Help Print this page 
Title and reference
Lotnictwo cywilne i Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
BG ES CS DA DE ET EL EN FR GA HR IT LV LT HU MT NL PL PT RO SK SL FI SV
HTML html ES html CS html DA html DE html EL html EN html FR html IT html HU html NL html PL html PT html RO html FI html SV
Multilingual display
Text

Lotnictwo cywilne i Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego

Niniejsze rozporządzenie rozszerza kompetencje UE w zakresie bezpieczeństwa lotniczego i wprowadza nowe zasady w dziedzinie operacji lotniczych, licencji i szkolenia załogi. Wprowadza również system grzywien dla osób łamiących zasady bezpieczeństwa. Wreszcie – wzmacnia kompetencje Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego.

AKT

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 z dnia 20 lutego 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego [Zob. akty zmieniające].

STRESZCZENIE

Rozporządzenie to ma zastosowanie do projektowania, produkcji, konserwacji i eksploatacji produktów, części i urządzeń lotniczych, a także do osób i podmiotów związanych z tą działalnością. Jego celem jest:

  • zdefiniowanie wspólnych zasad w zakresie bezpieczeństwa lotniczego w celu zagwarantowania pasażerom wysokiego poziomu bezpieczeństwa i zapewnienia ochrony środowiska,
  • zapewnienie równych reguł gry wszystkim uczestnikom wewnętrznego rynku lotniczego i ułatwienie swobodnego przepływu osób, towarów i usług poprzez uznawanie certyfikatów ustanowionych przez właściwe organy,
  • uproszczenie i usprawnienie procedury certyfikacji poprzez centralizację możliwych działań na szczeblu europejskim,
  • promowanie na całym świecie poglądów Unii Europejskiej (UE) w zakresie norm i zasad bezpieczeństwa w dziedzinie lotnictwa cywilnego.

W tym celu w rozporządzeniu przewidziano między innymi utworzenie Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) oraz wzmocnienie jej kompetencji.

EUROPEJSKA AGENCJA BEZPIECZEŃSTWA LOTNICZEGO (EASA)

Struktura, misje i finansowanie EASA

Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) jest organem Unii Europejskiej posiadającym osobowość prawną. Agencją kieruje jej dyrektor wykonawczy oraz zarząd złożony z przedstawiciela każdego państwa członkowskiego i przedstawiciela Komisji. Personel Agencji składa się ze ściśle ograniczonej liczby urzędników przydzielonych lub przeniesionych przez Komisję lub państwa członkowskie do wypełniania zadań kierowniczych, a także innych pracowników zatrudnionych przez Agencję do wykonania jej zadań.

Główne zadania EASA są następujące:

  • wspieranie Komisji w opracowywaniu wspólnych reguł w dziedzinie lotnictwa cywilnego oraz udzielanie pomocy technicznej, naukowej i administracyjnej podczas wykonywania jej zadań,
  • prowadzenie inspekcji standaryzacyjnych, aby zapewnić właściwe stosowanie tych reguł w państwach członkowskich,
  • wydawanie właściwych certyfikatów przedsiębiorstwom europejskim w dziedzinie konstrukcji statków powietrznych, wystawianie certyfikatów statkom powietrznym wykorzystywanym w Europie oraz przewoźnikom lotniczym i organizacjom zaangażowanym w obsługę lub szkolenie z siedzibą w krajach trzecich.

Agencja może wydawać opinie i zalecenia przeznaczone dla Komisji lub specyfikacje certyfikacyjne i akceptowalne sposoby potwierdzania spełnienia zasad europejskich.

Agencja przygotowuje roczny program prac służący wspieraniu stałej poprawy bezpieczeństwa lotnictwa europejskiego, zgodny z mandatami i zadaniami Agencji dodanymi, zmienionymi lub usuniętymi w porównaniu do roku poprzedniego.

Dochody Agencji składają się głównie z opłat wnoszonych przez osoby składające wniosek o certyfikaty wydawane przez Agencję oraz opłat za publikacje, szkolenia lub wszelkie inne usługi świadczone przez Agencję, a także z wkładu UE, krajów trzecich i państw członkowskich.

WSPÓLNE ZASADY BEZPIECZEŃSTWA LOTNICZEGO

Zdatność do lotu

Zdatność do lotu określa zdolność statków powietrznych do ich bezpiecznego lotu. Jest to oczywiście jedno z zasadniczych wymagań dotyczących statków powietrznych. UE narzuca więc wymóg, aby każdy statek powietrzny przed oddaniem go do eksploatacji uzyskał indywidualne świadectwo zdatności do lotu. Oprócz tego wymagane są także dodatkowe rodzaje zaświadczeń dla:

  • wyrobów, części i akcesoriów zainstalowanych na statkach powietrznych,
  • organizacji odpowiedzialnych za projektowanie i produkcję statków powietrznych,
  • organizacji i personelu odpowiedzialnego za kontrolę zdatności do lotu i konserwację statków powietrznych.

Środowisko

Wyroby, części i akcesoria zainstalowane na statkach powietrznych muszą spełniać wymagania ochrony środowiska określone w konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, tak zwanej konwencji chicagowskiej. Przepisy te zostały wzmocnione na poziomie ICAO w roku 2011. Podobnie na poziomie Unii Europejskiej, w rozporządzeniu (UE) nr 6/2013 zwiększono wymogi w zakresie ochrony środowiska (art. 6 ust 1), dopuszczono jednak zwolnienie w okresie przejściowym do dnia 31 grudnia 2016 r.

Certyfikacja załóg

Piloci muszą posiadać licencję oraz stosowne do wykonywanej działalności zaświadczenie lekarskie. Licencję może otrzymać jedynie osoba spełniająca wymagania w zakresie wiedzy teoretycznej, umiejętności praktycznych, kompetencji językowych i doświadczenia.

Organizacje szkolące i użytkownicy symulatorów lotów muszą także posiadać odpowiednie zaświadczenia.

Członkowie załogi kabinowej, biorący udział w działalności zarobkowej, muszą posiadać stosowne zaświadczenia i poddawać się regularnej kontroli lekarskiej, co gwarantuje, że mogą w pewny sposób wywiązywać się z przydzielonych im zadań dotyczących bezpieczeństwa.

Operacje lotnicze

Użytkownicy statków powietrznych to osoby fizyczne lub prawne użytkujące statki powietrzne, np. piloci (osoby prywatne) lub przedsiębiorstwa lotnicze. Każdy użytkownik komercyjny musi posiadać zaświadczenie, którego poziom wymagań zależy od rodzaju wykonywanej działalności, gwarantujące przede wszystkim wysoki poziom bezpieczeństwa zarobkowej działalności lotniczej.

Także użytkownicy z krajów trzecich, których statki powietrzne korzystają z europejskich portów lotniczych, muszą spełniać pewne europejskie wymagania.

Lotniska i zarządzanie ruchem lotniczym

Lotniska oznaczają infrastrukturę wykorzystywaną do wylotu i lądowania statków powietrznych. Infrastruktura taka powinna posiadać stosowne zaświadczenia gwarantujące bezpieczeństwo i zdolność odpowiednich organizacji do użytkowania lotnisk.

Poza tym służby i personel odpowiedzialny za zarządzanie ruchem lotniczym również powinny posiadać odpowiednie zaświadczenie. Zadaniem owych służb jest przede wszystkim zarządzanie czynnościami i ruchem statków powietrznych oraz pojazdów poruszających się na płycie postojowej.

Komunikacja i informacja

Państwa członkowskie uznają zaświadczenia wydane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem bez spełniania żadnych dodatkowych wymagań ani przeprowadzania oceny technicznej.

Państwa członkowskie i Agencja prowadzą kontrole, w tym inspekcje lotnisk, i stosują wszelkie środki, aby zapobiec ewentualnym naruszeniom przepisów.

Został wprowadzony mechanizm nakładania sankcji w stwierdzonych przypadkach naruszania przepisów. Komisja może w szczególności podjąć decyzję o cofnięciu uznania w Europie wyżej wspomnianych zaświadczeń, a – na wniosek Agencji – nałożyć kary finansowe na posiadaczy zaświadczeń wydanych przez Agencję, naruszających zasady obowiązujące w Unii Europejskiej.

WYMAGANIA TECHNICZNE I PROCEDURY ADMINISTRACYJNE ODNOSZĄCE SIĘ DO OPERACJI LOTNICZYCH

Dnia 5 października 2012 r. Komisja Europejska przyjęła rozporządzenie (UE) nr 965/2012, w którym określono wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do operacji lotniczych zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008. W rozporządzeniu tym ustanowiono szczegółowe przepisy dotyczący użytkowania samolotów i śmigłowców jako środków zarobkowego transportu lotniczego.

Aby zapewnić płynne przejście na nowe zasady oraz zagwarantować wysoki poziom bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w Unii Europejskiej, w przedmiotowym rozporządzeniu w szczególności uwzględniono przepisy Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO) oraz przepisy europejskich władz lotniczych związanych z lotnictwem (uprzednio Zrzeszenia Władz Lotniczych (JAA)).

W przedmiotowym rozporządzeniu ustanowiono między innymi szczegółowe przepisy dotyczące:

  • kontroli naziemnych użytkowanych samolotów, w przypadku których nadzór w zakresie bezpieczeństwa jest zapewniony przez inne państwo członkowskie lub państwo trzecie;
  • warunków związanych z wystawianiem, zawieszaniem, wznawianiem itp. zaświadczeń użytkowania statków powietrznych;
  • praw i obowiązków posiadaczy zaświadczeń oraz
  • okoliczności, w których użytkowanie jest zabronione, ograniczone lub podlega pewnym warunkom związanym ze względami bezpieczeństwa.

Począwszy od dnia 28 października 2014 r., po dwuletnim okresie przejściowym, wszystkie certyfikaty przewoźnika lotniczego (AOC) muszą być zgodne z technicznymi i administracyjnymi normami określonymi w rozporządzeniu nr 965/2012.

ODNIESIENIA

Akt

Wejście w życie

Termin transpozycji przez państwa członkowskie

Dziennik Urzędowy

Rozporządzenie (WE) nr 216/2008

8.4.2008

-

Dz.U. L 79, 19.3.2008

Akt(-y) zmieniający(-e)

Wejście w życie

Termin transpozycji przez państwa członkowskie

Dziennik Urzędowy

Rozporządzenie (WE) nr 1108/2009

14.12.2009

-

Dz.U. L 309 z 24.11.2009

Rozporządzenie (UE) nr 6/2013

29.01.2013

-

Dz.U. L 4 z 9.01.2013

AKTY POWIĄZANE

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 300/2008 z dnia 11 marca 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 2320/2002 [Dz.U. L 97 z 9.4.2008].

Rozporządzenie Komisji (UE) nr 965/2012 z dnia 5 października 2012 r. ustanawiające wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do operacji lotniczych zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 [Dz.U. L 296 z 25.10.2012].

Ostatnia aktualizacja: 13.01.2014

Top