Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Zasada zanieczyszczający płaci i odpowiedzialność za środowisko

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Zasada zanieczyszczający płaci i odpowiedzialność za środowisko

 

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Dyrektywa 2004/35/WE w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu

JAKI JEST CEL NINIEJSZEJ DYREKTYWY?

Dyrektywa ustala przepisy w oparciu o zasadę zanieczyszczający płaci. Oznacza to, że przedsiębiorstwo powodujące szkody w środowisku ponosi za nie odpowiedzialność i musi podjąć niezbędne środki zapobiegawcze i zaradcze, ponosząc wszelkie powiązane z tym koszty.

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Dyrektywa stosuje następującą definicję szkód wyrządzonych środowisku naturalnemu:

Definicja szkód obejmuje uwalnianie zanieczyszczeń do atmosfery (ponieważ wpływają one na stan gleb i wód), śródlądowych wód powierzchniowych i wód gruntowych oraz wszelkie umyślne uwalnianie do środowiska naturalnego organizmów zmodyfikowanych genetycznie określonych w dyrektywie 2001/18/WE.

Zakres

Istnieją dwa przypadki, w których obowiązuje odpowiedzialność:

  • 1.

    szkody wyrządzone środowisku naturalnemu spowodowane przez wszelką działalność wymienioną w załączniku III do dyrektywy, np.:

    • przemysł energetyczny,
    • produkcja i obróbka metali,
    • przemysł mineralny,
    • przemysł chemiczny,
    • gospodarka odpadami,
    • produkcja masy celulozowo-papierniczej, papieru i tektury na dużą skalę, barwienie tkanin i garbarnie,
    • produkcja mięsa, produktów mlecznych i żywności na dużą skalę.
  • 2.

    szkody wyrządzane w odniesieniu do gatunków chronionych i siedlisk przyrodniczych (lub bezpośrednie zagrożenie wystąpieniem takich szkód) przez wykonywanie działalności zawodowej innej niż ta wymieniona w załączniku III oraz w powiązaniu z winą przedsiębiorstwa lub jego zaniedbaniem.

Wyjątki

Wyjątki obejmują konflikt zbrojny, klęskę żywiołową, odpowiedzialność za szkody wyrządzone środowisku naturalnemu objęte zakresem stosowania międzynarodowych konwencji (np. zanieczyszczenie morza) oraz ryzyko związane z promieniowaniem jądrowym ujęte w traktacie Euratom.

Działania zapobiegawcze i zaradcze

  • W przypadku zaistnienia bezpośredniego zagrożenia wystąpieniem szkód przedsiębiorstwo musi bezzwłocznie podjąć niezbędne działania zapobiegawcze.
  • W przypadku gdy szkoda już powstała, przedsiębiorstwo musi bezzwłocznie poinformować o tym fakcie władze i podjąć działania mające na celu opanowanie sytuacji, aby zapobiec dalszym szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu i zagrożeniom dla zdrowia ludzi oraz podjąć właściwe działania zaradcze.

Przedsiębiorstwo musi zapłacić za działania zapobiegawcze i zaradcze, z wyjątkiem określonych sytuacji, np. gdy szkody zostały spowodowane przez stronę trzecią i wystąpiły pomimo właściwych środków bezpieczeństwa lub powstały na skutek wypełnienia oficjalnych instrukcji.

Wykonanie

  • W ramach sprawozdania z wykonania z 2016 r. przyjrzano się procesowi wykonania dyrektywy w latach 2007–2013, w tym ocenie przeprowadzonej zgodnie z REFIT – programem sprawności i wydajności regulacyjnej Komisji Europejskiej.
  • Sprawozdanie potwierdza, że chociaż możliwości dyrektywy nie zostały jeszcze w pełni wykorzystane, przyczyniła się ona do skutecznego zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu i zachęcania do podejmowania środków zapobiegawczych.

OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE?

Ma ona zastosowanie od 30 kwietnia 2004 r. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 30 kwietnia 2007 r.

KONTEKST

Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej odpowiedzialności za szkody w środowisku.

GŁÓWNY DOKUMENT

Dyrektywa 2004/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu (Dz.U. L 143 z 30.4.2004, s. 56–75)

Kolejne zmiany do dyrektywy 2004/35/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów informacyjnych.

DOKUMENTY POWIĄZANE

Sprawozdanie Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego: Sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego na podstawie art. 18 ust. 2 dyrektywy 2004/35/WE w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu (COM(2016) 204 final z 14.4.2016)

Dokument roboczy służb Komisji: Ocena REFIT dyrektywy w sprawie odpowiedzialności za środowisko towarzyszący dokumentowi – Sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego na podstawie art. 18 ust. 2 dyrektywy 2004/35/WE w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu (SWD(2016) 121 final z 14.4.2016)

Ostatnia aktualizacja: 05.10.2016

Top