Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Odżywianie, nadwaga i otyłość – strategia dla Europy

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Odżywianie, nadwaga i otyłość – strategia dla Europy

STRESZCZENIE DOKUMENTU:

Biała księga Komisji Europejskiej w sprawie zagadnień zdrowotnych związanych z odżywianiem, nadwagą i otyłością (KOM(2007) 279 wersja ostateczna)

STRESZCZENIE

JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ BIAŁEJ KSIĘGI?

  • Komisja Europejska określa w niej zintegrowane podejście UE mające na celu przyczynienie się do zmniejszenia występowania chorób wynikających z nieprawidłowego odżywiania, nadwagi i otyłości.
  • Biała księga koncentruje się na działaniach, które mogą zostać podjęte na poziomie lokalnym, regionalnym, krajowym i unijnym przez różnych partnerów w celu rozwiązania tego problemu dotyczącego zdrowia publicznego. Działania te uzupełniają i wspierają środki już istniejące w krajach UE.
  • Biała księga zwraca szczególną uwagę na wymiar społeczno-gospodarczy kwestii otyłości ze względu na to, że problem ten dotyczy szczególnie grup społecznych znajdujących się w niekorzystnej sytuacji.

KLUCZOWE ZAGADNIENIA

Głównym celem białej księgi jest ograniczenie występowania zachowań bardzo ryzykownych, takich jak nieprawidłowe odżywianie i brak aktywności fizycznej, które prowadzą do nadwagi i otyłości.

Zmierza do osiągnięcia tego celu poprzez skupianie się na działaniach, które:

  • umożliwiają konsumentom dokonywanie świadomych wyborów, sprawiając, aby w sklepach i stołówkach dostępne były również zdrowe produkty (np. żywność bogatsza w składniki odżywcze);
  • zachęcają sektor prywatny do zaangażowania się w te inicjatywy;
    • przemysł spożywczy może zmienić skład produktów, w szczególności poprzez zmniejszenie zawartości soli, cukru i tłuszczów;
    • pracodawcy mogą promować zdrowy styl życia (np. zachęcając do pokonywania drogi do pracy pieszo lub rowerem);
  • motywują ludzi do uprawiania sportu poprzez podkreślanie korzyści płynących z aktywności fizycznej.

Współpraca

  • Biała księga podkreśla, jak ważne jest tworzenie partnerstw w całej Unii Europejskiej w celu podejmowania działań na miejscu, tj. oprócz poziomu unijnego również na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym. Chodzi o współpracę sektora prywatnego (np. producentów żywności i sektora reklamy), instytucji zdrowia publicznego i organizacji społeczeństwa obywatelskiego (np. stowarzyszeń sportowych i konsumenckich).
  • W dokumencie zaproponowano stworzenie platform w krajach UE na szczeblu krajowym i regionalnym, opartych o stworzoną w 2005 r. platformę UE do spraw żywienia, aktywności fizycznej i zdrowia. Zaangażowanie lokalnych stron zainteresowanych (np. stowarzyszeń i małych przedsiębiorstw) jest kluczem do sukcesu strategii, ponieważ przyczynia się to do powstania dynamiki grupowej i tworzy powiązania między wieloma podmiotami na wszystkich poziomach.
  • Władze krajów UE odpowiadają za:
    • koordynację, w taki sposób, aby zapewnić, że w dziedzinie zdrowia publicznego będą podejmowane przydatne środki;
    • zachęcanie mediów do brania udziału w opracowywaniu wspólnych komunikatów i kampanii.
  • Grupa wysokiego szczebla w sprawie zdrowia, odżywiania i aktywności fizycznej wspiera wymianę praktyk i lepszą komunikację z władzami. Dąży do zapewnienia, by kraje UE (a także Norwegia i Szwajcaria) dokonywały wymiany koncepcji i dobrych praktyk we wszystkich realizowanych przez siebie politykach rządowych w tej dziedzinie.

Podejście interdyscyplinarne

  • U podstaw problemu leży zdrowie publiczne, dokument jednak zwraca uwagę na fakt, że oprócz konieczności współdziałania podmiotów na wszystkich szczeblach walka z nadwagą i otyłością wymaga uzgodnionego działania w różnych sektorach polityki. Zaliczają się do nich:
    • edukacja: przygotowanie kampanii informacyjnych skierowanych do dzieci i dorosłych;
    • polityka ochrony konsumentów: zapewnianie jasnych, wyczerpujących informacji wpływających na wybór żywności, np. informacje o składnikach odżywczych na etykietach;
    • sport: działania ułatwiające dostęp do sportu zorganizowanego i zachęcające do większego uczestnictwa w aktywności fizycznej;
    • Planowanie przestrzenne i zrównoważony transport miejski: zachęcające do „aktywnej drogi do szkoły i pracy”, np. chodzenie i dojeżdżanie rowerem do pracy oraz inna aktywność fizyczna;
    • badania naukowe: poszerzenie wiedzy na temat czynników wpływających na wybór żywności, w szczególności poprzez działania dotyczące żywności i zdrowego odżywania w ramach programu Horyzont 2020;
    • rolnictwo: zwiększenie dostępu do zdrowszej żywności poprzez zachęcanie do oddawania nadwyżek produkcji do stołówek szkolnych i ośrodków wypoczynkowych dla dzieci w celu promowania zdrowszego odżywiania.

Współpraca międzynarodowa

Komisja współpracuje ściśle ze Światową Organizacją Zdrowia w sprawie stworzenia wspólnej bazy informacji dotyczących odżywiania i aktywności fizycznej. Jest to jedno z działań wynikających z przyjęcia w Stambule 16 listopada 2006 r. Europejskiej karty walki z otyłością.

Monitorowanie i ocena

Dane na temat nadwagi i otyłości są monitorowane:

  • na poziomie ogólnym, w celu uzyskania spójnych, porównywalnych danych na temat uniwersalnych wskaźników postępu w kontekście wskaźników zdrowia Wspólnoty Europejskiej, związanych z dietą i aktywnością fizyczną;
  • na poziomie krajowym, w celu oceny bieżącej działalności i jej skutków;
  • na poziomie poszczególnych projektów.

Wszystkie działania są systematycznie oceniane w zakresie ich wpływu na sytuację w celu określenia, które środki są rzeczywiście skuteczne.

Działania następcze

W lipcu 2014 r. Rada przyjęła konkluzje w sprawie odżywiania i aktywności fizycznej. Każdego roku do 7% środków z budżetów służby zdrowia wydawanych jest bezpośrednio na cele związane z chorobami powiązanymi z otyłością, zaś inne, pośrednie koszty powstają na skutek spadku produktywności lub przedwczesnej śmierci. W konkluzjach wymieniono w związku z tym działania stanowiące odpowiedź na zaistniałą sytuację.

KONTEKST

Potrzeba działań unijnych w dziedzinie odżywiania i aktywności fizycznej wynika z faktu, że zła dieta i niski poziom aktywności fizycznej w Europie wiążą się z sześcioma z siedmiu najważniejszych czynników ryzyka chorób wśród obywateli Europy. Od lat osiemdziesiątych XX wieku gwałtownie wzrosła częstotliwość występowania nadwagi i otyłości. W większości krajów UE ponad 50% dorosłych ma nadwagę lub cierpi na otyłość. Liczba dzieci z nadwagą jest wysoka i ma tendencję wzrostową.

Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej:

AKT

Biała Księga – Strategia dla Europy w sprawie zagadnień zdrowotnych związanych z odżywianiem, nadwagą i otyłością (KOM(2007) 279 wersja ostateczna z 30.5.2007)

AKTY POWIĄZANE

Konkluzje Rady w sprawie odżywiania i aktywności fizycznej (2014/C 213/01) (Dz.U. C 213 z 8.7.2014, s. 1–6)

Ostatnia aktualizacja: 18.04.2016

Top