Polityka przestrzeni kosmicznej UE

Polityka przestrzeni kosmicznej Unii Europejskiej (UE) stanowi odpowiedź na jedno z najpilniejszych wyzwań współczesności, wśród których można wymienić przeciwdziałanie zmianie klimatu, stymulowanie innowacji technologicznych i zapewnianie obywatelom korzyści społeczno-gospodarczych. Technologie, dane i usługi związane z przestrzenią kosmiczną stały się niezbędne w życiu obywateli UE.

Polityka przestrzeni kosmicznej UE umożliwia urzeczywistnienie szeregu priorytetów politycznych UE, takich jak:

• realizacja Europejskiego Zielonego Ładu;
• budowa Europy na miarę ery cyfrowej;
• promowanie europejskiego stylu życia;
• wzmacnianie pozycji Europy na świecie.

Polityka przestrzeni kosmicznej UE obejmuje program kosmiczny UE oraz synergie z inicjatywami na rzecz badań kosmicznych UE i na rzecz innowacji (Horyzont UE), na przykład z inicjatywami mającymi na celu wspieranie konkurencyjności systemów kosmicznych i poprawę dostępu do przestrzeni kosmicznej. Ta ostatnia inicjatywa opiera się na strategicznym programie badań i innowacji na rzecz finansowanych przez UE badań kosmicznych wspierających konkurencyjność oraz na programie InvestEU. Celem polityki przestrzeni kosmicznej UE ma być utworzenie nowego ekosystemu przestrzeni kosmicznej UE, tak aby wspierać przedsiębiorczość i promować przemysł kosmiczny w UE (np. inicjatywa dotycząca przedsiębiorczości w przemyśle kosmicznym Cassini oraz plan działania na rzecz synergii między przemysłem cywilnym, obronnym i kosmicznym).

Rola UE w obszarze polityki przestrzeni kosmicznej została zdefiniowana w art. 4 i art. 189 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Co najistotniejsze, TFUE przyznaje UE kompetencje do opracowania polityki przestrzeni kosmicznej UE i ustanowienia środków jej wdrażania, które mogą przybrać postać programu kosmicznego UE.

W wieloletnich ramach finansowych na lata 2021–2027 ujęto rozporządzenie ustanawiające program kosmiczny UE i Agencję UE ds. Programu Kosmicznego (EUSPA) oraz uzgodniono budżet w wysokości 14,88 mld EUR na realizację tego programu.