(1)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2015/2283 προβλέπει ότι μόνο τα νέα τρόφιμα που έχουν εγκριθεί και περιλαμβάνονται στον ενωσιακό κατάλογο μπορούν να διατίθενται στην αγορά εντός της Ένωσης.

(2)

Σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283, εκδόθηκε ο εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2017/2470 της Επιτροπής (2) για την κατάρτιση ενωσιακού καταλόγου εγκεκριμένων νέων τροφίμων.

(3)

Σύμφωνα με το άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283, η Επιτροπή υποβάλλει σχέδιο εκτελεστικής πράξης για την έγκριση της διάθεσης νέων τροφίμων στην αγορά της Ένωσης και την επικαιροποίηση του ενωσιακού καταλόγου.

(4)

Η απόφαση 2009/827/ΕΚ της Επιτροπής (3) ενέκρινε, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97, τη διάθεση σπόρων chia (Salvia hispanica) στην αγορά της Ένωσης ως νέου τροφίμου για χρήση σε προϊόντα αρτοποιίας.

(5)

Η εκτελεστική απόφαση 2013/50/ΕΕ της Επιτροπής (4) ενέκρινε, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97, την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) ως νέου τροφίμου για χρήση στις ακόλουθες πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων: προϊόντα μπισκοτοποιίας· δημητριακά προγεύματος· μείγματα φρούτων, ξηρών καρπών και σπόρων και προσυσκευασμένοι σπόροι chia αυτοί καθεαυτούς.

(6)

Στις 18 Σεπτεμβρίου 2015 εκδόθηκε επιστολή έγκρισης από την αρμόδια αρχή της Ιρλανδίας (5), σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6), για την επέκταση της χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι Chia (Salvia hispanica)» για χρήση σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, και συγκεκριμένα σε χυμούς φρούτων και σε ροφήματα μειγμάτων φρούτων/λαχανικών.

(7)

Στις 17 Οκτωβρίου 2017 εκδόθηκε επιστολή έγκρισης από την αρμόδια αρχή της Αυστρίας (7), σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97, για την επέκταση της χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» για χρήση σε πρόσθετη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα σε παρασκευάσματα φρούτων για επάλειψη.

(8)

Στις 2 Νοεμβρίου 2017 εκδόθηκε επιστολή έγκρισης από την αρμόδια αρχή της Ισπανίας (8), σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97, για την επέκταση της χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» για χρήση σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, και συγκεκριμένα σε αποστειρωμένα έτοιμα προς κατανάλωση γεύματα με βάση σπόρους δημητριακών, ψευδοδημητριακών και/ή οσπρίων.

(9)

Η εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2017/2354 της Επιτροπής (9) ενέκρινε, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 258/97, την επέκταση της χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» για χρήση σε πρόσθετη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα στο γιαούρτι.

(10)

Στις 13 Απριλίου 2017 η εταιρεία Zentis GmbH & Co. KG υπέβαλε αίτηση, σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 258/97, στην αρμόδια αρχή της Γερμανίας για τη μεταβολή των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)». Στην αίτηση ζητήθηκε να επεκταθεί η χρήση σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, και συγκεκριμένα σε επιδόρπια φρούτων, φρούτα αναμεμειγμένα με γάλα ινδικής καρύδας για διπλό δοχείο, παρασκευάσματα φρούτων ως βάση γαλακτοκομικών προϊόντων και παρασκευάσματα φρούτων για ανάμειξη με γαλακτοκομικά προϊόντα, και να αυξηθεί το μέγιστο επίπεδο χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε ήδη εγκεκριμένη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα σε παρασκευάσματα φρούτων για επάλειψη.

(11)

Στις 12 Σεπτεμβρίου 2017 η εταιρεία Sanchis Mira SA υπέβαλε αίτηση, σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 258/97, στην αρμόδια αρχή της Ισπανίας για επέκταση της χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» στη σοκολάτα. Στις 25 Σεπτεμβρίου 2017 η αρμόδια αρχή της Ισπανίας εξέδωσε την αρχική της έκθεση αξιολόγησης. Στην εν λόγω έκθεση κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η επέκταση της χρήσης και το προτεινόμενο ανώτατο επίπεδο χρήσης των σπόρων chia (Salvia hispanica) πληρούν τα κριτήρια των νέων τροφίμων που ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 258/97.

(12)

Στις 17 Οκτωβρίου 2017 η Επιτροπή διαβίβασε την αρχική έκθεση αξιολόγησης στα υπόλοιπα κράτη μέλη. Ένα κράτος μέλος διατύπωσε αντιρρήσεις, αμφισβητώντας τη συνολική ασφάλεια του νέου τροφίμου υπό το πρίσμα της αξιολόγησης του 2009 της ομάδας της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων («η Αρχή») για τα διαιτητικά προϊόντα, τη διατροφή και τις αλλεργίες (NDA) (10), ως αποτέλεσμα της αυξανόμενης πρόσληψης σπόρων chia (Salvia hispanica) από την τροφή λόγω του αυξανόμενου αριθμού εγκεκριμένων χρήσεων. Το κράτος μέλος που διατύπωσε αντιρρήσεις υπογράμμισε ότι, ενώ οι μεμονωμένες χρήσεις, συμπεριλαμβανομένης της προτεινόμενης χρήσης σε σοκολάτα σε ποσοστό 3 %, μπορεί να είναι ασφαλείς, πρέπει να αξιολογηθεί η συνολική πρόσληψη από την τροφή από όλες τις εγκεκριμένες χρήσεις από το 2009, συμπεριλαμβανομένης της τρέχουσας αίτησης για επέκταση της χρήσης και, εάν είναι απαραίτητο, να αναθεωρηθεί η αξιολόγηση ασφάλειας της ομάδας NDA του 2009.

(13)

Σύμφωνα με το άρθρο 35 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283, κάθε αίτηση για τη διάθεση νέων τροφίμων στην αγορά εντός της Ένωσης, η οποία υποβάλλεται σε κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 258/97 και για την οποία δεν έχει ληφθεί τελική απόφαση πριν από την 1η Ιανουαρίου 2018 θεωρείται αίτηση που υποβλήθηκε σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2283.

(14)

Οι αιτήσεις για επέκταση της χρήσης των σπόρων chia (Salvia hispanica) υποβλήθηκαν στα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 258/97, ενώ παράλληλα πληρούν τις απαιτήσεις που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2283.

(15)

Στις 2 Φεβρουαρίου 2018 η εταιρεία Parry’s Pots Limited (PPL) υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε να αυξηθεί το ανώτατο επίπεδο χρήσης των σπόρων chia (Salvia hispanica) σε μια ήδη εγκεκριμένη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα στα παρασκευάσματα φρούτων για επάλειψη.

(16)

Στις 12 Ιουνίου 2018 η εταιρεία Naturkost Übelhör GmbH & Co. KG υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, δηλαδή σε σοκολάτα και προϊόντα σοκολάτας.

(17)

Στις 15 Ιουνίου 2018 η εταιρεία Majami Sp.zo.o.Sp.k. υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα σε είδη ζαχαροπλαστικής.

(18)

Στις 16 Ιουλίου 2018 η εταιρεία The Chia Co υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, ως εξής: είδη ζαχαροπλαστικής, με εξαίρεση τις τσίχλες· γαλακτοκομικά προϊόντα και ανάλογα προϊόντα· εδώδιμα παγωμένα προϊόντα· προϊόντα φρούτων και λαχανικών· δημητριακά και προϊόντα δημητριακών· αρτοσκευάσματα· βότανα, μπαχαρικά, καρυκεύματα, σούπες και ζωμοί, σάλτσες, σαλάτες και πικάντικες ύλες για επάλειψη σε σάντουιτς και πρωτεϊνικά προϊόντα· τρόφιμα υποκατάστασης του συνόλου του διαιτολογίου για τον έλεγχο του σωματικού βάρους· τρόφιμα που φέρουν δήλωση σχετικά με την απουσία ή τη μειωμένη παρουσία γλουτένης· μη αλκοολούχα ποτά· έτοιμα προς κατανάλωση πρόχειρα φαγητά και σνακ· και επιδόρπια.

(19)

Στις 3 Αυγούστου 2018 η εταιρεία Materne SAS υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετες κατηγορίες τροφίμων, και συγκεκριμένα σε κομπόστες από φρούτα και/ή λαχανικά και/ή με δημητριακά.

(20)

Στις 9 Ιανουαρίου 2019 η εταιρεία RFH Produktion AB υπέβαλε αίτηση στην Επιτροπή για την τροποποίηση των προϋποθέσεων χρήσης του νέου τροφίμου «σπόροι chia (Salvia hispanica)» κατά την έννοια του άρθρου 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Η αίτηση ζήτησε την επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πρόσθετη κατηγορία τροφίμων, και συγκεκριμένα σε πουτίγκες.

(21)

Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283 και υπό το πρίσμα του αυξανόμενου αριθμού αιτήσεων για την έγκριση ορισμένων εκτεταμένων χρήσεων σπόρων chia (Salvia hispanica), των νέων εγκεκριμένων χρήσεων κατά τα τελευταία έτη και της συνακόλουθης πιθανής αύξησης της πρόσληψης σπόρων chia (Salvia hispanica) από την τροφή, η Επιτροπή ζήτησε τη γνώμη της Αρχής στις 16 Ιουλίου 2018, ζητώντας της να διενεργήσει αξιολόγηση της συνολικής διατροφικής έκθεσης για όλες τις πιθανές επεκτάσεις της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) ως νέου τροφίμου.

(22)

Στις 14 Μαρτίου 2019 η Αρχή εξέδωσε την επιστημονική γνώμη «Safety of chia seeds (Salvia hispanica L.) as a novel food for extended uses pursuant to Regulation (EU) 2015/2283» [Ασφάλεια των σπόρων chia ως νέου τροφίμου για εκτεταμένες χρήσεις σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2283] (11). Η εν λόγω γνώμη ευθυγραμμίζεται με τις απαιτήσεις του άρθρου 11 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283.

(23)

Στην εν λόγω γνώμη, η Αρχή κατέληξε στο συμπέρασμα, απαντώντας στο αίτημα της Επιτροπής για γενική αξιολόγηση της ασφάλειας χωρίς περιορισμούς ή προφυλάξεις όσον αφορά τα επίπεδα χρήσης, ότι η χρήση σπόρων chia (Salvia hispanica) σε τρόφιμα που δεν απαιτούν θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη στην παραγωγή, τη μεταποίηση ή την παρασκευή τους, συμπεριλαμβανομένης της σοκολάτας, των παρασκευασμάτων επάλειψης από φρούτα, επιδορπίων φρούτων, φρούτων αναμεμειγμένων με γάλα ινδικής καρύδας σε διπλό δοχείο, παρασκευασμάτων φρούτων ως βάση γαλακτοκομικών προϊόντων, παρασκευασμάτων φρούτων για ανάμειξη με γαλακτοκομικά προϊόντα, ειδών ζαχαροπλαστικής (με εξαίρεση τις τσίχλες), γαλακτοκομικών προϊόντων και ανάλογων προϊόντων, εδώδιμων παγωμένων προϊόντων, προϊόντων φρούτων και λαχανικών, μη αλκοολούχων ποτών και κομποστών από φρούτα και/ή λαχανικά και/ή με δημητριακά, είναι ασφαλής χωρίς συγκεκριμένους περιορισμούς και προφυλάξεις όσον αφορά τα επίπεδα χρήσης τους. Ως εκ τούτου, η εν λόγω επιστημονική γνώμη παρέχει επαρκείς λόγους για να διαπιστωθεί ότι οι προαναφερθείσες χρήσεις σπόρων chia (Salvia hispanica) συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του άρθρου 12 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283. Ως εκ τούτου, είναι σκόπιμο οι προϋποθέσεις χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica), όπως παρατίθενται στον ενωσιακό κατάλογο εγκεκριμένων νέων τροφίμων, να τροποποιηθούν με την προσθήκη όλων των ανωτέρω κατηγοριών τροφίμων και να καταργηθεί ο καθορισμός ανώτατων επιπέδων και η αντίστοιχη ειδική απαίτηση επισήμανσης όσον αφορά τη μέγιστη ημερήσια πρόσληψη. Επιπλέον, μολονότι η χρήση σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πουτίγκες δεν περιλαμβανόταν ρητά στην αξιολόγηση της Αρχής, η γνώμη παρέχει επαρκείς λόγους για να επιτραπεί επίσης η επέκταση της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε πουτίγκες που δεν απαιτούν θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη για την παραγωγή, τη μεταποίηση ή την παρασκευή τους. Οι πουτίγκες νοούνται ως υποκατηγορία προϊόντων που είναι κοινώς γνωστά ως επιδόρπια, τα οποία είναι συνήθως αρωματισμένα και με γλυκιά γεύση.

(24)

Στην ίδια γνώμη, η Αρχή εξέτασε μία μελέτη, την οποία ανέκτησε η ίδια η Αρχή από τη δημόσια διαθέσιμη επιστημονική βιβλιογραφία, και η οποία δεν αποτελούσε μέρος των αποδεικτικών στοιχείων που υποβλήθηκαν από τους αιτούντες για τη στήριξη των προτεινόμενων επεκτάσεων χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica), στην οποία επισημαίνεται ο πιθανός σχηματισμός ακρυλαμιδίου όταν χρησιμοποιούνται σπόροι chia (Salvia hispanica) σε τρόφιμα που απαιτούν θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη για την παραγωγή, τη μεταποίηση ή την παρασκευή τους.

(25)

Στην εν λόγω γνώμη, η Αρχή έκρινε ότι απαιτούνται πρόσθετες πληροφορίες από τους αιτούντες και/ή από τον δημόσιο τομέα για την εξέταση του ενδεχόμενου σχηματισμού ακρυλαμιδίου όταν τα τρόφιμα που περιέχουν σπόρους chia (Salvia hispanica) υφίστανται θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη. Σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283, η Αρχή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες από τον οικείο αιτούντα σχετικά με τον δυνητικό σχηματισμό επιμολυντών διεργασίας που δύνανται να σχηματίζονται κατά τη μεταποίηση και την παραγωγή ενός τροφίμου (σε επίπεδο κατασκευαστή) και/ή όταν ένα τρόφιμο με προσθήκη σπόρων chia (Salvia hispanica) υποβάλλεται σε μαγείρεμα (θερμική επεξεργασία σε επίπεδο καταναλωτή). Η ταχθείσα προθεσμία για την παροχή των συμπληρωματικών πληροφοριών λήγει τον Μάρτιο του 2020. Ελλείψει τέτοιων πληροφοριών στις υποβληθείσες αιτήσεις, η Αρχή ανέβαλε την αξιολόγηση των εν λόγω επεκτάσεων της χρήσης σπόρων chia (Salvia hispanica) σε τρόφιμα που απαιτούν θερμική επεξεργασία σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη για την παραγωγή, τη μεταποίηση ή την παρασκευή τους (αρτοσκευάσματα, δημητριακά και προϊόντα δημητριακών, βότανα, μπαχαρικά, καρυκεύματα, σούπες και ζωμοί, σάλτσες, σαλάτες και πικάντικες ύλες για επάλειψη σε σάντουιτς και πρωτεϊνικά προϊόντα, τρόφιμα υποκατάστασης του συνόλου του διαιτολογίου για τον έλεγχο του σωματικού βάρους, όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 609/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12), τρόφιμα που φέρουν δηλώσεις σχετικά με την απουσία ή μειωμένη παρουσία γλουτένης σύμφωνα με τις απαιτήσεις του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 828/2014 της Επιτροπής (13), έτοιμα προς κατανάλωση πρόχειρα φαγητά και σνακ και επιδόρπια) για τη χρονική στιγμή κατά την οποία θα καταστούν διαθέσιμες οι πρόσθετες πληροφορίες. Επομένως, η Επιτροπή, στο παρόν στάδιο, δεν διαθέτει τη γνώμη της Αρχής που είναι αναγκαία σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 1 στοιχεία α) και γ) του κανονισμού (ΕΕ) 2015/2283 για την έγκριση της επέκτασης των χρήσεων που περιλαμβάνουν την επεξεργασία σπόρων chia (Salvia hispanica) σε θερμοκρασία 120 °C ή υψηλότερη. Ως εκ τούτου, μετά τη δημοσίευση της σχετικής γνώμης της Αρχής, θα ληφθεί περαιτέρω απόφαση για τις χρήσεις αυτές.

(26)

Στη γνώμη της Αρχής προσδιορίστηκαν επίσης δύο παρουσιάσεις περιστατικών από τη διαθέσιμη επιστημονική βιβλιογραφία που συνέδεαν την κατανάλωση σπόρων chia (Salvia hispanica) με αλλεργικές αντιδράσεις και διατυπώθηκε το συμπέρασμα, με βάση αυτά τα στοιχεία, ότι μπορεί να εμφανιστούν αλλεργικές αντιδράσεις μετά την κατανάλωση σπόρων chia (Salvia hispanica). Λαμβανομένου υπόψη ότι μέχρι σήμερα έχουν αναφερθεί μόνο τα εν λόγω δύο περιστατικά αλλεργίας, υπό το φως της εκτεταμένης κατανάλωσης σπόρων chia (Salvia hispanica) και της παρουσίας τους στην Ένωση και στην παγκόσμια αγορά εδώ και πολλά χρόνια, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν πρέπει να συμπεριληφθούν στον ενωσιακό κατάλογο εγκεκριμένων νέων τροφίμων ειδικές απαιτήσεις επισήμανσης σχετικά με πιθανές αλλεργικές αντιδράσεις από την κατανάλωση σπόρων chia (Salvia hispanica), έως ότου ληφθούν και αξιολογηθούν από την Αρχή περαιτέρω επιστημονικά στοιχεία σχετικά με το αλλεργιογόνο δυναμικό των σπόρων chia (Salvia hispanica).

(27)

Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών,