ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 9.7.2024
COM(2024) 287 final
2024/0162(NLE)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με την κατανομή αλιευτικών δυνατοτήτων βάσει του πρωτοκόλλου (2024-2029) εφαρμογής της συμφωνίας αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Η συμφωνία αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου τέθηκε σε ισχύ στις 15 Απριλίου 2008. Η συμφωνία είναι σιωπηρά ανανεώσιμη και, ως εκ τούτου, παραμένει σε ισχύ.
Το προηγούμενο πενταετές πρωτόκολλο εφαρμογής της συμφωνίας τέθηκε σε ισχύ στις 15 Ιουνίου 2019 και έληξε στις 14 Ιουνίου 2024. Στις 14 Φεβρουαρίου 2024 το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για ένα νέο πρωτόκολλο (στο εξής: νέο πρωτόκολλο) της συμφωνίας.
Βάσει των σχετικών διαπραγματευτικών οδηγιών, η Επιτροπή διεξήγαγε διαπραγματεύσεις με τη Γουινέα Μπισάου για τη σύναψη νέου πρωτοκόλλου εφαρμογής της συμφωνίας. Στόχος είναι να επιτραπεί στα σκάφη της Ένωσης να εισέρχονται στην αλιευτική ζώνη της Γουινέας Μπισάου και να αλιεύουν βενθοπελαγικά είδη (καρκινοειδή, κεφαλόποδα και ψάρια), μικρά πελαγικά είδη, θυννοειδή και συναφή είδη. Μετά το πέρας των διαπραγματεύσεων, στις 16 Μαΐου 2024, μονογραφήθηκε νέο κείμενο πρωτοκόλλου εφαρμογής. Το νέο πρωτόκολλο καλύπτει περίοδο πέντε ετών από την ημερομηνία προσωρινής εφαρμογής του που ορίζεται στο άρθρο 19.
Σκοπός του νέου πρωτοκόλλου είναι να παρασχεθούν στα σκάφη της Ένωσης αλιευτικές δυνατότητες στις αλιευτικές ζώνες εντός των υδάτων της Γουινέας Μπισάου, σύμφωνα με τις επιστημονικές γνωμοδοτήσεις και τις συστάσεις της κοινής επιστημονικής επιτροπής και των αρμόδιων περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας (ΠΟΔΑ), ιδίως της Διεθνούς Επιτροπής για τη Διατήρηση των Θυννοειδών του Ατλαντικού (ICCAT). Το νέο πρωτόκολλο προβλέπει τις ακόλουθες αλιευτικές δυνατότητες:
–μηχανότρατες με ψυκτικές εγκαταστάσεις, για την αλιεία ιχθύων και κεφαλόποδων: 3 500 ΚΟΧ ετησίως·
–μηχανότρατες αλιείας γαρίδας με ψυκτικές εγκαταστάσεις: 3 700 ΚΟΧ ετησίως·
–μηχανότρατες για την αλιεία μικρών πελαγικών ειδών: 0 τόνοι ετησίως·
–28 θυνναλιευτικά γρι-γρι με ψυκτικές εγκαταστάσεις και παραγαδιάρικα·
–13 θυνναλιευτικά με καλάμι·
καθώς και σκάφη υποστήριξης σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα της ICCAT.
Οι αλιευτικές δυνατότητες για τα μικρά πελαγικά είδη, εκφραζόμενες ως συνολικά επιτρεπόμενα αλιεύματα (TAC), ορίζονται σε 0 τόνους λόγω επιφυλάξεων για την κατάσταση των αποθεμάτων και της χαμηλής αξιοποίησης των αλιευτικών δυνατοτήτων για τα εν λόγω είδη, οι οποίες προβλέπονταν στο προηγούμενο πρωτόκολλο.
Ένας επιπλέον στόχος είναι να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και της Γουινέας Μπισάου μέσω της υλοποίησης του πλαισίου σύμπραξης της συμφωνίας για την ανάπτυξη βιώσιμης αλιευτικής πολιτικής και την υπεύθυνη εκμετάλλευση των αλιευτικών πόρων στα ύδατα της Γουινέας Μπισάου, προς το συμφέρον και των δύο μερών.
Είναι σκόπιμο να καθοριστεί η μέθοδος κατανομής των αλιευτικών δυνατοτήτων μεταξύ των κρατών μελών.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Κύριος στόχος του νέου πρωτοκόλλου της συμφωνίας είναι να παράσχει ένα επικαιροποιημένο πλαίσιο στο οποίο θα λαμβάνονται υπόψη οι προτεραιότητες της κοινής αλιευτικής πολιτικής (στο εξής: ΚΑΠ) και της εξωτερικής της διάστασης. Το πλαίσιο αυτό θα συμβάλει στη συνέχιση και την ενίσχυση της στρατηγικής εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Γουινέας Μπισάου.
Το νέο πρωτόκολλο προβλέπει αλιευτικές δυνατότητες για τα ενωσιακά σκάφη: Βασίζεται στις βέλτιστες διαθέσιμες επιστημονικές γνωμοδοτήσεις και συστάσεις της κοινής επιστημονικής επιτροπής, της ICCAT και της CECAF. Τα μέτρα διαχείρισης που εγκρίνει η ICCAT περιλαμβάνονται επίσης στις σχετικές διατάξεις της ΚΑΠ που εφαρμόζονται στην περιοχή της ICCAT, και ιδίως στις διατάξεις του κανονισμού για τον καθορισμό των αλιευτικών δυνατοτήτων.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Η διαπραγμάτευση νέου πρωτοκόλλου της συμφωνίας εντάσσεται στο πλαίσιο της εξωτερικής δράσης της Ένωσης έναντι των χωρών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (στο εξής: ΑΚΕ) και λαμβάνει υπόψη τους στόχους της Ένωσης ιδίως για σεβασμό των δημοκρατικών αρχών και των ανθρώπινων δικαιωμάτων.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Νομική βάση είναι το άρθρο 43 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο ορίζει ότι το Συμβούλιο, κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, εκδίδει μέτρα σχετικά με την κατανομή των αλιευτικών δυνατοτήτων.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Η πρόταση εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βάσει του άρθρου 3 παράγραφος 1 στοιχείο δ) της ΣΛΕΕ. Ως εκ τούτου, δεν εφαρμόζεται η αρχή της επικουρικότητας.
•
Αναλογικότητα
Η πρόταση είναι αναλογική προς τον επιδιωκόμενο στόχο του καθορισμού ενός νομικού, περιβαλλοντικού, οικονομικού και κοινωνικού πλαισίου διακυβέρνησης για τις αλιευτικές δραστηριότητες των ενωσιακών σκαφών σε ύδατα τρίτων χωρών, όπως ορίζεται στο άρθρο 31 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 για τη θέσπιση της κοινής αλιευτικής πολιτικής. Η πρόταση συνάδει με τις εν λόγω διατάξεις, καθώς και με τις διατάξεις που αφορούν τη χρηματοδοτική συνδρομή προς τρίτες χώρες, οι οποίες θεσπίζονται στο άρθρο 32 του ίδιου κανονισμού.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας
Το 2023, η Επιτροπή ανέθεσε σε ανεξάρτητο σύμβουλο τη διενέργεια μελέτης εκ των προτέρων και εκ των υστέρων αξιολόγησης. Με βάση την εν λόγω μελέτη αξιολόγησης, η Επιτροπή διενήργησε εκ των υστέρων αξιολόγηση του ισχύοντος πρωτοκόλλου εφαρμογής και εκ των προτέρων αξιολόγηση των πιθανών επιλογών σχετικά με τα επόμενα βήματα. Τα συμπεράσματα της εκ των υστέρων και της εκ των προτέρων αξιολόγησης παρατίθενται σε έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής.
Στην εκ των υστέρων αξιολόγηση που περιλαμβάνεται στο έγγραφο εργασίας, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το ισχύον πρωτόκολλο εφαρμογής υπήρξε συνολικά αποτελεσματικό στην επίτευξη των στόχων του, ενώ ορισμένοι τομείς επιδέχονται βελτιώσεις. Στο πλαίσιο αυτό, ο στόλος της Ένωσης εξακολουθεί να ενδιαφέρεται να αποκτήσει πρόσβαση στις αλιευτικές ζώνες της Γουινέας Μπισάου για την ανάπτυξη στρατηγικών αλίευσης βάσει πολυετούς πλαισίου, και συνεπώς υπάρχει ανάγκη για ευθυγράμμιση των αλιευτικών δυνατοτήτων και του ποσοστού χρησιμοποίησης του στόλου της Ένωσης. Όσον αφορά τη συνιστώσα τομεακής στήριξης, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι πόροι τομεακής στήριξης συνέβαλαν i) στην ενίσχυση της παρακολούθησης, του ελέγχου και της επιτήρησης της αλιείας και ii) στη βελτίωση της διακυβέρνησης των ωκεανών στη Γουινέα Μπισάου και στην περιοχή.
Στην εκ των προτέρων αξιολόγηση που περιλαμβάνεται στο έγγραφο εργασίας, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η διαπραγμάτευση νέου πρωτοκόλλου εφαρμογής, με ορισμένες προσαρμογές, είναι προς το συμφέρον τόσο της Ένωσης όσο και της Γουινέας Μπισάου. Όσον αφορά τη Γουινέα Μπισάου, με τη διαπραγμάτευση νέου πρωτοκόλλου εφαρμογής θα εξασφαλιστεί η συνέχιση της συνεργασίας με την Ένωση με σκοπό την ενίσχυση της διακυβέρνησης των ωκεανών μέσω των ειδικών πόρων τομεακής στήριξης βάσει πολυετούς πλαισίου.
Είναι σημαντικό η Ένωση να διατηρήσει ένα μέσο που να καθιστά δυνατή τη στενή τομεακή συνεργασία με μια χώρα σημαντικό εταίρο, προμηθευτή αλιευτικών προϊόντων στην Ένωση και παράγοντα στη διεθνή σκηνή, η οποία διαθέτει αλιευτικά πεδία που ενδιαφέρουν τον ενωσιακό στόλο.
•Διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Στο πλαίσιο της ανωτέρω αξιολόγησης, η Επιτροπή πραγματοποίησε διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη, εκπροσώπους του κλάδου και διεθνείς οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, καθώς και με τις αλιευτικές αρχές και εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών της Γουινέας Μπισάου. Από τις εν λόγω διαβουλεύσεις προκύπτει ότι είναι προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Γουινέας Μπισάου να διατηρήσουν ένα μέσο που να καθιστά δυνατή τη σε βάθος τομεακή συνεργασία, με δυνατότητες πολυετούς χρηματοδότησης για τη Γουινέα Μπισαου. Όσον αφορά τους στόλους της ΕΕ, είναι προς το συμφέρον τους να διατηρηθεί η πρόσβαση σε μια σημαντική αλιευτική ζώνη μέσω συμφωνίας στον τομέα της αλιείας.
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Η Επιτροπή προσέφυγε σε ανεξάρτητο εξωτερικό σύμβουλο για την εκ των υστέρων και την εκ των προτέρων αξιολόγηση, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 31 παράγραφος 10 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 για τη θέσπιση της κοινής αλιευτικής πολιτικής..
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Το σχέδιο κανονισμού δεν έχει καμία επίπτωση στον προϋπολογισμό της Ένωσης.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Η παρούσα διαδικασία ξεκίνησε παράλληλα με τις διαδικασίες που σχετίζονται με την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για την υπογραφή, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και την προσωρινή εφαρμογή του πρωτοκόλλου εφαρμογής της συμφωνίας αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου, καθώς και με την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη σύναψή του. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται μόλις καταστεί δυνατή η άσκηση αλιευτικών δραστηριοτήτων δυνάμει της συμφωνίας, δηλαδή την ημερομηνία προσωρινής εφαρμογής του πρωτοκόλλου.
2024/0162 (NLE)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με την κατανομή αλιευτικών δυνατοτήτων βάσει του πρωτοκόλλου (2024-2029) εφαρμογής της συμφωνίας αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 43 παράγραφος 3,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Η συμφωνία αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου (στο εξής: συμφωνία), η οποία εγκρίθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 241/2008 του Συμβουλίου, της 17ης Μαρτίου 2008, τέθηκε σε ισχύ στις 15 Απριλίου 2008, ανανεώνεται σιωπηρά και παραμένει σε ισχύ. Το πρωτόκολλό της, με το οποίο καθορίζονται οι αλιευτικές δυνατότητες και η χρηματική αντιπαροχή που προβλέπονται στη συμφωνία, έληξε στις 14 Ιουνίου 2024.
(2)Στις 14 Φεβρουαρίου 2024 το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση με την οποία η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τη Δημοκρατία της Γουινέας Μπισάου (στο εξής: Γουινέα Μπισάου) για τη σύναψη νέου πρωτοκόλλου εφαρμογής της συμφωνίας.
(3)Η Επιτροπή διαπραγματεύθηκε, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: Ένωση), νέο πρωτόκολλο εφαρμογής της εν λόγω συμφωνίας σύμπραξης (στο εξής: πρωτόκολλο). Αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων αυτών ήταν η μονογράφηση του πρωτοκόλλου στις 16 Μαΐου 2024.
(4)Σύμφωνα με την απόφαση (ΕΕ) 2024/… του Συμβουλίου, το πρωτόκολλο υπογράφηκε στις […], με την επιφύλαξη της σύναψής του σε μεταγενέστερη ημερομηνία και θα εφαρμοστεί σε προσωρινή βάση από τη στιγμή αυτή σύμφωνα με το άρθρο 19 του πρωτοκόλλου.
(5)Οι αλιευτικές δυνατότητες που προβλέπονται στο πρωτόκολλο και οι οποίες έχουν καθοριστεί σύμφωνα με τις επιστημονικές γνωμοδοτήσεις,τις συστάσεις της κοινής επιστημονικής επιτροπής και τις συστάσεις και τα ψηφίσματα της Διεθνούς Επιτροπής για τη Διατήρηση των Θυννοειδών του Ατλαντικού, θα πρέπει να κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών καθ’ όλη τη διάρκεια ισχύος του.
(6)Τα μέτρα αυτά είναι επείγοντα, δεδομένης της οικονομικής σημασίας των αλιευτικών δραστηριοτήτων της Ένωσης στην αλιευτική ζώνη της Γουινέας Μπισάου και της ανάγκης να μειωθεί όσο το δυνατόν περισσότερο η διακοπή τους. Επομένως, το πρωτόκολλο θα εφαρμοστεί σε προσωρινή βάση από την ημερομηνία της υπογραφής του, ώστε να καταστεί δυνατή, το συντομότερο δυνατόν, η άσκηση των αλιευτικών δραστηριοτήτων των ενωσιακών σκαφών. Ως εκ τούτου, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμοστεί από την ίδια ημερομηνία,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο πρώτο
Αλιευτικές δυνατότητες
Οι αλιευτικές δυνατότητες που καθορίζονται βάσει του πρωτοκόλλου εφαρμογής της συμφωνίας αλιευτικής σύμπραξης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Δημοκρατίας της Γουινέας Μπισάου (στο εξής: πρωτόκολλο) κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών σύμφωνα με τα άρθρα 2 και 3 του παρόντος κανονισμού καθ’ όλη τη διάρκεια ισχύος του εν λόγω πρωτοκόλλου ως εξής:
Άρθρο 2
Βενθοπελαγικά είδη
Οι αλιευτικές δυνατότητες για τα βενθοπελαγικά είδη κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών ως εξής:
α)μηχανότρατες αλιείας γαρίδας με ψυκτικές εγκαταστάσεις:
Ισπανία:
2 500 ΚΟΧ·
Ελλάδα:
140 ΚΟΧ·
Πορτογαλία:
1 060 ΚΟΧ·
β)μηχανότρατες με ψυκτικές εγκαταστάσεις, για την αλιεία ιχθύων και κεφαλόποδων:
Ισπανία:
2 900 ΚΟΧ·
Ελλάδα:
225 ΚΟΧ·
Ιταλία:
375 ΚΟΧ.
Άρθρο 3
Άκρως μεταναστευτικά είδη
Οι αλιευτικές δυνατότητες για τα άκρως μεταναστευτικά είδη, όπως αυτά ορίζονται στο άρθρο 4 στοιχείο β) του πρωτοκόλλου, κατανέμονται ως εξής:
α)θυνναλιευτικά γρι-γρι με ψυκτικές εγκαταστάσεις και παραγαδιάρικα επιφανείας:
Ισπανία:
14 σκάφη·
Γαλλία:
12 σκάφη·
Πορτογαλία:
2 σκάφη·
β)θυνναλιευτικά με καλάμι:
Ισπανία:
10 σκάφη·
Γαλλία:
3 σκάφη.
Άρθρο 4
Θέση σε ισχύ
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από [να προστεθεί η ημερομηνία υπογραφής του πρωτοκόλλου].
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος