Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Prawa autorskie i pokrewne w społeczeństwie informacyjnym

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Prawa autorskie i pokrewne w społeczeństwie informacyjnym

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Dyrektywa 2001/29/WE w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym

STRESZCZENIE

JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY?

Celem niniejszej dyrektywy jest dostosowanie prawa autorskiego i pokrewnych praw do rozwoju technologicznego, a zwłaszcza do społeczeństwa informacyjnego, przy zapewnieniu wysokiego poziomu ochrony własności intelektualnej. Niniejsza dyrektywa również zmierza do wdrożenia 2 traktatów międzynarodowych, które zostały zawarte w grudniu 1996 r.: Traktatu WIPO o prawie autorskim i Traktatu WIPO o artystycznych wykonaniach i nagraniach.

Jest to 1 z 10 dyrektyw, obejmujących dyrektywy dotyczące egzekwowania praw własności intelektualnej, utworów osieroconych, a także zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi, które razem tworzą unijne ustawodawstwo dotyczące praw autorskich.

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Niniejsza dyrektywa harmonizuje kluczowe prawa udzielane autorom i podmiotom pokrewnym ( prawo do zwielokrotnienia utworu, prawo autora do publicznego udostępniania utworu oraz prawo do rozpowszechniania) oraz – w mniejszym stopniu – wyjątki i ograniczenia tych praw. Niniejsza dyrektywa harmonizuje także ochronę prawną środków technologicznych oraz informacji o zarządzaniu prawami, a także ochronę sankcji i zadośćuczynienia.

Prawo do zwielokrotniania utworu

Kraje UE przewidują wyłączne prawo do zezwalania lub zabraniania bezpośredniego lub pośredniego, tymczasowego lub stałego zwielokrotniania utworu, przy wykorzystaniu wszelkich środków i w jakiejkolwiek formie, w całości lub częściowo:

  • dla autorów – w odniesieniu do ich utworów;
  • dla artystów wykonawców – w odniesieniu do utrwaleń* ich przedstawień;
  • dla producentów fonogramów – w odniesieniu do ich fonogramów;
  • dla producentów pierwszych utrwaleń filmów – w odniesieniu do oryginału i kopii ich filmów;
  • dla organizacji radiowych i telewizyjnych – w odniesieniu do utrwaleń ich programów, niezależnie od tego, czy te programy transmitowane są przewodowo czy bezprzewodowo, włączając drogę kablową lub satelitarną.

Prawo do publicznego udostępniania

Kraje UE zapewniają autorom wyłączne prawo do zabraniania lub zezwalania na jakiekolwiek publiczne udostępnianie ich utworów. Obejmuje to podawanie do publicznej wiadomości ich utworów w taki sposób, aby osoby postronne miały do nich dostęp w wybranym przez siebie miejscu i czasie.

Kraje UE powinny przewidzieć wyłączne prawo do udostępniania:

  • dla artystów wykonawców – w odniesieniu do utrwaleń ich przedstawień;
  • dla producentów fonogramów – w odniesieniu do ich fonogramów;
  • dla producentów pierwszych utrwaleń filmów – w odniesieniu do oryginału i kopii ich filmów;
  • dla organizacji radiowych i telewizyjnych – w odniesieniu do utrwaleń ich programów, niezależnie od sposobu transmitowania.

Prawo do rozpowszechniania

  • Niniejsza dyrektywa ustanawia jedną ogólnounijną zasadę zapewniania autorom wyłącznego prawa do zezwalania lub zabraniania jakiejkolwiek formy publicznego rozpowszechniania oryginału swoich utworów lub ich kopii.
  • Prawo do rozpowszechniania na obszarze UE wyczerpuje się tylko w przypadku pierwszej sprzedaży danego przedmiotu lub innego przeniesienia własności na obszarze UE przez podmiot praw autorskich lub za jego zezwoleniem.

Wyjątki i ograniczenia

Niniejsza dyrektywa ustanawia wyczerpujący wykaz wyjątków i ograniczeń dla przedmiotowych praw w celu ułatwienia stosowania treści chronionych w określonych okolicznościach.

Istnieje obowiązkowy wyjątek od prawa do zwielokrotniania dla niektórych tymczasowych czynności zwielokrotniania, które stanowią integralną i podstawową część procesu technologicznego (kopie tymczasowe) i których celem jest umożliwienie legalnego korzystania lub transmisji w sieci wśród osób trzecich przez pośrednika utworu lub innego przedmiotu objętego ochroną.

  • Wszystkie pozostałe wyjątki i ograniczenia odnoszące się do prawa do zwielokrotniania i publicznego udostępniania są fakultatywne (kraje UE mogą, lecz nie muszą postanowić o ich stosowaniu), a dotyczą zwłaszcza domeny publicznej. Z tytułu trzech z tych wyjątków – reprografii*, prywatnego użytku i zwielokrotnień programów dokonywanych przez instytucje społeczne – podmioty praw autorskich otrzymują godziwą rekompensatę.
  • Wyjątki i ograniczenia prawa do rozpowszechniania przyznawane są zależnie od wyjątków dotyczących zwielokrotniania lub udostępniania utworu.

Ochrona prawna

  • Kraje UE zapewniają ochronę prawną przeciw obchodzeniu skutecznych zabezpieczeń technicznych obejmujących utwór lub inny przedmiot objęty ochroną.
  • Ta ochrona prawna odnosi się także do aktów przygotowawczych, takich jak produkcja, przywóz, rozpowszechnianie, sprzedaż lub świadczenie usług względem utworów o ograniczonym zastosowaniu.

Ochrona informacji o zarządzaniu prawami

Kraje UE zapewniają ochronę prawną przed świadomym popełnianiem następujących czynów przez daną osobę:

  • usunięcie lub zmiana informacji elektronicznej o zarządzaniu prawami;
  • rozpowszechnianie, nadawanie, udostępnianie lub podawanie do publicznej wiadomości utworów lub innych przedmiotów chronionych, z których usunięte zostały elektroniczne informacje o zarządzaniu prawami.

OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE?

Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie od 22 czerwca 2001 r. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 22 grudnia 2002 r.

KLUCZOWE POJĘCIA

* Utrwalenie: utwór musi być osadzony w kopii umożliwiającej jego oglądanie lub kopiowanie przez innych (tj. na trwałym nośniku, takim jak nagranie).

* Reprografia: nauka i praktyka kopiowania i zwielokrotniania dokumentów i materiałów graficznych.

AKT

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (Dz.U. L 167 z 22.6.2001, s. 10–19)

Kolejne zmiany do dyrektywy 2001/29/WE zostały włączone do tekstu pierwotnego. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną.

AKTY POWIĄZANE

Dyrektywa 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej (Dz.U. L 157 z 30.04.2004, s. 45–86) (IPRED). Zobacz tekst skonsolidowany.

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/26/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz udzielania licencji wieloterytorialnych dotyczących praw do utworów muzycznych do korzystania online na rynku wewnętrznym (Dz.U. L 84 z 20.3.2014, s. 72–98) (dyrektywa CRM)

Dyrektywa 2006/115/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie prawa najmu i użyczenia oraz niektórych praw pokrewnych prawu autorskiemu w zakresie własności intelektualnej (Wersja ujednolicona) (Dz.U. L 376 z 27.12.2006, s. 28–35) (dyrektywa najmu i użyczenia)

Dyrektywa 2001/84/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 września 2001 r. w sprawie prawa autora do wynagrodzenia z tytułu odsprzedaży oryginalnego egzemplarza dzieła sztuki (Dz.U. L 272 z 13.10.2001, s. 32–36)

Dyrektywa Rady nr 93/83/EWG z dnia 27 września 1993 r. w sprawie koordynacji niektórych zasad dotyczących prawa autorskiego oraz praw pokrewnych stosowanych w odniesieniu do przekazu satelitarnego oraz retransmisji drogą kablową (Dz.U. L 248 z 6.10.1993, s. 15–21) (dyrektywa satelitarna i kablowa)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/24/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie ochrony prawnej programów komputerowych (Wersja skodyfikowana) (Dz.U. L 111 z 5.5.2009, s. 16–22) (dyrektywa o oprogramowaniu)

Dyrektywa 96/9/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 marca 1996 r. w sprawie ochrony prawnej baz danych (Dz.U. L 77 z 27.3.1996, s. 20–28)

Dyrektywa 2006/116/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie czasu ochrony prawa autorskiego i niektórych praw pokrewnych (wersja ujednolicona) (Dz.U. L 372 z 27.12.2006, s. 12–18). Zobacz tekst skonsolidowany.

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2012/28/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie niektórych dozwolonych sposobów korzystania z utworów osieroconych (Dz.U. L 299 z 27.10.2012, s. 5–12) (dyrektywa w sprawie utworów osieroconych)

Ostatnia aktualizacja: 04.04.2016

Top