Help Print this page 

Summaries of EU Legislation

Title and reference
Het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
Multilingual display
Text

Het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij

SAMENVATTING VAN:

Richtlijn 2001/29/EG over de harmonisatie van bepaalde aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij

SAMENVATTING

WAT DOET DEZE RICHTLIJN?

Het doel van de richtlijn is om de wetgeving inzake het auteursrecht en naburige rechten aan de technische ontwikkelingen aan te passen, en in het bijzonder aan de informatiemaatschappij, en daarbij een hoog niveau van bescherming van de intellectuele eigendom te waarborgen. Bovendien worden er met de richtlijn twee internationale verdragen nagekomen. Deze verdragen, gesloten in december 1996, zijn het Verdrag van de WIPO en het Verdrag van de WIPO inzake uitvoeringen en fonogrammen.

Deze richtlijn is een van de tien richtlijnen, waaronder die over de toepassing van de intellectuele-eigendomsrechten, verweesde werken, en het collectieve beheer van auteursrechten en naburige rechten, die bij elkaar de Europese wetgeving inzake het auteursrecht vormen.

KERNPUNTEN

Door de richtlijn vindt harmonisatie plaats van rechten die belangrijk zijn voor auteurs en de houders van naburige rechten (het reproductierecht, het recht van mededeling van werken aan het publiek en het distributierecht) en — in mindere mate — beperkingen en restricties op deze rechten. De richtlijn harmoniseert ook de bescherming van technische voorzieningen en van informatie, sancties en rechtsmiddelen met betrekking tot het beheer van rechten.

Reproductierecht

Voor de volgende groepen personen en organisaties moeten de EU-landen voorzien in het uitsluitende recht de directe of indirecte, tijdelijke of duurzame, volledige of gedeeltelijke reproductie met welke middelen en in welke vorm ook toe te staan of te verbieden:

  • auteurs, met betrekking tot het origineel en de kopieën van hun werk;
  • uitvoerend kunstenaars, met betrekking tot de vastleggingen* van hun werk;
  • producenten van fonogrammen, met betrekking tot hun fonogrammen;
  • producenten van de eerste vastleggingen van films, met betrekking tot het origineel en de kopieën van hun films;
  • omroeporganisaties, met betrekking tot de vastleggingen van hun uitzendingen, ongeacht of deze uitzendingen via de ether of per draad plaatsvinden, uitzendingen per kabel of satelliet daaronder begrepen.

Recht van mededeling van werken aan het publiek

De EU-landen voorzien ten behoeve van auteurs in het uitsluitende recht om elke vorm van mededeling van hun werken aan het publiek toe te staan of te verbieden. Daar valt ook onder de beschikbaarstelling van hun werken voor het publiek op zodanige wijze dat deze voor leden van het publiek op een door hen individueel gekozen plaats en tijd toegankelijk zijn.

De EU-landen moeten ook voorzien in regels voor uitsluitende rechten met betrekking tot de beschikbaarstelling van de volgende zaken:

  • voor uitvoerend kunstenaars, de vastleggingen van hun uitvoeringen;
  • voor producenten van fonogrammen, hun fonogrammen;
  • voor de producenten van de eerste vastleggingen van films, het origineel en de kopieën van hun films;
  • voor omroeporganisaties, de vastleggingen van hun uitzendingen — ongeacht de wijze waarop deze uitzendingen plaatsvinden.

Distributierecht

  • Door de richtlijn wordt er een EU-brede regel ingevoerd die auteurs het uitsluitende recht geeft om elke vorm van distributie van het origineel van hun werken of kopieën daarvan toe te staan of te verbieden.
  • Het distributierecht is in de EU uitgeput wanneer de eerste verkoop of andere eigendomsovergang van het materiaal in de EU geschiedt door de rechthebbende of met diens toestemming.

Beperkingen en restricties

De richtlijn bevat een uitputtende lijst van beperkingen en restricties van de rechten met als doel het gebruik van beschermd materiaal in specifieke omstandigheden te vergemakkelijken.

Er is een verplichte uitzondering op het reproductierecht voor bepaalde tijdelijke reproductiehandelingen die een integraal en essentieel onderdeel vormen van een technisch procédé (tijdelijke kopieën) en die een rechtmatig gebruik of een doorgifte in een netwerk tussen derden door een tussenpersoon van een werk of ander materiaal tot doel hebben.

  • Alle andere beperkingen en restricties met betrekking tot het reproductierecht en het recht van mededeling van werken aan het publiek zijn ter beoordeling van de EU-landen zelf (zij kunnen ze al of niet toepassen) en hebben in het bijzonder betrekking op het „publieke” domein. Voor drie van deze uitzonderingen — reprografie*, privégebruik en door instellingen met een maatschappelijk doel gemaakte uitzendingen — moeten de rechthebbenden een billijke compensatie ontvangen.
  • Welke beperkingen en restricties op het distributierecht worden verleend, hangt af van de beperkingen met betrekking tot reproductie en mededeling van werken aan het publiek.

Rechtsbescherming

  • EU-landen moeten voorzien in een rechtsbescherming tegen het omzeilen van doeltreffende technische voorzieningen met betrekking tot werken of materiaal in welke vorm dan ook.
  • Deze rechtsbescherming heeft ook betrekking op „voorbereidende activiteiten”, zoals de vervaardiging, invoer, distributie, verkoop of levering van diensten voor werken met beperkt gebruik.

Bescherming van informatie over het beheer van rechten

EU-landen moeten voorzien in een passende rechtsbescherming tegen iedereen die opzettelijk op ongeoorloofde wijze een van de volgende handelingen verricht:

  • de verwijdering of wijziging van elektronische informatie betreffende het beheer van rechten;
  • de verspreiding, uitzending, mededeling aan of beschikbaarstelling voor het publiek van werken of ander beschermd materiaal waarvan de elektronische informatie betreffende het beheer van rechten is verwijderd.

VANAF WANNEER IS DE RICHTLIJN VAN TOEPASSING?

De richtlijn is vanaf 22 juni 2001 van toepassing. De EU-landen moesten de richtlijn uiterlijk op 22 december 2002 in nationaal recht omzetten.

KERNBEGRIPPEN

* Vastlegging: een werk dient in een kopie te zijn geïncorporeerd waardoor het door anderen gezien of gekopieerd kan worden (d.w.z. in een tastbaar medium zoals een opname).

* Reprografie: de techniek en de praktijk van het kopiëren en reproduceren van documenten en grafisch materiaal.

BESLUIT

Richtlijn 2001/29/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 mei 2001 betreffende de harmonisatie van bepaalde aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij (PB L 167 van 22.6.2001, blz. 10-19)

Achtereenvolgende wijzigingen in Richtlijn 2001/29/EG werden opgenomen in de oorspronkelijke tekst. Deze geconsolideerde versie heeft uitsluitend documentaire waarde.

GERELATEERDE BESLUITEN

Richtlijn 2004/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten (PB L 195 van 2.6.2004, blz. 16-25) („handhavingsrichtlijn”) Zie de geconsolideerde versie.

Richtlijn 2014/26/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 februari 2014 betreffende het collectieve beheer van auteursrechten en naburige rechten en de multiterritoriale licentieverlening van rechten inzake muziekwerken voor het online gebruik ervan op de interne markt (PB L 84 van 20.3.2014, blz. 72-98)

Richtlijn 2006/115/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende het verhuurrecht, het uitleenrecht en bepaalde naburige rechten op het gebied van intellectuele eigendom (PB L van 27.12.2006, blz. 28-35) („verhuurrichtlijn”)

Richtlijn 2001/84/EG van het Europees Parlement en de Raad van 27 september 2001 betreffende het volgrecht ten behoeve van de auteur van een oorspronkelijk kunstwerk (PB L 272 van 13.10.2001, blz. 32-36) („volgrechtrichtlijn”)

Richtlijn 93/83/EEG van de Raad van 27 september 1993 tot coördinatie van bepaalde voorschriften betreffende het auteursrecht en naburige rechten op het gebied van de satellietomroep en de doorgifte via de kabel (PB L 248 van 6.10.1993, blz. 15-21) („satelliet- en kabelrichtlijn”)

Richtlijn 2009/24/EG van het Europees Parlement en de Raad van 23 april 2009 betreffende de rechtsbescherming van computerprogramma's (PB L 111 van 5.5.2009, blz. 16-22) („softwarerichtlijn”)

Richtlijn 96/9/EG van het Europees Parlement en de Raad van 11 maart 1996 betreffende de rechtsbescherming van databanken (PB L 77 van 27.3.1996, blz. 20-28) („databankenrichtlijn”)

Richtlijn 2006/116/EG van het Europees Parlement en de Raad van dinsdag 12 december 2006 betreffende de beschermingstermijn van het auteursrecht en van bepaalde naburige rechten (PB L 372 van 27.12.2006, blz. 12-18) („beschermingstermijnrichtlijn”). Zie de geconsolideerde versie.

Richtlijn 2012/28/EU van het Europees Parlement en de Raad van donderdag 25 oktober 2012 inzake bepaalde toegestane gebruikswijzen van verweesde werken (PB L 299 van 27.10.2012, blz. 5-12) („verweesde werkenrichtlijn”)

Laatste bijwerking 04.04.2016

Top