Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten

SAMENVATTING VAN:

Richtlijn 2003/87/EG tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten.

SAMENVATTING

INLEIDING

In het kader van het Protocol van Kyoto heeft de EU zich ertoe verbonden de uitstoot van broeikasgas (BKG) tussen de jaren 2008 en 2012 met 8 % te verlagen in vergelijking met het niveau van 1990.

Tijdens een tweede verbintenisperiode tussen 2013 en 2020 is de EU van plan BKG-emissies voor 2020 met 20 % te verlagen in vergelijking met het niveau van 1990.

Om aan haar verplichtingen te voldoen heeft de EU een regeling voor de handel in BKG-emissierechten binnen de EU opgezet. Elk emissierecht geeft toestemming om één ton kooldioxide (CO2) of kooldioxide-equivalent in een bepaalde periode uit te stoten.

Het emissiehandelssysteem van de EU (EU ETS)* vormt de hoeksteen van het EU-beleid in de strijd tegen klimaatverandering en is een belangrijk instrument om de industriële uitstoot van broeikasgas op een kosteneffectieve manier te verminderen.

KERNPUNTEN

Het EU ETS werd in 2005 ingevoerd. Mettertijd is het geëvolueerd door een reeks wijzigingen in de oorspronkelijke wetgeving, Richtlijn 2003/87/EG.

  • De huidige derde fase van het EU ETS ging in 2013 van start en duurt tot 2020.
  • Het EU ETS heeft betrekking op energiecentrales en fabrieken alsook op emissies van luchtvaartmaatschappijen die tussen Europese luchthavens vliegen.
  • Sinds 1 januari 2005 moeten exploitanten van installaties met activiteiten die onder de richtlijn vallen de juiste vergunning voor broeikasgasemissies hebben.
  • Het EU ETS-systeem heeft betrekking op de uitstoot van kooldioxide (CO2) van energiecentrales, tal van energie-intensieve industriesectoren en commerciële luchtvaartmaatschappijen. De uitstoot van distikstofoxide door de productie van bepaalde zuren en de uitstoot van perfluorkoolwaterstoffen vallen hier ook onder.
  • Nationale bevoegde autoriteiten geven vergunningen voor de uitstoot van broeikasgas uit indien zij ervan overtuigd zijn dat de exploitant in staat is zijn emissies te controleren en te rapporteren.
  • Binnen het gemeenschappelijk, in de hele EU geldend plafond* op de rechten (die jaarlijks met 1,74 % wordt verlaagd) krijgen of kopen exploitanten rechten die zij zo nodig met elkaar kunnen verhandelen. Ook kunnen ze beperkte hoeveelheden internationale kredieten tegen rechten uitwisselen met emissiebesparende projecten over de hele wereld.
  • Exploitanten moeten hun uitstoot controleren en aan de bevoegde autoriteiten rapporteren. Deze verslagen worden door onafhankelijke controleurs geverifieerd.
  • Aan het eind van elk jaar moeten exploitanten genoeg rechten hebben voor al hun emissies, anders worden er geldboetes opgelegd.
  • Vanaf 2013 is veiling van de rechten de standaard toewijzingsmethode.
  • Het percentage emissierechten dat fabrieken kosteloos ontvangen, zal in 2020 met 30 % afnemen. In principe zijn er geen kosteloze toewijzingen voor de productie van elektriciteit.
  • Ten minste 50 % van de inkomsten die uit de veiling van emissierechten worden ontvangen moeten door EU-landen worden, gebruikt voor maatregelen om klimaatverandering aan te pakken (bijv. vermindering van de koolstofintensiteit van de industrie).
  • Ieder jaar brengen de EU-landen verslag uit aan de Europese Commissie over hoe de richtlijn is toegepast.
  • Een voorstel tot herziening van het EU ETS voor fase 4 (2021-2030) overeenkomstig het beleidskader voor klimaat en energie 2030 werd in juli 2015 aangenomen. Het doel van het voorstel is om een vermindering van de EU ETS-emissies van 43 % ten opzichte van 2005 te bereiken.

VANAF WANNEER IS DEZE RICHTLIJN VAN TOEPASSING?

Richtlijn 2003/87/EG is op 25 oktober 2003 in werking getreden en moest op 31 december 2003 zijn omgezet in nationale wetgeving.

ACHTERGROND

De handelsregeling voor emissierechten van de EU (EU ETS)

KERNBEGRIPPEN

* EU-handelsregeling voor emissierechten (EU ETS): de eerste, en nog steeds veruit de grootste, internationale regeling voor de handel in emissierechten, die van toepassing is op meer dan 11 000 energiecentrales en fabrieken in de 28 EU-landen, IJsland, Noorwegen en Liechtenstein, en ook op de luchtvaartactiviteiten.

* Grondbeginsel van handel onder een absoluut emissieplafond: het EU ETS werkt op basis van dit grondbeginsel. Een „cap” of bovengrens is ingesteld op de totale hoeveelheid van een bepaald broeikasgas dat door fabrieken, energiecentrales en andere installaties binnen de regeling mag worden uitgestoten. De bovengrens wordt mettertijd verlaagd zodat de totale uitstoot afneemt. Binnen de regeling is het mogelijk emissierechten te verhandelen waardoor de uitstoot van installaties en exploitanten van luchtvaartuigen onder de bovengrens blijft en de minst dure maatregel kan worden genomen om de uitstoot te reduceren.

BELANGRIJKSTE DOCUMENT

Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap en tot wijziging van Richtlijn 96/61/EG van de Raad (PB L 275 van 25.10.2003, blz. 32-46)

De achtereenvolgende wijzigingen aan Richtlijn 2003/87/EG werden in de basistekst opgenomen. Deze geconsolideerde versie is enkel van documentaire waarde.

GERELATEERDE BESLUITEN

Verordening (EU) nr. 1031/2010 van de Commissie van 12 november 2010 inzake de tijdstippen, het beheer en andere aspecten van de veiling van broeikasgasemissierechten overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap (PB L 302 van 18.11.2010, blz. 1-41) Zie de geconsolideerde versie.

Besluit 2011/278/EU van de Commissie van 27 april 2011 tot vaststelling van een voor de hele Unie geldende overgangsregeling voor de geharmoniseerde kosteloze toewijzing van emissierechten overeenkomstig artikel 10 bis van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (kennisgeving geschied onder nummer C(2011) 2772) (PB L 130 van 17.5.2011, blz. 1-45). Zie de geconsolideerde versie.

Verordening (EU) nr. 600/2012 van de Commissie van 21 juni 2012 inzake de verificatie van broeikasgasemissie- en tonkilometerverslagen en de accreditatie van verificateurs krachtens Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 181 van 12.7.2012, blz. 1-29)

Verordening (EU) nr. 601/2012 van de Commissie van 21 juni 2012 inzake de monitoring en rapportage van de emissies van broeikasgassen overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 181 van 12.7.2012, blz. 30-104) Zie de geconsolideerde versie.

Verordening (EU) nr. 389/2013 van de Commissie van 2 mei 2013 tot instelling van een EU-register overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad, Beschikkingen nrs. 280/2004/EG en 406/2009/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Verordeningen (EU) nr. 920/2010 en 1193/2011 van de Commissie (PB L 122 van 3.5.2013, blz. 1-59). Zie de geconsolideerde versie.

Verordening (EU) nr. 1123/2013 van de Commissie van 8 november 2013 tot vaststelling van rechten op het gebruik van internationale kredieten overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 299 van 9.11.2013, blz. 32-33)

Besluit 2013/448/EU van de Commissie van 5 september 2013 betreffende nationale uitvoeringsmaatregelen voor de voorlopige kosteloze toewijzing van broeikasgasemissierechten overeenkomstig artikel 11, lid 3, van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 240 van 7.9.2013, blz. 27-35)

Besluit 2014/746/EU van de Commissie van 27 oktober 2014 tot vaststelling, overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad, van een lijst van bedrijfstakken en deeltakken die worden geacht te zijn blootgesteld aan een significant CO2 -weglekrisico, voor de periode 2015-2019 (PB L 308 van 29.10.2014, blz. 114-124)

Besluit (EU) 2015/1814 van het Europees Parlement en de Raad van 6 oktober 2015 betreffende de instelling en de werking van een marktstabiliteitsreserve voor de EU-regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten en tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG (PB L 264 van 9.10.2015, blz. 1-5)

Laatste bijwerking 07.07.2016

Top