Help Print this page 
Title and reference
Wspólnotowe przepisy ramowe dotyczące opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
BG ES CS DA DE ET EL EN FR GA HR IT LV LT HU MT NL PL PT RO SK SL FI SV
HTML html ES html CS html DA html DE html EL html EN html FR html IT html HU html NL html PL html PT html RO html FI html SV
Multilingual display
Text

Wspólnotowe przepisy ramowe dotyczące opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej

Unia Europejska (UE) ustanawia ogólne warunki dotyczące opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej. Unijny system stawek minimalnych, który był przez długi czas zarezerwowany dla olejów mineralnych, zostaje rozszerzony na węgiel, gaz ziemny i energię elektryczną. System ten ustala minimalne stawki opodatkowania dla produktów energetycznych w przypadku ich wykorzystywania jako paliwo silnikowe lub paliwo do ogrzewania oraz dla energii elektrycznej. Tym samym jego celem jest usprawnienie funkcjonowania rynku wewnętrznego poprzez zredukowanie zakłóceń konkurencji między olejami mineralnymi a innymi produktami energetycznymi. Zgodnie z założeniami UE i Protokołem z Kioto, zachęca do bardziej efektywnego wykorzystywania energii w celu zmniejszenia zależności od importowanych produktów energetycznych oraz ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Również w interesie ochrony środowiska naturalnego upoważnia państwa UE do udzielania ulg podatkowych dla zakładów podejmujących określone kroki w celu zredukowania swojej emisji.

AKT

Dyrektywa Rady nr 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej [Zob. akty zmieniające].

STRESZCZENIE

Produkty energetyczne i energia elektryczna są opodatkowane wyłącznie wówczas, gdy są wykorzystywane jako paliwo silnikowe lub paliwo do ogrzewania. Nie są opodatkowane w sytuacji, gdy są wykorzystywane jako surowce lub dla celów redukcji chemicznej oraz w procesach elektrolitycznych i metalurgicznych.

W oparciu o tę zasadę dyrektywa określa minimalne stawki opodatkowania dla paliwa silnikowego, paliwa silnikowego wykorzystywanego do celów przemysłowych lub handlowych, paliwa do ogrzewania i energii elektrycznej. „Poziomy opodatkowania” * stosowane przez państwa UE nie mogą być niższe niż minimalne stawki opodatkowania określone w dyrektywie.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw silnikowych:

-

Aktualne minimalne stawki akcyzowe

Benzyna (EUR/1000 l)

421

Benzyna bezołowiowa (EUR/1000 l)

359

Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)

330

Nafta (EUR/1000 l)

330

Gaz płynny (EUR/1000 l)

125

Gaz ziemny (EUR/GJ)

2,6

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Najpóźniej do dnia 1 stycznia 2012 r. Rada, stanowiąc jednomyślnie, po konsultacji z Parlamentem Europejskim, na podstawie sprawozdania i wniosku Komisji, musi podjąć decyzję dotyczącą minimalnych poziomów opodatkowania mających zastosowanie do oleju gazowego na kolejny okres rozpoczynający się dnia 1 stycznia 2013 r.

Dyrektywa umożliwia państwom UE rozróżnianie między handlowym i niehandlowym zastosowaniem oleju gazowego stosowanego jako materiał napędowy, pod warunkiem, że przestrzegane są wspólnotowe minimalne poziomy i że stawka dla handlowego oleju gazowego wykorzystywanego jako materiał napędowy * nie spada poniżej krajowego poziomu opodatkowania obowiązującego w dniu 1 stycznia 2003 r., niezależnie od wszelkich odstępstw dla tego zastosowania, określonych w niniejszej dyrektywie.

To rozróżnienie umożliwia państwom UE zmniejszenie różnicy między poziomem podatku akcyzowego dotyczącego olejów gazowych nieprzeznaczonych na cele handlowe, wykorzystywanych w samochodach, a poziomem podatku akcyzowego dotyczącego benzyny, ponieważ nie istnieje ekologiczne ani inne uzasadnienie stosowania niższej stawki minimalnej, niż obecnie stosowana w odniesieniu do olejów gazowych wykorzystywanych w samochodach.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw wykorzystywanych w celach przemysłowych lub handlowych:

-

Aktualne minimalne stawki akcyzowe

Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)

21

Nafta (EUR/1000 l)

21

Gaz płynny (EUR/1000 kg)

41

Gaz ziemny (EUR/GJ)

0,3

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Dyrektywa określa, że zastosowania przemysłowe i handlowe to:

  • prace w rolnictwie, ogrodnictwie, hodowli ryb oraz w leśnictwie,
  • silniki stacjonarne,
  • zakłady i maszyny używane w budownictwie, inżynierii lądowej i wodnej oraz publicznych robotach budowlanych,
  • pojazdy przeznaczone do wykorzystania poza drogami publicznymi.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw do ogrzewania i energii elektrycznej:

-

Aktualne minimalne stawki akcyzowe(wykorzystanie w celach handlowych)

Aktualne minimalne stawki akcyzowe(wykorzystanie w celach niehandlowych)

Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)

21

21

Ciężki olej opałowy (EUR/1000 kg)

15

15

Nafta (EUR/1000 l)

0

0

Gaz płynny (EUR/1000 kg)

0

0

Gaz ziemny (EUR/GJ)

0,15

0,3

Węgiel i koks (EUR/GJ)

0,15

0,3

Energia elektryczna (EUR/MWh)

0,5

1,0

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Zróżnicowane stawki opodatkowania

Pod warunkiem przestrzegania minimalnych poziomów opodatkowania przewidzianych niniejszą dyrektywą i pod warunkiem ich zgodności z prawem UE, państwa UE mogą stosować zróżnicowane stawki opodatkowania, pod kontrolą fiskalną, w następujących przypadkach:

  • gdy zróżnicowane stawki są bezpośrednio powiązane z jakością produktu,
  • gdy zróżnicowane stawki zależą od ilościowych poziomów zużycia energii elektrycznej i produktów energetycznych wykorzystywanych do ogrzewania,
  • do następujących zastosowań: lokalny publiczny transport pasażerski (łącznie z taksówkami), zbieranie odpadów, siły zbrojne i administracja publiczna, osoby niepełnosprawne, karetki pogotowia,
  • gdy rozróżniane będzie zastosowanie w celach handlowych i niehandlowych produktów energetycznych i energii elektrycznej określonych powyżej.

Zwolnienia i obniżki

Z opodatkowania zwolnione są:

  • produkty energetyczne i energia elektryczna wykorzystywana do produkcji energii elektrycznej oraz energia elektryczna wykorzystywana do utrzymania zdolności do produkcji energii elektrycznej. Państwa UE mogą jednak, ze względów ekologicznych, poddać te produkty opodatkowaniu,
  • produkty energetyczne dostarczane w celu zastosowania jako paliwo do celów żeglugi powietrznej innej niż prywatne loty niehandlowe,
  • produkty energetyczne dostarczane w celu zastosowania jako paliwo do celów żeglugi na wodach terytorialnych UE (łącznie z połowami), z wyłączeniem prywatnej żeglugi niehandlowej, oraz energia elektryczna produkowana na pokładzie statku.

Państwa UE mogą ograniczyć zakres dwóch ostatnich wyłączeń do transportu międzynarodowego i transportu wewnątrz UE. W związku z tym w odniesieniu do każdego transportu powietrznego lub morskiego na terenie państwa UE lub między dwoma państwami UE, które podpisały dwustronną umowę w tym zakresie, państwa UE mogą stosować poziom opodatkowania, który jest niższy niż minimum przewidziane w dyrektywie.

Państwa UE mogą stosować całkowite lub częściowe zwolnienia lub obniżki poziomu opodatkowania w odniesieniu do między innymi:

  • produktów energetycznych wykorzystywanych pod kontrolą fiskalną w dziedzinie projektów pilotażowych dla rozwoju technologicznego bardziej ekologicznych produktów lub w związku z paliwami ze źródeł odnawialnych,
  • biopaliwa,
  • form energii pochodzących z wykorzystania energii słonecznej, wiatrowej, fal, pływów lub geotermicznej bądź z biomasy * lub odpadów,
  • produktów energetycznych i energii elektrycznej wykorzystywanej do przewozów towarów i pasażerów koleją, metrem, tramwajem i trolejbusem,
  • produktów energetycznych dostarczanych w celu zastosowania jako paliwo dla żeglugi na śródlądowych drogach wodnych (łącznie z połowami), z wyłączeniem prywatnej żeglugi niehandlowej, oraz energii elektrycznej produkowanej na pokładzie statku,
  • gazu ziemnego i gazu płynnego, wykorzystywanych jako materiały pędne.

Dyrektywa uwzględnia konkurencyjność zakładów, oferując możliwości zmniejszenia obciążenia podatkowego dla zakładów energochłonnych i/lub zakładów, * które zobowiążą się do osiągnięcia celów w zakresie ochrony środowiska lub do wprowadzenia usprawnień pod względem oszczędności energii.

Stanowi również, że państwa UE mogą refundować, w całości lub w części, podatki uiszczane przez zakłady, które zainwestowały w racjonalizację swojego wykorzystania energii. Zwrot ten może wynosić nawet 100% w przypadku zakładów energochłonnych i do 50% dla pozostałych zakładów.

Okresy przejściowe

Dla niektórych państw UE dyrektywa określa okresy przejściowe, w trakcie których są zobowiązane do stopniowego zmniejszania różnicy między ich stawkami a nowymi minimalnymi stawkami opodatkowania. Jeżeli jednak różnica między stawką krajową a stawką minimalną nie przekracza 3% stawki minimalnej, wówczas państwo UE może czekać do końca tego okresu w celu dostosowania swojego poziomu krajowego.

Kluczowe pojęcia stosowane w akcie

  • Poziom opodatkowania: całkowita kwota opłat pobranych jako podatki pośrednie (z wyłączeniem podatku VAT), obliczona bezpośrednio lub pośrednio na podstawie ilości produktów energetycznych i energii elektrycznej w momencie przekazania do zużycia.
  • Olej gazowy przeznaczony do celów handlowych, wykorzystywany jako materiał pędny: olej gazowy wykorzystywany jako materiał pędny do przewozu towarów na cudzy rachunek lub własny, pojazdem silnikowym lub pojazdem przegubowym przeznaczonym wyłącznie do przewozu drogowego towarów i o maksymalnej dopuszczalnej całkowitej masie rzeczywistej brutto nie mniejszej niż 7,5 tony, oraz do regularnego lub okazjonalnego przewozu osób, pojazdem silnikowym kategorii M2 lub kategorii M3, zdefiniowanego w dyrektywie Rady 70/156/EWG homologacji typu pojazdów silnikowych i ich przyczep
  • Biomasa: ulegająca biodegradacji część produktów, odpadów i pozostałości rolnictwa (łącznie z substancjami roślinnymi i zwierzęcymi), leśnictwa i powiązanych gałęzi przemysłu, a także ulegająca biodegradacji część odpadów przemysłowych i z gospodarstw domowych.
  • Zakład energochłonny: podmiot gospodarczy, w którym koszty nabycia produktów energetycznych i energii elektrycznej wynoszą przynajmniej 3,0% wartości produkcji lub podatek energetyczny należny w danym kraju wynosi przynajmniej 0,5% wartości dodanej.

Odniesienia

Akt

Wejście w życie

Termin transpozycji przez państwa członkowskie

Dziennik Urzędowy

Dyrektywa 2003/96/WE

31.10.2003 r.

31.12.2003 r.

Dz.U. L 283 z 31.10.2003 r.

Akt(-y) zmieniający(-e)

Wejście w życie

Termin transpozycji przez państwa członkowskie

Dziennik Urzędowy

Dyrektywa 2004/74/WE

1.5.2004 r.

1.5.2004 r.

Dz.U. L 195 z 2.6.2004 r.

Dyrektywa 2004/75/WE

1.5.2004 r.

1.5.2004 r.

Dz.U. L 195 z 2.6.2004 r.

Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy nr 2003/96/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną.

Ostatnia aktualizacja: 03.11.2010

Top