Ανάπτυξη της υπαίθρου

Η πολιτική για την ανάπτυξη της υπαίθρου αποτελεί τον δεύτερο πυλώνα της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΚΓΠ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Επιδιώκει να βοηθήσει την ύπαιθρο της ΕΕ να διαχειριστεί τις οικονομικές, περιβαλλοντικές και κοινωνικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει. Θέτει τρεις μακροπρόθεσμους στόχους:

• προώθηση της ανταγωνιστικότητας του γεωργικού και δασοκομικού τομέα·
• διαχείριση των φυσικών πόρων με βιώσιμο τρόπο και εφαρμογή μέτρων σχετικά με το κλίμα·
• επίτευξη ισορροπημένης εδαφικής ανάπτυξης της υπαίθρου και δημιουργία και διατήρηση θέσεων εργασίας.

Χρηματοδότηση για την αγροτική ανάπτυξη διατίθεται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ). Ο προϋπολογισμός του ΕΓΤΑΑ για την περίοδο 2021-2027 ανέρχεται σε 95,5 δισ. ευρώ, με συνεισφορά 8,1 δισ. ευρώ από το μέσο ανάκαμψης Next Generation EU ώστε να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις που θέτει η πανδημία COVID-19.

Η πολιτική εφαρμόζεται μέσω επταετών προγραμμάτων ανάπτυξης της υπαίθρου που εκπονούνται σε συνεργασία με την ΕΕ. Επικεντρώνονται σε έξι προτεραιότητες:

• τη μεταφορά γνώσεων και την καινοτομία·
• την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας όλων των τύπων της γεωργίας και την αειφόρο διαχείριση των δασών·
• την προώθηση της οργάνωσης της αλυσίδας τροφίμων·
• την αποκατάσταση, τη διατήρηση και την ενίσχυση των οικοσυστημάτων·
• την προώθηση της αποδοτικότητας των πόρων και της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα·
• την προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της καταπολέμησης της φτώχειας και της οικονομικής ανάπτυξης στις αγροτικές περιοχές.

Οι αρχές, οι κανόνες και τα πρότυπα για την εφαρμογή του ΕΓΤΑΑ, όπως και άλλων Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων, περιλαμβάνονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1303/2013.

Οι κανόνες για τις δαπάνες αγροτικής ανάπτυξης την περίοδο 2021-2022 περιέχονται στον μεταβατικό κανονισμό για την κοινή γεωργική πολιτική, που εκδόθηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2020. Ο κανονισμός παρατείνει για μεγάλο διάστημα την ισχύ των υφιστάμενων κανόνων (που ίσχυαν αρχικά για την περίοδο 2014-2020), εισάγοντας ορισμένα πρόσθετα στοιχεία για να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση στη μελλοντική ΚΓΠ, η οποία αρχίζει να ισχύει το 2023.