Choose the experimental features you want to try

This document is an excerpt from the EUR-Lex website

Document 52016AR5035

Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Σχέδιο δράσης για το πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών το διάστημα 2015-2030 — Μια προσέγγιση με βάση τον κίνδυνο καταστροφών για όλες τις πολιτικές της ΕΕ»

ΕΕ C 272 της 17.8.2017, pp. 32–35 (BG, ES, CS, DA, DE, ET, EL, EN, FR, HR, IT, LV, LT, HU, MT, NL, PL, PT, RO, SK, SL, FI, SV)

17.8.2017   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

C 272/32


Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Σχέδιο δράσης για το πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών το διάστημα 2015-2030 — Μια προσέγγιση με βάση τον κίνδυνο καταστροφών για όλες τις πολιτικές της ΕΕ»

(2017/C 272/07)

Εισηγητής:

Adam Banaszak (PL/ECR), Αντιπρόεδρος του Περιφερειακού Συμβουλίου Κουγιαβίας-Πομερανίας

Έγγραφο αναφοράς:

Έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής: Σχέδιο δράσης για το πλαίσιο Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών το διάστημα 2015-2030 — Προσέγγιση με βάση τον κίνδυνο καταστροφών για όλες τις πολιτικές της ΕΕ,

SWD(2016) 205 final

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ (ΕτΠ)

1.

επιδοκιμάζει την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με θέμα το σχέδιο δράσης για το πλαίσιο Σεντάι ως προς τη μείωση του κινδύνου καταστροφών το διάστημα 2015-2030, καθότι σε αυτήν αναδεικνύεται ειδικά ο ρόλος των τοπικών και περιφερειακών αρχών στη στήριξη της προσπάθειας των χωρών να περιορίσουν τους κινδύνους καταστροφών

2.

υπογραμμίζει το γεγονός ότι η ανθεκτικότητα στις καταστροφές αποτελεί μία από τις βασικές πτυχές της βιώσιμης ανάπτυξης. Ως προς αυτό, καλεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ αφ’ ενός μεν να μεριμνήσουν έτσι ώστε η αρχή αυτή να καταστεί ένας από τους κεντρικούς πυλώνες της μελλοντικής βιώσιμης ανάπτυξης στην Ευρώπη, αφ’ ετέρου δε να τη συνεκτιμήσουν στο μελλοντικό σχεδιασμό των κονδυλίων και προγραμμάτων της ΕΕ·

3.

σημειώνει ότι, κατά την τελευταία δεκαετία, αυξήθηκε σημαντικά η ένταση και η συχνότητα των καταστροφών. Κάθε χρόνο δεκάδες χιλιάδες άτομα σε ολόκληρο τον κόσμο χάνουν τη ζωή τους εξαιτίας φυσικών καταστροφών, το δε άμεσο οικονομικό κόστος για τις χώρες της ΕΕ ανέρχεται σε δεκάδες δισεκατομμύρια ευρώ με τα θανατηφόρα περιστατικά να είναι κατά κανόνα περισσότερα στις αναπτυσσόμενες χώρες και με τις οικονομικές ζημίες υψηλότερες στις αναπτυγμένες οικονομίες·

4.

επιδοκιμάζει την προαγωγή της εφαρμογής των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών στρατηγικών και σχεδίων διαχείρισης του κινδύνου, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού στόχων, δεικτών και χρονοδιαγραμμάτων, και τονίζει την ανάγκη για αξιολόγηση των υφιστάμενων στρατηγικών και σχεδίων με σκοπό τη συμπερίληψη των προβλέψεων του πλαισίου δράσης του Σεντάι. Όσον αφορά τις παραμεθόριες περιφέρειες, ο αποτελεσματικός συντονισμός τέτοιου είδους στρατηγικών ή η διαμόρφωση κοινών διασυνοριακών στρατηγικών είναι ζωτικής σημασίας και θα πρέπει να ενθαρρυνθεί·

5.

υπογραμμίζει ότι, από άποψη κόστους, είναι αποδοτικότερη η ανάπτυξη ανθεκτικών σε καταστροφές υποδομών παρά μια εκ των υστέρων αναβάθμιση μη ασφαλών υποδομών. Το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τη Μείωση του Κινδύνου Καταστροφών (UNISDR — United Nations Office for Disaster Risk Reduction) εκτιμά ότι η σχέση κόστους — οφέλους είναι 1:4.

6.

αναγνωρίζει ότι είναι επείγον να επιτευχθούν οι στόχοι προτεραιότητας που τίθενται για το 2020 από τους ΣΒΑ (1) (11β) και το πλαίσιο Σεντάι, προκειμένου να αυξηθεί σημαντικά ο αριθμός των πόλεων και των οικισμών που, αφενός, εγκρίνουν και θέτουν σε εφαρμογή ολοκληρωμένες πολιτικές και σχέδια με άξονα την ένταξη, την αποδοτική χρήση των πόρων, τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή σε αυτήν, καθώς και την ανθεκτικότητα έναντι καταστροφών, και, αφετέρου, σχεδιάζουν και εφαρμόζουν —σύμφωνα με το πλαίσιο Σεντάι— ολιστική διαχείριση του κινδύνου φυσικών καταστροφών σε όλα τα επίπεδα·

7.

τονίζει ότι όλα τα ενωσιακά έργα που αφορούν την κατασκευή νέων υποδομών (είτε εκτελούνται υπό την αιγίδα ταμείων περιφερειακής πολιτικής είτε μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Στρατηγικών Επενδύσεων) πρέπει να είναι ανθεκτικά στις καταστροφές. Ζητά δε να γίνεται ρητή αναφορά της αρχής αυτής στις κανονιστικές διατάξεις για τη χρήση των κεφαλαίων·

8.

υπογραμμίζει την ανάγκη διάθεσης επαρκών χρηματοδοτικών πόρων για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Συχνά, η πολιτική προστασία ανατίθεται στην αρμοδιότητα της τοπικής και της περιφερειακής διοίκησης χωρίς να χορηγούνται επαρκείς χρηματοδοτικοί πόροι για την κάλυψη των αναγκών. Οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές χρειάζονται επαρκείς πόρους και εξουσίες για τη λήψη αποφάσεων. Κρίνεται επίσης αναγκαία η διάθεση επαρκών πόρων στα προγράμματα που στηρίζουν τη διασυνοριακή συνεργασία για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών και τη διαχείριση κρίσεων·

9.

υποστηρίζει σθεναρά την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 30ής Νοεμβρίου 2016 [COM(2016) 778], η οποία αναμένεται να καταστήσει δυνατή την επίδειξη μεγαλύτερης αλληλεγγύης εκ μέρους της ΕΕ μετά από κάποια μεγάλη ή περιφερειακή φυσική καταστροφή· ζητεί την αναθεώρηση του ορισμού των μεγάλων ή περιφερειακών φυσικών καταστροφών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2012/2002 του Συμβουλίου για την ίδρυση του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που αναφέρεται στην πρόταση της Επιτροπής· επισημαίνει ότι τα όρια για τις μεγάλες καταστροφές που προβλέπονται στον ορισμό —ζημίες που υπερβαίνουν τα 3 δισεκατ. ευρώ ή είναι υψηλότερες από 0,6 % του ΑΕΠ του οικείου κράτους μέλους— είναι υπερβολικά υψηλά και συνιστούν εμπόδιο, ιδίως για τις μικρότερες και λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες που χρειάζονται συχνότερα την παροχή χρηματοδοτικής στήριξης·

10.

υπογραμμίζει τον βασικό ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών στη διαχείριση του κινδύνου καταστροφών και την αντιμετώπιση των ίδιων των καταστροφών, και επισημαίνει τη σκοπιμότητα ύπαρξης, τον ρόλο και την σημασία των τοπικών και περιφερειακών διαύλων στον περιορισμό αυτού του κινδύνου καταστροφών·

11.

επισημαίνει ότι απαραίτητη προϋπόθεση για τη βελτιστοποίηση της διαχείρισης των κινδύνων είναι η συνεργασία των τοπικών και των κεντρικών αρχών με ιδιωτικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των ασφαλιστικών εταιρειών·

12.

Παράλληλα, επισημαίνει ότι, λόγω της γεωστρατηγικής τους θέσης, ορισμένες περιοχές, όπως οι εξόχως απόκεντρες περιφέρειες (ΕΑΠ), καθίστανται σημαντικοί ευρωπαϊκοί φορείς για επείγουσα παρέμβαση εκτός των συνόρων της ΕΕ, αλλά και για μέτρα πρόληψης των κινδύνων·

13.

οι καταστροφές δεν γνωρίζουν ούτε περιφερειακά ούτε εθνικά σύνορα· απαιτείται, συνεπώς, ένα πρωτόκολλο συντονισμένης δράσης για τις περιπτώσεις όπου οι καταστροφές πλήττουν δύο ή περισσότερα κράτη. Ο συντονισμός είναι ζωτικής σημασίας, ιδίως σε περιπτώσεις κατά τις οποίες πλήττονται και τρίτες χώρες·

14.

αναγνωρίζει ότι το πρόβλημα των φυσικών καταστροφών είναι αναπόσπαστο στοιχείο των μέτρων που λαμβάνονται για την αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής και ότι αυτά τα δύο πεδία πρέπει να εξεταστούν από κοινού. Συνιστά το νέο Σύμφωνο των Δημάρχων για το Κλίμα και την Ενέργεια να αυξήσει τις δραστηριότητές του στον συγκεκριμένο τομέα και να παράσχει περαιτέρω στήριξη στις δράσεις για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, παράμετρος η οποία αναπτύσσει επίσης την ανθεκτικότητα σε τοπικό επίπεδο. Διατυπώνει εκ νέου τη στήριξή της προς το Σύμφωνο καθώς και την ενημερωτική εκστρατεία με τίτλο «Making Cities Resilient» («Πώς μπορούν οι πόλεις να γίνουν πιο ανθεκτικές») που δρομολόγησε το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για τη Μείωση του Κινδύνου Καταστροφών (UNISDR — United Nations Office for Disaster Risk Reduction). Προκειμένου να εστιαστεί η προσοχή των πόλεων και των περιφερειών στην εκστρατεία με τίτλο «Making Cities Resilient» προτείνει να οριστούν πρέσβεις για τις ανθεκτικές πόλεις, οι οποίοι θα μπορούσαν να επωφεληθούν από τη στήριξη της ΕτΠ.

15.

επικροτεί μεν την αναφορά της ανακοίνωσης που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή [COM(2016) 739] τον Νοέμβριο του 2016 στην ανάγκη να ληφθεί υπόψη ο περιορισμός του κινδύνου φυσικών καταστροφών, αλλά αποδοκιμάζει το γεγονός ότι στο έγγραφο αυτό δεν τονίζεται ότι η ανθεκτικότητα στις καταστροφές αποτελεί έναν από τους ακρογωνιαίους λίθους της βιώσιμης ανάπτυξης στην ΕΕ (2)·

Η κατανόηση του κινδύνου καταστροφών

16.

υπογραμμίζει την ηθική υποχρέωση να ληφθεί μέριμνα έτσι ώστε στα έργα της ΕΕ να μην τίθεται σε κίνδυνο η ανθρώπινη ζωή μέσω της χρηματοδότησης έργων υποδομής, τα οποία ενδέχεται να μην είναι ανθεκτικά σε καταστροφές. Συν τοις άλλοις, επισημαίνει ότι η κατασκευή υποδομών ανθεκτικών στις καταστροφές είναι οικονομικά αποτελεσματικότερη από την αναβάθμιση υποδομών που δεν συμμορφώνονται με τα πρότυπα ασφαλείας·

17.

επικροτεί την πρόσφατη μεταρρύθμιση του Ταμείου Αλληλεγγύης της ΕΕ, το οποίο αποτελεί τον χρηματοδοτικό μηχανισμό της ΕΕ μέσω του οποίου παρέχεται υποστήριξη σε περιπτώσεις εκτεταμένων καταστροφών, και το βασικό εργαλείο της ΕΕ για την ανταπόκριση σε φυσικές καταστροφές. Αναδεικνύει τη σημασία του Ταμείου Αλληλεγγύης της ΕΕ ως εργαλείου αντιμετώπισης των μεγάλων φυσικών καταστροφών και έκφρασης της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης προς τις πληγείσες από τις καταστροφές περιφέρειες στην Ευρώπη. Χαιρετίζει το γεγονός ότι, σύμφωνα με τις συστάσεις της ΕτΠ, το εν λόγω Ταμείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας στις καταστροφές με την αναβάθμιση των υφιστάμενων υποδομών. Αφενός επιδοκιμάζει την επέκταση των προθεσμιών για τη χρήση του Ταμείου, αφετέρου όμως, υπογραμμίζει ότι η θέσπιση μιας διετούς προθεσμίας θα εξασφάλιζε την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των πόρων (3)· επιπλέον, εκτιμά ότι ο μηχανισμός χρηματοδοτικής στήριξης θα έπρεπε να θεσπίζει πιο χαμηλά όρια, ώστε να μπορούν να έχουν πρόσβαση τόσο οι περιφερειακοί όσο και οι τοπικοί φορείς·

18.

όσον αφορά την αναπτυξιακή συνεργασία, απαιτείται ενημέρωση με στόχο την επίγνωση του γεγονότος ότι η προετοιμασία και η αντιμετώπιση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης αποτελεί ευθύνη των αρχών και του πληθυσμού·

19.

υποστηρίζει την οριζόντια προσέγγιση που ακολουθείται στο σχέδιο δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, χάρη στην οποία μπορούν οι στόχοι του πλαισίου Σεντάι να ενσωματωθούν σε άλλες στρατηγικές πολιτικές της ΕΕ και να γεφυρωθεί έτσι το χάσμα μεταξύ του συνολικού πλαισίου Σεντάι και του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της ΕΕ·

20.

παρατηρεί ότι στο σχέδιο δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής λαμβάνεται υπόψη η συμβολή όλων των στρατηγικών πολιτικών και πρακτικών της ΕΕ —και όχι μόνο αυτή της πολιτικής προστασίας— στην επίτευξη των προτεραιοτήτων που συμφωνήθηκαν κατά τη 3η παγκόσμια διάσκεψη του ΟΗΕ με θέμα τη μείωση του κινδύνου καταστροφών·

21.

αναγνωρίζει ότι βασική αρχή της διαμόρφωσης πολιτικών πρόληψης παρά αντίδρασης στους κινδύνους καταστροφών είναι η εκπόνηση πενταετών προγραμμάτων, τα οποία θα πρέπει να έχουν ως στόχο την ενεργοποίηση ολόκληρης της κοινωνίας, τη διάδοση και την αύξηση της πληροφόρησης ως προς τους κινδύνους, τις σχετικές επενδύσεις, την ετοιμότητα στην αντιμετώπιση καταστροφών και την ανθεκτικότητα σε αυτές, δεδομένου ότι τα εν λόγω μέτρα ενισχύουν τόσο τις προτεραιότητες της ΕΕ σε ζητήματα ανταγωνιστικότητας, έρευνας και καινοτομίας όσο και την προαγωγή της ανθεκτικής βιώσιμης ανάπτυξης χάρη στην προώθηση της χρήσης τεχνολογιών της πληροφορίας και των επικοινωνιών (ΤΠΕ) και αυτόματων δικτύων έγκαιρης προειδοποίησης, με βάση τον έγκαιρο εντοπισμό των κινδύνων, την άμεση κοινοποίηση και τη χρήση προδραστικών πρωτοκόλλων παρέμβασης·

22.

επισημαίνει ότι τα έργα που υποστηρίζονται και εκτελούνται ως μέρος του σχεδίου δράσης αφ’ ενός θα συμβάλουν στη διαμόρφωση συνέργειας των μέτρων μείωσης των κινδύνων καταστροφών με τις στρατηγικές που άπτονται της κλιματικής αλλαγής, και αφ’ ετέρου θα ενισχύσουν τις ικανότητες των πόλεων στην αντιμετώπιση των κινδύνων καταστροφών·

23.

συνιστά τα σχέδια δράσης να καταρτίζονται σε συνάρτηση με άλλες διεθνείς συμφωνίες και διαδικασίες που συνήφθησαν ή υλοποιήθηκαν το 2015 και το 2016, συμπεριλαμβανομένων της ατζέντας του 2030 για τη βιώσιμη ανάπτυξη, του προγράμματος δράσης της Αντίς Αμπέμπα για τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης, της συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, της παγκόσμιας ανθρωπιστικής διάσκεψης κορυφής, καθώς και του νέου αστικού θεματολογίου·

24.

υπογραμμίζει τη σημασία που έχουν τόσο η συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα στη συλλογή και την ανταλλαγή δεδομένων σχετικών με τις απώλειες και τις ζημίες όσο και η ενίσχυση της συνοχής των στρατηγικών για τη διαχείριση του κινδύνου καταστροφών, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και τη βιοποικιλότητα·

25.

υπογραμμίζει πόσο σημαντικό είναι να προάγονται οι επενδύσεις με γνώμονα τη θωράκιση έναντι των κινδύνων στο πλαίσιο όλων των χρηματοδοτικών μέσων της ΕΕ και να υποστηρίζονται τόσο τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και βελτίωσης των τεχνολογιών αλληλοεπικαλυπτόμενης επικοινωνίας μεταξύ συστημάτων πολιτικής προστασίας και προειδοποιήσεων προς τον πληθυσμό, όσο και η αρχή της καλύτερης ανακατασκευής την επαύριον μιας καταστροφής·

Οι τοπικές και περιφερειακές αρχές ως βασικοί συναρμόδιοι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών

26.

υπογραμμίζει ότι οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές έχουν θεσμική και πολιτική ευθύνη να προστατεύουν τους πολίτες· αποτελούν μια πρώτη γραμμή αντίδρασης σε καταστάσεις κρίσης, καθότι παρέχουν βασικές υπηρεσίες και εποπτεύουν, αναλαμβάνουν την αντιμετώπιση των καταστροφών την ώρα που συμβαίνουν, είναι υπεύθυνες για την πρόληψη, την άμεση αντίδραση και την οργάνωση επιχειρήσεων διάσωσης και, πάνω από όλα, γνωρίζουν λεπτομερώς την περιοχή και την κοινότητά τους. Οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές είναι επίσης υπεύθυνες για τις μετέπειτα εργασίες αποκατάστασης·

27.

επισημαίνει ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές συχνά έχουν επιδείξει τεράστια προσήλωση στην προσπάθεια μείωσης των κινδύνων καταστροφών, για παράδειγμα μέσω της συμμετοχής τους στην εκπόνηση των εκτιμήσεων κινδύνου και των σχεδίων διαχείρισης κινδύνου, όπως σημειώνεται και στη γνωμοδότηση της ΕτΠ με θέμα τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας της ΕΕ (4)·

28.

τονίζει τη σημασία της ανάπτυξης της διαπεριφερειακής συνεργασίας, προκειμένου να αποφευχθούν οι κίνδυνοι από καταστροφές, ιδίως στο πλαίσιο της πολιτικής για την προστασία των πολιτών. Θεωρεί σκόπιμο να συμβάλει η Επιτροπή, μέσω του καλύτερου συντονισμού μεταξύ των περιφερειών, ώστε η συνεργασία να καταστεί ακόμη πιο αποδοτική και αποτελεσματική, με βάση τη θέσπιση προτύπων για τα μοντέλα και την τεχνολογία που χρησιμοποιούν οι δήμοι και οι περιφέρειες προκειμένου να βελτιώσουν την ικανότητα αντίδρασης σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης που υπερβαίνουν τα σύνορα ή την ικανότητα μίας συγκεκριμένης διοικητικής μονάδας·

29.

παρατηρεί ότι το πεδίο επιθυμητής συνεργασίας εν προκειμένω εκτείνεται έως και την ανάπτυξη ΣΔΙΤ σε θέματα περιορισμού του κινδύνου καταστροφών και εφαρμογής μέτρων ενθάρρυνσης του ιδιωτικού τομέα να αντιληφθεί τους τοπικούς κινδύνους και να συμμετάσχει, ως συναρμόδιος, στη χάραξη μελλοντικής πολιτικής με σκοπό τον μετριασμό των συγκεκριμένου κινδύνων —λ.χ. μέσω της διεύρυνσης των επιλογών ασφάλισης και προστασίας· εκφράζει και πάλι την ανησυχία της για το γεγονός ότι, ως συνέπεια των αυξημένων κινδύνων, η ασφάλιση μπορεί να παύσει να παρέχεται ή να γίνει οικονομικά απρόσιτη σε ορισμένες περιοχές, αφήνοντας τις δημόσιες αρχές εκτεθειμένες σε δυνητικά τεράστιο οικονομικό κίνδυνο. Υπογραμμίζει ότι η από κοινού κάλυψη των κινδύνων αποτελεί επιλογή που χρήζει διερεύνησης και ζητεί να εξεταστεί το ενδεχόμενο ενός υποχρεωτικού συστήματος ασφάλισης κατά φυσικών καταστροφών (5)·

30.

κρίνει σκόπιμη την πλήρη αξιοποίηση της ολοένα σημαντικότερης τεχνολογίας της κινητής τηλεφωνίας, του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην κοινοποίηση πληροφοριών σχετικά με τις φυσικές καταστροφές, όλως ιδιαιτέρως δε την ενίσχυση της τεχνολογίας του προηγμένου συστήματος εντοπισμού κινητών (Advanced Mobile Location — AML), που θα επιτρέπει τον άμεσο εντοπισμό του τηλεφώνου που πραγματοποίησε κλήση στον ευρωπαϊκό αριθμό έκτακτης ανάγκης 112· η χρήση αυτών των τεχνολογιών είναι εξίσου σημαντική για την ανάπτυξη των εκστρατειών επιμόρφωσης και πρόληψης καταστροφών·

31.

απευθύνει έκκληση για μια αποτελεσματική πολιτική ενημέρωσης για τις καταστροφές, που να μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη ζημιών σε περίπτωση που συμβούν παρόμοια γεγονότα ή καταστροφές. Ακόμη, κρίνει αναγκαία τη θέσπιση υπηρεσίας προστασίας και υλικής και ψυχολογικής βοήθειας προς τα θύματα, τους οικείους τους, το προσωπικό επέμβασης και τους λοιπούς θιγόμενους σε περίπτωση καταστροφής·

32.

υπενθυμίζει ότι οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές χρειάζονται γνώση, μέσα, ικανότητες και πόρους για να μπορούν να ανταποκρίνονται στα καθήκοντά τους —όπως αυτά περιγράφονται στη γνωμοδότηση της ΕτΠ με θέμα «Το πλαίσιο δράσης του Hyogo μετά το 2015». Παράλληλα, σημειώνει ότι, μολονότι οι αρχές αυτές είναι υπεύθυνες για ένα πλήθος νευραλγικών υποδομών, οι επενδύσεις υπέρ της περαιτέρω θωράκισής τους από τους κινδύνους καταστροφών είναι ελάχιστα προφανείς και συχνά η εφαρμογή τους είτε αμελείται είτε παρεμποδίζεται (6)·

33.

ζητά να ληφθούν μέτρα υπέρ της ενημέρωσης των πολιτών, μεταξύ άλλων, με τη διεξαγωγή επιστημονικών ερευνών για τη διαχείριση του κινδύνου καταστροφών. Συνιστάται να ευαισθητοποιηθούν οι κάτοικοι των απειλούμενων περιοχών προκειμένου να συνειδητοποιήσουν την ανάγκη επίδειξης αλληλεγγύης προς τους κατοίκους των περιοχών που θεωρούνται επιρρεπείς σε καταστροφές. Προς το παρόν, το ευρύ κοινό έχει ελάχιστη γνώση των τρόπων με τους οποίους κλιμακώνεται οι κίνδυνος αυτός·

34.

τονίζει, όπως αναφέρεται και στη γνωμοδότηση της ΕτΠ σχετικά με το μετά το 2015 πλαίσιο δράσης του Hyogo, ότι είναι σημαντικό οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές, μεταξύ των αναγκαίων γνώσεων, εργαλείων, ικανοτήτων και πόρων για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους, να αναπτύξουν δίκτυα μετεωρολογικών σταθμών. Τα δίκτυα αυτά, πρέπει να συμβάλλουν στην παρακολούθηση τόσο των παραμέτρων που παρέχουν ακριβή ποσοτική μέτρηση της κλιματικής αλλαγής, όσο και όλων των παραμέτρων που επιτρέπουν την έγκαιρη παρατήρηση και προειδοποίηση σχετικά με καταστροφές·

Ο νέος άξονας προτεραιότητας αντίδρασης της ΕΕ στην αύξηση των καταστροφών

35.

υποστηρίζει σθεναρά την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής [COM(2016) 778 final] για τη διαμόρφωση ενός νέου άξονα προτεραιότητας με χρηματοδότηση ύψους έως 100 %, βάσει των επενδυτικών προτεραιοτήτων του ΕΤΠΑ, για τη στήριξη μέτρων πρόβλεψης, πρόληψης, προγραμματισμού, αντιμετώπισης και αποκατάστασης σε περίπτωση εκτεταμένων ή περιφερειακών καταστροφών·

36.

επιδοκιμάζει τις προτάσεις να καθίστανται οι δαπάνες επιλέξιμες από τη στιγμή που συμβαίνει μια καταστροφή, ακόμη και αν αυτή είχε συμβεί πριν από την έναρξη ισχύος του κανονισμού.

Επικουρικότητα και αναλογικότητα

37.

το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής συνάδει με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας. Υπογραμμίζει ότι οι καταστροφές δεν γνωρίζουν σύνορα και ότι ο τομέας της ανθεκτικότητας στις καταστροφές συνιστά έναν τομέα στον οποίο απαιτείται η ανάληψη συντονισμένης δράσης. Η πολιτική προστασία είναι τομέας στον οποίο η δράση της Ένωσης αποσκοπεί στην υποστήριξη, τον συντονισμό ή τη συμπλήρωση της δράσης των κρατών μελών (άρθρο 6 της ΣΛΕΕ). Σύμφωνα με το άρθρο 196 της ΣΛΕΕ, η Ένωση μπορεί να αναλάβει δράση χωρίς να χρειάζεται να προσφεύγει σε εναρμόνιση των νομοθετικών και κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών.

Βρυξέλλες, 23 Μαρτίου 2017.

Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών

Markku MARKKULA


(1)  Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης.

(2)  Ανακοίνωση της Επιτροπής — Επόμενα βήματα για ένα βιώσιμο ευρωπαϊκό μέλλον: Ευρωπαϊκή δράση για την αειφορία [COM(2016) 739 final].

(3)  CDR6402-2013_00_00_TRA_AC

(4)  CDR740-2012_FIN_AC.

(5)  Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τον ρόλο της ασφάλισης για την ανάκαμψη από μία καταστροφή, βλέπε τη γνωμοδότηση της ΕτΠ COR-2014-02646.

(6)  COR-2014-02646-00-01-AC-TRA


Top