Help Print this page 
Title and reference
Bestrijding van de beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen

Summaries of EU legislation: direct access to the main summaries page.
Languages and formats available
BG ES CS DA DE ET EL EN FR GA HR IT LV LT HU MT NL PL PT RO SK SL FI SV
HTML html ES html CS html DA html DE html EL html EN html FR html IT html HU html NL html PL html PT html RO html FI html SV
Multilingual display
Text

Bestrijding van de beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen

Er bestaan in de Europese Unie (EU) nog altijd beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen. In deze Mededeling analyseert de Europese Commissie de oorzaken voor deze situatie, bespreekt ze een aantal manieren om een einde te maken aan deze ongelijkheid en roept ze alle betrokken partijen op in actie te komen.

MAATREGEL

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio’s van 18 juli 2007 met als titel Bestrijding van de beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen [COM(2007) 424 definitief – niet in het Publicatieblad verschenen].

SAMENVATTING

Het beginsel van gelijke beloning van mannelijke en vrouwelijke werknemers is in 1957 vastgelegd in het Verdrag van Rome. Artikel 157 van het EG-Verdrag bevat de bepaling dat de lidstaten ervoor moeten zorgen dat het beginsel van gelijke beloning voor gelijke of gelijkwaardige arbeid wordt toegepast. Bovendien maakt het verkleinen van beloningsverschillen deel uit van de doelstellingen van de Europese strategie voor groei en werkgelegenheid.

In de praktijk blijft de situatie echter problematisch. Binnen de Unie verdienen vrouwen per gewerkt uur gemiddeld nog steeds 16,2% minder dan mannen (Eurostat 2011), ondanks het feit dat zij qua opleiding en werkervaring een duidelijke sprong voorwaarts hebben gemaakt. Deze cijfers tonen aan dat er nog steeds sprake is van beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen en dat die verschillen slechts langzaam verdwijnen.

Een groot deel van deze verschillen is niet te verklaren door objectieve factoren. In alle lidstaten laten vrouwen een hoger slagingspercentage zien dan mannen en studeren meer vrouwen dan mannen in het hoger onderwijs af. Hoe valt dan te verklaren dat vrouwen op de arbeidsmarkt minder gunstige arbeidsvoorwaarden krijgen aangeboden dan mannen en dat hun productiviteitspotentieel niet optimaal wordt benut?

De bestrijding van de beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen gaat de mogelijkheid tot ingrijpen van de Europese Commissie grotendeels te boven. In de strijd tegen de beloningsverschillen moeten alle belanghebbende partijen dus worden gemobiliseerd, met name de lidstaten en de sociale partners, die gezamenlijk de meeste beslissings- en handelingsbevoegdheden bezitten.

Een complex en hardnekkig fenomeen

De beloningsverschillen kunnen te maken hebben met factoren als:

  • individuele kenmerken (leeftijd, opleiding, ervaring);
  • werkgerelateerde kenmerken (beroep, soort contract, arbeidsvoorwaarden);
  • bedrijfsgerelateerde kenmerken (sector, omvang van het bedrijf).

Ook bestaan er overduidelijke gevallen van discriminatie waarin een vrouw voor hetzelfde werk een lagere beloning ontvangt dan een mannelijke collega.

Daarnaast duiden beloningsverschillen op ongelijkheidop de arbeidsmarkt :

  • horizontale segregatie: vrouwen zijn werkzaam in een veel kleiner aantal sectoren en beroepen dan mannen, die in het algemeen lager worden gewaardeerd en slechter betaald dan de sectoren en beroepen waarin vooral mannen werken;
  • verticale segregatie van de arbeidsmarkt: vrouwen hebben veelal slechter betaalde functies en worden in hun beroepscarrière met meer obstakels geconfronteerd (slechts een derde van het leidinggevend personeel van bedrijven in de EU is vrouw);
  • tradities en stereotypen: deze zijn vooral van invloed op de opleidingskeuze en de beoordeling en indeling van beroepen maar ook op de deelname aan het arbeidsproces;
  • vrouwen ondervinden meer problemen met het combineren van werk en privéleven, met tot gevolg dat ze veel vaker in deeltijd werken en meer loopbaanonderbrekingen hebben, hetgeen een negatief effect op hun professionele ontwikkeling heeft.

Uit statistische gegevens blijkt dat de beloningsverschillen toenemen met de leeftijd, het opleidingsniveau en het aantal jaren werkervaring: het beloningsverschil bedraagt ruim 30 % in de leeftijdscategorie van 50 tot 59 jaar (tegenover 7 % bij werknemers onder de 30 jaar) en meer dan 30 % onder hoger opgeleiden, terwijl dit cijfer slechts 13 % bedraagt onder werknemers die alleen middelbaar onderwijs hebben gevolgd. Het verschil kan oplopen tot 32 % onder werknemers die meer dan dertig jaar bij een onderneming werken, terwijl dit beperkt blijft tot 22 % onder werknemers die één tot vijf jaar werkervaring bezitten.

Bestrijding van de loonongelijkheid tussen vrouwen en mannen

Om de ongelijke beloning van vrouwen en mannen effectief te bestrijden, stelt de Commissie de volgende actielijnen voor:

  • bestaande wetgeving strikter toepassen, gecombineerd met bewustmakingsacties;
  • de Europese strategie voor groei en werkgelegenheid optimaal toepassen, met name door gebruik te maken van alle vormen van Europese financiering (Structuurfondsen);
  • gelijke beloning van werknemers bevorderen door een beroep te doen op hun sociale verantwoordelijkheid;
  • de uitwisseling van goede benaderingen op EU-niveau stimuleren door hier sociale partners bij te betrekken.

Context

De bestrijding van de beloningsverschillen tussen vrouwen en mannen vormt een van de hoofdelementen van het Europese beleid ten aanzien van gendergelijkheid en maakt onderdeel uit van veel van de wetgevingsinstrumenten en richtlijnen van de Unie, waaronder:

  • wetgeving betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep;
  • de Strategie voor de gelijkheid van vrouwen en mannen 2010-2015, die volgt op de Routekaart met hetzelfde onderwerp (2006-2010);
  • de Europese pacten voor gendergelijkheid, die in 2006 en 2011 door de Raad zijn aangenomen.

GERELATEERDE BESLUITEN

Aanbeveling van de Commissie 2014/124/EU van 7 maart 2014Het beginsel van gelijke beloning voor mannen en vrouwen versterken door transparantie[Publicatieblad L69 van 08.3.2014]

De aanbeveling verschaft richtlijnen voor de lidstaten om ze te helpen het beginsel van gelijke beloning voor mannen en vrouwen beter toe te passen. Er worden de volgende maatregelen voorgesteld:

  • loontransparantie bevorderen;
  • de taken van nationale organen die verantwoordelijk zijn voor het bevorderen van gelijkheid versterken ten aanzien van loondiscriminatie;
  • meer controle houden over de tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke beloning en maatregelen ter bestrijding van loondiscriminatie;
  • bewustwordingscampagnes houden over het beginsel van gelijke beloning.

Verslag van de Commissie aan het Europees Parlement en de Raad betreffende de toepassing van Richtlijn 2006/54/EG van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep ( COM(2013) 861 final ) [Niet gepubliceerd in het Publicatieblad].

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regios van 21 september 2010, Strategie voor gelijkheid van vrouwen en mannen 2010-2015 [ COM(2010) 491 final - Niet gepubliceerd in het Publicatieblad].

Richtlijn 2006/54/EG van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep ( PB L van 26.7.2006, blz. 23 ).

Laatste wijziging: 10.06.2014

Top