Europejska przestrzeń badawcza (EPB)

Europejska przestrzeń badawcza (EPB) to jednolity, funkcjonujący ponad granicami rynek badań i innowacji umożliwiający swobodny przepływ naukowców, wiedzy naukowej i innowacji oraz wspierający rozwój bardziej konkurencyjnego europejskiego przemysłu.

EPB zwiększa skuteczność działań państw, pozwalając im na współpracę poprzez ścisłe dopasowanie ich polityk i programów badawczych. Swobodny przepływ naukowców i wiedzy poprawia współpracę transgraniczną, budowanie masy krytycznej i zwiększanie konkurencyjności.

Rozpowszechnianie doskonałych badań naukowych i innowacji odgrywa kluczową rolę w unowocześnianiu europejskiego systemu badań i innowacji, tak aby napędzał transformację cyfrową i klimatyczną oraz przyczynił się do odbudowy Europy po pandemii COVID-19.

EPB powstała w 2000 roku w kontekście strategii lizbońskiej. W 2009 roku EPB została wyraźnie wymieniona w art. 179 (1) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, co podniosło ją do rangi celu Unii Europejskiej.

Cele i działania:

W ramach procesu rewitalizacji EPB Komisja Europejska opublikowała komunikat „Nowa EPB w dziedzinie badań i innowacji” dnia 30 września 2020 roku. W komunikacie określono cztery cele:

1. nadanie priorytetu inwestycjom i reformom w dziedzinie badań i innowacji, co wspierać będzie transformację cyfrową i ekologiczną oraz odbudowę Europy po pandemii;
2. zapewnienie naukowcom z całej UE lepszego dostępu do doskonałych badań i innowacji;
3. przekucie wyników badań na rozwiązania, które wprowadzone zostaną na rynek i zapewnią Europie pozycję lidera w dziedzinie technologii;
4. poprawa swobodnego przepływu wiedzy, naukowców i technologii poprzez zacieśnienie współpracy z państwami UE.

Aby osiągnąć te cele, UE i jej państwa nadadzą kształt nowej Europejskiej Przestrzeni Badawczej za pośrednictwem 14 działań.