Tomhaltas fuinnimh — creat le haghaidh rialacha lipéadaithe

PRÍOMHPHOINTÍ

Taispeánann táirgí a bhaineann le fuinneamh lipéid a chuireann ar chumas custaiméirí roghanna eolasacha a dhéanamh maidir le táirgí atá níos tíosaí ar fhuinneamh agus níos inbhuanaithe, agus dul chun cinn teicneolaíochta á chur san áireamh. Foráiltear leis an rialachán do scála nua, nuashonraithe agus níos soiléire, ó A (is éifeachtaí) go G (is lú éifeacht), a bheidh le glacadh i rialacháin tarmligthe atá le teacht. Tá ceanglas ann chomh maith maidir le bileog faisnéise faoin táirge.

Rinne an Coimisiún Eorpach mórán de na lipéid a bhí in úsáid cheana roimh an 1 Lúnasa 2017 a “athscálú”, i.e. athchalabrú chun cloí leis an rialachán nua le scála A-go-G.

Glacann an Coimisiún acht tarmligthe ar leith do gach grúpa táirgí ar leith chun an rialachán a fhorlíonadh. Bunaítear leis seo ceanglais mhionsonraithe maidir le lipéadú grúpaí táirgí sonracha:

• go mbaineann acmhainneacht shuntasach leis an ngrúpa táirgí le haghaidh fuinneamh a shábháil;
• tá leibhéil shuntasacha feidhmíochta ag samhlacha coibhéiseacha laistigh den ghrúpa táirgí;
• níl aon tionchar diúltach suntasach ar an ngrúpa táirgí ó thaobh inacmhainneacht ná costas iomlán.

Gníomhartha tarmligthe a bhaineann le grúpaí sonracha táirgí, i measc nithe eile:

• an grúpa sonrach táirgí atá le cumhdach leis na ceanglais mhionsonraithe um lipéadú;
• dearadh agus inneachar an lipéid, lena n-áirítear scála ó A go G a thaispeánann tomhaltas fuinnimh an táirge, ar cheart go mbeadh dearadh aonfhoirmeach aige ar fud na ngrúpaí táirgí;
• faisnéis eile ina gcuirtear béim ar éifeachtúlacht fuinnimh an táirge;
• úsáid acmhainní eile agus faisnéis bhreise a bhaineann leis an táirge, i gcás inarb iomchuí;
• tagairt ar an lipéad lena sainaithnítear táirgí atá cliste ó thaobh fuinnimh de, i.e. atá in ann oiriúnú do phatrúin tomhaltais agus barrfheabhsú a dhéanamh orthu, i gcás inarb iomchuí;
• na modhanna tomhais agus ríofa a úsáidfear chun faisnéis faoi lipéad agus faoi tháirgí a chinneadh, lena n-áirítear sainmhíniú ar an innéacs éifeachtúlachta fuinnimh;
• dáta meastóireachta agus dáta athbhreithnithe fhéideartha an ghnímh tharmligthe;
• éagsúlachtaí i bhfeidhmíocht fuinnimh i réigiúin éagsúla aeráide.

Tá an soláthraí agus an déileálaí freagrach as:

• aicme éifeachtúlachta fuinnimh an táirge agus an raon aicmí atá ar fáil ar an lipéad a thaispeáint;
• comhoibriú le húdaráis um fhaireachas margaidh agus beart a dhéanamh láithreach chun aon neamhchomhlíonadh a leigheas;
• gan faisnéis eile ar dóigh a chuirfeadh custaiméirí amú maidir le tomhaltas fuinnimh, maidir le táirgí arna gcumhdach ag gníomhartha tarmligthe;
• nach dtaispeántar lipéid a bhfuil aithris orthu siúd faoin Rialachán seo, ar tháirgí nach bhfuil clúdaithe ag gníomhartha tarmligthe nó ar tháirgí nach mbaineann le fuinneamh.

Ní mór do dhéileálaithe, lena n-áirítear déileálaithe ar líne, an lipéad a sholáthraíonn an soláthraí a thaispeáint agus an bhileog faisnéise táirge a chur ar fáil do chustaiméirí ag an díolphointe.

Tá bunachar sonraí um chlárú táirgí bunaithe ag an gCoimisiún ar a dtugtar an Chlárlann Eorpach Táirgí um Lipéadú Fuinnimh:

• chun tacú le húdaráis um fhaireachán margaidh lena gcúraimí a dhéanamh, lena n–áirítear forfheidhmiú;
• faisnéis a sholáthar don phobal faoi tháirgí agus faoina lipéid fuinnimh agus faoi na bileoga faisnéise faoi tháirgí;
• faisnéis atá cothrom le dáta maidir le héifeachtúlacht fuinnimh a sholáthar don Choimisiún ionas gur féidir leis athbhreithniú a dhéanamh ar lipéadú fuinnimh.

Ligeann an bunachar sonraí don phobal breathnú ar lipéid táirgí agus bileoga faisnéise, rud a fhágann gur fusa éifeachtúlacht fuinnimh fearas tí a chur i gcomparáid lena chéile. Leagtar síos le Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2024/994 sonraí oibríochtúla an bhunachair sonraí táirgí.

Ceanglaíonn an rialachán freisin ar mhonaróirí tomhaltóirí a chur ar an eolas an bhféadfadh nuashonruithe ar bhogearraí nó ar fhirmware (bogearraí atá leabaithe i bpíosa crua-earraí agus a fheidhmíonn mar chomhéadan idir na crua-earraí sin agus an córas oibriúcháin, m.sh. ar fhón cliste nó ar ríomhaire) éifeachtúlacht fuinnimh táirge a laghdú. Cuirtear cosc leis ar úsáid “feistí uathmhaolaithe”, lena n–athraítear feidhmíocht táirgí faoi dhálaí tástála.

Faoin 2 Lúnasa 2025, déanfaidh an Coimisiún measúnú ar chur chun feidhme an rialacháin seo agus cuirfidh sé tuarascáil faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus Chomhairle an Aontais Eorpaigh.