Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Modernizacja unijnego szkolnictwa wyższego

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Modernizacja unijnego szkolnictwa wyższego

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Komunikat Komisji Europejskiej (COM(2011) 567 final) — plan modernizacji unijnych systemów szkolnictwa wyższego

STRESZCZENIE

JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO KOMUNIKATU?

Ustanawia priorytety dotyczące szkolnictwa wyższego w UE. Plan został opracowany w celu umożliwienia systemom szkolnictwa wyższego wnoszenia większego wkładu w realizację celów strategii „Europa 2020” na rzecz wzrostu gospodarczego.

Po publikacji niniejszego komunikatu Komisji Europejskiej zostały w 2013i 2014 r. przedłożone dwa sprawozdania w sprawie poprawy jakości nauczania i uczenia się w europejskich instytucjach szkolnictwa wyższego oraz o nowych sposobach nauczania i uczenia się w szkolnictwie wyższym.

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Komunikat wyznacza pięć priorytetowych obszarów działań dla krajów UE i instytucji szkolnictwa wyższego oraz określa środki, jakie UE podejmie w celu wsparcia ich starań.

  • 1.

    Podwyższenie poziomu wykształcenia — zgodnie z jednym z celów strategii „Europa 2020” do 2020 r. 40% młodych ludzi powinno mieć wykształcenie wyższe. Szacuje się też, że milion nowych miejsc pracy będzie wymagać posiadania umiejętności badawczych na wysokim poziomie.

  • Dlatego Komisja nawołuje w komunikacie do:
    • ograniczenia zjawiska przedwczesnego kończenia nauki i zachęcania większej liczby młodych osób do podejmowania studiów wyższych, w szczególności za pośrednictwem programów pomocy i wsparcia finansowego skierowanego do uczniów z grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji oraz do osób dorosłych;
    • poprawy warunków inwestowania w badania i innowacje przez przemysł oraz wyposażenia obecnej siły roboczej w umiejętności badawcze;
    • opracowania przejrzystej drogi awansu edukacyjnego od kształcenia zawodowego i innych typów kształcenia do kształcenia na poziomie wyższym oraz jasnych sposobów rozpoczęcia kariery pozaakademickiej przez pracowników naukowych.

Przeprowadzone w 2015 r. badanie pokazuje odsetek osób, które zdobyły wyższe wykształcenie oraz tych, które przedwcześnie zakończyły naukę w całej Europie.

  • 2.

    Poprawienie jakości i przydatności wyższego wykształcenia

  • Niniejszy komunikat zaleca:
    • aby programy nauczania, w tym szkolenia w zakresie umiejętności badawczych, odpowiadały bieżącym i przyszłym potrzebom rynku pracy za sprawą stosowania prognoz w zakresie umiejętności i wzrostu oraz poprzez angażowanie pracodawców i instytucji rynku pracy w opracowywanie i realizację tych programów,
    • wykorzystywanie nowych technologii na rzecz opracowania efektywniejszych metod badań naukowych i elastyczniejszych i bardziej zindywidualizowanych metod nauczania (np. eLearning),
    • poprawienie warunków pracy, w tym ustawicznego rozwoju zawodowego oraz wprowadzenie zachęt w postaci nagradzania doskonałości przez instytucje, co ma na celu przyciąganie i zatrzymywanie wysokiej jakości pracowników dydaktycznych i naukowych.
  • 3.

    Promowanie mobilności i współpracy transgranicznej — europejscy ministrowie szkolnictwa wyższego ustanowili cel, zgodnie z którym do 2020 r. odsetek studentów odbywających studia lub szkolenia za granicą ma wzrosnąć do 20%.

  • Dlatego Komisja nawołuje w komunikacie do:
    • systematycznego włączania mobilności do programów nauczania,
    • usprawnienia uznawania dyplomów i punktów lub możliwości przenoszenia grantów poprzez konsekwentne i gwarantujące porównywalność stosowanie systemu ECTS i suplementu do dyplomu oraz powiązania kwalifikacji z europejskimi ramami kwalifikacji,
    • poprawienia dostępu, warunków zatrudnienia i możliwości rozwoju studentów, pracowników naukowych i dydaktycznych z innych państw.
  • 4.

    Wzmocnienie tzw. trójkąta wiedzy wiążącego szkolnictwo, badania naukowe i innowacje

  • Niniejszy komunikat zaleca:
    • realizację polityk publicznych zachęcających do zawierania partnerstw między instytucjami szkolnictwa wyższego a biznesem, za sprawą:
      • systemu nagradzania i zachęt na rzecz rozwoju regionalnego,
      • wielodyscyplinarności,
      • współpracy różnych organizacji oraz
      • znoszenia barier prawnych i administracyjnych utrudniających partnerstwa między instytucjami,
    • włączenie wyników badań i innowacyjnych praktyk przez instytucje szkolnictwa wyższego do swojej oferty edukacyjnej, w celu stymulowania rozwoju umiejętności w zakresie przedsiębiorczości, kreatywności i innowacyjności.
  • 5.

    Poprawienie zarządzania i finansowania:

  • Niniejszy komunikat zaleca:
    • poprawę opłacalności inwestycji publicznych w szkolnictwo wyższe poprzez uzależnienie finansowania od wyników i wprowadzenie elementu konkurencji,
    • zwiększenie inwestycji w szkolnictwo wyższe poprzez dywersyfikację źródeł finansowania i ułatwienie dostępności do źródeł alternatywnych, w tym funduszy prywatnych,
    • inwestycje w profesjonalne zarządzanie,
    • uelastycznienie systemów zarządzania i finansowania w celu zwiększenia autonomii instytucji szkolnictwa wyższego, co pozwoli im określać własne cele strategiczne.

Wkład UE

UE zamierza wspierać wysiłki podejmowane przez organy i instytucje krajowe w powyższych pięciu obszarach poprzez:

  • monitorowanie strategii „Europa 2020” oraz
  • zapewnienie, że ramy finansowe na lata 2014–2020 sprawią, że polityki w odnośnych dziedzinach będą wspomagały modernizację szkolnictwa wyższego.

Do działań, które powinna podjąć Komisja, zalicza się:

  • umożliwienie studentom podejmowania świadomych wyborów za sprawą opierającego się na wynikach w pięciu obszarach narzędzia do tworzenia rankingów (U-Multirank) przeznaczonego dla uniwersytetów,
  • poprawę uznawania studiów za granicą poprzez ulepszenie Europejskiego Systemu Transferu i Akumulacji Punktów (ECTS),
  • wprowadzenie instrumentu gwarancji kredytów (program Erasmus Master) przeznaczonego dla studentów podejmujących studia magisterskie w innym kraju UE,
  • przyjęcie strategicznego planu innowacji,
  • zaproponowanie ramowych wytycznych dotyczących jakości praktyk i opracowanie pojedynczej platformy ofert praktyk w Europie,
  • rozwijanie współpracy w dziedzinie szkolnictwa wyższego z partnerami spoza UE (zob. komunikat z 2013 r. w sprawie europejskiego szkolnictwa wyższego na świecie),
  • zmiany dyrektyw w sprawie studentów i naukowców, aby UE stała się jeszcze bardziej atrakcyjna dla tych ostatnich.

KONTEKST

Więcej informacji można znaleźć na

AKT

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów: Działania na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia — plan modernizacji europejskich systemów szkolnictwa wyższego (COM(2011) 567 final z 20.9.2011)

AKTY POWIĄZANE

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego oraz Komitetu Regionów — Przeciwdziałanie zjawisku przedwczesnego kończenia nauki: kluczowy wkład w realizację strategii „Europa 2020” (COM(2011) 18 final z 31.1.2011)

Zalecenie Rady z dnia 28 czerwca 2011 r. w sprawie polityk na rzecz ograniczania zjawiska przedwczesnego kończenia nauki (Dz.U. C 191 z 1.7.2011, s. 1–6)

Konkluzje Rady w sprawie ograniczania zjawiska wczesnego kończenia nauki i sprzyjania sukcesom szkolnym (Dz.U. C 417 z 15.12.2015, s. 36–40)

Ostatnia aktualizacja: 14.06.2016

Top