Γλωσσάριο σύνοψης

Βοήθεια Εξαγωγή σε PDF Εκτύπωση σελίδας 

Εθνικά κοινοβούλια

Δυνάμει της Συνθήκης της Λισαβόνας, απονεμήθηκε μια σειρά νέων δικαιωμάτων και εξουσιών στα εθνικά κοινοβούλια.

Το άρθρο 12 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και το πρωτόκολλο αριθ. 1 τους προσδίδουν το δικαίωμα να ενημερώνονται απευθείας από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ για νομοθετικά προγράμματα, συμβουλευτικά έγγραφα, πρακτικά του Συμβουλίου κ.λπ., εκτός της ενημέρωσης για τις νομοθετικές πράξεις της ΕΕ.

Το άρθρο 5 της ΣΕΕ και το πρωτόκολλο αριθ. 2 προσδίδουν στα εθνικά κοινοβούλια το δικαίωμα αντίταξης σε πράξεις της ΕΕ στη βάση της επικουρικότητας, μέσω ενός συστήματος κίτρινων (πρωτόκολλο αριθ. 2 άρθρο 7 παράγραφος 2) και κόκκινων (πρωτόκολλο αριθ. 2 άρθρο 7 παράγραφος 3) καρτών. Δυνάμει του πρωτοκόλλου αριθ. 2 άρθρο 8, οι χώρες της ΕΕ μπορούν να ζητήσουν από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να επανεξετάσει τη νομιμότητα των πράξεων της ΕΕ.

Όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, δυνάμει του άρθρου 70 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), τα κοινοβούλια πρέπει να παραμένουν ενήμερα για το σύστημα αξιολόγησης της εφαρμογής, από τις χώρες της ΕΕ, των πολιτικών που αφορούν τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. Τα άρθρα 85 και 88 της ΣΛΕΕ επιτρέπουν τον έλεγχο των δραστηριοτήτων της Eurojust και της Ευρωπόλ.

Το άρθρο 48 της ΣΕΕ και το άρθρο 81 της ΣΛΕΕ επιτρέπουν τη χρήση γενικών και ειδικών ρητρών «γέφυρας». Οι εν λόγω ρήτρες επιτρέπουν να τροποποιείται υπό ορισμένες ειδικές συνθήκες η νομοθετική διαδικασία που χρησιμοποιείται συνήθως.