Voorschriften voor rechtstreekse betalingen aan landbouwers vanuit de EU

KERNPUNTEN

Rechtstreekse betalingen aan landbouwers worden betaald via steunregelingen in ieder EU-land.

EU-landen moeten een bepaald aandeel van hun GLB-financieringstoewijzing aan verplichte steunregelingen wijden, als hieronder beschreven.

• Standaard betalingen per hectare. Om steun eerlijker te verdelen moesten alle EU-landen vanaf 2015 naar een uniforme betaling per hectare gaan (een „basisbetaling voor landbouwers”).
• Groene betalingen per hectare. Toe te kennen aan landbouwers voor werkwijzen die gunstig zijn voor het klimaat en het milieu (30 % van de landelijk toegewezen middelen).
• Betaling per hectare aan jonge landbouwers. Voor landbouwers die niet ouder zijn dan 40 jaar en niet meer dan vijf jaar voor hun verzoek om steun voor het eerst zijn begonnen als hoofd van hun landbouwbedrijf, is deze betaling voor maximaal vijf jaar beschikbaar.

Er bestaan ook enkele optionele steunregelingen. EU-landen kunnen er ook voor kiezen:

• kleinere landbouwbedrijven te steunen door een hoger percentage te betalen voor de eerste hectaren („herverdelingsbetaling”);
• extra betalingen toe te kennen voor gebieden met natuurlijke beperkingen;
• om landbouwsectoren in moeilijkheden in hun eigen land te helpen met beperkte hoeveelheden productiegerelateerde steun („gekoppelde steun” — betalingen die gekoppeld zijn aan bepaalde gewassen of een bepaald soort vee);
• een vereenvoudigde regeling voor kleine landbouwbedrijven aan te bieden: jaarlijkse betalingen van maximaal 1 250 EUR.

De in Wijzigingsverordening (EU) 2017/2393 opgenomen nieuwe regels zijn van kracht sinds 1 januari 2018 en omvatten het volgende.

• In beginsel komen alleen actieve landbouwbedrijven (d.w.z. die met aanzienlijke landbouwactiviteiten) in aanmerking voor rechtstreekse steun. In sommige EU-landen werd de administratieve last echter te zwaar. Met name aanvragers in de sectoren luchtvaart, spoorwegen, waterwerken, onroerend goed en permanente sport- en recreatiegronden werden gezien als inactief, tenzij ze het tegendeel bewezen. EU-landen mogen die bepaling nu op vrijwillige basis toepassen.
• Enkele aspecten van de regelgeving omtrent groene betalingen zijn vereenvoudigd, vooral de vereisten voor gewasdiversificatie.
• Een uitbreiding van de definitie blijvend grasland:
  • EU-landen kunnen ervoor kiezen om bepaalde struiken of bomen die geschikt zijn als diervoeder op te nemen als blijvend grasland, waar grassen en andere kruidachtige voedergewassen de overhand houden op het hele of een deel van het terrein;
  • ze mogen land dat niet is omgeploegd of elke vijf jaar of langer voor vruchtwisseling is gebruikt, zien als een criterium voor blijvend grasland.
• Jonge landbouwers hebben gemakkelijker toegang tot de volledige vijf jaar aan betalingen.
• De verantwoordelijkheden van de EU-landen met betrekking tot de productiebeperkende aard van gekoppelde steun worden uitgelegd.
• De soorten gebieden die van ecologisch belang zijn (ecologische aandachtsgebieden), zijn uitgebreid met gebieden met geschikte plantensoorten zoals Miscanthus en Silphium perfoliatum, alsook braakliggend terrein met planten die bestuivers aantrekken.

Overgangsbepalingen voor de jaren 2021 en 2022

Door Wijzigingsverordening (EU) nr. 2020/2220, aangenomen in december 2020, is de verdere toepassing mogelijk van de regels van het GLB-kader voor de periode 2014-2020 en is de continuïteit gegarandeerd van de betalingen aan landbouwers en andere begunstigden van steun uit het ELGF en het Elfpo in 2021 en 2022, tot de datum van toepassing van het nieuwe kader. Het doel van de overgangsperiode is het vergemakkelijken van een soepele overgang voor de begunstigden naar een nieuwe programmeringsperiode.