τα ενδιαφερόμενα μέρη σύμφωνα με την παράγραφο 2 κατά την έκδοση της τελικής γνώμης ή σύστασης. Εάν το ENIM δεν λάβει υπόψη σημαντικά στοιχεία των παρεχόμενων παρατηρήσεων, αναφέρει τους σχετικούς λόγους.

Άρθρο 55

Οργάνωση του ευρωπαϊκού δικτύου διαχειριστών υποδομής

1.Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, το ευρωπαϊκό δίκτυο διαχειριστών υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 7στ της οδηγίας 2012/34/ΕΕ οργανώνεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

2.Όλοι οι διαχειριστές σιδηροδρομικής υποδομής οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για γραμμές που αποτελούν μέρος του κεντρικού και του εκτεταμένου κεντρικού δικτύου ΔΕΔ-Μ, που αναφέρεται στο [άρθρο 6 και στο παράρτημα I του νέου κανονισμού ΔΕΔ-Μ], είναι μέλη του ENIM. Ορίζουν έναν εκπρόσωπο και έναν αναπληρωτή.

3.Οι διαχειριστές σιδηροδρομικής υποδομής που δεν πληρούν το κριτήριο της παραγράφου 2 μπορούν να ορίσουν εκπρόσωπο μη μέλος για να συμμετάσχει στις συζητήσεις του ENIM.

4.Μετά τη διαβούλευση με την Επιτροπή και την έγκρισή της, το ENIM εγκρίνει και δημοσιεύει τον εσωτερικό κανονισμό του. Οργανώνει τις δραστηριότητές του σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό.

5.Το ENIM λαμβάνει τις αποφάσεις του με απλή πλειοψηφία, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στον εσωτερικό κανονισμό. Όλα τα μέλη από ένα κράτος μέλος διαθέτουν από κοινού μία ψήφο. Εάν ένα μέλος απουσιάζει, το δικαίωμα ψήφου του δικαιούται να ασκήσει ο αναπληρωτής του.

6.Το ENIM συνεδριάζει σε τακτά χρονικά διαστήματα. Εκλέγει πρόεδρο μεταξύ των μελών του με πλειοψηφία δύο τρίτων των μελών του.

7.Η Επιτροπή είναι μέλος του ENIM χωρίς δικαίωμα ψήφου. Υποστηρίζει το έργο του ENIM και διευκολύνει τον συντονισμό.

8.Το ENIM καθορίζει το πρόγραμμα εργασίας του. Το πρόγραμμα εργασίας καλύπτει περίοδο τουλάχιστον δύο ετών. Το ENIM διαβουλεύεται με τους αιτούντες και άλλους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς μέσω του μηχανισμού διαβούλευσης που αναφέρεται στο άρθρο 54 σχετικά με το σχέδιο προγράμματος εργασίας. Επιπλέον, διαβουλεύεται με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την κοινή επιχείρηση «Ευρωπαϊκοί σιδηρόδρομοι» και, κατά περίπτωση, με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη.

Άρθρο 56

Αρμοδιότητες του ENIM

1.Εκτός από τα καθήκοντα που προβλέπονται στο άρθρο 7στ της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, το ENIM είναι υπεύθυνο για όλα τα καθήκοντα που του ανατίθενται με τον παρόντα κανονισμό. Συγκεκριμένα:

α)εγκρίνει το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6·

β)εγκρίνει το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας και των κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44·

γ)εγκρίνει το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50·

δ)εκδίδει γνώμες και συστάσεις προς τους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού και με δική του πρωτοβουλία·

ε)εκδίδει γνώμες και συστάσεις προς τους διαχειριστές υποδομής στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 53 παράγραφος 2 στοιχείο στ)·

στ)οργανώνει τον συντονισμό μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53.

2.Κατά την εκτέλεση του συντονισμού μέσω ειδικών ομάδων συντονισμού, οι διαχειριστές υποδομής διορίζουν τις οντότητες που συμμετέχουν στην εν λόγω ομάδα, συμπεριλαμβανομένων των εστιακών σημείων που διορίζονται από τους διαχειριστές υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 60, τον Συντονιστή Δικτύου ή αμφότερους.

Άρθρο 57

Διαφάνεια

1.Το ENIM διασφαλίζει ότι η σύνθεσή του, οι μέθοδοι λειτουργίας και όλες οι σχετικές πληροφορίες σχετικά με το έργο της δημοσιοποιούνται στον ιστότοπό της. Περιλαμβάνει τα στοιχεία επικοινωνίας των ειδικών ομάδων συντονισμού που συγκροτούν οι διαχειριστές υποδομής και αναφορές σε εργαλεία και διαδικασίες συντονισμού σύμφωνα με το άρθρο 53.

2.Το ENIM προσκαλεί την Επιτροπή, συμπεριλαμβανομένων των Ευρωπαίων Συντονιστών και, κατά περίπτωση, εκπροσώπων των κρατών μελών, στις συνεδριάσεις του, με σκοπό να συζητηθούν θέματα που αφορούν την ανάπτυξη της σιδηροδρομικής υποδομής και να διασφαλιστεί η συνεργασία με τους Ευρωπαίους συντονιστές, όπως περιγράφεται στον [νέος κανονισμός ΔΕΔ-Μ]. Το ENIM παρέχει τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει του [άρθρου 53 τρίτο εδάφιο του νέου κανονισμού ΔΕΔ-Μ].

Άρθρο 58

Συντονιστής Δικτύου

1.Οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν στο ENIM τους αναγκαίους πόρους για την εκτέλεση των καθηκόντων του. Για τον σκοπό αυτό, διορίζουν έως [12 μήνες μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού] αμερόληπτη και αρμόδια οντότητα για την εκτέλεση των καθηκόντων που αναφέρονται στο άρθρο 59. Η εν λόγω οντότητα θα οριστεί ως Συντονιστής Δικτύου.

Πριν από τον διορισμό του Συντονιστή Δικτύου, οι διαχειριστές υποδομής ζητούν τη συγκατάθεση της Επιτροπής σχετικά με τη διορισθείσα οντότητα και τις ακόλουθες πτυχές:

α)τους όρους και τις προϋποθέσεις διορισμού του Συντονιστή Δικτύου·

β)τους όρους ανάκλησης του διορισμού·

γ)τη διαδικασία για την τακτική παρακολούθηση των εργασιών του και την αξιολόγηση του κατά πόσον έχει εκτελέσει αποτελεσματικά τα καθήκοντά του·

δ)τυχόν πρόσθετες επιχειρησιακές αρμοδιότητες και καθήκοντα του Συντονιστή Δικτύου.

2.Ο Συντονιστής Δικτύου εκτελεί τα καθήκοντά του με αμερόληπτο και οικονομικά αποδοτικό τρόπο και ενεργεί εξ ονόματος του ENIM. Για τον σκοπό αυτό, υποβάλλει στο ENIM το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας του όσον αφορά τα καθήκοντα που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, καθώς και ετήσια έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του προγράμματος εργασίας.

Άρθρο 59

Καθήκοντα και αρμοδιότητες του Συντονιστή Δικτύου

Ο Συντονιστής Δικτύου εκτελεί προς υποστήριξη του ENIM τα ακόλουθα καθήκοντα:

α)εκτελεί χρέη γραμματείας και προετοιμάζει τις συνεδριάσεις, τα έγγραφα, τις αποφάσεις και τις γνώμες του ENIM·

β)συμβάλλει στην εκπόνηση του ευρωπαϊκού πλαισίου για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6, του ευρωπαϊκού πλαισίου για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων που αναφέρεται στο άρθρο 44 και του ευρωπαϊκού πλαισίου για την επανεξέταση των επιδόσεων που αναφέρεται στο άρθρο 50·

γ)συμβάλλει στον επιχειρησιακό συντονισμό μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53·

δ)προσδιορίζει τους κανόνες, τις διαδικασίες και τα εργαλεία που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού και θεσπίζονται σε εθνικό επίπεδο ή σε επίπεδο διαχειριστή υποδομής, τα οποία δημιουργούν εμπόδια στις σιδηροδρομικές υπηρεσίες πολλαπλών δικτύων, όπως ορίζεται στον παρόντα κανονισμό·

ε)ενεργεί ως σημείο επαφής εξ ονόματος των διαχειριστών υποδομής για ερωτήσεις σχετικά με τον σχεδιασμό και την κατανομή χωρητικότητας, ιδίως όσον αφορά πιθανά αιτήματα χωρητικότητας, για πληροφορίες ή σημεία επαφής σχετικά με σιδηροδρομικά περιστατικά και προσωρινούς περιορισμούς χωρητικότητας·

στ)ενεργεί ως πρώτο σημείο επαφής για τα ενδιαφερόμενα μέρη εκτός του σιδηροδρομικού τομέα που ενδιαφέρονται να χρησιμοποιήσουν τις σιδηροδρομικές υπηρεσίες, παρέχοντας επαφές με σχετικούς αρμόδιους εντός των διαχειριστών υποδομής και άλλων επιχειρησιακών ενδιαφερόμενων φορέων·

ζ)ενεργεί ως σημείο επαφής εξ ονόματος του ENIM για αιτούντες και άλλους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς σε θέματα που δεν καλύπτονται ρητά από τον παρόντα κανονισμό, ιδίως όσον αφορά την έναρξη ή την αλλαγή διασυνοριακών υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών ή την οργάνωση στήριξης για ad hoc δραστηριότητες, ιδίως για την αντιμετώπιση των καταστάσεων κρίσης που αναφέρονται στο άρθρο 47.

Άρθρο 60

Εστιακά σημεία για τον συντονισμό των διαχειριστών υποδομής

1.Για να εξασφαλιστεί ο συντονισμός μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53, οι διαχειριστές υποδομής ορίζουν εστιακά σημεία. Το εστιακό σημείο ενεργεί ως κεντρική διεπαφή μεταξύ του οργανισμού του διαχειριστή υποδομής και των άλλων οντοτήτων που συμμετέχουν στις δραστηριότητες συντονισμού.

2.Οι διαχειριστές υποδομής ενημερώνουν χωρίς καθυστέρηση το ENIM σχετικά με τυχόν αλλαγές στα εστιακά σημεία που πρέπει να συμπεριληφθούν στις δημοσιεύσεις που αναφέρονται στο άρθρο 57 παράγραφος 1 (Διαφάνεια).

Άρθρο 61

Κοινή δομή, περιεχόμενο και χρονοδιάγραμμα για τις δηλώσεις δικτύου

1.Το ENIM καταρτίζει και εγκρίνει κοινή δομή για τη δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, η οποία λαμβάνει υπόψη τις πληροφορίες που παρατίθενται στο παράρτημα IV της εν λόγω οδηγίας, στο παράρτημα IV του παρόντος κανονισμού, καθώς και κοινό χρονοδιάγραμμα για τη διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με το σχέδιο δήλωσης δικτύου. Οι διαχειριστές υποδομής λαμβάνουν ιδιαιτέρως υπόψη αυτή τη δομή και το χρονοδιάγραμμα κατά την κατάρτιση της δήλωσης δικτύου.

2.Κατά την κατάρτιση της δήλωσης δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, ο διαχειριστής υποδομής λαμβάνει ιδιαιτέρως υπόψη το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας, το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων και το ευρωπαϊκό πλαίσιο για την επανεξέταση των επιδόσεων, τα οποία αναφέρονται αντίστοιχα στα άρθρα 6, 44 και 50 του παρόντος κανονισμού.

3.Εάν ο διαχειριστής υποδομής δεν συμμορφώνεται με την παράγραφο 1 ή 2, παρέχει αιτιολόγηση στη δήλωση δικτύου και ενημερώνει τον αρμόδιο ρυθμιστικό φορέα και το ENIM.

Άρθρο 62

Ψηφιοποίηση της διαχείρισης της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας

1.Οι διαχειριστές υποδομής διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες διαχείρισης της χωρητικότητας και διαχείρισης της κυκλοφορίας που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού εφαρμόζονται μέσω ψηφιακών εργαλείων και ψηφιακών υπηρεσιών.

2.Τα χρησιμοποιούμενα ψηφιακά εργαλεία και οι παρεχόμενες ψηφιακές υπηρεσίες:

α)βελτιώνουν τις επιδόσεις και την ποιότητα, συμπεριλαμβανομένης της πλήρους διαλειτουργικότητας, των υπηρεσιών που παρέχουν οι διαχειριστές υποδομής στους αιτούντες·

β)βελτιώνουν τη διαφάνεια της διαχείρισης της σιδηροδρομικής χωρητικότητας και της διαχείρισης της κυκλοφορίας σε όλες τις φάσεις τους·

γ)μειώνουν τον διοικητικό φόρτο για τους αιτούντες, ζητώντας κάθε πληροφορία μόνο μία φορά και παρέχοντας πληροφορίες ή δεδομένα σε έναν μόνο τόπο, μεταξύ άλλων όσον αφορά τις διασυνοριακές υπηρεσίες.

3.Όταν τα ψηφιακά εργαλεία ή οι ψηφιακές υπηρεσίες που απαιτούνται για την υποστήριξη των διαδικασιών διαχείρισης της χωρητικότητας ή διαχείρισης της κυκλοφορίας πρέπει να καλύπτονται από τεχνικές προδιαγραφές διαλειτουργικότητας, ή όταν οι υφιστάμενες προδιαγραφές που καλύπτουν ή καλύπτουν εν μέρει τα εν λόγω εργαλεία, όπως προβλέπεται στην οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται δυνάμει της εν λόγω οδηγίας, πρέπει να τροποποιηθούν, το ENIM και οι διαχειριστές υποδομής συμβάλλουν στην ανάπτυξη και τη διατήρηση των εν λόγω προδιαγραφών σε συνεργασία με την κοινή επιχείρηση «Ευρωπαϊκοί σιδηρόδρομοι» και μέσω της διαδικασίας που αναφέρεται στο άρθρο 5 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797.

4.Οι διαχειριστές υποδομής συμβάλλουν στις εργασίες της κοινής επιχείρησης «Ευρωπαϊκοί σιδηρόδρομοι» σε θέματα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού. Για τον σκοπό αυτό, το ENIM και οι διαχειριστές υποδομής επιδιώκουν κατάλληλη εκπροσώπηση στην ομάδα καθοδήγησης για τον πυλώνα του συστήματος και στην ομάδα αξιοποίησης που αναφέρονται αντίστοιχα στα άρθρα 96 και 97 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/2085.

5.Οι διαχειριστές υποδομής, οι σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, άλλοι αιτούντες και, κατά περίπτωση, οι φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων σιδηροδρομικών υπηρεσιών ανταλλάσσουν ψηφιακές πληροφορίες σχετικά με τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας μέσω ψηφιακών εργαλείων και ψηφιακών υπηρεσιών που βασίζονται σε εναρμονισμένη αρχιτεκτονική και περιλαμβάνουν τυποποιημένες διεπαφές ή κοινά συστήματα σύμφωνα με την οδηγία (ΕΕ) 2016/797 και τις προδιαγραφές που καθορίζονται στις εκτελεστικές πράξεις που εκδίδονται δυνάμει της εν λόγω οδηγίας.

Στην περίπτωση σιδηροδρομικών υπηρεσιών πολλαπλών δικτύων, οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν ψηφιακές υπηρεσίες και ψηφιακές πληροφορίες μέσω ενιαίας διεπαφής ή μέσω κοινών συστημάτων που αναπτύσσονται και εγκαθίστανται υπό τον συντονισμό του ENIM σύμφωνα με την παράγραφο 3.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI
ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ 1

Ρυθμιστικοί φορείς

Άρθρο 63

Αρμοδιότητες των ρυθμιστικών φορέων

1.Τα καθήκοντα και οι εξουσίες που προβλέπονται στο άρθρο 56 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ ασκούνται επίσης όσον αφορά τα θέματα που καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό. Ειδικότερα, ο ρυθμιστικός φορέας παρακολουθεί τις δραστηριότητες των διαχειριστών υποδομής όπως ορίζονται στα κεφάλαια ΙΙ έως V και επαληθεύει τη συμμόρφωση με τον παρόντα κανονισμό με δική του πρωτοβουλία και με σκοπό την πρόληψη των διακρίσεων σε βάρος των αιτούντων.

2.Σιδηροδρομική επιχείρηση, αιτών, δυνητικός αιτών, εθνική, περιφερειακή ή τοπική αρχή αρμόδια για τις μεταφορές έχει το δικαίωμα να προσφύγει στον ρυθμιστικό φορέα σύμφωνα με το άρθρο 56 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, εάν θεωρεί ότι έχει υποστεί άδικη μεταχείριση, έχει υποστεί διακρίσεις ή έχει θιγεί με οποιονδήποτε άλλο τρόπο από τον διαχειριστή υποδομής κατά την εκτέλεση από τον τελευταίο των δραστηριοτήτων που ορίζονται στα κεφάλαια II, III, IV και V του παρόντος κανονισμού (διαχείριση υποδομής· διαχείριση της κυκλοφορίας και των κρίσεων· επανεξέταση των επιδόσεων και διαχείριση· ευρωπαϊκό δίκτυο συντονισμού).

Άρθρο 64

Συνεργασία των ρυθμιστικών φορέων στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ρυθμιστικών Φορέων Σιδηροδρόμων (ENRRB)

1.Για τον σκοπό της εκπλήρωσης των αρμοδιοτήτων τους δυνάμει του παρόντος κανονισμού, οι ρυθμιστικοί φορείς συνεργάζονται στο πλαίσιο του ENRRB που αναφέρεται στο άρθρο 57 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, μεταξύ άλλων μέσω κοινών διαβουλεύσεων και ερευνών, εκδίδοντας γνώμες ή συστάσεις ή μέσω άλλων σχετικών δραστηριοτήτων. Οι ρυθμιστικοί φορείς παρέχουν όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες στο ENRRB.

Όταν ενεργεί εντός του πεδίου εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, το ENRRB έχει τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες και οργανώνει τις εργασίες όπως ορίζεται στο τμήμα 2 του παρόντος κεφαλαίου.

2.Σε περίπτωση καταγγελίας ή αυτεπάγγελτης έρευνας για θέμα που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού και επηρεάζει την πρόσβαση σε σιδηροδρομικά δίκτυα ή τη χρήση τους σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη, ο οικείος ρυθμιστικός φορέας ενημερώνει την ENRRB και την Επιτροπή σχετικά με την καταγγελία ή την έρευνα.

3.Ένας ρυθμιστικός φορέας μπορεί να διαβιβάζει κάθε σχετικό θέμα, καταγγελία ή έρευνα στο ENRRB για ανταλλαγή απόψεων ή για την έκδοση γνώμης ή σύστασης.

4.Κατά τη λήψη αποφάσεων σε θέματα που αφορούν περισσότερα του ενός κράτη μέλη, οι ενδιαφερόμενοι ρυθμιστικοί φορείς συνεργάζονται για την προετοιμασία των αντίστοιχων αποφάσεών τους υπό τον συντονισμό του ENRRB, προκειμένου να διευθετηθεί το ζήτημα. Για τον σκοπό αυτό, οι ενδιαφερόμενοι ρυθμιστικοί φορείς ασκούν τα καθήκοντά τους σύμφωνα με την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου και το άρθρο 56 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Λαμβάνουν υπόψη κάθε σχετική γνώμη και σύσταση που εκδίδεται από το ENRRB και παρέχουν τις αποφάσεις αυτές στο ENRRB.

5.Όταν ένας ρυθμιστικός φορέας εκδίδει απόφαση η οποία αποκλίνει από οποιαδήποτε σχετική γνώμη ή σύσταση του ENRRB ή όταν αρνείται να εκδώσει απόφαση, παρέχει στο ENRRB επεξήγηση στην οποία εκτίθενται οι διαφορές και το σκεπτικό του για τη μη τήρηση των γνωμών ή συστάσεων του ENRRB.

6.Οι ρυθμιστικοί φορείς των οποίων ζητείται η γνώμη από το ENRRB απαντούν εντός των προθεσμιών που ορίζει το ENRRB και, κατόπιν αιτήματος του τελευταίου, παρέχουν όλες τις πληροφορίες που έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν βάσει του εθνικού τους δικαίου. Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να χρησιμοποιούνται μόνο για τους σκοπούς των δραστηριοτήτων που διεξάγονται από τους ρυθμιστικούς φορείς σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.

7.Οι διαχειριστές υποδομής παρέχουν, χωρίς καθυστέρηση, όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για τον χειρισμό καταγγελίας ή έρευνας βάσει του παρόντος άρθρου και έχουν ζητηθεί από τον ρυθμιστικό φορέα του κράτους μέλους στο οποίο εδρεύει ο διαχειριστής υποδομής. Οι ρυθμιστικοί φορείς έχουν το δικαίωμα να ζητούν πληροφορίες από το ENIM σχετικά με έρευνες που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά τους. Οι ρυθμιστικοί φορείς έχουν το δικαίωμα να διαβιβάζουν τις πληροφορίες αυτές στο ENRRB.

8.Οι ρυθμιστικοί φορείς σιδηροδρόμων παρέχουν τους αναγκαίους πόρους για τη λειτουργία του ENRRB.

ΤΜΗΜΑ 2

Καθήκοντα και αρμοδιότητες του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ρυθμιστικών Φορέων Σιδηροδρόμων

Άρθρο 65

Καθήκοντα και αρμοδιότητες

1.Εκτός από τα καθήκοντά του βάσει της οδηγίας 2012/34/ΕΕ, το ENRRB έχει επίσης τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

2.Το ENRRB συντονίζει όλες τις δραστηριότητες συνεργασίας των ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων, όπως περιγράφεται στο άρθρο 64, και προωθεί την ευθυγράμμιση των αποφάσεων των ρυθμιστικών φορέων σε σχέση με τις διεθνείς σιδηροδρομικές υπηρεσίες.

3.Βάσει αιτημάτων αιτούντων, διαχειριστών υποδομής και άλλων ενδιαφερόμενων μερών, το ENRRB παρέχει γνώμες ή συστάσεις σχετικά με εκκρεμείς ή εκδοθείσες αποφάσεις επί καταγγελιών που υποβάλλονται στους ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων.

4.Τα ενδιαφερόμενα μέρη μπορούν να υποβάλουν καταγγελία στην ENRRB για θέματα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος κανονισμού ή που επηρεάζουν την πρόσβαση σε σιδηροδρομική υποδομή ή τη χρήση της σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη. Όταν το ENRRB λαμβάνει τέτοια καταγγελία, τη διαβιβάζει αμελλητί στον αρμόδιο ρυθμιστικό φορέα ή φορείς.

Στις περιπτώσεις αυτές, το ENRRB ενημερώνει αμέσως τους οικείους ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων σχετικά με την πρόθεσή του να εκδώσει γνώμη ή σύσταση για οποιοδήποτε τέτοιο θέμα.

5.Το ENRRB υποβάλλει τη γνώμη ή τη σύστασή του στους οικείους ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων εντός ενός μηνός από την παραλαβή όλων των σχετικών πληροφοριών που αφορούν την καταγγελία. Το ENRRB μπορεί να παρατείνει την προθεσμία για ιδιαίτερα περίπλοκα ζητήματα.

6.Το ENRRB καταρτίζει κοινές αρχές και πρακτικές για τη λήψη των αποφάσεων για τις οποίες έχουν εξουσιοδοτηθεί οι ρυθμιστικοί φορείς·βάσει του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 66

Οργάνωση και δομή του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ρυθμιστικών Φορέων Σιδηροδρόμων (ENRRB)

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, το ENRRB αποτελείται από:

α)συμβούλιο ρυθμιστικών φορέων·

β)γραμματεία.

Οι ρυθμιστικοί φορείς μεριμνούν για τη λειτουργία της γραμματείας.

Άρθρο 67

Σύνθεση του συμβουλίου ρυθμιστικών φορέων

1.Το συμβούλιο ρυθμιστικών φορέων απαρτίζεται από ένα μέλος με δικαίωμα ψήφου από κάθε κράτος μέλος που διαθέτει σιδηροδρομικό δίκτυο σε χρήση και από ένα μέλος που διορίζεται από την Επιτροπή.

2.Τα μέλη με δικαίωμα ψήφου είναι ο επικεφαλής ή ο αναπληρωτής επικεφαλής του ρυθμιστικού φορέα που αναφέρεται στο άρθρο 55 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Διαθέτουν έναν αναπληρωτή ο οποίος εκπροσωπεί το μέλος κατά την απουσία του. Ο αναπληρωτής διορίζεται από τον ρυθμιστικό φορέα μεταξύ των μελών της διακυβέρνησης ή της διοίκησης του ρυθμιστικού φορέα ή, εάν αυτό δεν είναι δυνατόν, μεταξύ των μελών του προσωπικού του.

3.Τα μέλη του συμβουλίου και οι αναπληρωτές τους ενεργούν ανεξάρτητα και αντικειμενικά προς το συμφέρον της Ένωσης, ανεξάρτητα από τυχόν ιδιαίτερα εθνικά ή προσωπικά συμφέροντα. Δεν επιζητούν ούτε δέχονται υποδείξεις από καμία κυβέρνηση, οργανισμό, πρόσωπο ή φορέα.

4.Η γραμματεία του ENRRB δημοσιεύει ενημερωμένο κατάλογο των μελών του συμβουλίου και των αναπληρωτών τους, μαζί με τις δηλώσεις συμφερόντων τους.

Άρθρο 68

Ρόλος και καθήκοντα του συμβουλίου

1.Το συμβούλιο εκτελεί όλα τα καθήκοντα του ENRRB που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό.

2.Ειδικότερα, το συμβούλιο:

α)εκδίδει γνώμες ή συστάσεις σχετικά με καταγγελίες ή έρευνες που του υποβάλλονται από τον πρόεδρό του ή από ρυθμιστικό φορέα ή φορείς σύμφωνα με τους κανόνες του άρθρου 69·

β)συντάσσει και εγκρίνει ετήσια έκθεση σχετικά με τις δραστηριότητες του ENRRB·

γ)συγκροτεί ομάδες εργασίας και διορίζει τους προέδρους τους,

Άρθρο 69

Οργάνωση των εργασιών του συμβουλίου

1.Το συμβούλιο θεσπίζει τον εσωτερικό του κανονισμό του, κατόπιν έγκρισης από την Επιτροπή.

2.Η Επιτροπή προεδρεύει στις συνεδριάσεις του συμβουλίου. Δεν έχει δικαίωμα ψήφου.

3.Η γραμματεία παρέχει τις αναγκαίες υπηρεσίες για τη διοργάνωση των συνεδριάσεων και των εργασιών του συμβουλίου.

4.Το συμβούλιο αποφασίζει με απλή πλειοψηφία των μελών του, εκτός εάν ορίζεται άλλως στον εσωτερικό κανονισμό.

5.Κάθε μέλος έχει δικαίωμα μίας ψήφου. Εάν ένα μέλος απουσιάζει, το δικαίωμα ψήφου του δικαιούται να ασκήσει ο αναπληρωτής του.

6.Ο εσωτερικός κανονισμός μπορεί να προβλέπει λεπτομερέστερες ρυθμίσεις ψηφοφορίας, ιδίως τη διαδικασία ψηφοφορίας για επείγοντα θέματα και για περιπτώσεις συστάσεων σχετικά με αποφάσεις των ρυθμιστικών φορέων σιδηροδρόμων.

Άρθρο 70

Ομάδες εργασίας του ENRRB

1.Με δική του πρωτοβουλία ή κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, και σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό του συμβουλίου, το συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει με απλή πλειοψηφία τη σύσταση ομάδων εργασίας για την οργάνωση των εργασιών του ENRRB επί συγκεκριμένων θεμάτων που σχετίζονται με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.

2.Το συμβούλιο καθορίζει την εντολή της ομάδας εργασίας και διορίζει τους προέδρους των ομάδων εργασίας, οι οποίοι εκπροσωπούν, ει δυνατόν, διαφορετικούς ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων.

3.Οι ομάδες εργασίας είναι ανοικτές στη συμμετοχή εμπειρογνωμόνων από ρυθμιστικούς φορείς σιδηροδρόμων, από την Επιτροπή, από επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και, κατά περίπτωση, από άλλους δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς.

4.Η γραμματεία παρέχει διοικητική υποστήριξη στις ομάδες εργασίας.

5.Το συμβούλιο ή οι πρόεδροι των ομάδων εργασίας μπορούν να προσκαλέσουν μεμονωμένους εμπειρογνώμονες αναγνωρισμένων προσόντων στο σχετικό πεδίο για να συμμετάσχουν στις συνεδριάσεις των ομάδων εργασίας, αν κριθεί απαραίτητο, κατά περίπτωση.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 71

Άσκηση της εξουσιοδότησης

1.Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.

2.Η προβλεπόμενη στο άρθρο 10 παράγραφος 8, στο άρθρο 11 παράγραφος 2, στο άρθρο 21 παράγραφος 9, στο άρθρο 38 παράγραφος 3, στο άρθρο 39 παράγραφος 9, στο άρθρο 46 παράγραφος 6, στο άρθρο 48 παράγραφος 3 και στο άρθρο 53 παράγραφος 5 εξουσία έκδοσης κατ' εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο πέντε ετών από την [1η Ιανουαρίου 2026]. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της περιόδου των πέντε ετών. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.

Άρθρο 72

Διαδικασία επιτροπής

1.Η Επιτροπή επικουρείται από την επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 62 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Πρόκειται για επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

2.Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

3.Όταν γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011.

Άρθρο 73

Έκθεση και επανεξέταση

Έως την [31η Δεκεμβρίου 2030], η Επιτροπή αξιολογεί τις επιπτώσεις του παρόντος κανονισμού στον σιδηροδρομικό τομέα και υποβάλλει έκθεση για την εφαρμογή της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών.

Η έκθεση αυτή αξιολογεί ειδικότερα:

α)τον αντίκτυπο του παρόντος κανονισμού στις επιδόσεις των υπηρεσιών σιδηροδρομικής υποδομής·

β)τον αντίκτυπο του παρόντος κανονισμού στην ανάπτυξη των σιδηροδρομικών υπηρεσιών, ιδίως των διεθνών μεταφορών, των υπηρεσιών μεγάλων αποστάσεων και των υπηρεσιών εμπορευματικών μεταφορών·

γ)τις εργασίες του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Υποδομών, του Συντονιστή Δικτύου, του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ρυθμιστικών Φορέων Σιδηροδρόμων και του Φορέα Επανεξέτασης των Επιδόσεων εν γένει και σε σχέση με την ανάπτυξη, την έγκριση και την εφαρμογή κοινών κριτηρίων, μεθοδολογιών και διαδικασιών·

δ)την ανάγκη ενίσχυσης των μηχανισμών συντονισμού με την αντικατάσταση στοιχείων των ευρωπαϊκών πλαισίων που αναφέρονται στα άρθρα 6 και 44 με δεσμευτικούς κανόνες·

ε)την ανάγκη να ενισχυθεί η ρυθμιστική εποπτεία με τη σύσταση ενωσιακού ρυθμιστικού φορέα για τους σιδηροδρόμους.

Άρθρο 74

Τροποποιήσεις της οδηγίας 2012/34/ΕΕ

1.Η οδηγία 2012/34/ΕΕ τροποποιείται ως εξής:

α)Στο άρθρο 1 το στοιχείο γ) αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«γ)    τις αρχές και τις διαδικασίες που εφαρμόζονται για τον καθορισμό και την είσπραξη τελών σιδηροδρομικής υποδομής όπως ορίζονται στο κεφάλαιο IV».

β)Στο άρθρο 2, η παράγραφος 6 απαλείφεται·

γ)τα σημεία 20, 22, 23, 27 και 28 απαλείφονται·

δ)το άρθρο 7β απαλείφεται·

ε)το άρθρο 36 απαλείφεται·

στ)τα άρθρα 38 έως 54 απαλείφονται·

ζ)στο παράρτημα IV, τα σημεία 1 και 3 απαλείφονται·

η)το παράρτημα VII απαλείφεται.

2.Οι παραπομπές στις καταργούμενες διατάξεις της οδηγίας 2012/34/ΕΕ νοούνται ως παραπομπές στην παρούσα οδηγία και διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας του τμήματος 1 του παραρτήματος Χ.

Άρθρο 75

Μεταβατικές διατάξεις

1.Οι συμφωνίες-πλαίσια που συνάπτονται σύμφωνα με το άρθρο 42 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ εξακολουθούν να ισχύουν έως την ημερομηνία λήξης τους.

2.Το άρθρο 3 σημεία 20, 22, 23, 27 και 28, τα άρθρα 7β, 36 και 38 έως 54, το παράρτημα IV σημείο 3 και το παράρτημα VII της οδηγίας 2012/34/ΕΕ δεν εφαρμόζονται σε δραστηριότητες και καθήκοντα που εκτελούνται σε σχέση με τους πίνακες δρομολογίων που θα αρχίσουν να ισχύουν μετά τις [8 Δεκεμβρίου 2029].

Άρθρο 76

Κατάργηση

1.Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 913/2010 καταργείται από τις [9 Δεκεμβρίου 2029].

2.Οι παραπομπές στον καταργούμενο κανονισμό νοούνται ως παραπομπές στον παρόντα κανονισμό και διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας του τμήματος 2 του παραρτήματος X.

Άρθρο 77

Έναρξη ισχύος και εφαρμογή

1.Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2.Εφαρμόζεται από την [1η Ιανουαρίου 2026]. Ωστόσο:

α)Τα άρθρα 1, 2 και 3, το κεφάλαιο II, με εξαίρεση το άρθρο 9 παράγραφο 1 και 2 και το άρθρο 27 παράγραφος 4, και το κεφάλαιο III, με εξαίρεση το άρθρο 48, του παρόντος κανονισμού εφαρμόζονται μόνο σε δραστηριότητες και καθήκοντα που εκτελούνται σε σχέση με τους πίνακες δρομολογίων που θα αρχίσουν να ισχύουν μετά τις [8 Δεκεμβρίου 2029]·

β)το άρθρο 9 παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζεται από τις [1 Ιανουαρίου 2028]·

γ)το άρθρο 27 παράγραφος 4 εφαρμόζεται από τις [1 Μαρτίου 2026]·

δ)τα άρθρα 48 και 62 εφαρμόζονται από τις [13 Δεκεμβρίου 2026]·

ε)το άρθρο 74 εφαρμόζεται από τις [9 Δεκεμβρίου 2029].

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Στρασβούργο,

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής

1.3.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά:

1.4.Στόχοι

1.4.1.Γενικοί στόχοι

1.4.2.Ειδικοί στόχοι

1.4.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

1.4.4.Δείκτες επιδόσεων

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

1.6.Διάρκεια και δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου

2.2.1.Αιτιολόγηση των τρόπων διαχείρισης, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της προτεινόμενης στρατηγικής ελέγχου

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο)

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται με επιχειρησιακές πιστώσεις

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις

3.2.3.1.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους

3.2.4.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο

3.2.5.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα

1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 

1.1.Τίτλος της πρότασης/πρωτοβουλίας

1.2.Σχετικοί τομείς πολιτικής 

1.3.Η πρόταση/πρωτοβουλία αφορά: 

 νέα δράση 

 νέα δράση έπειτα από δοκιμαστικό σχέδιο / προπαρασκευαστική ενέργεια 24  

 την παράταση υφιστάμενης δράσης 

 συγχώνευση ή αναπροσανατολισμό μίας ή περισσότερων δράσεων προς άλλη/νέα δράση 

1.4.Στόχοι

1.4.1.Γενικοί στόχοι

1.4.2.Ειδικοί στόχοι

1.4.3.Αναμενόμενα αποτελέσματα και επιπτώσεις

Να προσδιοριστούν τα αποτελέσματα που αναμένεται να έχει η πρόταση/πρωτοβουλία όσον αφορά τους/τις στοχευόμενους/-ες δικαιούχους/ομάδες.

1.4.4.Δείκτες επιδόσεων

Να προσδιοριστούν οι δείκτες για την παρακολούθηση της προόδου και των επιτευγμάτων.

1.5.Αιτιολόγηση της πρότασης/πρωτοβουλίας 

1.5.1.Βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη κάλυψη αναγκών, συμπεριλαμβανομένου λεπτομερούς χρονοδιαγράμματος για τη σταδιακή υλοποίηση της πρωτοβουλίας

1.5.2.Προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης (που μπορεί να προκύπτει από διάφορους παράγοντες, π.χ. οφέλη από τον συντονισμό, ασφάλεια δικαίου, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα ή συμπληρωματικότητα). Για τους σκοπούς του παρόντος σημείου «προστιθέμενη αξία της ενωσιακής παρέμβασης» είναι η αξία που απορρέει από την ενωσιακή παρέμβαση και η οποία προστίθεται στην αξία που θα είχε δημιουργηθεί αν τα κράτη μέλη ενεργούσαν μεμονωμένα.

1.5.3.Διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες του παρελθόντος

1.5.4.Συμβατότητα με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και ενδεχόμενες συνέργειες με άλλα κατάλληλα μέσα

1.5.5.Αξιολόγηση των διάφορων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων ανακατανομής

1.6.Διάρκεια και δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης/πρωτοβουλίας

 περιορισμένη διάρκεια

–    με ισχύ από [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ έως [ΗΗ/MM]ΕΕΕΕ

–    Δημοσιονομικές επιπτώσεις από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ για πιστώσεις πληρωμών.

 απεριόριστη διάρκεια

–Περίοδος σταδιακής εφαρμογής από το ΕΕΕΕ έως το ΕΕΕΕ,

–και στη συνέχεια πλήρης εφαρμογή.

1.7.Προβλεπόμενες μέθοδοι εκτέλεσης του προϋπολογισμού 25   

 Άμεση διαχείριση από την Επιτροπή

– από τις υπηρεσίες της, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού της στις αντιπροσωπείες της Ένωσης

– από τους εκτελεστικούς οργανισμούς

 Επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη

 Έμμεση διαχείριση με ανάθεση καθηκόντων εκτέλεσης του προϋπολογισμού:

– σε τρίτες χώρες ή οργανισμούς που αυτές έχουν ορίσει

– σε διεθνείς οργανισμούς και στις οργανώσεις τους (να προσδιοριστούν)

– στην ΕΤΕπ και στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων

– στους οργανισμούς που αναφέρονται στα άρθρα 70 και 71 του δημοσιονομικού κανονισμού

– σε οργανισμούς δημοσίου δικαίου

– σε οργανισμούς που διέπονται από ιδιωτικό δίκαιο και έχουν αποστολή δημόσιας υπηρεσίας, στον βαθμό που παρέχουν επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε οργανισμούς που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους, στους οποίους έχει ανατεθεί η εκτέλεση σύμπραξης δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και οι οποίοι παρέχουν επαρκείς οικονομικές εγγυήσεις

– σε πρόσωπα επιφορτισμένα με την εφαρμογή συγκεκριμένων δράσεων στην ΚΕΠΠΑ βάσει του τίτλου V της ΣΕΕ και τα οποία προσδιορίζονται στην αντίστοιχη βασική πράξη

–Αν αναφέρονται περισσότεροι του ενός τρόποι διαχείρισης, να διευκρινιστούν στο τμήμα «Παρατηρήσεις».

Παρατηρήσεις

2.ΜΕΤΡΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 

2.1.Κανόνες παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων 

Να προσδιοριστούν η συχνότητα και οι όροι.

2.2.Συστήματα διαχείρισης και ελέγχου 

2.2.1.Αιτιολόγηση των τρόπων διαχείρισης, των μηχανισμών εκτέλεσης της χρηματοδότησης, των όρων πληρωμής και της προτεινόμενης στρατηγικής ελέγχου

2.2.2.Πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί και τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου που έχουν δημιουργηθεί για τον μετριασμό τους

2.2.3.Εκτίμηση και αιτιολόγηση της οικονομικής αποδοτικότητας των ελέγχων (λόγος του κόστους του ελέγχου προς την αξία των σχετικών κονδυλίων που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης) και αξιολόγηση του εκτιμώμενου επιπέδου κινδύνου σφάλματος (κατά την πληρωμή και κατά το κλείσιμο) 

2.3.Μέτρα για την πρόληψη περιπτώσεων απάτης και παρατυπίας 

Να προσδιοριστούν τα ισχύοντα ή τα προβλεπόμενα μέτρα πρόληψης και προστασίας, π.χ. στη στρατηγική για την καταπολέμηση της απάτης.

3.ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 

3.1.Τομείς του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται 

·Υφιστάμενες γραμμές του προϋπολογισμού

Κατά σειρά τομέων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου και γραμμών του προϋπολογισμού

3.2.Εκτιμώμενες δημοσιονομικές επιπτώσεις της πρότασης στις πιστώσεις 

3.2.1.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις επιχειρησιακές πιστώσεις 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση επιχειρησιακών πιστώσεων, όπως εξηγείται κατωτέρω.

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Αυτό το τμήμα πρέπει να συμπληρωθεί με «στοιχεία διοικητικού χαρακτήρα του προϋπολογισμού» τα οποία θα εισαχθούν, πρώτα, στο παράρτημα του νομοθετικού δημοσιονομικού δελτίου (παράρτημα 5 της απόφασης της Επιτροπής σχετικά με τους εσωτερικούς κανόνες για την εκτέλεση του τμήματος του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά την Επιτροπή), που τηλεφορτώνεται στο DECIDE για διυπηρεσιακή διαβούλευση.

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.2.Εκτιμώμενο αποτέλεσμα που χρηματοδοτείται με επιχειρησιακές πιστώσεις 

Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.2.3.Συνοπτική παρουσίαση των εκτιμώμενων επιπτώσεων στις διοικητικές πιστώσεις 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα.

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση πιστώσεων διοικητικού χαρακτήρα, όπως εξηγείται κατωτέρω:

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Οι απαιτούμενες πιστώσεις για ανθρώπινους πόρους και άλλες δαπάνες διοικητικού χαρακτήρα θα καλυφθούν από τις πιστώσεις της ΓΔ που έχουν ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχουν ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, οι οποίες θα συμπληρωθούν, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετα κονδύλια που μπορεί να χορηγηθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.

3.2.3.1.Εκτιμώμενες ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων.

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση ανθρώπινων πόρων, όπως εξηγείται κατωτέρω:

Εκτίμηση η οποία πρέπει να εκφράζεται σε μονάδες ισοδυνάμων πλήρους απασχόλησης

XX είναι ο σχετικός τομέας πολιτικής ή ο σχετικός τίτλος του προϋπολογισμού.

Οι ανάγκες σε ανθρώπινους πόρους θα καλυφθούν από το προσωπικό της ΓΔ που έχει ήδη διατεθεί για τη διαχείριση της δράσης και/ή έχει ανακατανεμηθεί στο εσωτερικό της ΓΔ, το οποίο θα συμπληρωθεί, αν χρειαστεί, με τυχόν πρόσθετους πόρους που μπορεί να διατεθούν στην αρμόδια για τη διαχείριση ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής και λαμβανομένων υπόψη των υφιστάμενων δημοσιονομικών περιορισμών.

Περιγραφή των προς εκτέλεση καθηκόντων:

3.2.4.Συμβατότητα με το ισχύον πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

–    μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου με ανακατανομή εντός του οικείου τομέα του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ).

–    συνεπάγεται τη χρησιμοποίηση του αδιάθετου περιθωρίου στο πλαίσιο του αντίστοιχου τομέα του ΠΔΠ και/ή τη χρήση ειδικών μηχανισμών, όπως ορίζεται στον κανονισμό για το ΠΔΠ.

–    συνεπάγεται την αναθεώρηση του ΠΔΠ.

3.2.5.Συμμετοχή τρίτων στη χρηματοδότηση 

Η πρόταση/πρωτοβουλία:

–    δεν προβλέπει συγχρηματοδότηση από τρίτους

–    προβλέπει τη συγχρηματοδότηση από τρίτους που εκτιμάται κατωτέρω 42 :    

Πιστώσεις σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

3.3.Εκτιμώμενες επιπτώσεις στα έσοδα 

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στα έσοδα.

–    Η πρόταση/πρωτοβουλία έχει τις δημοσιονομικές επιπτώσεις που περιγράφονται κατωτέρω:

–    στους ιδίους πόρους

–    στα λοιπά έσοδα

–Να αναφερθεί αν τα έσοδα προορίζονται για γραμμές δαπανών     

σε εκατ. EUR (με τρία δεκαδικά ψηφία)

Ως προς τα έσοδα «για ειδικό προορισμό», να προσδιοριστούν οι γραμμές δαπανών του προϋπολογισμού που επηρεάζονται.

Άλλες παρατηρήσεις (π.χ. μέθοδος/τύπος για τον υπολογισμό των επιπτώσεων στα έσοδα ή τυχόν άλλες πληροφορίες).

(1)    Ιδίως το τμήμα 3 του κεφαλαίου IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

(2)    COM(2018) 189 final της 16ης Απριλίου 2018. Της έκθεσης προηγήθηκε έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, Rail freight transport in the EU:
still not on the right track (Οι σιδηροδρομικές εμπορευματικές μεταφορές στην ΕΕ παραμένουν εκτός τροχιάς), ειδική έκθεση αριθ. 8, Λουξεμβούργο, Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2016).

(3)    SWD(2021) 134 final της 2ας Ιουνίου 2021.

(4)     Διεθνείς εμπορευματικές και επιβατικές μεταφορές – αύξηση του μεριδίου της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας (europa.eu)

(5)     Διεθνείς εμπορευματικές και επιβατικές μεταφορές – αύξηση του μεριδίου της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας (europa.eu)

(6)    Πλατφόρμα διαχειριστών σιδηροδρομικής υποδομής στην Ευρώπη (PRIME) για τη συνεργασία μεταξύ των διαχειριστών υποδομής και των υπηρεσιών της Επιτροπής.

(7)    Φόρουμ για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις, με τη συμμετοχή των υπηρεσιών της Επιτροπής και του Οργανισμού Σιδηροδρόμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

(8)    SWD(2023) 443.

(9)    SEC(2023) 443.

(10)    Ωστόσο, θα διατηρηθεί η εστίαση στις πλέον στρατηγικές γραμμές, ώστε να αποφευχθεί η υπερβολική ρύθμιση σε γραμμές περιφερειακής σημασίας και/ή χαμηλής πυκνότητας κυκλοφορίας.

(11)    ΕΕ C της , σ. .

(12)    ΕΕ C της , σ. .

(13)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών «Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» [COM(2019) 640 final της 11ης Δεκεμβρίου 2019].

(14)    Ανακοίνωση της Επιτροπής «Πορεία προς έναν υγιή πλανήτη για όλους — Σχέδιο δράσης της ΕΕ για μηδενική ρύπανση των υδάτων, του αέρα, και του εδάφους» [COM(2021) 400 final της 12ης Μαΐου 2021].

(15)    Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών «Στρατηγική για βιώσιμη και έξυπνη κινητικότητα – οι ευρωπαϊκές μεταφορές σε τροχιά μέλλοντος» [COM(2020) 789 final της 9ης Δεκεμβρίου 2020].

(16)    Οδηγία 2012/34/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Νοεμβρίου 2012, για τη δημιουργία ενιαίου ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού χώρου (ΕΕ L 343 της 14.12.2012, σ. 32).

(17)    Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 913/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Σεπτεμβρίου 2010, σχετικά με το ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο για ανταγωνιστικές εμπορευματικές μεταφορές (ΕΕ L 276 της 20.10.2010, σ. 22).

(18)    ΕΕ L 123 της 12.5.2016, σ. 1.

(19)    Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή (ΕΕ L 55 της 28.2.2011, σ. 13).

(20)

   SWD(2021) 134 final της 2ας Ιουνίου 2021

(21)    Οδηγία (ΕΕ) 2016/797 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του σιδηροδρομικού συστήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ L 138 της 26.5.2016, σ. 44).

(22)    Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2017/2177 της Επιτροπής, της 22ας Νοεμβρίου 2017, σχετικά με την πρόσβαση σε εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης και σε υπηρεσίες σχετικές με τις σιδηροδρομικές μεταφορές (ΕΕ L 307 της 23.11.2017, σ. 1).

(23)    Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2015/1100 της Επιτροπής, της 7ης Ιουλίου 2015, σχετικά με τις υποχρεώσεις των κρατών μελών για την υποβολή εκθέσεων στο πλαίσιο της παρακολούθησης της αγοράς σιδηροδρομικών μεταφορών (ΕΕ L 181 της 9.7.2015, σ. 1).

(24)    Όπως αναφέρεται στο άρθρο 58 παράγραφος 2 στοιχείο α) ή β) του δημοσιονομικού κανονισμού.

(25)    Οι λεπτομέρειες σχετικά με τις μεθόδους εκτέλεσης του προϋπολογισμού, καθώς και οι παραπομπές στον δημοσιονομικό κανονισμό, είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο BUDGpedia: https://myintracomm.ec.europa.eu/corp/budget/financial-rules/budget-implementation/Pages/implementation-methods.aspx

(26)    ΔΠ = Διαχωριζόμενες πιστώσεις / ΜΔΠ = Μη διαχωριζόμενες πιστώσεις.

(27)    ΕΖΕΣ: Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελεύθερων Συναλλαγών.

(28)    Υποψήφιες χώρες και, κατά περίπτωση, δυνάμει υποψήφια μέλη της ΕΕ από τα Δυτικά Βαλκάνια.

(29)    Το έτος 2025 είναι το έτος έναρξης εφαρμογής της πρότασης/πρωτοβουλίας. Για την περίοδο 2025-2027, οι δαπάνες θα καλυφθούν με κονδύλια τεχνικής βοήθειας του ΜΣΕ για τις μεταφορές.

(30)    Τα ποσά που αναφέρονται για την περίοδο μετά το 2028 είναι καθαρά ενδεικτικά και θα εξαρτηθούν από τις συζητήσεις για το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και την τελική συμφωνία.

(31)    Σύμφωνα με την επίσημη ονοματολογία του προϋπολογισμού.

(32)    Το έτος 2025 είναι το έτος έναρξης εφαρμογής της πρότασης/πρωτοβουλίας.

(33)    Τα ποσά που αναφέρονται για την περίοδο μετά το 2028 είναι καθαρά ενδεικτικά και θα εξαρτηθούν από τις συζητήσεις για το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και την τελική συμφωνία.

(34)    Όπως περιγράφεται στο σημείο 1.5.5. «Αξιολόγηση των διαφόρων διαθέσιμων επιλογών χρηματοδότησης...»

(35)    Ετήσιες δαπάνες του ENIM/του Συντονιστή Δικτύου για τη διασφάλιση της ευθυγράμμισης μεταξύ των διαχειριστών υποδομής στα σημεία διέλευσης των συνόρων (δαπάνες προσωπικού).

(36)    Ετήσιες δαπάνες που καλύπτουν τα έξοδα των μελών του φορέα επανεξέτασης των επιδόσεων (ημερήσια αποζημίωση).

(37)    Επισημαίνεται ότι τα συγκεκριμένα σύνολα δείχνουν το άθροισμα των δαπανών μόνο για τις εκροές που φαίνονται στον πίνακα και δεν ανέρχονται στο συνολικό κόστος των δραστηριοτήτων 1 έως 3 που καλύπτονται από χρηματοδότηση της ΕΕ.

(38)    Το έτος N είναι το έτος έναρξης εφαρμογής της πρότασης/πρωτοβουλίας. Να αντικατασταθεί το «N» με το αναμενόμενο πρώτο έτος εφαρμογής (για παράδειγμα: 2021). Το ίδιο και για τα επόμενα έτη.

(39)    Τεχνική και/ή διοικητική βοήθεια και δαπάνες στήριξης της εφαρμογής προγραμμάτων και/ή δράσεων της ΕΕ (πρώην γραμμές «BA»), έμμεση έρευνα, άμεση έρευνα.

(40)    AC = Συμβασιούχος υπάλληλος· AL = Τοπικός υπάλληλος· END = Αποσπασμένος εθνικός εμπειρογνώμονας· INT = Προσωρινό προσωπικό· JPD = Νέος επαγγελματίας σε αντιπροσωπεία της ΕΕ.

(41)    Επιμέρους ανώτατο όριο εξωτερικού προσωπικού που καλύπτεται από επιχειρησιακές πιστώσεις (πρώην γραμμές «BA»).

(42)    Οι υπολογισμοί τρίτων μερών υπολογίστηκαν ως η διαφορά μεταξύ του αθροίσματος των εκτιμώμενων δαπανών που συνδέονται με τα μέτρα από την πρόταση και βαρύνουν τον σχετικό δικαιούχο (βλ. πλαίσιο 1.5.5 ανωτέρω) και του μεριδίου της συγχρηματοδότησης της ΕΕ που χορηγήθηκε στον εν λόγω δικαιούχο. Το εκτιμώμενο κόστος προέκυψε άμεσα από τους υπολογισμούς που έγιναν για την εκτίμηση επιπτώσεων της πρότασης.

(43)    Το έτος 2025 είναι το έτος έναρξης εφαρμογής της πρότασης/πρωτοβουλίας.

(44)    Χρηματοδότηση του Συντονιστή Δικτύου, βλ. σημείο 1 στο πλαίσιο 1.5.5 ανωτέρω.

(45)    Για την κάλυψη των δαπανών σύστασης γραμματείας για το ENRRB, βλ. σημείο 2 στο πλαίσιο 1.5.5 ανωτέρω.

(46)    Όσον αφορά τους παραδοσιακούς ιδίους πόρους (δασμούς, εισφορές ζάχαρης), τα αναγραφόμενα ποσά πρέπει να είναι καθαρά ποσά, δηλ. τα ακαθάριστα ποσά μετά την αφαίρεση του 20 % για έξοδα είσπραξης.

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Στρασβούργο, 11.7.2023

COM(2023) 443 final

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ

της

Πρότασης

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χρήση της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής στον ενιαίο ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό χώρο, την τροποποίηση της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 913/2010

{SEC(2023) 443 final} - {SWD(2023) 443 final} - {SWD(2023) 444 final}

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΠΑΡΑΔΟΤΕΑ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΑΡΘΡΑ 11, 16, 18 ΚΑΙ 38

1.Παραδοτέα που πρέπει να καταρτιστούν από τους διαχειριστές υποδομής στο πλαίσιο του στρατηγικού σχεδιασμού χωρητικότητας, τα οποία αναφέρονται στα άρθρα 11, 16, 17 και 18

2.Χρονοδιάγραμμα για τη στρατηγική διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στα άρθρα 11, 16, 17 και 18

1.Κατά την προετοιμασία των παραδοτέων του στρατηγικού σχεδιασμού χωρητικότητας για μια δεδομένη περίοδο πίνακα δρομολογίων, οι διαχειριστές υποδομής τηρούν το χρονοδιάγραμμα που ορίζεται στο παρόν τμήμα.

Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να ορίζουν συντομότερες προθεσμίες. Οι προθεσμίες αυτές εναρμονίζονται σε επίπεδο ΕΕ και περιλαμβάνονται στο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6.

Η διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη πραγματοποιείται σύμφωνα με το άρθρο 54 και σε αυτήν συμμετέχουν τουλάχιστον σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και άλλοι αιτούντες, επιχειρησιακοί ενδιαφερόμενοι φορείς και δημόσιες αρχές. Οι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν τα παραδοτέα σε συνεχή βάση κατά τον συντονισμό σύμφωνα με το άρθρο 53.

2.Κατά παρέκκλιση από το σημείο 1, το ακόλουθο απλουστευμένο και συντομευμένο χρονοδιάγραμμα ισχύει για το παραδοτέο «στρατηγική χωρητικότητας» σε σχέση με τις περιόδους του πίνακα δρομολογίων που αρχίζουν τον Δεκέμβριο του 2029 και τον Δεκέμβριο του 2030:

3.Χρονοδιάγραμμα συντονισμού, διαβούλευσης και δημοσίευσης των περιορισμών χωρητικότητας που προκύπτουν από έργα υποδομής που αναφέρονται στα άρθρα 10 και 35

1.Όσον αφορά τους προσωρινούς περιορισμούς χωρητικότητας των σιδηροδρομικών γραμμών, λόγω, για παράδειγμα, έργων υποδομής, καθώς και συναφών περιορισμών ταχύτητας, φορτίου ανά άξονα, μήκους αμαξοστοιχίας, έλξης ή περιτυπώματος ελεύθερης διατομής («περιορισμοί χωρητικότητας»), με διάρκεια μεγαλύτερη των 7 συνεχόμενων ημερών και για τους οποίους ματαιώνεται, εκτρέπεται ή αντικαθίσταται από άλλους τρόπους μεταφοράς άνω του 30 % του εκτιμώμενου ημερήσιου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, οι αρμόδιοι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν όλους τους περιορισμούς χωρητικότητας και τα προκαταρκτικά αποτελέσματα διαβούλευσης με τους αιτούντες για πρώτη φορά τουλάχιστον 24 μήνες πριν από τη μεταβολή του πίνακα δρομολογίων και για δεύτερη φορά, σε επικαιροποιημένη μορφή, τουλάχιστον 12 μήνες πριν από την εν λόγω μεταβολή. Οι εν λόγω περιορισμοί υποδομής περιλαμβάνονται στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 18.

2.Στο πλαίσιο του συντονισμού μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53, οι οντότητες που ορίζονται στην παράγραφο 5 του εν λόγω άρθρου συζητούν επίσης από κοινού τους εν λόγω περιορισμούς χωρητικότητας, εάν ο αντίκτυπος των περιορισμών χωρητικότητας δεν περιορίζεται σε ένα δίκτυο, με τους ενδιαφερόμενους υποψήφιους αιτούντες και τους κύριους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης κατά τη δημοσίευσή τους για πρώτη φορά.

3.Κατά τη δημοσίευση των περιορισμών χωρητικότητας για πρώτη φορά σύμφωνα με το σημείο 1, ο διαχειριστής υποδομής συμβουλεύεται τους αιτούντες και τους κύριους ενδιαφερόμενους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων για την παροχή υπηρεσιών σχετικά με τους περιορισμούς χωρητικότητας. Όταν απαιτείται συντονισμός σύμφωνα με το σημείο 4 μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης δημοσίευσης των περιορισμών χωρητικότητας, οι οντότητες που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 5 συμβουλεύονται για δεύτερη φορά τους αιτούντες και τους κύριους ενδιαφερόμενους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων παροχής υπηρεσιών από το τέλος του εν λόγω συντονισμού έως τη δεύτερη δημοσίευση του περιορισμού της χωρητικότητας.

4.Πριν από τη δημοσίευση των περιορισμών χωρητικότητας σύμφωνα με το σημείο 1, εάν οι επιπτώσεις των περιορισμών χωρητικότητας δεν αφορούν μόνον ένα δίκτυο, οι οντότητες που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 5, συμπεριλαμβανομένων των διαχειριστών υποδομής που ενδέχεται να θιγούν από την εκτροπή αμαξοστοιχιών, συντονίζουν μεταξύ τους τους περιορισμούς χωρητικότητας που θα μπορούσαν να συνεπάγονται ματαίωση, εκτροπή σιδηροδρομικής διαδρομής ή αντικατάσταση με άλλους τρόπους μεταφοράς.

Ο συντονισμός πριν από τη δεύτερη δημοσίευση ολοκληρώνεται:

α)το αργότερο 18 μήνες πριν από τη μεταβολή του πίνακα δρομολογίων εάν ματαιωθεί, εκτραπεί ή αντικατασταθεί από άλλους τρόπους μεταφοράς άνω του 50 % του εκτιμώμενου ημερήσιου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, για διάρκεια μεγαλύτερη των 30 συνεχόμενων ημερών·

β)το αργότερο 13 μήνες και 15 ημέρες πριν από τη μεταβολή της περιόδου του πίνακα δρομολογίων εάν ματαιωθεί, εκτραπεί ή αντικατασταθεί από άλλους τρόπους μεταφοράς άνω του 30 % του εκτιμώμενου ημερήσιου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, για διάρκεια μεγαλύτερη των 7 συνεχόμενων ημερών·

γ)το αργότερο 13 μήνες και 15 ημέρες πριν από τη μεταβολή της περιόδου του πίνακα δρομολογίων εάν ματαιωθεί, εκτραπεί ή αντικατασταθεί από άλλους τρόπους μεταφοράς άνω του 50 % του εκτιμώμενου ημερήσιου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, για διάρκεια έως 7 συνεχόμενων ημερών.

Οι οντότητες που εκτελούν τον συντονισμό μεταξύ των διαχειριστών υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 5 καλούν, εφόσον είναι αναγκαίο, τους αιτούντες που δραστηριοποιούνται στις σχετικές γραμμές και τους κύριους ενδιαφερόμενους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης να συμμετάσχουν στον εν λόγω συντονισμό.

5.Όσον αφορά τους περιορισμούς χωρητικότητας διάρκειας έως 7 συνεχόμενων ημερών που δεν χρειάζεται να δημοσιευθούν σύμφωνα με το σημείο 1 και για τους οποίους ματαιώνεται, εκτρέπεται ή αντικαθίσταται από άλλους τρόπους μεταφοράς άνω του 10 % του εκτιμώμενου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, οι οποίοι επέρχονται κατά την ακόλουθη περίοδο του πίνακα δρομολογίων και τους οποίους ο διαχειριστής υποδομής πληροφορείται το αργότερο 6 μήνες και 15 ημέρες πριν από τη μεταβολή του πίνακα δρομολογίων, ο διαχειριστής υποδομής συμβουλεύεται τους ενδιαφερόμενους αιτούντες σχετικά με τους προβλεπόμενους περιορισμούς χωρητικότητας και ανακοινώνει τους επικαιροποιημένους περιορισμούς χωρητικότητας τουλάχιστον τέσσερις μήνες πριν από τη μεταβολή του πίνακα δρομολογίων. Ο διαχειριστής υποδομής παρέχει λεπτομερή στοιχεία σχετικά με τις προσφερόμενες σιδηροδρομικές διαδρομές, το αργότερο τέσσερις μήνες για τις επιβατικές αμαξοστοιχίες και το αργότερο έναν μήνα για τις εμπορευματικές αμαξοστοιχίες, πριν από την έναρξη του περιορισμού χωρητικότητας, εκτός εάν ο διαχειριστής υποδομής και οι ενδιαφερόμενοι αιτούντες συμφωνήσουν συντομότερο χρονικό περιθώριο.

6.Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να αποφασίσουν να εφαρμόσουν πιο αυστηρά κατώτατα όρια για τους περιορισμούς χωρητικότητας, βασιζόμενα σε χαμηλότερα ποσοστά εκτιμώμενου όγκου κυκλοφορίας ή σε συντομότερες διάρκειες από τις αναφερόμενες στο τμήμα 3 του παρόντος παραρτήματος ή να εφαρμόσουν κριτήρια επιπροσθέτως των κριτηρίων που αναφέρονται στο παρόν παράρτημα, κατόπιν διαβούλευσης με τους αιτούντες και τους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων. Δημοσιεύουν τα κατώτατα όρια και τα κριτήρια ομαδοποίησης των περιορισμών χωρητικότητας στις οικείες δηλώσεις δικτύου σύμφωνα με το σημείο 3 του παραρτήματος IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

7.Με την επιφύλαξη του άρθρου 40, ο διαχειριστής υποδομής μπορεί να αποφασίσει να μην εφαρμόσει τις προθεσμίες που αναφέρονται στα σημεία 1 έως 5, αν ο περιορισμός χωρητικότητας απαιτείται για να αποκατασταθεί η ασφαλής λειτουργία των σιδηροδρομικών δρομολογίων, εάν το χρονοδιάγραμμα των περιορισμών εκφεύγει του ελέγχου του διαχειριστή υποδομής, εάν η εφαρμογή των προθεσμιών αυτών θα ήταν οικονομικά αναποτελεσματική ή ανεύθυνη όσον αφορά τη διάρκεια ζωής ή την κατάσταση των περιουσιακών στοιχείων, ή εάν συμφωνούν όλοι οι ενδιαφερόμενοι αιτούντες. Στις περιπτώσεις αυτές και στην περίπτωση τυχόν άλλων περιορισμών χωρητικότητας που δεν αποτελούν αντικείμενο διαβούλευσης σύμφωνα με άλλες διατάξεις του παρόντος παραρτήματος, ο διαχειριστής υποδομής συμβουλεύεται τους ενδιαφερόμενους αιτούντες και τους κύριους φορείς εκμετάλλευσης εγκαταστάσεων παροχής υπηρεσιών χωρίς καθυστέρηση.

8.Στις πληροφορίες που πρέπει να παρέχει ο διαχειριστής υποδομής όταν ενεργεί σύμφωνα με τα σημεία 1, 5 ή 7 περιλαμβάνονται:

α)η προγραμματισμένη ημέρα,

β)η ώρα και, μόλις οριστεί, η ακριβής ώρα έναρξης και λήξης του περιορισμού χωρητικότητας,

γ)το τμήμα της γραμμής που επηρεάζεται από τον περιορισμό,

δ)κατά περίπτωση, η χωρητικότητα των παρακαμπτήριων διαδρομών.

Ο διαχειριστής υποδομής δημοσιεύει τις εν λόγω πληροφορίες, ή σύνδεσμο που παραπέμπει σε αυτές, στην οικεία δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο σημείο 3 του παραρτήματος IV της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Ο διαχειριστής υποδομής επικαιροποιεί τις πληροφορίες αυτές. Επιπλέον, οι διαχειριστές υποδομής δημοσιεύουν τις πληροφορίες αυτές σε ψηφιακή μορφή σύμφωνα με τα άρθρα 9 και 62.

9.Όσον αφορά τους περιορισμούς χωρητικότητας διάρκειας τουλάχιστον 30 συνεχόμενων ημερών που επηρεάζουν άνω του 50 % του εκτιμώμενου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, ο διαχειριστής υποδομής παρέχει στους αιτούντες κατόπιν αιτήματός τους κατά τον πρώτο γύρο διαβούλευσης σύγκριση των αναμενόμενων συνθηκών σε δύο τουλάχιστον εναλλακτικές περιπτώσεις περιορισμένης χωρητικότητας. Ο διαχειριστής υποδομής καταρτίζει από κοινού με τους αιτούντες τις εν λόγω εναλλακτικές περιπτώσεις με βάση τις εισηγήσεις τους κατά την υποβολή των αιτημάτων τους.

Για κάθε εναλλακτική περίπτωση, η σύγκριση περιλαμβάνει τουλάχιστον:

α)τη διάρκεια του περιορισμού χωρητικότητας·

β)τα αναμενόμενα ενδεικτικά οφειλόμενα τέλη χρήσης υποδομής·

γ)τη διαθέσιμη χωρητικότητα στις παρακαμπτήριες διαδρομές·

δ)τις διαθέσιμες εναλλακτικές διαδρομές· και

ε)τους ενδεικτικούς χρόνους διαδρομής.

Πριν επιλέξει από τις εναλλακτικές λύσεις περιορισμού της χωρητικότητας, ο διαχειριστής υποδομής συμβουλεύεται τους ενδιαφερόμενους υποψήφιους αιτούντες και λαμβάνει υπόψη τις επιπτώσεις των διαφόρων εναλλακτικών λύσεων στους εν λόγω αιτούντες και στους χρήστες των υπηρεσιών.

Η ανάλυση εναλλακτικών περιορισμών στη χωρητικότητα περιλαμβάνει καταστάσεις που αφορούν περισσότερους του ενός διαχειριστές υποδομής. Στην περίπτωση αυτή, οι διαχειριστές υποδομής συντονίζουν τον σχεδιασμό εναλλακτικών λύσεων αντί του περιορισμού χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 53.

10.Όσον αφορά τους περιορισμούς χωρητικότητας διάρκειας μεγαλύτερης των 30 συνεχόμενων ημερών που επηρεάζουν άνω του 50 % του εκτιμώμενου όγκου κυκλοφορίας σιδηροδρομικής γραμμής, ο διαχειριστής υποδομής καθορίζει κριτήρια για να προσδιοριστεί ποιες αμαξοστοιχίες για κάθε τύπο υπηρεσίας πρέπει να εκτραπούν, λαμβάνοντας υπόψη τους εμπορικούς και επιχειρησιακούς περιορισμούς του αιτούντος, εκτός αν οι εν λόγω επιχειρησιακοί περιορισμοί απορρέουν από διαχειριστικές ή οργανωτικές αποφάσεις του αιτούντος, και με την επιφύλαξη του στόχου της μείωσης του κόστους του διαχειριστή υποδομής σύμφωνα με το άρθρο 30 παράγραφος 1 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ. Ο διαχειριστής υποδομής δημοσιεύει στη δήλωση δικτύου τα εν λόγω κριτήρια.

11.Το ENIM δημοσιεύει στον ιστότοπό του τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει του σημείου 8.

12.Η Επιτροπή επανεξετάζει την εφαρμογή του τμήματος 3 του παρόντος παραρτήματος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024 και προτείνει νομοθετική πρόταση, εφόσον απαιτείται.

4.Χρονοδιάγραμμα κατανομής χωρητικότητας μέσω της ετήσιας διαδικασίας κατανομής που αναφέρεται στα άρθρα 32 και 38

1.Ο διαχειριστής υποδομής και οι αιτούντες συμμορφώνονται με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα:

2.Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν χωρητικότητα για αιτήματα χωρητικότητας που λαμβάνουν σύμφωνα με το άρθρο 32 παράγραφος 8 με βάση την αρχή της εξυπηρέτησης κατά σειρά προτεραιότητας.

3.Η προθεσμία υποβολής αιτημάτων για δικαιώματα χωρητικότητας από τους αιτούντες, η οποία καθορίζεται στο σημείο 1 του πίνακα, είναι η προθεσμία για τα αιτήματα χωρητικότητας υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 27 παράγραφος 4 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ.

5.Χρονοδιάγραμμα κατανομής χωρητικότητας μέσω συμφωνιών-πλαισίων που αναφέρονται στα άρθρα 31 και 38

1.Ο διαχειριστής υποδομής συμμορφώνεται με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα:

6.Χρονοδιάγραμμα της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού για την κατανομή χωρητικότητας που αναφέρεται στα άρθρα 33 και 38

1.Ο διαχειριστής υποδομής και οι αιτούντες συμμορφώνονται με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα κατά τη διάρκεια της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού:

2.Οι διαχειριστές υποδομής κατανέμουν τη χωρητικότητα μέσω της διαδικασίας κυλιόμενου σχεδιασμού με βάση την αρχή της εξυπηρέτησης κατά σειρά προτεραιότητας.

7.Χρονοδιάγραμμα κατανομής χωρητικότητας μέσω της ad hoc διαδικασίας που αναφέρεται στα άρθρα 34 και 38

Κατά την κατανομή χωρητικότητας υποδομής μέσω της ad hoc διαδικασίας, ο διαχειριστής υποδομής τηρεί το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα:

8.Χρονοδιάγραμμα για αλλαγές στην κατανεμημένη χωρητικότητα που αναφέρονται στο άρθρο 39

Κατά την αλλαγή σε δικαιώματα χωρητικότητας υποδομής, ο διαχειριστής υποδομής τηρεί το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα:

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

Άκρως χρησιμοποιούμενη και κορεσμένη υποδομή
που αναφέρεται στο άρθρο 20

1.Κατώτατα όρια για τη δήλωση άκρως χρησιμοποιούμενης και κορεσμένης υποδομής

Ως χρησιμοποίηση χωρητικότητας νοείται ο λόγος μεταξύ της κατανεμημένης χωρητικότητας ή, για προηγούμενες περιόδους πίνακα δρομολογίων, του πραγματικού αριθμού δρομολογίων προς τη θεωρητική χωρητικότητα που είναι διαθέσιμη σε ένα στοιχείο της υποδομής με βάση τη μεθοδολογία που αναφέρεται στο τμήμα 2.

«Ομοιογενής κυκλοφορία» σημαίνει ότι οι αμαξοστοιχίες στο σχετικό τμήμα έχουν γενικά παρόμοια χαρακτηριστικά όσον αφορά τη χρησιμοποίηση χωρητικότητας, ιδίως ταχύτητα, μοτίβο στάσεων και επιτάχυνση.

«Ετερογενής κυκλοφορία» σημαίνει ότι οι αμαξοστοιχίες στο σχετικό τμήμα διαφέρουν ως προς τα χαρακτηριστικά που σχετίζονται με τη χρησιμοποίηση χωρητικότητας, ιδίως ταχύτητα, μοτίβο στάσεων και επιτάχυνση.

2.Διαδικασίες και μέθοδοι υπολογισμού του βαθμού χρησιμοποίησης της χωρητικότητας

Οι διαχειριστές υποδομής αξιολογούν τον βαθμό χρησιμοποίησης της χωρητικότητας βάσει αντικειμενικών, διαφανών και κατάλληλων διαδικασιών και μεθόδων.

Οι διαχειριστές υποδομής μπορούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν υφιστάμενες διαδικασίες και μεθόδους που πληρούν τα κριτήρια αυτά. Το αργότερο 3 έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, το ENIM συντάσσει σύσταση σχετικά με τη χρήση εναρμονισμένης διαδικασίας και μεθόδου της ΕΕ για την αξιολόγηση της χρησιμοποίησης της χωρητικότητας της σιδηροδρομικής υποδομής.

Εναλλακτικά, η χρησιμοποίηση της χωρητικότητας μπορεί να εκτιμηθεί ως ο λόγος μεταξύ της ζήτησης χωρητικότητας (παρατηρηθείσα/παρελθούσα ή εκτίμηση της μελλοντικής ζήτησης) και της διαθέσιμης χωρητικότητας στο σχέδιο προσφοράς χωρητικότητας σύμφωνα με το άρθρο 18.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΧΩΡΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ
ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 6

Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση της χωρητικότητας που αναφέρεται στο άρθρο 6 περιλαμβάνει τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙV

Περιεχόμενο της δήλωσης δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ — τμήμα για τη διαχείριση της χωρητικότητας και της κυκλοφορίας

Η δήλωση δικτύου που αναφέρεται στο άρθρο 27 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ περιλαμβάνει τα εξής:

1)Τμήμα όπου περιγράφεται το είδος της υποδομής που διατίθεται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και οι όροι πρόσβασης σ’ αυτήν. Το τμήμα αυτό αναφέρεται στις πληροφορίες που είναι διαθέσιμες στο μητρώο υποδομής που αναφέρεται στο άρθρο 49 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/797.

2)Τμήμα για τις αρχές και τα κριτήρια διαχείρισης της χωρητικότητας. Στο τμήμα αυτό, εκτίθενται τα γενικά χαρακτηριστικά της χωρητικότητας της υποδομής που διατίθεται στις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και οι τυχόν περιορισμοί που τίθενται στη χρήση της, καθώς και πιθανές απαιτήσεις που επιβάλλει η συντήρηση της χωρητικότητας. Στο τμήμα αυτό καθορίζονται επίσης οι διαδικασίες και οι προθεσμίες που σχετίζονται με τη διαδικασία διαχείρισης της χωρητικότητας. Περιέχονται συγκεκριμένα κριτήρια που χρησιμοποιούνται κατά τη διαδικασία αυτήν, ιδίως δε:

α)διαδικασίες σύμφωνα με τις οποίες ζητείται η γνώμη των αιτούντων σχετικά με τον στρατηγικό σχεδιασμό χωρητικότητας·

β)διαδικασίες σύμφωνα με τις οποίες οι αιτούντες δύνανται να ζητούν χωρητικότητα από τον διαχειριστή υποδομής·

γ)απαιτήσεις που επιβάλλονται στους αιτούντες·

δ)χρονοδιάγραμμα για τον στρατηγικό σχεδιασμό χωρητικότητας για τις διαδικασίες αίτησης, κατανομής, προσαρμογής και αναπρογραμματισμού και ακολουθητέες διαδικασίες για αιτήματα παροχής πληροφοριών σχετικά με τον προγραμματισμό και διαδικασίες για τον προγραμματισμό προβλεπόμενων και μη εργασιών συντήρησης·

ε)αρχές που διέπουν τον μηχανισμό συναινετικής διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 36, συμπεριλαμβανομένου του συστήματος διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που διατίθεται στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής, και του επίσημου μηχανισμού διευθέτησης αντικρουόμενων αιτημάτων που αναφέρεται στο άρθρο 37·

στ)δομή και επίπεδο των αποζημιώσεων για αλλαγές στα δικαιώματα χωρητικότητας·

ζ)διαδικασίες που ακολουθούνται και τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται όταν η υποδομή είναι άκρως χρησιμοποιούμενη ή κορεσμένη·

η)λεπτομέρειες περιορισμών για τη χρήση της υποδομής·

θ)επεξήγηση τυχόν αποκλίσεων από το ευρωπαϊκό πλαίσιο που αναφέρεται στο άρθρο 6.

3)Τμήμα σχετικά με τις λειτουργίες, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης της κυκλοφορίας, της διαχείρισης διαταραχών και της διαχείρισης κρίσεων. Περιγράφεται η εφαρμογή των απαιτήσεων που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό και στην οδηγία (ΕΕ) 2016/797, την οδηγία (ΕΕ) 2016/798 και την οδηγία 2007/59/ΕΚ, συμπεριλαμβανομένων των εξής:

α)επιχειρησιακοί κανόνες, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων προτεραιότητας ή των αρχών προτεραιότητας για τη διαχείριση της κυκλοφορίας, κατάλογος ή παραπομπές σε τεχνικούς και επιχειρησιακούς κανόνες και κανόνες ασφαλείας, καθώς και σε κανόνες που αφορούν το επιχειρησιακό προσωπικό·

β)επιχειρησιακά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων κανόνων και διαδικασιών για τη διαχείριση διαταραχών και τη διαχείριση κρίσεων, την επιχειρησιακή επικοινωνία και την ανταλλαγή δεδομένων με σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και άλλους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς·

γ)κατάλογο των πληροφοριακών συστημάτων που χρησιμοποιούνται σε λειτουργίες και παραπομπές σε αυτά·

δ)επεξήγηση τυχόν αποκλίσεων από το ευρωπαϊκό πλαίσιο που αναφέρεται στο άρθρο 44.

4)Τμήμα σχετικά με τα βασικά στοιχεία της διαχείρισης των επιδόσεων, το οποίο περιλαμβάνει ιδίως τα εξής:

α)αναφορές στους στόχους επιδόσεων που καθορίζονται στο επιχειρηματικό σχέδιο που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 της οδηγίας 2012/34/ΕΕ και στη συμβατική συμφωνία που αναφέρεται στο άρθρο 30 της εν λόγω οδηγίας·

β)διαδικασίες για την παρακολούθηση και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με την πρόοδο προς την επίτευξη των στόχων, για τον εντοπισμό των αιτίων των ελλείψεων στις επιδόσεις με τους επιχειρησιακούς ενδιαφερόμενους φορείς και για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή διορθωτικών μέτρων για τη βελτίωση των επιδόσεων;

γ)επεξήγηση τυχόν αποκλίσεων από το ευρωπαϊκό πλαίσιο που αναφέρεται στο άρθρο 50.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΟ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ, ΤΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΏΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΡΙΣΕΩΝ
ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 44

Το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τον διασυνοριακό συντονισμό της διαχείρισης της κυκλοφορίας, των διαταραχών και των κρίσεων περιλαμβάνει τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VI

Διαταραχές δικτύου
που αναφέρεται στο άρθρο 46