Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Vrijheid van verkeer en verblijf in de EU

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Vrijheid van verkeer en verblijf in de EU

Burgers van de Europese Unie hebben het recht zich in een ander EU-land vrij te verplaatsen en er te wonen onder de voorwaarden bepaald in de EU-verdragen. Dit vrije verkeer van personen is een van de fundamentele principes van de EU.

BESLUIT

Richtlijn 2004/38/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende het recht van vrij verkeer en verblijf op het grondgebied van de lidstaten voor de burgers van de Unie en hun familieleden, tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 1612/68 en tot intrekking van Richtlijnen 64/221/EEG, 68/360/EEG, 72/194/EEG, 73/148/EEG, 75/34/EEG, 75/35/EEG, 90/364/EEG, 90/365/EEG en 93/96/EEG

SAMENVATTING

WAT DOET DEZE RICHTLIJN?

Deze richtlijn:

  • brengt verscheidene bestaande wetteksten samen in één enkele rechtshandeling;
  • bepaalt de voorwaarden voor het recht van vrij verkeer en verblijf (zowel tijdelijk als duurzaam) voor EU-burgers* en hun familieleden*;
  • bepaalt de beperkingen van die rechten om redenen van openbare orde, openbare veiligheid en volksgezondheid;
  • verduidelijkt de status van werknemers, zelfstandigen, studenten en personen die geen betaalde arbeid verrichten.

KERNPUNTEN

EU-burgers met een geldige identiteitskaart of paspoort:

  • mogen naar een ander EU-land reizen, net als hun familieleden (of die EU-burger zijn of niet), zonder inreis- of uitreisvisum;
  • mogen in een ander EU-land wonen gedurende maximaal drie maanden zonder enige voorwaarde of formaliteit;
  • mogen onder bepaalde voorwaarden in een ander EU-land wonen gedurende langer dan drie maanden, afhankelijk van hun status in het gastland. Werknemers of zelfstandigen hoeven aan geen andere voorwaarden te voldoen. Studenten en andere personen die geen betaalde arbeid verrichten, zoals gepensioneerden, moeten over voldoende financiële middelen beschikken voor henzelf en hun familie, zodat ze geen belasting vormen voor het socialebijstandsstelsel van het gastland, en een verzekering hebben die de ziektekosten in het gastland volledig dekt;
  • moeten zich bij de bevoegde autoriteiten laten inschrijven indien ze langer dan drie maanden in het land verblijven. Als hun familieleden geen EU-burgers zijn, hebben ze een verblijfskaart nodig die vijf jaar geldig is;
  • hebben een duurzaam verblijfsrecht indien zij gedurende een ononderbroken periode van vijf jaar legaal in een ander EU-land gewoond hebben. Dat geldt ook voor hun familieleden;
  • Hebben het recht op gelijke voet te worden behandeld met de onderdanen van het gastland. De autoriteiten van het gastland zijn evenwel niet verplicht gedurende de eerste drie maanden van het verblijf uitkeringen toe te kennen aan EU-burgers die geen betaalde arbeid verrichten.

Bovendien:

  • kunnen familieleden, onder bepaalde voorwaarden, het recht behouden om in het betreffende land te blijven wonen als de EU-burger sterft of het land verlaat;
  • kunnen EU-burgers, of familieleden, worden verwijderd als ze zich op een wijze gedragen die de fundamentele belangen van de gemeenschap ernstig bedreigt;
  • kunnen enkel potentieel epidemische ziekten zoals gedefinieerd door de Wereldgezondheidsorganisatie een beperking van iemands vrijheid van verkeer rechtvaardigen.

VANAF WANNEER IS DE RICHTLIJN VAN TOEPASSING?

Vanaf 30 april 2004.

KERNBEGRIPPEN

* EU-burger: iedereen die de nationaliteit van een EU-land bezit.

* Familielid: daarmee wordt o.a. bedoeld de echtgenoot/echtgenote, een partner in een geregistreerd partnerschap met een EU-burger en rechtstreekse bloedverwanten in neergaande lijn jonger dan 21 jaar.

REFERENTIES

Besluit

Datum van inwerkingtreding

Uiterste datum voor omzetting in nationaal recht

Publicatieblad van de Europese Unie

Richtlijn 2004/38/EG

30.4.2004

30.4.2006

PB L 158 van 30.4.2004, blz. 77-123

Rectificatie

-

-

PB L 229 van 29.6.2004, blz. 35-48

GERELATEERDE BESLUITEN

Richtlijn 2014/54/EU van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 betreffende maatregelen om de uitoefening van de in de context van het vrije verkeer van werknemers aan werknemers verleende rechten te vergemakkelijken (PB L 128 van 30.4.2014, blz. 8-14)

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad betreffende richtsnoeren voor een betere omzetting en toepassing van Richtlijn 2004/38/EG betreffende het recht van vrij verkeer en verblijf op het grondgebied van de lidstaten voor de burgers van de Unie en hun familieleden (COM(2009) 313 final van 2 juli 2009)

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's - Initiatief voor groene werkgelegenheid: het recht van vrij verkeer van EU-burgers en hun gezinsleden: vijf stappen die een verschil maken (COM (2013) 837 final van 25 november 2013)

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad - Hulp aan de nationale autoriteiten bij de bestrijding van misbruik van het recht op vrij verkeer: handboek voor de aanpak van vermoedelijke schijnhuwelijken tussen EU-burgers en burgers van derde landen in de context van het EU-recht inzake vrij verkeer van EU-burgers (COM(2014) 604 final van 26.9.2014)

Laatste bijwerking 24.09.2015

Top