ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 4.3.2016
COM(2016) 113 final
2016/0064(COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, σχετικά με τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF)
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Η επιτροπή εποπτείας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας καταπολέμησης της Απάτης θεσπίστηκε με τον κανονισμό 1073/99, της 25ης Μαΐου 1999, σχετικά με τις έρευνες που πραγματοποιούνται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF). Το άρθρο 15 παράγραφος 1 του νέου κανονισμού για την OLAF 883/2013, της 11ης Σεπτεμβρίου 2013, ορίζει ότι τα καθήκοντα της επιτροπής εποπτείας θα πρέπει να είναι να «παρακολουθεί τακτικά την εκτέλεση από την Υπηρεσία των ερευνητικών της καθηκόντων, προκειμένου να ενισχύσει την ανεξαρτησία της Υπηρεσίας κατά την ορθή άσκηση των αρμοδιοτήτων που της ανατίθενται δυνάμει του παρόντος κανονισμού», και να «παρακολουθεί ιδίως τις εξελίξεις όσον αφορά την εφαρμογή των διαδικαστικών εγγυήσεων και τη διάρκεια των ερευνών με βάση τις πληροφορίες που παρέχει ο γενικός διευθυντής ...».
Στο πλαίσιο των εργασιών της, η Επιτροπή Εποπτείας υποστηρίζεται από γραμματεία. Επί του παρόντος, η γραμματειακή υποστήριξη παρέχεται από την OLAF, σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 8 του κανονισμού OLAF, όπου αναφέρεται ότι η γραμματειακή υποστήριξη της επιτροπής εποπτείας «παρέχεται από την Υπηρεσία, σε στενή διαβούλευση με την επιτροπή εποπτείας». Το άρθρο 18 του κανονισμού ορίζει ότι οι πιστώσεις του προϋπολογισμού που αφορούν την επιτροπή εποπτείας και τη γραμματεία της εγγράφονται στη γραμμή του προϋπολογισμού της Υπηρεσίας και προβλέπει ότι ο πίνακας προσωπικού της Υπηρεσίας συμπεριλαμβάνει τον πίνακα προσωπικού της επιτροπής εποπτείας και της γραμματείας της.
Ωστόσο, κατά το πρόσφατο παρελθόν, έχουν διατυπωθεί ορισμένες ανησυχίες για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων και έχουν απευθυνθεί εκκλήσεις για ενίσχυση της νομικής ανεξαρτησίας όσον αφορά τη διαχείριση του προϋπολογισμού της επιτροπής και της γραμματείας. Ως εκ τούτου, στις ετήσιες εκθέσεις δραστηριοτήτων του 2013 και του 2014, η επιτροπή εποπτείας τόνισε τη σημασία της ανεξάρτητης και αποτελεσματικής λειτουργίας της, γεγονός που προϋποθέτει μια ανεξάρτητη και επαρκώς στελεχωμένη γραμματεία. Υπογράμμισε ότι η άσκηση των εξουσιών της αρμόδιας για τους διορισμούς αρχής από τον γενικό διευθυντή της OLAF, μεταξύ άλλων όσον αφορά αποφάσεις περί προαγωγών και μεταθέσεων, θα μπορούσε να οδηγήσει σε συγκρούσεις συμφερόντων. Ζήτησε ο προϋπολογισμός της και ο προϋπολογισμός της γραμματείας της να εγγραφούν σε ειδική γραμμή του προϋπολογισμού της OLAF.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ζητήσει επανειλημμένα από την Επιτροπή να λάβει μέτρα για να ενισχύσει την ανεξάρτητη λειτουργία της γραμματείας της επιτροπής εποπτείας της OLAF, όπως στην έκθεσή του σχετικά με τη διαδικασία απαλλαγής για το 2013 ή στο ψήφισμά του σχετικά με την ετήσια έκθεση της Επιτροπής Εποπτείας της OLAF για το 2014.
Το θέμα εξετάστηκε επίσης στο πλαίσιο της ανταλλαγής απόψεων με τα θεσμικά όργανα που προβλέπεται στο άρθρο 16 του κανονισμού OLAF. Κατά τη διάρκεια της ανταλλαγής που πραγματοποιήθηκε στις 28 Σεπτεμβρίου 2015, οι εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου υπογράμμισαν εκ νέου την ανάγκη να ενισχυθεί η ανεξάρτητη λειτουργία της γραμματείας της επιτροπής εποπτείας.
Στις 18 Δεκεμβρίου 2015, η Επιτροπή ενέκρινε τροποποίηση της απόφασης 1999/352 προκειμένου να μεταβιβάσει τις αρμοδιότητες για την εκτέλεση των πιστώσεων του προϋπολογισμού σε σχέση με τα μέλη από τον γενικό διευθυντή της OLAF στην Επιτροπή. Στη συνέχεια, η Επιτροπή μεταβίβασε αυτή την αρμοδιότητα στον διευθυντή του Γραφείου Διαχείρισης και Εκκαθάρισης των Ατομικών Δικαιωμάτων (PMO). Η εν λόγω απόφαση εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2016.
Στόχος της απόφασης ήταν να αποτραπεί η δημιουργία της εντύπωσης ότι τα μέλη της επιτροπής εποπτείας δεν είναι ενδεχομένως σε θέση να εκτελούν ορθά την εντολή τους. Η εν λόγω απόφαση δεν μπόρεσε ωστόσο να επιτύχει πλήρη νομικό διαχωρισμό μεταξύ της γραμματείας και του προϋπολογισμού της επιτροπής και της Υπηρεσίας. Προκειμένου να διαχωριστεί η διαχείριση της γραμματείας της επιτροπής από τη διαχείριση της Υπηρεσίας και να αποτραπεί η δημιουργία οποιασδήποτε εντύπωσης ότι η OLAF μπορεί να παρεμποδίσει τη λειτουργία της γραμματειακής υποστήριξης προς τα μέλη της επιτροπής, είναι αναγκαίο να τροποποιηθεί ο κανονισμός 883/2013, ώστε η γραμματειακή υποστήριξη της επιτροπής εποπτείας να παρέχεται απευθείας από την Επιτροπή. Η εν λόγω τροποποίηση δεν θα επηρεάσει την ανεξαρτησία ούτε την επιχειρησιακή λειτουργία της επιτροπής εποπτείας και της γραμματείας της, των οποίων τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις θα παραμείνουν αμετάβλητα. Συγκεκριμένα, οι αρμοδιότητες του υπεύθυνου προστασίας δεδομένων της OLAF (DPO) θα εξακολουθήσουν να καλύπτουν την επεξεργασία δεδομένων από τη γραμματεία και το προσωπικό της γραμματείας θα εξακολουθήσει να διέπεται από τους ίδιους κανόνες περί εμπιστευτικότητας. Δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού 883/2013, η Επιτροπή, πριν από τις 2 Οκτωβρίου 2017, υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση αξιολόγησης σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού η οποία αναφέρει επίσης εάν υπάρχει ανάγκη τροποποίησης του κανονισμού. Λόγω της σημασίας που έχει η εύρυθμη λειτουργία της επιτροπής εποπτείας και της ανάγκης να αποτραπεί η δημιουργία εντύπωσης ότι η λειτουργία της θα μπορούσε να διακυβευθεί από το θεσμικό πλαίσιο της, κρίνεται σκόπιμο να προσαρμοστεί ο κανονισμός σχετικά με το σημείο αυτό - και μόνο σχετικά με το σημείο αυτό - το συντομότερο δυνατό και, σε κάθε περίπτωση, πριν από τη συνολική αξιολόγηση του κανονισμού.
Μετά την έναρξη ισχύος του αναθεωρημένου κανονισμού, θα πρέπει να επέλθει άλλη μια τεχνική τροποποίηση στην απόφαση σχετικά με την OLAF, ώστε να εναρμονιστεί επισήμως με το νέο νομικό πλαίσιο.
Συνεκτικότητα με ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Ο προτεινόμενος κανονισμός τροποποιεί τον κανονισμό 883/2013, ο οποίος προβλέπει ήδη την ανεξαρτησία της επιτροπής εποπτείας της OLAF. Συγκεκριμένα, οι παράγραφοι 2, 3 και 7 του άρθρου 15 εγγυώνται την ανεξαρτησία της Επιτροπής, προβλέποντας ειδική διοργανική διαδικασία διορισμού και ειδικές προϋποθέσεις για την άσκηση της εντολής των μελών. Η απόφαση C(2015)2418 της Επιτροπής, διευκρίνισε περαιτέρω το πλαίσιο αυτό μεταβιβάζοντας από την OLAF στην Επιτροπή (PMO) τη διαχείριση των πιστώσεων του προϋπολογισμού σχετικά με την επιτροπή εποπτείας.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
Νομική βάση
Η πρόταση βασίζεται στο άρθρο 325 της ΣΛΕΕ για την καταπολέμηση της απάτης, που αποτελεί επίσης τη νομική βάση του κανονισμού 883/2013.
Επικουρικότητα και αναλογικότητα
Η παρούσα πρόταση δεν έχει καμία επίπτωση στις εξουσίες και τις ευθύνες των κρατών μελών για την καταπολέμηση της απάτης που πλήττει τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ. Αφορά μόνο τη διαχείριση της επιτροπής εποπτείας της OLAF, της οποίας οι κανόνες περιλαμβάνονται επί του παρόντος σε κανονισμό της ΕΕ. Επιπλέον, η προαναφερθείσα δράση περιορίζεται σε ό, τι είναι αναγκαίο για την επίτευξη των προτεινόμενων στόχων και, ως εκ τούτου, είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας.
Επιλογή του νομικού μέσου
Ο κανονισμός 883/2013 πρέπει να τροποποιηθεί με τη χρήση του ίδιου μέσου, ήτοι κανονισμού.
3.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Ο προτεινόμενος κανονισμός δεν θα απαιτήσει νέο ανθρώπινο δυναμικό ή διοικητικούς πόρους και δεν θα έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις. Θα μεταφέρει απλώς τη διαχείριση των πιστώσεων του προϋπολογισμού σχετικά με τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας της OLAF στο πλαίσιο της Επιτροπής.
4.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Αναλυτική εξήγηση των ειδικών διατάξεων της πρότασης
Δυνάμει του νέου προτεινόμενου κανονισμού, η γραμματειακή υποστήριξη της επιτροπής εποπτείας θα παρέχεται από την Επιτροπή και όχι πλέον από την OLAF (άρθρο 15 παράγραφος 8).
Οι πιστώσεις του προϋπολογισμού για τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας θα μεταφερθούν από τη γραμμή του προϋπολογισμού και τον πίνακα προσωπικού της OLAF προς εκείνον της Επιτροπής (άρθρο 18).
Τέλος, η πρόταση τροποποιεί τη διατύπωση των παραγράφων 4 και 5 του άρθρου 10 κατά τρόπον ώστε οι αρμοδιότητες του υπεύθυνου προστασίας δεδομένων της OLAF (DPO) θα εξακολουθήσουν να καλύπτουν την επεξεργασία δεδομένων από τη γραμματεία. Επιπλέον, το προσωπικό της γραμματείας θα εξακολουθήσει να διέπεται από τους ίδιους κανόνες περί εμπιστευτικότητας.
2016/0064 (COD)
Πρόταση
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013, σχετικά με τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF)
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 325,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, και ιδίως το άρθρο 106α,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Η επιτροπή εποπτείας της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης («η Υπηρεσία») είναι επιφορτισμένη με την τακτική παρακολούθηση της εκτέλεσης από την Υπηρεσία των ερευνητικών καθηκόντων της, προκειμένου να ενισχύσει την ανεξαρτησία της Υπηρεσίας.
(2)Το πλαίσιο για την εκτέλεση των πιστώσεων του προϋπολογισμού σχετικά με τα μέλη της επιτροπής εποπτείας θα πρέπει να τεθεί κατά τρόπον ώστε να αποτρέπεται η δημιουργία οποιασδήποτε εντύπωσης για ενδεχόμενη παρέμβαση της Υπηρεσίας στην εκτέλεση των καθηκόντων τους. Ο κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 πρέπει να προσαρμοστεί προκειμένου να καταστεί δυνατή η θέσπιση αυτού του πλαισίου. Η γραμματειακή υποστήριξη της επιτροπής εποπτείας πρέπει να παρέχεται απευθείας από την Επιτροπή, ανεξάρτητα από την Υπηρεσία. Η Επιτροπή θα πρέπει να μην παρεμβαίνει στα καθήκοντα της επιτροπής εποπτείας.
(3)Όταν η Υπηρεσία διορίζει υπεύθυνο προστασίας δεδομένων, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 4 του κανονισμού 883/2013, ο υπεύθυνος προστασίας δεδομένων θα πρέπει να εξακολουθήσει να είναι υπεύθυνος για την επεξεργασία των δεδομένων που πραγματοποιείται από τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας.
(4)Οι υποχρεώσεις του προσωπικού της γραμματείας της επιτροπής εποπτείας περί εμπιστευτικότητας θα πρέπει να εξακολουθήσουν να ισχύουν.
(5) Ο Ευρωπαίος Επόπτης Προστασίας Δεδομένων κλήθηκε να γνωμοδοτήσει σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001 και εξέδωσε γνώμη στις ...,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Ο κανονισμός (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 τροποποιείται ως εξής:
(1)Το άρθρο 10 τροποποιείται ως εξής:
α)στην παράγραφο 4, προστίθεται το ακόλουθο εδάφιο:
«Ο υπεύθυνος προστασίας δεδομένων είναι αρμόδιος για την επεξεργασία των δεδομένων από την Υπηρεσία και τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας.»
β)στην παράγραφο 5, το δεύτερο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Σύμφωνα με τον κανονισμό υπηρεσιακής κατάστασης, οι υπάλληλοι της Υπηρεσίας και οι υπάλληλοι της γραμματείας της επιτροπής εποπτείας δεν προβαίνουν σε κοινολόγηση πληροφοριών που έχουν λάβει κατά την άσκηση των καθηκόντων τους χωρίς προηγούμενη εξουσιοδότηση, εκτός αν πρόκειται για πληροφορίες οι οποίες έχουν ήδη κοινοποιηθεί ή είναι διαθέσιμες στο κοινό, συνεχίζουν δε να δεσμεύονται από την εν λόγω υποχρέωση μετά την αποχώρησή τους από την υπηρεσία.»
(2)Στο άρθρο 15 παράγραφος 8, η τελευταία περίοδος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Η γραμματειακή της υποστήριξη παρέχεται από την Επιτροπή, ανεξάρτητα από την Υπηρεσία και σε στενή συνεργασία με την επιτροπή εποπτείας. Η Επιτροπή δεν παρεμβαίνει στα καθήκοντα της επιτροπής εποπτείας.»
(3)Το άρθρο 18 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
«Άρθρο 18
Χρηματοδότηση
Οι συνολικές πιστώσεις της Υπηρεσίας εγγράφονται σε ειδική γραμμή του προϋπολογισμού στο τμήμα του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά την Επιτροπή και αναγράφονται λεπτομερώς σε παράρτημα του εν λόγω τμήματος. Οι πιστώσεις για την επιτροπή εποπτείας και τη γραμματεία της, εγγράφονται στο τμήμα του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά την Επιτροπή.
Ο πίνακας προσωπικού της Υπηρεσίας προσαρτάται στον πίνακα προσωπικού της Επιτροπής. Ο πίνακας προσωπικού της Επιτροπής περιλαμβάνει τη γραμματεία της επιτροπής εποπτείας.»
Άρθρο 2
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την [πρώτη ημέρα του μήνα που έπεται εκείνου της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2017.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες,
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος
Ο Πρόεδρος