Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Strategie voor het mariene milieu

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Multilingual display
Text

Strategie voor het mariene milieu

 

SAMENVATTING VAN:

Richtlijn 2008/56/EG – EU-maatregelen betreffende het beleid ten aanzien van het mariene milieu (Kaderrichtlijn mariene strategie)

WAT IS HET DOEL VAN DE RICHTLIJN?

  • Deze voorziet in een gemeenschappelijke benadering en doelstellingen voor de preventie, bescherming en instandhouding van het mariene milieu tegen schadelijke menselijke activiteiten.
  • Volgens de richtlijn moeten landen van de Europese Unie (EU) strategieën ontwikkelen om voor 2020 een goede milieutoestand* te bereiken. Deze strategieën, die cycli van 6 jaar beslaan, moeten maatregelen bevatten ter bescherming van het mariene ecosysteem en om ervoor te zorgen dat economische activiteiten in verband met het mariene milieu duurzaam zijn.
  • De richtlijn benadrukt de noodzaak voor EU-landen om met hun buren in mariene regio’s (het noordoostelijke deel van de Atlantische Oceaan, Oostzee, Middellandse Zee en Zwarte Zee) samen te werken, met name bij de ontwikkeling en toepassing van hun mariene strategieën. Het gebruik van bestaande regionale bestuursstructuren, zoals regionale zeeverdragen, is derhalve een belangrijk element dat door EU-landen moet worden overwogen.
  • In de richtlijn wordt het belang van ruimtelijke beschermingsmaatregelen voor het mariene milieu erkent, waarbij moet worden bijgedragen aan de totstandkoming van een wereldwijd netwerk van mariene beschermde gebieden.

KERNPUNTEN

  • EU-landen moeten, als onderdeel van hun mariene strategieën, de milieutoestand van hun mariene wateren en de invloed van menselijke activiteiten (met inbegrip van een sociaal-economische analyse) beoordelen. Ze moeten vaststellen wat een goede milieutoestand betekent voor hun mariene wateren en de gestelde milieudoelstellingen. Vervolgens moeten ze monitoringprogramma’s ontwikkelen en programma’s met maatregelen voorbereiden.
  • Beoordelingen van EU-landen van hun wateren kunnen helpen bij het verbeteren van de kennis over mariene wateren van Europa. Dit wordt tevens ondersteund door programma's als Mariene kennis of Copernicus.
  • Europese zeeën zijn verdeeld in vier mariene regio's: de Oostzee, het noordoostelijk deel van de Atlantische Oceaan, de Middellandse Zee en de Zwarte Zee. Landen die in dezelfde mariene regio's werken, moeten hun acties op elkaar afstemmen.
  • Er worden controleprogramma's opgesteld om de voortgang bij het behalen van deze doelstellingen te meten en te evalueren. Wanneer bepaalde doelstellingen niet gehaald worden, moeten EU-landen uitleggen waarom niet en kunnen zij, indien nodig, bepaalde uitzonderingen toepassen.
  • De richtlijn bevat een aantal kwalitatief beschrijvende elementen voor EU-landen om in overweging te nemen wanneer zij hun strategieën ontwikkelen teneinde een goede milieutoestand van hun wateren te behalen. Deze omvatten:
    • handhaving van de biodiversiteit;
    • beoefening van duurzame visserij;
    • bescherming van de zeebodem; en
    • het in evenwicht houden van zwerfvuil en verontreinigingen.

De richtlijn bouwt voort op bestaande EU-wetgeving en heeft betrekking op specifieke elementen van het mariene milieu die niet worden behandeld in andere beleidslijnen, zoals de Kaderrichtlijn water, de Habitatrichtlijn en de Vogelrichtlijn.

RECENTE ONTWIKKELINGEN

  • De ervaring van de EU in de ontwikkeling van een duurzame aanpak van oceaanbeheer door de Kaderrichtlijn mariene strategie wordt gezien als een belangrijke bijdrage aan de visie van 2016 van de Europese Commissie op zeebeheer.
  • In 2015 rapporteerde de Commissie een aanzienlijke voortgang in de instelling van beschermde mariene gebieden in de zeeën van de EU, met voordelen voor zowel de economie als het milieu. Onder het VN-verdrag inzake biologische diversiteit verplicht de EU zich om voor 2020 te zorgen voor de instandhouding van 10 % van haar kust- en mariene gebieden.
  • In 2014 heeft de Commissie de eerste stappen van de tenuitvoerlegging van deze richtlijn herzien. Sindsdien hebben EU-landen hun monitoring-programma's opgesteld, waarvan de beoordeling door de Commissie binnenkort wordt verwacht. De EU-landen moeten tevens voor maart 2016 hun programma’s met maatregelen bij de Commissie indienen.
  • Innovatie in de blauwe economie wordt gezien als een middel waarmee kosteneffectieve mariene beschermingsmaatregelen die bijdragen aan de tenuitvoerlegging van de Kaderrichtlijn mariene strategie, kunnen worden ontwikkeld.
  • De Kaderrichtlijn mariene strategie dient als milieurichtlijn voor de Richtlijn inzake maritieme ruimtelijke ordening die in 2014 gepubliceerd werd.
  • Deze laatstgenoemde maakt deel uit van het geïntegreerd maritiem beleid (GMB) dat gericht is op de tenuitvoerlegging van optimaal oceaanbeheer en maritiem bestuur.

VANAF WANNEER IS DE RICHTLIJN VAN TOEPASSING?

De richtlijn is vanaf 15 juli 2008 van toepassing. EU-landen moesten deze voor 15 juli 2010 omzetten in nationaal recht.

ACHTERGROND

Zie voor meer informatie:

* KERNBEGRIPPEN

goede milieutoestand: dit heeft betrekking op ecologisch verscheiden en dynamische oceanen en zeeën die schoon, gezond en productief zijn. Het doel is ervoor te zorgen dat het mariene milieu behouden blijft voor huidige en toekomstige generaties.

BELANGRIJKSTE DOCUMENT

Richtlijn 2008/56/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 juni 2008 tot vaststelling van een kader voor communautaire maatregelen betreffende het beleid ten aanzien van het mariene milieu (kaderrichtlijn mariene strategie) (PB L 164, 25.6.2008, blz. 19–40)

GERELATEERDE DOCUMENTEN

2010/477/EU: Besluit van de Commissie van 1 september 2010 tot vaststelling van criteria en methodologische standaarden inzake de goede milieutoestand van mariene wateren (PB L 232, 2.9.2010, blz. 14–24)

Verordening (EU) nr. 1380/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 inzake het gemeenschappelijk visserijbeleid, tot wijziging van Verordeningen (EG) nr. 1954/2003 en (EG) nr. 1224/2009 van de Raad en tot intrekking van Verordeningen (EG) nr. 2371/2002 en (EG) nr. 639/2004 van de Raad en Besluit 2004/585/EG van de Raad (PB L 354, 28.12.2013, blz. 22–61)

Opeenvolgende wijzigingen in Verordening (EU) nr. 1380/2013 zijn opgenomen in het originele document. Deze geconsolideerde versie heeft uitsluitend documentaire waarde.

Verslag van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement: De eerste fase van de tenuitvoerlegging van de Kaderrichtlijn mariene strategie (2008/56/EG) — Beoordeling en advies van de Europese Commissie (COM(2014) 97 final, 20.2.2014)

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s – Innovatie in de blauwe economie: het werkgelegenheids- en groeipotentieel van onze zeeën en oceanen benutten (COM(2014) 254 final/2, 8.5.2014)

Richtlijn 2014/89/EU van het Europees Parlement en de Raad van 23 juli 2014 tot vaststelling van een kader voor maritieme ruimtelijke planning (PB L 257, 28.8.2014, pp. 135–145)

Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad inzake de voortgang bij het vaststellen van beschermde mariene gebieden (zoals vereist krachtens artikel 21 van de Kaderrichtlijn mariene strategie 2008/56/EG) (COM(2015) 481 final, 1.10.2015)

Gezamenlijke mededeling aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s – Internationale oceaangovernance: een agenda voor de toekomst van onze oceanen (JOIN(2016) 49 final, 10.11.2016)

Laatste bijwerking 23.02.2017

Top